instapverhaal The Deer Hunter (DOC) by pptfiles

VIEWS: 49 PAGES: 3

									Geschiedeniswerkplaats: DEKOLONISATIE EN KOUDE OORLOG IN VIETNAM / havo / antwoorden op hulpvragen




Hoofdstuk 1 - De Koude Oorlog

oriëntatie

1 De overwinning van de communisten in China kwam voor de meeste Amerikanen als volslagen verrassing.
Het liet zien dat het communisme bezig was aan een wereldwijde, bijna niet te stuiten opmars die nu ook
Amerika zelf bedreigde.
2 Er ontstond een heksenjacht op ‘heimelijke communisten’ waaraan ook de regering zelf volop meedeed. Wie
‘links’ was, was bij voorbaat verdacht.
3 De VS moesten gaan voorkomen dat nog meer landen communistisch werden en richtte zijn aandacht op
gebieden die volgens hen bedreigd werden, zoals Vietnam.



1.1 Botsing in Europa

Twee supermachten

1 (1) Deze twee landen kwamen als enige supermachten uit de oorlog, de andere grote mogendheden waren
verslagen of uitgeput. Ze werden dus elkaars voornaamste ‘rivalen’.
(2) In Europa kregen de VS en de Sovjetunie onenigheid over het verdelen van invloedssferen (in feite: wie in
Europa de macht zou krijgen).
(3) De VS en de Sovjetunie vertegenwoordigden twee volstrekt tegengestelde ideologieën en samenlevingen: de
VS stonden voor democratie, kapitalisme en vrij ondernemerschap; de Sovjetunie stond voor communistische
dictatuur en voor onderschikking van individu en economie aan de staat.
2 Het invoeren van het communisme in de Oost-Europese landen die door de Sovjetunie waren bevrijd.

Veiligheidscordon

3 Stalin voelde zich onveilig, hij was geobsedeerd door de kwetsbaarheid van de westgrens van de Sovjetunie.
Hij vertrouwde het westen niet; hij geloofde niet dat het kapitalisme en communisme vreedzaam naast elkaar
konden bestaan. Daarom verschoof hij de westgrens verder naar het westen en bracht de buurland aan die grens,
als een soort veiligheidscordon, onder Russische invloedsfeer.
4 Duitsland was verdeeld in vier bezettingszones die zouden gaan samenwerken, maar daarvan kwam door het
wederzijdse wantrouwen niets terecht. De communisten maakten van hun deel een zelfstandige staat, de
westerse geallieerden deden met hun drie zones hetzelfde.

Wereldrevolutie

5 Geen enkel Europees land zou vrijwillig deel willen uitmaken van de veiligheidsgordel die Stalin noodzakelijk
achtte. Wie kon kiezen, koos de kant van het vrije en welvarende Amerika, dat dit met het aanbieden van
economische hulp (Marshallplan) ook wel heel aantrekkelijk maakte.
6 Nee, zij zagen de communistische machtsovernames in Oost-Europa als eerste stap van een communistische
wereldrevolutie,



1.2 De Koude Oorlog in Europa

De toekomst van de wereld

1 (1) In Frankrijk en Italië groeiden de communistische partijen snel. (2) Turkije werd bedreigd omdat de
Sovjetunie daar een vlootbasis eiste die toegang gaf tot de Middellandse Zee. (3) In Griekenland vochten
communistische guerrillastrijders een burgeroorlog uit met de regering.
2 Het is de plicht van de VS om overal in de wereld vrije volkeren te helpen hun vrijheid te beschermen: tegen
gewapende minderheden in eigen land en tegen de agressie van andere landen.
Geschiedeniswerkplaats: DEKOLONISATIE EN KOUDE OORLOG IN VIETNAM / havo / antwoorden op hulpvragen




Indamming

3 Het bestrijden van het communisme overal ter wereld waar het de kop op stak en nieuwe gebieden dreigde te
veroveren, zonder echter rechtstreeks in oorlog te komen met de aanstichter ervan, de Sovjetunie.
4 De VS als de Sovjetunie schilderden elkaar af als de bron van alle kwaad. Dat was nodig om bondgenoten te
werven en de eigen bevolking te overtuigen van de noodzaak van de bemoeizuchtige buitenlandse politiek. Het
bestaan van vijandbeelden werd daarmee ook een soort ‘motor’ die de Koude Oorlog aan de gang hield.

Wapenwedloop

5 Zowel de Sovjetunie als de VS beschikten over meer dan genoeg wapens om Europa volledig van de kaart te
vegen, waaronder atoomwapens. Deze wederzijdse afschrikking maakte het onmogelijk een aanval te openen
zonder het risico van totale (wederzijdse) vernietiging.
6 Door de wapenwedloop brak het besef door dat de twee supermachten misschien maar beter met elkaar
moesten leren leven: een daadwerkelijke oorlog zou desastreus zijn. In de Sovjetunie was deze koerswijziging
mogelijk door de dood van Stalin; hij maakte het vreedzaam naast-elkaar-bestaan tot uitgangspunt van zijn
buitenlandse politiek.



1.3 Dekolonisatie

Koloniale rijken

1 Afrika was min of meer verdeeld tussen Frankrijk en Engeland, met wat ‘overblijfsels’ voor Portugal en België.
In Azië stond een groot gebied onder Japanse invloed of heerschappij; in Zuid-Oost-Azië heerste Engeland over
Birma en Maleisië, Nederland over Indonesië en Frankrijk over Laos, Cambodja en Vietnam.
2 In Afrika aan het eind van de 1950’s, in Azië direct vanaf 1945 (einde van de Tweede Wereldoorlog).

Dekolonisatie

3 In de oorlog had het Aziatische Japan de westerse, blanke kolonisatoren vernederend snel verslagen. De
Europeanen verloren onherstelbaar veel macht en prestige. Het nationalisme van de koloniale bevolking groeide
snel (ook in reactie op de Japanse bezetting) en bleek, toen Japan capituleerde voor de koloniale macht hersteld,
een beweging die niet meer tot staan kon worden gebracht.
4 Engeland legde zich neer bij het verlies van zijn Aziatische kolonies en verleende zonder bloedvergieten
onafhankelijkheid. Nederland en Frankrijk niet, die stuurden troepen om de vrijheidsstrijd te onderdrukken;
Frankrijk hield dat iets langer vol dan Nederland.

Dekolonisatie en Koude Oorlog

5 Hij geloofde niet dat communistische partijen daar veel kans maakten, omdat hun standpunt over privé-bezit
de boerenbevolking (die juist eigen grond wilde) niet zou aanspreken. Nationalisten zouden volgens Stalin altijd
meer steun krijgen.
6 De VS zagen zich, als eerste kolonie die zijn kolonisator had verslagen, als voorbeeld voor alle koloniale volken
en kozen altijd de kant van onafhankelijkheidsbewegingen.
7 In Vietnam stond het verzet tegen de Franse kolonisator onder communistische leiding, en de Amerikanen
wilden in geen geval dat de communisten de macht zouden overnemen.



1.4 Koude Oorlog in Azië

Revolutie in China
Geschiedeniswerkplaats: DEKOLONISATIE EN KOUDE OORLOG IN VIETNAM / havo / antwoorden op hulpvragen



1 Schijnbaar enthousiast. Met China stond met communisme sterker. Stalin stelde voor dat China zich ging
toeleggen op het actief steunen van Aziatische onafhankelijkheidsbewegingen. Hij zou dan, op de achtergrond,
materiële steun geven.
2 De boodschap dat Amerika een wolf in schaapskleren was: de Amerikanen waren er net zo goed als de
koloniale onderdrukkers op uit om de Derde Wereld uit te buiten als leverancier van goedkope grondstoffen en
afzetmarkt voor de eigen industrie.

Sovjet-plan
3 Geschrokken: in de strijd tegen het communisme was het nu ‘alle hens aan denk’. De containmentpolitiek
moest voortaan wereldwijd worden toegepast, hoeveel geld dat ook zou kosten.
4 Zij was ervan overtuigd dat dit onderdeel was van een wereldwijd communistisch aanvalsplan en nam (met
een aantal andere VN-landen) zelf de wapens op tegen Noord-Korea, dat al snel gesteund werd door China.

Inspanningen in Azië
5 Zij breidden het aantal militaire bases uit en gaven economische, politieke en militaire steun, steeds bedoeld om
pro-Amerikaanse regimes in het zadel te houden.
6 Nee. De Chinese communisten lieten zich door Moskou niet de wet voorschrijven. China was fel tegen de
politiek van vreedzame coëxistentie en ging de Sovjetunie vanaf 1960 eerder als rivaal dan als bondgenoot zien.

								
To top