Docstoc

GIAO AN VINH BIET CUU TRUNG DAI

Document Sample
GIAO AN VINH BIET CUU TRUNG DAI Powered By Docstoc
					Thạc sĩ Phạm Hữu Cường – Giáo án Vĩnh biệt Cửu Trùng Đài ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ----

Tiết PPCT: VĨNH BIỆT CỬU TRÙNG ĐÀI (Trích Vũ Như Tô) Nguyễn Huy Tưởng A. Mục tiêu bài học: Giúp HS: 1. Nắm được những đặc điểm của thể loại bi kịch. Trên cơ sở đó, hiểu và phân tích những xung đột kịch, tính cách, diễn biến tâm trạng, bi kịch của Vũ Như Tô và Đan Thiềm trong hồi V của vở kịch. 2. Nhận thức được quan điểm nhân dân của Nguyễn Huy Tưởng, đồng thời thấy được thái độ ngưỡng mộ, trân trọng tài năng của tác giả đối với những nghệ sĩ có tâm huyết và tài năng lớn nhưng lại lâm vào mâu thuẫn không thể giải quyết được giữa khát vọng nghệ thuật lớn lao và thực tế xã hội không tạo điều kiện để thực hiện khát vọng ấy. 3. Nắm được những nét đặc sắc về nghệ thuật của vở kịch qua đoạn trích. B. Phương tiện, cách thức tiến hành: 1. Chuẩn bị: - GV: + Tìm đọc và xem trọn vẹn vở kịch Vũ Như Tô + Soạn bài - HS: + Đọc kĩ đoạn trích + Soạn bài theo câu hỏi ở SGK và hướng dẫn của GV ở tiết … 2. Phương pháp: - Đọc phân vai - Đàm thoại, khơi gợi, phát huy khả năng độc lập suy nghĩ của HS - Phân nhóm C. Tiến trình tổ chức dạy học: I. Ổn định II. Bài cũ: III. Giới thiệu bài mới: (2’) Từ xưa đến nay, mối quan hệ giữa nghệ thuật và cuộc sống luôn thu hút sự quan tâm của người nghệ sĩ. Đó cũng là cảm hứng chủ đạo được đặt ra trong vở kịch Vũ Như Tô của Nguyễn Huy Tưởng. Thời Hoạt động của thầy và trò Nội dung cần đạt gian HĐ 1: Hướng dẫn HS (HDHS) 10’ tìm hiểu phần Tiểu dẫn I. Tiểu dẫn: TT1: HDHS tìm hiểu tác giả 3’ 1. Tác giả: - Nguyễn Huy Tưởng (1912 1960) quê Từ Sơn, Bắc Ninh ? Sự nghiệp sáng tác của (nay là Đông Anh, Hà Nội). Nguyễn Huy Tưởng có gì đặc - Có thiên hướng khai thác đề tài
1

Đọc văn:

Thạc sĩ Phạm Hữu Cường – Giáo án Vĩnh biệt Cửu Trùng Đài ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ----

sắc?

5’

2’

73’ 20’

53’ 5’

22’

TT2: HDHS tìm hiểu chung về tác phẩm: ? Em biết gì về tác phẩm “VNT”? - GV giới thiệu vài nét về thể loại kịch. ? Dựa vào SGK, em hãy tóm tắt ngắn gọn nội dung vở kịch. TT3: HDHS tìm hiểu vị trí đoạn 3. Đoạn trích “Vĩnh biệt Cửu trích Trùng Đài”: - Thuộc hồi V (Một cung cấm) vở kịch “VNT” HĐ2: HDHS đọc và tìm hiểu II. Đọc - hiểu đoạn trích 1. Đọc TT1: Phân vai, hướng dẫn cách đọc, nhận xét - Đọc lớp I, VII, VIII, IX. ? Hãy xác định nội dung chính của đoạn trích? TT2: HDHS tìm hiểu đoạn trích 2. Tìm hiểu đoạn trích - Chia lớp thành 4 nhóm, trả lời 4 câu hỏi phần Hướng dẫn học bài SGK. ? Các mâu thuẫn cơ bản của vở kịch VNT được thể hiện cụ thể như thế nào trong hồi V? a. Mâu thuẫn kịch: - Đại diện nhóm 1 trình bày. a1. Hôn quân bạo chúa và Các thành viên khác nhận xét, phe cánh >< nhân dân lao bổ sung. động - GV có thể gợi mở: xa hoa trụy lạc khốn khổ lầm + Theo em, việc Lê Tương Dực tăng sưu thuế, than bắt Vũ Như Tô xây dựng Cửu bắt thợ giỏi lụt lội, mất Trùng Đài đã dẫn đến hậu quả mùa như thế nào? tróc nã, hành hạ làm việc cật lực  Giải quyết mâu thuẫn dứt

lịch sử. - Đóng góp nổi bật ở tiểu thuyết và kịch. - Tác phẩm chính: SGK. 2. Tác phẩm “Vũ Như Tô”: (“VNT”) - Vở bi kịch 5 hồi - Có yếu tố lịch sử nhưng cảm hứng chủ đạo là những vấn đề về cuộc sống và nghệ thuật. - Tóm tắt: SGK

2

Thạc sĩ Phạm Hữu Cường – Giáo án Vĩnh biệt Cửu Trùng Đài ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ----

khoát theo quan điểm nhân dân: Bạo chúa Lê Tương Dực bị giết, + Ngoài mâu thuẫn trên, tác Nguyên Vũ – đại thần của y – tự phẩm và đoạn trích còn phản sát, đám cung nữ bị những kẻ ánh mâu thuẫn nào nữa không? nổi loạn nhục mạ, bắt bớ. a2. Quan điểm nghệ thuật cao siêu, thuần túy >< Lợi ích thiết thực của nhân dân. Người nghệ sĩ thiên Chế độ thối tài muốn đem tài nát năng tô điểm đất nhân dân triền ? Mâu thuẫn giữa quan niệm nước, xây một tòa miên đói nghệ thuật cao siêu, thuần túy khổ, muôn đời và lợi ích thiết thân đài hoa lệ để đời lầm của nhân dân chưa được tác giả than giải quyết dứt khoát. Điều đó được thể hiện như thế nào ở ở  đem lại niềm tự  nhân hồi cuối cùng của vở kịch? Theo dân em, nên giải quyết mâu thuẫn ấy hào và vinh quang oán thán, như thế nào? xem - Đại diện nhóm 3 trình bày. cho đất nước như kẻ thù Các thành viên khác nhận xét, bổ sung. - GV có thể gợi mở: + Nhận xét về khát vọng và hành động của VNT, có ý kiến cho rằng: đó là khát vọng chính đáng, nên làm. Ý kiến khác lại cho rằng không nên. Ý kiến của em? + Vũ Như Tô có tội hay có  Giải quyết mâu thuẫn: chưa công? Vũ Như Tô đúng hay dứt khoát: những kẻ giết ông đúng? Tác - VNT đến lúc chết vẫn không giả đã trả lời câu hỏi này như nhận ra sai lầm, vẫn đinh ninh thế nào? mình vô tội. - GV liên hệ: Lời đề từ bộc lộ - VNT mượn uy quyền, tiền bạc nỗi băn khoăn: “Đài Cửu Trùng của Lê Tương Dực để thực hiện không thành, nên mừng hay nên hoài bão nghệ thuật  vô tình
3

Thạc sĩ Phạm Hữu Cường – Giáo án Vĩnh biệt Cửu Trùng Đài ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ----

18’

tiếc?”, “Than ôi! Như Tô phải hay những kẻ giết Như Tô phải? ta chẳng biết. cầm bút chẳng qua cùng một bệnh với Đan Thiềm” ? Phân tích tính cách, diễn biến tâm trạng của Vũ Như Tô và Đan Thiềm trong đoạn trích? - Đại diện nhóm 2 trình bày. Các thành viên khác nhận xét, bổ sung. - GV có thể gợi mở: + Em có nhận xét gì về nhân vật Vũ Như Tô? (Tài năng? Nhân cách? Hòai bão? Dẫn chứng?)

gây thêm nỗi khốn khổ cho nhân dân  Chân lí thuộc về VNT một nửa, còn nửa kia thuộc về quần chúng nhân dân * Hai mâu thuẫn trên có quan hệ mật thiết và tác động lẫn nhau.

b. Nhân vật: b1. Vũ Như Tô: - Kiến trúc sư thiên tài “ngàn năm chưa dễ có một”, “chỉ vẩy bút là chim, hoa đã + Phân tích diễn biến tâm trạng hiện lên”… của VNT trong đoạn trích? - Có nhân cách, hoài bão lớn, lí (Nhận xét về kiểu câu, nội dung tưởng nghệ thuật cao cả: các lời thoại của VNT trong lớp + Không khuất phục uy quyền. I, IV, VIII?) + Khát khao nghệ thuật, say mê + Nhận xét về nhân vật Đan sáng tạo cái đẹp, sống chết với Thiềm? nghệ thuật, khát khao cống hiến. + Những chi tiết nào thể hiện  Lí tưởng cao cả nhưng thoát tấm lòng liên tài của ĐT? li hoàn cảnh lịch sử xã hội của đất nước, xa rời đời sống nhân dân lao động.  Rơi vào bi kịch: trả giá bằng mạng sống và công trình nghệ thuật của mình. 8’ ? Đặc sắc về nghệ thuật của kịch Vũ Như Tô được thể hiện qua đoạn trích? Phân tích một số dẫn chứng tiêu biểu để minh

b2. Đan Thiềm: Đam mê cái
4

Thạc sĩ Phạm Hữu Cường – Giáo án Vĩnh biệt Cửu Trùng Đài ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ----

2’

họa. - Đại diện nhóm 4 trình bày. Các thành viên khác nhận xét, bổ sung. HĐ3: HS đọc phần Ghi nhớ, khắc sâu đoạn trích

tài, có tấm lòng cao đẹp: - Khuyến khích VNT xây dựng Cửu Trùng Đài - Quên mình để bảo vệ người tài. + Nhiều lần giục VNT “trốn đi”, “lánh đi”, “chạy đi”. + Sẵn sàng đổi mạng sống để cứu VNT. Tri âm, tri kỉ của Vũ Như Tô. c. Đặc sắc nghệ thuật: - Ngôn ngữ kịch điêu luyện, có tính tổng hợp cao - Dùng ngôn ngữ, hành động của nhân vật để khắc họa tính cách, miêu tả tâm trạng, dẫn dắt và đẩy xung đột kịch đến cao trào III. Ghi nhớ SGK

HĐ4: HD củng cố, luyện tập khắc sâu kiến thức IV. Củng cố - Luyện tập (5’) * TT1: HS trả lời ba câu hỏi (Câu 1, 2 có thể chuyển sang trắc nghiệm nếu dạy bằng Công nghệ thông tin): 1. Mâu thuẫn xung đột cơ bản trong đoạn trích “Vĩnh biệt Cửu Trùng Đài”? 2. Bi kịch của Vũ Như Tô qua đoạn trích “Vĩnh biệt Cửu Trùng Đài” được thể hiện như thế nào? 3. Trong hồi V, em thích nhất là những câu, những đoạn nào? * TT2: GV gợi ý nội dung luyện tập: - Tựa: Thành phần nằm ngoài văn bản, được viết ở đầu sách hay sau tiêu đề của mỗi chương nhằm hướng người đọc vào ý đồ nghệ thuật của tác giả hoặc tư tưởng của tác phẩm - Qua lời đề từ của vở kịch, tác giả đã chân thành bộc lộ nỗi băn khoăn: Lẽ phải thuộc về Vũ Như Tô hay những kẻ giết Vũ Như Tô? Và ông thú nhận: “Ta chẳng biết” – tức là không thể đưa ra một lời giải đáp thỏa đáng. “Cầm bút chẳng qua cùng một bệnh với Đan Thiềm” nghĩa là người nghệ sĩ sáng tác vì cảm phục “tài trời”, vì nhạy cảm với bi kịch của những tài năng siêu việt. HĐ5: Hướng dẫn HS tự học – Chuẩn bị bài mới D. Hướng dẫn HS tự học – Chuẩn bị bài mới (5’)
5

Thạc sĩ Phạm Hữu Cường – Giáo án Vĩnh biệt Cửu Trùng Đài ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ----

1. Nắm vững các đặc điểm tiêu biểu của thể loại kịch. Đặc sặc về nội dung và nghệ thuật của đoạn trích “Vĩnh biệt Cửu Trùng Đài”. 2. Chuẩn bị bài “Thực hành về sử dụng một số kiểu câu trong văn bản”: - Ôn lại các kiểu câu đã học ở THCS: Kiểu câu bị động, kiểu câu có khởi ngữ, kiểu câu có thành phần phụ (trạng ngữ) chỉ tình huống - Đọc qua bài mới. RÚT KINH NGHIỆM

6


				
DOCUMENT INFO
Shared By:
Categories:
Tags:
Stats:
views:19142
posted:10/27/2008
language:Vietnamese
pages:6