Get documents about "23
Document Sample
Servi lecticam Titi ferebant.
Titus in lecticā sedebat et Cornelios exspectabat.
Subito Titus Cornelios conspexit et descendit.
Titus monstrare urbem pueris voluit.
Titus omnia pueris explicabit.
Cornelius et Aurelia et Cornelia domum redibunt.
Est turba Cives et servi
hominum per portam huc
intra urbem. illuc festinant.
Ecce! Nulla
Multitudo vehicula in
hominum urbe sunt.
prope portam
stat. Haec vehicula
extra urbem
sunt.
Cornelii urbi appropinquabant…
Tum Cornēlius, “Brevī tempore ad
Portam Capēnam adveniēmus et
Titum, patruum vestrum ibi vidēbimus.
Epistulam enim per servum mīsī et
omnia eī explicāvit. Titus mox nōs
prope Portam excipiet.”
…et nunc…
Chapter 23
AT THE PORTA CAPENA
Intereā Titus, patruus Marcī et Cornēliae, eōs prope Portam Capēnam
exspectābat. Cīvēs, mercātōrēs, servī per portam ībant atque hūc illūc currēbant.
Titus tamen in lectīcā sedēbat. Ubi Cornēliōs cōnspexit, ē lectīcā dēscendit. E
raedā dēscendērunt Cornēliī. Interdiū enim raedās intrā urbem agere Rōmānīs nōn
licēbat. 5
Stupuit Sextus ubi multitūdinem cīvium, servōrum turbam vīdit. Undique erat
strepitus plaustrōrum, undique clāmor mercātōrum, viātōrum, raedāriōrum.
Titus Cornēlium et Aurēliam et līberōs maximō cum gaudiō salūtāvit. “Quam
laetus,” inquit, “vōs omnēs excipiō! Nōnne estis itinere dēfessī?”
“Valdē dēfessī,” respondit Cornēlius. “Mihi necesse est celeriter ad Cūriam īre, 10
sed prīmum Aurēliam et Cornēliam domum dūcam.”
“Ita vērō!” inquit Titus. “Ecce! Lectīcariī, quōs vōbīs condūxi, vōs domum ferent.
Ego puerōs cūrābo. Multa et mīra vidēbunt puerī, atque ego omnia eīs explicābō.”
Itaque per viās urbis lectīcariī patrem, mātrem, fīliam celeriter domum tulērunt.
Postquam eō advēnerunt, Aurēlia et Cornēlia, itinere dēfessae, sē quiētī dedērunt. 15
Cornēlius tamen sē lāvit, aliam togam virīlem induit, iterum in lectīcā cōnsēdit.
“Ad Cūriam celeriter!” inquit.
Answer these questions about the chapter story.
1. Who is Titus?
2. What was going on near the Porta Capena?
3. What was Titus doing?
4. What did Titus and the Cornelii do when the family arrived?
5. What did Sextus see and what was his reaction?
6. What did Titus do?
7. What did Titus ask the family?
8. What is it Cornelius has to do?
9. What has Titus done to help him?
10. What is Titus going to do with the boys?
11. What did Aurelia and Cornelia do when they got home?
12. What did Cornelius do when he got home?
1. Quis Cornelios exspectabat?
2. Qui huc illuc currebant per portam?
3. Ubi sedebat Titus?
4. Cur Cornelii e raedā descenderunt?
5. Quid Sextus prope portam vidit?
6. Quid Sextus prope portam audivit?
7. Quomodo Titus Cornelios salutavit?
8. Quo necesse est Cornelio ire?
9. Quis lecticarios conduxit?
10.Quis pueris multa et mira explicabit?
11.Quo lecticarii Cornelium, Aureliam, Corneliam tulerunt?
12.Quid Aurelia et Cornelia ibi fecerunt?
13.Quid fecit Cornelius postquam domum advenit?
Tum Cornēlius, “Brevī tempore ad Portam Capēnam adveniēmus et
Titum, patruum vestrum ibi vidēbimus. Epistulam enim per servum mīsī et
omnia eī explicāvi. Titus mox nōs prope Portam excipiet.”
“Ita vērō!” inquit Titus. “Ecce! Lectīcariī, quōs vōbīs condūxi, vōs
domum ferent. Ego puerōs cūrābo. Multa et mīra vidēbunt puerī, atque
ego omnia eīs explicābō.”
Cras Marcus fabulam Corneliae narrabit.
Cras familia urbem in raedā petet.
Can you figure out how each conjugation forms the
future? Keep track and see if you see the patterns.
1st & 2nd conjugations form the future identically,
keeping their conjugation vowel.
•1st Conjugation:
•2 curabo.
Ego pueros nd Conjugation Ego omnia pueris docebo.
•Ego Dave?
•Ego omnia pueris docebo. omnia pueris docebis,
Tune villam curabis,pueros curabo. Tu
•Tune villam curabis, Dave?
•Tu explicabit. Tite.
Titus omnia puerisomnia pueris docebis,Tite.
•Titus omnia pueris explicabit.
•Titus per urbem
Nos in cauponā cenabimus, lente movebit.per urbem lente
Titus
pater? •Nos percauponā cenabimus, pater?
•Nos in urbem lente movebimus.
movebit.
•Vos in cauponā cenabitis, pueri.
Vos in cauponā•Vosmulta et mira videbitis. per urbem lente
cenabitis, Nos
pueri. •Cornelii in et mira videbunt.
•Pueri multacauponā pernoctabunt.
movebimus.
Cornelii in cauponā Vos multa et mira videbitis.
pernoctabunt. Pueri multa et mira videbunt.
1. Marcus nihil patri respondebit.
2. Cornelia et Flavia sub arbore sedebunt.
3. Tu Corneliam curare villam docebis, Aurelia.
4. Nos in caupona non cenabimus.
5. Ego et mater cum amicis stabimus.
6. Vos cibum celerrime devorabitis, pueri.
7. Ad mediam noctem vigilabo.
8. Cornelii raedarium et raedam in caupona’
exspectabunt.
Ego rem explicabo.
Miles rem explicabit.
Pueri rem explicabunt.
parare spectare curare
observare interpellare exspectare
doce’re time’re vide’re
habe’re cave’re vitare
Substitute each of the red verbs into the sample
sentence by putting them into the future tense.
Now for the 3rd and 4th declensions. Spot the pattern.
3rd-I & 4th are identical. 3rd lacks only the –i-.
3rd and 4th conjugations:
3rd-Iconjugation
Ego Aureliam domum ducam. Ego raedam inspiciam.
•Ego Aureliam et Corneliam domum ducam. inspicies.
Tu Aureliam •Egoraedam inspiciam.
domum duces. Tu raedam
•Tu Aureliam inspicies,
•Tune raedamet Corneliam domum Titus mox nos prope
Cornelius Aureliam domum ducet. Syre? duces.
•Cornelius Aureliam
Nos urbem •Titus mox nos propeet Corneliam domum ducet.
in raedā petemus. Portam excipiet. portam excipiet.
Vos urbem •Nos mox Titumraedā petemus.
•Nos urbem in
in raedā petetis.prope Portam excipiemus. Titum prope
Nos mox
•Vos in raedāin raedā
•Vos raedā dormietis.
Cornelii urbem in urbem petent. petetis. portam excipiemus.
•Cornelii urbem dormient.
•Cornelii in raedāin raedā petent. Vos in raedā dormietis.
Cornelii in raedā dormient.
1. Raedarius raedam e fossa extrahet.
2. Sextus pilam ad Corneliam iaciet.
3. Cornelii Romam per Viam Appiam petent.
4. Tu domum pueros duces, Eucleides.
5. Ego et Cornelia multas epistulas Flaviae
mittemus.
6. Celeriter non obdormietis, Marce et Sexte.
7. Statim Sextum puniam.
8. Ubi ad urbem venies, Flavia?
Ego amicos excipiam.
Nos amicas excipiemus.
relinquo, relinquere duco, ducere
peto, petere conspicio, conspicere
extraho, extrahere audio, audire
invenio, invenire mitto, mittere
olfacio, olfacere deverto, devertere
Substitute each of the red verbs into the sample
sentence by putting them into the future tense.
First and second end in
bo, bis bit
But third and fourth what you get is
am, es, et
1 and 2 bo, bi, bu
4 and 3 a and e
Translate these sentences involving the future tense;
identify what conjugation each verb is.
1. Raeda in fossā diu haerebit.
2. Sextus pilam ad Corneliam iaciet.
3. Nos mane ad urbem adveniemus.
4. Liberi multitudinem civium in urbe conspicient.
5. Vos raedam raedario tradetis.
6. Caupo servos iubebit cenam parare.
7. Caupo scelestus hospitem necabit.
8. Miles fabulam pueris narrabit.
9. Princeps senatores in urbe consulet.
10. Sextus felem sub lecto inveniet.
Let’s compare the present and future tenses.
Ego aurum eis do. Ego aurum eis dabo.
Tu aurum eis das. Tu aurum eis dabis.
Puer aurum eis dat. Puer aurum eis dabit.
Nos omnia in urbe videmus. Nos omnia in urbe videbimus.
Vos omnia in urbe videtis. Vos omnia in urbe videbitis.
Pueri omnia in urbe vident. Pueri omnia in urbe videbunt.
It’s easy to tell apart the present and future in the
1st and 2nd conjugations.
Let’s compare the present and future tenses.
Ego raedam ago. Ego raedam agam.
Tu raedam agis. Tu raedam ages.
Syrus raedam agit. Syrus raedam aget.
Nos ad urbem advenimus. Nos ad urbem adveniemus.
Vos ad urbem advenitis. Vos ad urbem advenietis.
Cornelii ad urbem adveniunt. Cornelii ad urbem advenient.
The difference in 3rd & 4th conjugations is very slight.
-bo -bimus -(i)am -(i)emus
-bis -bitis -(i)es -(i)etis
-bit -bunt Can you change these forms from the -(i)et -(i)ent
present to the future?
1. Tu arborem ascendis. 1. …ascendes.
2. Raedarius habenas sumit. 2. …sumet.
3. Nos parentes adiuvamus. 3. …adiuvabimus.
4. Cornelii in viā stant. 4. …stabunt.
5. Puerine sepulcrum conspiciunt? 5. …conspicient.
6. Vos cistas in raedā ponitis. 6. …ponetis.
7. Ego sonitum audio. 7. …audiam.
8. Tu epistulam patri scribis. 8. …scribes.
9. Servi raedam movent. 9. …movebunt.
10. Servi raedam extrahunt. 10. …extrahent.
Most irregulars are not irregular in the future…
volam nolam feram ibo
voles noles feres ibis
volet nolet feret ibit
volemus nolemus feremus ibimus
voletis noletis feretis ibitis
volent nolent ferent ibunt
This looks
These look like 3rd declension futures.
like 1st or
2nd futures
…but once again sum and possum behave like each
other and no other verbs.
1. Mihi necesse erit ad
ero potero Curiam redire.
eris poteris 2. Nos in urbe laeti erimus.
3. Brevi tempore vos in
erit poterit
urbe eritis.
erimus poterimus 4. Servi raedam e fossā
eritis poteritis extrahere poterunt.
5. Arborem ascendere non
erunt poterunt potero.
6. Tu in cauponā
pernoctare poteris.
Try these sentences using these irregular verbs
and their compounds.
1. Ibisne ad Curiam, pater? Ita vero! Ad Curiam celeriter ibo.
2. Quando domum redibis, pater? Nescio.
3. Fortasse Cornelius domum redire brevi tempore poterit.
4. Eucleides et pueri in urbem mane exibunt.
5. Necesse erit diu in urbe manere.
6. Nocte vehicula magna onera in urbem ferent.
7. Pueri Circum Maximum cras videre volent.
8. Ubi liberi mane erunt?
9. Tu liberos non videbis, nam domo mox exibunt.
10. Si equi strenue laborabunt, raedam e fossa extrahere poterunt.
Future Tense
Formed in 2 different ways
1st and 2nd conjugations and eo use –bo, -bis, -
bit, -bimus, -bitis, -bunt to the present stem.
3rd and 4th conjugations and volo, nolo, fero use
–am, -es, -et, -emus, -etis, -ent to the present
stem.
3rd-I and 4th have an –i- before these endings.
Sum and possum are irregular, but similar to
each other
Translate “will” or “shall”.
Describe the activity in this picture using the future
tense. What are the people about to do?
Use at least one irregular verb.
fenestra
officium
atrium
cubiculum servi edo, edere, edi, eat
scalae, scalarum, ,f. stairs
scabellum, -i, n., stool
sella, -ae, f., chair
Chapter 23
IT ALWAYS RAINS UNDER THE AQUA MARCIA
Intereā Eucleidēs et puerī cum Titō extrā Portam Capēnam stābant.
TITUS: Salvēte, puerī! Quid in itinere vīdistis? Vīdistine rūsticōs in agrīs?
Agrōsne colēbant?
SEXTUS: Rūsticōs vīdimus. Agrōs nōn colēbant, sed sub arboribus quiescēbant.
At caupōnam vīdimus; nostra raeda in fossā haerēbat et nōbīs necesse
erat in caupōnā pernoctāre. 5
MARCUS: Ita vērō! Gaudēbam quod pater meus in illā caupōnā pernoctāre
cōnstituit. Caupō erat vir Graecus, amīcus Eucleidis.
SEXTUS: Ego quoque gaudēbam, nam mīles bonam fābulam nōbīs nārrāvit. In illā
fābulā caupō quīdam hospitem necāvit. Tālēs fābulās amō. Sed quid
nunc faciēmus? Ego volō Circum Maximum vīsitāre. Ecce! Nōnne 10
Circum Maximum suprā mūrōs urbis exstantem vidēre possum?
MARCUS: Ita vērō! Est Circus Maximus. Nōn procul abest.
TITUS: Nōn possumus omnia hodiē vidēre. Crās satis temporis habēbimus.
SEXTUS: Sed quid est illud aedificium? Nōnne pontem ingentem suprā portam
videō? 15
MARCUS: Nōn pontem hīc vidēs, ō stulte! Est aquaeductus, Aqua Marcia. Per
illum aquaeductum Rōmānī aquam in urbem ferunt. Cavē imbrem,
Sexte!
SEXTUS: Sed nōn pluit.
TITUS: Semper hīc pluit, Sexte. Rīmōsa enim est Aqua Marcia 20
1. Pueri in itinere viderunt rusticos qui sub arboribus quiescebant. V F
2. Marcus in cauponā pernoctare voluit. V F
3. Sextus laetus erat quod miles fabulam eis narravit. V F
4. Pueri Circum Maximum vidēre noluerunt. V F
5. Supra muros Circum Maximum conspexerunt. V F
6. Hodie Titus Circum Maximum pueris monstrabit. V F
7. Aqua Marcia est aquaeductus quae aquam in urbem fert. V F
8. Semper pluit sub Aquam Marciam quod aquaeductus riimosa est. V F
Write two “Stump the Class” questions in Latin. Include your answers to the
questions.
