งบประมาณเงินสด Cash Budget
1
เป้าหมายของงบประมาณเงินสด
ใช้เป็นเครื่องมือสาหรับการบริหารเงินสด ใช้เพื่อประเมินความต้องการเงินทุนระยะสั้นของ
กิจการ ใช้เพื่อประเมินสภาพคล่องส่วนเกินของกิจการ ใน ระยะสั้น
2
โครงสร้างของงบประมาณเงินสด
กระแสเงินสดรับ กระแสเงินสด เข้า Cash Inflows เงินสดจ่าย กระแสเงินสดจ่าย กระแสเงินสด ออก Cash Outflows เงินสดรับ(จ่าย)สุทธิ กระแสเงินสดสุทธิ Net Cash Flows
เงินสดรับ
• กรณีเงินสดรับ มากกว่า เงินสดจ่าย เป็น กระแสเงินสดรับสุทธิ • กรณีเงินสดจ่าย มากกว่า เงินสดรับ เป็น กระแสเงิน 3 สดจ่ายสุทธิ
เงินสดรับ กระแสเงินสดรับ Cash Inflows
รายการที่ก่อให้เกิดเงินสดเข้ามาในสหกรณ์
มีรายการใดบ้าง ขนาดของเงินสดรับแต่ละรายการ (มาก / น้อย) ความสม่าเสมอของการเกิดรายการ (ปกติ / ไม่แน่นอน) ความเกี่ยวข้องกับรายการอืน ๆ (ที่อาจเป็นฐานของกันและกัน) ่ สามารถคาดประมาณได้หรือไม่ เพียงใด
4
เงินสดจ่าย กระแสเงินสดจ่าย Cash Outflows
รายการที่ก่อให้เกิดเงินสดออกไป
จากสหกรณ์ มีรายการ
ใดบ้าง ขนาดของเงินสดจ่ายแต่ละรายการ (มาก / น้อย) ความสม่่าเสมอของการเกิดรายการ (ปกติ / ไม่แน่นอน) ความเกี่ยวข้องกับรายการอื่น ๆ (ที่อาจเป็นฐานของกันและกัน) สามารถคาดประมาณได้หรือไม่ เพียงใด
5
รายการส่าคัญที่เกี่ยวข้องกับเงินสดรับ-จ่าย
รายการที่เกี่ยวข้องกับสินทรัพย์ รายการที่เกี่ยวข้องกับหนี้สิน
รายการที่เกี่ยวข้องกับทุนของสหกรณ์
รายการที่เกี่ยวข้องกับรายได้ รายการที่เกี่ยวข้องกับค่าใช้จาย ่
6
รายการที่เกี่ยวกับสินทรัพย์
การซื้อสินทรัพย์ถาวร
(จ่าย) การขายสินทรัพย์ถาวร (รับ) ให้เงินกูแก่สมาชิก (จ่าย) ้ รับช่าระคืนเงินกู้จากสมาชิก (รับ) ให้เงินกู้แก่สหกรณ์อื่น (จ่าย) รับช่าระคืนเงินกู้จากสหกรณ์อื่น (รับ) รับช่าระหนี้ ค่า…… (รับ) ซื้อวัสดุส่านักงาน (จ่าย) จ่ายค่าใช้จ่ายล่วงหน้า (จ่าย)
7
รายการที่เกี่ยวกับ หนี้สิน
รับเงินฝากจากสมาชิก (รับ) รับเงินกู้จากสถาบันการเงิน (รับ)
จ่ายเงินฝากคืนสมาชิก (จ่าย)
ช่าระคืนเงินกู้แก่สถาบันการเงิน (จ่าย)
สมาชิกขอซื้อตั๋วสัญญาใช้เงิน(รับ)
ถอนคืนเงินตาม P/N
(จ่าย) จ่ายบ่าเหน็จพนักงาน(ที่ออก) (จ่าย) ช่าระค่าใช้จ่ายค้างจ่าย (จ่าย) ช่าระหนี้ ค่า …… (จ่าย)
8
รายการที่เกี่ยวกับ ทุนของสหกรณ์
รับเงินสะสม(ค่าหุ้น)
จากสมาชิก (รับ) รับบริจาคเงินสดเข้าเป็นทุนส่ารอง (รับ) จ่ายเงินกองทุนออกจากกองทุน…..(จ่าย) จ่ายคืนเงินค่าหุ้นแก่สมาชิกที่พ้นจากสมาชิกภาพ (จ่าย) จ่ายเงินปันผลตามหุ้น (ตัดจากบัญชีก่าไร) (จ่าย) จ่ายเงินเฉลี่ยคืนตามส่วนธุรกิจ จ่ายค่าบ่ารุง สสท. จ่ายโบนัส (จ่าย)
9
รายการสาคัญที่เกี่ยวข้องกับเงินสดรับ-จ่าย รายได้
รับช่าระดอกเบี้ยเงินกู้
และค่าปรับ ดอกเบี้ยรับจากเงินฝากสถาบันการเงิน เงินปันผล เฉลี่ยคืนจากชุมนุมสหกรณ์ ผลตอบแทนที่ได้จากการลงทุน ค่าธรรมเนียมแรกเข้าของสมาชิกใหม่ รายได้เบ็ดเตล็ด - ขายเศษกระดาษ ค่าธรรมเนียม รายได้จาก การให้เช่าสถานที่ รายได้จากการให้บริการ ฯลฯ
10
รายการสาคัญที่เกี่ยวข้องกับเงินสดรับ-จ่าย ค่าใช้จ่าย
ดอกเบี้ยจ่ายเงินรับฝาก ดอกเบี้ยจ่ายเงินกู้ยืม (ทุกประเภท)
เงินเดือน /
ค่าจ้าง / เบี้ยเลี้ยง ที่พัก และ ค่าพาหนะ / ค่าล่วงเวลา / สวัสดิการพนักงาน /สวัสดิการสมาชิก ค่ารับรอง ค่าตอบแทน ค่าเบี้ยประชุม ค่าเช่า ค่าวัสดุส่านักงาน ค่าใช้จ่ายด่าเนินคดี ค่าลงทะเบียนอบรมสัมมนา ค่าไฟฟ้า ประปา โทรศัพท์ ค่าซ่อมแซมสินทรัพย์ ฯลฯ
11
ขั้นตอนในการทางบประมาณเงินสด
12
ขั้นตอนในการทางบประมาณเงินสด
การประมาณการเงินสดรับ การประมาณการเงินสดจ่าย
การก่าหนดเป้าหมายเงินสดขั้นต่่าที่ต้องการให้มี
การพิจารณาผลที่เกิดขึ้น
เพือการหาทางลงทุน (เงินเหลือ) ่ หรือ การหาแหล่งเงินทุนระยะสั้น (เงินขาดชั่วคราว) หรือ การหาแหล่งเงินทุนระยะยาว (เงินขาดต่อเนื่อง)
13
การประมาณการเงินสดรับ (1)
รวบรวมรายการที่เป็นแหล่งเงินสดรับทั้งหมด
จากข้อมูลในอดีต จัดระเบียบรายการให้เป็นหมวดหมู่ โดยอาจพิจารณาจาก
• • • • • รายการที่เกิดขึ้นสม่่าเสมอ ต่อเนื่อง และมีขนาดที่ประมาณการได้ง่าย รายการที่มีการเกิดขึ้นเป็นครั้งคราว แต่มีขนาดใหญ่และชัดเจน รายการที่มีฐานในการประมาณได้จากรายการอื่นที่เกิดขึ้นก่อนแล้ว รายการที่เกิดขึ้นประจ่า แต่ประมาณการได้ยาก รายการเบ็ดเตล็ด มีต่อ
14
การประมาณการเงินสดรับ (2)
รายการที่ต้องมีการประมาณการ โดยมีฐานจากข้อมูลอื่น อาจท่า
รายการประมาณไว้ต่างหากได้ เพื่อให้ทราบที่มาของตัวเลข
• เช่น รายได้จากดอกเบี้ยเงินให้กู้ (ประมาณจากยอดลูกหนี้งวด ก่อน+) • เงินสดรับจากเงินสะสม(หุ้น)ของสมาชิก (ที่มีตัวเลขงวดก่อนเป็นฐาน)
บันทึกข้อมูลประมาณการเงินสดรับในกระดาษท่าการ
(หรือ sheet บันทึกเงินสดรับในโปรแกรม Excel ถ้าใช้คอมพิวเตอร์) รวมยอดประมาณการเงินสดรับเฉพาะงวดนั้น ๆ ไว้ ………(1)
15
การประมาณการเงินสดจ่าย
ท่าเช่นเดียวกับการประมาณการเงินสดรับ การประมาณการเงินสดจ่ายบางรายการ
อาจต้องท่ารายละเอียดไว้ ต่างหาก เช่น การท่างบประมาณการลงทุน (เพื่อให้ทราบตาราง การช่าระคืนเงินกู้ และดอกเบี้ยจ่าย - ถ้ามี) รวมยอดประมาณการเงินสดจ่ายเฉพาะงวดนั้น ๆ………(2)
16
กระดาษท่าการ (ร่างงบประมาณเงินสด)
ส่วนที่ 1
ประมาณการเงินสดรับ (ยอดรวม……..1) ส่วนที่ 2 ประมาณการเงินสดจ่าย (ยอดรวม……..2) ส่วนที่ 3 เป็นรายการสรุป ประกอบด้วย
• ผลต่างระหว่าง (1) กับ (2) เพื่อให้ทราบว่า รับ หรือจ่าย มากกว่า กัน • บวก เงินสดคงเหลือยกมาจากงวดก่อน • หัก เงินสดขั้นต่่าที่ต้องการให้มีไว้ • ผลที่ได้ คือเงินสดส่วนที่ เกิน หรือ ขาด เมื่อสินงวดเวลา ้ นั้น ๆ (สะสม)
17
จะท่างบประมาณเงินสดอย่างไร ?
จะประมาณการล่วงหน้าไป 3
- 6 เดือน เช่น มกราคม-มีนาคม เมื่อสิ้นเดือนมกราคม ก็ใช้ขอมูลจริงของเดือนมกราคมบันทึกลงไป ้ (เพราะเกิดขึ้นจริง ๆ แล้ว) และประมาณการไปอีก 3 เดือน คือ เดือนกุมภาพันธ์-เมษายน ท่าไปอย่างนี้ก็จะได้ประมาณการ ล่วงหน้าไป 3 เดือนเสมอ ทุก ๆ สิ้นงวด ต้องประเมินว่าสิ่งที่เกิดขึ้นจริง กับการประมาณการมี ความแตกต่างกันมากน้อยอย่างไร หรือไม่ เพื่อปรับวิธีการประมาณ ให้มีความแม่นย่ามากขึ้น
18
บางเรื่องที่อยากบอก
งบประมาณเงินสด (หรืองบประมาณอะไรก็แล้วแต่)
เป็นเรื่องของ การประมาณการ ความถูกต้องแม่นย่า เที่ยงตรง จะต้องมี องค์ประกอบหลายประการ เช่น ประสบการณ์ของผู้ท่า ข้อมูลที่มีอยู่ เทคนิคที่น่ามาใช้ในการประมาณการ………………. จึ ง ต้ อ ง ฝึ ก ฝ น จึ ง ต้ อ ง ฝึ ก ฝ น จึ ง ต้ อ ง ฝึ ก ฝ น ช่วงแรก ๆ อาจมีความยาก ล่าบาก แต่เมื่อเข้าใจ และเข้าที่แล้ว จะ ไม่ยุ่งยากจนเกินกว่าท่าได้ ในช่วงทดลอง อย่าไปกังวลกับผลจนเกินไป ควรใช้เป็นบทเรียน
19
รูปแบบของงบประมาณเงินสด
ช่วงเวลาที่จัดท่างบประมาณ ประมาณการเงินสดรับ ประมาณการเงินสดจ่าย กระแสเงินสดสุทธิ +/เงินสดยกมาจาก งวดก่อน รวมเงินสดที่มี /ยกไป หัก ยอดดุลเงินสดขั้นต่่าที่ ต้กระแสเงินสดส่วนเกิน(ขาด)สะสม องการ
20