B3.4 Lijst stoffen Labo

Document Sample
B3.4 Lijst stoffen Labo Powered By Docstoc
					Sgr 25                                                                                           D. Huisseune



                                      1. INLEIDING
Alhoewel we de gevaren niet moeten opschroeven, dienen we als leerkracht wetenschappen
wel degelijk rekening te houden met de risico’s die het werken met chemische producten
meebrengt.
Na het opstellen van de stoffenlijst in labo 11 en na het koppelen van de R- (risk), S- (safety)
en A- (afval) zinnen aan die stoffen hebben we eigenlijk besloten om volgend jaar
Nederlands te geven. Maar het bloed kruipt waar het niet gaan kan. We zijn nu eenmaal
wetenschapper en daar kunnen we niets meer aan veranderen. Wat we wel weten is dat we
voortaan heel wat voorzichtiger zullen omgaan met al die leuke poedertjes en blinkende
kristalletjes.
Het is deze overtuiging die er ons heeft toe aangezet om aan iedere leerkracht
wetenschappen een inventaris (Versie 2.0) te geven van alle chemische producten waarover
we beschikken. De lijst wordt regelmatig aangepast en je zult dus af en toe een blaadje
moeten vervangen. (In dit verband lees je het hoofdstukje “Rien ne va plus”).
Maar het biedt ook voordelen. Je wil een proef voorbereiden, je hebt een stof nodig ? In de
lijst vind je een antwoord. Maar je wordt ook onmiddellijk geconfronteerd met de gevaren, de
manier waarop je moet werken en in het belang van het milieu ook hoe je er na de proef
vanaf komt.
En om zeker te zijn dat je het lijvige document ooit wel eens doorneemt, teken je bij de
directeur voor ontvangst. Weliswaar een “vuiltje” maar het legt heel wat
verantwoordelijkheden bij jou, leerkracht wetenschappen! En dat is niet meer dan normaal.
In dit hele betoog willen we ook nog het volgende kwijt.
Het valt op dat men vaak paniekeriger reageert op stoffen met kwalijke namen als tolueen,
koolstofdisulfide, koolstoftetrachloride, kwikverbindingen, broom, .. dan bijvoorbeeld op
stoffen die algemeen gebruikt worden, en als veilig worden aanzien, maar dat helemaal niet
zijn.
Waarschijnlijk ligt dit aan de “gewoonte van het gebruiken”. We weten dat bovenvermelde
stoffen met een zekere voorzichtigheid (om het zwak uit te drukken) moeten aangewend
worden. Men is meer dan op zijn hoede.
Daar tegenover staan een reeks stoffen die “dagdagelijks” gebruikt worden en waarvan we
de gevaren niet meer zien en daardoor onderschatten.
Kwikoxide is zo’n voorbeeld. Traditioneel wordt het gebruikt om een analysereactie te
demonstreren. Wie werkt daar met handschoenen ? En toch niet minder giftig dan alle
andere kwikverbindingen!
                                                  Zeer giftig bij inademing, opname door de mond en
                                                   aanraking met de huid
                                                  Gevaar voor cumulatieve effecten
                                                  Verwijderd houden van eet- en drinkwaren (ook van
Kwik(II)oxide                                      dierenvoeding)
Bewaren onder bruin glas                          Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen met veel
Zeer giftig in water
                                    HgO            water
Achter slot                                       In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                                   onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                   betreffende etiket tonen)
                                                  0,1 %  Xn  0,5 %
                                                  A6 – A12 – A16

STOFFENINVENTARIS LABO                                                                                     1
Sgr 25                                                                                              D. Huisseune


Een erger voorbeeld is kobaltchloride. Sinds mensenheugenis wordt het gebruikt om water
aan te tonen (vooral in de biologie). Praktisch zijn dan natuurlijk de kobaltchloride-papiertjes
die we zelf maken (niet gestabiliseerd zijn, maar goedkoop) en die zelfs aan leerlingen
gegeven worden voor het uitvoeren van leerlingenproeven.
Als je onderstaand tabelletje leest dan moet dit toch tot enig nadenken leiden!

                                                   Kan kanker veroorzaken bij inademing
                                                   Giftig bij opname door de mond
                                                   Kan overgevoeligheid veroorzaken bij contact met de huid
                                                   Blootstelling vermijden - voor gebruik speciale
Kobaltchloride                                      aanwijzingen raadplegen
Huidadsoberend                          CoCl2      Aanraking met de huid vermijden
Giftig in water                                    Draag geschikte handschoenen
                                                   Als men zich onwel voelt een arts raadplegen (indien
                                                    mogelijk het betreffende etiket tonen)
                                                   A11 – A12

Voor de gezondheid : let op jezelf maar nog veel meer op de leerlingen tijdens de practica.

                            2. HOE WERKT HET DOCUMENT ?
In principe gaat het om een inventaris van de chemische stoffen in het laboratorium 11.
Daarnaast hebben we, indien we dit konden terugvinden, de R-zinnen (rood), de S-zinnen
(groen) en de A-zinnen (blauw) bij de betrokken stoffen geplaatst.
Soms worden speciale opmerkingen in verband met de stof eveneens in het blauw vermeld.

                                                   Irriterend voor ogen, ademhalingswegen en huid
                                                   Draag geschikte handschoenen
Koper(II)chloride                                  Bij ongeval of indien men zich onwel voelt onmiddellijk een
Bewaren onder bruin glas / Schroefdop   CuCl2       arts raadplegen (etiket tonen)
Giftig in water                                    3%  Xn  25 %
                                                   A11

Stoffen waarvoor we tot op heden geen info hebben gevonden staan als volgt vermeld :

                                                
Koper(I)bromide                         CuBr2

Het rode bolletje wijst op het feit dat er eventueel R-zinnen , S-zinnen of A-zinnen moeten
worden toegevoegd.
Stoffen waarvan we zeker zijn dat er geen R-zinnen, S-zinnen of A-zinnen nodig zijn worden
vermeld zonder rood bolletje. Een zelfde vermelding als voor calciumcarbonaat zal je
bijvoorbeeld vinden bij glucose, natriumchloride, …

Calciumcarbonaat
Hygroscopisch                           CaCO3

Achteraan de bundel vind je de R, S, A-zinnen in bijlage. Het is belangrijk dat de leerlingen
tijdens de practica deze zinnen opzoeken en lezen telkens ze een product gebruiken.




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                                            2
Sgr 25                                                                                     D. Huisseune



                                         3. HET LAB
Er werden nogal wat inspanningen geleverd om het labo te reorganiseren en van een klein
doolhofje een min of meer logisch systeem te maken. Dat dit van iedereen een aanpassing
vraagt is normaal. Maar het went beter dan een vent.
Alle stoffen staan alfabetisch gerangschikt. Te beginnen bij aluminium (en verbindingen),
ammonium (en verbindingen), … Op hun beurt zijn dan weer de aluminium-,
ammoniumverbindingen, … alfabetisch gerangschikt.
Enkel voor verbindingen waarvan we maar enkele producten in bezit hebben, staan de
producten samen in de laatste kast na de Z(wavel). Het gaat hier over antimoon, cadmium,
strontium, … Maar ook die producten staan alfabetisch.
Plaatsgebrek is hier het leidmotief geweest.
Gemakkelijk terug te vinden en inderdaad ook gemakkelijk terug te plaatsen. Alleen vragen
we daar een beetje zelfdiscipline. Plaats het gebruikte product netjes in de rij waar het hoort.
Je zwiert dus kaliumnitraat niet zomaar in de kast met kaliumverbindingen. Je plaatst het
netjes bij zijn vriendjes, in het rijtje waar het hoort, … bij kaliumnitraat. En op een rijtje is op
een rijtje, dus niet schots en scheef.
Denk eraan : een labo die netjes uitgebouwd is, is ook gemakkelijk in orde te houden. Als je
al start van een chaotisch boeltje dan is er geen houden meer aan. Laat ons daar niet weer
in verzeilen.
Als iedereen zich aan bovenstaande “afspraken” houdt, wordt het gemakkelijk. Anders
hebben we binnen de kortste tijd opnieuw een doolhof van producten waar een kat haar
jongen niet in vindt.

                                  4. RIEN NE VA PLUS
Indien nieuwe producten moeten worden aangekocht, stellen we voor dat er enig overleg is
met de leerkrachten labo
Op die manier kunnen we voor de aankoop de R-, S- en A-zinnen opzoeken en nagaan hoe
gewenst het product is in onze verzameling speelgoedjes. Soms is het zo dat met andere
producten, die minder problemen stellen, een zelfde resultaat kan worden bekomen.
Het moet bovendien vermijden dat we opgezadeld zitten met een aantal producten (bvb.
aniline) die niet in schoollabo’s gewenst zijn.
Op is op, is ook niet altijd waar. Van een aantal producten hebben we een behoorlijke tot
zelfs een immense reserve die nog generaties leerkrachten zal overleven. Dus even checken
voor aankoop.
Verder is het ook de enige manier om de inventarislijst up to date te houden. Het kan niet de
bedoeling zijn dat we elke drie maand alle kasten moeten controleren op zoek naar nieuwe
stoffen. Dus, heb je een nieuw product besteld en het is binnen, graag een seintje zodat we
het kunnen opnemen in de lijst.




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                                 3
Sgr 25                                                                                   D. Huisseune



                               ALUMINIUM
Aluminium (lint)         Al
                                         Ontvlambaar
                                         Vormt licht ontvlambaar gas in contact met water
Aluminium (poeder)             Al        Droog houden en in een goed gesloten verpakking bewaren
                                         Bij brand geen water gebruiken
                                         A6-A9
                                         Vormt zeer licht ontvlambaar gas in contact met water
                                         Verpakking droog bewaren
Aluminiumcarbide                         Bij brand geen water gebruiken
                                         A15 – A16
                                         Veroorzaakt brandwonden
                                         Droog houden en in een goed gesloten verpakking bewaren
                                         Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen met veel
Aluminiumchloride                         water
Zwak giftig in water
                              AlCl3      Bij ongeval of indien men zich onwel voelt onmiddellijk een
                                          arts raadplegen (etiket tonen)
                                         5%  Xi  10%
                                         A2
                                      
Aluminiumfosfaat              AlPO4
                                      
Aluminiumoxide                Al2O3
Aluminiumsulfaat         Al2(SO4)3
(16% opl)
                                      
                                      
                                      
                                      




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                              4
Sgr 25                                                                                                 D. Huisseune



                                            AMMONIUM

Ammoniumacetaat                            NH4Ac
                                                           Schadelijk bij opname door de mond.
Ammoniumcarbonaat                         (NH4)2CO3        A1
                                                           A1
Ammoniumdichromaat                       (NH4)2Cr2O7
                                                           Schadelijk bij inademing, opname door de mond en
                                                            aanraking met de huid.
Ammoniummolybdaat                        (NH4)6Mo7O24      Stof niet inademen.
                                                           A8
                                                           Bevordert de ontbranding van brandbare stoffen.
                                                           Ontploffingsgevaar bij menging met brandbare stoffen.
                                                           Niet te warm opbergen.
Ammoniumnitraat                                            Verwijderd houden van ontstekingsbronnen - Niet
Bewaren onder glas / Glazen stop
                                           NH4NO3           roken.
                                                           In geval van brand en/of explosie inademen van de rook
                                                            vermijden.
                                                           A1
                                                           Schadelijk bij aanraking met de huid of bij opname door
                                                            de mond.
Ammoniumoxalaat                           (NH4)2C2O4       Aanraking met de ogen en de huid vermijden.
                                                           A1
                                                        
Ammoniumsulfaat                           (NH4)2SO4
                                                           Ontvlambaar.
                                                           Vormt giftige gassen in contact met zuren.
                                                           Veroorzaakt brandwonden.
                                                           Damp niet inademen.
                                                           Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met
                                                            overvloedig water afspoelen en een specialist
Ammoniumsulfide (opl)                                       raadplegen.
Goed verlucht bewaren onder bruin glas     (NH4)2S         In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
 20 %                                                      onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                            betreffende etiket tonen).
                                                           Draag geschikte beschermende kleding, handschoenen
                                                            en een beschermingsmiddel voor de ogen of voor het
                                                            gezicht.
                                                           1 %  Xi  5 %
                                                           A2
                                                        
                                                        
                                                        
                                                        




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                                            5
Sgr 25                                                                                 D. Huisseune



                            ANTIMOON
                                    
Antimoon
                                    
Antimoonsulfide
                                    
                                    


                                 BARIUM
                                       Schadelijk bij inademing of opname door de mond
                                       Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen met veel
Bariumchloride                          water
                         BaCl2
                                       Xn  25%
                                       A1 – A3
                                       Schadelijk bij inademing of opname door de mond
                                       Veroorzaakt brandwonden
                                       Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met overvloedig
Bariumhydroxide           Ba(OH)2       water spoelen en een specialist raadplegen
                                       Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen met veel
                                        water
                                       A2 – A16
                                       Bevordert de ontbranding van brandbare stoffen
                                       Schadelijk bij inademing of opname door de mond
                                       Verwijderd houden van ontbrandbare stoffen
Bariumnitraat            Ba(NO3)2      Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen met veel
                                        water
                                       A1 – A6
                                    
Bariumoxide                BaO
                                    
Bariumperoxide
Bariumsulfaat             BaSO4
                                    
Bariumsulfide               BaS
                                    
                                    
                                    
                                    




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                            6
Sgr 25                                                                             D. Huisseune



                           BROOM
                                  Kan kanker veroorzaken
                                  Zeer giftig bij inademing
                                  Veroorzaakt ernstige brandwonden
                                  Gesloten verpakking op een goed geventileerde plaats
Broom                              bewaren
Achter slot
                         Br2      In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                   onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                   betreffende etiket tonen)
                                  A16 (Met Na2S2O3-opl omzetten in zuurkast - Daarna
                                   afvoeren)
                               
                               


                          CADMIUM
                                  Kan kanker veroorzaken bij inademing
                                  Schadelijk bij opname door de mond
                                  Blootstelling vermijden - voor gebruik speciale
                                   aanwijzingen raadplegen
Cadmiumsulfaat                    In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
Zeer giftig in water               onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                   betreffende etiket tonen)
                                  A4 – A8 – A12 – A14
                               
                               




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                       7
Sgr 25                                                                                            D. Huisseune



                                         CALCIUM
                                               
Calciumbromide                      CaBr2
                                                  Vormt licht ontvlambaar gas in contact met water
                                                  Verpakking droog houden
Calciumcarbide                                    Bij brand geen water gebruiken
                                                  A15 – A16
Calciumcarbonaat
Hygroscopisch                       CaCO3
Calciumcarbonaat
(stukken witte marmer)

                                                  Irriterend voor de ogen.
                                                  Stof niet inademen.
Calciumchloride                     CaCl2         Aanraking met huid en ogen vermijden.
                                                  Xi  20%
                                                  A1
Calciumfluoride                                   Irriterend voor de ogen, de ademhalingswegen en de huid
Hygroscopisch                                     Aanraking met de ogen en de huid vermijden

                                               
Calciumfosfaat                     Ca3(PO4)2
                                                  Veroorzaakt brandwonden
                                                  Bij aanraking met de ogen onmiddellijk met overvloedig
                                                   water afspoelen en deskundig medisch advies inwinnen.
                                                  Draag geschikte handschoenen en beschermende kleding
                                                  Een beschermingsmiddel voor de ogen/voor het gezicht
Calciumhydroxide                   Ca(OH)2         dragen
Bewaren in kunststof fles                         In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                                   onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                   betreffende etiket tonen)
                                                  5%  Xi  10%
                                                  A2
                                               
Calciumjodide
                                                  Bevordert de ontbranding van brandbare stoffen.
Calciumnitraat                                    Irriterend voor de ogen.
Bewaren onder glas / glazen stop
                                   Ca(NO3)2       Xi  20%
                                                  A1
                                                  Veroorzaakt brandwonden
                                                  Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met overvloedig
                                                   water afspoelen en een specialist raadplegen
Calciumoxide                       CaO            Draag geschikte beschermende kleding
                                                  5%  Xi  10%
                                                  A2
Calciumsulfaat                                 
Hygroscopisch                       CaSO4
                                               
                                               
                                               
                                               




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                                       8
Sgr 25                                                                       D. Huisseune



                         CHROOM
                              Kan kanker veroorzaken bij inademing
                              Bevordert de ontbranding van brandbare stoffen
                              Giftig bij opname door de mond
                              Veroorzaakt ernstige brandwonden
                              Kan overgevoeligheid veroorzaken bij contact met de huid
                              Blootstelling vermijden - voor gebruik speciale
Chroom(VI)oxide                aanwijzingen raadplegen
                              In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                               onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                               betreffende etiket tonen)
                              Uitsluitend in de oorspronkelijke verpakking bewaren
                              A12 – A16
                           
                           




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                    9
Sgr 25                                                                                      D. Huisseune



                                     IJZER
                                              Ontvlambaar
IJzer (poeder)                  Fe
IJzerammoniumsulfaat                       

                           FeSO4(NH4)2
(Mohr’s zout)

                                              Schadelijk bij opname door de mond
                                              Irriterend voor de huid
                                              Gevaar voor ernstig oogletsel
IJzer(II)chloride                             Bij aanraking met de ogen onmiddellijk overvloedig
Zwak giftig in water
                              FeCl2            met water spoelen en deskundig medisch advies
Bewaren onder bruin glas
                                               inwinnen
                                              Een beschermingstoestel voor ogen / gezicht dragen
                                              Xi  25%
                                              A2
                                              Schadelijk bij opname door de mond
                                              Irriterend voor de huid
                                              Gevaar voor ernstig oogletsel
IJzer(III)chloride                            Bij aanraking met de ogen onmiddellijk overvloedig
Zwak giftig in water
                              FeCl3            met water spoelen en deskundig medisch advies
Bewaren onder bruin glas
                                               inwinnen
                                              Een beschermingstoestel voor ogen / gezicht dragen
                                              Xi  25%
                                              A2
                                              Bevordert de ontbranding van brandbare stoffen
                                              Irriterend voor ogen en huid
IJzer(III)nitraat          Fe(NO3)3           Bij aanraking met de ogen onmiddellijk overvloedig
                                               met water spoelen en deskundig medisch advies
                                               inwinnen
                                           
IJzer(II)oxide                Fe2O3
                                              Schadelijk bij opname door de mond
                                              Aanraking met ogen en huid vermijden
Ijzer(II)sulfaat              FeSO4           Lucht en lichtgevoelig
                                              Xi  25%
                                              A1
                                              Vormt giftige gassen in contact met zuren.
IJzer(II)sulfide               FeS
                                           
                                           
                                           
                                           


                                     JOOD
                                          Schadelijk bij aanraking met de huid of bij opname door de
                                           mond
Jood                           I2         Damp niet inademen
                                          Aanraking met de ogen vermijden
                                       
                                       




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                               10
Sgr 25                                                                                    D. Huisseune



                                     KALIUM
Kaliumaluminiumsulfaat                               A1
                                    K2Al2(SO4)3
Kaliumbromide                                        A1
Hygroscopisch                            KBr
Kaliumcarbonaat                                   
                                      K2CO3
                                                     Ontploffingsgevaar bij menging met brandbare
                                                      stoffen
                                                     Schadelijk bij inademing of opname door de
                                                      mond
                                                     Verwijderd houden van eet- en drinkwaren (ook
Kaliumchloraat                           KClO3        van dierenvoeding)
Bewaren onder glas / Glazen stop                     Verwijderd houden van ontstekingsbronnen -
                                                      Niet roken
                                                     Verontreinigde kleding onmiddellijk uittrekken
                                                     Xn  25 %
                                                     A1 – A6
Kaliumchloride                                       A1
Hygroscopisch                            KCl
                                                     Irriterend voor de ogen, de ademhalingswegen
                                                      en de huid
                                                     Kan overgevoeligheid veroorzaken bij
                                                      aanraking met de huid
Kaliumchromaat                        K2CrO4         Stof niet inademen
Bewaren onder bruin glas                             Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen
                                                      met veel water
                                                     Xn  0,5 %
                                                     A12 – A16
                                                     Irriterend voor de ogen, de ademhalingswegen
                                                      en de huid
                                                     Kan overgevoeligheid veroorzaken bij
Kaliumdichromaat                                      aanraking met de huid
Bewaren onder bruin glas
                                     K2Cr2O7         Stof niet inademen
                                                     Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen
                                                      met veel water
                                                     A12 – A16 (chromaat reduceren tot Cr(III))
Kaliumhexacyanoferaat(II)                            A1
                                    K4Fe(CN)6
Kaliumhexacyanoferaat(III)                           A1
                                    K3Fe(CN)6
                                                     Veroorzaakt ernstige brandwonden
                                                     Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met
                                                      overvloedig water afspoelen en een specialist
                                                      raadplegen
                                                     Draag geschikte handschoenen en een
Kaliumhydroxide                                       beschermingsmiddel voor de ogen of voor het
Bewaren in kunststof fles          KOH                gezicht
                                                     In geval van ongeval of als men zich onwel
                                                      voelt onmiddellijk een arts raadplegen (indien
                                                      mogelijk het betreffende etiket tonen)
                                                     05 %  Xi  2 %
                                                     A2




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                                 11
Sgr 25                                                                                    D. Huisseune


Kaliumjodaat                                         Bevordert de ontbranding van brandbare
Bewaren onder bruin glas                              stoffen
                                          KIO3       Verwijderd houden van ontbrandbare stoffen
Niet voor leerlingproeven
                                                     A1
Kaliumjodide                                      
Bewaren onder bruin glas                   KI
                                                     Bevordert de ontbranding van brandbare
                                                      stoffen
Kaliumnitraat                                        Verwijderd houden van ontstekingsbronnen -
Bewaren onder glas / Glazen stop         KNO3         Niet roken
Hygroscopisch                                        Bij brand en/of explosie de rook niet inademen
                                                     A1
                                                  
Kaliumoxalaat                            K2C2O4
                                                  
Kaliumperchloraat                        KClO4
                                                     Bevordert de ontbranding van brandbare
                                                      stoffen
Kaliumpermanganaat                       KMnO4       Schadelijk bij opname door de mond
Bewaren onder bruin glas / Glazen stop               Xn  25 %
                                                     A1 – A6
                                                  
Kaliumsulfaat                            K2SO4
                                                  
Kaliumsulfide                             K2S
                                                     Schadelijk bij inademing, opname door de
                                                      mond en aanraking met de huid
                                                     Vormt zeer giftige gassen in contact met zuren
Kaliumthiocyanaat                        KSCN        Verwijderd houden van eet- en drinkwaren (ook
Zwak giftig in water                                  van dierenvoeding)
                                                     Xn  25 %
                                                     A1
                                                     Veroorzaakt ernstige brandwonden
                                                     Irriterend voor de ademhalingswegen
                                                     Bij aanraking met de ogen onmiddellijk
                                                      overvloedig met water spoelen en deskundig
                                                      medisch advies inwinnen
Kaliumwaterstoffosfaat                   KH2PO4      Draag geschikte beschermende kledij,
                                                      handschoenen en een beschermingsmiddel
                                                      voor ogen/gezicht
                                                     Bij ongeval of indien men zich onwel voelt
                                                      onmiddellijk een arts raadplegen (etiket tonen)

                                                  
                                                  
                                                  
                                                  




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                              12
Sgr 25                                                                                D. Huisseune



                             KOBALT
                                       Schadelijk bij opname door de mond
                                       Kan overgevoeligheid veroorzaken bij aanraking met de
Kobaltnitraat            Co(NO3)2       huid
                                       Aanraking met de huid vermijden
                                       Draag geschikte handschoenen
                                       Kan kanker veroorzaken bij inademing
                                       Giftig bij opname door de mond
                                       Kan overgevoeligheid veroorzaken bij contact met de huid
                                       Blootstelling vermijden - voor gebruik speciale
Kobaltchloride                          aanwijzingen raadplegen
Giftig in water
                          CoCl2        Aanraking met de huid vermijden
                                       Draag geschikte handschoenen
                                       Als men zich onwel voelt een arts raadplegen (indien
                                        mogelijk het betreffende etiket tonen)
                                       A11 – A12
                                    
                                    


                           KOOLSTOF
                                       Restanten verbranden
Actieve kool
                                    
Beenderkool
                                       Restanten verbranden
Norit
                                    
                                    




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                             13
Sgr 25                                                                                                 D. Huisseune




                                               KOPER
Koper (draad)                             Cu
                                                   
Koper (metaal)                            Cu
                                                   
Koper (poeder)                            Cu
                                                   
Koper(I)bromide                          CuBr2
Koper(II)carbonaat                      CuCO3
                                                      Schadelijk bij opname door de mond
Koper(I)chloride                         CuCl         Stof niet inademen
                                                      Irriterend voor ogen, ademhalingswegen en huid
                                                      Draag geschikte handschoenen
Koper(II)chloride                                     Bij ongeval of indien men zich onwel voelt onmiddellijk een
Bewaren onder bruin glas / Schroefdop    CuCl2         arts raadplegen (etiket tonen)
Giftig in water                                       3%  Xn  25 %
                                                      A11
                                                   
Koperjodide                               CuI2
                                                      Schadelijk bij opname door de mond
Kopernitraat                            Cu(NO3)2      Irriterend voor ogen en huid

Koper(I)oxide                            Cu2O

Koper(II)oxide                            CuO
                                                      Schadelijk bij opname door de mond
Kopersulfaat                                          Irriterend voor ogen, ademhalingswegen en huid
Bewaren onder bruin glas / Schroefdop    CuSO4        Stof niet inademen
Giftig in water                                       Xn  25 %
                                                      A11
                                                      Schadelijk bij opname door de mond
Kopersulfide                             CuS2         Irriterend voor ogen, ademhalingswegen en huid
                                                      Stof niet inademen
                                                   
                                                   
                                                   
                                                   




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                                           14
Sgr 25                                                                                  D. Huisseune




                                   KWIK
                                       Giftig bij inademing
                                       Gevaar voor cumulatieve effecten
Kwik                                   In goed gesloten verpakking bewaren
Bewaren in kunststoffles    Hg         Bij ongeval of indien men zich onwel voelt onmiddellijk een
Achter slot                             arts raadplegen (indien mogelijk dit etiket tonen)
                                       Zeer giftig bij opname door de mond
                                       Veroorzaakt brandwonden
                                       Giftig: gevaar voor ernstige schade aan de gezondheid bij
                                        langdurige blootstelling door aanraking met de huid of
Kwik(II)chloride                        opname langs de mond
Bewaren onder bruin glas   HgCl2       Draag geschikte beschermende kledij, handschoenen en
Zeer giftig in water                    een beschermingsmiddel voor ogen en gezicht
Achter slot                            Bij ongeval of indien men zich onwel voelt onmiddellijk een
                                        arts raadplegen (etiket tonen)
                                       0,1 %  Xn  0,5 %
                                       A6 – A12 – A16
                                       Zeer giftig bij inademing, opname door de mond en
                                        aanraking met de huid
                                       Gevaar voor cumulatieve effecten
                                       Verwijderd houden van eet- en drinkwaren (ook van
Kwik(II)oxide                           dierenvoeding)
Bewaren onder bruin glas               Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen met veel
Zeer giftig in water
                           HgO          water
Achter slot                            In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                        onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                        betreffende etiket tonen)
                                       0,1 %  Xn  0,5 %
                                       A6 – A12 – A16
                                    
                                    
                                    
                                    




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                            15
Sgr 25                                                                                 D. Huisseune



                                  LOOD
                                       Kan schade toebrengen aan embryo en foetus
                                       Schadelijk bij inademing of opname door de mond
                                       Gevaar voor cumulatieve effecten
                                       Blootstelling vermijden - aanwijzingen raadplegen voor
Lood (folie)               Pb           gebruik
                                       Draag geschikte handschoenen
                                       Bij ongeval of indien men zich onwel voelt onmiddellijk een
                                        arts raadplegen (etiket tonen indien mogelijk)
                                       Kan de vruchtbaarheid schaden
                                       Kan schade toebrengen aan embryo en foetus
                                       Gevaar voor cumulatieve effecten
                                       Schadelijk: gevaar voor ernstige schade aan de gezondheid
                                        bij langdurige blootstelling of bij opname door de mond
Lood(II)acetaat           PbAc2        Blootstelling vermijden - voor gebruik speciale
                                        aanwijzingen raadplegen
                                       In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                        onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                        betreffende etiket tonen)
                                       A8 – A14
                                    
Loodcarbonaat            PbCO3
                                       Kan schade toebrengen aan embryo en foetus
                                       Schadelijk bij aanraking met de huid of bij opname door de
                                        mond
                                       Gevaar voor cumulatieve effecten
Loodchloride              PbCl2        Blootstelling vermijden - aanwijzingen raadplegen voor
                                        gebruik
                                       Bij ongeval of indien men zich onwel voelt onmiddellijk een
                                        arts raadplegen (etiket tonen)
                                    
Loodfluoride              PbF2
                                       Kan schade toebrengen aan embryo en foetus
                                       Schadelijk bij aanraking met de huid of bij opname door de
                                        mond
                                       Bevordert de ontbranding van brandbare stoffen
Loodjodide                 PbI2        Blootstelling vermijden - aanwijzingen raadplegen voor
                                        gebruik
                                       Bij ongeval of indien men zich onwel voelt onmiddellijk een
                                        arts raadplegen (etiket tonen)
                                       Kan schade toebrengen aan embryo en foetus
                                       Schadelijk bij aanraking met de huid of bij opname door de
                                        mond
                                       Gevaar voor cumulatieve effecten
Loodnitraat              Pb(NO3)2      Blootstelling vermijden - aanwijzingen raadplegen voor
Giftig in water                         gebruik
                                       Bij ongeval of indien men zich onwel voelt onmiddellijk een
                                        arts raadplegen (etiket tonen)
                                       A4 – A8 – A14
                                       Kan schade toebrengen aan embryo en foetus
                                       Schadelijk bij aanraking met de huid of bij opname door de
                                        mond
Loodperoxide              PbO2         Gevaar voor cumulatieve effecten
(Lood(IV)oxide)                        Blootstelling vermijden - aanwijzingen raadplegen voor
                                        gebruik
                                       Bij ongeval of indien men zich onwel voelt onmiddellijk een
                                        arts raadplegen (etiket tonen)


STOFFENINVENTARIS LABO                                                                           16
Sgr 25                                                                                D. Huisseune



                          MAGNESIUM
                                       Licht ontvlambaar
                                       Vormt zeer licht ontvlambaar gas in contact met water
Magnesium (lint)           Mg          Droog houden en in een goed gesloten verpakking bewaren
                                       In geval van brand nooit water gebruiken
                                       A3
                                       Licht ontvlambaar
                                       Vormt zeer licht ontvlambaar gas in contact met water
Magnesium (poeder)         Mg          Droog houden en in een goed gesloten verpakking bewaren
                                       In geval van brand nooit water gebruiken
                                       A6 – A9
                                    
Magnesiumacetaat         Mg(Ac)2
                                    
Magnesiumcarbonaat       MgCO3
Magnesiumchloride
Hygroscopisch             MgCl2
                                    
Magnesiumhydroxide       Mg(OH)2
                                       Bevordert de ontbranding van brandbare stoffen
Magnesiumnitraat         Mg(NO3)2      Aanraking met ogen en huid vermijden
                                    
Magnesiumperoxide         MgO2
Magnesiumsulfaat         MgSO4
                                    
                                    
                                    
                                    


                            MANGAAN
                                    
Mangaanchloride           MnCl4
                                       Schadelijk bij inademing en opname door de mond
Mangaan(IV)oxide          MnO2         Aanraking met de ogen vermijden
Zwak giftig in water                   A3
                                       Schadelijk: gevaar voor ernstige schade aan de gezondheid
                                        bij langdurige blootstelling door inademing of opname
Mangaansulfaat           Mn(SO4)2       langs de mond
                                       Stof niet inademen
                                    
                                    


                          MOLYBDEEN
                                    
Molybdeenoxide
                                    
                                    




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                         17
Sgr 25                                                                                              D. Huisseune



                                               NATRIUM
Natriumacetaat
Hygroscopisch                                    NaAc
                                                              Giftig bij opname door de mond
                                                              Vormt zeer giftige gassen in contact met zuren
                                                              Irriterend voor ogen en huid
Natriumbromide                                   NaBr         Stof niet inademen
                                                              Draag geschikte beschermende kledij
                                                              Bij ongeval of indien men zich onwel voelt
                                                               onmiddellijk een arts raadplegen (etiket tonen)
Natriumchloride
Hygroscopisch                                 NaCl
                                                              Irriterend voor ogen, ademhalingswegen en
                                                               huid
                                                              Kan overgevoeligheid veroorzaken bij aanraking
                                                               met de huid
Natriumchromaat                                 Na2CrO4       Stof niet inademen
                                                              Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen
                                                               met veel water
                                                              A12- A16
                                                              Kankerverdacht
                                                              Irriterend voor de ogen, de ademhalingswegen
                                                               en de huid
                                                              Kan overgevoeligheid veroorzaken bij contact
                                                               met de huid
Natriumdichromaat                               Na2Cr2O7      Stof niet inademen
                                                              Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen
                                                               met veel water
                                                              Xi  0,5 %
                                                              A12- A16
                                                              Kan brand veroorzaken
                                                              Schadelijk bij opname door de mond
                                                              Vormt giftige gassen in contact met zuren
                                                              Droog houden en in een goed gesloten
                                                               verpakking bewaren
                                                              Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met
Natriumdithioniet                               Na2S2O4        overvloedig water afspoelen en een specialist
Opl. bewaren in kunststof fles / Schroefdop                    raadplegen
                                                              Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen
                                                               met veel water
                                                              In geval van brand nooit water gebruiken
                                                              Xn  25 %
                                                              A1
                                                              Veroorzaakt brandwonden
                                                              Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met
                                                               overvloedig water afspoelen en een specialist
                                                               raadplegen
Natriumfosfaat                                                Verontreinigde kleding onmiddellijk uittrekken
Hygroscopisch                                   Na3PO4        Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen
                                                               met veel water
                                                              Draag geschikte beschermende kleding,
                                                               handschoenen en een beschermingsmiddel
                                                               voor de ogen of voor het gezicht
                                                              A1



STOFFENINVENTARIS LABO                                                                                           18
Sgr 25                                                                                 D. Huisseune


                                               
Natriumhexanitrokobaltaat Na3[Co(NO2)6]
                                                  Veroorzaakt ernstige brandwonden
                                                  Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met
                                                   overvloedig water afspoelen en een specialist
                                                   raadplegen
                                                  Draag geschikte handschoenen en een
                                                   beschermingsmiddel voor de ogen of voor het
Natriumhydroxide                                   gezicht
Bewaren onder kunststoffles        NaOH           In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                                   onmiddellijk een arts raadplegen (indien
                                                   mogelijk het betreffende etiket tonen)
                                                  C5%
                                                  0,5%  Xi  2 %
                                                  A2
                                                  Vormt giftige gassen in contact met zuren
                                                  Veroorzaakt brandwonden
                                                  Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen
                                                   met veel water
Natriumhypochloriet                               In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
(Javel)                                            onmiddellijk een arts raadplegen (indien
Bewaren onder bruin glas                           mogelijk het betreffende etiket tonen)
                                                  Giftig in water
                                                  5%  Xi  10 % (actief chloor)
                                                  A2
                                                  Bevordert de ontbranding van brandbare stoffen
                                                  Giftig bij opname door de mond
                                                  In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
Natriumnitriet                       NaNO2         onmiddellijk een arts raadplegen (indien
Bewaren onder glas / Glazen stop                   mogelijk het betreffende etiket tonen)
                                                  1 %  Xn  5 %
                                                  A1 - A16
Natriumsulfaat                       Na2SO4
                                                  Vormt giftige gassen in contact met zuren
                                                  Veroorzaakt brandwonden
                                                  Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met
                                                   overvloedig water afspoelen en een specialist
                                                   raadplegen
Natriumsulfide                        Na2S        In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                                   onmiddellijk een arts raadplegen (indien
                                                   mogelijk het betreffende etiket tonen)
                                                  Giftig in water
                                                  5%  Xi  10 %
                                                  A1
Natriumsulfiet                                    Vormt giftige gassen in contact met zuren
Zwak giftig in water                 NaSO3        Xi  20 %
                                                  A1
Natriumthiosulfaat                   Na2S2O3
Natriumwaterstofcarbonaat            NaHCO3
Natriumwaterstoffosfaat             Na2HPO4
                                               
                                               
                                               
                                               



STOFFENINVENTARIS LABO                                                                           19
Sgr 25                                                                              D. Huisseune



                            NIKKEL
                                     Kankerverdacht
                                     Giftig bij opname door de mond
                                     Kan overgevoeligheid veroorzaken bij contact met de huid
                                     Aanraking met de huid vermijden
                                     Draag geschikte handschoenen
Nikkelchloride           NiCl        In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                      onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                      betreffende etiket tonen)
                                     3 %  Xn  25 %
                                     A11 – A12
                                     Kankerverdacht
                                     Bevordert de ontbranding van brandbare stoffen
                                     Schadelijk bij opname door de mond
                                     Kan overgevoeligheid veroorzaken bij contact met de huid
Nikkelnitraat            NiNO3       Verwijderd houden van ontbrandbare stoffen
                                     Aanraking met de ogen en de huid vermijden
                                     Xn  25 %
                                     A11 – A12
                                  
                                  


                         STRONTIUM
                                  
Strontiumnitraat
                                  
                                  


                                 TIN
Tin                       Sn
                                     Schadelijk bij opname door de mond
                                     Irriterend voor de ogen, de ademhalingswegen en de huid
                                     Droog houden en in een goed gesloten verpakking bewaren
Tinchloride              SnCl2       Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met overvloedig
                                      water afspoelen en een specialist raadplegen
                                     Xn  25 %
                                     A1 – A11
                                  
                                  




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                           20
Sgr 25                                                                                   D. Huisseune



                                  ZILVER
                                         Veroorzaakt brandwonden
                                         Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met overvloedig
                                          water afspoelen en een specialist raadplegen
Zilvernitraat                            In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
Bewaren onder bruin glas   AgNO3          onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
Zeer giftig in water                      betreffende etiket tonen)
                                         5 %  Xn  10 %
                                         A12 – A13 – A14
                                      
                                      


                                    ZINK
                                      
Zinkbromide                 ZnBr2
                                      
Zinkcarbonaat               ZnCO3
                                      
Zinkjodide                   ZnI2
                                         Bevordert de ontbranding van brandbare stoffen
                                         Schadelijk bij opname door de mond
Zinknitraat                Zn(NO3)2      Irriterend voor de huid
Hygroscopisch                            Verwijderd houden van ontbrandbare stoffen
                                         Aanraking met de ogen en de huid vermijden

Zinkoxide                    ZnO
                                         Irriterend voor de ogen
Zinksulfaat                              Aanraking met de huid vermijden
Zwak giftig in water
                            ZnSO4        Xi  20 %
                                         A1 – A11
                                      
                                      
                                      
                                      


                               ZWAVEL
                                         Gescheiden houden van oxiderende stoffen
Zwavel (bloem)                           A1
Brandveilig opslaan           S
                                      
Zwavel (stukken)              S
                                      
                                      




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                              21
Sgr 25                                                                                                D. Huisseune



                     INDICATOREN / KLEURSTOFFEN
                                                        Bewaren < 30 °C
                                                        Nooit in de koelkast
Albustix                                       -        Dop stevig vastschroeven
                                                        A3
                                                        0,1 % in ethanol 20 %
Broomthymolblauw                               -        pH 6 (geelgroen) – pH 7,6 (blauw)
                                                        Bewaren < 30 °C
                                                        Nooit in de koelkast
Clinistix                                      -        Dop stevig vastschroeven
                                                        A3

Eosine                                         -
Bewaren onder bruin glas / Schroefdop

                                                        Opl. van CuSO4 in water
Fehling A                                      -
                                                        Opl. van kaliumnatriumtartraat (seignettezout) en NaOH in
Fehling B                                -               water
                                                        Irriterend voor de ogen, de ademhalingswegen en de huid
                                                        Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met overvloedig
Fenolftaleïne                                  -         water afspoelen en een specialist raadplegen
                                                        Draag geschikte beschermende kleding
                                                        A3
                                                        Licht ontvlambaar
Fenolftaleïne (opl)                                     In goed gesloten verpakking bewaren
1% in ethanol
                                               -        Verwijderd houden van ontstekingsbronnen – Niet roken
                                                        A5 – A3 – A9
                                                        Kankerverdacht
Fuchsine                                                Gevaar voor cumulatieve effecten
Bewaren onder bruin glas / Schroefdop                   Aanraking met de ogen en de huid vermijden
                                                        A5 – A3
                                                        Kan kanker veroorzaken bij inademing
                                                        Giftig bij opname door de mond
                                                        Kan overgevoeligheid veroorzaken bij contact met de
                                                         huid
                                                        Blootstelling vermijden – voor gebruik speciale
Kobaltchloride                               CoCl2       aanwijzingen raadplegen
Giftig in water                                         Aanraking met de huid vermijden
                                                        Draag geschikte handschoenen
                                                        Als men zich onwel voelt een arts raadplegen (indien
                                                         mogelijk het betreffende etiket tonen)
                                                        A11 – A12
Lakmoes                                        -
                                                        Schadelijk bij inademing en aanraking met de huid
                                                        Damp niet inademen (geschikte term door de fabrikant
Lugol(opl.)                                   KI3        aan te geven)
Bewaren onder bruin glas / Glazen stop                  Aanraking met de ogen vermijden
                                                        A1 – A16 (neutraliseren met Na2S2O3)
Methyleenblauw                                          Schadelijk bij opname door de mond
Bewaren onder bruin glas                                Xn  25 %
                                               -        A1 – A10
Giftig in water



STOFFENINVENTARIS LABO                                                                                          22
Sgr 25                                                                       D. Huisseune


                                Zeer giftig bij inademing, opname door de mond en
                                 aanraking met de huid
                                Gevaar voor cumulatieve effecten
                                Verwijderd houden van eet- en drinkwaren (ook
                                 dierenvoeding)
Nesslerreagens                  Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met overvloedig
Achter slot
                         -       water afspoelen en een specialist raadplegen
                                In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                 onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                 betreffende etiket tonen)
                                1%T7%
                                A8 – A16
                                Schadelijk bij opname door de mond
                                Irriterend voor de ogen, de ademhalingswegen en de huid
Ninhydrine                      Verwijderd houden van ontstekingsbronnen - Niet roken
Giftig in water
                         -      Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen met veel
                                 water
                                Xn  25 %




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                23
Sgr 25                                                                                           D. Huisseune



                                        BASE - KAST
                                                    Veroorzaakt brandwonden
                                                    Irriterend voor de ogen, de ademhalingswegen en de huid
                                                    In goed gesloten verpakking bewaren
                                                    Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met overvloedig
                                                     water afspoelen en een specialist raadplegen
Ammoniumhydroxide                        NH4OH      In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
Bewaren onder glas / Schroefdop                      onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                     betreffende etiket tonen)
                                                    C  25 %
                                                    Xi  5 %
                                                    A2
                                                    Veroorzaakt ernstige brandwonden
                                                    Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met overvloedig
                                                     water afspoelen en een specialist raadplegen
                                                    Draag geschikte handschoenen en een
                                                     beschermingsmiddel voor de ogen of voor het gezicht
Natriumhydroxide                                    In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
Bewaren in kunststoffles / Schroefdop   NaOH         onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                     betreffende etiket tonen)
                                                    C5%
                                                    0,5  Xi  2 %
                                                    A2
                                                 


                                                 




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                                    24
Sgr 25                                                                                           D. Huisseune



                                        ZUUR - KAST
                                                     Ontvlambaar
                                                     Veroorzaakt brandwonden
                                                      85 % : Veroorzaakt ernstige brandwonden
Azijnzuur                                            Damp niet inademen
                                        CH3COOH      In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
(Ethaanzuur)                                          onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                      betreffende etiket tonen)
                                                     10 %  Xi  25 %
                                                     A2 – A10
                                                     Bevordert de ontbranding van brandbare stoffen
                                                     Veroorzaakt ernstige brandwonden
                                                     Damp niet inademen
                                                     Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met
                                                      overvloedig water afspoelen en een specialist
Koningswater                                          raadplegen
(salpeterzuur + zwavelzuur)                   -      Nooit water op deze stof gieten
Bewaren onder bruin glas / Schroefdop                Draag geschikte beschermende kleding
                                                     In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                                      onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                      betreffende etiket tonen)
                                                     A2
                                                     Veroorzaakt brandwonden
                                                     Irriterend voor de ademhalingswegen
                                                     Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met
Waterstofchloride (geconc.)                           overvloedig water afspoelen en een specialist
(Zoutzuur)                                            raadplegen
                                        HCl
Schroefdop                                           In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                                      onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                      betreffende etiket tonen)
                                                     A2
                                                     Irriterend voor de ogen, de ademhalingswegen en de
                                                      huid
Waterstofchloride (verdund)                          Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen met veel
(Zoutzuur)                              HCl           water
                                                     10 %  Xi  25 %
                                                     A2
                                                     Veroorzaakt brandwonden
                                                     Bij aanraking met de ogen onmiddellijk overvloedig
Waterstoffosfaat (85%)                   H3PO4        met water spoelen en deskundig medisch advies
(Fosforzuur)                                          inwinnen
                                                     Bij ongeval of indien men zich onwel voelt onmiddellijk
                                                      een arts raadplegen (etiket tonen)
                                                     Bevordert de ontbranding van brandbare stoffen
                                                      Veroorzaakt ernstige brandwonden
                                                     Damp niet inademen
                                                     Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met
Waterstofnitraat (geconc.)                            overvloedig water afspoelen en een specialist
(Salpeterzuur)                            HNO3        raadplegen
Bewaren onder bruin glas / Schroefdop                Draag geschikte beschermende kleding
                                                     In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                                      onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                      betreffende etiket tonen)
                                                     A2




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                                     25
Sgr 25                                                                                          D. Huisseune


                                                   Veroorzaakt ernstige brandwonden
                                                   Damp niet inademen
                                                   Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met
Waterstofnitraat (verdund)                          overvloedig water afspoelen en een specialist
(Salpeterzuur)                          HNO3        raadplegen
Bewaren onder bruin glas / Schroefdop              Verontreinigde kleding onmiddellijk uittrekken
                                                   5 %  Xi  20 %
                                                   A2
                                                   Veroorzaakt ernstige brandwonden
                                                   Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met
Waterstofsulfaat (geconc.)                          overvloedig water afspoelen en een specialist
(Zwavelzuur)                                        raadplegen
                                        H2SO4      Nooit water op deze stof gieten
Bewaren onder glas / Glazen stop
Hygroscopisch                                      In geval van inslikken onmiddellijk een arts raadplegen
                                                    en verpakking of etiket tonen
                                                   A2
                                                   Irriterend voor de ogen en de huid
                                                   Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met
Waterstofsulfaat (verdund)              H2SO4
                                                    overvloedig water afspoelen en een specialist
(Zwavelzuur)                                        raadplegen
                                                   5 %  Xi  15 %
                                                   A2




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                                    26
Sgr 25                                                                                             D. Huisseune



                        GEVAARLIJKE STOFFEN KAST
                                                   
*1,4-fenyldiamine*
                                                      Schadelijk bij inademing, opname door de mond en
                                                       aanraking met de huid
                                                      Onherstelbare effecten zijn niet uitgesloten
                                                      Gevaar voor ernstige schade aan de gezondheid bij
                                                       langdurige blootstelling
                                                      Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen met veel
*Aniline*                                              water
(Aminobenzeen)                           C6H5NH2      Draag geschikte handschoenen en beschermende
Bewaren onder bruin glas / glazen stop                 kleding
                                                      In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                                       onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                       betreffende etiket tonen)
                                                      0,2 %  Xn  1 %
                                                      A10
                                                   
*Azijnzuurethylester*
                                                      Kan kanker veroorzaken
                                                      Licht ontvlambaar (vlampunt – 11 °C)
                                                      Gevaar voor ernstige schade aan de gezondheid bij
                                                       langdurige blootstelling
                                                      Giftig bij inademing, opname door de mond en aanraking
*Benzeen*                                              met de huid
Bewaren onder bruin glas / glazen stop
                                          C6H6        Blootstelling vermijden - voor gebruik speciale
                                                       aanwijzingen raadplegen
                                                      In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                                       onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                       betreffende etiket tonen)
                                                      A10 – A12
                                                   
*Ethylchloride*
                                                   
*Fenylhydrazine*
                                                      Schadelijk bij opname door de mond
1,3-dihydroxybenzeen                                  Irriterend voor de ogen en de huid
(Resorcinol)                                          Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met overvloedig
Bewaren onder bruin glas                               water afspoelen en een specialist raadplegen
                                                      A10
                                                   
1-Butanol
                                                   
2-Butanol
                                                      Ontvlambaar (Vlampunt 33 °C)
                                                      Schadelijk bij inademing
n-Pentanol                                            Irriterend voor de ogen
(Amylalcohol)                                         Verwijderd houden van ontstekingsbronnen - Niet roken
Hygroscopisch                                         Aanraking met de ogen en de huid vermijden
                                                      A10 – A14
                                                   
Acetaldehyde




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                                       27
Sgr 25                                                                                            D. Huisseune


                                                     Licht ontvlambaar.
                                                     Op een goed verluchte plaats bewaren.
                                                     Verwijderd houden van ontstekingsbronnen - Niet roken.
Aceton                                  CH3COCH3     Damp niet inademen.
Bewaren onder glas / Glazen stop                     Maatregelen treffen tegen ontladingen van statische
                                                      elektriciteit
                                                     A1 – A10 – A14
                                                     Ontvlambaar (vlampunt 33 °C)
Amylalcohol                                          Schadelijk bij inademing
                                                     Aanraking met de ogen en de huid vermijden
(n-Pentanol)                                         A10 – A14
Bewaren onder glas / Schroefdop
                                                  
Azijnzuuranhydride
                                                  
Benzaldehyde
                                                  
Broombenzol
                                                     Giftig bij inademing
                                                     Giftig bij aanraking met de huid
                                                     Gesloten verpakking op een goed geventileerde plaats
                                                      bewaren
Broomwater                                           Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met overvloedig
Bewaren onder glas / Glazen stop                      water afspoelen en een specialist raadplegen
                                                     T, Xi  1 %
                                                     A16 (Met Na2S2O3-opl omzetten in zuurkast - Daarna
                                                      afvoeren)
                                                  
Butylacetaat
                                                     Gevaar voor ernstige schade aan de gezondheid bij
                                                      langdurige blootstelling of bij inademing en opname
                                                      door de mond
Chloroform                                           Irriterend voor de huid
(Trichloorethaan)                         CHCl3      Onherstelbare effecten zijn niet uitgesloten
Bewaren onder bruin glas / Schroefdop                Draag geschikte handschoenen en beschermende
Zeer giftig in water                                  kleding
                                                     Xn  10 %
                                                     A10 – A12
                                                     Zeer licht ontvlambaar
                                                     Kan ontplofbare peroxiden vormen
                                                     Op een goed verluchte plaats bewaren
Di-ethylether                           C2H5OC2H5 
                                                  
                                                      Verwijderd houden van ontstekingsbronnen - Niet roken
                                                      Maatregelen treffen tegen ontladingen van statische
                                                      elektriciteit
                                                     Afval niet in de gootsteen werpen
                                                     A9 – A10 – A12
                                                  
Di-isopropylether
                                                     Licht ontvlambaar (vlampunt 12 °C)
Ethanol                                              In goed gesloten verpakking bewaren
Bewaren onder glas
                                         C2H5OH      Verwijderd houden van ontstekingsbronnen - Niet roken
                                                     A1- A10
                                                     Licht ontvlambaar (vlampunt – 4 °C)
                                                     Verwijderd houden van ontstekingsbronnen - Niet roken
                                                     Damp niet inademen
Ethylacetaat                                         Afval niet in de gootsteen werpen
Bewaren onder glas / Schroefdop                      Maatregelen treffen tegen ontladingen van statische
                                                      elektriciteit
                                                     A10 – A12

STOFFENINVENTARIS LABO                                                                                      28
Sgr 25                                                                                                    D. Huisseune



                                                            Giftig bij aanraking met de huid en opname door de
                                                             mond
                                                            Veroorzaakt brandwonden
Fenol                                                       Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen met veel
(Carbolzuur)                                    C6H5OH       water
Bewaren onder bruin glas                                    In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                                             onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                             betreffende etiket tonen)
                                                            A10 – A12
                                                            Giftig bij inademing, opname door de mond en aanraking
                                                             met de huid
                                                            Veroorzaakt brandwonden
                                                            Onherstelbare effecten zijn niet uitgesloten
                                                            Kan overgevoeligheid veroorzaken bij contact met de
                                                             huid
                                                            Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met overvloedig
Formol                                                       water afspoelen en een specialist raadplegen
(opl. van methanal en methanol in water)          -         Draag geschikte handschoenen en beschermende
Bewaren onder bruin glas / Schroefdop                        kleding
                                                            In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                                             onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                             betreffende etiket tonen)
                                                            Uitsluitend op goed geventileerde plaatsen gebruiken
                                                            5 %  Xn  25 %
                                                            A2
                                                            Licht ontvlambaar
Fosfor (rood)                                               Ontploffingsgevaar bij menging met oxiderende stoffen
Bewaren onder bruin glas                                    In goed gesloten verpakking bewaren
                                            P
Achter slot                                                 In geval van brand nooit water gebruiken
                                                            A6 – A9
                                                            Spontaan ontvlambaar in lucht
                                                            Zeer giftig bij inademing en opname door de mond
                                                            Veroorzaakt ernstige brandwonden
                                                            Bij aanraking met de ogen, onmiddellijk met overvloedig
Fosfor (wit)                                                 water afspoelen en een specialist raadplegen
Bewaren onder bruin glas en onder water /                   Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen met veel
Regelmatig waterlaag nakijken!              P
                                                             water + kaliumpermanganaat
Achter slot
                                                            In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                                             onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                             betreffende etiket tonen)
                                                            A6 – A16
                                                         
Fosforpentoxide (opl)                            P2O5
                                                         
Isopropanol
                                                            Reageert heftig met water met vorming van een zeer
                                                             ontvlambaar gas (H2)
                                                            Veroorzaakt brandwonden
Kalium                                                      Onder geschikte vloeistof bewaren (Petroleum)
Bewaren onder petroleum / Regelmatig                        Verpakking droog bewaren
petroleumlaag nakijken!                     K               In geval van brand: Nooit water gebruiken
Achter slot                                                 In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                                             onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                             betreffende etiket tonen)
                                                            A6 – A12 – A16




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                                               29
Sgr 25                                                                                            D. Huisseune



                                                   Licht ontvlambaar (vlampunt – 30 °C)
                                                   Irriterend voor de ogen en de huid
                                                   Giftig: gevaar voor ernstige schade aan de gezondheid
                                                    bij langdurige blootstelling of bij inademing
                                                   Mogelijk gevaar voor verminderde vruchtbaarheid
                                                   Mogelijk gevaar voor beschadiging van het ongeboren
                                                    kind
                                                   Verwijderd houden van ontstekingsbronnen - Niet roken
Koolstofdisulfide                        CS2       Maatregelen treffen tegen ontladingen van statische
Bewaren onder bruin glas / Schroefdop               elektriciteit
                                                   In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                                    onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                    betreffende etiket tonen)
                                                   Draag geschikte handschoenen en beschermende
                                                    kleding
                                                   0,2 %  Xn  1 %
                                                   A9 – A10 – A12
                                                   Giftig bij inademing, opname door de mond en aanraking
                                                    met de huid
                                                   Onherstelbare effecten zijn niet uitgesloten Giftig: gevaar
                                                    voor ernstige schade aan de gezondheid bij langdurige
                                                    blootstelling of bij inademing
Koolstoftetratchloride                             Damp niet inademen
Bewaren onder glas / Glazen stop                   Draag geschikte handschoenen en beschermende
Zeer giftig in water                                kleding
Huidadsorptie
                                        CCl4       In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
Achter slot                                         onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                    betreffende etiket tonen)
                                                   Raadpleeg fabrikant/leverancier voor informatie voor
                                                    terugwinning/recycling
                                                   Voorkom lozing in het milieu, vraag om speciale
                                                    instructies/veiligheidskaart
                                                   A10 – A12
                                                   Irriterend voor de ogen, de ademhalingswegen en de
                                                    huid
                                                   Veroorzaakt brandwonden
                                                   Onherstelbare effecten zijn niet uitgesloten
                                                   Kan overgevoeligheid veroorzaken bij contact met de
                                                    huid
Methanal                                           Aanraking met de ogen en de huid vermijden
(Formaldehyde)                          CH2O       Draag geschikte handschoenen en beschermende
Bewaren onder bruin glas / Schroefdop               kleding
                                                   Uitsluitend op goed geventileerde plaatsen gebruiken
                                                   In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                                    onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                    betreffende etiket tonen)
                                                   A2
                                                   Licht ontvlambaar (vlampunt 10 °C)
                                                   Giftig bij inademing en opname door de mond
                                                   In goed gesloten verpakking bewaren
                                                   Verwijderd houden van ontstekingsbronnen - Niet roken
Methanol                                           Aanraking met de huid vermijden
Bewaren onder glas / Schroefdop         CH3OH      In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
Huidadsorptie                                       onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                    betreffende etiket tonen)
                                                   3 %  Xn  25 %
                                                   A1 – A10




STOFFENINVENTARIS LABO                                                                                       30
Sgr 25                                                                                                D. Huisseune



                                                     
Methylethylketon
                                                        Reageert heftig met water en vormt daarbij licht
                                                         ontvlambaar gas
Natrium                                                 Veroorzaakt brandwonden
Bewaren onder petroleum / Regelmatig                    Verpakking droog houden
petroleumlaag nakijken!                  Na             Bij brand geen water gebruiken
Achter slot                                             Bij ongeval of indien men zich onwel voelt onmiddellijk
                                                         een arts raadplegen (etiket tonen)
                                                        A6 – A12 – A16
                                                     
Nitrobenzol
                                                        Licht ontvlambaar (vlampunt < 31°C)
                                                        Op een goed verluchte plaats bewaren
                                                        Verwijderd houden van ontstekingsbronnen - Niet roken
Petroleumether                                          Afval niet in de gootsteen werpen
Bewaren onder glas / Schroefdop                         Maatregelen treffen tegen ontladingen van statische
                                                         elektriciteit
                                                        A10 – A12
                                                        Ernstig ontploffingsgevaar door schok, wrijving, vuur of
                                                         andere ontstekingsoorzaken
                                                        Vormt met metalen zeer gemakkelijk ontplofbare
                                                         verbindingen
                                                        Giftig bij inademing, opname door de mond en aanraking
Picrinezuur (droog)                                      met de huid
Vochtig houden
                                                        Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen met veel
Achter slot
                                                         water
Springstof
                                                        Deze stof en de verpakking op veilige wijze afvoeren
                                                        Draag geschikte handschoenen
                                                        In geval van ongeval of als men zich onwel voelt
                                                         onmiddellijk een arts raadplegen (indien mogelijk het
                                                         betreffende etiket tonen)
                                                        A9 – A10
                                                        In droge toestand ontplofbaar
                                                        Giftig bij inademing, opname door de mond en aanraking
                                                         met de huid
                                                        Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen met veel
Picrinezuur (vochtig)                                    water
                                                        Als men zich onwel voelt een arts raadplegen (indien
                                                         mogelijk het betreffende etiket tonen)
                                                        3%  Xn  25 %
                                                        A9 – A10
                                                        Licht ontvlambaar (vlampunt 4 °C)
                                                        Verwijderd houden van ontstekingsbronnen - Niet roken
                                                        Aanraking met de ogen vermijden
                                                        Afval niet in de gootsteen werpen
Tolueen                                                 Maatregelen treffen tegen ontladingen van statische
Giftig in water                                          elektriciteit
                                                        Xn  12,5 %
                                                        A10 – A12
                                                     
Toluol
                                                        Veroorzaakt brandwonden
                                                        Na aanraking met de huid onmiddellijk wassen met veel
                                                         water
Waterstofperoxide (< 60 %)                    H2O2      Een beschermingsmiddel voor de ogen/voor het gezicht
Bewaren onder bruin glas / Glazen stop                   dragen
                                                        5 %  Xi  20 %
                                                        A1

STOFFENINVENTARIS LABO                                                                                             31
Sgr 25                   D. Huisseune




STOFFENINVENTARIS LABO            32

				
DOCUMENT INFO
Shared By:
Categories:
Stats:
views:803
posted:6/1/2011
language:Dutch
pages:32