Dylematy medycyny XXI

Document Sample
Dylematy medycyny XXI Powered By Docstoc
					DYLEMATY MEDYCYNY XXI
       WIEKU



Dr n.med. Justyna Matulewicz-Gilewicz
DYLEMATY MEDYCYNY XXI
 Eutanazja.
 Aborcja.
 Homoseksualizm.
 Klonowanie człowieka.
 Przeszczepianie narządów ze zwłok i od
  żywych dawców.
          Komórki macierzyste
    Komórki macierzyste ze względu na wszechstronność w
    wytwarzaniu różnorodnych potomnych dzieli się na
    :totipotencjalne-zygota;pluripotencjalne-komórki
    pochodzące z różnych listków
    zarodkowych;multipotencjalne-mogą dać początek
    komórkom pochodzącym z jednego listka zarodkowego i
    mają mniejszy zakres różnicowania się( z ektodermy
    powstają neurony, nabłonki, komórki gruczołowe,z
    mezodermy- komórki mięśniowe);unipotencjalne-
    wytwarzają jeden typ komórek
         Komórki macierzyste

   Ludzkie komórki macierzyste można otrzymywać:
    Z ludzkich embrionów otrzymywanych metodą in
    vitro,
    Z embrionów uzyskiwanych metodą klonowania,
    Z tkanki płodu po poronieniu lub aborcji,
    Z krwi pępowinowej podczas porodu,z organizmu
    ludzkiego ,w którym występują komórki
    macierzyste dorosłych,
    Ze zwłok
Przeszczepianie narządów
        Transplantacja nerki
 1902r Ullmann
 1905 Carell Gutrie    Chicago-autotransplantacja
  nerki w okolicę szyi u psa-odrzucony
 1905 Rockefeller Institute Carell-przeszczepianie
  nerek u kota-odrzucony
 Twierdzenie J.Loeba-każdy przeszczep między
  dwoma osobnikami musi zostać
  odrzucony;genetyczne różnice między białkiem
  dawcy i biorcy jako obowiązujące
         Transplantacja nerki
 Lata 4o. Próby przeszczepiania narządów od psów
 1944 II wojna światowa-odkrycie dr P.Medawara zoologa
  z Oksfordu-możliwość uzyskania w szczególnych
  warunkach tzw. czynnie nabytej tolerancji
  immunologicznej
 1944 Peter Bent Bringham Hospital w Bostonie –
  przeszczep nerki ze zwłok mlodej ciężarnej z bezmoczem
  powstałym w wyniku zatrucia ciążowego.Przeszczepioną
  nerkę połączono z naczyniami łokciowymi a po powrocie
  czynności wydalniczej własnych nerek przeszczepioną
  nerkę usunięto.
        Transplantacja nerki
 1950-zespół McNulty,Lawery i West-pacj. Ruth
  Tucker –żyła 5. lat ,nerka przeszczepiona
  odrzucona ,nerka własna pacjentki uaktywniła się
  w niewytłumaczalny sposób,
 Przeszczep jednojajowemu bliźniakowi-uznano za
  możliwy do przyjęcia,
 23 12 1954 w Peter Beng Bringham Hospital
  Boston chir-JE Murray,nef-JP Merill i urol-JH
  Harrisson –przeszczep nerki u bliźniaka
  jednojajowego
        Transplantacja nerki
 Naświetlanie przeszczepionych nerek- infekcje
 1961-dr Murray-przeszczep nerki choremu po
  stlumieniu odpowiedzi immunologicznej AZA /6-
  merkaptopuryna –azatiopryna odkryta Ray Calne
  w Cambridge,zastosował u psów/,
 Inne leki immunosupresyjne- kortyzon
  (1962),Csa-cyklosporyna (1978),
 Tacrolimus /TAC/, Mykofenolan Mofetilu/
  MMF/,Rapamycyna/RAP/
         Transplantacja nerki
 Metody typowania tkankowego
 Przygotowanie i przechowywanie nerek przeznaczonych
  do przeszczepu
 W Polsce- 1966 Wrocław/Bross,Wiktor/,Lódź-nieudane
 26 .01.1966 w Warszawie prof.J Nielubowicz i
  prof.T.Orłowski udany przeszczep ze zwłok
 1979 r. Instytut Transplantologii w Warszawie-Orłowski,
  Lao ,Rowiński ,Durlik,
 Inne ośrodki przeszczepiające w kraju-Poznań, Szczecin,
  Bydgoszcz, Katowice, Wrocław, Gdańsk
 Obecnie 17 ośrodków transplantacji 1000 przeszczepów
  rocznie –wyniki porównywalne ze światowymi
    Problemy epidemiologiczne i
        społeczne leczenia
         nerkozastępczego
 Epidemiologia-badania naukowe ,strategia
  finansów o ochronie zdrowia
 Międzynarodowa Federacja Rejestrów
  Nefrologicznych IFRR 1997
 Świat 600 mln chorych z PChN
 Zapadalność-120 osób/mln ,W.Brytania-103
  p.p.m, Niemcy 203 p.p.m, Czechy -166 p.p.m
  ,Slowacja ,Rosja-zakwalifikowani 17 p.p.m,
  Japonia 267 p.p.m
                 Chorobowość
   2005 r-leczenie nerkozastępcze w Polsce 20064 pacj czyli
    528/mln
   W tym dializoterapia-12679 czyli 359/mln
   Przeszczep nerki 1089 /r
   Żyło z przeszczepem-7385
   Lepiej niż w Rosji(102)/ czy Estonii
   Porównywalnie jak na Węgrzech i Australii(707)
   Gorzej niż USA(1563),Niemcy (1057)Japonia(1857)
   Inne Egipt (314), Urugwaj (893), W.Brytania (638).
    Zapadalność i chorobowość
 Wyraźny wzrost wskaźników
 Wynika ze wzrostu nakladów na tę
  dziedzinę medycyny
 Starzenie się populacji przy jednoczesnym
  zwiększeniu dostępności metody
 Konieczność wprowadzenia i propagowania
  programów wczesnego wykrywania PChN
 Zastosowanie nefroprotekcji
                    Śmiertelność
   2005 zmarło 2181 pacj. co stanowi 13,6% ogółu leczonych dializami
   Przyczyny zgonu-choroby układu sercowo-
    naczyniowego -56,5%, infekcje -11,9 %, choroby rozrostowe –9,3% i
    inne
   Australia -14%,przyczyny zgonu powikłania sercowo-naczyniowe -
    39%,zaprzestanie leczenia-przyczyny socjalne- 26%,infekcje -13,2%
   Odmowa leczenia- USA -17%, Wielka Brytania-12%
   Uciążliwa metoda dla chorych w podeszłym wieku
   Likwidacja ograniczeń wiekowych w Polsce- przesunięcie wiekowe
    populacji dializowanych w kierunku siódmej i ósmej dekady,
    obiciążenie licznymi schorzeniami współistniejącymi-nadciśnienie
    tętnicze ,miażdżyca, choroby układu krążenia, cukrzyca t.2,
    pogorszenie jakości życia , odmowa leczenia (2-3/przyp/rok)
    Przyczyny niewydolności nerek
 Cukrzyca-30%;w USA -40%,Niemcy-
  35%,W.Brytania-12%
 Nefropatia cukrzycowa -2x podwoi się w ciągu 10
  lat
 PKZN-22% dializowanych, w Niemczech -
  13%,W.Brytania -38,6%, Japonia-53%
 Nadciśnienie tętnicze-10,7% ,USA-33%, Kanada
  9,3%, Niemcy-26%, Hiszpania i Austria 18%,,
  Japonia-3,9%, W.Brytania-5,8 %
         Kwalifikacja do leczenia
           nerkozastępczego
 Kryterium wieku-l.70.do 55lat;l.80. do 60 lat;l.90 do 65 l. ;
  zniesione na przełomie wieków
 Obecnie decyduje wiek biologiczny nie metrykalny
 Wtórne choroby nerek –cukrzyca dokonuje się
  przeszczepu nerki/lub trzustki w typie1cukrzycy
 Odległość od ośrodka dializ
 Kwalifikacja co do metody leczenia-edukacja pacjenta co
  do rozpoczęcia dializoterapii lub innej metody przed
  rozwojem zmian narządowych i MIA
              EUTANAZJA
Prawodawstwo unijne a prawo w Polsce:
  -narzuca prawo unijne w dziedzinach kluczowych
  dla UE,
   -zaleca zastosowanie prawa unijnego tam, gdzie
   ustawodawca krajowy nie stworzył własnych norm,
   -pozostawia swobodę tworzenia prawa ustawodawcy
   krajowemu w tych obszarach,które nie znajdują się w
   polu zainteresowania UE.
  – Ustawodawstwo unijne nie ingeruje w
   ustawodawstwo krajowe w kwestiach np.kara śmierci,
   aborcji, eutanazji,małżeństw homoseksualnych.
              EUTANAZJA
   Rząd RP rozumie ,że żadne postanowienia
    traktatu o UE ustanawiającego Wspólnoty
    Europejskie,a także postanowienia
    traktatów modyfikujących lub
    uzupełniających te traktaty nie
    przeszkadzają RP w regulowaniu spraw o
    znaczeniu moralnym oraz odnoszących się
    do ochrony życia ludzkiego
              EUTANAZJA
 Pojęcie wywodzi się z języka greckiego i oznacza
  dobrą ,bezbolesną śmierć.
 Polega na skróceniu przez lekarza mąk pacjenta w
  przedłużającej się agonii za pomocą śmiertelnej
  dawki środka uśmierzającego ból.Zabieg ten jest
  obwarowany udokumentowanym wyrażeniem
  woli pacjenta i innymi warunkami.
 Zgodnie z przepisami prawa międzynarodowego
  oraz zasadami deontologii lekarskiej eutanazja
  stanowi przestępstwo i w większości krajów jest
  traktowana na równi z zabójstwem a lekarzowi nie
  wolno stosować tego zabiegu ponieważ stanowi
  bezprawną , medyczną ingerencję w prawo do
  życia
              EUTANAZJA
 Konstytucja RP:art.38 „Rzeczpospolita Polska
  zapewnia każdemu człowiekowi prawną ochronę
  życia”.
 KK XIX rozdział z 1997 r.określa eutanazję jako
  „uprzywilejowaną postać postać zbrodni
  zabójstwa”.
 Jan Paweł II –Eutanazja bezpośrednia ,niezależnie
  od motywów i środków,polega na położeniu kresu
  życiu osób upośledzonych,chorych i
  umierających.Jest ona moralnie niedopuszczalna.
 Nikt nie ma prawa narzucić polskiemu
  ustawodawcy legalizacji eutanazji
              EUTANAZJA
 Holandia, zalegalizowana w 1993r.,wyraziło
  zgodę 92% dorosłych mieszkańców Holandii;
 Akt eutanazji dokonuje się po spełnieniu
  następujących warunków:
  -Pacjent musi dobrowolnie poprosić o eutanazję,
  -informacja lekarska o skutkach tej prośby musi
  być pełna,a lekarz powinien zalecic dogłębne jej
  rozważenie,
  -koniecznie ma być spełniony wymóg „trwałości
  prośby”(jej kilkakrotne wyrażenie przez pacjenta)
  -występuje nieznośne cierpienie bez nadziei na
  ulgę,
  -niezbędna jest w tej sprawie konsultacja z innymi
  lekarzami
              EUTANAZJA
 Komisja Praw Człowieka ONZ -zaniepokojenie
  opinii międzynarodowej.
 Rada Europy z dn. 25 stycznia 2001wydała
  dokument potępiający prawodawstwo
  holenderskie w tej sprawie.
 Raport Remmelinka z 10 września 1991 podaje,że
  w 1990 r. Na 130 tys. Zgonów w 49 tys. Lekarze
  podejmowali decyzję, które skróciły życie
  pacjentów;dokonano 23.305 przypadków
  eutanazji,a u 14691 przypadki eutanazji były bez
  wyraźnego żądania pacjenta;odnotowano 2300
  przypadków eutanazji dobrowolnej oraz 400
  przypadków pomocy w samobójstwie.
         HOMOSEKSUALIZM
        Przegląd historyczny:
   2500p.n.e.Wzmianka o homoseksualiźmie w
    papirusie egipskim,
   533r. P.n.e.Kodeks Justyniana z Bizancjum
    dopuszczający kastrację gejów,
   1215Władze Paryża uznają homoseksualizm za
    duże przestępstwo,
   1216 Papież Mikołaj upoważnia inkwizycję do
    karania homoseksualistów,
   1804 Zniesienie kary za homoseksualizm w
    Kodeksie Napoleona
        HOMOSEKSUALIZM
         Przegląd historyczny c.d.
   1895 Oskar Wilde skazany za homoseksualizm na
    2 lata więzienia,
   1922 Wprowadzenie na żądanie Stalina kary
    śmierci za homoseksualizm,
   1969 Powstanie współczesnego ruchu gejów i
    lesbijek,
   1981 Norwegia wprowadza zakaz dyskryminacji
    za homoseksualizm,
   1989 Parlament Danii zezwala na zawieranie
    małżeństw homoseksualnych ,
   1990 Usunięcie rozpoznania homoseksualizmu z
    klasyfikacji ICD WHO
         HOMOSEKSUALIZM
   Homoseksualizm-popęd skierowany do osób tej
    samej płci
    -gej-mężczyzna o homoseksualnej orientacji
    akceptujący swoją orientację,
    -Lesbijka kobieta o homoseksualnej orientacji
    akceptująca swoją orientację,
    -homoseksualność –wyłączne lub prawie
    wyłączne ukierunkowanie zainteresowań
    seksualnych na osoby tej samej płci, czemu nie
    zawsze towarzyszą kontakty homoseksualne,
     HOMOSEKSUALIZM
-homoseksualizm odrzucony przez ego –trwały
wzorzec zachowań homoseksualnych
prowadzących do cierpienia,któremu towarzyszy
pragnienie reorientacji w osobę heteroseksualną
lub poszukiwanie możliwości takich zachowań,
-homofobia- silny lęk wobec osób tej samej płci
wynikający z obawy przed ewentualną
homoseksualnością własnego Ja.
       HOMOSEKSUALIZM
 Zachowania wyłącznie homoseksualne –
   4-6% mężczyzn, 1-4% kobiet,
 Epizodyczne kontakty homoseksualne
  7,7-33% mężczyzn,4,9-25% kobiet
 Incydentalne fantazje i pragnienia seksualne
  związane z tą samą płcią występują
  40% mężczyzn,20% kobiet
        HOMOSEKSUALIZM
   Anatomiczne przyczyny-badania mózgu u
    zmarłych gejów sugerują o mniejszym 2x
    obszarze środkowo –przedniego
    podwzgórza w porównaniu do mężczyzn
    heteroseksualnych i wielkością podobny do
    podwzgórza kobiet
         HOMOSEKSUALIZM
   Przyczyny nieznane; teorie biologiczne i
    psychologiczne;
    biologiczne:hormonalne,genetyczne(q 28
    chromosomu X),urazowe przeżycia matki w
    okresie ciąży,
    psychologiczne:u mężczyzn wiąże się z brakiem
    ojca, nadmierną więzią z matką,lęk przed
    kobietami,zatrzymanie rozwoju
    psychoseksualnego na bardzo wczesnym
    etapie(fiksacja),nieświadome uwodzicielskie
    zachowania rodziców,ujawnianie przez matkę
    wrogości wobec synów i prowokowanie w nich
    niechęci do ojca, zaburzenia relacji rodzinnych
    prowokujące lęk przed związkami
       HOMOSEKSUALIZM
 Przyczyny psychologiczne c.d.:feminizacja
  chłopców,maskulinizacja psychiczna
  dziewcząt(obecnie nie mają
  zwolenników);nieudane pierwsze doświadczenia
  w związkach heteroseksualny
 Homoseksualizm w społecznościach Melanezji
  rytualny (postrzeganie nasienia jako niezbędnego
  do fizycznego i duchowego rozwoju,a kobiet jako
  nieczystych,z którymi kontakt cielesny jest
  szkodliwy dla zdrowia mężczyzny).
        HOMOSEKSUALIZM
        Etapy rozwoju tożsamości
    homoseksualnej(25-30rż):
   Okres niepokoju-pojawienie się świadomości
    bycia innym,uczucie alienacji,brak otwartości w
    stosunku do innych,
   Okres poznawania Ja-nawiązywanie kontaktów ze
    środowiskiem gejów i lesbijek, odcięcie się od
    heteroseksualizmu,
   Akceptacja tożsamości-preferencja interakcji
    społecznych z gejami i lesbijkami,początek
    otwartości w stosunku do heteroseksualistów,
   Integracja tożsamości-postrzeganie siebie jako
    geja lub lesbijki,publiczne ukazywanie własnej
    orientacji,brak chęci zmiany swojej orientacji
       HOMOSEKSUALIZM
 Akcent badawczy dotyczy schorzeń
  przenoszonych drogą płciową : kontakty analne,
  liczba partnerów seksualnych,stosowanie
  prezerwatyw.
 Preferencja określonych zachowań seksualnych
  niezależnie od orientacji seksualnej:zaburzenia
  seksualne są identyczne( erekcji,orgazmu
  ,popędu),typologie związków partnerskich są
  podobne jak też schorzenia przenoszone drogą
  płciową.
        HOMOSEKSUALIZM
 20% gejów i 1/3 lesbijek było lub jest w
  związkach małżeńskich heteroseksualnych(presja
  rodziny, lęk przed społecznym odbiorem własnej
  orientacji,potrzeba szczęścia rodzinnego, potrzeba
  rodzicielstwa,traktowanie małżeństwa jako
  ochrony przed samotnością.
 10% gejów i 16% lesbijek jest
  rodzicami.Orientacja seksualna rodziców nie
  determinuje rozwoju orientacji i roli związanej z
  płcią u dzieci.
 Większość rodziców homoseksualnych ma dobry
  kontakt z dziećmi.
 Więcej gejów ojców niż lesbijek matek donosi,że
  ich dzieci mają problemy z rówieśnikami z
  powodu orientacji seksualnych rodziców.
         HOMOSEKSUALIZM
         Aspekty terapeutyczne:
   Potrzeba zmiany orientacji na heteroseksualną z
    powodu nacisku rodziców,motywów
    religijnych,lęku przed odrzuceniem przez
    otoczenie,braku akceptacji własnej orientacji.
   Potrzeba uzyskania pomocy w akceptacji własnej
    orientacji homoseksualnej.
   Potrzeby pomocy w przypadku ,gdy dziecko
    okazuje się homoseksualistą.
   Potrzeba pomocy,gdy ujawnia się orientacja
    homoseksualna u współmałżonka.
   Potrzeba uzyskania diagnozy co do własnej
    orientacji.
   Skierowanie przez spowiednika.
        HOMOSEKSUALIZM
 Zmiana orientacji po leczeniu - sprzeczne dane.
 Skuteczne leczenie w grupie Spitzera ,leczenie
  trwało 1,9 r ; 93% podjęło kontakty
  heteroseksualne z zadowoleniem , 87% poczuło
  się bardziej męskim lub bardziej kobiecą; spadek
  depresji z 43% do 1% u mężczyzn i z 47% do 4%
  u kobiet.
 Potrzeba poddania się reorientacji nie zawsze jest
  związana z presją społeczną i homofobią.
        HOMOSEKSUALIZM
   Należy przestać odrzucać terapię mające
    zmienić orientację homoseksualną.Wielu
    pacjentów poinformowanych o ewentualnej
    skuteczności leczenia może dokonać
    wyboru i zminimalizować wskutek terapii
    niechciane zainteresowania homoseksualne
    i rozwoju swojego potencjału
    heteroseksualnego.
                 ABORCJA
 „...nie dam nigdy niewieście środka na
  poronienie”-Hipokrates 460-377 p.n.e.
 II w.n.e.Soranus z Efezu dwa wzory zachowań
  wobec problemu:1)”...swoistym zadaniem
  medycyny jest strzec i zachować to,co zostało
  poczęte przez naturę”-życie wartością
  fundamentalną.2)mogą pojawić się racje ,które
  usprawiedliwią przerwanie ciąży – np. zdrowie
  matki-pluraliści moralni,sądzą ,że może się
  zdarzyć się tak ,że inne wartości stają się
  ważniejsze niż życie.
 Spór etyczny z uwikłaniem trzech stron:kobieta,
  lekarz i filozof lub teolog.Do sporu chętnie włącza
  się prawnik i/lub polityk.Stroną bez prawa głosu
  jest płód
                 ABORCJA
   Etyka obowiązku:człowiek zawsze powinien
    postępować zgodnie ze swym obowiązkiem
    moralnym.Źródłem wiedzy moralnej jest Bóg lub
    prawo naturalne lub rozum lub tradycja
    moralna.Pewne czyny i praktyki moralne są
    bezwzględnie złe ,inne są bezwzględnie
    dobre.Jeśli mamy bezwzględny obowiązek
    poszanowania życia to złem jest stosowanie
    środków antykoncepcyjnych, aborcja, badania na
    zygocie ludzkiej,klonowanie, samobójstwo i
    eutanazja.
                ABORCJA
 Zabicie niewinnego człowieka jest zawsze złe
  .Płód jest niewinnym człowiekiem.Zatem zabicie
  płodu jest zawsze złe.
 Etyka użyteczności:miarą wartości czynu są
  konsekwencje a czyn jest słuszny wtedy i tylko
  wtedy ,jeżeli przyczynia się do zwiększenia sumy
  szczęścia ogółu.
 Zabicie człowieka jest zawsze złe .Płód jest
  człowiekiem tylko wtedy,gdy ma cechę Q.Zabicie
  płodu jest złe tylko wtedy ,gdy ma cechęQ
                  ABORCJA
   Co stanowi ową cechę ?
        --implantacja –14 dni od zapłodnienia,
        --zaczątki aktywności mózgowej 10-12
        tydzień      życia płodowego,
        --pierwsze poruszenie się płodu 13-20
        tydzień,
        --zdolność do samodzielnego istnienia-próg
        legalności zabiegu przerwania ciąży w prawie
        amerykańskim
                  ABORCJA
   Etyka praw moralnych:nowe zjawisko w historii
    etyki,pojawiła się po II wojnie światowej;retoryka
    praw służy aby bronić pewnych wartościi wyrażac
    zdecydowany sprzeciw wobec pewnych instytucji
    społecznych ,politycznych czy prawnych.Jednym
    z podstawowych praw kobiety jest prawo do
    swobodnego decydowania kobiety o tym co dzieje
    się z jej ciałem.(J.J Thomson).Istotę problemu
    sprowadza do praw oraz obowiązków
    kobiety.Płód jest cząstką, elementem ludzkiego
    ciała.Kobieta ma prawo decydowania o tym, co
    stanie się z jej płodem.
               ABORCJA
   Etyka cnót-nie można ufać rozumowi,nie
    można ufać
    teologom,filozofom,autorytetom
    moralnym,można zaufać sobie i być
    człowiekiem pewnego rodzaju ,zgodnie z
    wybranym przez nas projektem życia.Życie
    dobre i rozumne polega na praktykowaniu
    cnoty.Każdy ,kto postępuje mądrze
    postępuje słusznie .

				
DOCUMENT INFO
Shared By:
Categories:
Tags:
Stats:
views:0
posted:3/28/2013
language:Polish
pages:42