Your Federal Quarterly Tax Payments are due April 15th Get Help Now >>

a4-Business Plan 20120607 versie KR by shitingting

VIEWS: 0 PAGES: 145

									Business Plan
Opleiding graduaat




D. Dams, E. Dierckx, K. Lemmens, K.
Schoeters, N. Smets, T. Van Elven, L.
Van Rooy
2011-2012




Gegradueerde in Strategisch ondernemingsbeleid HBO 5
Optie Marketingmanagement
                                                                                                                                                3


0   Samenvatting ...........................................................................................................................6

1   Inleiding....................................................................................................................................7

2   Historiek van CVO HIK............................................................................................................9

3   Beleidsverklaring en visie ....................................................................................................11

4   Product omschrijving ...........................................................................................................13
    4.1 Hoger beroepsonderwijs (HBO5) ..................................................................................13
          4.1.1       Verschillende niveaus van volwassenenonderwijs .......................................13
          4.1.2       Wat is HBO ....................................................................................................13
                      4.1.2.1 Bama-structuur...............................................................................14
                      4.1.2.2 Product graduaat na invoering BaMastructuur ..............................16
          4.1.3       Doelgroep HBO5 ...........................................................................................16
          4.1.4       Opleidingskosten ...........................................................................................18
    4.2 Product Graduaat ..........................................................................................................18
          4.2.1       Technische beschrijving graduaat .................................................................18
          4.2.2       Eigen beschrijving graduaat ..........................................................................19
          4.2.3       Graduaat bekeken vanuit de bedrijfswereld ..................................................20
    4.3 Product .............................................................................................................................22
          4.3.1       Marketingmanagement .................................................................................23
                      4.3.1.1 Wat is een marketingmanager? .....................................................23
                      4.3.1.2 Wat doet een marketing manager?................................................23
                      4.3.1.3 Rollen van de marketingmanager ..................................................25
                      4.3.1.4 Wat is je plaats in de organisatie? .................................................26
                      4.3.1.5 Wat kun je ermee worden? ............................................................26
                      4.3.1.6 Wat zijn de belangrijkste competenties? .......................................26
          4.3.2       Salesmanagement ........................................................................................27
                      4.3.2.1 Wat is een sales manager? ...........................................................27
                      4.3.2.2 Wat doet een sales manager? .......................................................27
                      4.3.2.3 Rollen van een sales manager ......................................................28
                      4.3.2.4 Waar werk je als sales manager? ..................................................28
                      4.3.2.5 Wat is je plaats in de organisatie? .................................................29
                      4.3.2.6 Welke competenties heb je nodig? ................................................29

5   Marktanalyse / marktanalyse ...............................................................................................37
    5.1 Interne analyse .............................................................................................................37
         5.1.1     Aanbod ..........................................................................................................37
         5.1.2     Doelgroep ......................................................................................................37
         5.1.3     Werkmiddelen................................................................................................39
         5.1.4     Naambekendheid en Imago ..........................................................................39
    5.2 Marktanalyse .................................................................................................................39
         5.2.1     Klantenanalyse ..............................................................................................42
    5.3 Cijferanalyse volwassenenonderwijs cvo HIK ..............................................................43
         5.3.1     Inleiding .........................................................................................................43
         5.3.2     Profiel van de HBO – cursisten .....................................................................44
         5.3.3     De organisatie van de opleiding ....................................................................45
         5.3.4     Waarom een HBO-opleiding volgen? ............................................................46

6   Marktobservatie .....................................................................................................................49
    6.1 Product ..........................................................................................................................49
         6.1.1     Het fysieke product: cvo HIK .........................................................................49
         6.1.2     Technische productbeschrijving ....................................................................49
         6.1.3     Observatie product ........................................................................................49
         6.1.4     Product kort samengevat bij concurrentie (op basis van concurrentie –
                   analyse Kristof) ..............................................................................................50
         6.1.5     Eigen observaties vanuit het standpunt klant ................................................51
                   6.1.5.1 Kwaliteitsgarantie ...........................................................................51
                   6.1.5.2 Flexibiliteit van de opleiding ...........................................................53
                           6.1.5.3 Geen vakken maar competenties ..................................................55
    6.2      Prijs ...............................................................................................................................58
             6.2.1         Prijs ................................................................................................................58
                           6.2.1.1 Geldelijke prijs ................................................................................58
                           6.2.1.2 Tijdsinvestering: .............................................................................59
             6.2.2         Observaties vanuit het standpunt klant: ........................................................60
    6.3      Promotie ........................................................................................................................62
             6.3.1         Observatie .....................................................................................................62
    6.4      Plaats ............................................................................................................................75
             6.4.1         Observatie: ....................................................................................................75
             6.4.2         Eigen observaties vanuit het standpunt klant ................................................76
    6.5      People ...........................................................................................................................77
             6.5.1         Observatie people .........................................................................................77
             6.5.2         De medewerkers ...........................................................................................77
             6.5.3         De klant .........................................................................................................78
                           6.5.3.1 Klantprofiel ( situatie in %, cursistentypologie) ..............................78
                           6.5.3.2 Wisselwerking student - docent .....................................................79
                           6.5.3.3 Impact van typologiemix in studiegroepen .....................................80
                           6.5.3.4 Eigen analyse van de omgang met huidige klanten ......................80
             6.5.4         Het communiceren van de cultuur en waarden van zowel het eigen bedrijf
                           als dat van de klanten ...................................................................................82
    6.6      Proces ...........................................................................................................................83
    6.7      Physical Evidence (tastbaar bewijs) .............................................................................84

7   Concurrentie onderzoek .......................................................................................................85
    7.1 Inleiding .........................................................................................................................85
    7.2 Het vijf-krachten model van Porter. ..............................................................................85
    7.3 Onderzoekafbakening ...................................................................................................86
    7.4 Eerste ruwe analyse van het concurrentiële marktaanbod...........................................87
         7.4.1      Directe concurrenten .....................................................................................87
         7.4.2      Indirecte concurrenten ...................................................................................88
    7.5 Conclusie ......................................................................................................................90

8   Segmentatie ...........................................................................................................................91
    8.1 Volwassenenonderwijs in het algemeen in Vlaanderen ...............................................91
    8.2 CVO HIK .......................................................................................................................93
         8.2.1      Up- to- date opleidingen ................................................................................93
         8.2.2      Hoge kwaliteitsnormen ..................................................................................93
    8.3 Identificatie van segmentatieprofiel CVO-HIK ..............................................................94
    8.4 Inventarisatie van aandachtspunten bij segmentatieanalyse .......................................94
    8.5 Demografische segmentatie .........................................................................................96
         8.5.1      Leeftijd ...........................................................................................................96
         8.5.2      Gezinssituatie ................................................................................................99
         8.5.3      Etnische diversificatie ....................................................................................99
                    Immigranten.................................................................................................100
         8.5.4      Godsdienst ..................................................................................................101
         8.5.5      Geslacht ......................................................................................................102
    8.6 Segmentatie volgens werksituatie ..............................................................................103
    8.7 Geografische segmentatie. .........................................................................................105
    8.8 Segmentatie volgens gekozen trajecttype aan het HIK ..............................................108
    8.9 Samenvatting segmentatie .........................................................................................109
    8.10 Samenvatting segmentatieanalyse .............................................................................110

9   SWOT analyse .....................................................................................................................112
    9.1 Inleiding .......................................................................................................................112
    9.2 Beschrijving SWOT analyse .......................................................................................112
        9.2.1       Sterktes .......................................................................................................112
        9.2.2       Zwaktes .......................................................................................................113
        9.2.3       Kansen ........................................................................................................114
        9.2.4       Bedreigingen ...............................................................................................116
                                                                                                                                              5


         9.3      Confrontatiematrix.......................................................................................................118

10       Financieel plan ....................................................................................................................121

11 Aanbevelingen voor acties op korte termijn .........................................................................125

12. Aanpassing (opstellen?) geïntegreerd communicatieplan .................................................129
      12.1 Kernobservaties ..........................................................................................................129
      12.2 Korte-termijn aanpassingen om het praktijkgerichte verhaal van het cvo HIK te
           ondersteunen en attractiever te maken : ....................................................................129
      12.3 Langere termijn uitbouw van de website ....................................................................130
           12.3.1 Waarvoor wordt de website gebruikt: ..........................................................130
                    12.3.1.1 Door studenten:............................................................................130
                    12.3.1.2 docenten: .....................................................................................130
                    12.3.1.3 werkgevers: ..................................................................................130
                    12.3.1.4 kandidaat studenten: ....................................................................130
                    12.3.1.5 internationale partners: ................................................................131
           12.3.2 Hoe kan het anders? Waarvoor zou de website gebruikt kunnen worden:.131
                    12.3.2.1 Door studenten:............................................................................131
                    12.3.2.2 Door docenten:.............................................................................131
                    12.3.2.3 Door werkgevers: .........................................................................131
                    12.3.2.4 Door kandidaat studenten: ...........................................................132
                    12.3.2.5 Door internationale partners: .......................................................132
      12.4 Conclusie ....................................................................................................................132

Bijlage 1: Praktijkvoorbeeld Human Resources beleid bij Kraft Foods België ......................133

Bijlage 2: Instroommotivatie 1ste semester 2010-2011 Cijferanalyse op basis van zelfde
      vragen eigen enquêtes .......................................................................................................134

Bijlage 3: Praktisch voorbeeld website groep T ........................................................................138

Bijlage 4: Praktisch voorbeeld eindwerkomschrijving website Groep T ................................139

Bijlage 5: getuigenis van een oud-cursist cvo HIK ....................................................................141

Bijlage 6: Succesverhaal cursist Groep T ..................................................................................142

Vb.: Goud voor automatiseringsproces ......................................................................................142
      Raf Kelber, alumnus Bedrijfsautomatisatie ...........................................................................142

Bijlage 7: Concurrentie analyse ...................................................................................................144
0       Samenvatting

CVO-Hik is de grootst erkende hogeschool voor volwassenenonderwijs in Vlaanderen.
Ze heeft duidelijk haar stempel op de markt gedrukt, in die mate dat er op dit ogenblik
tussen het CVO-Hik en de andere CVO’s geen onderscheid meer is. Noch in het
opleidingsaanbod, noch binnen precense op de website.
Daarom is de tijd nu aangebroken voor het HIK om het CVO naar de volgende fase te
trekken richting BAMA-structuur en levenslang-levensbreed leren.

In dit rapport hebben we 6 actielijnen ontwikkeld:
    1. Graduaatdiploma gerichter definiëren en het een eigen waarde geven als
         volwaardig hogeschooldiploma
    2. De communicatie van het HIK moet geprofessionaliseerd worden zodat het imago
         in lijn komt te liggen met het effectieve waardeaanbod van de instelling
    3. Het programma aanbod moet strakker geformuleerd worden naar de noden van
         bedrijven en potentiele studenten
    4. In het kader van levenslang-levensbreed leren moet er gekeken worden naar
         maximale flexibilisatie van het opleidingsaanbod (afstandsonderwijs, services on
         campus,…)
    5. Presence op het internet en in sociale media moet verder uitgebouwd worden in lijn
         met de evoluties op de markt (Avans)
    6. Het cvo Hik moet overwegen om haar dienst na verkoop uit te breiden (Oud-
         studentenverenigingen, trajectbegeleiding, begeleiding bij EVK dossiers,…)
                                                                                        7


 1 Inleiding

Iemand die zijn diploma wil behalen bij CVO HIK krijgt een opleiding die modulair is
opgebouwd en als eindresultaat een diploma graduaat.

Zelf hebben de auteurs van dit werk een bewuste keuze gemaakt om een opleiding te
starten aan HIK. Ieder van ons had daar zijn eigen drijfveer voor maar concreet komt het
erop neer dat ieder op zoek was/is naar leermogelijkheden om de leerbehoeften te
vervullen.

Er is al veel gesproken over wat een graduaatopleiding nu juist is. Welke betekenis heeft
deze term“graduaat” nu? En/of welke meerwaarde biedt dit diploma nu juist aan de
gediplomeerde. Dit onderwerp houdt ons bezig sinds de dag dat we de opleiding gestart
zijn. En het antwoord op deze prangende vraag werd enkel maar belangrijker naarmate wij
cursisten in de loop van de opleiding meer en meer in contact komen met bedrijfsmensen.
Dit zowel intern je eigen bedrijf alsook via praktijkopdrachten, seminaries,
gastsprekers,… . Toch is het opmerkelijk welke onduidelijkheid er bestaat over het
graduaat als officieel diploma.

Naar aanleiding van een praktische lesoefening positionering, werd het ons ook duidelijk
dat het diploma graduaat problemen kent in zijn positionering en dat cvo HIK met een
gelijkaardig probleem kampt. Deze indruk werd bevestigd na een concurrentie onderzoek
waarbij de cvo HIK vergeleken met andere CVO’s.

In dit werk gaan we de uitdaging aan om een duidelijk beeld te scheppen van wat het
diploma “graduaat” zou moeten en kunnen betekenen in de bedrijfswereld. Zodat wij ons
eigen diploma kunnen valoriseren en met de juiste argumenten naar een potentiële
werkgever kunnen trekken. Anderzijds willen we in dit werk cvo HIK adviseren naar
optimalisatie van haar profilering op de markt van het volwassenenonderwijs. Dit kan met
een gestroomlijnd opleidingsaanbod, dat op de meest optimale manier gecommuniceerd
wordt naar zowel de toekomstige cursisten als naar het gehele werkveld.


Plan van aanpak:

 1. Deskresearch/Inventarisatie
       a. Concurrentie onderzoek: Kijken wat er is aan aanbiedingen en instellingen in
           het cvo binnen en buiten de regio
       b. Check ministerie van onderwijs: Kijken wat er officieel verteld wordt over
           welk diploma hoger onderwijs exact wat inhoudt, waarvoor dient, zich hoe
           verhoudt tot de andere diploma’s HO
       c. Interne communicatie: Inventariseren wat het cvo HIK tot nu toe over zichzelf
           vertelt (in haar organisatie en dagelijkse doen, in haar communicatie en haar
           verhouding tot externe gesprekspartners, in haar houding tov “concurrenten”,
           in eventuele “algemene communicatie” via kranten e.d.)
       d. Meten wie de doelgroep in de cvo HIK doelmarkt is (huidige en potentiële
           cursisten + huidige docenten + huidige en potentiële werkgevers + de
           beïnvloeders van alle vorige) op dit ogenblik welke diploma’s/instellingen
           kent en er welke perceptie van heeft
 2. Exploratie
      a. Kijken wat een marketing graduaatopleiding/diploma in realiteit doet en
          oplevert in vergelijking met andere marketingopleidingen hoger onderwijs in
          zelfde optie
          Opmerking: we beperken ons tot marketing omdat we dit werkveld kennen en
          we binnen het beperkte bestek van deze studie noch de tijd noch de middelen
          hebben om hier breder te gaan. Tot bewijs van tegendeel geleverd is, gaan we
          er van uit dat onze resultaten extrapoleerbaar zijn naar andere opties
      b. Verkennen waar het beter zou kunnen en hoe  zoeken naar openstaande
          noden, drempels die kunnen weggewerkt worden, nieuwe kansen die zich
          aandienen, ideeën uit het buitenland,…
3. Advies
      a. Naar het cvo HIK voor optimalisatie positionering, opleidingsaanbod &
          communicatie
      b. Naar cursisten cvo HIK voor optimalisatie “verkoop” van hun
          opleiding/diploma naar het werkveld (huidige werkgever, collega’s,
          toekomstige werkgevers,…)
      c. Eventueel naar docenten van cvo HIK voor optimalisatie van zowel hun
          communicatie naar studenten & potentiële studenten, als hun lesaanpakken.
                                                                                          9


    2 Historiek van CVO HIK

Het Centrum Voor Volwassenonderwijs, Hoger Instituut der Kempen, vindt zijn oorsprong
in het katholieke onderwijs voor volwassenen. Momenteel zijn er twee centra’s voor
volwassenonderwijs, namelijk CVO Hoger instituut der kempen en CVO Technisch
Instituut Sint-Jozef.

De huidige doelstelling van de beide CVO’s HIK-TISJ is aan volwassen omscholing,
bijscholing en een diplomagericht hoogstaand onderwijs aan te bieden.

De totale structuur van het Centrum van Volwassenonderwijs biedt plaats aan een
omkadering van om en bij de 98 fulltime equivalent (FTE) docenten. Deze docenten
bieden hun lessen aan 5725 cursisten aan. Dit levert een totaal van 1 007 360 lesurencursist
aan. 1
Er zijn 6 vestigingsplaatsen gevestigd in de regio Kempen: de campus HIK te Geel, de
campus Technisch Instituut Sint-Jozef te Geel, de campus Heilig Hartinstituut te
Tessenderlo, de campus Sint-Lambertuscollege te Westerlo, de campus Sint-Claracollege
te Arendonk en de campus Technicum Noord-Antwerpen te Antwerpen. De hoofdzetel is
gehuisvest op de campus van HIK te Geel.

Cvo HIK heeft zich parallel ontwikkeld met KHK (Katholieke Hogeschool Kempen). Wat
een voordeel kan zijn in het licht van het feit dat de overheid momenteel bezig is om een
gestructureerde samenwerking op poten te stellen tussen hogescholen en cvo’s.
Andere opmerkelijke evolutie in het hogeschoollandschap is het feit dat vanaf het
schooljaar 2012-2013 er geen masteropleidingen meer gegeven worden door hogescholen.
De locatie van de opleidingen zelf verandert niet altijd, het personeelstatuut en de
lesinhoud wel. Bovendien krijgt iedereen die de opleiding afmaakt vanaf nu een diploma
van de universiteit en niet van de hogeschool. Dit heeft als groot nadeel dat hogescholen
hierdoor hun opleidingsaanbod zien verkleinen. En misschien worden hierdoor ook
studenten “gemist” die liever het totale leertraject in dezelfde school wensen af te werken.
Dit gegeven maakt cvo’s nu erg aantrekkelijk voor de hogescholen: programma’s met deze
“toeleveranciers en aanvullers” integreren opent potentieel een nieuwe “toevoer” van
studenten. Voorlopig werken KHK en HIK nog afzonderlijk maar met een zekere vorm
van samenwerking. In de toekomst wenst men dit te behouden maar de samenwerking te
optimaliseren naar opleidingsaanbod, docententeam, etc.…

Hierna volgt de vermoedelijke evolutie die de Europese Unie wil promoten.
  cvo als:
        o Heropvang van mensen die afhaakten in regulier onderwijs + inschuif
             opleiding voor mensen die de stap naar regulier onderwijs niet in één keer
             durven zetten
                  Hier moet doorstroom naar bachelor formeel geregeld worden
        o Als volksverheffing: mensen die bachelor niet aankunnen of aandurven toch
             een niveau hoger te tillen
                  Graduaat als eindtitel en als voor bedrijf waardevol certificaat van
                    hogere vakopleiding



1
    Statistiek van CVO schooljaar 2011-2012, informatie gekregen via Dhr. Tony Bastijns
        Finaliteit: stielmannen (zelfstandig, betrouwbaar en kwaliteitsvol het
         gepaste werk kunnen leveren + iemand met genoeg passie voor het
         vak om de actuele ontwikkelingen daarin te volgen)
o Als gerichte vakscholing op hogeschoolniveau voor mensen die in hun bedrijf
  nieuwe verantwoordelijkheden krijgen of ambiëren.
       Cursusmodules afzonderlijk ter beschikking stellen
       Diplomatraject flexibiliseren met ruimte voor ervaringsequivalenten,
         voldoende lang “vers” houden van modulecertificaten, eventueel
         incorporeren van interne bedrijfsopleidingen, zodat iemand kan sparen
         voor een diploma
                                                                                          11


    3 Beleidsverklaring en visie2
Cvo Kempen heeft als doel om volwassenen die bijscholing, omscholing wensen en hen de
mogelijkheid biedt om zo een diplomagericht hoogstaand onderwijs aan te bieden. En dit
alles in een omgeving waar modulair studeren mogelijk is. De cursist studeert op eigen
maat en tempo.

Het aanbod van cvo Hoger Instituut der Kempen is erg gevarieerd. En steeds weer worden
de huidige trends uitvoerig gevolgd om nieuwe modules aan te kunnen bieden. Dit biedt de
cursisten opportuniteiten aan om steeds weer actueel up-to-date te blijven. Dit stelt het
instituut ook in staat om cursisten levenslang te laten verder studeren op een kwalitatief
niveau. In samenwerking met andere regionale spelers heeft de school als doel om een
actieve bijdrage te leveren tot de sociale, economische en culturele ontplooiing van de
Kempen.

Het Hoger Instituut der Kempen richt zich tot cursisten uit diverse leeftijdscategorieën, die
hun inzetbaarheid op de arbeidsmarkt wensen te vergroten of hun persoonlijke
ontwikkeling willen verruimen door het behalen van een diploma of het volgen van een
opleiding. Hierin worden de cursisten begeleid in het behalen van hun persoonlijke
doelstellingen die zij aan de opleiding koppelen. Belangrijk om weten is dat cvo HIK ook
zijn ervaringsdeskundigheid ter beschikking stelt voor het bij en omscholen van personeel
van organisaties groot en klein.

Door het inzetten van erg gemotiveerde en door de praktijk ervaren docenten zijn de
cursussen inhoudelijk en didactisch up-to-date. Tevens wordt er hierdoor ook meer de
nadruk gelegd op de eigenheden en behoeften van het publiek.



Missie

Een nieuwe missie is onderstaand omschreven. Met hierbij de nadruk op de praktisch
gerichte opleidingen die door ervaren docenten gegeven worden. Deze 2 parameters
moeten USP’s worden waardoor cvo HIK naar de toekomst toe kan excelleren.

Cvo HIK, alias “Hoger Instituut Kempen”, gevestigd in het hart van de Kempen geeft
volwassen de mogelijkheid zich te verdiepen in hun huidige kennis door constant bij te
studeren. Het verbreden van hun huidige kunnen door zich om te scholen en dit kan al dan
niet opgewaardeerd worden door een diploma. Cvo HIK staat voor hoogstaande praktische
opleidingen die inspelen op noden van de cursist, die gegeven worden door docenten met
jarenlange ervaring in grote en kleine KMO’s.
Cvo HIK biedt praktijkgerichte kwaliteitsvolle vakken, in een modulair onderwijssysteem
aan die door docenten met passie en talenten worden gegeven.

Voor de afdeling marketing kan gesteld worden dat de docenten die de doelgerichte
praktijkvakken geven, docenten zijn die jarenlange ervaring hebben opgebouwd binnen het
bedrijfsleven, en hun kennis willen delen met de cursisten. Voorts biedt het
avondonderwijs de mogelijkheid aan de cursisten om onderling ook te leren van elkaar.
2
  http://www.hik.be/
Informatiebrochure Volwassenenonderwijs CVO HIK
Omdat de groep cursisten zo divers is, is het van essentieel belang om elkaars ervaringen
binnen de verschillende werkomstandigheden te leren kennen en samen te verkennen wat
de verschillende werkmethodes binnen bedrijven zijn.
De vakken die vanuit de praktische kant bekeken worden, worden dan ook zoveel mogelijk
gegeven door praktijkervaringsdeskundige die steeds up-to-date zijn met hun kennis. De
minder gespecialiseerde praktijkvakken worden gegeven door docenten met jarenlange
ervaring in hun specialisatie, en die de nadruk leggen aan het zoeken van linken tussen de
actualiteit en de theorie.
                                                                                          13


    4 Product omschrijving3

    4.1 Hoger beroepsonderwijs (HBO5)

    4.1.1   Verschillende niveaus van volwassenenonderwijs4

Er wordt onderwijs ingericht op drie verschillende niveaus:

     Ten eerste richt het zich op de basiseducatie. Deze opleiding heeft de cursist nodig om
       beter maatschappelijk te kunnen handelen. Hieronder wordt schrijven en lezen
       voorstaan. Vele mensen in de samenleving hebben hiermee nog problemen, doordat
       ze een beperkte schoolopleiding hebben gevolgd. Hierdoor hebben ze onvoldoende
       basiskennis en vaardigheden. Dit wordt in de basiseducatie bijgeschoold. Het is
       noodzakelijk deze basiseducatie op zak te hebben alvorens men kan deelnemen

       De tweede peiler van het volwassenenonderwijs is de secundaire opleiding. Met deze
        opleiding krijgt de student de kans om alsnog zijn diploma secundair onderwijs te
        behalen. De studenten moeten een minimumleeftijd hebben van achttien jaar. De
        opleidingen worden georganiseerd in Centra voor Volwassenenonderwijs.

       Als laatste hebben we de opleidingen van het hoger beroepsonderwijs van het
        volwassenenonderwijs. Deze opleiding kan tot een diploma van gegradueerde leiden
        wanneer de opleiding meer dan 900 lesuren omvatten. De opleiding situeert zich
        tussen het secundair onderwijs en een professionele bachelor. Deze opleidingen
        worden georganiseerd door Centra voor Volwassenenonderwijs.


    4.1.2   Wat is HBO


Het HBO is principieel een verzameling van instellingen die lessen geven op niveau 5 of 6
en hierdoor ook universeel herkende diploma’s mogen uitreiken.
Het hoger beroepsonderwijs omvat beroepsgerichte opleidingen op het niveau van het
hoger onderwijs en situeert zich tussen het secundair onderwijs en de professionele
bacheloropleidingen. Na het succesvol afronden van een HBO5-opleiding behaal je een
graduaatdiploma.
Daarnaast biedt cvo Kempen ook de mogelijkheid aan de cursist om in een verkort
vervolgtraject te starten en vervolgens een professionele bachelor te behalen.




3
    Informatiebrochure Volwassenenonderwijs CVO HIK
4
    http://www.ond.vlaanderen.be/onderwijsaanbod/default.htm
                             5
    4.1.2.1 Bama-structuur

De bachelor-masterstructuur of BaMastructuur is een gevolg van de Bologna-akkoorden
tussen 29 Europese landen. Het doel van deze structuur is een meer eenvormige structuur
van het hoger onderwijs en zo studeren binnen de Europese Unie eenvoudiger maken.

Het hoger onderwijs in Vlaanderen bestaat uit:
  het hoger professioneel gericht onderwijs;
  het academisch gericht onderwijs.

Het hoger professioneel gericht onderwijs bevat alleen bacheloropleidingen en wordt enkel
georganiseerd aan de hogescholen. Het academisch gericht onderwijs bevat naast
bacheloropleidingen ook masteropleidingen. Op dit ogenblik wordt het zowel aan de
universiteiten als aan de hogescholen georganiseerd. Aan de hogescholen gebeurt dat
binnen het kader van een associatie, een samenwerkingsverband tussen universiteiten en
hogescholen. Associaties maken een betere wisselwerking tussen onderwijs en
wetenschappelijk onderzoek in de opleidingen aan de hogescholen mogelijk. Er zijn vijf
associaties in Vlaanderen:
   Associatie K.U.Leuven
   Associatie Universiteit-Hogescholen Limburg
   Associatie Universiteit Gent
   Associatie Universiteit & Hogescholen Antwerpen
   Universitaire Associatie Brussel

Bij het kiezen van een opleiding heb je de keuze tussen een professionele
bacheloropleiding of een academische bacheloropleiding. In een academische
bacheloropleiding is de wetenschappelijke onderbouwing van het opleidingsprogramma
zeer belangrijk en word je voorbereid op de doorstroming naar een masteropleiding die
afgerond wordt met een masterproef. Na het afronden van een professionele
bacheloropleiding ben je klaar voor de arbeidsmarkt, maar het is ook mogelijk om via een
schakel- of voorbereidingsprogramma door te stromen naar een masteropleiding.

Wanneer je na het behalen van je diploma in het hoger onderwijs nog een bijkomend
diploma wil behalen, zijn er de dag van vandaag heel wat mogelijkheden. Na je
bacheloropleiding kan je immers, dankzij een schakelprogramma, verder studeren voor een
master. Na een academische bachelor kan je je eventueel via een
voorbereidingsprogramma heroriënteren naar een andere master dan deze waartoe je met je
bachelordiploma rechtstreeks toegang gaat hebben.




5
 http://www.ond.vlaanderen.be/sidin/info/bama.htm
http://www.phl.be/eCache/DEF/3/903.html
                                                                                       15




Vanaf het academiejaar 2013-2014 worden de academische bachelor- en
masteropleidingen van de hogescholen in de universiteiten geïntegreerd. Enkel de
universiteiten zullen die opleidingen dus aanbieden. De hogescholen zullen vanaf dan
uitsluitend professioneel gerichte bacheloropleidingen organiseren. De integratie van de
academische hogeschoolopleidingen in de universiteiten is het gevolg van een beslissing
van de Vlaamse Regering en zorgt ervoor dat studenten de best mogelijke garanties krijgen
om daadwerkelijk in contact te komen met wetenschappelijk onderzoek. Bovendien is de
internationale erkenning van de academische bachelor- en mastergraden beter
gegarandeerd als ze door de universiteiten uitgereikt worden.

Er is één uitzondering op de integratie in de universiteiten: de academische
kunstopleidingen. Zij zullen samen met de professionele kunstopleidingen een School of
Arts vormen, die bij de hogescholen ondergebracht wordt.

In 2012-2013 kan je nog inschrijven voor een academische opleiding aan een hogeschool.
Vanaf 2013-2014 word je automatisch student van een universiteit. Ook je diploma zal
uitgereikt worden door een universiteit. Dat betekent niet automatisch dat je je voor de
lessen naar de huidige campussen van de universiteit zal moeten verplaatsen. In een eerste
fase van de integratie zullen de lessen zeer waarschijnlijk nog plaatsvinden op de
campussen van de hogescholen.
De opleiding bachelor wordt door de invoering van de BaMastructuur uitgedrukt in
studiepunten. Kort samengevat, komt het hier op neer.
         -   1 studiepunt: college-uur vermenigvuldigen met 2,5.
             Een jaaruur is 26 uur effectief les, per uur moet de student 2 uur thuis
             studeren. Hieronder verstaan we hoelang de student nodig heeft om de
             leerstof te begrijpen, te verstaan en te verwerken. Voor ieder vak kan dit
             verschillend zijn en de gewichten kunnen anders gelegd worden. Dus 75
             werkuren voor de student is “standaard” een equivalent van om en bij de 3
             studiepunten.
Bij opleiding in het cvo worden geen studiepunten aan de verschillende vakken gegeven.
Hierdoor is de vergelijking tussen een graduaatsopleiding en een bacheloropleiding op dit
ogenblik zeer moeilijk te maken.

                                                          6
    4.1.2.2 Product graduaat na invoering BaMastructuur

Voor de invoering van de BaMastructuur waren de diploma’s die werden uitgereikt door
Centra voor Volwassenonderwijs (niveau hoger onderwijs) theoretisch gelijkwaardig aan
deze van de hogescholen (voltijds dagonderwijs).

Maar de perceptie naar de buitenwereld geeft aan dat “avondschool”/graduaat als minder
ervaren wordt. Wat dat “minder” dan wil zeggen is niet eenduidig. Wel kan gesteld worden
dat gegradueerden vakken zoals IT en talen tijdens hun studie niet gekregen hebben.
Anderzijds zijn deze cursisten wel de combinatie werken-studeren aan het vervolmaken
waardoor alle opgedane kennis instant aan de praktijk getoetst kan worden, en hiervan ook
onmiddellijke reflectie mogelijk is.

Het verschil tussen beide vormen van hoger onderwijs lag historisch enkel in een aantal
algemene vakken. Onder impuls van de invoering van de BaMa structuur is er een vooral
minder rechtlijnige breuklijn tussen beide opleidingen ontstaan. Voornamelijk omdat de
bacheloropleidingen hun programma’s nog altijd systematisch aan het herbekijken zijn in
het licht van hun aansluiting met de masteropleidingen. En Niveau 5 opleidingen moeten
wachten tot die aanpassingen vorm krijgen voor ze op hun beurt hun eigen programma’s
desgewenst “op lijn” kunnen zetten.

Vanuit hun verleden hebben vele cvo’s veel tijd en energie geïnvesteerd in aansluiting en
actualisatie van hun opleidingen naar de bedrijfswereld, Waardoor een graduaatsopleiding
naar waarde voor het bedrijf op dit ogenblik absoluut niet minderwaardig is aan de waarde
van een bacheloropleiding. Maar het perceptieprobleem is er nog altijd en dat wordt er
door het probleem van de juiste definitie en waardebepaling van de nieuwe benaming
“graduaat” niet beter op.

Door de invoering van het "hoger beroepsonderwijs" (HBO5) als nieuw onderwijsniveau
wil de overheid voor een niveaubepaling zorgen voor de door het volwassenenonderwijs
georganiseerde graduaatopleidingen. Hieronder worden alle beroepsgerichte opleidingen
verstaan, tussen secundair onderwijs en de professionele bachelor (HBO6).


    4.1.3   Doelgroep HBO5

Het hoger beroepsonderwijs niveau 5 speelt in op de behoeften van mensen, die minstens
de leeftijd van achttien hebben, die niet geïnteresseerd zijn in langere bacheloropleidingen,
maar die via verkorte of deeltijdse trajecten een erkende beroepskwalificatie willen
verwerven. Enerzijds kan dit onmiddellijk na hun secundaire studies of later in hun
loopbaan. Hierdoor is HBO5 erg toegankelijk voor een brede doelgroep, en dit zowel voor
werkenden die een nieuwe uitdaging willen/moeten opnemen, jongeren die zich willen
kwalificeren, als werkzoekenden die hun arbeidskansen willen vergroten.
6
    http://www.avondschool.be/school/bama.htm
                                                                                               17


  Het hoger beroepsonderwijs niveau 5 is de brug tussen secundair onderwijs en de
  hogeschool en biedt de kans om op aan de eigen situatie aangepast tempo te klimmen op de
  onderwijsladder.
  In onderstaande figuur1 is er een onderverdeling gemaakt van de HBO opleidingen die
  mogelijk zijn binnen cvo HIK.




                                             CVO HBO 5




                                                            Industriële
                           Handelswetenschappen
         Onderwijs                                       wetenschappen &   Sociaal agogisch werk
                              en bedrijfskunde
                                                           technologie




Figuur 1: HBO opleidingen cvo HIK

      Onderwijs
       - Specifieke lerarenopleiding

      Handelswetenschappen
       - Bedrijfsorganisatie/bedrijfsmanagement
       - Boekhouden
       - Fiscale wetenschappen
       - Informatica
       - Gids *
       - Logistiek, transport en mobiliteit
       - Marketing
       - Office management
       - Ondernemingscommunicatie
       - Openbare besturen
       - Rechtspraktijk
       - Reisleider *
  ‘*De beroepsopleiding Gids en reisleider kunnen we zelf, met het oog op BAMA-
  doorstroom moeilijk plaatsen in het studiegebied hoger onderwijs

      Industriële wetenschappen en technologie
       - Electromechanica
    Sociaal-agogisch werk
     - Maatschappelijk werk
     - Orthopedagogie
     - Personeelswerk
     - Seniorenconsulentenvorming


Het cvo HIK biedt bepaalde modules niet enkel in avondonderwijs aan maar sinds het
schooljaar 2010 stellen zij ook de docenten beschikbaar in dagonderwijs. Dit geeft een
ander profiel van cursisten de mogelijkheid om ook een studie Hoger Onderwijs te starten.
De daglessen richten zich meer naar zogenaamde “generatiestudenten”. En dan vooral
diegenen die bijvoorbeeld in het verleden in hun middelbare studies B-attesten verkregen
hebben waardoor ze uiteindelijk tegen hun aanleg in, in beroepsonderwijs zijn terecht
gekomen.


 4.1.4   Opleidingskosten

Omdat het Hoger Beroepsonderwijs niveau 5 gesubsidieerd is, is het inschrijvingsgeld voor
de cursist beperkt tot 1 euro per lesuur met een maximum van 400 euro per cursusjaar. Met
een maximum van 1200euro voor de ganse opleiding.
Wie al aan het werk is, kan een deel van de opleiding betalen met opleidingscheques.



 4.2 Product Graduaat

 4.2.1   Technische beschrijving graduaat

Een graduaat is een diplomatitel die voorlopig enkel in het CVO (meestal avondonderwijs)
te behalen is. Deze titel is sinds enkele jaren niet meer gelijkgesteld met een diploma
Bachelor dat behaald wordt aan een hogeschool (regulier dagonderwijs). Een diploma
graduaat is net als het diploma bachelor formeel erkend als een diploma hoger
beroepsonderwijs.

Graduaat is in Vlaanderen de benaming van een opleiding sociale promotie behaald via het
volwassenenonderwijs (CVO). Dit diploma is nu niet meer gelijkgeschakeld met de graad
van Bachelor, maar was dat vroeger wel.

Het graduaat was een graad die zowel in dagonderwijs als avondonderwijs werd
aangeboden. Er werd immers onderscheid gemaakt tussen onderwijs met volledig leerplan
(vroeger ook wel A1 genaamd) of beperkt leerplan ("B1"). Voor beide types werden
Graduaatsdiploma's uitgereikt. Dit onderwijs voor sociale promotie of ook wel
Volwassenenonderwijs of "met beperkt leerplan" (8 à 12 lestijden per week, meestal 's
avonds of tijdens het weekend) werd gelijkgeschakeld met het dagonderwijs, omdat men
redeneerde dat de cursist tijdens de twee of drie jaar dat hij de avondlessen volgt, ook
praktijkervaring op de werkvloer opdoet.
Het decreet van de Vlaamse overheid van 4 april 2003 betreffende de herstructurering van
het hoger onderwijs in Vlaanderen stelt dat diploma’s die de instellingen voor hoger
onderwijs met volledig leerplan of de centrale examencommissie hebben verleend vóór het
academiejaar 2004-2005, zijn gelijkgeschakeld met de graad van bachelor. De recente
                                                                                         19


"Bologna hervormingen" komen dus de internationale herkenbaarheid en de positionering
van de "vroegere graduaten" ten goede.
Graduaat was dus tot 30 juni 2005 ook de benaming van een driejarige opleiding "Hoger
onderwijs van het korte type" aan een hogeschool in Vlaanderen, qua niveau vergelijkbaar
met het Nederlandse vierjarige HBO. De opleiding situeerde zich tussen het niveau
secundair onderwijs en het niveau Universiteit/"Hoger onderwijs van het lange type". Het
leidde op tot hoog gespecialiseerde beroepsbeoefenaars 7

De opleiding graduaat wordt telkens gevolgd door cursisten vanaf de leeftijd van 18 jaar.
Zij willen meestal in combinatie met hun werk een herkend diploma behalen. Ze hebben de
mogelijkheid om dit in dagonderwijs te volgen en tevens in avondonderwijs.



    4.2.2    Eigen beschrijving graduaat

De vakken die de cursisten krijgen zijn praktijkgericht en worden gegeven door
gemotiveerde docenten die de nodige kennis opgebouwd hebben in hun studies en/of door
hun jarenlange ervaring in het werkveld De docenten zijn algemeen erkende
ervaringsdeskundigen in hun werkveld. Hierdoor wordt er enorm veel praktijkgericht
lesgegeven en wordt de lesstof gekaderd in zeer herkenbare situaties voor de cursisten die
zelf ook werkervaring hebben

Door de praktische kennis die cursisten doorheen hun studie én hun dagjob jaren
opgebouwd hebben kunnen ze bij afstuderen onmiddellijk “op niveau” ingezet worden in
het bedrijfsleven. Dit inzetbare eindniveau komt duidelijk tot uiting in het eindwerk dat de
cursisten moeten maken bij voorkeur voor hun eigen werkgever maken
Rode draad door elke graduaatsopleiding is het doorzettingsvermogen van de cursisten. Ze
weten wat werkdruk is. Na de dagtaak, wordt er nog eens een professionele houding
verwacht binnen de opleiding. Time management wordt hierdoor gestimuleerd en mondt
uit tot een goed ontwikkelde gave.

De opleiding graduaat wordt gekenmerkt door cursisten die weten wat ze willen. Doordat
ze al enige werkervaring hebben, weten zij wat hun doel is. De cursisten weten in welke
richting ze verder willen en waarom/waarvoor. Ze kiezen hun opleiding op basis van de
kennis die ze voor hun doel nodig hebben en het eigen tempo dat ze voor hun studie
kunnen halen.
Dat “tempo” is ook een duidelijk verschil met “de dagschool”: er is veel meer spreiding in
tijd waardoor er ook veel meer tijd overblijft voor de verwerking van de leerstof. Maar
vooral ook voor het gebruiken en uittesten ervan in de praktijk. Waar BA-studenten
hiervoor moeten wachten tot op hun stage/eindwerk, doen GRA-cursisten dit permanent.
Hierdoor zijn graduaat studenten sneller inzetbaar omdat ze hun “transfer” al deden tijdens
hun opleiding.




7
    http://nl.wikipedia.org/wiki/Graduaat
In BA-opleidingen zitten niet altijd generatiecursisten8, maar ze vormen er wel de grote
meerderheid. De mensen in het GRA-onderwijs hebben in meerderheid voor een min of
meer langere periode andere dingen dan studeren gedaan. Meestal hebben ze naast “les
volgen” nog andere verplichtingen en verantwoordelijkheden. Ze volgen de opleiding
omdat ze iets willen leren en ze willen dit zo efficiënt mogelijk doen.
Dit verschil in cursisteninstelling vraagt van scholen een vaak drastisch andere manier van
“les geven”: in het reguliere onderwijs wordt de aanpak voornamelijk gestuurd vanuit
“pedagogie”, in CVO komt de sturing vanuit “andragogie”.. , Een van de grote verschillen
tussen beide is bijvoorbeeld dat binnen andragogie het leren van andere cursisten een
minstens zo belangrijke factor is als het leren van de docent

De graduaat opleiding vraagt een sterk georganiseerde aanpak die vooral ook moet kunnen
passen binnen het sociaal leven van de cursist. Hiervoor is het bijvoorbeeld mogelijk om
opleidingen modulair te volgen, de looptijd van de opleiding wordt hierdoor wel verlengd
maar de haalbaarheid voor de cursist verhoogt. Het is de keuze van de cursist.


                                                         9
    4.2.3   Graduaat bekeken vanuit de bedrijfswereld

In de bovenstaande 2 delen wordt de eigen visie van de cursist versus de theoretische
waarde van het graduaat bekeken. In dit volgende stuk trachtten we ook het beeld mee te
geven hoe verschillende bedrijven het graduaat bekijken.

Studenten van het cvo HIK en de KHK hebben eind 2011 een verkennend onderzoek naar
de bekendheid van het diploma “graduaat” gedaan bij bedrijven en interimkantoren in de
regio Kempen. Hun conclusie was dat het begrip “graduaat” nauwelijks tot helemaal niet
bekend of zelfs “plaatsbaar” was voor hun bevraagden.

Dit sluit aan bij een algemene indruk die we zelf ook al hadden. En het is een van de
problemen die we met dit adviesrapport willen aanpakken.

Zelf hebben we ons in het kader van dit rapport gefocust op bedrijven die het graduaat wel
kennen – omdat wij daar werken en ze weten dat wij deze opleiding volgen. Onze
steekproef is zeer beperkt maar we hebben de vraag gesteld aan zowel kleine KMO’s als
grote multinationals Doel van onze verkennende bevraging was het krijgen van een idee
de potentiële plaats en waarde van ons diploma eens het wel universeel bekend is.

Bij onze werkgevers wordt het begrip “graduaat” als weinig anders ervaren dan het begrip
“bachelor”.

Er lijkt er zelfs een lichte voorkeur voor die opleiding (mogelijk) te zijn
  Een goed argument lijkt dat afgestudeerden met het diploma graduaat een hoog
      doorzettingsvermogen en een goed energieniveau bewezen hebben door hun diploma
      te behalen in combinatie met een volwaardige job.
  Een tweede goed argument is dat een graduaat gediplomeerde meer praktische kennis
      heeft opgebouwd tijdens zijn/haar lessen, en bovendien al extra werkervaring heeft

8
  “generatiecursisten”: in de strikte betekenis “studenten die in het officiële onderwijs in het
schooljaar zitten waar ze volgens hun leeftijd zouden moeten zitten. In praktijk: “studenten die nog
niet “van school” geweest zijn en waarvoor school-lopen hun hoofdberoep is”.
9
  Bijdrage van bedrijven Contromon – Hyplast – Lu - Philips
                                                                                          21


     opgebouwd in zijn job waarbij ze de mogelijkheid hebben om hun opgedane kennis
     om te zetten in praktijk.

Tijdens het solliciteren wordt er bij “onze” bedrijven weinig onderscheid gemaakt tussen
de functies voor graduaat en functies voor bachelor.
In vacatures vragen echter ook “onze” bedrijven meestal niet naar een diploma graduaat of
graduaat/bachelor maar naar een diploma bachelor. Ze verzekeren ons allemaal dat een
graduaat hier zeker en vast ook kan op solliciteren.
Vaak worden mensen van niveau 5/6 aangenomen omwille van hun praktijkgerichte
scholing en hun directe inzetbaarheid in vergelijking met academisch geschoolden.
Mogelijke – min of meer onuitgesproken - keerzijde van dit gegeven is dat er op langere
termijn minder vanzelfsprekende doorgroeimogelijkheden naar kaderfuncties zijn.
De startfuncties die een bedrijf openstelt voor een diploma graduaat/bachelor hangen direct
samen met het door dat bedrijf gevoerde Human Resource beleid. Een eerste grove selectie
op niveau van de kandidaten gebeurt zeker bij een eerste job bijna altijd op “juiste
diplomaniveau”. Maar eens dat stadium voorbij, zijn persoonlijk denkniveau en
ingesteldheid vaak belangrijker dan specifieke vooropleiding.
Het opstellen en goed up to date houden van een Persoonlijk Ontwikkelingsplan en/of een
professioneel portfolio is dus duidelijk een goede strategie in het licht van sollicitaties,
functioneringsgesprekken en promotiekansen.

Het Belgische bedrijfsleven ziet over het algemeen weinig of geen “beroemde scholen of
universiteiten” waarvan ze zouden aannemen dat ze betere gediplomeerden afleveren. Men
gaat er van uit dat het onderwijs in België goed is en dus dat een diploma een diploma is.
Het is dan ook niet verwonderlijk dat ook “onze” bedrijven aangaven neutraal tegenover
het cvo HIK te staan – het is gewoon een van de vele instellingen voor hoger onderwijs.

Voorts geeft bijlage 1 ook een beeld over het aannamebeleid van Kraft Foods welke
competenties zijn belangrijk bij al dan niet aanname. Tevens wordt er geen onderscheid
gemaakt op basis van diploma graduaat – bachelor.


Toekomstmuziek

    Ervaring van de KHK leert dat eens scholen van eenzelfde niveau stagiairs beginnen
     uit te sturen naar zelfde bedrijven, die bedrijven wel verschillen gaan opmerken.
     Tussen stagiairs onderling én tussen stagiairs en afgestudeerden in vaste dienst die uit
     andere scholen komen. Dit is zeker een aandachtspunt dat we moeten meenemen nu
     het cvo HIK voor het eerst stagiairs uit de dagopleiding naar bedrijven in onze regio
     stuurt. Waar ze onvermijdelijk gaan vergeleken worden met stagiairs uit de
     bacheloropleidingen.
    Groep T in Leuven bewijst dat een school in eigen regio een echte reputatie als
     “goede school” kan opbouwen door zorgvuldig gestuurde publicaties van “geleverd
     werk” door studenten, prestaties van docenten, verhalen over avonturen in
     buitenlanden – met buitenlanden – in wedstrijden - … En dat dit werkt naar zowel
     toekomstige als huidige studenten, toekomstige en huidige docenten en gastsprekers
     én “betrokken” bedrijven uit de regio.

Citaat Philips biedt kansen aan iemand die zijn diploma op latere leeftijd behaald en
bekijkt case by case of er een profiel is dat een match is.
4.3 Product Associate degree

Een associate dregree is hoger beroeps onderwijs in Nederland dat fungeert binnen het
kader van het bachelor-masterstelsel.

Om het aanbod te verbreden in het hoger beroepsonderwijs en het gat te dichten tussen het
middelbaar beroepsonderwijs en het hoger onderwijs werd in september 2006 gestart met
tweejarige opleidingen aan hogescholen. Het is vooral bedoeld voor mbo-ers die na hun
opleiding nog door willen studeren, maar geen 4-jarige hbo-bacheloropleiding willen
volgen. Afronding hiervan wordt afgesloten met een (nieuwe) wettelijke graad, de
"Associate Degree" geheten. De opleidingen sluiten aan bij de behoefte uit het
bedrijfsleven aan personeel met een opleidingsniveau dat ligt tussen mbo niveau 4 en een
hbo-bachelor. [1].

Om toegelaten te worden dient men een havo diploma te bezitten of mbo-4 afgerond te
hebben. Desgewenst kan men met een associate degree doorstuderen om vervolgens op
hbo-niveau een bachelorgraad te halen.

Sommige hogescholen en mbo-instellingen werken samen om de doorstroming van mbo
naar hbo te bevorderen. Dit houdt in dat ze cursisten voorbereiden op het Associate degree
programma.10



Het associate degree die verder in dit werk aangeduid wordt met de afkorting AD - is een
opleiding tussen het middelbare onderwijs en hoger onderwijs. Verder is het doel dat de
cursist een opleiding ‘on the job’ krijgt. Dit wil zeggen dat de cursist de opleiding kiest die
aansluit bij zijn huidige werkzaamheden/werk. De werkgever geeft de cursist/werknemer
1x per week een dag vrijaf om de lessen te volgen. Andere taken en papers worden ‘on the
job’gemaakt voor de werkgever. Hierbij krijgt het eigen bedrijf de kans om de
potentieelontwikkeling van zijn werknemer van nabijheid op te volgen en bij te sturen
waar nodig. Deze manier van samenwerken zorgt voor een win-win situatie tussen de
verschillende partijen. De looptijd van de opleiding AD is 2jaar a rato van 12 lestijden per
week, verdeeld over 1 avond in de week en 1 volledige dag.

Dit leertraject zou ook nuttig kunnen zijn binnen België. Momenteel wordt dit op grote
bedrijven intern geregeld. Dit wil zeggen dat wanneer er bepaalde doorgroeimogelijkheden
zijn in een bepaalde functie het bedrijf interne cursussen aanbiedt. Deze cursussen worden
hoofdzakelijk gegeven door gecertificeerde docenten of ervaringsdeskundige. Afhankelijk
van de cursus wordt die, al dan niet, samen met mensen uit andere bedrijven gegeven
waarbij je dan een vermenging hebt van verschillende werkgebieden en het ‘leren-leren’
traject nog bevorderd wordt. Het nadeel van deze “bedrijfscursussen” is dat de cursist zijn
deelname enkel intern kan valoriseren. En er ook zelden certificaten gegeven worden die
later zouden kunnen gebruikt worden om ervaringsequivalenten te krijgen aan een
“diplomaschool”


10
     http://nl.wikipedia.org/wiki/Associatedegree
                                                                                        23


     4.3 Graduaatsniveau functies in het bedrijfsleven

Momenteel volgen de auteurs van dit werk de richting marketingmanagement. Het is dan
ook logisch dat deze functie wordt uitgelicht. Zo wordt het voor de auteurs ook duidelijk
wat een werkgever verlangd van een medewerker. Zijn de gegeven lessen ook
noodzakelijk in het bedrijfsleven? Welke competenties zijn nu noodzakelijk om een job te
ambiëren op een marketing afdeling?

Marketing wordt in bedrijven vrijwel altijd opgesplitst in twee grote functiegroepen:
salesmanagement en marketingmanagent.


                                   11
     4.3.1   Marketingmanagement

     4.3.1.1 Wat is een marketingmanager?


Als marketing manager ben je altijd op zoek naar nieuwe manieren om behoeftes van
klanten te bevredigen en producten aan de man te brengen. Je adviseert over nieuwe
markten en producten aan de directie. Je zorgt voor een slimme en effectieve
reclamecampagne en andere manieren om een product gewild te maken. Je werkt in een
commercieel bedrijf met consumentenproducten of producten voor andere bedrijven. Soms
zijn de taken van de marketing manager en die van de communicatiemanager
gecombineerd en ben je bijvoorbeeld hoofd marketing en communicatie. Ook een
combinatie met sales management is niet ongebruikelijk.


     4.3.1.2 Wat doet een marketing manager?

         1. Blijft op de hoogte van ontwikkelingen in de markt
Als marketing manager ben je eigenlijk continu bezig met het bedenken van wat klanten
van de producten, het merk en bedrijf vinden en wat ze eventueel nog meer willen. Veel
gegevens over de klant zijn binnen het bedrijf zelf al bekend. Bijvoorbeeld klant- en
aankoopgegevens, registraties van klachten en eventueel suggesties van de klant. Deze
worden door de verkopers in een database gezet.
Als het gaat om gegevens over de markt, schakel je meestal een andere partij in, zoals een
marktonderzoekbureau. Nadat de opdracht duidelijk geformuleerd is, gaan zij voor jou aan
de slag.
Bij nieuwe producten kies je voor een diepgaand kwalitatief onderzoek. Het
marketingbureau laat bijvoorbeeld een groep mensen kennismaken met een product.
Vervolgens vragen onderzoekers hen de oren van het hoofd over wat ze ervan vinden,
welke associaties (verbanden met ander producten) ze erbij hebben en of ze het zouden
kopen. Bij het bepalen van welke vragen er worden gesteld, heb jij een stevige vinger in
de pap als opdrachtgever. Natuurlijk krijg je een rapport met de antwoorden op je vragen.
Als je meer wilt weten van een grote groep mensen kies je voor een kwantitatief onderzoek
– gericht op het krijgen van harde cijfers. Ook gegevens uit databanken en bijvoorbeeld
van supermarkten geven je een indruk over wat er zich afspeelt op de markt.
Soms heeft jouw organisatie zelf marktonderzoekers in dienst, anders besteed je het uit aan
een gespecialiseerd marktonderzoekbureau.

11
 http://www.carrieretijger.nl/opleiding/economie-en-management/commercieel/marketing-
management
Door al dat onderzoek weet je wat de voorkeuren en behoeftes van consumenten zijn, wie
potentiële klanten zijn en wat zij vinden van jouw product in vergelijking met dat van de
concurrent. Daarnaast is het belangrijk te weten wat het marktaandeel is van jouw bedrijf
ten opzichte van dat van concurrenten.

          2. Bepaalt de marketing strategie
Commerciële bedrijven zijn vrijwel altijd gericht op groei. De vraag aan jou als marketing
manager is dan: welke nieuwe markten ga je innemen en welke nieuwe producten gaat
jouw bedrijf brengen? Als marketing manager heb je daar een goede neus voor. Hierin is je
rol veelal adviserend, omdat een verandering van strategie zo ingrijpend is, dat het hele
bedrijf erbij betrokken is. De beslissing wordt daarom door de directie genomen.
De basis voor alle nieuwe plannen is een SWOT analyse: je kijkt zowel naar de sterke en
zwakke kanten van je bedrijf, als naar de kansen en bedreigingen in de markt. Je schrijft
daar een rapport over, en trekt conclusies over de richting die het bedrijf moet volgen.
Er zijn verschillende mogelijkheden voor uitbreiding, zoals:
Je kunt nieuwe producten ontwikkelen voor je huidige klanten: bijvoorbeeld de Postbank
biedt haar girorekeninghouders allerlei andere financiële producten aan, zoals beleggingen
en verzekeringen.
Je kunt nieuwe markten aanboren met je huidige producten: je kunt bijvoorbeeld het
product gaan exporteren of je met promotie op een ander segment in de markt gaan
richten. Een voorbeeld is dat je speciale mobiele telefoons ontwikkelt voor pubers.
Of je kunt met nieuwe producten nieuwe markten aanboren: dat hangt vaak samen met de
marktvisie van het bedrijf. Apple maakt computers, toch? Fout. Apple maakt
elektronicamode. Met dat ‘business concept’ boren ze volledig nieuwe markten aan.
Momenteel bijvoorbeeld met de IPod, maar het nieuwe ´businessconcept´ biedt veel meer
mogelijkheden om nieuwe producten voor nieuwe klanten te ontwikkelen. Nog een paar
voorbeelden: cosmeticabedrijven verkopen geen make-up, die verkopen hoop. En Xerox,
oorspronkelijk een fabrikant van kopieerapparaten maakt geen kopieerapparaten, nee zij
helpen kantoren hun efficiency te verbeteren. Zo verander je de beleving van het merk en
zorgt ervoor dat klanten jouw bedrijf voor meer producten geloofwaardig vinden.

          3. Stelt marketingplannen op
Verkoop- en winstdoelen vertaal jij in een marketingplan. Dit heeft een kortere
tijdshorizon en is concreter dan de marketingstrategie. De inzichten uit het marktonderzoek
en onderzoek naar wat concurrenten op de markt doen, bepalen grotendeels jouw plan.
Daarbij spelen ook de harde cijfers een rol. Wat is het marktaandeel van jouw product en
hoe succesvol zijn de campagnes van je concurrenten?
Het plan beantwoordt onder andere de volgende vragen:
welke segment(en) ga je bewerken? Het segmenteren van de markt betekent dat je de
(potentiële) klanten indeelt in verschillende groepen. Bijvoorbeeld op demografische
kenmerken (man-vrouw, leeftijd) of op inkomensklasse. De kunst is de markt zo op te
delen, dat je aanspreekbare groepen krijgt. Groepen zijn aanspreekbaar als ze bijvoorbeeld
een bepaalde levensstijl of een bepaald ideaal delen. Je maakt hier keuzes in. Welke
groepen wil je bedienen met welk product?
Welke marketingmix pas je toe? De marketingmix bestaat uit de vijf P´s: product, prijs,
promotie, plaats en personeel. Door hier (slim) in te kiezen zet je een product of merk in
de markt.
                                                                                         25


Een voorbeeld: jouw bedrijf heeft een nieuw soort parfum ontwikkeld. Jij wilt ervoor
zorgen dat het goed verkocht wordt. Je insteek hierbij is dat het een exclusief product moet
zijn voor de welgestelde consument. Dit heeft gevolgen voor de prijs, de plaatsen waar het
verkocht gaat worden en de reclamecampagne eromheen. Zo zul je kiezen voor een relatief
hoge prijs, zal het product verkocht worden bij de betere drogisterijen en parfumerieketens
en straalt de reclamecampagne luxe uit. Het personeel dat je product gaat verkopen, krijgt
uitgebreide productinformatie en wordt geprikkeld door een bonus voor de beste verkoper.

         4. Ontwikkelt advertentiemateriaal, acties en evenementen
Belangrijk in marketing is naamsbekendheid van je product(en). Je moet steeds met iets
nieuws komen om de consument te blijven bereiken met jouw boodschap. In
samenwerking met reclamebureaus ontwikkel je campagnes. Dit begint met de selectie van
reclamebureaus. Je nodigt er een aantal uit, en laat ze hun idee presenteren. Je beslist op
basis van de kwaliteit van het idee en het budget wat ze nodig hebben, met welk bureau je
in zee gaat.
Je koopt reclametijd en advertentieruimte bij kranten of tijdschriften in. Daarnaast bepaal
je op welke evenementen jij je gezicht laat zien. Dat hangt natuurlijk van het product af:
voor een nieuw ultra wasmiddel ben je natuurlijk op de huishoudbeurs, voor een hip
drankje sta je op alle rockfestivals, een nieuwe auto laat je zien op de auto-Rai.
Een goede actie op zijn tijd (`deze week in de aanbieding´) doet soms wonderen voor de
verkoop. En misschien win je er nieuwe klanten mee.
Van al deze promotieactiviteiten evalueer je het resultaat. Hoeveel mensen hebben je
reclame-uitingen gezien? Is de naamsbekendheid toegenomen? Heeft de campagne een
positief resultaat op de verkopen? Dit kan weer een opdracht zijn voor een
marktonderzoekbureau. De resultaten neem je mee in je volgende plan: wat werkt, kun je
misschien nog een keer proberen. Wat niet werkt, doe je in het vervolg niet meer.

           5. Stuurt de marketingmedewerkers aan
Je bent natuurlijk ook marketing manager. Je stuurt een team marketingmedewerkers aan.
Soms zijn de taken zo verdeeld dat productmanagers de marketing doen van producten en
dat jij je met de grote lijnen bezighoudt. Of je stuurt ook een team van marktonderzoekers
aan. Ieder bedrijf heeft zijn marketingafdeling op een eigen manier ingericht. Je vervult
daarnaast de taken die bij de manager horen, zoals leidinggeven en medewerkers
ontwikkelen.
Daarnaast heb je als marketing manager de taak de salesafdeling te voorzien van
promotiemateriaal en inspiratie. In ruil daarvoor leveren zij allerhande informatie over
klanten en klantencontacten.



 4.3.1.3 Rollen van de marketingmanager


Manager: je stuurt een team met medewerkers aan, die je natuurlijk goed motiveert om
met creatieve ideeën te komen.
Opdrachtgever: je werkt veel met bureaus van buiten. Jij geeft opdrachten en stuurt deze
aan.
Kritische blik van buiten: je houdt goed in de gaten wat de markt vindt van jullie
producten en jullie bedrijf.
Creatieveling: je zult steeds met iets nieuws moeten komen om de klanten te verleiden.
Daarbij is je budget vaak beperkt. Het is dus de kunst met zo weinig mogelijk middelen
een zo groot mogelijk resultaat te bereiken. Hoe gekker, hoe beter is het vaak, zeker bij
consumentenproducten.
Inspirator/visionair: je hebt een vernieuwende kijk op de markt en de klant. Daarnaast
houd je iedereen scherp in klantgerichtheid, gooit cijfers over de concurrentie erin ter
inspiratie en kan een bikkelharde motivator zijn.


 4.3.1.4 Wat is je plaats in de organisatie?


Als marketing manager ben je het hoofd van een afdeling marketing. Je bent soms lid van
een management team (MT), in andere organisaties word je aangestuurd door de
commercieel directeur, die dan op zijn beurt weer lid is van het MT. Je werkt veel samen
met de afdelingen sales, communicatie en productontwikkeling.


 4.3.1.5 Wat kun je ermee worden?


Met deze opleiding kun je aan de slag in zowel de profitsector (bijvoorbeeld in de bank- en
verzekeringsbranche) als de non-profitsector (bij overheidsdiensten). Volgende functies
zijn mogelijk binnen het profiel marketingmanagement:
      - (junior) product manager
      - (junior) account manager
      - (assistent) marketing manager
      - Marktonderzoeker
      - PR-medewerker


 4.3.1.6 Wat zijn de belangrijkste competenties?


     -   Planmatig kunnen werken. Je moet in staat zijn marketing-onderzoeksactiviteiten
         zelfstandig te kunnen plannen en organiseren.
     -   Inlevingsvermogen. Je moet je kunnen inleven in de eigenschappen en problemen
         van je opdrachtgevers.
     -   Analytisch kunnen denken. Je moet in staat zijn te denken in systemen en
         processen en daarbij hoofd- van bijzaken te onderscheiden. Je kunt verbanden
         leggen tussen ontwikkelingen in verschillende branches. De verzamelde data kun
         je vertalen naar een concreet antwoord op een onderzoeksvraag.
     -   Communiceren. Je moet bijvoorbeeld onderzoeksresultaten en conclusies
         overtuigend kunnen toelichten aan je collega’s van de marketingafdeling. Zowel
         in rapporten als in mondelinge presentaties.
     -   Naast deze algemene competenties moet je resultaatgericht kunnen werken.
         Belangstelling voor ICT is ook een absolute must, aangezien het verzamelen van
         data veelal met behulp van nieuwe informatiesystemen gaat.
                                                                                          27


     4.3.2 Salesmanagement 12
     4.3.2.1 Wat is een sales manager?

Een sales manager is verantwoordelijk voor de verkoop van producten en diensten en geeft
leiding aan een team van verkopers (vertegenwoordigers). Hij werkt nauw samen met de
afdeling marketing.


     4.3.2.2 Wat doet een sales manager?

          1. Een verkoopplan opstellen
In overleg met je leidinggevende maak je een verkoopplan, waarin wordt vastgelegd welke
verkoopresultaten het bedrijf in de komende tijd wil realiseren. Het verkoopplan wordt
onderverdeeld in verkoopdoelen (‘targets’), die aangeven hoeveel omzet er per periode
(jaar, kwartaal, maand), per distributeur, per klant of per verkoper gehaald moet worden. Je
controleert door middel van rapportages in hoeverre de doelstellingen gerealiseerd worden
en grijpt in als de resultaten van een van je verkopers of van een bepaalde klant teruglopen.
Je rapporteert zelf regelmatig aan de directie.

          2. Leiding geven aan het verkoopteam
Je stuurt een team vertegenwoordigers aan, dat naar klanten toegaat en bestellingen
opneemt. Je controleert of zij hun persoonlijke verkoopdoelstellingen halen en begeleidt
hen in hun persoonlijke ontwikkeling binnen het bedrijf. Je houdt het budget van jouw
afdeling in de gaten.

          3. Relaties met klanten aanknopen en onderhouden
Je onderhoudt bestaande klantrelaties en knoopt nieuwe aan. Bij grotere bedrijven wordt
dit vaak gedaan door het verkoopteam of door de accountmanagers en beperk je je tot het
opstellen van een acquisitieplan, waarin staat welke klanten benaderd dienen te worden. Je
stelt offertes op. Als de afdeling Marketing een nieuw product gaat promoten, bedenk
jij met hen aan welke klanten je dat zou kunnen gaan verkopen. Je gebruikt bijvoorbeeld je
kennis van hun behoeften om mee te denken over een pakkende slogan.

          4. Overleggen met andere afdelingen binnen het bedrijf om de verkoop te
          stroomlijnen
Je bent verantwoordelijk voor een soepele samenwerking met andere afdelingen binnen het
bedrijf. Je bent bijvoorbeeld afhankelijk van de logistieke afdeling voor een tijdige
levering van de producten die je hebt verkocht. En met de afdeling productie overleg je
over de hoeveelheid en de kwaliteit die moet worden geleverd. Een goede samenwerking
tussen de verschillende afdelingen vergroot de professionele uitstraling van je bedrijf en,
niet te vergeten, de omzet per klant.

         5. Markten analyseren, trends signaleren en in kaart brengen
Je volgt samen met de afdeling marketing de marktontwikkelingen nauwgezet. Hoe
ontwikkelen de behoeften van de consument zich? Hoe staat het met de vraag naar jouw
producten als de belasting nieuwe regels invoert, de economie aantrekt of juist stagneert?
Heeft het zin om iets met duurzaamheid en milieu te doen?



12
     http://www.carrieretijger.nl/beroep/economie-management/commercieel/sales-manager
         6. Adviseren van tussenhandelaren
Door je tussenhandelaren goed te adviseren, kunnen zij meer bereiken met de verkoop van
jouw producten. Als je bijvoorbeeld door marktonderzoek erachter bent gekomen dat
verwijderbare stoelen in gezinsauto's het helemaal gaan maken, sein je tijdig die dealers in,
waarvan je weet dat ze veel gezinnen in hun klantenbestand hebben zitten. Zij kunnen hun
klanten dan op tijd benaderen, zodat ze met de eerste golf mee kunnen doen zodra de auto's
op de markt komen. Je gebruikt zo eveneens je kennis van producten, diensten en
trends om hogere verkoopresultaten te behalen.


 4.3.2.3 Rollen van een sales manager
Stuurman. Je bepaalt samen met de kapitein (directeur) de bestemming (het gewenste
verkoopresultaat) en zet een koers (verkoopplan) uit om die te bereiken. Je verdeelt je
koers in trajecten (verkoopdoelen).

Leider. Je geeft leiding aan je team en stuurt hen zo nodig bij. Je zorgt dat je verkopers
goed presteren en goed met elkaar en met collega's van andere afdelingen samenwerken.
Jager. Je houdt je ogen open voor nieuwe opdrachten maar gaat er pas op af als je weet dat
je ze kunt waarmaken. Je ontdekt gaten in de markt en zwakke punten bij de concurrentie.
Coach. De verkoopresultaten worden voor het merendeel niet door de sales manager, maar
door de verkopers ("sales representatives") geboekt. Daardoor krijgen het aannemen, de
begeleiding en de ontwikkeling van competente medewerkers een centrale plaats in je
werk. Na hun opleiding hebben medewerkers behalve veel praktijkervaring, ook training
en coaching nodig. Een goede sales manager spoort zijn medewerkers ook aan om talenten
in competenties om te zetten.
Raadgever. Je vormt je in gesprekken met de klant een beeld van zijn wensen en
behoeften. Je denkt met hem mee en biedt hem een product aan, waarmee hij bijvoorbeeld
kosten kan besparen. Je adviseert hem bijvoorbeeld een gebruikersvriendelijk
softwarepakket, waarin het opnemen van bestellingen, de controle op de
kredietwaardigheid en het volgen van de leveringen en de geweigerde zendingen in één
pakket ondergebracht zijn, zodat de medewerkers van zijn klantenservice een half uur per
dag kunnen besparen. Om goed te kunnen adviseren, moet je een grondige kennis van je
eigen producten hebben.
Verkoper. Vervolgens gebruik je de juiste verkooptechnieken om de klant te overtuigen
van de meerwaarde van jouw product. Ook je wijze van presenteren en uitstraling dragen
daartoe bij.


 4.3.2.4 Waar werk je als sales manager?


Sales managers werken in praktisch alle commerciële sectoren, met allerlei producten en
diensten,     van     kattenvoer    tot   verzekeringen     en    van    advertentieruimte
tot kwaliteitscontroles. Afhankelijk van het soort product dat je verkoopt, kan er ook een
andere expertise van je gevraagd worden. Werk je bij een bouwbedrijf, dan kan een
ingenieursdiploma vereist zijn.
                                                                                           29


Sales managers werken in kleine, middelgrote en grote bedrijven. Kun je bij een klein
bedrijf nog wel eens zonder hbo-diploma opklimmen naar de functie van sales manager, bij
middelgrote en grote bedrijven wordt meestal een economische hbo-opleiding gevraagd.


 4.3.2.5 Wat is je plaats in de organisatie?

Je werkt vooral samen met de marketing manager en afhankelijk van het bedrijf met de
afdeling Onderzoek en Ontwikkeling ('Research & Development' ofwel R&D).
R & D heeft bijvoorbeeld een nieuwe auto ontwikkeld, die ze presenteren aan de teams van
Marketing en Verkoop. Marketing ontwikkelt het imago van het nieuwe product,
bijvoorbeeld een comfortabel ruime gezinsauto. De afdeling Verkoop benadert dealers die
de auto zo snel mogelijk kunnen gaan verkopen. Om goed te kunnen verkopen, krijgen de
verkoopmedewerkers training in het gebruik van de auto door de product manager van
Marketing.
Ook marktonderzoekers zijn voor jouw belangrijke partners. Zij weten voor welke
argumenten je klanten gevoelig zijn. Je werkt verder samen met:
     -   sales managers
     -   product managers
     -   account managers
     -   binnendienst verkoop
     -   klantenservice
     -   business analist
 Deze laatste helpt je met rapportages. Je kunt hem vragen een overzicht uit te draaien van
de verkoop per product, zodat je kunt zien welk product het goed doet en welk wat extra
promotie nodig heeft.
Verder overleg je met medewerkers debiteurenbeheer of een klant genoeg krediet heeft
voor bepaalde grote bestellingen. Klanten die in het recente verleden wel eens niet betaald
hebben, moeten vooruit betalen. Bij belangrijke kwesties overleg je met de directeur
afdeling verkoop ('sales director').


 4.3.2.6 Welke competenties heb je nodig?

           1. Resultaatgerichtheid
Je hebt een goed cijfermatig inzicht nodig, want je bent verantwoordelijk voor de
verkoopresultaten. En deze worden natuurlijk per klant, per distributeur en per verkoper in
cijfers uitgedrukt. Daarnaast ben je resultaatgericht en beschik je over commercieel inzicht.
Je vergelijkt de omzet van het eerste kwartaal van het jaar met die van vorig jaar en kijkt of
je op schema ligt. Kun je bijvoorbeeld die omzetstijging van 10% halen? Loop je achter,
dan onderneem je actie, bijvoorbeeld extra promotie -activiteiten. Je kijkt aan de hand van
de orderportefeuille of de omzetdoelstellingen voor het komende kwartaal gehaald gaan
worden. Je bent realistisch en steekt niet te veel tijd in een klant die weinig afneemt en
geen plannen heeft om te groeien. Je bedrijf heeft niets aan grote bestellingen als de andere
afdelingen van je bedrijf het niet kunnen bijbenen of als de klant later niet kan betalen.

         2. Communicatieve vaardigheden
Je kennis van het product en van de toepassingsmogelijkheden kun je goed overbrengen
in bijvoorbeeld een gesprek, een presentatie of een demonstratie. Bij gesprekken met
klanten is het ook belangrijk dat je goed kan luisteren, en dat je hun vragen duidelijk kunt
beantwoorden waarmee je hen overtuigt. Je stuurt specialistische vragen door naar de
desbetreffende afdeling in je bedrijf en houdt in de gaten dat de klant zijn antwoord ook
daadwerkelijk krijgt. In gesprekken met je verkopers blijf je helder en zeg je waar het op
staat.

         3. Klantgerichtheid
Niet alleen heb je een gedegen kennis van de markt, je bent ook verantwoordelijk voor
goede relaties met de klanten. Je laat daarbij merken dat je niet alleen wordt geleid door de
wens om te verkopen, maar ook kunt denken vanuit de behoeften van de klant. Je beschikt
over inlevingsvermogen en bent niet bang om een vrijblijvend advies te geven.

           4. Onderhandelen
Je bent uiteraard goed in onderhandelen. Als je met een nieuwe klant in zee gaat of een
nieuw contract sluit met een bestaande relatie, bespreek je de voorwaarden van de
overeenkomst. Bestelt hij bijvoorbeeld grotere hoeveelheden of plaatst hij zijn bestelling
ruim van tevoren, dan kun je hem een interessante korting aanbieden. Ook beoordeel
je situaties zelfstandig. Word je bijvoorbeeld benaderd door een ambitieuze klant die het
meest recente model bij je wilt bestellen dat doorgaans alleen aan belangrijke afnemers
wordt geleverd, dan bekijk je of je aan zijn vraag kan en wil beantwoorden. Je kunt
vervolgens aan de klant eisen stellen voordat je akkoord gaat, zoals dat hij bereidt moet
zijn om zijn showroom mooier te maken, opdat er geen afbreuk wordt gedaan aan het
exclusieve imago van de auto.

          5. Motiveren
Je motiveert je medewerkers bij het stellen van de verkoopdoelen, kijkt of ze goede
prioriteiten stellen en of ze gelijkmatig functioneren. Je kent hun sterke punten en maakt
daar gebruik van en als je vaardigheden signaleert die ze nog moeten ontwikkelen, geef je
ze de gelegenheid dat te doen door bijvoorbeeld een cursus of opleiding. Je geeft ze de
ruimte om met ideeën te komen. De grotere bedrijven houden graag enkele malen per jaar
bijeenkomsten, zogeheten 'sales meetings', waar de verkoopresultaten van de afgelopen
periode worden bekendgemaakt en de medewerkers worden aangemoedigd om hun best te
doen om de doelstellingen voor de komende periode te halen

          6. Doorzettingsvermogen en stressbestendigheid
Voor dit werk moet je vaak in korte tijd veel zaken tegelijkertijd afhandelen. Daarom moet
je snel kunnen schakelen. Als er tegelijk een belangrijk project binnengehaald moet
worden zet je door en stapt desnoods na drie uur slaap weer in je auto om nog wat dingen
in orde te maken. Je kunt dan ook goed omgaan met werkdruk en stress.

         8. Inlevingsvermogen
Je kunt je goed inleven in de behoeften en wensen van je klanten. Je denkt met hen mee
over het soort product en de kwaliteit die zij in gedachten hebben. Ook onderzoek je
gaandeweg de mogelijkheden en positie van je verkopers. Kunnen zij beantwoorden aan de
door jouw gestelde eisen in het verkoopplan of is de lat te hoog gelegd? Je bekijkt de
externe en interne omstandigheden waar zij mee worden geconfronteerd.
                                                                                          31


In onderstaande figuur worden er verschillende functieomschrijvingen weergegeven van
een product managementfunctie. Dit is uiteraard nuttig als benchmark wat zijn gevraagde
competenties in de bedrijfswereld versus wat zijn de verworven competenties in de
module-aanpak. Uiteraard is dit slechts een eng vergelijk van één bedrijf maar dit geeft al
wel een algemeen overzicht weer wat het vak marketing nu net in de bedrijfswereld
weergeeft.

Onderstaande functieomschrijvingen zijn samengesteld op basis van een aantal
bedrijfsinterne documenten op diverse marketingafdelingen. Dat onze bewerking een goed
beeld van de realiteit geeft, konden we vaststellen aan de hand van diverse recente
vacatures voor de functie.

Algemeen kan gesteld worden dat de productmanager verantwoordelijk is voor alle
marketingactiviteiten voor een bepaald product of een bepaalde productcategorie in een
sales omgeving. Bovendien is hij/zij ook verantwoordelijk voor het opstellen van business
plannen voor de product portfolio, merkenmarketing en marketingcommunicatie. Het
opdrachtenpakket wordt opgesteld in samenwerking (of minstens rekening houdend) met
het sales team.
De productmanager is de brug tussen sales en productontwikkeling/productie. De functie
productmanager zelf wordt doorgaans verder opgesplitst naar functieklassen. Onderstaande
tabel geeft een duidelijk overzicht van een vrij courante opsplitsing in de bedrijfspraktijk.
We proberen er zo accuraat mogelijk bij te zetten wat er van de medewerker verlangd
wordt vooraleer deze in aanmerking voor een of ander functieniveau.
                                                                                                                                                     33




Product Manager A                     Product manager B                        Product Manager C                  Product Manager D
                                                       Verantwoordelijkheden
-   Definieert, implementeert en monitort de marketing strategie en marketing plan van de productportfolio en nieuwe producten in
    samenwerking met sales and de productontwikkeling/productie
-   vertaalt het marketingluik in een business plan naar operationeel productbeheer, met oog op de efficiënt mogelijkste oplevering van
    het gevraagde resultaat
-   Ontwikkelt en beheert de meest optimale aanpak naar productpositionering, prijs, distributie, service en promotie in het licht van
    bijdragen tot het verhogen van het sales volume, productmix and volume om de vooropgestelde targets te behalen
-   Initieert acties en formuleert ondersteunende marketingacties die gevalideerd zijn door het sales-team om de business objectieven te
    behalen
-   Maakt verkoopsprognoses en bekijkt cijfers of er al dan niet nieuwe acties geïnitieerd dienen te worden
-   Beheert de prijs afspraken, en verzekert het sales team van een effectieve integratie binnen de sales plannen. Verantwoordelijk voor
    regionale als locale prijs -en productportfolio afspraken
-   Definieert distributiekanalen

* NSO = Nationale Sales Organisatie


                                                             Overzicht van taken
-   Productmarketing voor een         -   Productmarketing voor een            -   Productmarketing voor een      -   Productmarketing voor een
    bepaald product in een land           bepaald product in een land              bepaalde productgroep, op          bepaalde productgroep of
-   Ondersteund          nieuwe           of regio                                 land of regionaal niveau           regio
    product lanceringen               -   Creëert              nieuwe          -   Leid een groep van             -   Begeleid      een      groep
-   Implementeert                         productlanceringen                       marketing                          Business managers
    marketingplannen                  -   Definieert                en             specialisten/Business          -   Initieert          regionale
-   Werkt       in        nauwe           implementeert                            managers                           marketing activiteiten over
    samenwerking met sales                marketingplannen volgens             -   Definieert                en       verschillende landen
    organisatie                           de                  gegeven              implementeert                  -   Definieert het te gebruiken
-   Bezoekt      klanten     ter          marketingstrategie                       marketingstrategie voor een        business model voor een
    ondersteunding          van       -   Definieert de voorwaarden                productgroep      of     een       bepaalde productgroep
    landenorganisatie teams               van dienstenmarketing                    specifieke markt               -   Beheert de lange termijn
-   Checkt en valideert markt         -   Beheert en zet de prijzen en         -   Bepaald de marktstrategie          sales planning
    en producten                      marges van producten                      en planning voor de           -   Tussenpersoon tussen de
-   Escaleert product allocatie   -   Lost     product   allocatie              vooropgestelde producten          internationale key account
    problemen                         problemen op                         -    Tussenpersoon tussen sales        management                en
                                  -   Beheert     de   distributie              en R&D                            management van de R&D
                                      volgens de vooropgestelde            -    Beheert sales planning op         afdelingen
                                      criteria die opgesteld zijn               midden-lange termijn          -   Omvat       supply    chain
                                      door het management                  -    Definieert en beheert de          management
                                                                                distributie                   -   Betrokken bij strategische
                                                                                                                  keuzes bij productcreatie
                                               Competenties: technische, menselijke
-   Kent en begrijpt de locale    -   Goede kennis van de locale           - Diepgaande kennis van alle       -   Diepgaande kennis van alle
    markt                             markt                                  verschillende                        verschillende
-   Professionele opleiding in    -   Professionele kennis en                marketingaspecten          en        marketingaspecten        en
    een commerciële richting          ervaring van verschillende             kennis van supply chain              kennis van supply chain
                                      marketingtechnieken                    management en industriële            management en industriële
                                                                             aspecten                             aspecten
                                                                         - Universiteitsniveau         van    -   Universiteitsniveau     van
                                                                             business                   en        business                 en
                                                                             marketingstrategie                   marketingstrategie
                                                                         - Vaardigheid tot uitvoeren          -   Vaardigheid tot uitvoeren
                                                                             van zaken op regionaal               van zaken op regionaal
                                                                             niveau                               niveau
                                                                         - Ervaring in productmarkt           -   Vaardigheid om teams te
                                                                             introducties                         leiden op regionaal niveau
                                             Competenties: probleem oplossend denken
-   Op bekende markten en         -   Opzetten                van        - Introductie van nieuwe             -   Betrokken bij strategische
    producten                         productlancering                       producten      in     nieuwe         beslissingen van nieuwe
-   Nadruk op verbetering van         programma’s van nieuwe                 markten                              product creaties
    resultaten en ondersteuning       producten                          - Verantwoordelijk voor de           -   Verantwoordelijk      voor
    van sales                     -   Kiest de distributiekanalen            marketingstrategie voor een          marktstrategie voor een
-   Reageren op veranderende          uit voor bepaalde producten            gehele          regio/cluster,       gehele regio
    markten                       -   Opstellen       van      de            inclusief alle marketing         -   Werkt       samen      met
                                      noodzakelijke diensten van             aspecten                             internationale key account
                                      marketing                          - Werkt          samen        met        managers, in samenspraak
                                  -   Ondersteuning bieden tot               internationale key accounts,         met NSO’s
                                      sales en nationale key                 in samenspraak met NSO’s         -   Bepaald product portfolio
                                      accounts                           - Definieert de distributie en           keuzes van een bepaalde
                                                                                                                                                  35




                                                                                kanaal mix                        regio
                                                                                                              -   Samenwerking             met
                                                                                                                  strategische partners
                                       Compententies: aansprakelijkheid, vrijheid van acteren
-   Moet      kunnen     werken    -   Definieert eigen marketing         - Beheert een jaarlijks budget      -   Beheert een jaarlijks budget
    binnen       het    gegeven        plannen                                 voor       MIP       (market       voor marketing activiteiten
    marketing plan                 -   Vooropgestelde acties zijn              introduction     plan)    en   -   Gedeelde
-   Voorgestelde         plannen       een essentieel onderdeel                andere            marketing        verantwoordelijkheid van
    dienen                binnen       van het marketingbudget                 activiteiten                       sales resultaten met landen/
    marketingbudget te zitten      -   Gedeelde                           - Gedeelde                              regionale               sales
-   Gedeelde                           verantwoordelijkheid van                verantwoordelijkheid van           management
    verantwoordelijkheid van           sales resultaten met key                sales resultaten met landen
    sales resultaten met account       account management                      sales management of key
    manager                                                                    account management
                                                                                           37



     5 Marktanalyse / marktanalyse

     5.1 Interne analyse13


     5.1.1   Aanbod

Het uitgangspunt van het cvo HIK is dat ze willen inspelen op de leerbehoefte van iedere
volwassene. Iedere volwassene lijkt hier nogal ambitieus maar is toch waar we van uit
willen gaan. Iedere volwassenen die op de school komt moet een opleiding vinden die
aansluit bij zijn interesse.
Cvo HIK heeft een ruim aanbod aan opleidingen. Wij volgen de richting marketing wat
onder de economische richtingen valt. We hadden in deze economische richting bvb. ook
kunnen kiezen voor boekhouden, bedrijfsmanagement, logistiek etc. Volg je liever
informatica of een sociale richting is dit zeker ook een optie die hier aangeboden wordt.
Naast de echte ‘leerrichtingen’ kan je ook kooklessen, fotografie, bierproeven, etc. volgen
als je het iets meer ontspannen wilt houden, maar toch leerzaam.
Cvo HIK probeert ook in te spelen op de noden van de mensen. Een paar jaar geleden is
men bvb. gestart met de richting communicatie omdat men had gezien dat hier vraag naar
was. Toen men echter inzag dat deze richting niet aansloeg bij de studenten heeft men ze
stopgezet.


     5.1.2   Doelgroep

Op de website van HIK: http://www.hik.be/ staat volgende doelgroep beschreven:
    Het Hoger Instituut der Kempen richt zich tot cursisten uit diverse
    leeftijdscategorieën, die hun inzetbaarheid op de arbeidsmarkt wensen te vergroten
    of hun persoonlijke ontwikkeling willen verruimen door het behalen van een diploma
    of het volgen van een opleiding.
    Zij worden niet alleen gezien als partners, maar in een gemoedelijk klimaat tevens
    begeleid     bij   het     realiseren     van    hun    persoonlijke   doelstellingen.
    Ook aan organisaties stelt het HIK zijn deskundigheid ter beschikking voor het bij- en
    omscholen van hun personeel.

Uit een rapport van cvo HIK blijkt dat de school zich momenteel richt op 3 typen van
cursisten. Dit zijn de generatiecursisten, heroriënteerders en combinatiecursisten (definities
van deze typen kan je vinden onder het punt 5.2 Marktanalyse)
Eigenlijk is dit een heel vage omschrijving van een grote groep mensen. Iedereen kan zich
zonder problemen in één van deze categorieën inpassen. Vraag is wat bedoelt men hier nu
mee? Heeft iemand die net van het secundair komt een andere inhoud of andere lesstijl
nodig dan iemand die een opleiding volgt in combinatie met een job? Momenteel is dit een
punt waar geen rekening mee gehouden wordt bij het samenstellen van programma’s of
lesaanbod. Zowel mensen met een job als mensen zonder, mensen van 20 jaar en mensen
van 50 jaar zit samen in de les, krijgen dezelfde inhouden en moeten hetzelfde volume aan
taken verwerken.


13
     http://www.hik.be/
Dit lijkt een mogelijk actiepunt naar de toekomst: informatie over de verschillende types
cursisten heeft weinig zin als er verder niets mee gedaan wordt.

Sterker misschien moet de hele kwestie van “segmentatie en doelgroep”eens met nieuwe
ogen onderzicht en bekeken worden.14
Door de recessie zijn er een groot aantal werkzoekenden bijgekomen. Dit blijkt uit cijfers
van november 2011. In Antwerpen en Limburg zijn de cijfers van de werkloosheid het
hoogste. In Antwerpen is deze 6%. In Limburg 5,3%. Aangezien het cvo HIK vooral
studenten vanuit deze 2 provincies aantrekt zou men hier extra aandacht aan kunnen
besteden. Wel kan dit alleen als er meer informatie is over wie er werkloos en hoe groot
hun nood aan een opleiding is om aan een job/volgende job te geraken.

Ook is het belangrijk om weten hoe ver mensen willen rijden om een opleiding te volgen.
Onderstaande figuur maakt dit wat meer duidelijk.

Afstand van woonplaats tot school?

ABSOLUUT             ARB      BED     ZELFS      AMBT         WZ     HUISV GEPENS            AND       Totaal:
<= 5 km               16        36        3         9          7         3      1              15          90
6-10 km               23        42        6         6         16         1      1               9         104
11-15 km              29        50        5         7         18         0      2              13         124
16-20 km              13        40        5         8          6         1      0              10          83
21-25 km               9        15        3         3          7         0      0               4          41
> 25 km                9        27        2         2          8         0      0              13          61
TOTAAL                99       210       24        35         62         5      4              64         503

RELATIEF             ARB      BED     ZELFS      AMBT         WZ     HUISV GEPENS            AND
<= 5 km              16%      17%       13%       26%        11%       60%    25%           23%
6-10 km              23%      20%       25%       17%        26%       20%    25%           14%
11-15 km             29%      24%       21%       20%        29%        0%    50%           20%
16-20 km             13%      19%       21%       23%        10%       20%     0%           16%
21-25 km              9%       7%       13%        9%        11%        0%     0%            6%
> 25 km               9%      13%        8%        6%        13%        0%     0%           20%
TOTAAL              100%     100%      100%      100%       100%      100%   100%          100%

=> Uit de cijferanalyse: de meerderheid rijdt gemiddeld 11-15 km om naar school te komen.
   Dat zijn de gemeentes in de rode cirkel zoals Balen, Ham, Tessenderlo, Retie, Herselt,…




14
   http://www.focus-wtv.be/nieuws/algemeen/werkloosheidsgraad-het-laagst-in-west-vlaanderen/article-
4000009723110.htm
http://gemeentenieuwskaart.nl/lokaal-geel/
http://www.ibz.rrn.fgov.be/fileadmin/user_upload/Registre/nl/statistieken_bevolking/stat_1_n.pdf
                                                                                           39




Figuur 2: Kaart Geel en omgeving



     5.1.3   Werkmiddelen

Cvo HIK beschikt over gemotiveerde, geëngageerde en ervaren docenten. Deze hebben
meestal ook in de praktijk gewerkt en behouden een zekere voeling met die praktijk
waardoor het voor studenten gemakkelijker en aangenamer is om de lessen te volgen. De
grootste troef die het HIK echter in huis heeft zijn de studenten zelf. Zij bezitten zelf zeer
veel bedrijfservaring in verschillende sectoren. Dit maakt dat we zeer veel van elkaar
kunnen leren en dingen die in de les gezegd worden kunnen vertalen naar onze eigen stiel
en ervaringen.


                                       15
     5.1.4   Naambekendheid en Imago

Cvo HIK is een zeer bekende naam in de kempen. Toch denkt men hierbij vooral aan de
dagschool en niet aan de avondlessen die hier gegeven worden. Veel mensen weten ook
niet dat cvo HIK eigenlijk een avondschool is. Ongeacht de negatieve bijklank kunnen we
hier zeker ook iets positief uit halen om het graduaat te promoten. Doordat de associatie
gemaakt wordt met de dagschool komt het cvoHIK naar voor als een ‘echte’ school dus
kan er vooral geadverteerd worden dat ze ook inschuifprogramma’s hebben in
avondschool. Dit zijn programma’s die de overgang naar bachelor wat vloeiender en
geleidelijker maken, programma’s die heroriëntering, herinschakeling en doorschuiven in
het hoger onderwijs mogelijk maken.



     5.2 Marktanalyse

Een goede marktanalyse begint met het bepalen van de juiste product- marktcombinaties.
Wanneer je deze gevonden hebt weet je op welke markt je het beste kan focussen. Het zijn
die product- marktcombinaties die het meeste bijdragen aan het succes van de
onderneming in dit geval dus het succes van het HIK.
15
     http://www.hik.be/
 Laurence de Meulenaere heeft een rapport geschreven getiteld “Het profiel van de cursist
in het HIK”. Hij heeft dit gedaan in het kader van een onderzoek naar de levenslopen van
cursisten tijdens en na het HBO5. Data voor dit rapport werden verzameld tussen februari
en juni 2011. Uit het rapport kunnen we volgende product- marktcombinaties afleiden:

Product/Markt     Generatiecursisten     Heroriënteerders        Combinatiecursisten

Diploma                    ++                      ++                       ++
Bijkomende                  +                       +                        +
studie
Enkele modules             +/-                     +/-                       +

De markt is hier ingedeeld volgens 3 typen cursisten die naar het HIK komen of kunnen
komen.
De eerste groep, de generatiecursisten, zijn die cursisten die vlak na het secundair
onderwijs voor een opleiding HBO kiezen, zoals andere jongeren na het secundair
onderwijs voor een hogeschool- of universitaire opleiding kiezen. Bij deze groep rekenen
we ook de cursisten die alvorens aan de HBO-opleiding te beginnen een poging waagden
aan de hogeschool of universiteit. Deze cursisten belanden na een omzwerving toch in het
HBO omwille van het niet slagen.
Deze cursisten hebben, in tegenstelling tot bijna alle andere cursisten, nog geen
werkervaring. De generatiecursist is tussen de 18 en de 25 jaar. Maar liefst 96% van hen is
23 jaar of jonger. Het is dan ook niet verwonderlijk dat drie vierde van deze groep nog bij
de ouders woont of op kot zit.
Een derde van deze cursisten startte een opleiding aan de hogeschool zonder hiervan het
diploma te halen. 3% van de generatiecursisten behaalde wel een hogeschooldiploma.
Aanzienlijk minder cursisten startten met een universiteitsopleiding (29%).
Negen procent van deze cursisten volgde dit zonder succes en 1% van deze groep behaalde
dit diploma wel.

De tweede groep zijn de heroriënteerders.
Zij beslaan 23% van alle cursisten. Dit zijn cursisten die al enige werkervaring hebben,
maar die op dit moment de opleiding niet combineren met een betaalde functie. Bij deze
groep rekenen we ook de cursisten die aangaven al te hebben gezocht naar werk, maar dit
niet hebben gevonden. Voor deze mensen is de opleiding naar alle waarschijnlijkheid een
verandering in de loopbaan of houdt het een heroriëntering in na een periode van
werkloosheid.

Deze groep telt ook de cursisten die de opleiding via de VDAB volgen. Zij zijn langdurig
werkloos en behouden hun uitkering bij het volgen van de opleiding. De leeftijd van de
heroriënteerders ligt tussen de 18 en 75 jaar met een gemiddelde van 30,7 jaar. Ook in deze
groep zijn er meer vrouwen dan mannen te vinden. 69% van deze cursisten is vrouwelijk.
De helft van deze cursisten woont samen met een partner en een derde woont alleen. Eén
op tien woont nog steeds of opnieuw bij de ouders en 4% zit op kot. De financiële situatie
is voor velen van de heroriënteerders ondermaats. De helft van de heroriënteerders die niet
op kot zit of bij de ouders woont, komt maandelijks eerder moeilijk rond.
Wat de woonsituatie van de heroriënteerder betreft, zien we dat drie kwart van hen een
woning huurt, of eigenaar is met een lopende hypotheek. Vijf procent huurt een sociale
                                                                                          41


woning. De heroriënteerders stopten in vergelijking met andere cursisten vaak met
secundair en hoger onderwijs.

Een tiende behaalde geen diploma secundair onderwijs. Dit is bijna het dubbele van de
percentages bij de andere types.
De helft van zij die wel een secundair diploma hebben, behaalde een TSO- of KSO-
diploma. Een kwart van deze cursisten haalde een BSO (Beroeps Secundair Onderwijs) of
DBSO (Deeltijds Beroeps Secundair Onderwijs) diploma en een vijfde een diploma ASO.
Bij dit type cursisten komen ook veel cursisten voor die eerder zonder succes een opleiding
hoger onderwijs startten. Een vijfde van de heroriënteerders startte een universitaire
opleiding zonder een diploma te behalen en 28% deed dit met een hogeschoolopleiding.
Vijf procent van deze cursisten behaalde wel een universitair diploma en 13% een
hogeschooldiploma. De heroriënteerders vinden we meer verspreid over de
opleidingscategorieën dan de generatiecursisten.

De derde en laatste groep zijn de combinatiecursisten.
Zij combineren het volgen van een opleiding met een baan. In deze groep vinden we de
helft mannelijke studenten terug. De leeftijd van de cursisten varieert ook hier tussen de 18
en 75 jaar met een gemiddelde leeftijd van 30,4. Zoals te verwachten volgens hun leeftijd
en arbeidssituatie zijn deze cursisten onafhankelijker van hun ouders. Van deze cursisten
woont 69% bij een partner en 26% alleen.
Deze cursisten stellen het financieel beter dan de heroriënteerders. In de categorie
combinatiecursisten heeft 25% van de cursisten het moeilijk tot zeer moeilijk om
maandelijks rond te komen. Net als bij de generatiecursisten heeft 4% van dit type
cursisten geen diploma secundair
onderwijs. De helft behaalde een diploma TSO/KSO, een derde een diploma ASO. Deze
cursisten behaalden dus vaker een ASO-diploma, waar de andere cursisten vaker een BSO-
of DBSO-diploma hebben.
Ook in deze groep cursisten zijn er veel die aan hoger onderwijs begonnen zonder een
diploma te halen. 30% van de cursisten startte een universitaire opleiding en haalde geen
diploma.
6% van de combinatiecursisten haalde dit wel. 29% van deze cursisten startte een opleiding
aan de hogeschool zonder deze succesvol af te ronden. 16% van deze groep is het wel
gelukt.
Negen procent volgt enkele modules van de opleiding en 4% één module. Wat de herkomst
van deze cursisten betreft kan worden gesteld dat van 81% zowel de ouders als de cursist
zelf in België zijn geboren.

Conclusie
Deze segmentatie heeft enkel nut indien de mensen binnen de segmenten ander noden
en/of een ander aankoopgedrag hebben dan mensen buiten dat segment. In principe worden
hierboven enkel groepen gemaakt, maar wordt er verder niets mee gedaan naar mogelijke
positionering of een andere benadering voor rekrutering. Eigenlijk gebeurt hier niets mee.
Bovendien is de studie van De Meulenaere een “foto”: hij bekijkt enkel de cursisten die of
al aan het cvo HIK studeren of er gestudeerd hebben. Dat wil zeggen: de doelgroep die het
cvo HIK met zijn huidige marktbenadering aangetrokken heeft. Dit zegt niets over de
cursisten die het cvo HIK zou kunnen of moeten bedienen.

Uit de omschrijving van deze verschillende types cursisten en door een enquête die we zelf
gedaan hebben binnen de verschillende richtingen in de school kunnen we afleiden dat de
meeste cursisten een opleiding volgen om een diploma te behalen. Zij die al een diploma
behaald hebben komen dikwijls omdat de opleiding hen interesseert. Vandaar dat een
bijkomende studie bij de verschillende types cursisten ook nog hoog gescoord wordt. Wat
nog meer blijkt is dat de meeste cursisten komen voor een volledige opleiding en dat het
een minderheid is die maar een paar modules komen volgen. Zij die dit wel doen, doen dit
omdat het een aanvulling is op hun werk of omdat het door de werkgever is opgelegd.

Maar opnieuw: dit is een “foto” van de klantengroep die het cvo HIK nu bereikt met zijn
huidige communicatie (die nogal gecentreerd is rond het “diploma” dat men kan behalen).
We hebben geen studies gevonden die toelaten om meer zicht te krijgen om de markt, de
marktsegmenten en mogelijke alternatieve of bijkomende doelgroepen. En de
klantenprofileringen die we wel vonden, vertalen zich niet in een aangepast marktaanbod.


                              16
     5.2.1   Klantenanalyse


Hierin wordt bekeken wat de behoeften van de huidige cursisten zijn. Welke interesses en
wat zijn de verlangens, etc. van de cursisten. Er wordt ook gekeken naar redenen waarom
cursisten hebben afgehaakt. Deze informatie hebben we gehaald uit de verschillende
enquêtes die we hebben afgenomen bij de huidig studenten en bij de afhakers. Die
enquêtes zijn niet representatief maar wel min of meer indicatief en de bevindingen sluiten
min of meer aan bij informatie uit eigen bevragingen.

De gemiddelde leeftijd van de cursisten ligt tussen de 26 en 35 jaar oud. De overgrote
meerderheid van deze mensen heeft nog geen hogeschool diploma en komt daarom een
opleiding op het cvo HIK volgen. Slechts een paar mensen hebben enkel een diploma lager
secundair onderwijs.

Een diploma is voor de meeste cursisten de hoofdreden om een opleiding te starten, maar
het is niet de enige reden waarom mensen naar het cvo HIK komen. Nog redenen die hoog
scoren zijn als hobby of uit interesse en om een andere baan te vinden. Promotie en meer
verdienen is welkom, maar zeker niet belangrijk om aan een opleiding te beginnen.
Waarom kiezen cursisten voor het HIK en niet voor een andere school. Een belangrijke
reden hierbij is omdat de school in de buurt is. De meeste zien het niet zitten om ’s avonds
van de Kempen naar bvb. Antwerpen te rijden voor een opleiding. Bijna de helft van de
cursisten woont tussen de 5 à 15km van de school. Daarnaast is het een zeer degelijke
school. Ze wordt dikwijls aangeraden door familie, vrienden etc. die hier ook school
gelopen hebben. Al kan hier de verwarring met de dagschool ook wel voor iets tussen
zitten. Bijna iedereen die hier een avondopleiding volgt zou aan zijn vrienden voorstellen
om hetzelfde te doen.

Voor veel cursisten zijn de manier van lesgeven en de inhoud van de lessen belangrijke
eisen die ze aan een school stellen. Het is belangrijk dat de lessen boeiend gegeven
worden, dat er interactie is en dat de lessen up-to-date gehouden worden. Veel praktijk

16
  Het profiel van de cursist.
RAPPORT IN HET KADER VAN ‘GELIJKE KANSEN IN DE ONDERWIJSLOOPBAAN’, EEN
ONDERZOEK NAAR CURSISTENEN ALUMNI VAN HET HBO5
Geschreven door: Laurence de Mûelenaere
+ enquete 2011-2012 Dries Dams – Liesbeth Van Rooy
                                                                                        43


wordt door de cursisten zeker geapprecieerd. Op die manier leer je de theorie die je krijgt
toe te passen. Dat ondervinden we ook in onze eigen richting. Door al de theorie in de
praktijk om te zetten leer je verder na te denken en dit maakt het op werkgebied ook
gemakkelijker. Je hebt het namelijk al zeker een keertje gedaan.
Cursusteksten vindt men belangrijk maar minder dan de manier van lesgeven en de inhoud.
Er zijn opleidingen die meer interesse opwekken dan andere. Welk zijn de meest
voorkomende opleidingen op het HIK?
In het schooljaar 2010-2011 was SLO (Specifieke Lerarenopleiding) de hoogt scorende
opleiding. Hoogst scorend wil zeggen dat hier het hoogste aantal cursisten zat. Iets meer
dan de helft van alle cursisten bevond zich in deze opleiding. Verder waren de opleidingen
informatica, orthopedagogie en bedrijfsmanagement de meest gekozen opleidingen.

Er zijn natuurlijk ook wel wat onvervulde behoeften die mensen doen afhaken.
Een veel voorkomende reden om een opleiding vroegtijdig stop te zetten is de combinatie
gezinsleven -studie. Het volgen van een opleiding vraag niet alleen dat je de lessen komt
volgen, maar ook thuis moet er nog het één en ander gebeuren. Er zijn veel opdrachten die
thuis gemaakt moeten worden. Dit is tijd die ten koste gaat van het gezin waardoor mensen
hun opleiding vroegtijdig stopzetten. Zeker wanneer mensen kinderen hebben is de
combinatie moeilijk haalbaar. Daarom waarschijnlijk dat de meeste cursisten geen
kinderen hebben. Een oplossing hiervoor zou zijn dat men de lessen thuis kan volgen via
thuisstudie. Er zijn afhakers die zeggen dat ze terug met een opleiding zouden startten als
er wat meer aan thuisstudie zou gedaan worden.

Een ander punt is dat er meer begrip zou mogen zijn voor professionele verplichten. Deze
verplichten maken het moeilijk om steeds tijdig aanwezig te zijn in de lessen. Wanneer
men hier niet op begrip kan rekenen gaat men keuzes maken. Meestal betekent dit dat men
ervoor kiest om een opleiding stop te zetten.

Wat sommigen ook stoort is dat er geen cursussen uitgedeeld worden. Dit maakt dat je
verplicht bent om elke les te volgen. Als men omwille van professionele of andere
verplichtingen niet kan komen moet men notities van een medecursist gaan lenen omdat de
leerstof op geen andere manier terug te vinden is. Voor sommige cursisten is dit een
storend element. Een simpele oplossing hiervoor kan zijn dat iedere docent PowerPoints of
uitgeschreven teksten op toledo, of een ander platform, zet zodat iedereen alle leerstof
gemakkelijk kan terugvinden. Zelfs al kan men een keertje niet komen.



 5.3 Cijferanalyse volwassenenonderwijs cvo HIK
 5.3.1   Inleiding

Bedoeling van deze cijferanalyse is om een beeld te bekomen van de huidige situatie
binnen het volwassenenonderwijs. Wie volgt welke opleiding, wat is hun achtergrond,
motivatie, …
Deze cijfergegevens komen uit de studie “Het profiel van de cursist in het HIK” en zijn
geanalyseerd en samengevat.
Met deze gegevens kan er een bepaald beeld gevormd worden van onder andere de
drijfveer en motivatie van de cursisten.
Aan de hand hiervan kan er gekeken worden hoe het graduaat het beste gepositioneerd kan
worden.
  In deze analyse zit zeer veel bruikbare informatie, alsook antwoorden op de enquêtes die
  door ons gemaakt en gebruikt zijn.


   5.3.2   Profiel van de HBO – cursisten

  Algemene beschrijving:

  De diverse profielen die deelnemen aan de opleidingen:

  Om te beginnen zie je in onderstaande grafiek dat 2/3de van de cursisten samenwoont met
  zijn partner.
  27% van hen woont alleen en de overige cursisten wonen bij hun ouders.

              6% Woont
              bij ouders
                           Algemeen profiel


                      27% Woont
                        alleen

                                                  66% Woont
                                                  samen met
                                                    partner




Figuur 3: woonsituatie cursist cvo HIK enquete 2011-2012

  De gezinssituatie verschilt niet heel veel tussen mannen en vrouwen, net als hun opleiding.
  91% van de cursisten is in België geboren. Van 13% van hen is één van de ouders in het
  buitenland geboren. Van de cursisten die niet in België geboren zijn woont 77% als meer
  dan 6 jaar in ons land.

  Om de financiële situatie van cursisten na te gaan kan er gekeken worden naar de
  woonsituatie en hoe de cursist zelf zijn financiële situatie ervaart. Wat de woonsituatie
  betreft is er geen verschil tussen mannen en vrouwen. 43% is eigenaar van een huis of
  appartement met een lopende hypotheek, terwijl 25 % huurt. Wanneer de vraag wordt
  gesteld of de cursisten financieel gemakkelijk rondkomen, zegt toch 26% het moeilijk te
  hebben om maandelijks rond te komen.

  Interessant om weten is of cursisten werken wanneer ze een opleiding aan HIK volgen of
  niet. Hieruit is gebleken dat 80% van hen hun opleiding met werk combineren. Hierbij is er
  geen verschil tussen mannen en vrouwen. Van deze 80% die werken is 36% op zoek naar
  nieuw werk.
  Niet alle cursisten die niet werken tijdens hun opleiding zijn actief op zoek naar werk.
                                                                                         45




  Binnen het HIK is er een grote diversiteit aan vooropleidingen. Het merendeel van de
  cursisten
  Heeft een diploma van het secundair onderwijs behaald waarbij de helft in een richting
  TSO (Technisch Secundair Onderwijs) of KSO (Kunst Secundair Onderwijs). 2% behaalde
  enkel een diploma van het lager secundair onderwijs. 31% behaalde een ASO (Algemeen
  Secundair Onderwijs) diploma. 8% behaalde enkel een diploma van de eerste graad
  secundair onderwijs. Slechts 4% van de bevraagde cursisten heeft geen erkend diploma
  van het secundair onderwijs.

                                                             Geen
              Diploma 1e
                              Vooropleidingen               erkend
                                                            diploma
            graad secundair
               onderwijs



                                                  Diploma TSO of
                   Dilpoma ASO                         KSO




   Diploma lager
     secundair
     onderwijs

Figuur 4: Vooropleiding cursist cvo HIK enquete 2011-2012

  Leuk om weten is dat meer cursisten in het HIK een diploma in het hoger onderwijs
  behaalden dan bij de gemiddelde HBO5-cursist. 22% behaalde een diploma aan de
  hogeschool en 6% een diploma aan de universiteit.


   5.3.3    De organisatie van de opleiding

  De eigenschappen van cursisten verschillen tussen de verschillende opleidingscategorieën.
  Ook de organisatie van de opleidingen zelf verschilt. Cursisten volgen verschillende
  opleidingen vanuit verschillende interesses en motivaties. De mogelijkheden die de
  opleiding biedt bij het combineren van studies met andere domeinen speelt een belangrijke
  rol bij het aantrekken van een bepaald publiek. Waar ook sterk naar gekeken wordt bij de
  beslissing van een opleiding is de momenten waarop de cursisten les kunnen volgen en het
  aantal lesuren.

  Het grootste gedeelte van de HBO5-cursisten volgt de volledige opleiding en niet enkel
  één of meerdere modules. 13% van alle cursisten is niet voor de hele opleiding
  ingeschreven.
  Er is geen verschil tussen de geslachten wanneer er gekeken wordt of men de opleiding
  volledig volgt, of slechts 1 of meerdere modules. Globaal gezien kan er gesteld worden dat
  de meeste cursisten ’s avonds en 8 tot 16 uur les per week volgen.
                                                17
     5.3.4   Waarom een HBO-opleiding volgen?

De functie van onderwijs is het vergroten van de levensloopkansen van cursisten. Als men
wil nagaan of het HBO5 deze maatschappelijke functie volbrengt, is het belangrijk om te
weten of de cursisten de opleiding ook met dit doel volgen. Vraag is hoe en waarom
cursisten tot de beslissing komen een HBO5-opleiding te volgen.
Er kan een opdeling gemaakt worden in werkgerelateerde en niet- werkgerelateerde
motieven.
      professionele redenen,
      opleiding gezien wordt als een vrijetijdsactiviteit.
      cursisten een (nieuwe) start op de arbeidsmarkt voor ogen hebben
      inschrijven voor andere redenen. Nagaan of verder studeren voor de deelnemers
         als een mogelijkheid wordt gezien.

De grote meerderheid van de cursisten volgt de opleiding om meer werkzekerheid te
krijgen (81%).
Het aandeel cursisten met deze motivatie is iets kleiner in Handelswetenschappen en
Bedrijfskunde. Dit komt het meest voor bij de heroriënteerders. De combinatiecursisten
zien dit minder vaak als een reden dan de overige cursisten.
Bij de cursisten volgt 46% de opleiding om werk te vinden. Bij de groep cursisten die wel
al werken tijdens de opleiding is dit 37%.
79% volgt de opleiding om een nieuwe professionele weg in te slaan. Dit is iets vaker voor
heroriënteerders een motivatie dan voor combinatiecursisten. Toch zien veel
combinatiecursisten dit als een motivatie (76%).
Voor 29% van alle cursisten is de opleiding een vereiste om promotie te maken en 61%
hoopt om met de opleiding promotie te maken. 2/3de van de combinatiecursisten drukt deze
hoop op promotie uit. Bij de combinatiecursisten volgt 1/3de de opleiding omdat dit een
vereiste is voor promotie.

2/3de van de respondenten volgt de richting om het eigen inkomen te verhogen.

Naast de meer arbeidsmarktgerelateerde redenen, volgt 92% de opleiding om de kennis en
vaardigheden te vergroten rond een onderwerp dat hen interesseert. 1/3de van alle cursisten
volgt de opleiding voor zijn plezier.

Nog 1/3de van de cursisten volgt een opleiding om nieuwe mensen te ontmoeten. Het zijn
de heroriënteerders die hier het meest mee bezig zijn (46%). In het totaal van de bevraagde
cursisten worden voornamelijk de generatiecursisten hierdoor gedreven om een opleiding
te volgen. Binnen het HIK is dit minder het geval. Hier volgt slechts 31% van de cursisten
een opleiding om deze reden, wat niet meer is dan de combinatiecursisten.




17
  Bron: Het profiel van de cursist.
RAPPORT IN HET KADER VAN ‘GELIJKE KANSEN IN DE ONDERWIJSLOOPBAAN’, EEN
ONDERZOEK NAAR CURSISTENEN ALUMNI VAN HET HBO5
Geschreven door: Laurence de Mûelenaere
                                                                47



Tabel 1: Aantal deelnames en geslaagden per jaar en in totaal
Tabel 2: Evolutie aantal inschrijvingen per studierichting HIK Geel




  In bijlage 2 de aanvulling van cijferanalyse Instroommotivatie 1ste semester 2010-2011
  Cijferanalyse op basis van zelfde vragen eigen enquêtes.18




  18
    Bron: Het profiel van de cursist.
  RAPPORT IN HET KADER VAN ‘GELIJKE KANSEN IN DE ONDERWIJSLOOPBAAN’, EEN
  ONDERZOEK NAAR CURSISTENEN ALUMNI VAN HET HBO5
  Geschreven door: Laurence de Mûelenaere
                                                                                         49


 6 Marktobservatie

 6.1 Product

 6.1.1   Het fysieke product: cvo HIK


Sector:                              officieel erkend hoger onderwijs
Productcategorie:                    volwassenenonderwijs
Productsoort:                        Hogere beroepsopleiding niveau 5
Productvariant                       Marketing
Gehanteerde productbenaming:         Graduaat Marketing
Mogelijke substitutie:
  Officieel hoger onderwijs niveau 6  Bachelor
  Bedrijfsopleidingen (al dan niet intern)
  Volwassenenonderwijs buiten officiële diploma-erkenning
     o “live” en betalend onderwijs type Syntra ( opleiding sales en marketingmanager
        eenjarige gecertificeerde bijscholing van 140 uur )
     o “live” maar niet-betalend onderwijs type VDAB ( je kan het graduaat Marketing
        op deze manier behalen via het volwassenenonderwijs in dagonderwijs )
     o Online onderwijs
             Betalend online onderwijs vb. KAHO Sint – Lieven Aalst
                Dit is een bachelor – opleiding onder het afstandsonderwijs


 6.1.2   Technische productbeschrijving


    Erkend hogeschooldiploma door het ministerie van Vorming en onderwijs
    Praktijkgerichte bachelor
    Studietraject naar diploma:
       België: Totaal pakket van 1480 LT per diplomatraject  graduaat
     o Trajectopbouw: vrij standaard in Vlaanderen op gebied van vakbenamingen en
        lestijden.
     o Bij de meeste scholen is het aantal lestijden hetzelfde, enkel bij Groep T in
        Leuven is het aantal lestijden minder. Hier wordt het traject Graduaat marketing
        op 3 jaar afgewerkt met 4 uur minder les per week. ( één avond per week +
        zaterdagvoormiddag, of 2 avonden per week en geen zaterdagvoormiddag )



 6.1.3   Observatie product


“In de eerste plaats biedt het cvo HIK een stevige theoretische kennis. Op basis van de
opgedane kennis wordt deze aan de praktijk getoetst. Dit doe je aan de hand van
realistische praktijksituaties, rechtstreeks uit de bedrijfswereld.
De opleiding marketing bereidt je voor op een commerciële functie in de bedrijfswereld.
Met de brede kijk die je van ons meekrijgt, kan je aan de slag in de meest diverse sectoren,
als aankoper of verkoper, als account manager of commercieel bediende. Aan
mogelijkheden geen gebrek.” Omschrijving van de opleiding marketing op de website van
het cvo Hik.
  HIK biedt een erkende hogeschoolopleiding
  Kwaliteit = officiële erkenning + typische hogeschoolkwaliteiten (goede begeleiding,
      modulair opgebouwd lesrooster, actuele lesinhoud)
  Per vak wordt op de website de inhoud, de doelstellingen, het aantal lestijden en de
      kostprijs vermeld.
  Volledig structuurschema over 3 jaar of over mogelijk meerdere jaren af te werken.


 6.1.4   Product kort samengevat bij concurrentie (op basis van concurrentie – analyse
         Kristof)


    CVO Antwerpen Zuid:
     o Graduaatsdiploma
     o +- 13 LT per week
     o Directe inzetbaarheid op de arbeidsmarkt
     o Praktijkgericht
    PVCO Handel Hasselt:
     o Graduaatsdiploma
     o +- 13 LT per week
     o Praktijkgericht
     o Directe inzetbaarheid op de arbeidsmarkt
     o Vervolgtraject Bachelor
    CVO Brussel:
     o Graduaatsdiploma
     o +- 13 LT per week
     o Praktijkgericht
     o Directe inzetbaarheid op de arbeidsmarkt
    Syntra:
     o Diploma secundair onderwijs
     o Geen diploma hoger onderwijs
     o Certificaten, getuigschriften
     o Directe inzetbaarheid op de arbeidsmarkt
    Open universiteit Heerlen:
     o Graduaatsdiploma
     o Keuze uit bijkomende vakken
     o Afstandsonderwijs
     o Bacheloropleidingen
     o Masteropleidingen
    NHA:
     o Graduaatsopleiding
     o Afstandsonderwijs
    Avans:
     o Associate degree
     o Mogelijkheid tot bacheloropleiding
                                                                                           51


      Groep T:
       o Graduaatsdiploma
       o +- 9 LT per week
       o Praktijkgerichte modules
       o Directe inzetbaarheid op de arbeidsmarkt


   6.1.5   Eigen observaties vanuit het standpunt klant


  Bij het zoeken naar een geschikte opleiding op het HIK en tijdens deze opleiding hebben
  we zelf heel wat ervaring met het “product graduaat” opgedaan. Rechtstreeks vanuit onze
  positie als klant maar vooral ook onrechtstreeks door het delen van ervaringen met collega-
  studenten, collega’s op het werk, mensen in onze omgeving,…
  De observaties in mijn werkstuk zijn zeker niet met uitsluitsel representatief te noemen.
  Wel kan er nagegaan worden of deze standpunten en denkrichtingen verder onderzocht
  dienen te worden. In dit stadium van het werkstuk ( kwalitatief – verkennend
  marktonderzoek ), lijkt het ons toch belangrijk om de resultaten van dit onderzoek weer te
  geven.


   6.1.5.1 Kwaliteitsgarantie

  Voor studenten die zich inschrijven in een diplomatraject wordt er een serieuze investering
  van hun kant verwacht. Het is voor hen dan ook zeer belangrijk dat de opleidingen in het
  avondonderwijs een duidelijke kwaliteitsgarantie bieden. Kwaliteit naar de competenties
  die ze kunnen vergaren en waarde naar het diploma dat ze aan de eindmeet krijgen.
  Kwaliteit is hier onder te verdelen in 2 duidelijke niveaus:

1. het formele niveau van de opleiding en het einddiploma
    dit aspect is belangrijk in het kader van “erkenning en respect”: men wil als student
       avondonderwijs door zijn omgeving gezien worden als “echte student” in een “echte
       opleiding” op “echt niveau”: de opleiding is serieus, zwaar en niet voor iedereen
       haalbaar. De avondschool wordt vaak als minderwaardig beschouwd t.o.v. de
       dagschool. Echter verdient een avondschool student evenveel zo niet meer respect als
       een dagschoolstudent.
       o “erkenning en respect” is belangrijk omdat avondonderwijs echt ingrijpt op het
           privéleven: zowel de student zelf als zijn omgeving gaat regelmatig gefrustreerd
           geraken door “weer geen tijd om X te doen” – die frustratie overwin je enkel voor
           iets waarvan je overtuigd bent dat het “echt” en “waardevol” is, iets dat de moeite
           is om “ervoor te gaan”. Een avondschool student komt de lessen dan ook vanuit
           zichzelf volgen, en weet voor het grootste gedeelte wat deze met de opleiding in
           de toekomst wenst te bereiken. Studenten uit het dagonderwijs daarentegen
           starten vaak uit onwetendheid aan een bepaalde opleiding ( ze moeten hun
           interesses op werkgebied nog verkennen of ontdekken), of vanuit sociale of
           familiale druk.

       o de officiële erkenning door het Ministerie van Onderwijs en Vorming zal hier een
         serieuze tool bij zijn.
         Die erkenning kan waardevoller gemaakt worden door de visuele inpassing van
         het graduaat in de BAMA-structuur én door de structurele koppeling van de
             doorstroom naar Bachelor en masteropleidingen. Een vermelding van deze
             structuur op de website of in de informatiebrochures omtrent de opleidingen geeft
             de opportuniteiten naar potentieel studenten weer.

             Vb.: CVO Crescendo19
              Vervolgtraject naar bachelor
             Cursisten die afstuderen aan ons CVO behalen een diploma van gegradueerde in
             de marketing. Zij hebben de mogelijkheid om via een vervolgtraject een
             bachelordiploma te behalen.
             Momenteel heeft ons centrum een samenwerkingsakkoord afgesloten met de
             Lessius-hogeschool die een aanvullingstraject aanbiedt van ongeveer 60
             studiepunten, volledig in avondonderwijs.
             Informatie hierover kan je verkrijgen via de opleidingscoördinator of op de
             website van de Lessius-hogeschool.

          o vermoedelijk is het op zich echter niet genoeg: studenten kunnen vermoedelijk
            tijdens hun opleiding regelmatig ook andere niveaubevestigingen gebruiken
            (publicaties, geleverde prestaties, waardering van experten, gewonnen prijzen, ...)

          o Zet regelmatig de studenten en docenten in de picture.
            In bijlage 2 wordt er een voorbeeld weergegeven die afkomstig is van de website
            van groep T

2. de concrete praktijkwaarde van de opleiding en het diploma:
    Voor de student is dit de kroon op het geleverde werk. Een student waarbij de
       investering in tijd (nodig voor de opleiding) gaat renderen in termen van
       jobzekerheid, inkomsten, promotiekansen,… is het beste uithangbord voor het cvo
       HIK. Zie getuigenissen van afgestudeerden in A2 reclamefolder verder in dit
       werkstuk. De praktijkwaarde gekoppeld aan het product, moet in alle mogelijke
       promotiemiddelen terug komen.

         Dit aspect van kwaliteit wordt vooral gemaakt en bevestigd in erkenning door het
          werkveld. Te beginnen met erkenning van het effect en de waarde van de opleiding
          door de eigen werkgever. Laat werkgevers ook eens aan het woord:
          o Getuigenissen
          o Succesvolle stages in binnen en buitenland
          o Getuigenissen over het verschil tussen een bachelor rechtstreeks van de
              schoolbanken of een ervaren rot met een graduaat.
          o Bewondering over de wilskracht van werknemers die in hun vrije tijd een
              volledig opleidingstraject volgen of hebben afgelegd.

         In derde instantie beschikt het avondonderwijs over de troef dat de school aan de
          cursisten, zowel als de cursisten aan de school de waarde van het graduaat doen
          stijgen. Cursisten met ervaring zorgen ervoor dat docenten sneller naar de praktijk
          kunnen verwijzen, docenten met praktijkervaring kunnen dan weer gerichter naar de
          belangrijkste aspecten van een module gaan werken. Ook mag de meerwaarde van

 19
  http://www.cvocrescendo.be/hbo/page.php?FILE=vakfiche_hbo&ID=1&SID=15&PID=
 15&PAGE=6
                                                                                            53


       kennis die cursisten aan elkaar meedelen niet onderschat worden. In één richting
       kunnen mensen zitten die tewerkgesteld zijn binnen een multinational zowel als
       binnen een KMO. Anderen kunnen dan weer werken voor de overheid, waardoor er
       specifieke zaken aan elkaar overgebracht worden waarvan men anders geen notie zou
       nemen.


 mee te nemen naar aanbevelingen
 Behalve de officiële erkenning van de opleiding door de overheid wordt “kwaliteit” vooral
 gemaakt door verhalen: Getuigenissen van oud-studenten ( testimonials), van werkgevers,
 van studenten + publicaties van eindwerken, projecten, artikels en andere vermeldingen in
 de media, studies, papers, …

 In bijlage 3 wordt er een praktisch voorbeeld gegeven hoe Groep T zijn cursisten in the
 picture zet. En hiermee ook hun eigen school.

 De reputatie van het HIK als merk gaat hier ook een belangrijke rol spelen: zoveel
 “serieuzer, bekwamer, performanter, …”

 Aandachtspunt: “De meerwaarde van de combinatie werk – studeren komt onder druk te
 staan als er meer studenten een dagopleiding binnen het CVO HIK gaan volgen. Als zij op
 stageplaatsen in de regio terechtkomen, kunnen werkgevers moeilijker het onderscheid
 maken tussen een gegradueerde in de avondschool of via de dagopleiding. Mensen die het
 graduaat via de dagopleiding volgen zijn jong en onervaren op werkgebied. Werkgevers
 kunnen na het werken met een cursist uit de dagopleiding ( tijdens de stage ) de waarde
 van het praktijkgerichte avondonderwijs gaan onderschatten. Ze hebben namelijk iemand
 uit een graduaatsopleiding op de werkvloer gehad die voordien nog geen praktijkervaring
 genoten heeft. Voor werkgevers kunnen de studenten uit het CVO HIK, of dit nu via een
 dagopleiding of avondopleiding is, immers als evenwaardig beschouwd worden. ( allen
 studenten uit het CVO HIK )
 Avondschoolstudenten maken de reputatie van hun opleiding in bedrijven waar ze al
 werken, waar men hen als persoon kent. Dagstudenten worden “koud” in een bedrijf
 gedropt. De kans bestaat dat, als die dagstudenten niet naar verwachting presteren, de
 “meerwaarde” die het bedrijf in “zijn” avondstudent zag in de perceptie van de
 bedrijfsleiding vertaald gaat worden als “X is goed, maar hij zou beter zijn tijd in een echte
 opleiding steken want de deze doet niet veel af als ik zo naar die stagiair kijk”.
 Er moet een duidelijk onderscheid komen tussen de dag en avondstudenten, dit door naar
 toekomstige stagebedrijven, contacten in het bedrijfsleven en werkgevers het verschil in
 ervaring tussen de twee te communiceren.



   6.1.5.2 Flexibiliteit van de opleiding


 Heel wat studenten hebben problemen om de lesuren te combineren met hun werk.
 Naargelang het beroep de cursist uitoefent, het werkschema ( wisselende uren, shiften,…)
 en de drukte die op werkvloer speelt ( al dan niet seizoensgebonden ) kan de combinatie
 werken – studeren soms onhaalbaar lijken.
 Die problemen leiden vaak tot afhaken omdat studenten de quota niet halen om aan
 examens te mogen meedoen. Ze leiden altijd tot frustratie: van de lesgever die onderbroken
 wordt, van medestudenten die in hun projectgroepen de laatkomers moeten bijpraten, van
 laatkomers die naar hun voeten krijgen en niet meer kunnen volgen.
 De opleiding wordt als flexibel beschreven. Toch moeten sommige cursisten die door de
 drukte, ( privé en studie ) niet alle modules van één jaartraject konden afwerken, soms
 meer dan een jaar wachten om diezelfde module terug te kunnen volgen. Deze mensen
 worden indien ze snel hun graduaat willen behalen, noodgedwongen in de richting van een
 andere school gestuwd. Dit is vaak te wijten aan het beperkt aantal extra inschrijvingen
 voor een bepaalde opleiding. 1ste, 2de en 3de jaar studenten volgen vaak gelijktijdig dezelfde
 modules. Het versneld inhalen van deze modules via afstandsonderwijs kan hier een
 oplossing tegen bieden.


 mee te nemen naar aanbevelingen
 Vermits het voor een groot gedeelte van de combinatiecursisten ( combinatie werken en
 studeren) niet vanzelfsprekend is deze twee zaken te combineren, zijn er scholen die de
 mogelijkheid bieden om bepaalde modules of een volledige opleiding via
 afstandsonderwijs te volgen. Mensen met gezinsverplichtingen krijgen op deze manier de
 mogelijkheid een gedeelte van de opleiding van thuis af te werken. Sommige avondscholen
 zoal het CVO Crescendo maken al gebruik van het gecombineerd onderwijs.

 Gecombineerd onderwijs20
 Ons centrum heeft ervoor gekozen de flexibiliteit van de opleiding nog iets verder uit te
 bouwen door een aantal modules in een systeem van gecombineerd onderwijs
 (afstandsonderwijs) aan te bieden: dit zijn contacturen die worden aangevuld met
 zelfstandige opdrachten die thuis kunnen worden afgewerkt.

 Dit wordt bij het cvo Hik nog niet gehanteerd, zelfs niet voor enkele modules binnen een
 opleidingstraject.
 De meerwaarde van een opleidingstraject in het volwassenenonderwijs tov van een
 dagopleiding is de beperking van de theorie ( algemene vakken ) in functie van het
 praktijkgerichte. Voor werkgevers en werknemers kan dit het graduaat hoger op de ladder
 positioneren dan de bachelor in een zelfde vakgebied.
 Momenteel laat men te veel kansen liggen als het gaat om het positioneren van het product
 als praktijkgericht en direct inzetbaar op de arbeidsmarkt. De verschillende modules
 moeten elkaar op een logische manier opvolgen binnen het opleidingsproject. Er zou
 gewerkt kunnen worden met een combinatie van verschillende modules die binnen een
 periode van bv. 8 weken gegeven worden. Na deze periode krijgt de cursist een
 competentiecertificaat in plaats van een module attest.
 Geen combinatiemogelijkheden van modules in de economische richtingen. ( zoals bv. bij
 informatica ). Hier blijft een markt liggen naar werkgevers die hun werknemers in een
 bepaald iets willen bijscholen.
 Het werken met competentie trajecten ( traject over een bepaalde periode met
 samenhangende modules, bekroond met een competentiecertificaat ). Het werken met
 pakketten gebeurt nu enkel bij informatica, deze worden ook naar bedrijven gepromoot.

   20
    http://www.cvocrescendo.be/hbo/page.php?FILE=vakfiche_hbo&ID=1&SID=16&PID
   =16&PAGE=5
                                                                                           55


Indien men alle kortere competentietrajecten afwerkt, kan men hetzelfde graduaat
bekomen. Op deze manier kunnen mensen toch een gedeelte van een opleiding volgen, met
als resultaat een competentie certificaat in plaats van een module attest dat op zich minder
waarde heeft.


 6.1.5.3 Geen vakken maar competenties

Bij de verschillende modules op de website wordt er gesproken over inhoud en
doelstellingen. Je krijgt het gevoel dat dit louter een korte samenvatting van de theorie is,
die je in deze module gaat krijgen.
Bezoekers van de website of geïnteresseerden in het volwassenenonderwijs moeten juist
het idee krijgen dat ze op het cvo HIK nuttige stielkennis opdoen die hun meer
toekomstperspectief en kansen op de werkvloer kan geven. De verschillende modules
moeten geprofileerd worden als een logisch samenhangend geheel, waardoor de student
een duidelijk beeld krijgt van de waarde van de opleiding.
Overlappende en samenhangende modules een logische, chronologische volgorde geven.
Vertel de student wat deze kan verwachten in het eerste, tweede en derde jaar van de
opleiding. Op deze manier kan de potentiële cursist inzicht krijgen in de competenties die
deze kan opdoen tijdens de opleiding. Onderstaande een voorbeeld vanop de website van
Groep T:21
Niet uit boeken, maar uit de praktijk.
In het 1e jaar krijg je een inleiding in de marketing en zoomen we in op financieel
management, product & prijs en marktonderzoek. Je test de opgedane kennis meteen uit in
een praktische module, gericht op bedrijfscommunicatie en sales. In kleine groepen oefen
je tal van commerciële basissituaties in. Op die manier vergroot je stap voor stap je
zelfvertrouwen en je commerciële flair. Je haalt meer rendement op je werk en ook bij
sollicitaties neemt je slagkracht toe.
In het 2e jaar lanceer je al je eigen merk.
In het 2e jaar studeer je reclame & promotie, distributie, verkooporganisatie en logistiek. In
de praktische module zet je met een paar medestudenten een marketingproject op. Op basis
van een uitgebreid marktonderzoek lanceer je je eigen merk. Alle aspecten van de
marketing komen hier aan bod: positionering, prijszetting, distributie, communicatie en
verkoop. Met een beknopt financieel plan rond je de oefening af. Op die manier krijg je
heel wat hands-on ervaring en een diepgaand inzicht in de 'do’s en dont’s' van het vak.
Je lost een concreet marketingprobleem op in een reëel bedrijf
In het 3e jaar ontdek je de geheimen van strategische marketingplanning, e-marketing en
de nieuwste digitale tools, business-to-business en dienstenmarketing. Ook dan weer krijg
je een concrete uitdaging op je bord. Geen theoretische oefening of simulatie, maar een
echt marketingprobleem in een reëel bedrijf. Samen met je collega's, je interne promotor
van ACE-Groep T en je externe promotor van het bedrijf ga je op zoek naar oplossingen.
Dat proces leg je vast in je eindwerk dat je voor een jury presenteert.



 21
      http://www.groept.be/www/volwassenenonderwijs_ace/graduaten/
 Je ziet: bij ACE-Groep T staan de praktijk en de projecten centraal. Je leert in team werken
 en een team aansturen. Je leert je eigen ideeën en doelstellingen glashelder formuleren. Je
 scherpt je creativiteit aan. Je docenten vervullen hun rol als consultant en coach. Hierdoor
 sluit de opleiding naadloos aan op het bedrijfsleven. Naast een stevige kennis van
 Marketing, Reclame, Nieuwe Media en Sales verwerf je bij ACE-Groep T een persoonlijke
 en commerciële maturiteit. Een stevig fundament voor een schitterende commerciële
 carrière.


 mee te nemen naar aanbevelingen
Werken met competenties die je vergaart tijdens de lessen meegedeeld door de docent. Of
werken met reeds verworven competenties door studenten en ex –studenten.
    Als men erkenning wil krijgen voor de opleiding, dient deze vanuit meerdere hoeken
      als kwalitatief hoogstaand aanzien te worden. Algemene erkenning door het werkveld
      kan hierbij helpen, bv.:
      o de getuigenissen van werkgevers over de onmiddellijke inzetbaarheid van de
          graduaatsopleiding,
      o de getuigenissen over de concrete voordelen van het hebben van actueel
          bijgeschoolde werknemers,
      o de reactie van bedrijfsleiders op in de opleiding opgeleverde projecten,
      o de algemene bewondering/verbazing voor opleidingsdelen

 Het vermelden van competenties die je vergaart tijdens je opleiding, afgestemd op de
 profielen en de competenties die deze profielen moeten bezitten volgens hun werkgevers.
 Zie punt: 4.4 Verschillende functies in de bedrijfswereld.


 mee te nemen naar aanbevelingen: een voorbeeldbenadering
 Succesverhalen, of studenten die hun kennis al geïmplementeerd hebben op de markt. Voor
 een goed voorbeeld zie op de website van Groep T. ( dezelfde opleiding ziet er op hun
 website voor een potentiële student of werkgever een stuk praktijkgerichter uit ) Dit komt
 mede door het in de picture zetten van enkele studenten die in hun 2de jaar met de lancering
 van een eigen frisdrank de nationale omroep behaalden, maar ook door de manier hoe de
 richting in het kort omschreven wordt. ( over de drie jaar bekeken ).
 Groep T biedt op deze manier volwassen carrière onderwijs: leren van elkaar en van
 werkervaren docenten. Leren aan de hand van projecten die relevant en leuk zijn. ( zie
 artikel frisdrank op basis van stevia ). Dit zijn zaken die bij het CVO Hik ook gebeuren
 alleen wordt het product hier zo nog niet gepositioneerd.
 Op gebied van het docententeam moet het CVO Hik niet onderdoen voor Groep T, alleen
 wordt er weer te weinig gebruik gemaakt van het profileren van dit team naar de
 buitenwereld toe. ( werkgevers en potentiële studenten)


 mee te nemen naar aanbevelingen: Overzicht genoteerde aanleidingen voor
  aankoop product door studenten
 Om zijn/haar werk beter te kunnen doen.
 Om meer werkzekerheid te krijgen
 Om een nieuwe professionele weg in te slaan
 Om een eigen zaak op te starten ( voorbeeld ATB BVBA )
                                                                                          57


    Om meer te kunnen verdienen
    Om promotie te kunnen maken
    Om werk te kunnen vinden
    Omdat de opleiding een vereiste is om promotie te kunnen maken
    Om mensen te ontmoeten
    Voor het plezier
    Omdat iemand het heeft aangeraden
    Om kennis en vaardigheden te verruimen over een onderwerp binnen de interessesfeer
    Omdat men ertoe verplicht werd (om bv. een uitkering te behouden )
    Om verder te studeren
    Om het diploma te behalen


    Eigen analyse uit observatie:
    Bij het profileren van het product zijn de meest belangrijkste redenen voor de cursist
    werkzekerheid, sociale promotie, het vinden van werk en het behalen van een diploma
    hoger onderwijs zijn. ( resultaten enquête Dries en Liesbeth )
 Voor een werkgever kan een opleiding:
 Een verplichting zijn naar bvb. een werknemer toe
 Een deel uit maken van de relatie werknemer – werkgever ( bvb. werknemer presteert
  beter, werkgever betaalt meer )
 Een bedreiging vormen. ( bvb. werkgever denkt dat werk er onder gaar lijden, werkgever
  denkt dat na voltooiing van de opleiding de werknemer ander werk gaat zoeken,…)
    Als we dit willen vermarkten dan zullen we ons moeten toespitsen op de waarde van het
    graduaat. ( zowel naar werknemer als naar werkgever, of naar de generatiecursisten)
 Anderzijds moeten we onze focus leggen op de haalbaarheid van de combinatie tussen
 werken en studeren. Het verenigen van werken en studeren is niet altijd evident. De tijd die
 besteedt wordt aan de opleiding wordt sterk bepaald door de arbeidsrooster. Werkgevers
 kunnen hier een belangrijke rol in spelen. Ze kunnen hun werknemer motiveren,
 ondersteunen of belemmeren:
 Educatief verlof: Wie voltijds tewerkgesteld is in de privé – sector kan bij het volgen van
  een graduaatsopleiding aanspraak maken op betaald educatief verlof ( maximaal 100 uren
  per cursusjaar )
 Opleiding betaald door werkgever
 Opleiding onder knelpuntberoepen ( behouden van de uitkering, krijgen van een
  uitkering), voorbeeld opleiding voor werkzoekenden “ graduaat boekhouden “
 Hierbuiten spelen ook de momenten wanneer de cursisten les kunnen volgen en het aantal
 lestijden een serieuze rol:
 Om een volledige opleiding af te werken, meerdere mogelijkheden aanbieden. Voor het
   moment worden de meeste graduaatsopleiding aangeboden binnen een opleidingstraject
   over 3 jaar (8 a 12 lestijden per week). Het extra aanbieden van eenzelfde
   opleidingstraject over 4 jaar met één avond les en één zaterdagvoormiddag kan voor
   sommige mensen een mogelijke trigger vormen in functie van de haalbaarheid ( het
   verminderen van het aantal lestijden per week ).
 Voor een gedeelte modules de mogelijkheid bieden om het op school of via
   afstandsonderwijs te volgen.
    Werken met samengestelde lespakketten ( pakketten die modules met sterk
     overeenkomstige kenmerken clusteren ):
     o Coherente lespakken aanbieden
     o Werken met bvb. verschillende niveaus in lespakketten, waardoor iemand met reeds
        ervaring op een ander niveau kan inspringen dan iemand zonder.
     o Zie website STIMA http://www.stima.be/nl/content/opleidingen-1



     6.2 Prijs

     6.2.1   Prijs


     6.2.1.1 Geldelijke prijs


    Als cursist betaal je maximaal 400 euro per jaar. De cursist kan dit voor het grootste
     gedeelte (250€) financieren met opleidingscheques. De waarde van deze
     opleidingscheques hoeft door de cursist maar voor de helft betaald te worden. (125€)
    Als cursist betaal je 1 euro per lesuur. Bij de inschrijving wordt het volledige bedrag voor
     de opleiding, of de aparte modules die de cursist wenst te volgen betaald. De cursist kan
     bij de inschrijving ook een overzicht verkrijgen van de kostprijs voor de cursussen,
     handboeken, …
    Als je als student reeds € 1.200 betaald hebt voor een studietraject, kan je indien nodig
     dat traject afwerken over meer dan 3 jaar zonder hier nog voor te moeten bijbetalen.

    Opleidingscheques:
    Je komt niet in aanmerking als:
    je zelfstandig bent,
    je jonger bent dan 25 én met een studentenovereenkomst werkt,
    je jonger bent dan 25 én met een arbeidsovereenkomst werkt van minder dan 80 uren per
     maand in het kader van een leerovereenkomst,
    je de opleiding volgt tijdens je normale werkuren, of
    je werkgever de opleiding betaalt.

    Welke opleidingen?
    Je kan drie soorten opleidingen betalen met opleidingscheques: loopbaanbegeleiding,
    opleidingen die je volgt in het kader van loopbaanbegeleiding en gewone opleidingen.
    Voorwaarde is wel dat het loopbaanbegeleidingscentrum of de opleidingsverstrekker
    erkend zijn.
     Werkgever betaalt?
       Aangezien het CVO HIK een door de Vlaamse overheid erkende opleider is, kunt u
       als werkgever een cursus betalen voor uzelf en/of uw werknemer(s) via de kmo-
       portefeuille. Voor elke cursus die u via de kmo-portefeuille betaalt voor uw
       werknemer(s) past de overheid de helft bij.

     Opleiding bij het CVO HIK via VDAB:
                                                                                                        59


        Voor de modules die je als werkzoekende bij CVO HIK volgt tijdens je VDAB
        traject, krijg je een vermindering van 75% zolang je in het VDAB – traject zit. Voor
        het graduaat boekhouden blijf je je werkloosheidsuitkering behouden.


    6.2.1.2 Tijdsinvestering:

Buiten het financiële plaatje aan de opleiding hangt er natuurlijk ook een prijs aan vast die de
student betaalt met zijn beperkte vrije tijd. Door een gemiddelde van 12 lesuren per week +
de bijkomende taken en het studeren, vergt de opleiding een serieuze investering op het
gebied van vrije tijd. Uit de verschillende achtergronden en kenmerken van de cursisten, die
we door het afnemen van de enquêtes hebben bekomen, kunnen we afleiden dat hun
tijdsbesteding zeer verschillend is. Gezinssituatie, hobby’s, vrienden, familie,
vrijwilligerswerk,… Bij het volgen van een opleiding wordt heel veel van de tijd besteed aan
deze zaken opgeslorpt door de opleiding.
Door de combinatie van de opleiding met andere levensloopdomeinen kunnen tijdsconflicten
ontstaan.

Tabel 3: Frequentietabel Tijdsconflicten: Uit de studie “ Gelijke kansen in de onderwijsloopbaan “ in
             opdracht van de minister van Gelijke Kansen en Onderwijs aan het Steunpunt
             Gelijkekansenbeleid.
          Kolom %                      Man        Vrouw         Totaal (HIK)
                                       n = 183    n = 228       n = 411

          Gezin – opleiding conflict   21.9       31.1          27.0


          Opleiding – gezin conflict   27.9       53.1          41.9


          Werk – opleiding conflict    46.5       51.3          49.2


          Opleiding – werk conflict    6.6        15.8          11.7


          Werk – gezin conflict        35.0       52.0          44.3


          Gezin – werk conflict        4.9        11.0          8.3




In deze frequentie tabel wordt er procentueel weergegeven tussen welke tijdsbestedingen er
conflicten ontstaan.
Hieruit kan er duidelijk opgemaakt worden dat cursisten minder tijd kunnen besteden aan
verschillende levensdomeinen dan ze eigenlijk zouden willen.
Betaalt/kan een bedrijf mee betalen aan de tijdinvestering van de student?
Het betaald educatief verlof kan omschreven worden als het recht toegekend aan werknemers
uit de privésector om erkende opleidingen te volgen en om op het werk afwezig te zijn met
behoud van hun loon.

De werkgever kan niet weigeren maar moet wel akkoord gaan met de planning van het
verlof. Na de opleiding vraagt hij de terugbetaling door het indienen van een
schuldvordering.
   6.2.2   Observaties vanuit het standpunt klant:


  Eigen bedenkingen:
  Vanuit het standpunt van de klant valt de prijs op te delen in 2 facetten:
     Enerzijds de geldprijs:
  Bij aanvang vielen de kosten voor een volledig jaartraject bijzonder goed mee. Ook het
  gebruik van toledo en de kostprijs voor cursussen en de handboeken waren aanvankelijk
  hoger ingeschat.
  Volgens de studie voor “gelijke kansen in de onderwijsloopbaan” in opdracht van de
  minister van Gelijke kansen en Onderwijs aan het Steunpunt Gelijke kansenbeleid vindt
  slechts 8,5 % van de cursisten de opleiding te duur.
  Op gebied van geldprijs zit het CVO HIK goed.
  Er mag dan ook reclame gemaakt worden voor het financiële aspect zoals op de A2
  reclamefolder.




Figuur 5: Uit reclamefolder met lesaanbod 2012 -2013 realisatie Go4it Media Group


      Anderzijds de tijdsinvestering:
  Voor vele studenten valt deze investering bij aanvang van een opleiding moeilijk in te
  schatten.
  Volgens de studie voor “gelijke kansen in de onderwijsloopbaan” in opdracht van de
  minister van Gelijke kansen en Onderwijs aan het Steunpunt Gelijke kansenbeleid vreest
  67,1% van de cursisten dat door de opleiding te volgen er te weinig tijd voor de partner of
  gezin overblijft.
  Door het modulair systeem kunnen cursisten het spreiden van de opleiding als een
  oplossing zien. De opleiding wordt vervolgens minder tijdsintensief, waardoor op
  weekbasis meer tijd kan worden besteed aan andere zaken.
  Als studenten van de richting marketing zijn we allen wel tot de constatatie gekomen dat
  het volgen van een volledig traject in combinatie met werk niet altijd vanzelfsprekend is.
  Doordat de focus voornamelijk op het praktijkgerichte ligt, en hier dan ook vaak
  werkstukken toe behoren, kan de opleiding soms wel serieus doorwegen.
  Uit de studie voor “gelijke kansen in de onderwijsloopbaan” blijkt dat vooral de
  tijdsinvestering het hardste doorweegt op de cursist.


 mee te nemen naar aanbevelingen:
    Naar geldprijs:
 Waar praktijkgericht onderwijs interessanter is naar werkgevers, kan een werkgever in
 sommige gevallen toch afgeschrikt worden bij het volgen van een volledige opleiding door
                                                                                           61


    zijn werknemer. De extra druk die op diens schouders terecht komt, kan een mogelijke
    bedreiging vormen voor de prestaties op de werkvloer. Zie pagina 35 mijn analyse uit de
    observaties.
    Anderzijds geniet een werkgever van de extra kennis en competenties die zijn werknemer
    tijdens de opleiding of tijdens één van de modules vergaart. Zijn werknemer kan deze
    competenties immers in de organisatie implementeren. Voor werkgevers die dit soort
    gedachtegang hebben, kan het dus interessant zijn om enkele van hun werkkrachten in te
    schrijven voor één module of een combinatie van enkele modules. Het CVO HIK biedt
    deze samengestelde pakketten voor het moment enkel aan binnen het vakgebied
    informatica. Echter schuilt er nog een enorm marktpotentieel voor samengestelde
    modulepakketten in alle andere vakgebieden.
    Vb.: Een werknemer schiet tekort op gebied van commerciële feeling, laat deze een
    module verkoop volgen om de onderhandelingstechnieken aan te scherpen. Bij een
    bediende in een kleine KMO hoort ook de inkoop van materialen tot het takenpakket,
    schrijf deze persoon in voor de module aankoop en distributie. Er wordt te weinig aan
    direct mailings gedaan naar organisaties met pakketten op maat gemaakt voor deze
    bedrijven. Bij succesverhalen die hieruit voortvloeien, kan er alweer een testimonial
    opgemaakt worden door de werkgever, die de groei van zijn werknemer na het volgen van
    die specifieke module de hemel in prijst.


    Naar tijdsinvestering:
     o Ervaringsequivalenten invoegen: Mensen kunnen op deze manier voor een gedeelte
       van de opleiding vrijstellingen krijgen, waardoor het totaal aantal modules ingeperkt
       wordt, en het afschrikwekkende van een totaaltraject in combinatie met werk sterk
       verminderd wordt. Dit onderstreept de kennis en het inzicht van de school naar het
       bedrijfsleven en haar “praktische bedrijfseconomische ingesteldheid” (= een no
       nonsens praktijkschool)
     o Door het aanbieden van gecombineerd onderwijs kan de flexibiliteit nog vergroot
       worden. Cursisten gaan zelf beter hun planning kunnen maken. De cursist heeft de
       mogelijkheid om een gedeelte van de modules via afstandsonderwijs af te werken.
         Alle nodige ingrediënten zijn in de school aanwezig, ze moeten enkel in een formele
         structuur gegoten worden (reglement aanwezigheden, reglement examens,...)
             Er moeten enkel 2 projecten opgestart worden:
            ICT-project: hoe kunnen we zonder veel extra kosten lessen online beschikbaar
             maken voor studenten die er “live” niet kunnen bijzijn. De basis hiervoor ligt in
             Toledo, Lore (Coursekit) en dergelijke: wat nodig is, is een concreet uitgewerkt
             voorbeeld en draaiboek voor docenten.
            Schoolmanagement-project: het impliceert formalisatie van lesmaterialen en
             examens zodat de ruggengraat van elk vak bij aanvang van het jaar volledig
             gepubliceerd kan worden met in de loop van het jaar aanvullingen met cases en
             actualisaties.
   6.3 Promotie


 Onder promotie verstaan we “alle activiteiten van een onderneming die erop zijn gericht de
 producten die zij leveren, onder de aandacht van het publiek te brengen, om de verkoop
 van die producten te verbeteren”.



 Onpersoonlijk                         Persoonlijk
 Betaald
                           Adverteren                         Direct Mail ( informatiepakketten )
                   Tv-reclame(RTV)                   Telefonische
                           Website                            contacten
                                                              opendeurdagen



 Onbetaald
                          Free publicity                       Mond-aan-mond
                                                               Reclame (studenten)




   6.3.1     Observatie


1. Wat doet het HIK nu aan promotie, communicatie en bekendmaking?
 Website, mailings naar studenten (vb. lespakketten informatica,…), opendeurdagen
 (reclame hiervoor op website en flyer ), informatiebrochures, reclamefolder (met mogelijke
 opleidingen en informatie over de school), reclame via lokale media (Streekkrant Geel-
 Mol, Herentals, Lommel en Diest) – 4 inlassingen/jaar, Go4it-magazine (regio Geel en
 Mol) – 4 inlassingen per jaar, gerichte contacten met bedrijven in de regio.
 Een extern communicatieoverzicht is verkregen via Tony Bastijns                   (promotie in het
 verleden en heden)

 BEKENDMAKEN HBO:
  - Leerkrachten/werkgroepen studiekeuzebegeleiding secundaire scholen Kempen
  - Voorstelling aan geïnteresseerde scholen secundair
         o 7e jaar beroeps
         o Leerkrachten
  - Brochures HBO uitdelen
  - CLB regio Kempen
  - Organisatie studieavonden voor specifieke doelgroepen (cfr. boekhouders)
  - Bedrijven gericht bezoeken/mailen:
         o algemene HBO brochures mailen naar opleidingsverantwoordelijken
             bedrijven
         o Bedrijfsorganisatie (grote bedrijven: Philips, Umicore, Janssen Pharma,
             enz.)  doelgroep: doorgegroeide mensen met A2 opleiding
         o Logistiek (Nike, Kuehne & Naegel, …)
                                                                                         63


               o KMO-management (KMO’s, sociale economie bedrijven, …)
               o …


    Algemeen

    A2-krant met alle opleidingen in + informatie
     o samen met alle vestigingsplaatsen m.u.v. Antwerpen)
     o Voorzijde: vestigingsplaats, binnenkant: alles secundair, achteraan: Hoger
     o Verdeeld in de regio van de verschillende vestigingsplaatsen (in totaal een 200.000
        brievenbussen)
     o Eventueel nog in andere gemeenten in bib, gemeentehuis, …
         Regio Turnhout (Turnhout, Merksplas, Vosselaar, Beerse)
         Regio Hoogstraten (Hoogstraten, Rijkevorsel)
         Regio Heist-op-den-Berg (m.u.v.Booischot en Wiekevorst)
         Regio Aarschot (m.u.v. Testelt en Langdorp)
    Flyers bij slagers, bakkers, gemeentehuis, bib, enz. met aankondiging infoavond +
     aanbod
    Reclame lokale media
     o Streekkrant (Geel-Mol, Herentals, Lommel en Diest) – 4 inlassingen/jaar
     o Go4it-magazine (regio Geel en Mol) – 4 inlassingen per jaar
     e-mailings
     o opbouw van e-databank + e-nieuwsbrief doelgroepgericht met mogelijkheid door te
        klikken naar website (2 of 3x per jaar)
     o gerichte communicatie naar specifieke doelgroepen (leerkrachten, social profit, enz.)
        – gericht aanbod + persoonlijk/mailing/e-mailing/…)
         Specifiek aanbod?  kortlopend pakket van enkele modules
         Brochure met specifiek aanbod (wanneer, wat, kost, enz.)
         Hobbycursussen
         aanwezigheid op opendeurdagen vestigingsplaatsen (stand, brochures, enz.)
     o promotie bij afstuderende studenten dagschool (toelichting in klas + brochure +
        gericht aanbod) (personeelswerk, fiscale wetenschappen, marketing verkort, enz.)
     o aanwezigheid op lokale evenementen (braderij Geel, enz.)
    mond-tot-mond reclame huidige cursisten (flyer meegeven/ uitdelen op hun bedrijf)
    aanhangwagen (3x per jaar: open deur + 2 infoavonden)
    Opendeurdag + 2 infoavonden (augustus en januari)
    Persberichten:
     o Rond opendeurdag  nieuwsitem?
     o Na promotie in juni
     o Aankondiging infoavond augustus (start nieuw schooljaar)
     o …
    Brochures
     o Opleidingsbrochures
     o HBO-brochure
     Sociale netwerken (Facebook)
 o Link plaatsen op de website
 o Informatie op plaatsen
        Foto’s, …
        Getuigenissen
 o Reclame via facebook
 o Alumniwerking
 Mailings
  o E-mail Afstuderende studenten KHK
        SLO
        Verkorte trajecten
  o Niet-geslaagden/gestopte studenten KHK
  o Afgestudeerde laatstejaars secundair
  o E-mailing: Specifieke doelgroepen:
        Verenigingen (secundair/hobby)
        Boekhouders (boekhouden, fiscale wetenschappen)
        Gemeenten, OCMW, … (openbare besturen)
        Advocatenkantoren, deurwaarders, … (Rechtspraktijk)
        Personeelsdienst grotere bedrijven
        KMO’s (KMO-management)
        Logistieke bedrijven (Logistiek)
   Stickers op auto
   Bekendmaken op bijeenkomsten personeelsmanagers bedrijven/e-mail bestand
     personeelsverantwoordelijken opbouwen
   Bekendmaken/samenwerking met VDAB, VOKA, VKW, SPK, enz.
   Stand met folders/affiches rond deliberatie/proclamatie dagschool
Sinds kort: linked – in, facebook,… sociale media. Sinds dit jaar 2011-2012 zijn deze
sociale media opgestart vanuit de module marketing – toepassingen. Het is de bedoeling
dat deze platforms bruisend gehouden worden door cursisten marketing.
Bij de module strategisch ondernemingsbeleid hebben we leren werken met Wikispaces,
course –kit ( Lore ), ook hier is het de bedoeling dat deze platforms in de toekomst hun
vaste plaats krijgen binnen het CVO HIK.
                                                                                     65


Analyse per promotiemiddel

       website




Figuur 6: Printscreen website cvo HIK


    Grafisch
      o Te veel tekst en een te klein lettertype
      o Kleurgebruik van logo wordt verder gebruikt over gans de website.
      o Te weinig fotomateriaal van studenten en docenten ( zeker bij de economische
          richtingen), bij elektromechanica daarentegen zie je studenten in de praktijk
          (geeft veel meer verhaal dan louter tekst)
    Vindbaarheid, zichtbaarheid
       o Bij het intypen van “avondschool” op google komen we pas op de 2de pagina als
          19de zoekresultaat, voorafgegaan door: CVO Panta Rhei (Gent), De
          avondschool (Oostende, Torhout, Roeselare), Het perspectief (Gent), Horito
          CVO (Turnhout), THHI (Tessenderlo), VAZOV (Zuid – Oost Vlaanderen),
          CVO VTH (Dendermonde), CVO Leerstad (Lokeren), CVO Waregem, CVO
          ISBO (Zelzate), PCVO ( Eeklo, Assenede), avondschool VTI (Leuven)
       o Bij het intypen van “ avondschool Antwerpen” op google komen we pas als
          72ste resultaat op de officiële website, voorafgegaan door: LBC (Antwerpen,
          Beringen,…), NHA (thuis cursussen), CVO Panta Rhei, Syntra Antwerpen,
          TNA ( Antwerpen),…..
       o Bij het intypen van “marketing avondonderwijs” komen we als 14de resultaat
          op pagina 2 van resultaten google.
       Inhoud
         o Homepage: Informatie over de school ( Centra’s, hun opdracht,…), dubbele
            informatie (opleidingen zijn al opgesomd, toch nog de mogelijkheid om
            opleidingen apart aan te klikken).
         o Totale inhoud: zeer veel informatie over de te volgen opleidingen, informatie
            over educatief verlof, premies, reglementen, samenwerking VDAB,
            trajectbegeleiding,…
       o Weinig informatie over de waarde van een graduaat terug te vinden. Waar valt
         dit tussen andere diploma’s in waarde?
       o Geen informatie terug te vinden over succesverhalen van studenten ( sociale
         promotie, praktijkervaringen van studenten tijdens opleiding,…)
       o Geen specifieke informatie over de docenten ( praktijkervaring,…)
       o Geen informatie bij de pagina “Pers”
       o Geen links naar sociale media zoals linked- in en facebook
       o Er wordt duidelijk niet gesproken over competenties die men vergaart en die
         bruikbaar zijn voor werknemers naar werkgevers toe. ( eerder over doelgroepen
         en doelstellingen )

      opendeurdagen




Figuur 7: Recente flyer, promotie gecombineerd met vermelding op website

       o Website: Duidelijke vermelding bovenaan bij beginpagina, deze vermelding
         blijft ook boven staan tijdens het klikken op andere onderwerpen. Vermelding
         van gratis BBQ bij opendeurdag. ( trekt mij in ieder geval toch al over de streep
         )
       o Flyer: Oogt grafisch vrij goedkoop, niet enkel qua lettertype, maar ook op
         gebied van papiersoort. Te druk, te veel tekst en te weinig fotomateriaal. Hoger
         onderwijs en andere, eerder hobbycursussen staan door elkaar. Wel weer
         vermelding van gratis BBQ.
                                                                                  67




      Informatiebrochures, reclamefolders




Figuur 8: Geen vermelding van datum informatiebrochure


       o Informatiebrochure: compleet in informatie naar missie, aanbod, doelgroepen,
         middelen, uitleg over HBO, overzicht van de opleidingen ( inform. over
         studiegebied, jobinhoud, programma, praktijk, minimumduur, studiebewijs en
         plaats)
       o A2 Reclamefolder: Als eerste indruk oogt dit grafisch stukken beter dan de
         informatiebrochure.
             Inhoud: Complete informatie over alle mogelijke opleidingen
              binnen het CVO HIK.
Figuur 9: A2 reclamefolder realisatie Go4it Media Group aanbod 2012 – 2013 CVO HIK
               De school wordt in de picture gezet: Waarom CVO HIK? ( bijna 6000
               cursisten, het ruime aanbod aan cursisten)
               Getuigenissen van afgestudeerde cursisten uit 3 verschillende
               studiegebieden (Graduaat elektromechanica, Graduaat bedrijfsorganisatie,
               Graduaat Orthopedagoog ). Deze mensen delen hun eigen verworven
               kansen mee aan de lezer.
                                                                                             69




Figuur 10: Getuigenissen cursisten A2 reclamefolder realisatie Go4it Media Group aanbod 2012 –
            2013 CVO HIK


      Gerichte contacten met bedrijven in de regio
       o algemene HBO brochures mailen naar opleidingsverantwoordelijken bedrijven
       o Bedrijfsorganisatie (grote bedrijven: Philips, Umicore, Janssen Pharma, enz.) 
          doelgroep: doorgegroeide mensen met A2 opleiding
       o Logistiek (Nike, Kuehne & Naegel, …)
       o KMO-management (KMO’s, sociale economie bedrijven, …)
       o …

2. Wat is de samenhang tussen de verschillende promotiemiddelen?
De samenhang tussen de verschillende middelen:
    Grafisch: Kleurgebruik en logo worden consequent gebruikt, het is bij de diverse
      promotiemiddelen éénlijnig.
    Het verhaal ( verkoop verhaal ): wordt het meest toegepast in de reclamefolder.
      Hier wordt er gesproken over “ Waarom CVO HIK?”, “betaalbare opleidingen”,
      “een diploma hoger onderwijs behalen via het volwassenenonderwijs…het kan!
      Op elke leeftijd!” getuigenissen van ex – studenten.
    In de informatiebrochure staan enkel de voordelen van volwassenonderwijs, de
      opleidingen, geen verhalen van studenten of docenten. Op de website is dit juist
      hetzelfde.
    Er is geen samenhang op gebied van inhoud uitsluitend over de opleiding,
      financieringsmethoden,…wel.
    Het praktijkgerichte verhaal, de getuigenissen van studenten, zowel als van
      docenten komt praktisch niet aanbod.
    Als de verschillende promotiemiddelen afgestemd worden op de waarde van
      volwassenonderwijs ( namelijk de directe inzetbaarheid op de arbeidsmarkt, de
      persoonlijke ontwikkeling, toekomstgericht studeren,…), dan heeft dit veel meer
      effect op degene die met deze middelen in aanraking komt.
      Het werken met foto’s die op zich al een verhaal vertellen, heeft veel meer impact
       dan het teveel aan tekst en pdf’s te vinden op de website. De reclamefolder met het
       aanbod van 2012 – 2013 gaat in de goede richting. De website daarentegen vertelt
       een totaal ander verhaal.

3. Zijn er effectmetingen? Resultaatmetingen?
De effecten van actiecommunicatie worden primair gemeten aan de veranderingen van de
omzet.(het aantal inschrijvingen, bezoekers opendeurdagen en infoavonden)
Dit veroorzaakt wel een bepaald probleem:

Hoe bepalen we de verandering van bvb. het aantal inschrijvingen? Hoe scheiden we de
door de gebruikte promotiemiddelen stijging in de omzet, van de autonome
omzetverandering? Tegen het begin van een schooljaar zijn er in ieder geval mensen die
zich komen inschrijven of ze nu een reclamefolder hebben gehad of niet,
Een verandering in de opleidingscheques en educatief verlof regelgeving, die tegelijk met
een promotiecampagne valt, kan ook voor een omzetverandering zorgen.

Voor de meting van de effecten van deze reclame kan het CVO HIK gebruik maken van
verschillende meetinstrumenten:
     Een mogelijk instrument is eenvoudig naamsbekendheidsonderzoek. Deze methode
       houdt in dat voor de aanvang en na de afsluiting van het promotiemiddel
       simpelweg wordt gevraagd welke aanbieders men kent.
     Wat er nog gemeten kan worden is het aantal bezoekers bij opendeurdagen, en de
       manier hoe ze op de opendeurdag verzeild zijn geraakt. ( door website, flyer,…).
       Bij de inschrijvingen elk jaar wordt er ook naar het referentiepunt gevraagd. (
       website, vrienden, familie, reclamefolder,…)
     Nog een mogelijk instrument is het imago onderzoek. Heeft het promotiemiddel het
       juiste verhaal verteld? Is dit verhaal zo overgekomen bij de potentiële koper?


4. Wat moeten mensen weten als ze een website zoeken?
    Waarvoor wordt de website gebruik?
         Momenteel wordt de website van het CVO Hik voornamelijk gebruikt om
         mensen te informeren wat betreft de mogelijkheden. ( op gebied van
         opleidingen, financieringsmogelijkheden, praktische informatie, ….)
         De website wordt nog niet benut om de school als aantrekkelijke partner te
         profileren naar zowel potentiële studenten als naar de bedrijfswereld. Te veel
         zaken worden over het hoofd gezien om mensen te triggeren eens een kijkje te
         komen nemen op de campus. De promotiemiddelen ( te starten met de website)
         moeten gewoon attractiever gemaakt worden. Hoewel in vele scholen de
         lespakketten hetzelfde zijn, en de waarde van het graduaat ook, moet het CVO
         HIK sterk werken aan het profileren van hun imago naar de buitenwereld toe.
    Door wie wordt de website gebruikt:
     o Door studenten:
          Om hun lessenrooster en examenrooster te raadplegen.
          Om nieuws te bekijken.
     o Door docenten:
          Om hun lessenrooster en examenrooster te raadplegen.
          Om nieuws te bekijken.
                                                                                     71


           Om te bekijken of de school voor hen een attractieve plaats zou kunnen zijn
            om te werken.
       o Door werkgevers:
          Om te bekijken welke opleidingen er gegeven worden.
          Om de waarde van bepaalde opleidingen in te schatten.
          Om informatie terug te vinden (educatief verlof, kost opleiding,…)
          Om een school te screenen.
       o Door kandidaat studenten:
          Om het opleidingspakket te bekijken.
          Om de locatie en infrastructuur te bekijken.
          Om de waarde van de opleiding in te schatten.
       o Door internationale partners:
          Om te bekijken of een samenwerking al dan niet mogelijk is.
          Bij samenwerking om te kijken of hiervan melding wordt gedaan. (links,…)
          Om aan informatie te geraken.

Kan het anders?
   Waarvoor zou de website gebruikt kunnen worden:
      o Door studenten:
           Om hun verhaal op te doen.
           Om via de website naar andere sociale media gelinkt aan het HIK platforms
             op te zoeken.
           Als extra drijfveer ( het lezen van getuigenissen, praktijkverhalen van
             andere studenten in eenzelfde richting. ). Eerstejaarsstudenten die
             praktijkverhalen van 2de,3de jaar en ex – studenten lezen en zich hieraan
             optrekken. ( het verminderen van afhakers )
           Als plaats waar studenten hun topwerken en prestaties kunnen publiceren?
           Als      interactieve   website    waar     studenten    aan    bvb.     een
             tevredenheidonderzoek kunnen doen,…
           Om mee te verkopen in een sollicitatiegesprek naar een werkgever toe.
             ( “bekijk welke competenties en stielkennis we verworven hebben tijdens
             onze opleiding op de website van CVO HIK”, “welke docenten met
             onnoemelijk veel praktijkervaring ons op korte termijn praktijkgericht
             geschoold hebben”….)
      o Door docenten:
           Docenten kunnen de competenties die ze verworven hebben vanuit hun
             praktijkervaring en overgebracht hebben op hun cursisten meedelen op de
             website.
           Een plaats waar ze zichzelf met al hun ervaring op studie en werkgebied
             kunnen profileren. (zoals bij Linked in gedaan wordt ) Indien een link naar
             linked in van docenten, hoeft dit niet, ander voorbeeld zie website van
             Groep T. ( Docententeam)
            http://www.groept.be/www/volwassenenonderwijs_ace/graduaten/marketin
            g/docententeam/
           Het verkopen van hun kennis aan werkgevers. Werkgevers moeten bij het
             lezen van de competenties en ervaring van de docenten overtuigd worden
             om hun werknemers bij deze mensen les te laten volgen. De werkgevers
             moeten dit product ( opleiding ) willen kopen, of hun werknemers willen
             aansporen om de opleiding te volgen.
           Ter beschikking stellen van kennis (vb. over actuele evoluties in hun
            vakgebied, artikels over materie binnen hun vakgebied, naslagwerken,….)?
       o Door werkgevers:
          Om sollicitanten te screenen. (zijn de beweringen van de sollicitant omtrent
            de school correct )
          Is de opleiding echt zo praktijkgericht?
          Welke voordelen haal ik als werkgever uit een opleiding als ik deze voor
            mijn werknemen zou betalen?
          Om te kijken waar de docenten hun praktijkervaring gehaald hebben?
          Om te zien wat hun werknemer binnen de opleiding aan modules krijgt, en
            waar de link ligt tussen de theorie en de praktijk bij hun op de werkvloer.
          Om te kijken of het werk van hun werknemer niet onder de druk van het
            studeren gaat lijden.
          Om te kijken of er al dan niet een interessante samenwerking tussen de
            school en werkgever zou kunnen ontstaan. ( het geven van stageplaatsen,
            eindwerken laten maken door 3de jaar studenten gelinkt aan het bedrijf van
            de werkgever,…)
       o Door kandidaat studenten:
          Om zichzelf te overtuigen dat dit de school is waar ze de opleiding gaan
            volgen en niet een andere waar dezelfde opleiding gegeven wordt.
          Om de verhalen van studenten en docenten te lezen.
          Om gemakkelijk informatie aan te kunnen vragen, en toegang te krijgen tot
            platforms (sociale media ) waar er info uitgewisseld kan worden tussen hen
            en studenten, en tussen hen en docenten.
          Om fotomateriaal en video’s te bekijken.
       o Door internationale partners:
          Welke docenten of studenten zijn interessante profielen om mee samen te
            werken. Het zou interessant zijn voor deze internationale partners dat ze
            zaken zoals contactgegevens, belangrijke informatie omtrent de school
            zowel als de opleidingen, en de inhoud hiervan in het Engels kunnen
            raadplegen.

5. Wat doen de concurrenten van het HIK anders(naar imago, merkperceptie, inhoud)?
      Website CVO Antwerpen Zuid
       o Het verhaal wordt veel meer ondersteund met fotomateriaal.
       o De meerwaarde naar werkgevers en werknemers wordt al op de
         homepage ondersteund door een initiatief in samenwerking met
         BPost.
             “De medewerkers van bpost die geen diploma van het hoger secundair
             onderwijs hebben, krijgen de mogelijkheid om hun beroepservaring te laten
             erkennen en een aanvullende opleiding te volgen in CVO Antwerpen-Zuid
             om dit diploma alsnog te halen. De Belgische post trekt op de arbeidsmarkt
             ook weinig geschoolde personeelsleden aan. Om hen meer
             tewerkstellingskansen te bieden en hun toekomstperspectieven te verbeteren,
             is bpost gestart met een opleidingsinitiatief. Op woensdag 1 februari 2012
             worden de eerste werknemers ingelicht door directeur Koen Depryck en
             CHRO van bpost, Marc Michiels.”
       o Directe link naar linked in en facebook pagina.
                                                                                     73


    o Praktijkgerichte en inzetbaarheid op de arbeidsmarkt “ Ik werd webdesigner in
      het volwassenenonderwijs.

   Website PCVO Handel Hasselt
    o Dezelfde methodiek als op de website van het CVO Hik.
    o Veel informatie over de te volgen opleidingen
    o Praktijkgericht, en toch brengt hun website dit niet naar buiten. Er wordt ook
      hier te veel focus gelegd op de inhoud van de verschillende opleidingen, en te
      weinig op het verhaal van student en docent. De meerwaarde naar werkgevers
      toe springt ook niet direct in het oog, vermits er niet gewerkt wordt met
      succesverhalen of verhalen van andere werkgevers die baat hebben gehad bij
      opleidingen naar hun werknemers toe.
    o Geen link beschikbaar naar sociale media.
    o Te weinig gebruik gemaakt van fotomateriaal. ( foto’s met een verhaal)

   Website CVO Brussel
    o Weer weinig verhalen die het praktijkgerichte ( waar elke avondschool zich met
      profileert ) ondersteunen.
    o Inhoud is compleet, maar dit is op alle websites van de verschillende CVO’s.
    o Pluspunt: “Wie is Wie? “ Welke docent geeft welk vak, meerdere
      contactnummers waardoor je direct op de juiste plek terecht komt. Weinig
      achtergrond informatie over de docenten. ( ervaring in het bedrijfsleven,…)
    o Geen link naar sociale media
    o Te weinig gebruik gemaakt van fotomateriaal. ( foto’s met een verhaal)

   Website Syntra
    o Grafisch veel sterker dan de andere websites.
    o Geen diploma hoger onderwijs mogelijk
    o Pluspunt naar werkgevers en werknemers: Opleidingen op maat, van intake tot
      follow-up.
    o Foto en videomateriaal
    o Directe link naar Linked-in, Twitter en Facebook. De facebook pagina oogt
      zeer professioneel, en je merkt dat deze onderhouden word zowel op grafisch
      als inhoudelijk vlak.
    o De website oogt in het algemeen jong en vernieuwend.

   Website Groep T Leuven
    o Website oogt zeker uitnodigend, grafisch sterk, leest gemakkelijk, structureel
      sterk
    o Mogelijkheid tot online voorinschrijven voor een opleiding. ( bespaart tijd bij
      het definitie inschrijven )
    o Vermelding facebook, twitter,…
    o Complete uitleg over het verloop van de verschillende opleidingen in tekst
      verwerkt door de programmacoördinator verantwoordelijk voor die opleiding.
    o Bij elke richting een student in de kijker, dit overbrugt naar mogelijk potentiële
      studenten de kloof tussen theorie en praktijk met echt bewijs. De waarde per
      richting stijgt enorm doordat een werknemer of werkgever een echt verhaal
            voorgeschoteld krijgt. ( “studentteam ACE- groep T kaapt hoofdprijs weg”, “3
            marketingstudenten zorgen voor Europese primeur”,…)
        o   Als er gewerkt wordt met gastcolleges wordt dit ook vermeld op de website.
        o   De directe inzetbaarheid op de arbeidsmarkt en de meerwaarde naar
            werknemers en werkgevers is hier veel meer voelbaar dan op eender welke
            andere site van de verschillende CVO’s waar men een graduaat kan behalen.
        o   Het volledige docententeam
        o   Per opleiding en per studiegebied wordt het volledige docententeam
            voorgesteld inclusief hun achtergrond en huidige functie. (weer voel je hier het
            praktijkgerichte )


 mee te nemen naar aanbevelingen:
       Naar gebruikte media
        Op gebied van promotie, moet er dringend meer met sociale platformen gewerkt
        worden. Het is zeer voornaam dat er een continue interactie komt tussen de school,
        studenten, oud-studenten en potentiële studenten en docenten. De meeste
        avondscholen maken hier nog veel te weinig gebruik van.
        Het resultaat van deze interactie op sociale platforms moet gebruikt worden om het
        HIK te promoten en dit aan te bieden als “dienst aan de studenten en regionale
        bedrijven”.
        Op de meeste plaatsen blijft het beperkt tot folders, de website, infoavonden en
        opendeurdagen.


       Naar imago en perceptie  positionering
        Behalve de officiële erkenning van de opleiding door de overheid wordt “kwaliteit”
        vooral gemaakt door verhalen: Getuigenissen van oud-studenten ( testimonials),
        van werkgevers, van studenten + publicaties van eindwerken, projecten, artikels en
        andere vermeldingen in de media, studies, papers, … Hoe kan dit zo optimaal
        mogelijk verwerkt en vermarkt worden in de verschillende promotiemiddelen?


        Nog enkele belangrijke facetten die mee in de promotie dienen verwerkt te worden
        zijn werkzekerheid, sociale promotie, het vinden van werk en het behalen van een
        diploma hoger onderwijs zijn.
        Voor een werkgever kan een opleiding:
        o Een verplichting zijn naar bvb. een werknemer toe
        o Een deel uit maken van de relatie werknemer – werkgever (bvb. werknemer
           presteert beter, werkgever betaalt meer )
        o Een bedreiging vormen. (bvb. werkgever denkt dat werk er onder gaar lijden,
           werkgever denkt dat na voltooiing van de opleiding de werknemer ander werk
           gaat zoeken,…)
        Als we dit willen vermarkten dan zullen we ons moeten toespitsen op de waarde
        van het graduaat. (zowel naar werknemer als naar werkgever, of naar de
        generatiecursisten)
                                                                                          75


 mee te nemen naar aanbevelingen: voorbeeldbenadering
 Op de website, zowel als op de sociale platformen moet er veel meer gewerkt worden met
 getuigenissen, profielen van docenten,…
    Voostelling van docenten op de website:
     o Voor welke modules zijn de docenten verantwoordelijk?
     o Wat is hun vak ervaring, in welke sector zijn of waren ze actief?
     o De Know How van deze mensen
     o Werken met foto’s
     o Zie website Groep T
                http://www.groept.be/www/volwassenenonderwijs_ace/graduaten/marketin
                g/docententeam/
    Getuigenissen van ex –studenten, studenten, bedrijfsleiders,…
     o Mensen die promotie hebben gekregen tijden het volgen van hun opleiding
     o Mensen die promotie hebben gekregen na het behalen van hun diploma
     o Mensen die een totale ommekeer hebben gemaakt op werkgebied na het volgen van
        een praktijkgerichte opleiding bij het CVO HIK
     o Bedrijfsleiders die hun medewerkers enkele specifieke modules lieten volgen, met
        het oog op zich te verbeteren binnen hun specifieke werktak.
     o Getuigenis ex –student
        In de bijlage 4 een getuigenis van een oud cvo HIK cursist.
 Op deze manier krijgt de bezoeker het idee in een netwerk van mogelijkheden en kansen
 terecht te komen. Het enige wat de bezoeker moet doen is zich inschrijven en vervolgens
 op een zeer korte termijn ervaring opdoen die direct inzetbaar is in het bedrijfsleven.
 De getuigenissen van 3 studenten uit 3 verschillende studiegebieden op de reclamefolder
 van het CVO HIK is een mooi voorbeeld hiervan en zou op de website bij elke mogelijk te
 volgen opleiding van het type hoger onderwijs geplaatst moeten worden.
 Mogelijke sociale media om de 3 type studenten ( generatiecursisten, heroriënteerders en
 combinatiecursisten ) te bereiken:
  Linked – in
  Facebook
  Wikispace


     6.4 Plaats

     6.4.1   Observatie:


 Campus Geel
 Kleinhoefstraat 4
 2440 Geel
 Het cvo HIK heeft meerdere vestigingen, waarvan de centrale vestigingsplaats zich op de
 campus te Geel bevindt. De hogeschool te Geel is vlot te bereiken via tal van buslijnen, en
 met de trein tot aan het station van Geel. De Kleinhoefstraat is een zijstraat van die ring.
 Vermits het grootste gedeelte van de andere avondscholen op meer dan 40km van onze
 campus liggen, is dit wel een serieus pluspunt.
 Een andere vestiging voor het volgen van opleidingen in hoger beroeps onderwijs is het
 HIK Antwerpen.
 Londenstraat 43
 2000 Antwerpen


     6.4.2   Eigen observaties vanuit het standpunt klant


 Uit cijferanalyse zie 8.7 Geografische segmentatie:


 mee te nemen naar aanbevelingen: voorbeeldbenadering
        In eerste instantie de plaats waar les gevolgd kan worden:
         o Ook het gebruik maken van afstandsonderwijs, creëert voor veel mensen een
             enorme meerwaarde. Op deze manier kan men studenten aantrekken van ver uit
             de regio. Dit kunnen studenten zijn die al een groot gedeelte van de modules in
             een ander CVO gevolgd hebben. Doordat er daar geen mogelijkheid is tot
             afstandsonderwijs, komen deze mensen terecht bij het CVO HIK.

        In tweede instantie de plaats waar het graduaat nog kan geprofileerd worden
             Er moet meer en meer aandacht besteed worden aan het plaatsen van het CVO
             HIK binnen de sociale media. Vermits dit de media van de toekomst genoemd
             wordt, dient men de mogelijkheden hiervan optimaal te benutten. Wijzelf zijn
             gestart met het aanmaken van een Linked-In groep. Het is de bedoeling dat deze
             verder wordt gezet door de volgende cursisten en dat hier ook een verwijzing
             van op de website komt.
    Een instroom creëren in Turnhout zou het aantal studenten binnen het CVO HIK
     kunnen vergroten. Een nieuwe geografische zone zou zo opengetrokken kunnen
     worden een enorm potentieel op rekruteringen als gevolg. ( Merksplas, Hoogstraten,
     Ravels, Arendonk, Beerse, Rijkevorsel, Vosselaar, Wuustwezel, Brecht,…) Dit terwijl
     er relatief weinig geografische concurrentie zou zijn met Geel (weg Kasterlee is
     barrière).
                                                                                         77


   6.5 People

   6.5.1   Observatie people

Het HIK is een dienstenbedrijf. Wat onder andere betekent dat haar “product” gekocht,
geproduceerd en geconsumeerd wordt in elk min of meer persoonlijk contact tussen de
klant en een van de HIK-medewerkers. Het product is dus niet fysiek, maar zuiver een
dienst.
De kwaliteit van de dienst ligt dus voor een zeer groot gedeelte in handen van de betrokken
mensen bij die dienst.
Het betekent ook dat zowel de klanten als de medewerkers betrokken zijn in zowel
productie als verkoop. En dat bij elk klantencontact minstens een deel van het
aanbodperceptie (en dus ook het imago en de kwaliteit ervan) gemaakt, gevormd,
vervormd, bevestigd, bijgestuurd, … wordt. Zowel medewerkers van het CVO HIK als de
klanten zorgen voor een nieuwe instroom en het behoud van cursisten. Maar een
beperktere instroom en meer afhakers hangt ook voor een groot gedeelte af van zowel
medewerkers als cursisten.
Wat impliceert dat het HIK, net als elke andere dienstenfirma, zijn product – imago –
kwaliteit enkel kan beheren via de mensen die het bij zijn “productie” betrekt.
Vandaar de specifieke aandacht voor de 5e P van People. In deze P-groep draait het om
vier factoren:
     het beheer van de bestaande medewerkers.
     het zoeken/vinden van nieuwe, geschikte medewerkers.
     Het rekruteren en beheren van de “juiste” klanten. Het is dus niet enkel het
        personeel dat essentieel is als visitekaartje, maar ook de studenten. Vandaar dat
        contact houden met ex –studenten van cruciaal belang is.
De kwaliteit van de dienst kan op deze manier optimaal gehouden worden. Het moeilijke
aan het aanbieden van een dienst ligt in het feit dat als er iets mis gaat naar de consument
toe, dit niet direct door de consument gecommuniceerd wordt. Wanneer er iets mis is met
een fysiek goed zal de consument niet twijfelen om direct naar het verkooppunt te gaan
waar deze het product gekocht heeft. Daarom is het contact tussen de medewerkers van het
CVO HIK en diens cursisten van cruciaal belang.
Op dit moment gebeurt dit door het beheren van de interactie tussen voorgaande via het
duidelijk en wervend communiceren van de cultuur en waarden van zowel het eigen bedrijf
als die van de klanten.


   6.5.2   De medewerkers

De docenten zijn de medewerkers die de “productie” en dus ook het imago van de HIK-
producten elke les weer “maken, bijsturen, …” Het zijn zij die uiteindelijk het engagement
van het HIK aan de gemeenschap nakomen.
Het is belangrijk dat docenten doordrongen zijn van deze verantwoordelijkheid die veel
verder gaat dan “inhoud voorlezen en examens afnemen”. Het impliceert een manier van
vak benadering, een manier van lesgeven, een manier van omgaan met cursisten, een
manier van afstemmen van vak aanpak en –inhoud op de noden van elke groep (die telkens
anders is door de andere ervaringssamenstelling van de groepen).
Voor een CVO is het uiteraard ook zeer belangrijk om de juiste medewerkers (
docenten,…) aan te trekken. Er wordt dan ook gekozen om te werken met “de meest
geschikte” docenten: voor sommige vakken zal dat betekenen “met serieus wat jaren vak
ervaring”, voor andere zal de nadruk vooral moeten liggen op leservaring (vb. voor talen).


     6.5.3   De klant

                                                                 22
     6.5.3.1 Klantprofiel ( situatie in %, cursistentypologie)


Situatie in %

    69 % van de cursisten is tussen de 18 en de 35 jaar.
    Twee derden van de cursisten woont samen met de partner.
     27% woont alleen en de overige cursisten wonen bij de ouders.
    91% van de cursisten is in België geboren.
     o Van 13% is een van de ouders in het buitenland geboren.
     o Van de cursisten die niet in België geboren zijn woont 77% al meer dan 6 jaar in
         het land.
    Wat de woonsituatie betreft is er geen verschil tussen mannen en vrouwen.
    43% van de respondenten is eigenaar met een lopende hypotheek, terwijl 25% huurt.
    26% van de bevraagden hebben het moeilijk om maandelijks rond te komen.
    80% van de cursisten van HIK werken
     o Er is bijna geen verschil tussen mannen en vrouwen en het aandeel van hen dat
         werkt tijdens de opleiding.
     o Niet alle cursisten die niet werken tijdens de opleiding zijn hierbij ook op zoek naar
         werk. Deze groep beslaat 23% van de niet-werkende cursisten. Van de cursisten die
         wel werken zoekt 36% een nieuwe job.
    Er is een grote diversiteit in de vooropleidingen. De meeste cursisten hebben een
     diploma van het secundair onderwijs.
     o 4% van de bevraagde cursisten heeft geen erkend diploma van het secundair
         onderwijs.
     o Van de cursisten die dit wel hebben behaald, is dit bij de helft een diploma uit het
         TSO of KSO. 2% van de cursisten haalde enkel een diploma van het lager
         secundair onderwijs, terwijl 31% een ASO-diploma behaalde. 8% van de cursisten
         behaalde enkel een diploma van de eerste graad
     o secundair onderwijs.
     o Bovendien behaalden meer cursisten in het HIK een diploma in het hoger onderwijs
         dan bij de gemiddelde HBO5-cursist het geval is. 22% behaalde een diploma aan de
         hogeschool en 6% een diploma aan de universiteit.




22
  Cijfers uit het rapport van cvo HIK. De dataverzameling vond plaats van februari tot
juni 2011.
                                                                                          79


    6.5.3.2 Wisselwerking student - docent


   Hoe is de wisselwerking bij generatiecursisten optimaal tussen docent en student?:
    o De cursist verkiest een meer schoolse, theoretische aanpak ( inleiding van de les
       door de docent, duidelijke structuur met verwijzing naar de examens, de
       vakinhouden wijken niet af van het handboek)

    o De docent zorgt voor vaste cursussen, en uitgeschreven lesmaterialen zowel als
      afgelijnde oefeningen met oplosvoorbeelden.
    o De student heeft praktisch geen bagage op werkgebied


   Hoe is de wisselwerking bij heroriënteerders optimaal tussen docent en student?:
    o Deze studenten hebben veel gelegenheden nodig om zichzelf te bewijzen (aan
       zichzelf, aan hun omgeving en aan het toekomstige werkveld)
    o Praktijkprojecten waarin ze hun tanden kunnen zetten en die hen geleidelijk meer
       en meer “zichtbaarheid” in het werkveld geven.
    o Teamprojecten waarin ze zich niet enkel kunnen meten met collega-studenten die
       niet heroriënteren. Maar waarin ze idealiter ook hun vroegere ervaringen en
       contacten kunnen valoriseren.
    o Hebben al wat bagage op werkgebied, alleen niet gerelateerd aan de opleiding die
       ze volgen.


   Hoe is de wisselwerking bij combinatiecursisten optimaal tussen docent en student?:

    o Het is belangrijk dat de opleiding hen de gelegenheid geeft om zich op hun
      werkplek als “groeipotentieel” te profileren. De opgedane leerstof zal voor de
      combinatiecursist immers het meest interessant zijn als deze direct kan gebruikt
      worden op de werkvloer.
    o Voorkeur voor maximaal leerstof die min of meer direct te gebruiken is op hun
      werkplek
    o Voorkeur voor projecten die hen toelaten om zich
          op hun werkplek/ naar hun werkgever te profileren als “groeipotentieel”
          op hun werkplek bij dingen “van hun volgende werkniveau” te laten
              betrekken (vb. informatie te krijgen die ze anders niet zouden krijgen)
    o De student heeft al werk gerelateerde ervaring en probeert deze dan ook tijdens de
      opleiding te benutten.
    o Voorgaande punt geeft de docent dan ook de mogelijkheid om meer
      praktijkgerichte uiteenzettingen en voorbeelden aan de lessen te koppelen.

Een deel van het leerrendement van de opleiding ligt in de ervaring en de
praktijkvoorbeelden en –materialen die deze cursisten aanbrengen. En ze verwachten ook
dat “hun bijdrage” in dat rendement erkend, gerespecteerd en gewaardeerd wordt. Er is
hier een constante wisselwerking van kennis en praktijkervaring tussen docent en student.
   6.5.3.3 Impact van typologiemix in studiegroepen


Eigen ervaring leert ons dat studiegroepen een zeer belangrijk element zijn voor de
waardering van cursisten voor een cursus én een docent. “Goede groepen” motiveren
docenten en groepsleden. “Slechte groepen” nemen veel van de glans van een opleiding
weg en maken volhouden moeilijker voor alle betrokkenen.
Onze studiegroep is volledig samengesteld uit combinatiecursisten. Toch zijn onze
werkachtergronden zeer divers wat het mogelijk maakt van elkaar te leren. Dit is het ideale
aan avondopleiding binnen het volwassenonderwijs. Dit is één van de grote verschillen
t.o.v. van hetzelfde graduaat ( op papier dan ) dat je kan behalen via een dagopleiding in
het volwassenenonderwijs. Er gaat een groot stuk verloren van de ervaringen die je met
elkaar kan delen vermits er bij de meeste van deze studenten weinig of geen inbreng vanuit
de praktijk is.
Studiegroepen worden gedefinieerd door hun samenstelling. Ideaal zijn groepen met een
perfecte mix van de verschillende typen cursisten: een grote kerngroep van
“combinatiecursisten” met aan de ene kant een goede minderheid “generatiestudenten” en
aan de andere kant een goede minderheid “heroriënteerders”. Het soort groepen dat
zichzelf in evenwicht houdt rond een duidelijk leerdoel waarin iedereen zich min of meer
kan terugvinden. Doordat niemand geïsoleerd zit, de werkteams “natuurlijk” divers zijn en
een docent relatief gemakkelijk de inbreng van iedereen kan aanboren en valoriseren.
Naarmate een studiegroep kleinere minderheden telt, wordt het moeilijker voor die
“minderheidscursisten” om zich in de groep te integreren. En wordt voor hen de verleiding
groot om “ontevreden” af te haken. Bovendien hypothekeert achtergrondhomogeniteit een
stuk van het leerpotentieel: als iedereen hetzelfde denkt en vindt, gaat een stuk inspiratie
verloren.
Naarmate een studiegroep afwijkt van de “ideale groepmix” moet een docent zich ook
meer gaan aanpassen aan de individuele studiegroepen waaraan hij les geeft. Wat de druk
op lesvoorbereidingen aanzienlijk zal verhogen als die docent optimale “passendheid” van
de lesaanpak aan de groep voor elk van zijn groepen wilt. Vandaar dat het geen slecht idee
zou zijn om de competenties en de manier van lesgeven mee te delen op website. Toch
zeker bij graduaatsopleidingen die je zowel in het avondonderwijs als het dagonderwijs
kan volgen. Op deze manier ga je geen enkel type cursist benadelen.
Anders zou het kunnen zijn dat de docent “en cours de route” zijn materialen, voorbeelden,
nadrukken,... (soms drastisch) gaat moeten aanpassen en bijsturen… nadat hij de
studiegroep wat heeft leren kennen. Wat betekent dat het gros van die voorbereidingen
moeten gebeuren bij aanvang van een studietraject. Wat op zijn beurt de beschikbaarheid
en voorspelbaarheid van inhouden, lesmaterialen, … niet ten goede komt. En dat gaat dan
weer de studenten met een “generatieprofiel” tegen de borst stoten.


   6.5.3.4   Eigen analyse van de omgang met huidige klanten

De klanten vormen niet enkel een belangrijke bron van inkomsten, ze zijn ook de beste
vertegenwoordigers van het bedrijf. Zij zullen pronken over de samenwerking wanneer
deze succesvol was en bieden bovendien de mogelijkheid tot het uitbreiden van de
reputatie.
Wanneer een student een opleiding met succes heeft beëindigd, is het belangrijk hier
gebruik van te maken.
                                                                                         81


    Theoretisch zal deze student, indien deze meer kansen heeft gekregen door de
     opleiding, goede reclame maken over de school.
    In praktijk is het belangrijk dat het CVO zelf contact met deze mensen houdt.
     Afgestudeerden hebben het druk met hun carrière en hun eigen leven. Ze zijn best
     tevreden over hun opleiding maar hebben nood aan “herinneringen en aanleidingen”
     om hierover aan de praat te geraken. Contact met het HIK kan die “aanleidingen”
     maken.
 Klantentevredenheid wordt geboren uit de overeenstemming tussen de toekomstplannen en
 carrièreverwachtingen bij start en ervaren “vervulling” van die verwachtingen en ambities
 bij beëindiging van de opleiding.
  Zonder begeleiding hebben verwachtingen de neiging om in de loop van het
     dienstverleningsproces een eigen leven te gaan leiden.
  Het is daarom belangrijk dat de verwachtingen van cursisten systematisch bij aanvang
     geëxpliciteerd en waar nodig bijgestuurd worden. En dat ook de invulling van de
     verwachtingen en doelen in de loop van de studie zichtbaar gemaakt worden voor
     zowel cursisten als docenten. Met als sluitstuk de expliciete vaststelling en erkenning
     van de invulling van de verwachtingen en doelen aan het eind van de opleiding. Op
     deze manier is er een constante controle op de kwaliteit van het aangeboden product.
  Dat impliceert regelmatige metingen met publicatie van meetresultaten én voor alle
     partijen duidelijk zichtbare bijsturingen waar nodig. Dit is reeds deels gebeurd door
     marktonderzoek a.d.h.v. enquêtes. Toch worden vandaag de dag de resultaten niet
     genoeg gebruikt. Waarom zouden we de verwachtingen van de studenten bij aanvang
     en bij voltooiing van de opleiding niet meenemen en tonen aan potentiele studenten?
     o Deze gegevens kunnen voor vele mogelijke starters de trigger vormen voor het al
         dan niet beginnen aan een opleiding.
     o Ook werkgevers kunnen hiertoe bijdragen. Zij kunnen als klant getuigen over de
         meerwaarde van e goed praktijkgeschoold personeel op de werkvloer. Werknemers
         die regelmatig aan opleidingen deelnemen, kunnen hun kennis opfrissen,
         vergrootten, …

 mee te nemen naar aanbevelingen
 De manier van lesgeven, de manier van omgaan met cursisten, en de manier van
 afstemmen van vak aanpak en –inhoud op de noden van elke groep (die telkens anders is
 door de andere ervaringssamenstelling van de groepen), maken dat het
 volwassenenonderwijs in de avondschool praktijkgericht tweerichtingsverkeer is tussen
 docent en student.
 Hierdoor is het zeer belangrijk dat docenten hierin maximaal geholpen, begeleid en
 gewaardeerd worden. Het HIK kan dat doen door werkmodellen aan te reiken (syllabus,
 vakfiches, CV-stramien, advies naar uitbouw Linked-In profiel,...). Bijkomend voordeel:
 uniformiteit op website + “sturing van vak focus richting competentieontwikkeling en
 praktische bruikbaarheid leerstof)
 De focus van elke cursus afzonderlijk op zijn specifieke doelgroep, rendement,
 meerwaarde in het werkveld - Wat zijn de cursisten met het volgen van deze modules? Wat
 is de meerwaarde naar werkgevers? Welke concrete meerwaarde brengt de docent bij aan
 de leerstof? Welke ervaringen uit het bedrijfsleven worden mee verweven in de lessen?
Mee te nemen naar aanbevelingen: Zowel deze weloverwogen mix als het docententeam
zelf moet meer in de picture gezet worden, zowel als hun bevindingen over het vak dat ze
geven.
Wat zijn de cursisten met het volgen van deze modules? Wat is de meerwaarde naar
werkgevers? Welke concrete meerwaarde brengt de docent bij aan de leerstof? Welke
ervaringen uit het bedrijfsleven worden mee verweven in de lessen? Enzoverder.
   In kaart brengen van een groepsprofiel bij opstart van een vakmodule en dit profiel zo
    vroeg mogelijk doorgeven aan betrokken docenten.
    o Idee: introductieles waarin cursisten begeleid worden naar publicatie van een
        Linked-In profiel
    o Idee: per vakmodule een introductieles waarin de vakinhoud en de vakaanpak
        voorgesteld wordt aan de studiegroep. En waar concrete afspraken gemaakt worden
        naar doorgeven van vragen, voorbeelden, materialen, illustraties aan de studiegroep
        (inclusief de docent)
   Alle docenten op Linked-In  studenten expliciet aanmoedigen om bij aanvang van
    een vakmodule te linken naar de Linked-In pagina van de docent.
   Structurele en openbare resultaatmetingen naar opleidingsdoelen bij aanvang, in de
    loop van en bij afloop van opleidingen. Plus gepubliceerde en opgevolgde bijsturingen
    waar nodig. Duidelijke vermeldingen op de website en in reclamefolders van studenten
    die voor zichzelf het gewenste resultaat hebben behaald.
   Begeleiding van docenten naar het opstellen van een “kernlijn” voor elk vak
    (leerdoelen, competenties, voornaamste leerinhouden) die van bij aanvang vast ligt op
    het vakplatform én de website. Maar in de loop van de cursus aangevuld wordt met
    gerichte uitwijdingen, voorbeelden, illustraties, …
   Systematische aandacht voor door studenten/docenten en oud-studenten geleverde
    prestaties, geboekte successen,... in projecten, carrière,… (type studentenproject op
    website Groep T)  vb. elke docent moet voor elk vak in elke studiegroep minstens 1
    topprestatie doorgeven voor publicatie. Op de website van groep T kan je bij elke
    graduaatsopleiding een topprestatie lezen die door één of enkele van de studenten
    verwezenlijkt is. Deze topprestatie is terug te vinden in bijlage 5.


   Studenten moeten expliciet verantwoordelijkheid gegeven worden voor “hun deel” van
    de opleiding vb. door hen te verplichten om hun bijdrage te publiceren in hun portfolio.
    Dit hebben we geleerd tijdens het vak strategisch ondernemingsbeleid, waar we deze
    portfolio op een originele en interactieve manier hebben leren brengen op Wikispaces.


    6.5.4   Het communiceren van de cultuur en waarden van zowel het eigen bedrijf als dat
            van de klanten


Het HIK heeft een min of meer duidelijke visie en missie waarmee in de praktijk weinig
“zichtbaar” gedaan wordt. Hun visie van praktijkgericht onderwijs dat direct inzetbaar is
op de arbeidsmarkt, wordt op de verkeerde manier naar de buitenwereld gecommuniceerd.
Het HIK-management heeft ook een vrij duidelijke bedrijfscultuur die niet altijd duidelijk
vertaald wordt naar individuele docenten en studenten.
                                                                                            83


 mee te nemen naar aanbevelingen
    Het “vertalen” van de HIK-visie naar een concreet “huishoudreglement” en een
     concreet uitgewerkte huisstijl (niet enkel naar briefhoofden maar ook naar vb. syllabi,
     cursussen,...)
    Vertalen van de HIK-visie naar een duidelijke communicatiepersoonlijkheid die
     concreet zichtbaar gemaakt in een geïntegreerde communicatieaanpak op de website, in
     sociale media, in brochures en affiches, op opendeurdagen, en in cursussen.



     6.6 Proces

 Het bedrijf gaat door het sturen van de manier waarop en de omstandigheden waarin
 werknemers en klanten dingen gedaan krijgen, vat krijgen op de kwaliteit van de
 dienstverlening.
 Uitgeschreven processen zorgen ervoor dat men bij de “productie” van een dienst geen
 stappen overslaat, met alles rekening houdt, de juiste prioriteiten volgt, …
 De processen die een instelling als het HIK voornamelijk moet beheersen zijn:
    Beheer van informatieaanvragen van potentiële studenten (beantwoorden van mails,
     reageren om sociale media en chats, persoonlijk onthaal, toesturen van informatie,...)
    Beheer van inschrijvingstrajecten (inschrijfformulieren, aanvraagformulieren,
     afhandeling van betalingen en subsidies, uitschrijven en opvragen van attesten,
     vrijstellingen, ervaringsequivalenten), misschien ook de mogelijkheid creëren om
     online al een voorinschrijving te doen, dit bespaart tijd bij de definitieve inschrijving.
    Technisch beheer van studietrajecten (uurroosters, advies naar opties,
     puntenadministratie, …)
    Levering van diensten (startafspraken naar doel en aanpak, monitoring van oplevering,
     bewaken van individuele bijdragen/opleveringen, ...) regelmatig opleveringen van
     studenten en bijdragen van docenten publiceren op de website hierdoor een bruisend en
     up –to –date proces creëren voor de website en andere sociale media.
    Diploma-administratie (EVC’s eerder verworven competenties, attesten, certificaten,...)
    Netwerking (interactie tussen studenten, docenten, oud-studenten, … - contactlijsten,
     regionale bedrijven,...) via sociale media, maar ook via direct contact.
    Terugkoppeling met het werkveld (behoeften bedrijven, evoluties in vakdomeinen, ...)
         o Werkgevers die vol lof zijn over de verworven competenties van hun
              werknemers gedurende de opleiding.


 mee te nemen naar aanbevelingen
 De processturing was, enerzijds door tijdsgebrek en anderzijds door afwezigheid van
 klachten of opmerkingen, geen aandachtspunt in dit werk. Maar naar de toekomst lijkt het
 aangewezen om hier werk van te maken.
   6.7 Physical Evidence (tastbaar bewijs)

Studenten willen graag tastbaar bewijs van wat ze kunnen verwachten. Werken met foto
materiaal en verhalen van studenten vormen hier een onmisbare tool in.
Ook de erkenning van de opleiding door het Ministerie van Onderwijs en Vorming speelt
hier een grote rol in.

De infrastructuur van de school en de diverse mogelijkheden voor de student zijn
natuurlijk ook van belang om een bepaalde school boven een andere te prefereren.
Vandaar dat zaken zoal toledo, linked-In, facebook, wikispaces tastbaar bewijs kunnen
vormen voor een school die meegroeit met zijn tijd en gebruik maakt van de moderne
communicatiemogelijkheden.
                                                                                        85


   7    Concurrentie onderzoek

7.1 Inleiding

Een concurrentieanalyse is een studie van de externe omgeving van een onderneming.
Waar kansen en bedreigingen uit voortvloeien voor de SWOT. De concurrentieanalyse
heeft als doel:
    Inzicht krijgen de zwakke en sterke punten van de concurrenten. Deze kan je met je
        eigen sterke en zwakke punten vergelijken om er achter te komen hoe je ervoor
        staat vergeleken met de concurrentie. Het gaat dus om het vaststellen van de eigen
        relatief zwakke en sterke punten.
    Inzicht krijgen in het toekomstig strategisch gedrag van je concurrenten. Je kunt
        voorspellen welke koers ze gaan varen en het levert indicaties op voor de kansen en
        bedreigingen die veroorzaakt worden door de concurrentie.



7.2 Het vijf-krachten model van Porter.

Dit is een veelgebruikt instrument voor een business unit strategie om een
concurrentieanalyse te maken. De 5-krachtenanalyse wordt uitgevoerd op een vijftal
fundamentele concurrentiekrachten:
       1. Dreiging nieuwe toetreders
       2. De mate waarin substituten of complementaire goederen/ diensten verkrijgbaar
       zijn
       3. Macht van kopers
       4. Onderhandelingsmacht van leveranciers
       5. Huidige concurrenten in de markt

In deze fase is ons werk een eerste verkennende studie. Onze tijd en - nog belangrijker –
onze marktkennis is nog beperkt. De 5de macht is op korte termijn voor een
onderwijsinstelling de belangrijkste. Daarom gaan we in deze eerste fase onze analyse
beperken tot de huidige concurrenten op de markt.

Tussen onze concurrenten kunnen we een onderscheid maken in:
    Directe productconcurrentie:
       Hieronder verstaan we de onderwijsinstellingen die gelijkaardige producten
       hebben. We bedoelen hiermee dus andere cvo’s. Deze hebben dezelfde producten
       en meestal ook hetzelfde doelpubliek enz.… .
    Indirecte concurrentie
       Hieronder verstaan we de onderwijsinstellingen die geen strikte
       productconcurrenten zijn. Bijvoorbeeld omdat de instellingen geen cvo –statuut
       hebben of omdat ze gelegen zijn in het buitenland. Ze worden in de analyse
       opgenomen omdat ze mogelijk op termijn in de perceptie van onze klanten wel
       directe keuzealternatieven kunnen worden.

De zwakte in onze concurrentieanalyse is dat we uitgaan van een “officiële
producttechnische definitie” van “concurrenten”. Een van de problemen in deze
benadering is de “veronderstelling van technische kennis” bij onze klanten.
Wij kennen het verschil tussen een erkende en een niet-erkende instelling, tussen een
diploma en een attest. Wij hebben echter nergens onderzocht of potentiële klanten dat
verschil ook kennen en/of correct inschatten. Wat betekent dat onze klanten mogelijk het
verschil tussen bijvoorbeeld Syntra en een cvo niet kennen. Wat dan in dit voorbeeld
Syntra tot een directe concurrent zou maken.
Gezien het hier om een eerste verkennende studie gaat, hebben we besloten onze analyse
voorlopig te beperken tot de “producttechnische concurrenten”.

       Aanbeveling: Onze aanbeveling is om in alle volgende marktonderzoeken naar
       cvo-klanten (zowel HIK- en KHK-intern als extern) van het checken van de kennis
       van het verschil een aandachtspunt te maken



7.3 Onderzoekafbakening

Onder directe concurrenten analyseren we in deze eerste, verkennende fase volgende cvo’s
“in de regio” (ttz: theoretisch ook bereikbaar en dus een optie voor cvo HIK cursisten):
 Groep T Leuven
 CVO Antwerpen Zuid
 PCVO Handel Hasselt
 CVO Brussel

Onder indirecte concurrenten in onze analyse zijn volgende onderwijscentra opgenomen:
 Syntra
 Open Universiteit Heerlen (Nederland)  Enkel afstandonderwijs
 NHA
 Avans hogeschool.

Onze verantwoording voor deze keuze:
 We hebben te weinig gegevens om op dit ogenblik exact in kaart te kunnen brengen
   welke alternatieve keuzes onze potentiële klanten zien of willen zien.
 Syntra (wegens prominent in de regio) en NHA (wegens overheid en in alle brochures
   van allerhande overheden) vertegenwoordigen de naar ons gevoel meest
   waarschijnlijke keuze-alternatieven in de regio
 Avans is een Nederlandse hogeschool met campussen in o.a. Utrecht en ’s
   Hertogenbos: op dit ogenblik is “de grens” voor de meeste Vlamingen nog een
   drempel. Maar gezien meer en meer mensen uit de streek stilaan “over de grens” gaan
   winkelen, houden wij er rekening mee dat deze mentale barrière op termijn kan
   verdwijnen. En dan komt Avans (en zijn nog dichter gelegen NL concurrenten) “in de
   regio”. Zeker gezien hun optie “afstandsonderwijs”
 Voor OU Heerlen lijdt onder dezelfde “mentale drempel” als Avans. Behalve dat
   Heerlen gespecialiseerd is in afstandsonderwijs én “echte” universitaire diploma’s
   binnen handbereik brengt. Tot heden focussen zij vooral op Nederland, ex-pats en
   Belgisch Limburg. Maar af en toe begint hun aandacht stilaan iets verder richting
   Vlaanderen te komen.
   OU Heerlen vertegenwoordigt in onze analyse alle “afstandsaanbod” van
   diplomatrajecten. En dus ook de meest eminente dreiging van nieuwe toetreders in de
   markt.
                                                                                       87


7.4 Eerste ruwe analyse van het concurrentiële marktaanbod

7.4.1   Directe concurrenten

Als we alle directe concurrenten van het cvo HIK met elkaar vergelijken zien we eigenlijk
zeer weinig verschillen.
Qua prijszetting en product komen bijna alle inhouden, diploma’s en dergelijke zeer sterk
overeen.
De verschillen die we voor onze marktinschatting weerhouden zijn:
     Bij groep T moet je maar 2 dagen in de week naar school in plaats van 3. De
       opleiding duurt net als de andere ook 3 jaar.
           We ervaren zelf dat de combinatie werk – privé – opleiding vaak een probleem
           vormt voor cursisten. En reductie van lestijd met ruim 30% is aanzienlijk .. en
           zeer aantrekkelijk.  als Groep T het kan, kan het cvo HIK het ook, dus dit
           moeten we meenemen naar verder onderzoek
     Op het PCVO Handel is er een traject naar een bachelor diploma in
       avondonderwijs.
           Hier zelfde opmerking als bij Groep T: flexibiliteit naar avondonderwijs klinkt
           aantrekkelijk. 100% avondonderwijs brengt vermoedelijk zijn eigen problemen
           mee (volhouden lijkt daar op eerste zicht een van). Maar als combinatie met
           “echte” les is het aantrekkelijke optie – zeker als ze kan ingezet worden om de
           individuele “draagbaarheid” van een traject voor een cursist te verhogen.
     Ook bied het PCVO Handel en Katho in Kortrijk bachelor en zelfs master-
       opleidingen aan via afstandsonderwijs. Open Universiteit Heerlen biedt ook
       afstandsonderwijs aan dus in dit opzicht kan deze school ook als direct concurrent
       worden aanschouwd.
       o Nadeel van het afstandsonderwijs is dat men geen contact met de bedrijfswereld
           heeft en geen connecties kan leggen door in contact te komen met docenten uit
           het bedrijfsleven. Gezien netwerken volgens onze oud-studenten een
           belangrijke “opbrengst” van avondonderwijs is, is dit een nadeel.
       o Anderzijds: zoals hierboven gezegd, het zou combinatie met werk & privé af en
           toe een stuk gemakkelijker maken.
       o EN via deze instellingen kunnen de ambities verlegd worden naar een direct
           traject naar Bachelor en Master
     In de concurrentieanalyse zijn de websites van de verschillende scholen met elkaar
       vergeleken.
       o Hieruit kunnen we afleiden sommige websites – namelijk die Syntra, Group T
           veel commerciëler en interactiever zijn dan de site van het cvo HIK. Op de
           websites in kwestie staan getuigenissen van ex studenten, filmpjes van docenten
           en studenten met hun bevindingen,… Dit komt zeer persoonlijk over waardoor
           de potentiële cursisten zich in sommige punten kunnen terugvinden en ook
           sneller geneigd zijn om al deze informatie op te nemen.
       o Zowel Syntra als Groep T spraken ons onmiddellijk veel meer aan.
       o De website van Groep T slaagt er bovendien in om de opleiding zelf een stuk
           aantrekkelijker en professioneler te maken. En de bezoeker het gevoel te geven
           dat de studenten en oud-studenten van Groep T een “club” zijn waar men zelf
           ook deel wil van uit maken.
     Syntra is niet herkend als instituut voor hoger onderwijs en mag geen diploma
       uitreiken. Maar veel mensen zijn zich hier volgens ons niet van bewust waardoor ze
       vaak voor Syntra kiezen door hun commerciële website en andere
       communicatiekanalen.
       o Syntra “verkoopt” echt gerichte opleidingen ttz cursussen die men kan volgen
          om een duidelijke, goed afgelijnde maar vooral “directe” opbrengst te krijgen –
          de cursist wil iets concreet leren, Syntra heeft daar een cursus voor.
       o De directe “verkoop” van vakken en vakmodules komt voor een deel ook terug
          in de website van Groep T en zien we ook in de aanpak van bedrijfsopleidingen
          en vb. de opleidingen van de Stichting Marketing.
           Het doet “goesting krijgen” voor vakken, voor opleidingsdelen. En dat kan
              een ingang zijn om cursisten aan te trekken die in eerste instantie een heel
              traject nogal overweldigend vinden.
           Maar het maakt ook het hele traject “spannender”, “interessanter” en ook
              “gemakkelijker om uit te leggen” voor huidige cursisten.

De dichtstbijzijnde cvo-scholen liggen allemaal meer dan 40km van het cvo HIK
verwijderd. Gezien de tijdbelasting van studenten in het cvo, vermoeden wij dat afstand en
bereikbaarheid een belangrijk keuzecriterium zijn. 40 km is naar Vlaamse normen ver
waardoor de directe bedreiging vanuit de omliggende cvo’s ons eerder beperkt relevant
lijkt.
Maar door de haast onvermijdelijke opkomst van afstandsonderwijs kunnen deze scholen
en zelfs veel verder gelegen scholen wel een hele grote bedreiging worden. Als men niet
meer naar school moet en alles thuis kan doen maakt het niet uit waar de school gelegen is.
Het keuzecriterium “afstand/bereikbaarheid” dat nu vermoedelijk zeer relevant is, zal dan
zijn kracht verliezen en mogelijk veel meer ruimte maken voor intrinsieke
opleidingseigenschappen als programma-aanbod, aangeboden begeleiding, naam en faam
van de instelling en/of haar lesgevers.


7.4.2 Indirecte concurrenten

Als we gaan focussen op de indirecte concurrenten in het buitenland zijn er toch wel
enkele verschillen. Hierbij zitten ook enkele kansen waar het cvo HIK op kan inspelen
door deze ook tot stand te brengen.
De belangrijkste verschillen zijn:
    De expliciete inzet van ervaringsequivalenten: Dit wil zeggen dat men voor
       bepaalde modules vrijstellingen kan verkrijgen door het feit dat men al meer dan
       voldoende ervaring heeft in een bepaald vakgebied. Dit kan in België ook. Maar
       opvallend is dat het in de buitenlandse instellingen “standaard” in de trajectopstart
       opgenomen wordt. Een student start daar met een inventarisatie van wat hij/zij “al
       heeft”.
       o Dit is een enorme meerwaarde voor een school omdat potentiële studenten
           hierdoor hun traject kunnen verkorten.
       o Het is ook zeer interessant vanuit het standpunt “schoolimago”. Het onderlijnt
           dat omdat de scholen zich vooral richten op werkende volwassenen. Deze
           hebben dus ook al enige ervaring. En de ervaringsequivalenten “waarderen”
           deze ervaring.
            Ze geven aan dat de school werkervaring naar waarde kan schatten.
            Ze geven aan dat de school van bij aanvang respect en waardering heeft
               voor wat haar cursisten al bereikt hebben.
                                                                                     89


         En het geeft de cursist het gevoel van al van bij aanvang “op traject” te
          zitten.
 Het concept “Duale opleidingen” (AVANS Hogeschool): Dit houdt in dat men in
  samenwerking met een bedrijf een bachelor diploma kan behalen door een half jaar
  school af te wisselen met een half jaar werkplekstage. Zo duurt de opleiding wel 4
  jaar en een half, maar kan men een half jaar geld verdienen in een relevante functie
  en een bachelor diploma behalen.
  o Dit is het concept deeltijds onderwijs maar dan voor een hogeschoolopleiding.
  o Lijkt een goede optie voor bedrijven die hun medewerkers gericht in een of
      andere richting willen opleiden:
        het bedrijf krijgt inspraak in het opleidingstraject (welke vakken de cursist
          kiest etc. – school kan bedrijf ook direct betrekken bij vakinhouden en
          cases)
        de cursist kan binnen zijn bedrijf van bij aanvang een carrièretraject
          afspreken.
        Het bedrijf kan deze opleidingen vermoedelijk binnen ISO e.a. registreren
          als “bedrijfsopleiding”
  o Lijkt ook een goede optie voor schoolverlaters die werkervaring missen: door
      een combinatie van leren en “stage” wordt bedrijfservaring opgebouwd en kan
      men – mits goede afspraken – financieel wat onafhankelijker worden.
  o Gegeven de lokale contacten van het cvo-HIK een optie die niet onhaalbaar lijkt
      als potentieel aanvullend lesaanbod
 In Nederland gebruikt men bijna systematisch afstandsonderwijs als keuzeoptie
  voor een of meerdere vakken/modules. We zien zelfs dat in België dit ook al
  gebeurd.
  o Afstandsonderwijs krijgt geen onverdeeld goede kritieken: vooral de discipline
      opbrengen om het helemaal op je eentje vol te houden lijkt een groot probleem
  o Maar als afstandsonderwijs gecombineerd wordt met echte klasgroepen die echt
      les volgen (vb. door op afstand via internet de lessen “live” te kunnen volgen, in
      “real time” of “uitgesteld”), heeft men het goede van 2 werelden: flexibiliteit én
      het gevoel van klasgroep.
 Syntra wordt volgens de eerder vernoemde criteria gezien als een indirecte
  concurrent omdat het geen cvo is. Maar als we gaan kijken naar hoeveel cursisten
  zij aanwerven kunnen we het wel als een directe concurrent beschouwen.
  o De communicatie via hun website is veer commerciëler en klantgericht dan die
      van de meeste cvo’s. Gezien hun lesaanbod zij toch zeer veel cursisten die
      eigenlijk op het cvo HIK een diploma zouden kunnen “samen sparen.
  o Het cvo HIK moet zich hier veel meer als een zichtbaar alternatief profileren.
      Hiervoor zullen ze hun communicatie naar de buitenwereld toe commerciëler
      moeten maken. Het cvo HIK heeft alles in huis wat cursisten bij Syntra zoeken.
      Het probleem is dat cvo HIK dit naar ons gevoel niet sterk genoeg uitspeelt en
      in zijn communicatie veel te veel “school” blijft (en dat is voor nogal wat
      potentiële cursisten net de instelling die zijn “ontvlucht” zijn)
7.5 Conclusie

We kunnen besluiten dat er op dit ogenblik en behoudens enige cosmetische dingen,
fundamenteel weinig marktbenaderingsverschillen zijn bij de directe concurrenten.
    De marktbenadering is – met uitzondering van Groep T – “schools”:
           o het uitgangspunt in communicatie en programmaopbouw is dat studenten
               komen studeren voor een diploma,
           o onderliggend is de veronderstelling dat studenten dat diploma via “de
               kortste weg van de minste inspanning willen bereiken”
           o onderliggend is ook de veronderstelling dat “de school het weet” dus dat
               programma’s en vooral vakken minimaal moeten verantwoord of toegelicht
               worden. Dat het genoeg is om te zeggen dat “wij een goede, gekende, grote
               school zijn”.
                    de nadruk ligt op wat de school doet en wat de school aanbelangt:
                       het “diploma-aanbod” en de studiekosten (uitsluitend in geld)
    Bij de indirecte concurrenten in het buitenland merken we dat er wel een andere
      marktbenadering groeit. Hier legt men een aantal kansen bloot waar het cvo HIK
      kan op inspelen.
           o De marktbenadering is commercieel:
                    de klant heeft een behoefte, de school heeft daar een aanbod
                       tegenover
               o de klant zoekt “beste waar voor zijn geld” en de school gaat daarover
                   met de klant in onderhandeling
                    de school maakt “beste waar” en besteedt veel aandacht aan het
                       maken daarvan NAAR CRITERIA VAN DE KLANT (nadruk op
                       bruikbaarheid, inzetbaarheid, erkenning door bedrijven en
                       instellingen, ...)
                    de school heeft individuele “prijspromoties”: de EVC’s, de optie
                       afstandsonderwijs, de optie duaal traject, …
                    De school geeft aan rekening te houden met de “totale prijs van
                       opleiding” voor de klant: gespreide lesuren, beperkte belasting per
                       week, …
    Het is altijd een zeer sterk punt om als eerste met iets in ons land te starten. Ons
      lijkt het gebruik van ervaringsequivalenten en de trajecten naar bachelor en master
      opleidingen een zeer belangrijk gegeven.
                                                                                         91


8 Segmentatie
In een ideale wereld zou cvo HIK elke volwassene als potentiële klant zien. In realiteit kan
je nooit iedereen bereiken. Je dient duidelijk je markt in verschillende segmenten op te
delen zodat je ook je strategie kan aanpassen aan de groepen. Volgens P. Kotlers
‘Principes van de Marketing’23 is marktsegmentatie, ‘het proces waarbij consumenten
worden ingedeeld in duidelijk onderscheiden groepen, met gelijksoortige behoeften,
kenmerken of gedrag dan ook van uitermate groot belang’. Deze groepen hebben onderling
mogelijk nood aan verschillende producten of een andere marketingmix.



8.1 Volwassenenonderwijs in het algemeen in Vlaanderen24

       Doelstellingen:
        o Cursisten in staat stellen een erkend studiebewijs te behalen
        o Zorgen voor persoonlijke ontwikkeling, maatschappelijk functioneren,
           uitoefenen van een beroep, leren beheersen van een taal
       Onderscheid:
        o Centra basiseducatie ( 13 centra)
               Richt zich tot wie basisvorming nodig heeft (lezen, rekenen, schrijven, …)
               draagt bij tot maatschappelijke ontwikkeling.
        o Centra volwasseneducatie ( 112 centra)
        o Secundair volwassenenonderwijs
                Minimum leeftijd bij aanvang: 16 jaar
                Voorkennis: geen
                Geldelijke studiekosten:
                       Cursusmateriaal: alle benodigdheden die door het centrum als
                       noodzakelijk worden opgegeven voor het volgen van de opleiding en
                       die door het centrumbestuur worden aangerekend.
                Afgeleverd studiebewijs bij succesvol beëindigen opleiding:
                    Diploma secundair onderwijs: als je de opleiding ‘Algemene
                       Vorming’ tot een goed einde hebt gebracht, eventueel in combinatie
                       met een diplomagerichte opleiding.
                    Certificaat: als je met goed gevolg een modulaire opleiding in het
                       secundair volwassenonderwijs.
        o Hoger beroepsonderwijs/ specifieke lerarenopleiding
                Minimum leeftijd bij aanvang: 18j. Indien de inschrijving plaats vindt
                   tussen 1 september en 31 december, dan moet je 18 j worden ten laatste
                   op 31 december van dat kalenderjaar.
                Voorkennis:
                    Diploma secundair onderwijs
                    Certificaat van secundair volwassenenonderwijs van ten minste 900
                       lestijden behaald hebben
                Geldelijke studiekosten:
                    Algemene vorming: geen inschrijvingsgeld


23                                             e
     Philip Kotler: Principes Van De Marketing, 5 editie (ISBN: 978-90-430-1622-3-
24
     http://www.ond.vlaanderen.be/publicaties/eDocs/pdf/397.pdf
                   Voor alle andere opleidingen geldt: 1 € per lestijd met een maximum
                     van € 400.00 per schooljaar. Binnen een periode van vier
                     schooljaren wordt het inschrijvingsgeld begrensd op €1200,00
                   Uitzonderingen:25
                          0.50 € per lestijd voor de opleidingen Nederlands tweede taal
                          Gehele of gedeeltelijke vrijstelling van het inschrijvingsgeld:
                             personen die een leefloon of werkloosheidsuitkering
                             genieten, mindervaliden, inburgeraars, gedetineerden.
                            Cursusmateriaal: alle benodigdheden die door het centrum als
                            noodzakelijk worden opgegeven voor het volgen van de
                            opleiding en die door het centrumbestuur worden
                            aangerekend.
                 Afgeleverd studiebewijs bij succesvol beëindigen opleiding:
                   Graduaatsdiploma (tenminste 900 lestijden)
                   Getuigschrift: opleiding bedrijfsbeheer in studiegebied handel:
                     oprichting KMO
                   Certificaat: als je met goed gevolg een modulaire opleiding in het
                     secundair volwassenonderwijs of in het hoger beroepsonderwijs hebt
                     beëindigd, uitgezonderd de opleiding (bedrijfsbeheer) en een
                     opleiding van het HBO van ten minste 900 lestijden. Welk verschil
                     met deelcertificaat, zijn er instellingen die dit afleveren?
                   Deelcertificaat: behaal je wanneer je slaagt voor een module van een
                     opleiding
                   Diploma leraar: specifieke lerarenopleiding

    Onze Opmerkingen:
1. Het is dus niet mogelijk om een bachelor diploma te behalen via
   volwassenenonderwijs. Dit kan wel via een aangepast traject na deze opleidingen.
   A.d.h.v. jouw behaalde studiebewijzen, kan je dan vrijstelling van
   opleidingsonderdelen aanvragen.
   HBO situeert zich tussen secundair onderwijs en bachelor.
2. Opleidingscheques26: om werknemers te motiveren een opleiding te volgen. Zowel
   inschrijvingsgeld als cursuskosten kunnen (deels) betaald worden via deze cheques.
3. Premies: als je een diploma of certificaat hebt behaald van een zgn. ‘diplomagerichte
   opleiding’27. Dit zijn beroepsgerichte opleidingen die in combinatie met de opleiding
   algemene vorming BSO of TSO leiden tot een diploma secundair onderwijs.
4. Recht op kinderbijslag28: om dit recht te behouden: op regelmatige basis minstens 17u
   per week les volgen. Verplichte stages gelden als lesuren.
   Cvo HIK: 12 lesuren per week max, dus niet van toepassing, wel voor cvo HIK:
   dagschool.
5. Betaald educatief verlof29




25
   www.ond.vlaanderen.be/volwassenenonderwijs/cursisten
26
   www.vdab.be/opleidingscheques
27
   www.ond.vlaanderen.be/volwassenenonderwijs/cursisten
28
   www.rkw.be
29
  http://www.werk.belgie.be
                                                                                          93


8.2 CVO HIK30

8.2.1 Up- to- date opleidingen

Op dit moment: geen veranderingen in het aanbod. Wel zien we dat er de laatste 10 jaar
veel cursussen bijgekomen zijn, vooral binnen de IT sector (vb.: tablet en smartphone-
opleiding e.a.). Er is een coördinator per richting aangesteld om op de hoogte te blijven van
wat er allemaal speelt en ontwikkelt op de markt. Hier wordt dan op ingepikt door deze
coördinator.
Docenten met relevante praktijkervaring. Dit houdt in dat ook de docenten zelf
veranderingen in de markt aanvoelen. Zij zijn sneller op de hoogte van nieuwe
ontwikkelingen e.d. die zich op de arbeidsmarkt voordoen. Ook zijn de docenten in de
mogelijk om zich bij te scholen. Dit is zeker van belang bij richtingen zoals opleidingen
binnen de IT Sector, marketing (vb. gebruiken van sociale media) maar wat nog
belangrijker is, is dat de studenten onderling van elkaar veel leren. Dit gebeurt meer in
onderwijs gecombineerd met werk dan wanneer je op de reguliere weg na je humaniora op
de Hogeschool of universiteit terechtkomt. Vanuit de werkervaringen kan veel informatie
worden gedeeld.

8.2.2 Hoge kwaliteitsnormen

Gemeten door/bepaald door:
   Kwantitatief:
      o evaluatie door studenten via schriftelijke en anonieme enquête (wordt gedaan
         op einde van de module en/of op einde van het schooljaar). Probleem: je betrekt
         er de afhakers niet bij. Je kan dit doen door eerder je vragen te stellen, maar dan
         is er de kans dat er nog onvoldoende te evalueren is.
      o Cijfers bijhouden: hoeveel inschrijvingen zijn er? Hoeveel mensen beëindigen
         de opleiding vroegtijdig? Hoeveel slagen er?
   Kwalitatief:
      o Richtingen die uit een zeer groot aantal studenten bestaan: hebben een
         cursistenraad. Deze bestaat uit telkens een paar studenten uit de verschillende
         klassen. Zij komen een aantal keren per jaar samen om de dingen te bespreken
         met departementshoofd en mentor. Dit zijn dingen die goed zijn, minder goed
         gaan, veranderd dienen te worden volgens hun, …
      o Een interessant idee is het om oud studenten mee de eindwerken te laten
         beoordelen. Vanuit hun reeds opgedane expertise in het veld, kunnen zij met de
         correcte kijk je eindwerk evalueren.
      o Nog een mogelijk idee is om studenten op stage te laten gaan, cursusmateriaal
         laten controleren door mensen uit het veld: zijn de cursussen nog up-to-date,
         kwalitatief in orde, klopt het met de praktijk, …

Wat ook zeer belangrijk is, cvo HIK werkt samen met regionale actoren zoals: voor
KMO Management werkte cvo HIK in het verleden samen met SPK (Strategisch
Projecten, organisatie Kempen), nu met Unizo.
Voor de sociale sector werkt cvo HIK samen met Socio, samenwerking met VDAB voor
boekhouden en Orthopedagogie. Mensen die bij VDAB bepaalde modules al gevolgd

30
     http://www.hik.be/
hebben, kunnen op cvo HIK de ontbrekende modules volgen om zo tot een
diploma/certificaat te komen.



     Onze Opmerkingen:
Er zijn al redelijk wat acties, maar misschien gaat men niet doorgedreven te werk om
bepaalde doelgroepen te bereiken. In de zin van: afhankelijk van acties (bvb
afstandsonderwijs: kan je alleenstaanden met kinderen een betere kans geven om de studie
te starten: via kind en gezin, moeders voor moeders, … Promotie maken)

Er gebeurt nog te weinig met sociale media. Er is een facebookpagina, maar deze is niet
interactief genoeg.
Er zou zeker veel meer aandacht moeten gaan naar het sociale medium Linked-In. Dit
wordt als het professionele medium beschouwd en heel wat mensen zitten hier op, gaande
van docenten, ondernemers, (potentiële) studenten, …

Nu wordt er vooral algemeen aandacht aan volwassenenonderwijs geschonken. HBO is
nieuw en de profileringmoet nu gebeuren. In dat opzicht is het dan ook belangrijk dat er nu
duidelijk wordt gemaakt wat HBO is en wat de mogelijkheden zijn!


        MIDDELEN
       - Cafetaria: geopend tijdens de pauze. Dan dienen de docenten de pauzes ook te
         respecteren.
         Automaten.
       - Infrastructuur en apparaten: zijn een beetje verouderd. Zou mogen moderniseren.
       - Studentenplatform Toledo: niet gebruiksvriendelijk. Verder uitdiepen en uitleg
         geven of andere oplossingen gebruiken. (dropbox, Coursekit, ...)
       - Gemotiveerde en gedreven docenten. Dit kunnen wij uit eigen ervaring
         meedelen. Verdere uitbreiding van de cursussen naar je eigen werkvloer kan
         besproken en toegepast worden.
       - Gemotiveerde studenten: er is een duidelijke keuze gemaakt om terug te gaan
         studeren. De ijver is er meer dan wanneer je als 18jarige gewoon even gaat
         studeren omdat je verder nog niet weet wat je wilt doen met de rest van je leven.
       - Netwerk van docenten waar je zelf mee ten goede mee bent.



8.3 Identificatie van segmentatieprofiel CVO-HIK

Cvo HIK Geel doet aan gedragssegmentatie:
Bij gedragssegmentatie worden kopers ingedeeld in groepen op basis van de kennis van,
houding ten opzichte van, gebruik van of reactie op een product. Vaak wordt aangenomen
dat gedragsvariabelen het beste uitgangspunt vormen voor de indeling in marktsegmenten



8.4 Inventarisatie van aandachtspunten bij segmentatieanalyse
                                                                                        95


Bij het beoordelen van het doelsegment dat een bedrijf gekozen heeft, moeten we letten op
drie punten31:
 De omvang en groei van het segment,
 de structurele aantrekkelijkheid ervan en
 de bedrijfsdoelen en –middelen

Maar eerst moeten we dat doelsegment identificeren
 De keuze van een doelsegment is een belangrijk onderdeel binnen het business plan.
  Enkel wanneer er een duidelijke segmentatie is vastgelegd met specifieke en vooral
  ook expliciete keuze van doelgroepen kunnen bedrijfsmiddelen gericht ingezet worden
  om een doel te bereiken.

Het vermoedelijke doel van het managementteam van cvo HIK Geel is meer studenten
krijgen is de graduaatopleiding.
Er is bij aanvang afgesproken om dit Business Plan vooral te richten op studenten in de
graduaatopleiding Marketing. Maar voor die opleiding zijn slechts een beperkt aantal
gegevens beschikbaar. Ook is er geen enkele indicatie van het feit dat graduaat marketing
zich tot een andere doelgroep dan de andere richtingen zou richten.
Dus voor deze analyse gaan we gebruik maken van de studentengegevens van alle
graduaatopleidingen samen.

Bij de segmentatieanalyse hebben we in eerste instantie gefocust op volgende
segmentatiecriteria:
    o Gedrag
    o Geografie
    o Demografie
    o Gezochte benefits
    o Sociale klasse
Reden voor deze focus is het feit dat hierover binnen de school gegevens beschikbaar
waren, wat wijst op het feit dat deze criteria in het verleden vermoedelijk gebruikt werden
voor segmentatie en doelgroepkeuze.
Om deze criteria in kaart te brengen hebben we in eerste instantie gebruik gemaakt van de
cijfers die beschikbaar waren bij cvo HIK te Geel zelf. De cijfers zijn afkomstig van een
analyse die gedaan is bij de studenten die zich inschreven voor het schooljaar 2010-2011.
Er is hun gevraagd een kleine vragenlijst in te vullen om meer informatie te weten te
komen.

Wat bij eerste analyse van de beschikbare gegevens opvalt is
 Dat er weinig tot geen historische data zijn. En dat er in de loop van de opleiding nooit
  structureel gekeken is naar het profiel van studenten die in de loop van de opleiding
  afhaken. Hoewel toch 20% van de ingeschreven studenten hun opleiding niet afronden.
 Dat er na afstuderen geen data over (oud-)studenten bijgehouden werden en er ook
  nooit gekeken is naar vb. het verschil tussen hun profiel en dat van “afhakers”.

Het tijdbestek van deze studie laat hier niet toe om een grondig onderzoek naar deze
gegevens te doen. Toch betreft het hier, naar eigen mening, een belangrijk aspect van de


31
     Bron: De essentie van Marketing door Kotler
segmentatie keuze. Daarom zijn er 2 enquêtes rond gestuurd naar beschikbare mailadressen
(geen volledig bestand, adressen niet gecontroleerd of geactualiseerd.)
Het belangrijkste doel van deze enquêtes is een eerste zicht te krijgen op het eventueel
“afwijkende” profiel van de “afhakers”. Naar eigen mening zijn er namelijk maar 2 voor de
hand liggende verklaringen voor het hoge afhaak-percentage: of er wordt gerekruteerd in
de “verkeerde” doelgroep, of het aanbod van het HIK voldoet niet aan de verwachtingen
van 1/5e van haar doelgroep.
Wegens gebrek aan tijd en financiële middelen, is er gewerkt met e-mail en beschikbare
gratis software. Via de website ThesisTools.be is het eenvoudig om zelf een enquête op te
stellen en de resultaten te verwerken. Via een link kunnen de betrokken personen de
vragenlijst dan invullen. De verwachte respons op dit soort enquêtes is klein en dus
statistisch niet bruikbaar. Maar er is van uitgegaan dat er, zo mogelijk, toch een aantal
hoofdlijnen zouden geïdentificeerd kunnen worden naar later af te checken hypothesen.

      Eén enquête was bestemd voor de afgestudeerden met volgende link:
           http://www.thesistools.com/web/?id=260936
           Op dinsdag 1 mei: 24 reacties van de 1125 (2,13%) na een periode van 1
              maand met een herinneringsmail na 2 weken.

      Eén enquête was bestemd voor de afhakers met volgende link:
           http://www.thesistools.com/web/?id=260981
           Op dinsdag 1 mei: 75 reacties van de 930 (8%) na een periode van 1 maand
              met een herinneringsmail na 2 weken.


Het feit dat er 4 keer meer reacties zijn gekomen op de enquêtes bij de afhakers dan bij de
afgestudeerden, suggereert dat afhakers er nood aan hebben om hun redenen te uiten en toe
te lichten, dat ze willen praten over waarom ze hebben moeten afhaken van hun opleiding
in avondonderwijs.
Een andere reden waarom en weinig respons bekomen is op de enquête “oud-studenten”
kunnen de volgende zijn:
        * Mensen zien onze mail als SPAM
        * E-mailadressen zijn verouderd en dus niet meer in gebruik
        * Mensen hebben geen tijd om een enquête in te vullen
        * Mensen hebben geen interesse in het onderwerp en/of geen band meer met de
     school


Zorg voor een manier dat afhakers hun verhaal kunnen vertellen en hun probleem kunnen
toelichten. Misschien, met enkele kleine aanpassingen, kan het aantal afhakers aanzienlijk
dalen.



8.5 Demografische segmentatie

8.5.1 Leeftijd
                                                                                           97


Tabel 4: Uit de enquêtes via ThesisTools:

Op welke leeftijd bent u gestart met de opleiding? (Afhakers)
< 18 jaar                                                                       0 (0 %)
19-25                                                                           21 (28 %)
26-35                                                                           34 (45.33 %)
36-45                                                                           13 (17.33 %)
46-55                                                                           8 (10.67 %)
> 55 jaar                                                                       2 (2.67 %)
                                                                                         n = 75
                                                                                           # 78
Tabel 5: Instroommotivatie cvo-HIK Geel 1ste semester 2010-2011 (Door Tony Bastijns):
Leeftijd

                  Abs       Rel
< 25 jaar         196      38%
25-34 jaar        162      31%
35-44 jaar         86      17%
45-54 jaar         57      11%
55-64 jaar         15       3%
>= 65 jaar          1       0%
TOTAAL            517     100%


Op te merken: lage instroom 45+
De mailenquêtes liggen in lijn met de cijfers van de instroom 2010-2011:
Studenten van ouder dan 45 jaar, die een opleiding starten, zijn in de absolute minderheid.
Figuur 11: Werloosheidscijfers uit: Lokale Statistieken Vlaamse Overheid: arrondissement
           Turnhout

Op te merken:
De resultaten tussen mannen en vrouwen zijn gelijklopend, wel is opvallend dat tussen de
leeftijd 25 en 50 jaar de meeste werklozen zijn. Hoewel ook deze cijfers niet representatief
zijn, aangezien we niet weten hoeveel mensen er dan wel op de arbeidsmarkt zitten of
ondertussen overlijden of invalide zijn, is het opvallend dat de leeftijdscategorie waarin de
meeste werklozen zitten, strookt met de leeftijdscategorie van de studenten die een
opleiding volgen aan avondonderwijs.

Eigen mening:
Er is net een periode van crisis gepasseerd waardoor er weer verschillende mensen in de
regio, ook van hogere leeftijden, hun baan kwijt gespeeld zijn. Op dit ogenblik is slechts
een kleine 3% van de ingeschreven studenten aan volwassenenonderwijs 55 jaar of ouder.
Tot vorige regering werden die mensen de facto uit de arbeidsmarkt gehaald: ze kregen
stempelgeld en de garantie “niet meer opgeroepen te worden”. De nieuwe regering heeft
dit recent bij wet veranderd: ook mensen van 50+ die vanaf nu op de RVA komen, worden
opgeroepen. Sterker, de VDAB moet van hun her tewerkstelling een speerpunt maken.
Bovendien is de wereld veranderd: mensen worden ouder maar blijven ook langer jong.
Heel wat 50’er willen zich niet meer laten afschrijven. Dat wil zeggen dat personen van
ouder dan 50 jaar een groeiende groep van potentiële studenten zouden kunnen worden.
Helaas wordt hier op dit ogenblik nog te weinig op ingespeeld terwijl die gemakkelijk te
bereiken zijn en te overhalen zijn door te informeren op de juiste manier. De
waarheidsgetrouwe slogan: “Je bent nooit te oud om te leren.” Is immers al langer aan het
rondgaan.
                                                                                            99


  8.5.2 Gezinssituatie

  De gezinssituatie is naar eigen mening een belangrijk gegeven in deze segmentatie. De
  vakken van volwassenenonderwijs worden namelijk gegeven op avonden in de werkweek,
  en op zaterdagvoormiddag. Je gezinssituatie beïnvloedt min of meer direct je tijdschema en
  daardoor vaak ook je financiële situatie. Dat bepaald dus mee hoe moeilijk/gemakkelijk het
  is om volwassenenonderwijs te volgen.
  In de cijfers van het Hik vonden we geen informatie over gezinssituatie van cursisten. In de
  eigen mailenquêtes zit een gesloten vraag in verband met de gezinssituatie. De
  antwoordmogelijkheden zijn de volgende:
          * Samenwonend met partner
          * Samenwonend met partner en kinderen
          * Thuiswonend met voogd
          * Alleenwonend met kinderen
          * Alleenwonend zonder kinderen.


  Het betreft hier uitdrukkelijk een niet-representatieve steekproef maar de antwoorden
  liggen in de lijn van de verwachtingen. Namelijk, dat mensen met kinderen sneller de
  neiging hebben om af te haken dan mensen zonder kinderen.
  Helaas zijn er geen cijfers vrijgegeven van de gezinssituatie van de huidige studenten.

 Mee te nemen naar aanbevelingen
 Omdat het hier een niet-representatieve steekproef betreft is het niet geheel duidelijk of het
 hebben van kinderen als dusdanig de (enige) reden is van afhaken.
 Maar de logica zegt dat de verantwoordelijkheid voor schoolgaande kinderen vermoedelijk
 een drempel is naar volwassenenonderwijs Om die drempel te verlagen en de opleiding
 beter toegankelijk te maken voor studenten met kinderen, zijn volgende punten te
 overwegen:
  Het mogelijk maken van afstandsonderwijs, al dan niet als “lesalternatief” dan wel
     afzonderlijke optie
  De uren per module aan passen naargelang de studenten in de opleiding. Bv. wanneer
     de meerderheid van de studenten kinderen heeft, kan men de studenten zelf,
     gezamenlijk laten kiezen op welke uren de betrokken vakken doorgaan.
  Kinderopvang voorzien
  Faciliteiten voorzien die druk op de combinatie werk-school-gezin verlichten:
     o Een of andere vorm van (meeneem?) maaltijden voorzien zodat studenten geen tijd
         meer moeten steken in koken en afwassen en daardoor meer tijd krijgen voor de
         studie.
     o Strijkdienst, droogkuis, postloket, ...  servicepunten in de school


  8.5.3 Etnische diversificatie

  Over dit onderwerp werd er geen vraag gesteld in de enquête om de eenvoudige reden dat
  niemand er aan gedacht heeft: de school is gewoon open voor iedereen. Taalbeheersing zou
  een punt kunnen zijn: de cursussen zijn allemaal in het Nederlands en het is
  hogeschoolniveau. En uiteraard is er voor de taalcursussen een minimum niveau nodig
 maar dat is een “uniform” pijnpunt dat ook voor de cursisten met Nederlands als
 moedertaal meespeelt.
 Algemeen is er dus van uitgegaan dat kleur of afkomst bij rekrutering of inschrijving geen
 punt is.

 Dat dachten we dus tot we de cijferanalyse van het huidige studentenbestand naar afkomst
 zagen. Er zijn 518 ingeschreven studenten geteld tijdens het schooljaar 2010-2011. Verder
 vinden we in die analyse terug dat 91% (471/518) van de HIK-cursisten in België geboren
 is en dus 9% (47/518) van de ingeschreven studenten in dat jaar niet in België geboren
 zijn.
 Van 13% (6/47) van deze niet in België geboren ingeschreven studenten, is minstens één
 van de ouders ook in het buitenland geboren. Van de cursisten die niet in België geboren
 zijn woont 77% (36/47) al meer dan 6 jaar in ons land.

 Opmerkelijk: Elk jaar komen er meer immigranten bij. Nog opmerkelijk, volgens VDAB
 wordt binnen de immigrantengroep het grootste percentage werkloosheid genoteerd. (Zie
 onderstaande grafiek)




 Figuur 12: Werkloosheidsgraad naar origine – VDAB



 Mee te nemen naar aanbevelingen
 Het feit dat immigranten de grootste groep van werklozen zijn wil zeggen dat zij extra
 nood hebben aan opleiding. Zij vormen dus een doelgroep voor cvo HIK te Geel. Wanneer
 er met deze cijfers rekening gehouden wordt in de wegen waarlangs het HIK rekruteert,
 kan het percentage studenten aan avondonderwijs stijgen.



 Immigranten

 Denken vaak dat ze geen kans maken in het onderwijs en kiezen voor een snel gevonden
 job. Het volwassenonderwijs kan ook openstaan voor deze personen    en     hun    de
 mogelijkheid bieden om hun kansen te verbreden.
                                                                                       101


 Doelgroep die vaak niet spontaan weg naar hoger onderwijs vindt en dus mogelijk
actief moet “gezocht” en aangesproken moet worden via andere dan de reguliere
communicatiekanalen die het HIK nu gebruikt
 Voorbeeld hiervan is Syntra die met een artikel op hun facebook pagina allochtone
vrouwen benaderen die een eigen zaak willen opstarten.

                  Aanhoudende immigratie32
Inwijking vanuit het buitenland blijft de belangrijkste component van onze
bevolkingsgroei. 2005 was een recordjaar met 105.000 geregistreerde immigranten en
erkende/geregulariseerde asielzoekers. Iets meer dan de helft van de immigranten is
afkomstig uit een EU-lidstaat, vooral Nederland en Frankrijk. Een belangrijk aandeel van
immigranten uit de tweede generatie gaat op zoek naar een huwelijkspartner in het land
van herkomst. In 2005 zou nog 70% van de Turkse en 50% van de Marokkaanse
immigranten in België en Nederland een partner hebben gezocht in het land van
oorsprong.(4) Terwijl vroeger een groot deel van de immigranten naar Wallonië trok, is het
Vlaams Gewest recent de populairste bestemming, gevolgd door het Brussels
Hoofdstedelijk Gewest. Het grootste deel van de immigranten kent bij aankomst in België
de landstalen niet. In Vlaanderen volgen jaarlijks naar schatting 65.000 volwassen
anderstaligen een cursus Nederlands als tweede taal (NT2) in een centrum voor
basiseducatie, een centrum voor volwassenenonderwijs of een universitair talencentrum.
Het gaat zowel om ongeletterde asielzoekers als om Europese ambtenaren.

Een mooi voorbeeld naar gerichte promotie naar de doelgroep “immigranten” is dat van
Syntra. Ze bieden aan jonge allochtone vrouwen de mogelijkheid een eigen zaak op te
starten:

Allochtone vrouwen dromen van een eigen zaak.33
Heel wat allochtone vrouwen hebben aspiraties om een eigen zaak op te starten. De
vzw en het Vlaams Agentschap voor Ondernemersvorming – SYNTRA Vlaanderen
organiseren daarom voor de derde keer op rij een succesvol voortraject waarin deze
vrouwen kennismaken met alle aspecten van het ondernemerschap: van boekhouding,
over wetgeving tot marketing, inclusief intensieve begeleidingsmogelijkheden. De
deelnemers krijgen ook de kans om te leren van de ervaring van allochtone vrouwen die
een zaak hebben gestart, zo zijn ze te gast bij Fatima van het Marokkaanse restaurant El
Warda op Zurenborg. Vanaf 2 juni staan de nieuwe opleidingen bedrijfsbeheer met
taalondersteuning voor anderstaligen online.

8.5.4 Godsdienst

CVO-HIK te Geel is in zijn communicatie nadrukkelijk een school uit de koepel van het
vrij (lees katholiek) onderwijs.
De school gaat ook in haar gepubliceerde visie en missie uit van Christelijke waarden zoals
bijdragen tot de duurzame ontwikkeling van een multiculturele maatschappij waarbij wordt


32
     http://www.ond.vlaanderen.be/beleid/nota/2009-2014-omgevingsanalyse.htm

33
     http://weblog.syntra-ab.be/allochtone-vrouwen-dromen-van-een-eigen-zaak/
 uitgegaan van een christelijk geïnspireerde levensvisie en van de waarden die daaruit
 voorvloeien.
 Deze christelijke waarden zijn heel algemeen gedefinieerd: rechtvaardig, eerlijk, zorg voor
 de ander, enz.




 Figuur 13: Instroommotivatie cvo-HIK Geel 1ste semester 2010-2011 (Door Tony Bastijns)

 De tabel geeft cijfers aan die zowel betrekking hebben op Hoger Onderwijs als op
 Secundaire leergangen.

 Opmerkelijk: Slechts 2% van de 518 kiezen voor cvo HIK omdat het een katholieke school
 is.


 Mee te nemen naar aanbevelingen
 Het is goed dat men uitgaat van waarden zoals rechtvaardig, eerlijk, zorg voor de anderen.
 Deze waarden mogen in het vaandel gedragen worden. De waarden gelden bij elk geloof
 dus, iedereen is welkom aan cvo HIK te Geel. Maar het lijkt verstandig om dat in de
 communicatie ook zo te stellen. “Katholiek” lijkt namelijk niet echt prioritair in de
 communicatie van de school, het gevaar is reëel dat dit in communicatie afgedaan wordt
 met “snel even” sloganeske kreten “Katholieke school dus katholieke waarden”. En dat
 ontneemt in die communicatie de kracht van een waardevolle “ziel van de instelling”.


 8.5.5 Geslacht

 Uit: Instroommotivatie cvo HIK Geel 1ste semester 2010-2011 (Door Tony Bastijns)
  HOGER ONDERWIJS

  ABSOLUUT                             Man        Man      Vrouw      Vrouw
  Bedrijfsmanagement                    10         7%          19        9%
  GPB                                   56        39%         138       65%
  Informatica                           39        27%           2        1%
  Maatschappelijk werk                   0         0%           5        2%
                                                                                     103


  Meertalig Secretariaat              1          1%      13          6%
  Orthopedagogie                      6          4%      28         13%
  Elektromechanica                   20         14%       1          0%
  Personeelswerk                      2          1%       2          1%
  Logistiek                           8          6%       4          2%
  TOTAAL                            142        100%     212        100%

  SECUNDAIRE LEERGANGEN

  ABSOLUUT en RELATIEF                Man         Man   Vrouw        Vrouw
  Talen                                33         42%      23          27%
  Bouw                                 24         30%       1           1%
  hulpkok, kok, wijnkenner,
  bierkenner                               9      11%          3       4%
  Gastronomisch koken                      0       0%          5       6%
  Hobbycursussen                           2       3%         12      14%
  Toepassingssoftware                     11      14%         40      48%
  TOTAAL                                  79     100%         84     100%

 Opmerkelijk: Minder mannen die een opleiding volgen dan vrouwen.

 Mee te nemen naar aanbevelingen
 De reden hiervan kan zijn dat de vrouwen pas sinds een aantal jaren zijn gaan
 emanciperen. Tot daarvoor mochten vrouwen niet gaan studeren. Dus mogelijk appelleert
 het HIK op dit ogenblik in de tijd nog sterk aan een generatie vrouwen die hun gemiste
 kansen willen ophalen. Als dat het geval is, zouden we dat moeten zien aan de correlatie
 leeftijd – geslacht. Als dat niet zo is, mist het HIK hier mogelijk een “middelbare”
 generatie vrouwen.
 Komt daarbij dat mannen in het algemeen sneller kiezen voor een carrière terwijl vrouwen
 dan weer sneller kiezen voor een gezin. Naar eigen vermoeden komen vrouwen die
 afgestudeerd zijn, maar dan “thuis bleven voor het gezin” terug op hun beslissing. Ze
 willen toch verder komen in het leven en kiezen voor een extra opleiding bv. in het
 avondonderwijs. Ook hier is er dan een correlatie tussen leeftijd cursisten/geslacht.
 Misschien zitten er ook gewoon in verhouding weinig mannen in de opleiding. En als dat
 zo is, dan zouden alternatieve aanbiedingen zoals gerichte cursussen die “op zichzelf
 staan”, duale opleidingen, … een mogelijke optie naar deze groep worden. Om dat te
 kunnen weten, moeten we eerst % deelname van mannen vergelijken met hun % aandeel in
 de bevolking van het rekruteringsgebied.


 8.6 Segmentatie volgens werksituatie

 Het cvo richt zich specifiek en expliciet naar “werkende volwassenen”. Nu dekt “werkend”
 een heel diverse lading en enige nuance lijkt in deze aangewezen.

  Waarom de specifieke werksituatie belangrijk is voor studerenden in volwassenonderwijs
 heeft opnieuw te maken met de uren waarop de lessen gegeven word. De lessen beginnen
 immers om 18:30 uur tot 22:00 uur op een weekavond en van 08:30 uur tot 13:00 uur.
 Aangezien er meer werkurenstelsels zijn dan de gewone kantooruren is het belangrijk ook
 hier rekening mee te houden.
 In onze eigen enquêtes op ThesisTools wordt in dit kader volgende vraag gesteld:
“Wat was uw werksituatie tijdens de opleiding?”
Het betreft een gesloten vraag met volgende antwoorden:
       * Werkend:
               - Full Time
               - Part Time
               - Ploegenstelsel
       * Niet werkend:
               - Werkzoekend
               - Niet werkend wegens omstandigheden bv. ziekte

Op te merken:
We hebben te weinig gegevens om hier onderscheid te maken tussen afhakers en oud-
studenten. Beide enquêtes geven ongeveer hetzelfde aan: meer dan de helft was, tijdens de
opleiding, full time werkend. Waarom dit opmerkelijk is, wordt aangetoond met volgende
berekening:

      Een week duurt: 24*7 = 168 uren
      Een gemiddelde werkdag duurt: 8 uur
      Er worden gemiddeld 5 dagen per week gewerkt aan 8 uur per dag: 40 uur.
      Voor wie een opleiding volgt met volledige jaartrajecten betreft het aantal lesuren
       per week gemiddeld: 9 uur.
      Bij een opleiding horen meer dan de 9 lesuren te volgen, er moet ook gestudeerd
       worden en er moeten opdrachten gemaakt worden. Gemiddeld: 3 uur/week
      Een gemiddeld persoon heeft 8 uur slaap per nacht nodig, op een hele week: 7*8 =
       56 uur.

De rekensom:
Week: 168 uren               Dag:            24 uur
       - 40 uren werk                -       8 uur werk
       - 9 uren les                   -      3 uur les
       - 3 uren studie               -       0,5 uur studie
       - 56 uren slapen                      - 8 uur slapen
          60                                    4,5
En dat is gemiddeld: er zijn cursisten die ipv 9 uur een programma van 12 uur per week
volgen.
Dus: een gemiddelde student aan volwassenonderwijs met een full time job heeft 60 uur in
de week over om voor de kinderen, zijn relatie en het huishouden te zorgen PLUS om zelf
te eten, van en naar werk/school te gaan en te ontspannen.

Tijdens de examens moet er meer dan de 3 gemiddelde uren per week voor school gewerkt
worden. Voor die lastige periode is een oplossing gevonden: kredieturen of educatief
verlof.
Uit: Instroommotivatie cvo HIK Geel 1ste semester 2010-2011 (Door Tony Bastijns)
                                                                                       105


  Komt u in aanmerking voor kredieturen?

  ABSOLUUT         ARB     BED    ZELFS     AMBT       WZ   HUISV GEPENS        AND
  Ja                62      102       3        5        1       0      0           0
  Nee               34       93      21       26       54       5      4          62
  TOTAAL            96      195      24       31       55       5      4          62

  RELATIEF          ARB    BED    ZELFS     AMBT       WZ   HUISV GEPENS        AND
  Ja                65%    52%      13%      16%       2%      0%     0%         0%
  Nee               35%    48%      88%      84%      98%    100%   100%       100%
  TOTAAL           100%   100%     100%     100%     100%    100%   100%       100%

 Om in aanmerking te komen voor Betaald Educatief Verlof (BEV) aan cvo HIK te Geel
 dient men rekening te houden met volgende punten:
         * De lesmodule moet minstens 32 lesuren bevatten.
         * Meer dan 10% onwettige afwezigheid zorgt voor schorsing.
         * Je moet minstens 4/5 werken in de privé sector.
 Meer informatie over Educatief Verlof in bijlage:
 http://www.gomedia.be/hik/bijlagen/INFOR201106100927699.pdf

 Op te merken:
 Veel mensen komen in aanmerking voor educatief verlof en toch maakt niet iedereen
 gebruik van deze mogelijkheid.
 Mogelijke oorzaken zijn: een werkgever die niet achter de opleiding staat of een job die
 geen mogelijkheid geeft tot extra vrije dagen.
 Voor studenten in een ploegensysteem is het probleem van de lestijden snel opgelost door
 aan de werkgever te vragen om vroeger te mogen stoppen of later te mogen beginnen. Er is
 een mondelinge navraag gedaan bij ongeveer 10 studenten in de opleiding marketing.
 Daaruit is gebleken dat de werkgever wel weet dat de werknemer een opleiding volgt . In
 sommige gevallen vraagt de werkgever zelfs naar hoe een examen verlopen is maar verder
 dan deze interesse komen de meeste werkgevers niet.

 Mee te nemen naar aanbevelingen
 Ga vanuit cvo-HIK te Geel op bezoek bij verschillende werkgevers, leg hen het principe
 uit van volwassenonderwijs en kaart zowel eduactief verlof als flexibiliteit naar werkuren
 aan.
 Publiceer de namen van “levenslang leren vriendelijke” werkgevers.
 Op die manier krijgen meer potentiële studenten de mogelijkheid een opleiding te volgen
 aan volwassenonderwijs.


 8.7 Geografische segmentatie.

 Het HIK is een uitdrukkelijk regionale instelling met vestigingsplaatsen over een
 belangrijk deel van de Antwerpse Kempen. Dat wijst op een aanname bij de directie van
 het feit dat afstand tot de opleidingslocatie een belangrijke factor is bij inschrijving.
 Dat voelt waarschijnlijk aan. Maar voor zover wij konden vaststellen i s daar weinig tot
 geen onderzoek over beschikbaar. En gegeven de kosten van vestigingsplaatsen en dus
 aanbodspreiding, lijkt het ons interessant om te weten in hoeverre de ligging en de
 bereikbaarheid effectief een rol speelt voor onze doelgroep.
 In de twee eigen enquêtes is er bij de afhakers volgende gesloten multiple respons vraag
 gesteld: “Waarom was deze motivatie niet voldoende om de opleiding te voltooien?”
 Volgende reacties werden bekomen:

 Waarom was deze motivatie niet voldoende om de opleiding te voltooien?
 combinatie werk/studeren                                                  22 (32.84 %)
 De opleiding is te duur                                                   1 (1.49 %)
 De opleiding voldoet niet aan                                             13 (19.4 %)
 mijn verwachtingen
 De uren van de lessen zijn te                                             3 (4.48 %)
 lang
 De uren van de lessen zijn op                                             3 (4.48 %)
 een fout uur
 De combinatie met kinderen                                                8 (11.94 %)
 was niet haalbaar
 De afstand is niet haalbaar                                               2 (2.99 %)
 Mijn partner (of andere mensen                                            0 (0 %)
 uit de omgeving) was niet
 akkoord
 De opleiding en school waren                                              8 (11.94 %)
 ok maar ik ben ondertussen
 verhuisd/ziek geworden/andere
 waardoor ik de opleiding niet
 kon voltooien
 Teveel bijkomend schoolwerk                                               10 (14.93 %)
 De opleiding geeft mij geen                                               1 (1.49 %)
 meerwaarde
 Andere                                                                    31 (46.27 %)
                                                                                     n = 67
                                                                                      # 102
 Andere reden om af te haken: zie verder

 Op te merken:
 Hoewel de dag van vandaag er in de nabije omgeving verschillende wegenwerken
 uitgevoerd worden vindt slechts 2/67 de afstand een reden om een opleiding in
 volwassenonderwijs stop te zetten.
 Dat kan zijn omdat de afstand geen probleem is. Het kan ook gewoon zijn dat de
 combinatie werk/studeren gewoon een veel groter en dus meer doorwegend probleem is …
 en dus de doorslaggevende reden voor afhaken.


 Mee te nemen naar aanbevelingen
  De afstand werk/school heeft schijnbaar geen rechtstreekse betrekking op de reden
   waarom studenten afhaken voor een opleiding in het volwassenonderwijs.
   o HIK rekruteert vrijwel uitsluitend in de directe omgeving van opleidingslocaties
       dus dit “locatie geen probleem” kan een self-fulfilling prophecy zijn.
   o Bovendien is er op dit ogenblik geen enkele basis om af te leiden dat spreiding van
       opleidingslocaties de aantrekking van het aanbod zal verhogen.
  Nu er op dit moment veel werkzaamheden zijn rond de omgeving kan Geel kan men
   wel een onderzoek doen om na te gaan of het nodig is om het openbaar vervoer extra in
   te schakelen vanuit bepaalde vertrekpunten. Voor dagonderwijs wordt er extra vervoer
   voorzien van bv. NMBS en De Lijn, kan/moet dit ook voor avondonderwijs? Hoe groot
                                                                                           107


     is de hinder? Kan “verkeersinformatie” (op de dag mailen met info over hindernissen,
     files en omleidingen) een meerwaarde bieden?


 Op te merken: Andere reden om af te haken:
 Hoewel statistisch totaal niet representatief toch voldoende indicatie om verder te
 onderzoeken:
          * Opleiding wel afgerond
          * Slechte leerkracht (SLO en boekhouden)
          * Andere opleiding gekozen
          * Geen cursussen
          * Voelde me niet thuis/geaccepteerd door andere/jongere studenten
          * Zwanger/ bevallen
          * Te weinig tijd/ te moeilijk te combineren met job
          * Zelfstandige/ andere job (die voorzag in opleiding)
          * Geen vrijstelling RVA
          * Geen stageplaats te vinden
          * Ben dagopleiding gaan volgen
          * Men gaat er de laatste jaren van uit dat u het vak kent. Men kan thuis op de zelfde
 tijd meer leren. Terwijl het juist de bedoeling moet zijn om via avondschool een minimale
 tijd te spenderen en de kennis van leerkracht te kunnen mee nemen.
          * 1 module te zwaar/ te moeilijk examen
          * Niet te gebruiken op het werk
          * Geen vrijstelling voor vakken gevolgd in dagonderwijs
          * Annulatie opleiding wegens te weinig inschrijvingen
 Kleurcodering: “andere reden om af te haken van volwassenonderwijs”:
          Rood: Heeft niet rechtstreeks met cvo HIK Geel te maken
          Groen: Heeft rechtstreeks betrekking op cvo HIK Geel


 Mee te nemen naar aanbevelingen:
 Studenten hebben diverse reden om af te haken van volwassenonderwijs. Deze reden
 hebben niet altijd rechtstreeks te maken met het volwassenonderwijs of de
 onderwijsinstelling cvo HIK te Geel.
 De reden dat de opleiding is geannuleerd wegens te weinig inschrijvingen bevestigd dat het
 een noodzaak is om manieren te vinden om meer studenten te krijgen in
 volwassenonderwijs en meer bepaald bij cvo HIK te Geel.


 Op te merken:
 Volgens onze eigen enquête haakt slechts 1/67 af omdat de opleiding voor hem/haar te
 duur is, een zeer laag cijfer, terwijl prijs in de communicatie naar klanten toch vrij
 prominent is bij alle cvo’s.
 Naar ons gevoel is prijs belangrijk als informatie: een potentiële student moet weten wat de
 dingen kosten en vooral wie hij voor zijn opleiding in welke mate kan laten meebetalen.
 MAAR is prijs geen echt “meerwaardeargument” voor de opleiding – ’t is eerder een
 drempel die een potentiële student moet leren nemen, een belangrijk maar voornamelijk
 administratief gegeven.
 Uit: Instroommotivatie CVO-HIK Geel 1ste semester 2010-2011 (Door Tony Bastijns)

  Wie betaalt de opleiding?

                       Abs    Rel
  Zelf                 471    91%
  Werkgever            12     2%
  Zelf en werkgever    11     2%
  Andere               24     5%
  TOTAAL               518    100%




  Maakt u gebruik van opleidingscheques?

                       Abs    Rel
  Ja                   263    51%
  Nee                  251    49%
  TOTAAL               514    100%

 Op te merken:
 De meeste studenten betalen hun opleiding zelf maar slechts de helft betaalt met opleiding
 cheques. Dit kan te maken hebben met het feit dat deze studenten geen weet hebben van
 deze mogelijkheid of met het feit dat deze studenten niet in aanmerking komen voor
 opleiding cheques. Opleidingen zoals bv. wijn proeven komen namelijk niet in aanmerking
 voor opleiding cheques.

 Mee te nemen naar aanbevelingen:
 Er moet duidelijk gecommuniceerd worden naar potentiële studenten welke mogelijkheden
 voor wie bestaan. Dit, om de toch al lage kosten van de opleiding nog verder te drukken.


 8.8 Segmentatie volgens gekozen trajecttype aan het HIK

 Er zijn verschillende manieren om een opleiding in avondonderwijs te voltooien. Zo kan
 men een opleiding per module afronden. Men krijgt dan tijd zolang nodig is om het
 diploma te halen. Voor bepaalde vakken, zoals bv. economie, informatica, burgerlijk recht,
 staat er wel een periode op voor het behalen van een diploma. Dit heeft te maken met het
 feit dat de leerstof bij deze vakken kan veranderen naargelang de wetgeving en dergelijke.
 Een andere manier van opleiding in avondonderwijs volgens is jaar per jaar afwerken. Wie
 bv. Marketing volgt kan deze opleiding afronden in 3 jaar. Elke module, die men moet
 volgen om een diploma te behalen voor marketing, word verdeeld over die 3 jaar. Indien
 men niet voor het diploma gaat maar enkel de vakken wil volgen die men interessant vind,
 is er de mogelijkheid van de vrije student. Die kan zich inschrijven voor de, voor hem/haar,
 boeiende modules. Een vrije student kan geen examen afleggen en krijgt dan ook geen
 diploma.

 Mee te nemen naar aanbevelingen:
 Hoewel deze verschillende studie mogelijkheden beschikbaar zijn op cvo HIK te Geel,
 wordt er weinig gebruik van gemaakt. Toch kunnen ze een oplossing bieden voor
 studenten die met het probleem werk/studeren zitten. De reden dat er weinig gebruik
                                                                                       109


gemaakt wordt van de verschillende studie mogelijkheden, heeft te maken met het feit dat
er niet voldoende informatie rond wordt gegeven. Zelfs bij een zoekactie in Google of op
de eigen website van cvo HIK Geel zijn er geen resultaten. Het is dan ook een noodzaak
om hierover beter te informeren naar de buitenwereld toe zodat er meer werkenden de kans
krijgen een opleiding te volgen aan volwassenenonderwijs.


8.9 Samenvatting segmentatie

Op dit moment kampt cvo HIK te Geel nog met enkele problemen die er als resultaat
uitgekomen zijn bij de enquêtes. Door het kleine aantal van reacties is de steekproef niet
representatief maar de volgende opmerkingen kunnen meegenomen worden om verder
onderzoek te doen.
 Men gaat er bij cvo HIK Geel vanuit dat je een lichte basiskennis moet hebben voor je
    aan de slag kan in een graduaat opleiding.
    Bij een student die een informatica opleiding wilde volgen bleek dat zijn kennis van
    Excel niet voldoende was om te kunnen volgen en is moeten afhaken.
    Op dit moment worden er ingangsexamens afgenomen bij studenten die geen diploma
    van lager onderwijs kunnen voorleggen. Dit ingangsexamen heeft een andere inhoud
    naar gelang de te willen volgen opleiding. Voor alle economische richtingen betreft dit
    ingangsexamen een leestekst waarover men vragen moet kunnen oplossen.
    Het is nodig om een relevant ingangsexamen te voorzien waarbij studenten een
    duidelijke indruk krijgen van wat de opleiding precies inhoud. Het ingangsexamen
    moet aangepast worden aan elke opleiding en niet zoals nu 1 ingangsexamen voor elke
    opleiding in een economische richting.
 Op dit moment krijgen studenten een half uur pauze tijdens de lessen. Tijdens die
    pauze worden er enkel op zaterdagvoormiddag boterhammen voorzien die je kan kopen
    aan de cafetaria. Studenten haken af omdat ze vaak recht van het werk het klaslokaal
    instappen en op die manier geen deftig avondmaal kunnen nuttigen. Indien cvo HIK
    Geel ook tijdens de avondlessen, en niet enkel tijdens de zaterdagvoormiddag lessen,
    een boterham voorziet is hiermee al een probleem opgelost.
    In de dagschool kunnen studenten tijdens de middag een warme maaltijd nuttigen. Om
    meer studenten te kunnen krijgen aan cvo HIK kan het van belang zijn om ook tijdens
    de avond warme maaltijden te voorzien. Eventueel voorafgaand met reservaties of
    inschrijvingen.
 Dit jaar is er gestart met een module ondernemingscommunicatie. Door een te weinig
    aan inschrijvingen werd deze module geschrapt en is het niet zeker dat de studenten die
    gestart zijn een tweede en derde jaar kunnen volgen.
    Dit is een heel belangrijk punt waar rekening mee gehouden moet worden. Het is
    belangrijk dat men vooraf een onderzoek stelt naar welke opleidingen er voorzien
    kunnen worden en aan welke opleidingen een nood is. Tegenover de concurrenten
    speelt cvo HIK te Geel belangrijke klanten kwijt.
 Omdat meerdere studenten laattijdig arriveren in de lessen door hun werk en
    verkeersproblemen mogen ze vaak geen examens mee doen. Wanneer er een beroep
    gedaan kan worden op online cursussen via bv. een webcam kan er iets aan dit
    probleem gedaan worden. Rond dit onderwerp kwamen er ook reacties binnen van
    studenten die weinig of geen begrip kregen van hun leerkracht voor het herhaaldelijk te
    laat komen.
   Het is verstaanbaar dat het onderbreken van lessen door studenten die te laat komen
   niet interessant is voor zowel docent als student maar het blijft een acuut probleem
   waar een oplossing voor gezocht moet worden.
   Over dit onderwerp moet gesproken worden met alle docenten om het probleem te
   onderzoeken en een oplossing te vinden. Een mogelijke oplossing kan zijn les volgen
   thuis via de webcam. Via online platforms en dergelijke.
   Een andere optie is het opdelen van lesblokken in 2 modules: een voor de pauze en een
   er na. Waarbij de docent het eerste blok reserveert voor theorie (het stuk dat de
   laatkomer zelf kan inhalen dan wel voorbereiden in zelfstudie via het leerplatform). En
   het 2e blok gefocust wordt op oefeningen, vragen, projectwerk, cases, … waarvoor
   persoonlijk contact nodig is. Op die manier krijgt een “laatkomer” meer speling.
   Een derde optie is het aanbieden van de mogelijkheid om lessen op alternatieve
   tijdstippen te volgen (vb. in dagonderwijs, op andere avonden, …)



8.10 Samenvatting segmentatieanalyse

CVO-HIK wil meer studenten in haar graduaat opleidingen. Gegeven haar statuut van
instelling voor volwassenenonderwijs, is dat waar de school op mikt: volwassen, bij
voorkeur werkend of tussen 2 jobs, die een al dan niet bijkomend diploma willen.
Volgens onze marketing handboeken moet een bedrijf, om deze doelstelling te bereiken,
werken met doelgroep marketing. Dat wil zeggen dat er marktsegmenten moeten
gedefinieerd worden en dat men daaruit een of meerdere doelgroepen kiest. Per doelgroep
wordt er een aparte marketingmix opgesteld “op maat” van de specifieke noden, wensen en
behoeften van die doelgroep. Dat “maatwerk” wordt dan uitgewerkt in de marketingmix
waarbij alle P’s per doelgroep aangepast worden waar en voor zover nodig, waarbij vooral
onder de P van Promotie het “maatwerk” uitgewerkt wordt. Wanneer de promotie specifiek
wordt afgesteld per doelgroep kan men meer mensen op een meer efficiënte manier
bereiken. Dat is de theorie.

Op dit moment doet cvo HIK Geel geen enkele moeite om een onderscheid te maken
tussen de verschillende doelgroepen. Dezelfde informatie wordt getoond aan eender wie
die eender wanneer op eender welke manier met de school in contact komt. Het enige tot
op heden gehanteerde segmentatiecriterium: Werkende mensen uit de Kempen met een
behoefte aan een (extra) diploma om hogerop te geraken.

Om aan doelgroep marketing te doen is het nodig een grondig marktonderzoek te doen
naar de opleidings- en bijscholingsbehoeften die leven bij zowel de werkende bevolking in
de regio als de bedrijven die hen tewerkstellen. Op dit moment zijn er enkel cijfers
beschikbaar van studenten die zich inschrijven in het eerste jaar en zijn er nergens
vergelijkende cijfers van het aantal afgestudeerden tegenover het aantal afhakers. Noch is
er gekeken (gevraagd) naar de reden waarom studenten afhaken. Bij deze is daar een eerste
kleinschalig onderzoek rond gedaan maar om hier echt mee aan de slag te kunnen is het
dus nodig om de cijfers te hebben van meerdere jaren.
De interne cijfers die beschikbaar zijn over huidige studenten zijn nuttig en nodig maar ze
geven enkel weer wat de vrucht is van het tot op heden gevoerde marktbeleid van het HIK
en dat is een werkend maar niet noodzakelijk het best mogelijke beleid.
                                                                                       111


Zelf onthouden we uit onze eerste ruwe analyse dat er nog heel wat rekruteringspotentieel
in de markt zit: Binnen het huidige doelpubliek zijn er gegarandeerd mensen die niet direct
aangetrokken of zelfs afgeschrikt worden door het idee van een “diplomatraject”, een
engagement dat pas na 3 jaar rendeert. We maken ons sterk dat hier heel wat mensen bij
zitten die wel te vinden zijn voor kortlopende cursussen met direct rendement op de
werkvloer. En dat van die “kortlopende” er aardig wat warm te maken zijn voor een
volgende cursus en een volgende. Om uiteindelijk toch in dat diplomatraject in te stappen.
Verder zijn er ongetwijfeld een hoop mensen die afgeschrikt worden door de “zwaarte”
van het engagement in de context van hun eigen werk en leven.
Hier kunnen cursusmodules in afstandsonderwijs of een combinatie van afstand en lessen
vermoedelijk al heel wat drempels wegwerken.
Afhakers haken vaak af omwille van de onhaalbare combinatie werk/opleiding: ze komen
te laat, worden daarop gewezen, zien niet hoe ze dat kunnen vermijden, haken af. Ook hier
biedt een iets flexibeler aanbod met lessen op podcast, op platformen, … potentieel een
oplossing.

Doelgroepen waarvoor men, naar ons gevoel, best onmiddellijk al een aparte marketingmix
uitwerkt:
 Jongeren die teleurgesteld zijn in het werkleven en spijt hebben van keuzes die ze
    maakten.
 Mensen die vastgeroest zijn op hun oude job en op zoek gaan naar een nieuwe
    uitdaging.
 Mensen die het nuttige aan het aangename willen koppelen door een opleiding te
    volgen     aan volwassenenonderwijs te volgen en op die manier zichzelf persoonlijk
    ontplooien,       mensen leren kennen met dezelfde interesses en ontspanning zoeken
    weg van thuis en werk.
 Mensen die het gevoel hebben dat de tijd hun voorbij is gegaan en niet meer mee zijn
    met        de laatste nieuwe wetgevingen, informatica aanpassingen, nieuwe
    leermethoden, …
 Werklozen die hun kansen op de arbeidsmarkt willen vergroten.

Voor elk van deze doelgroepen kan er een aparte marketingmix worden opgesteld
naargelang de leeftijdscategorie en dergelijke. Bv. De plaats waar geadverteerd moet
worden zal anders zijn voor de mensen die zoeken naar een nieuwe uitdaging dan voor pas
afgestudeerden.
Buitenlandse voorbeelden tonen aan dat dit “maatwerk” vrij eenvoudig kan gerealiseerd
worden: het is grotendeels een kwestie van het voorzien van een aparte
brochure/webpagina waarop het (in essentie zelfde) aanbod vanuit de specifieke noden en
vragen van de doelgroep voorgesteld en toegelicht wordt. Met aandacht voor het
aanpakken van de specifieke bezorgdheden, twijfels en vragen waarmee dat specifieke
doelsegment zit. En met weglating van alle informatie die hen niet aanbelangd/interesseert.
9 SWOT analyse


9.1 Inleiding

Met een SWOT-analyse onderzoek je de toekomstmogelijkheden van een product in een
markt.
SWOT staat voor Strengths, Weaknesses, Opportunities en Threats. In gewoon
Nederlands: sterkten, zwakten, kansen en bedreigingen. Het idee is om deze elementen
systematisch te analyseren om de toekomstmogelijkheden inzichtelijk te maken en
kansrijke doelen te stellen. Om een goede SWOT-analyse te maken heb je commercieel
inzicht nodig: inzicht in de marktmechanismen binnen en buiten het eigen bedrijf. Een
SWOT is dus een samenvatting van zowel interne als externe factoren van een
onderneming. De externe analyse bestaat een groot deel uit de concurrentieanalyse.
Een SWOT-analyse wordt vaak gemaakt als onderdeel van een ondernemingsplan of
marketingplan. Het wordt ook gebruikt voor andersoortige analyses, zoals de positie van
een afdeling op de interne ‘markt’ binnen een organisatie.
De sterke en zwakke punten betreffen de kenmerken van de organisatie of het product ten
opzichte van de concurrentie (ook: micro & meso omgeving). De kansen en bedreigingen
betreffen ontwikkelingen, gebeurtenissen en invloeden in de markt(ook: macro-omgeving),
waar de organisatie of het product mee te maken heeft.
Onderstaande SWOT is het resultaat van de analyses die onderzocht zijn in een vorige
werk fase. Al deze resultaten gaan we bij elkaar zetten en tegen elkaar afwegen zodat we
een aantal belangrijke feiten in kaart brengen. Vervolgens kan men actiepunten gaan
opschrijven hoe men een bedreiging het hoofd kunnen bieden, of een kans moeten
benutten, … dit gebeurd aan de hand van een confrontatiematrix waarin je schematisch een
duidelijk beeld krijgt van wat er urgent is en wat niet.



9.2 Beschrijving SWOT analyse

9.2.1 Sterktes

      Erkend diploma hoger onderwijs (Graduaat)
       Als men een volledig traject volgt op het cvo HIK in Geel krijgt men het diploma
       “Graduaat”. Dit is een troef omdat het een erkend diploma van het hoger onderwijs
       is en dit is belangrijk voor studenten die hiermee toegang krijgen tot het reguliere
       hoger onderwijs (diplomatrajecten Bachelor en Master). Het is ook een “officieel”
       competentiecertificaat voor werkgevers om in een hogere functie aan de slag te
       kunnen.

      Contacten met bedrijfswereld:
       De docenten die lesgeven op het cvo HIK komen bijna allemaal uit de
       praktijkwereld. Dit heeft als voordeel ze hun lessen kunnen illustreren met concrete
       situaties en aanpakken uit de praktijk. Ook hebben zij vaak nog contact met de
       bedrijfswereld en kunnen ze je ook helpen om connecties te leggen. De school zelf
       zorgt regelmatig voor gastsprekers die uitgenodigd worden voor hun verhaal of hun
       visie over bepaalde zaken. Hierdoor krijg je actuele, praktijkgerichte opleidingen
       die de onmiddellijke inzetbaarheid van cursisten op hun nieuw verworven
                                                                                        113


       competentieniveau bevordert. Dit is natuurlijk interessant voor werkgever omdat
       cursisten hierdoor sneller mee kunnen draaien in de praktijk door de
       praktijkgerichte benadering op school. Bij dagscholen is het veel theoretischer
       waardoor deze studenten het vaak moeilijker hebben om direct mee in de flow van
       hun nieuwe job mee te draaien.
       Voorts biedt het avondonderwijs de mogelijkheid aan de cursisten om onderling
       ook te leren van elkaar. Omdat de groep cursisten zo divers is, is het van essentieel
       belang om elkaars ervaringen binnen de verschillende werkomstandigheden te leren
       kennen en samen te verkennen wat de verschillende werkmethodes binnen
       bedrijven zijn.

      Modulair systeem
       Het modulaire systeem zorgt ervoor dat je de opleiding op eigen tempo kan
       afronden. Je kan dit volgens de snelste route doen en dan heb je na 3 jaar je
       diploma. Maar natuurlijk is dit niet haalbaar voor iedereen door persoonlijke
       redenen of werk waardoor je ook de opleiding op 4, 5, 6, … jaar kan afronden. Ook
       moet je door het modulaire systeem ook niet steeds te opteren voor een diploma te
       behalen. Je kan ook 1 module volgen omdat je je kennis op dit bepaald gebied wil
       verbreden of omdat je werkgever zou willen dat je hier meer kennis over zou
       hebben.
       Op dit ogenblik wordt hier nog te weinig gebruik van gemaakt. Er zijn weinig
       mensen die hun opleiding volgen via dit flexibel traject. Toch kunnen we door meer
       te gaan samenwerken met bedrijven dit meer in het licht zetten, waardoor hier meer
       gebruik van kan gemaakt worden. Dit is een zeer sterke troef die het HIK moet
       uitspelen, omdat dit tegemoet komt aan veel potentiële cursisten die door gebrek
       aan tijd de opleiding niet zouden komen volgen.

      Up-to-date opleidingen (kan bij contact met bedrijfswereld)


9.2.2 Zwaktes

      Plaats van het graduaat in maatschappij
       Uit onderzoek van een aantal studenten uit de campus in Turnhout merken we op
       dat de titel “Graduaat” weinig bekend is. De meeste werkgevers vragen dan
       gewoon; “ Is dit een opleiding van het hoger onderwijs?”. En dat is het natuurlijk
       dus dan stelt men dat het ongeveer hetzelfde is al een Bachelor-opleiding. Dit is
       natuurlijk geen slecht uitgangspunt, maar toch wil men zich onderscheiden van dit
       diploma. Een graduaat is meer praktijkgericht waardoor men sneller inzetbaar is op
       de arbeidsmarkt.
       Bij mijn eigen werkgever is dit ook het geval. Voor onze Commercieel directeur in
       Nederland is dit een HBO opleiding wat hetzelfde is als een bachelor. Voor onze
       Sales manager in België is het gewoon belangrijk dat dit een diploma Hoger
       Onderwijs is. Of het nu Graduaat of Bachelor noemt doet er voor hun niet toe.

      Geen Commerciële website
       In de concurrentieanalyse zijn de websites van de verschillende scholen met elkaar
       vergeleken. Hieruit kunnen we afleiden sommige websites namelijk syntra, Group
       T veel commerciëler en interactiever zijn dan de site van het cvo HIK. Op de
       websites in kwestie staan getuigenissen van ex studenten, filmpjes van docenten en
       studenten met hun bevindingen, … Dit komt zeer persoonlijk over waardoor de
       potentiële cursisten zich in sommige punten kunnen terugvinden en ook sneller
       geneigd zijn om al deze informatie op te nemen. Daarom moet het cvo HIK deze
       zwakte proberen om te buigen door hun website en communicatiemiddelen
       commerciëler te maken.

      perceptie van de buitenwereld op graduaat
       Voor de invoering van de BaMastructuur waren de diploma’s die werden
       uitgereikt door Centra voor Volwassenonderwijs (niveau hoger onderwijs)
       theoretisch gelijkwaardig aan deze van de hogescholen (voltijds dagonderwijs).
       Maar de perceptie naar de buitenwereld geeft aan dat graduaat als minder
       ervaren wordt. Wat dat “minder” dan wil zeggen is niet eenduidig. Wel kan
       gesteld worden dat gegradueerden vakken zoals IT en talen tijdens hun studie
       niet gekregen hebben. Anderzijds zijn deze cursisten wel de combinatie werken-
       studeren aan het vervolmaken waardoor alle opgedane kennis instant aan de
       praktijk gestaafd kan worden, en hiervan ook onmiddellijke reflectie mogelijk is.


9.2.3 Kansen

      Oud-Studentenverenigingen oprichten
       Zoals in de concurrentieanalyse vermeldt is het belangrijkrijk om een commerciële
       website te hebben met getuigenissen van ex studenten enz.… . Daarom is het zeer
       interessant om oud-studentenverenigingen op te gaan richten omdat zij dan nauw in
       contact blijven met de school. Hierdoor is de drempel om hieraan deel te nemen
       voor ex studenten ook veel kleiner. Ze hebben nog contact en willen gerust
       promoties of opwaarderingen die ze gemaakt hebben delen met de school. Hierdoor
       kan men deze ex-studenten ook als gastspreker laten komen in de les of op
       opendeurdagen waardoor hij zijn verhaal kan doen aan potentiële cursisten.
       Hierdoor gaat men een veel geruster gevoel hebben en zien de mensen exact wat
       deze opleiding kan betekenen voor jou. Het komt ook veel geloofwaardiger over.
       Om dit te bekomen dat er zoveel betrokkenheid is, zou het zeer interessant zijn om
       deze verenigingen op te richten.

      Ervaringsequivalenten
       Met ervaringsequivalenten zorgt men ervoor dat mensen die van bepaalde vakken
       al meer dan voldoende kennis hebben, een vrijstelling kunnen krijgen. Daardoor
       hoeft men deze module niet meer te volgen. Als mensen bijvoorbeeld al 10 jaar
       bezig zijn met facturen inboeken en dergelijke hebben zij geen boodschap meer om
       bijvoorbeeld computerboekhouden te volgen omdat zij al meer dan voldoende
       praktijkervaring hebben. Ook kan het een drempel zijn voor mogelijke cursisten
       omdat men geen zin heeft om een module te volgen waar ze eigenlijk al meer dan
       voldoende kennis van hebben. Het kan dus een enorme meerwaarde zijn voor het
       cvo HIK om dit in te voegen en te gaan gebruiken. Ook kan het HIK zich
       engageren om mensen te begeleiden om de documenten mee op te maken voor deze
       vrijstellingen te krijgen. Het Hik kan zich zo promoveren tot gespecialiseerd
       instituut om werkervaringen, studieprestaties en dergelijke om te zetten in dossiers
       die je het recht geven op een vrijstelling. Als men zich zo positioneert kan dit alleen
       maar positief uitpakken. De volledige trajecten kunnen zo ook ingekort worden
       door de verworven vrijstellingen door ervaringsequivalenten. Het is dus een hele
                                                                                   115


    opgave om dit allemaal op poten te brengen, maar eens het er is zal dit en zeer
    positief effect hebben.
    Belangrijk om weten is dat dit systeem in België nog niemand doet. Het zou dus
    ook een primeur zijn voor het HIK om dit waar te maken. Zo laat men ook zien dat
    men bezig is met de toekomst van mogelijke cursisten en vernieuwing willen
    brengen.

   Afstandsonderwijs
    Het cvo HIK heeft alle capaciteiten om afstandsonderwijs in hun productgamma op
    te nemen. Wel is het zo dat afstandsonderwijs geen of weinig succes geeft als er
    geen contactmomenten voorzien worden. Dit zou geen probleem mogen zijn want
    het HIK heeft heel de campus ter beschikking om deze contactmomenten te
    organiseren.
    Niet alleen kan men afstandsonderwijs invoegen voor een volledige graduaat,
    bachelor of master opleiding, maar kan men dit combineren met het
    avondonderwijs. De cursisten kunnen in dit geval de lessen volgen die men kan
    bijwonen en als men niet kan of bepaalde vakken zelf wil studeren kan men dit via
    afstandsonderwijs doen. Er zijn veel mensen die door familiale omstandigheden of
    door werk niet vaak in school aanwezig kunnen zijn. Dit kan natuurlijk een drempel
    zijn om te beginnen omdat men een gebrek aan tijd heeft om aanwezig te zijn. Door
    avond met afstandsonderwijs met elkaar te combineren of afstandsonderwijs met
    contactmomenten in te voeren kan men tegoed komen aan de behoefte van dit
    doelpubliek. Het HIK heeft alle mogelijkheden om dit te organiseren, dus dit zou
    zeer veel nieuwe studenten kunnen opleveren.
    En ander voordeel is dat de opleidingen hierdoor veel flexibeler worden en iedereen
    zou zo een opleiding kunnen starten en op hun eigen tempo kunnen afleggen. Ook
    kan men hierdoor verder studeren tot bachelor, master, …

   Samenwerking met werkgevers
    Het zou een groot voordeel zijn als het HIK meer samen zou kunnen werken met
    werkgevers. Niet enkel voor hun werknemers volledige trajecten te laten volgen,
    maar ook om bepaalde modules te volgen om hun kennis uit te breiden.
    Werkgevers zijn vaak bezig met het opleiden van hun personeel. In grote bedrijven
    gebeurt dit vaak intern. Maar voor KMO’s is het HIK de ideale plaats om hun
    personeel te laten bijscholen. Werknemers kunnen dit ook invoeren om hun
    bestaand personeel promotie te bezorgen. Het is natuurlijk altijd interessant om
    iemand bestaand uit een bedrijf een hogere functie te laten inlossen. Dit door het
    feit dat zij al kennis hebben van de manier van werken binnen het bedrijf en
    mogelijk al een goede productkennis hebben waardoor het inwerken zeer sterk
    beperkt kan worden.

   Vermoedelijke evolutie waar Europese Unie naar toe wil.
       o cvo als:
          o Heropvang van mensen die afhaakten in regulier onderwijs + inschuif
          opleiding voor mensen die de stap naar regulier onderwijs niet in één
          keer durven zetten.
          Hier moet doorstroom naar bachelor formeel geregeld worden

           o Als volksverheffing: mensen die bachelor niet aankunnen of aandurven
           toch een niveau hoger te tillen.
                               Graduaat als eindtitel en als voor bedrijf waardevol
                                certificaat van hogere vakopleiding
                              Finaliteit: STIELMANNEN (zelfstandig, betrouwbaar en
                                kwaliteitsvol het gepaste werk kunnen leveren + iemand
                                met genoeg passie voor de stiel om de actuele
                                ontwikkelingen daarin te volgen)
                 o Als gerichte vakscholing op hogeschoolniveau voor mensen die in hun
                 bedrijf nieuwe verantwoordelijkheden krijgen of ambiëren.
                              Cursusmodules afzonderlijk ter beschikking stellen
                              Diplomatraject      flexibiliseren   met   ruimte   voor
                                ervaringsequivalenten, voldoende lang “vers” houden van
                                modulecertificaten, eventueel incorporeren van interne
                                bedrijfsopleidingen, zodat iemand kan sparen voor een
                                diploma

         Samenwerking met opleidingen op de VDAB voor boekhouden en orthopedagogie:
          Mensen die bij VDAB bepaalde modules al gevolgd hebben zouden op het cvo
          HIK de ontbrekende modules kunnen volgen om zo hun diploma of certificaat te
          behalen. Als cursisten op de VDAB hiervan op de hoogte zijn, is de stap kleiner om
          nog enkele modules te gaan volgen op het HIK. Met het volgen van deze modules
          kan men dan een diploma hoger onderwijs halen zonder het volledige traject te
          moeten volgen.
          (zie 7P’s)


9.2.4 Bedreigingen34

     Gebruik van ervaringsequivalenten
      Zoals ervaringsequivalenten als kans kunnen worden gezien kan het ook een
      bedreiging vormen. Dit omdat andere scholen zich kunnen promoveren tot
      gespecialiseerd instituut om werkervaringen, studieprestaties en dergelijke om te zetten
      in dossiers die je het recht geven op een vrijstelling als men dit gaat invoeren. Dus is
      het naar mijn mening zeer belangrijk dat het HIK hier niet mee wacht om hier later mee
      op in te springen, maar moeten zij als eerste dit invoeren om zo hun studentengroep
      sterk uit te breiden en studenten die normaal voor andere scholen zouden kiezen voor
      zich te winnen.

     Afstandsonderwijs
      Dit is natuurlijk enkel een bedreiging als een andere school hiermee begint en het HIK
      niet. Het is zelfs een hele grote bedreiging omdat de cursisten in kwestie niet naar
      school moeten en de afstand daardoor irrelevant wordt. Het cvo HIK kan deze
      bedreiging natuurlijk het hoofd bieden door zelf met deze vorm van onderwijs te
      beginnen voor volledige opleidingen of vervolgtrajecten op het graduaat.

     Combinatie werk & school
      Uit onderzoek van DiOVA is gebleken dat de werkdruk bij Belgen steeds groter wordt.
      Het leven wordt duurder en men moet vaak met beiden gaan werken om voldoende te

34
     http://www.werk.belgie.be/internationale_vergelijkingen_van_de_werkbeleving(1).aspx
                                                                                  117


   kunnen verdienen. Het komt er dus op neer dat beide personen in een gezin meer en
   meer moeten werken waardoor er minder tijd is voor andere dingen.
   De werkdruk wordt hoger en als men dan nog werk met school wil combineren lijkt dit
   voor vele onmogelijk. Dit is dus een grote bedreiging. Om deze het hoofd te kunnen
   bieden zouden we afstandsonderwijs kunnen invoeren om zo tegemoet te komen aan de
   behoefte van de klanten.

   Bron onderzoek DiOVA:



Sterkten                                   Zwaktes

      Erkend diploma hoger onderwijs             Plaats van het graduaat in
       (Graduaat)                                  maatschappij
      Contacten met bedrijfswereld:              Geen Commerciële website
      Modulair systeem                           perceptie van de buitenwereld op
      Up-to-date opleidingen (kan bij             graduaat
       contact met bedrijfswereld)


Kansen                                     Bedreigingen

      Oud-Studentenverenigingen                  Gebruik van ervaringsequivalenten
       oprichten                                  Afstandsonderwijs
      Ervaringsequivalenten                      Combinatie werk & school
      Afstandsonderwijs
      Samenwerking met werkgevers
      Vermoedelijke evolutie waar
       Europese Unie naar toe wil.
      Samenwerking met opleidingen op
       de VDAB voor boekhouden en
       orthopedagogie:
9.3 Confrontatiematrix

Kort samengevat:
In de schematische voorstelling zijn een aantal punten die er uitspringen.
Sterktes gebruiken om op kansen in te spelen:




                                                   Sterkten                                                                                        Zwakten




                                                                                                                                                       Plaats van graduaat binnen maatschappij




                                                                                                                                                                                                                                    Perceptie van buitenwereld op graduaat
                                                                                           Erkend diploma hoger onderwijs
                                                        Contacten met bedrijfswereld




                                                                                                                                                                                                     Geen Commerciële website
                                                                                                                                Modulair systeem
                                                                                                                            5                                                                                                   2
                  Afstandsonderwijs

                                                   4                                                                        4
                  Ervaringsequivalenten
   Kansen




                                                   1                                   3                                    4                                                                    2                              3
                  Samenwerking VDAB

                  Ervaringsequivalenten      andere 4                                                                       3                      1
                  scholen
   Bedreigingen




                                                                                                                            4
                  Afstandsonderwijs

                                                                                                                            5                      1                                                                            1
                  Combinatie werk & school

Modulair systeem: Door het goed gebruiken van het modulair systeem kunnen we in
spelen op veel kansen die voortgevloeid zijn uit de SWOT. Met het modulair systeem kan
men afstandsonderwijs gaan combineren met avond onderwijs of zelfs volledige
opleidingen in afstandsonderwijs gaan organiseren.
Ook kan men ervaringsequivalenten integreren omdat dit voor een vrijstelling kan zorgen
voor een bepaalde module. Dus als de cursist kan aantonen dat hij voldoende ervaring
                                                                                          119


heeft in een bepaalde richting kan hij hiervoor een vrijstelling krijgen en hoeft hij/zij deze
module niet meer te volgen.
Ook voor eventuele samenwerking met de VDAB is het modulaire systeem echt
noodzakelijk. Mensen die al een aantal modules bij VDAB hebben gevold kunnen
instappen in het HIK door hun afgeronde modules voor te leggen waarvoor men dan een
vrijstelling zou krijgen.
Het is voor het cvo HIK ook zeer interessant om met VDAB te gaan samenwerken omdat
alle werklozen of personen die op zoek zijn naar een andere job bij hen terecht komen.
VDAB kan op hun beurt het HIK aanprijzen als aanknopingspunt om een andere richting
in te slaan door een opleiding te volgen van het hoger onderwijs. Dit zou voor een grote
invloei van cursisten kunnen zorgen.

Bedreigingen het hoofd bieden:
De belangrijkste bedreigingen zijn het gebruik van afstandsonderwijs en
ervaringsequivalenten bij andere scholen. Nu momenteel is er in België nog niemand die
ervaringsequivalenten gebruikt, maar dit kan snel geïntegreerd worden. Om deze
bedreigingen het hoofd te bieden is het belangrijk om de in te spelen op de kansen van het
zelf in te voeren om zo de mogelijke bedreigingen het hoofd te kunnen bieden.
                                                                                                                                                               121




10 Financieel plan
Evolutie LUC (lesuur cursist) voor CVO HIK van 2006-2007 tem schooljaar 2011-2012 (voorlopige cijfers) Bron: database secretariaat CVO HIK: max berekend
                                                                       2006-2007      2007-2008         2008-2009        2009-2010       2010-2011      2011-2012
Aantal koppen HIK                                                         1286           1297              1229             1371            1529          1505
LUC CVO HIK                                                             442.520         445.520           446.340          508.580         521.240       530.900
LUC/kop                                                                    344            344               363              371             341           353
€ opbrengst LUC                                                       € 442.520,00   € 445.520,00 € 446.340,00 € 508.580,00             € 521.240,00 € 530.900,00
Variable kosten in €
- Fonds ministerie                                                   -€ 110.630,00 -€ 111.380,00 -€ 111.585,00 -€ 127.145,00 -€ 130.310,00 -€ 132.725,00
- huur KHK (lokalen, verwarming, elektriciteit, infrastructuur)      -€ 110.630,00 -€ 111.380,00 -€ 111.585,00 -€ 127.145,00 -€ 130.310,00 -€ 132.725,00
SUBTOTAAL                                                             € 221.260,00   € 222.760,00 € 223.170,00 € 254.290,00             € 260.620,00 € 265.450,00
- Promotie                                                                 € -20.000      € -20.000         € -20.000 -40.000,00 €        -40.000,00 € -40.000,00 €
TOTAAL                                                                 € 201.260,00 € 202.760,00 € 203.170,00 € 214.290,00                € 220.620,00 € 225.450,00


Korte toelichting:
In bovenstaand overzicht wordt er duidelijk gemaakt hoeveel studenten er op CVO HIK les volgen, hoeveel maximaal lesuren dit kan
meebrengen, en welke opbrengst dit verwezenlijkt.
Per lesuur is er een opgelegde prijs van € 100. Hiervan wordt standaard € 0.25 in mindering gebracht voor fonds ministerie alsook € 0.25 voor
huur via KHK.
De enige vaste kost buiten deze twee aftrekposten is dat nog promotie.
Evolutie LUC voor CVO HIK van 2006-2007 tem schooljaar 2011-2012 (voorlopige cijfers) Bron: database secretariaat CVO HIK: volledig aan max € 400/kop berekend
                                                                  2006-2007           2007-2008       2008-2009      2009-2010         2010-2011       2011-2012
Aantal koppen HIK                                                    1286               1297             1229           1371             1529            1505
LUC/kop                                                                  344             344              363             371            341              353
€ opbrengst LUC                                                        € 137.642,30    € 137.400,15    € 145.269,32    € 148.382,20    € 136.361,02    € 141.102,99
Variable kosten in €
- Fonds ministerie                                                      -€ 34.410,58    -€ 34.350,04   -€ 36.317,33    -€ 37.095,55    -€ 34.090,26    -€ 35.275,75
- huur KHK (lokalen, verwarming, elektriciteit, infrastructuur)         -€ 34.410,58    -€ 34.350,04   -€ 36.317,33    -€ 37.095,55    -€ 34.090,26    -€ 35.275,75
SUBTOTAAL                                                                € 68.821,15     € 68.700,08    € 72.634,66     € 74.191,10     € 68.180,51     € 70.551,50
- Promotie                                                               € -20.000       € -20.000      € -20.000     -40.000,00 €    -40.000,00 €    -40.000,00 €
TOTAAL                                                                  € 48.821,15     € 48.700,08     € 52.634,66     € 34.191,10     € 28.180,51     € 30.551,50



Korte toelichting:
Hier berekenen we het aantal lesuren per cursist, maar dan alsof alle studenten de maximum prijs (€ 400.00)/ schooljaar van de opleiding betalen.
In wezen is dit niet zo, maar dit doen we om een gemiddelde te bekomen tussen maximum lesuur cursisten en maximale opleidingsprijs.
                                                                                                                                          123




Doelstelling: jaarlijkse groei van min. 3% LUC: geen rekening gehouden met dag of avondonderwijs
                                                                              2011-2012        2012-2013   2013-2014    2014-2015
LUC CVO HIK                                                                       530.900         546.827     563.232      580.129
€ opbrengst LUC                                                             € 530.900,00 € 546.827,00 € 563.231,81 € 580.128,76
Variable kosten in €
- Fonds ministerie                                                         -€ 132.725,00 -€ 136.706,75 -€ 140.807,95 -€ 145.032,19
- huur KHK (lokalen, verwarming, elektriciteit, infrastructuur)            -€ 132.725,00 -€ 136.706,75 -€ 140.807,95 -€ 145.032,19
SUBTOTAAL                                                                   € 265.450,00 € 273.413,50 € 281.615,91 € 290.064,38
- Promotie                                                                  -€ 40.000,00    -€ 40.000,00 -€ 40.000,00 -€ 40.000,00
TOTAAL                                                                      € 225.450,00 € 233.413,50 € 241.615,91 € 250.064,38
Extra budget dat vrijkomt:                                                     € 7.963,50      € 8.202,41  € 8.448,48



Doelstelling: jaarlijkse groei van min. 3% koppen: geen rekening gehouden met dag of avondonderwijs
                                                                               2011-2012       2012-2013      2013-2014      2014-2015
LUC/kop                                                                                353            364            374            386
€ opbrengst LUC                                                              € 141.200,00 € 145.436,00      € 149.799,08   € 154.293,05
Variable kosten in €
- Fonds ministerie                                                           -€ 35.300,00    -€ 36.359,00   -€ 37.449,77   -€ 38.573,26
- huur KHK (lokalen, verwarming, elektriciteit, infrastructuur)              -€ 35.300,00    -€ 36.359,00   -€ 37.449,77   -€ 38.573,26
SUBTOTAAL                                                                     € 70.551,50     € 72.718,00    € 74.899,54    € 77.146,53
- Promotie                                                                   -€ 40.000,00    -€ 40.000,00   -€ 40.000,00   -€ 40.000,00
TOTAAL                                                                        € 30.551,50     € 32.718,00    € 34.899,54    € 37.146,53
Extra budget dat vrijkomt:                                                      € 2.166,50     € 2.181,54     € 2.246,99

GEMIDDELDE EVOLUTIE:
Extra budget max                                                             € 7.963,50      € 8.202,41       € 8.448,48
Extra budget min                                                             € 2.166,50      € 2.181,54       € 2.246,99
Totaal                                                                      € 10.130,00     € 10.383,95      € 10.695,46
Gemiddelde                                                                   € 5.065,00      € 5.191,97       € 5.347,73
                                                                                      125



11 Aanbevelingen voor acties op korte termijn

 Oud-Studentenverenigingen oprichten
Door het oprichten van Oud-Studentenverenigingen is er de mogelijkheid om onderling
contact te behouden. Hierdoor kunnen de reeds afgestudeerden hun persoonlijke verhaal
doen over hun evolutie door de opleiding. Dit geeft potentiële studenten meer vertrouwen
omdat ze kunnen terugvallen op ervaringen van personen die het traject afgelegd hebben.
En door het feit dat oud-studenten betrokken blijven kan men ook vragen om hun
ervaringen te delen om misschien als gastspreker langs te komen om de huidige of
potentiële studenten te motiveren.
Een social medium door bijv. een Linked-In pagina aan maken zou hiervoor aangewezen
zijn:
 cursisten kunnen tijdens hun opleiding structureel begeleid worden naar een Linked-In
    profiel  dat geeft directe meerwaarde voor de studenten
 de school kan een Linked-In groep aanmaken en via deze weg regelmatig nuttige
    informatie naar hun studenten en oud-studenten sturen
        o kan project worden voor het hoofdvak in elke opleiding: 1 nuttig “weetje” of
            nieuwsfeit per maand publiceren
        o om “file” te voorkomen elke opleiding een vaste publicatieweek (vb. week 1)
            toewijzen.
        o Om kwaliteit te waarborgen: elke opleiding een taaldocent toewijzen voor
            taalcontrole en uniformiteit van stijl.

 Ervaringsequivalenten invoegen
Met ervaringsequivalenten zorgt men ervoor dat mensen die van bepaalde vakken al meer
dan voldoende kennis hebben, een vrijstelling kunnen krijgen. Daardoor hoeft men deze
module niet meer te volgen.
 Als mensen bijvoorbeeld al 10 jaar bezig zijn met facturen inboeken en dergelijke,
   hebben zij geen boodschap meer aan bijvoorbeeld computerboekhouden te volgen
   omdat zij al meer dan voldoende praktijkervaring hebben.  onderlijnt de kennis en
   het inzicht van de school in het bedrijfsveld PLUS haar “praktische
   bedrijfseconomische ingesteldheid” (= een no nonsense praktijkschool)
 Ook kan het een drempel zijn voor mogelijke cursisten omdat men minder
   geïnteresseerd zijn/is om een bepaalde module modules te volgen geen zin heeft om
   een module te volgen waar ze eigenlijk al meer dan voldoende kennis van hebben. Het
   is dus een enorme meerwaarde voor een school om dit in te voegen en te gaan
   gebruiken.  illustreert letterlijk de waardering van de school voor haar cursisten.

 Promotie & naambekendheid via sociale netwerken
Sociale media worden alom aangekondigd als de media van de toekomst. Momenteel
wordt er vanuit cvo HIK weinig gebruik gemaakt van sociale media, toch zijn de eerste
stappen reeds aarzelend gezet. Echter loopt een en ander niet gecoördineerd via/door een
vooropgesteld marketing communicatieplan. Mocht men hier actiever mee bezig zijn, kan
dit medium er enerzijds voor zorgen dat zowel de school als het diploma en opleidingen
bekender worden en anderzijds opent het de deur om potentiële cursisten aan te trekken die
reeds gebruik maken van deze sociale media.
We kunnen op deze sociale netwerken informatie plaatsen over deze oud-
studentenverenigingen.
Indien ze ook op deze sociale media zitten en hun ervaringen hier op kunnen plaatsen, zou
dit potentiële cursisten meer kunnen motiveren om de opleiding te gaan volgen.
In het programma-aanbod “marketing” en “KMO-management” hoort meer specifieke
aandacht aan sociale media te besteden/ besteed te worden. Indien dit de toekomst is én de
grote gelijkmaker tussen KMO en groot bedrijf, dan moet dit ook een actueel speerpunt in
de opleiding worden.
Het zou perfect passen in de praktijkgerichtheid én de actuele geïnformeerdheid van het
cvo HIK indien haar benadering van sociale media van bij de aanvang zou kunnen gebruikt
worden als “case” en als permanent ervaringsproject voor studenten en gespecialiseerde
docenten. Waarbij het resultaat gebruikt wordt om het HIK te promoten en de weg ernaar
toe gepubliceerd wordt als “dienst aan de studenten en regionale bedrijven”.

 Commerciëlere website
Zoals eerder vermeld heeft cvo HIK op dit moment nog geen zeer commerciële website.
Deze is grafisch niet sterk en spreekt niet voldoende aan omdat hij weinig interactief is.
Als cvo HIK de website commerciëler maken is het dan ook bijna een noodzaak om deze
te gaan linken aan de sociale media die het cvo HIK gaat gebruiken. Als men de website
interactief gaat maken en aan deze sociale media gaat linken zou deze kunnen gaan
herleven en zo meer cursisten aantrekken.
Ook hier hebben we een typisch KMO-probleem van deze tijd: de website is nodig,
professioneel beheer is duur plus men weet niet goed welk soort “professionaliteit” men
moet inhuren, beheer is tijdrovend en moeilijk in te passen in het werk van elke dag, … Dit
zou een ervaringsproject kunnen worden onder leiding van een coördinerend docent
“website beheer” die dat vak ook kan geven in vb. Marketing, BO, KMO en ICT. Wellicht
kan dit ook door verschillende competenties samen te versmelten in een werkgroep.
Webdesigners die de look en feel van het ontwerpen van een website kennen. Bovendien
moet een website de potentiële klant het zo simpel mogelijk maken om opzoekwerkwerk te
verrichten

 Afstandsonderwijs invoeren
Om hier gevolg aan te geven, kan men ook gebruik maken van afstandsonderwijs. We
weten dat dit op sommige scholen al gedaan wordt en het cvo HIK mag hier natuurlijk niet
in achterblijven. Niet alle mensen kunnen 2 avonden en op zaterdag aanwezig zijn in
school. Dit kan ook een drempel zijn waarom men de opleiding niet gaat volgen. Als men
gebruik maakt van afstandsonderwijs kunnen deze personen in kwestie de opleiding
misschien wel volgen. Wat men ook kan doen is avondonderwijs met afstandsonderwijs
combineren zodat men de opleiding in avondschool kan volgen indien men tijd heeft en
anders op zelfstudie de andere modules kan vervolledigen.
Alle nodige ingrediënten zijn in de school aanwezig, ze moeten enkel in een formele
structuur gegoten worden (reglement aanwezigheden, reglement examens, ...)
Er moeten 2 projecten opgestart worden
       o ICT-project: hoe kunnen we zonder veel extra kosten lessen online beschikbaar
           maken voor studenten die er “live” niet kunnen bijzijn?  De basis hiervoor
           ligt in Toledo, Lore (Coursekit) en andere sociale media: wat nodig is, is een
           concreet uitgewerkt voorbeeld en draaiboek voor docenten.
       o schoolmanagement-project: het impliceert formalisatie van lesmaterialen en
           examens zodat de ruggengraat van elk vak bij aanvang van het jaar volledig
           gepubliceerd kan worden met in de loop van het jaar aanvullingen met cases en
           actualisaties.
                                                                                         127


Mogelijks kan cvo HIK ook leren van andere scholen waar dit al langere lopende is. Loopt
dit goed, wat zijn de kosten die hieraan verbonden zijn en blijft het leerdoel gelijk voor de
student? Het afstandsonderwijs mag niet als “makkelijk haalbaar diploma onderwijs”
worden aanzien.

 Samenwerken met werkgevers
Het zou een groot voordeel zijn als het HIK meer samen zou kunnen werken met
werkgevers. Niet enkel door hun werknemers volledige trajecten te laten volgen, maar ook
door bepaalde modules te volgen om hun kennis uit te breiden.
Werkgevers zijn vaak bezig met het opleiden van hun personeel. In grote bedrijven gebeurt
dit vaak intern. Voor KMO’s is het HIK de ideale plaats om hun personeel te laten
bijscholen. Werknemers kunnen dit ook invoeren om hun bestaand personeel promotie te
bezorgen. Dit door het feit dat zij al kennis hebben van de manier van werken binnen het
bedrijf en mogelijk al een goede product-proceskennis hebben waardoor het inwerken zeer
sterk beperkt kan worden.

 Leren-leren van elkaar
Tijdens de modules wordt er weinig aandacht besteed aan de ervaringsachtergrond van de
cursisten. Deze cursisten zijn de ervaringsdeskundigen op verschillende werkgebieden en
bedrijven. Onderling kunnen simpele tools verdeeld worden onder elkaar om hun eigen
werk te optimaliseren. Geef de cursist ook de kans om zijn eigen werkervaring te
bespreken in groep. Maak duidelijk aan elkaar hoe bedrijven, groot en klein, redeneren en
hoe er beslissingen worden genomen. Dit zijn unieke praktijkvoorbeelden die erg
hulpzaam kunnen zijn.

   Praktische punten ter verbetering
       o Opendeurdag
               Een opendeurdag is de kans voor cvo HIK om hun naar de buitenwereld te
               profileren. De aanwezigheid van docenten is uiteraard van belang maar ook
               cursisten die hun eigen bevindingen vertellen aan de nieuwe kandidaat
               cursisten. Een cursist die zijn eigen verhaal en ervaringen van de opleiding
               komt vertellen, lijkt veel betrouwbaarder en natuurlijker dan een docent.
               Hiervoor is geen extra kost nodig, alleen gemotiveerde cursisten die deze
               verantwoordelijkheid op zich willen nemen.

       o afhakers
            De reden nagaan van de afhakers van een bepaalde opleiding of bepaalde
            doelgroep. Afhakers hebben er vaak nood aan om hun verhaal te doen. Vaak
            is de perceptie van de buitenwereld negatief tegenover een afhaker.
            Afhankelijk hoe die zijn/haar verhaal “het waarom” doet, kan ook de school
            een negatief beeld krijgen. Uit deze ervaringen of verhalen kan cvo HIK
            punten halen en …… eventueel verbeteringen doorvoeren om het aantal
            afhakers te doen dalen. Deze reden tot verbetering zou ideaal passen in
            module marktonderzoek.

       o Warme maaltijd/soep
           Om de werkende cursist ook tegemoet te komen in zijn woon-werk-school
           ritme is er ook mogelijkheid om warme maaltijden/soep te voorzien. Zo
           wordt het tijdsgebrek dat de cursist heeft deels gecompenseerd.
       o Cursistenraad
            Het oprichten van een cursistenraad over de verschillende richtingen heen.
            Hierdoor breng je de cursisten onderling in contact. Hierdoor kan men
            onderling een eigen netwerk verbreden/opzetten.

       o Opleiding cheques zorgen ervoor dat zelfs cursisten met een financieel
         probleem kunnen studeren. Helaas wordt hier niet altijd gebruik van gemaakt.
         Het is de taak van cvo HIK om ieder gemotiveerde klant ook het financieel
         voordeel aan te bieden. Communiceer daardoor duidelijk naar geïnteresseerden
         wat de mogelijkheden zijn in verband met opleidingscheques maar ook de
         overheidssteun voor diegene die nog geen bachelor diploma hebben krijgen nog
         een extra vergoeding. Dit telkens op het einde van elk schooljaar.
       o Het is belangrijk dat opleidingen in het avondonderwijs als kwaliteitsvol
         beschouwd worden door potentiële studenten, en de officiële erkenning door
         “het Ministerie van Onderwijs en Vorming” moet hier een serieuze tool bij zijn.

   Naar de opleiding gericht
       o De opleiding is modulair opgebouwd, en hierdoor moeten we het product als
         flexibel opstellen. De mogelijkheden die de studies bieden al dan niet in
         combinatie met relevante werkervaring spelen een grote rol bij het aantrekken
         van cursisten”.
       o Het samenstellen van specifieke lessenpakketten. Momenteel gebeurt dit voor
         informatica naar bedrijven toe. Indien dit een breder draagvlak krijgt over de
         verschillende afdelingen krijgt de school ook een grotere diversiteit van
         cursisten en hierdoor ook meer aantrekkingskracht vanuit de bedrijfswereld.
                                                                                           129



12. Aanpassing (opstellen?) geïntegreerd communicatieplan

    In theorie zijn we praktijkgericht, in de praktijk ook, maar wat vertelt de website?


12.1 Kernobservaties

     Eerste indruk website:
      o druk,
      o niet echt overzichtelijk  alles staat er op maar als je niet weet waar het staat moet
         je zoeken
      o louter functioneel: gemaakt om mee te werken, niet om een instelling voor te
         stellen
     voorstelling lesprogramma’s
      o zelfde zakelijke, technisch-functionele indruk
      o Bij de verschillende modules op de website wordt er gesproken over inhoud en
         doelstellingen. Je krijgt het gevoel dat dit louter een korte samenvatting van de
         theorie is, die je in deze module gaat krijgen.

     Gebruik: een self-fulfilling prophecy
      o Momenteel wordt de website van het cvo Hik voornamelijk gebruikt om mensen te
         informeren wat betreft de mogelijkheden. ( op gebied van opleidingen,
         financieringsmogelijkheden, praktische informatie, ...)
      o In de communicatie naar rekrutering wordt de nadruk gelegd op opendeurdagen en
         de affiches/flyers die daar het volk naartoe moeten lokken – de website wordt
         hiervoor nauwelijks gebruikt

    Samenvattend: “Praktisch want alle info op een plaats” is een zinnige overweging maar
    wat vergeten wordt is dat een website ook een etalage is, een plaats waar de school voor
    het eerst in contact komt met zijn potentiële klanten, klanten en hun omgeving.
    De HIK-website wordt nog niet benut om de school als aantrekkelijke partner te
    profileren naar zowel potentiële studenten als naar de bedrijfswereld. Te veel zaken
    worden over het hoofd gezien om mensen te triggeren eens een kijkje te komen nemen op
    de campus. De promotiemiddelen ( te starten met de website) moeten gewoon attractiever
    gemaakt worden. Hoewel in vele scholen de lespakketten hetzelfde zijn, en de waarde
    van het graduaat ook, moet het cvo HIK sterk werken aan het profileren van hun imago
    naar de buitenwereld toe.



12.2 Korte-termijn aanpassingen om het praktijkgerichte verhaal van het
    cvo HIK te ondersteunen en attractiever te maken :


     Werken met competenties die je vergaart tijdens de lessen  meegedeeld door de
      docent en verwerkt door student in zijn professioneel portfolio
     Werken met reeds verworven competenties door studenten en ex –studenten.
    o Aangeven dat de school ervaring erkent en studenten helpt bij het omzetten ervan
      naar EVK’s
    o Het kaderen van competenties die je vergaart tijdens je opleiding, in de profielen en
      de competenties die werkgevers voor functies in de afstudeeroptie vragen.
           Deze competenties dienen bestudeerd te worden a.d.h.v. informatie
             beschikbaar via werkgevers en de competenties die men in een opleiding bij
             het cvo HIK verwerft dienen hier door de school aan aangepast worden.

   Succesverhalen, of studenten die hun kennis al geïmplementeerd hebben op de mark
    moeten op de website komen. Voor een goed voorbeeld zie op de website van Groep T.
    ( dezelfde opleiding ziet er op hun website voor een potentiële student of werkgever
    een stuk praktijkgerichter uit ) Dit komt mede door het in de picture zetten van enkele
    studenten die in hun 2de jaar met de lancering van een eigen frisdrank de nationale
    omroep behaalden, maar ook door de manier hoe de richting in het kort omschreven
    wordt. ( over de drie jaar bekeken ).
   Op gebied van het docententeam moet het cvo Hik niet onderdoen voor bvb. Groep T,
    alleen wordt er weer te weinig gebruik gemaakt van het profileren van dit team naar de
    buitenwereld toe. ( werkgevers en potentiële studenten)



12.3 Langere termijn uitbouw van de website

12.3.1 Waarvoor wordt de website gebruikt:

12.3.1.1   Door studenten:

   Om hun lessenrooster en examenrooster te raadplegen.
   Om nieuws te bekijken.


12.3.1.2   docenten:

   Om hun lessenrooster en examenrooster te raadplegen.
   Om nieuws te bekijken.
   Om te bekijken of de school voor hun een attractieve plaats zou kunnen zijn om te
    werken.


12.3.1.3   werkgevers:

   Om te bekijken welke opleidingen er gegeven worden.
   Om de waarde van bepaalde opleidingen in te schatten.
   Om informatie terug te vinden (educatief verlof, kost opleiding, …)
   Om een school te screenen.


12.3.1.4   kandidaat studenten:

   Om het opleidingspakket te bekijken.
                                                                                          131


   Om de locatie en infrastructuur te bekijken.
   Om de waarde van de opleiding in te schatten.


12.3.1.5    internationale partners:

   Om te bekijken of een samenwerking al dan niet mogelijk is.
   Bij samenwerking om te kijken of hiervan melding wordt gedaan. (links, …)
   Om aan informatie te geraken.


12.3.2 Hoe kan het anders? Waarvoor zou de website gebruikt kunnen worden:

12.3.2.1   Door studenten:


   Om hun verhaal te doen.
   Om via de website naar andere sociale media gelinkt aan het HIK platforms op te
    zoeken.
   Als extra drijfveer ( het lezen van getuigenissen, praktijkverhalen van andere studenten
    in eenzelfde richting. ). Eerstejaarsstudenten die praktijkverhalen van 2de,3de jaar en ex
    – studenten lezen en zich hieraan optrekken. ( het verminderen van afhakers )
   Als interactieve website waar studenten aan bvb. een tevredenheidonderzoek kunnen
    doen, …
   Om mee te verkopen in een sollicitatiegesprek naar een werkgever toe. ( “bekijk welke
    competenties en steelkennis we verworven hebben tijdens onze opleiding op de website
    van cvo HIK”, “welke docenten met onnoemelijk veel praktijkervaring ons op korte
    termijn praktijkgericht geschoold hebben”, ...)


12.3.2.2   Door docenten:

   Het meedelen van competenties die ze vanuit hun praktijkervaring ( bedrijfsleven)
    overbrengen aan hun studenten in de picture zetten.
   Een plaats waar ze zichzelf met al hun ervaring op studie en werkgebied kunnen
    profileren. ( zoals bij Linked-In gedaan wordt )
   Het verkopen van hun kennis aan werkgevers.
   Het meedelen van informatie naar hun studenten betreffende aanpassingen naar
    lestijden, al dan niet ziekte, het interactiever gebruik maken van de website tussen
    docent en cursist.


12.3.2.3   Door werkgevers:

   Om sollicitanten te screenen.
   Is de opleiding echt zo praktijkgericht?
   Welke voordelen haal ik als werkgever uit een opleiding als ik deze voor mijn
    werknemer zou betalen?
   Om te kijken waar de docenten hun praktijkervaring gehaald hebben?
   Om te kijken wat hun werknemer binnen de opleiding aan modules krijgt, en waar de
    link ligt tussen de theorie en de praktijk bij hun op de werkvloer.
   Om te kijken of het werk van hun werknemer niet onder de druk van het studeren gaat
    lijden.
   Om te kijken of er al dan niet een interessante samenwerking tussen de school en
    werkgever zou kunnen ontstaan. ( het geven van stageplaatsen, eindwerken laten
    maken door 3de jaar studenten gelinkt aan het bedrijf van de werkgever, …)


12.3.2.4   Door kandidaat studenten:

   Om zichzelf te overtuigen dat dit de school is waar ze de opleiding gaan volgen en niet
    een andere waar dezelfde opleiding gegeven wordt.
   Om de verhalen van studenten en docenten te lezen.
   Om gemakkelijk informatie aan te kunnen vragen, en toegang te krijgen tot platforms
    (sociale media ) waar er info uitgewisseld kan worden tussen hen en studenten, en
    tussen hen en docenten.
   Om fotomateriaal en video’s te bekijken.


12.3.2.5   Door internationale partners:

Welke docenten of studenten zijn interessante profielen om mee samen te werken.


12.4 Conclusie

De website kan op een totaal andere manier gebracht worden, dit niet door alles aan te
passen op inhoudelijk vlak.
Er moet drastisch gewerkt worden aan het brengen van het verhaal. De bezoeker moet als
het ware opgeslorpt worden in een wereld vol met mogelijkheden. De bezoeker moet zich
kunnen vereenzelvigen met het verhaal van andere studenten. De kloof tussen de
interessante en leukere praktijk t.o.v. de saaie en veel te lange theorie dient enorm
verkleind te worden ( aan de hand van fotomateriaal, praktijkverhalen, …). Dit maakt de
school via het uithangbord bij uitstek( de website ) een pak attractiever en commerciëler.
                                                                                 133


Bijlage 1: Praktijkvoorbeeld Human Resources beleid bij Kraft
Foods België

Binnen Kraft wordt er gewerkt met het Lominger Competenties. Dit is een geheel van 67
competenties. Voor iedere jobbeschrijving wordt bepaald welke van deze competenties
echt noodzakelijk zijn en welke een voordeel kunnen zijn. Het bepalen van deze
combinaties gebeurd in samenspraak met de manager van de desbetreffende functie.

Daarnaast is er bij Kraft Internationaal een Career Flow Framework opgesteld. Dit
framework geeft aan welke competenties men moet hebben als men een individual
contributer is, welke als manager en welke als leader.

Hieronder staat een figuur die duidelijk maakt aan welke competenties en mogelijke
struikelblokken er bij een sollicitatie ter sprake zullen komen.
Bijlage 2: Instroommotivatie 1ste semester 2010-2011
Cijferanalyse op basis van zelfde vragen eigen enquêtes

Voor welke opleiding heeft u gekozen?

 Hoger Onderwijs              Abs                        Rel
 BM                           29                         8%
 SLO                          194                        55%
 INFO                         41                         12%
 MW                           5                          1%
 MS                           14                         4%
 ORTHO                        34                         10%
 EM                           21                         6%
 PW                           4                          1%
 LOG                          12                         3%
 Totaal                       354                        100%


Hebt u in het verleden al avondcursussen gevolgd aan onze school?

                              Abs                        Rel
 Ja                           112                        22%
 Nee                          399                        78%
 Totaal                       511                        100%


In welk kader volgt u deze opleiding?

                               Abs                        Rel
 Beroep                        235                        47%
 Vrije Tijd                    245                        49%
 Beide                         21                         4%
 Totaal                        501                        100%


Waarom volgt u deze opleiding?

                               Abs                        Rel
 Werk vinden, promotie         241                        47%
 Job goed uitvoeren            81                         16%
 Behalen diploma               160                        31%
 Sociale contacten             46                         9%
 Persoonlijke ontwikkeling     215                        42%
 Bijblijven in materie         29                         6%
 Kinderen beter helpen         22                         4%
 Verplicht werkgever           2                          0%
 Hobby                         160                        31%
 Kredieturen                   3                          1%
 Vrienden                      5                          1%
 Andere                        14                         3%
                                                                       135


Wie betaalt de opleiding?

                                  Abs                      Rel
 Zelf                             471                      91%
 Werkgever                        11                       2%
 Zelf en werkgever                11                       2%
 Andere                           24                       5%
 Totaal                           518                      100%

Maakt u gebruik van opleidingscheques?

                                  Abs                      Rel
 Ja                               263                      51%
 Nee                              251                      49%
 Totaal                           514                      100%

Hoe heeft u vernomen dat u deze opleiding hier op school kan volgen?

                                      Abs                  Rel
 Zelf initiatief genomen              234                  45%
 Via werkgever of collega’s           23                   4%
 Via      vrienden,    familie   of
 kennissen                            146                  28%
 Via de krant                         5                    1%
 Via RTV                              3                    1%
 Via opendeurdag                      34                   7%
 Via een brochure in de bus           34                   7%
 Via de website                       143                  28%
 Brief vanuit de school               9                    2%
 Andere                               21                   4%
 Respondenten                         518                  100%

Waarom heeft u voor deze school gekozen?

                                  Abs                      Rel
 Goede infrastructuur             86                       17%
 Degelijke school                 229                      44%
 Gemakkelijke school              2                        0%
 Ken enkel deze school            24                       5%
 Opleiding is betaalbaar          52                       10%
 Goede uurregeling                105                      20%
 Aangeraden door familie, …       113                      22%
 Opgelegd door werkgever          2                        0%
 School in de buurt               303                      58%
 Les aan dagschool gevolgd        84                       16%
 Verleden cursus gevolgd          54                       10%
 Katholieke school                10                       2%
 Grote school                     7                        1%
 Andere                           19                       4%
 RESPONDENTEN                     518                        100%
Welke is voor u de belangrijkste reden?

                               Abs                      Rel
 Goede infrastructuur          16                       3%
 Degelijke school              127                      27%
 Gemakkelijke school           1                        0%
 Ken enkel deze school         11                       2%
 Opleiding is betaalbaar       7                        2%
 Goede uurregeling             31                       7%
 Aangeraden door familie, …    47                       10%
 Opgelegd werkgever            1                        0%
 School is in de buurt         160                      35%
 Les aan dagschool gevolgd     34                       7%
 Verleden cursus gevolgd       12                       3%
 Katholieke school             3                        1%
 Grote school                  0                        0%
 Andere                        13                       3%
 TOTAAL                        463                      100%


Hoeveel belang hecht u aan de volgende aspecten?

 ABSOLUUT         ZB          B           MB       NB         HNB   TOTAAL
 Inhoud           332         160         4        0          0     496
 Cursustekst      193         257         46       1          0     497
 Manier
 lesgeven         314         179         9        0          0     502
 Praktijk         327         156         11       0          0     494


Leeftijd

                               Abs                      Rel
 < 25 jaar                     196                      38%
 25-34 jaar                    162                      31%
 35-44 jaar                    86                       17%
 45-54 jaar                    57                       11%
 55-64 jaar                    15                       3%
 >= 65 jaar                    1                        0%

Geslacht

                               Abs                      Rel
 Man                           221                      43%
 Vrouw                         296                      57%
 TOTAAL                        517                      100%
                                                137


Beroep

                             Abs         Rel
 Arbeider                    99          20%
 Bediende                    211         42%
 Zelfstandige                24          5%
 Ambtenaar                   35          7%
 Werkzoekende                62          12%
 Huisvrouw/man               5           1%
 Gepensioneerd               4           1%
 Andere                      64          13%
 TOTAAL                      504         100%


Diploma

                             Abs         Rel
 Geen, LO                    9           2%
 LSO                         20          4%
 ASO                         40          8%
 TSO                         132         26%
 BSO                         76          15%
 HOBU                        182         35%
 UNIV                        51          10%
 Andere                      3           1%
 TOTAAL                      513         100%


Komt u in aanmerking voor kredieturen?

                             Abs         Rel
 Ja                          173         36%
 Nee                         312         64%
 TOTAAL                      485         100%


Afstand van woonplaats tot school?

                             Abs         Rel
 <= 5 km                     92          18%
 6-10 km                     107         21%
 11-15 km                    126         24%
 16-20 km                    88          17%
 21-25 km                    41          8%
 > 25 km                     63          12%
 TOTAAL                      517         100%
Bijlage 3: Praktisch voorbeeld website groep T35
Sinds het academiejaar 2009-2010 heeft 'FGPA' een plaats
gekregen in de graduaatsopleiding Elektronica-Multimedia.
Inmiddels zijn er verschillende eindwerken gerealiseerd die het
gebruik      van     FGPA        als    onderwerp       hadden.
Student Chris Minnoy over FGPA

Chris Minnoy is laatstejaarsstudent in het graduaat Elektronica-Multimedia van GROEP
T’s Centrum voor Volwassenenonderwijs ACE en maakte een FGPA-eindwerk.

Passie voor elektronica
Overdag is Chris aan de slag als software developer bij Sony, maar na zijn uren stort hij
zich op zijn passie, de elektronica, meer bepaald de nieuwste snufjes bij het ontwikkelen
van nieuwe digitale systemen. Zo kwam hij bijna automatisch bij de field programmable
gate arrays terecht en bij de graduaatsopleiding Elektronica van GROEP T waar deze
technologie een vaste plaats heeft gekregen in het curriculum.

State-of-the-artprogramma
“Met het gebruik van FGPA bewijst de opleiding dat ze kort op de bal speelt en nauwe
voeling heeft met wat in de bedrijven gebeurt en aan welke specifieke technologie daar
behoefte is”, vindt Chris. “ACE staat voor Anticipative Continuing Education en deze
naam heeft het centrum niet gestolen. Met de introductie van FPGA in het programma
bewijst de opleiding vooruit te lopen op de nieuwste ontwikkelingen.”
“FPGA is een ideaal platform om hardware te simuleren”, vervolgt Chris. “Zolang je dit
niet hardwarematig aanpakt, heb je er geen idee van hoe een en ander in zijn werk gaat."

Eindwerk: videocontroller voor beeldgeneratie
Mijn eindwerk handelt over het ontwerpen van een videocontroller voor beeldgeneratie.
Dit project stelt mij in staat om ervaring op te doen met een ontwikkelomgeving en met de
eigenschappen van FPGA. Ik bedenk de verschillende processen en zet die op FPGA.
Concreet maak ik een algemene component die ook voor andere toepassingen gebuikt kan
worden.

Toekomstplannen
Zijn eindproduct wil Chris niet voor zichzelf houden. Integendeel, hij is van plan het op
Open Course te zetten zodat de knowhow toegankelijk wordt voor iedereen. Specifieke
toekomstplannen heeft hij (nog) niet, al speelt hij wel met de idee een ingenieursopleiding
Elektronica-ICT aan te vatten. Maar eerst speelt Chris nog een tijdje met beelden.




35

http://www.groept.be/www/volwassenenonderwijs_ace/graduaten/elektronica/testimonial/
                                                                                      139


Bijlage 4: Praktisch voorbeeld eindwerkomschrijving
       website Groep T36

Drie marketingstudenten zorgen voor een Europese primeur.
Marketingstudenten Nathalie Rodaer, Yasmine Van Onckelen en Wouter
Huypens

Hoezo kloof tussen onderwijs en bedrijfsleven? Drie studenten van ACE-Groep T maakten
komaf met het cliché. Wat als een fictief project begon in het kader van hun
marketingopleiding resulteerde in een overtuigende marketingcase die de toets van de
praktijk met glans doorstond. Eén en ander leidde zelfs tot een Europese primeur: de
lancering van een nieuwe gezonde frisdrank met Stevia als zoetmiddel. Maak kennis met
drie pioniers in spe.

De controverse rond Stevia houdt al jaren aan. Maar dat weerhield marketingstudenten
Nathalie Rodaer, Yasmine Van Onckelen en Wouter Huypens er niet van om hun
marketingproject in het tweede jaar van hun opleiding op te bouwen rond deze alternatieve
zoetstof. De vlijmscherpe concurrentie in de sector van de light frisdranken trok het trio
net aan om te tonen wat het in zijn mars had. Een jaar lang waren de studenten in de weer
met het uitwerken van hun marketingcase. Daarin doorliepen ze alle stadia van de
marketingcyclus van een nieuw product: van marktonderzoek tot productconcept en
verkoop.

“In de fase van marktonderzoek brachten we de sterke en zwakke punten, de
opportuniteiten en bedreigingen in de frisdrankensector in kaart. De zoektocht naar
alternatieve zoetstoffen draait al jaren op volle toeren, en vooral voor de Steviaplant
liggen de kaarten gunstig.

Naast de uitwerking van een product- en marktconcept, boog het trio zich over de
prijsstrategie en de rendabiliteit, de distributie, de verkoop, communicatie en promotie.
“We stelden een mediaplan op en namen contact met verschillende tv-zenders. Voor onze
campagne kregen we de hulp van een professionele reclamemaker. We namen ook de
manager van Roos Van Acker onder de arm en boekten verschillende locaties voor het
reclamefilmpje.

Al snel kwamen de studenten in contact met Jan Geuns, professor Plantkunde aan de K.U.
Leuven en een autoriteit op het gebied van Stevia-onderzoek. Er ontstond een intens
tweerichtingsverkeer. “De professor overtuigde ons om de drank effectief te produceren.
Er waren weliswaar wat beperkingen, zo konden we niet volledig zelf de kruidenmengeling
– en dus de smaak – kiezen, maar we kregen veel hulp”, zegt Nathalie. De reacties op de
nieuwe      frisdrank    ‘Mangua        -     SuperNatural’     waren        enthousiast.

Met hun Europese primeur hebben de drie studenten niet alleen hun docenten overtuigd
maar ook de nationale media. De VRT maakte een radioreportage tijdens de smaaktesten
en er volgde een studio-interview op radio 1. Inmiddels is de frisdrank al beschermd als
merk, naam en logo. Daarnaast wordt er ook gewerkt aan een website waar mensen

36
 http://www.groept.be/www/volwassenenonderwijs_ace/graduaten/marketing/in-de-kijker-
1/
terechtkunnen voor meer informatie over het concept en het product. Bovendien zijn er
plannen om verder te gaan met de frisdrank. De stap van theorie naar praktijk – zelfs al zit
je nog op de schoolbanken – is soms verrassend klein.
                                                                                        141


Bijlage 5: getuigenis van een oud-cursist cvo HIK

VB:Naam: Kesters Kurt
    Huidige job/ functie : Product Manager & Quality Advisor
Job/functie bij aanvang studie: idem


Wat was uw idee omtrent de haalbaarheid van de combinatie werk/studeren? Leek
wel haalbaar bij aanvang
In hoeverre klopte dit beeld met de praktijk?
Dit bleek moeilijker dan verwacht. Zeker als je de richting in 3 jaar wil afwerken.


Welke competenties heeft u dankzij de opleiding verworven?
Beter inzicht in algemeen Sales en Marketing. Het geeft me de theoretische achtergrond
van dingen die ik in de praktijk al toepas en heeft me toegelaten al met nieuwe ideeën te
komen op de werkvloer.


Hoe heeft u de verworven competenties toegepast op professioneel vlak?
Het heeft me toegelaten beter samen te werken met de Marketing afdeling en heeft ervoor
gezorgd voor goede brainstorming sessies met Marketing Manager over nieuwe
productlijnen.


Bent u na de opleiding van functie veranderd? Heeft u promotie gemaakt?
Nee. Binnen de functie gegroeid met nieuwe verantwoordelijkheden, maar direct gelinkt
aan de opleiding.


Welke meerwaarde creëert de opleiding in uw ogen? En wat is volgens u de
meerwaarde voor de werkgever? (v.b.: de werkgever apprecieert de gedrevenheid
van de cursist, meer commerciële feeling,…. )
De werkgever apprecieert de moeite die je erin steekt en indien gelinkt aan je job geeft het
je beter inzicht wat duidelijk is voor de werkgever. Zij weten niet hoeveel werk je erin
steekt, dit is voor hen geen argument. Het beter commercieel inzicht heeft me zeker
geholpen en heeft me meer aanzien gegeven binnen het management.


Welke competenties heeft u dankzij de opleiding verworven? Beter inzicht in algemeen
Sales en Marketing. Het geeft me de theoretische achtergrond van dingen die ik in de
praktijk al toepas en heeft me toegelaten al met nieuwe ideeën te komen op de werkvloer.
Bijlage 6: Succesverhaal cursist Groep T37
Vb.: Goud voor automatiseringsproces

Raf Kelber, alumnus Bedrijfsautomatisatie

Wat doe je als je bedrijf niet tevreden is over de kwaliteit van de onderdelen die elders
aangekocht werden? Dan kijk je ofwel uit naar een andere leverancier ofwel maak je ze
zelf. Raf Kelber koos voor de laatste oplossing. Als ondernemingsproject in het graduaat
Bedrijfsautomatisering ontwierp en bouwde hij bij Continental Automotive in Mechelen
een nieuwe machine die wél kwaliteit levert en die het bedrijf ook gemakkelijk 100.000
euro per jaar opbrengt. Voor zijn werk kende het hoofdkwartier van Continental in
Frankfurt am Main hem een gouden award toe.

 Raf Kelber bouwde voor Continental Automotive een nieuwe machine en won er een
gouden Award mee. (Fot.: F. Van Loock)

 Continental Automotive in Mechelen maakt deel uit van de Continental-groep, een
multinational met wereldwijd 80 vestigingen, 80.500 werknemers en een omzet van 12,6
miljard euro. Het bedrijf produceert onderdelen voor de auto-industrie: van remsystemen
– waar het wereldleider is – tot motorkoelingsventilatoren. De vestiging in Mechelen
produceert ABS-systemen, ventielen en sensoren. Er werken 700 mensen die onderdelen
leveren aan de gekende grote autoproducenten maar ook aan andere zusterbedrijven van
het concern. Raf werkt als machinesteller in de afdeling Aggregaten waar ABS-systemen
worden geassembleerd. Zijn taak is naar eigen zeggen simpel en complex tegelijk. “Aan de
ene kant is het eenvoudig: je zorgt dat de band blijft lopen. Maar anderzijds komt daar
heel wat bij kijken: onderhoud, herstelling, maar ook continue optimalisering van de
productie en de kwaliteit.” Raf wordt geassisteerd door drie lijnhelpers en vijf stellers. Als
er zich grote problemen voordoen kan hij een beroep doen op een specialist. Zelf is hij
inmiddels vervangend specialist en kijkt er volop naar uit om verder carrière te maken.

Make or buy
Continental Automotive is een hightechbedrijf wat betekent dat er heel regelmatig
vernieuwd wordt. “Toen we overschakelden naar volautomatische productielijnen raakte
ik erg geboeid door automatisering en wou ik mij hierin verder bekwamen”, vertelt Raf.
“Dus schreef ik mij bij Groep T’s Centrum voor Volwassenenonderwijs in voor een
graduaat Bedrijfsautomatisering. ACE-Groep T is overigens geen onbekende bij
Continental Automotive. Ik ken verschillende collega’s die er een opleiding volgden en er
positief over berichten. Studeren en fulltime werken is wel geen gemakkelijke klus, zeker
als je twee avonden of een avond en een zaterdagochtend les moet combineren met
ploegendienst.”
Toen Raf in het voorbije academiejaar een onderwerp voor een eindwerk moest kiezen,
deed zich in zijn bedrijf een interessante opportuniteit voor. “Er waren al een tijdje
problemen met een onderdeel van de ABS-systemen, namelijk de samengestelde hulsjes met
filter, een product dat extern werd aangekocht. Door onregelmatigheden in de vorm en de
inhoud van dit onderdeel traden er geregeld storingen op in onze productie. Verschillende
gesprekken met de leverancier brachten geen definitieve oplossing, dus besloot het bedrijf

37

http://www.groept.be/www/volwassenenonderwijs_ace/graduaten/bedrijfsautomatisatie/automatisat
ie_artikel01/
                                                                                          143


om zelf een make or buy-studie uit te voeren. Ik kende het probleem van de samengestelde
hulsjes maar al te goed, want ik werd er vrijwel dagelijks mee geconfronteerd. Meteen had
ik een uitermate geschikt onderwerp voor mijn eindwerk. Het gaf me de kans om mijn
theoretische kennis en praktische werkervaring te integreren in een concreet project waar
ook mijn bedrijf iets aan zou hebben.”
“De hamvraag van de make or buy-studie luidde als volgt: kan de leverancier aan onze
behoeften tegemoetkomen of produceren we het onderdeel zelf”, zegt Raf. “Het antwoord
diende zichzelf aan na contact met de leverancier en andere firma’s. De offertes waren
stuk voor stuk erg duur. Zelf een machine bouwen bleek de meest haalbare oplossing te
zijn.”

Proefdraaien
In zijn project doorliep Raf in snel tempo alle fasen en facetten van het
automatiseringsproces gaande van de elektrische, mechanische en pneumatische
basiscomponenten, over de sturing via PLC en de regelbaarheid van de procesvariabelen
tot de volledige implementatie van het technisch ontwerp via CAD en de analyse van het
productieproces tot de uiteindelijke implementatie en modellering via foutenanalyse.
”De machine is nu aan het proefdraaien. In de testfase willen we 15.000 exemplaren van
de hulsjes aanmaken. Als blijkt dat het proces stabiel is en ook de elektrische en
mechanische controles goed verlopen, starten we de productie en wordt de aankoop van
externe onderdelen stapsgewijs afgebouwd”, aldus Raf.
In zijn project beperkte Raf zich niet tot de technische aspecten. Hij wilde ook weten of zijn
machine effectief rendabel zou zijn voor zijn bedrijf. Via een paybackstudie kon hij
aantonen dat de 50.000 euro die zijn machine kost al na 9 maanden terugbetaald is. “In de
praktijk zal het nog sneller gaan”, legt Raf uit. “In mijn berekeningen ben ik uitgegaan
van een productietijd van 5 seconden per exemplaar en dat gedurende één shift terwijl de
machine het in werkelijkheid gemakkelijk in 2,6 seconden doet en in het bedrijf drie
ploegen werken. Een en ander betekent dat als we op volle kracht draaien we eventueel
ook andere vestigingen in de groep kunnen bedienen en de rendabiliteit nog zal toenemen.
Maar zelfs zonder dat bespaart het bedrijf jaarlijks 100.000 euro door de hulsjes met filter
zelf te produceren.”
Rafs werk bleef bij Continental Automotive niet onopgemerkt en werd genomineerd voor
een gouden award. Op de Duitse hoofdzetel werden vanuit alle vestigingen ter wereld 379
nominaties ingediend van wie er 59 een zilveren en 28 een gouden award ontvingen.

Grote onderscheiding
Bij ACE-Groep T zijn promotor Eric Dendooven en programmacoördinatrice Herlinde
Van de Water best trots op hun oud-student. Ze herinneren zich nog levendig de
uitstekende presentatie die Raf verzorgde tijdens de verdediging van zijn project. Ook de
volledigheid van het werk maakte indruk evenals het financieel-economische deel. De
‘grote onderscheiding’ op Rafs diploma is dus meer dan verdiend.
De gouden awardwinnaar zelf blikt alvast tevreden terug op zijn studie in Leuven. De
opleiding sluit volgens hem prima aan bij de bedrijfsrealiteit. “Dat is ook geen toeval”,
vindt hij. “Want de meeste docenten komen uit het bedrijfsleven of zijn nog aan de slag in
de automatiseringsbranche. Geen theorie om de theorie dus, maar wel kennis en inzichten
die onmiddellijk toepasbaar zijn in je job of voor je project. De drie jaar avond- en
weekendonderwijs bij ACE-Groep T zijn een goede investering geweest. Ze hebben – om
het in vaktermen te zeggen – m’n carrière beslissend gestuurd en op een hoger niveau
gemodelleerd.”
Bijlage 7: Concurrentie analyse

           Concurrentieanalyse
           CVO Brussel                       Syntra                           Open Universiteit Heerlen              NHA                                AVANS

Prijs      € 1 per lestijd                   Geen prijs vermeld               Start € 150 (ook als je inschrijving   max € 400                          Collegegeld voor 1 jaar1485
           Gebruik van opleidingscheques     Gebruik van opleidingscheques    geweigerd wordt)                       Educatief verlof                   studiemateriaal kost +/-500
                                                                              Toelatingsformulier                    Zelfstudie: € 299
                                                                                                                     Indien niet geslaagd geld terug

Pruduct    Graduaatsdiploma achteraf         Diploma secundair onderwijs      Graduaatsdiploma (enkel Recht          Graduaatsdiploma                   Associate Degree
           +/- 13 lestijden per week         Geen diploma hoger onderwijs     en informatica)                        ISO 9001 gecertificeerd            (diploma tussen middelbaar en
           Praktijkgericht                   Certificaten (getuigschriften)   Keuze uit bijkomende vakken            modulair                           hbo "graduaat")
           Directe inzetbaarheid op          Directe inzetbaarheid op         Afstandonderwijs                       Afstandsonderwijs                  Nog 2 jaar verder voor Bachelor
           arbeidsmarkt                      arbeidsmarkt                     Bacheloropleidingen                    NIMA diploma (standaar             Duale opleiding voor Bachelor
                                                                              Masteropleidingen                      opleiding die verwacht wordt als   (half jaar school, half jaar werken)
                                                                                                                     je als marketeer wilt werken       opleiding duurt 4, jaar




Plaats     Brussel (Anderlecht)              Verschillende vestigingen (23)   Heerlen (NL)                           Antwerpen                          Breda, 's Hertogenbosch, Tilburg
           +/- 100 km van Geel               Turnhout dichtste +/- 25 km      +/- 90 km van Geel                     +/- 45 km van Geel                 +/- 95 km, +/- 86 km, +/- 51 km

                                                                                                                                                        van Geel

Promotie   Website (mooi visueel)            Website (niet overzichtelijk)    Website zeer overzichtelijk            Website                            Website
           Foto's van cumpus en lesruimten   Foto's lessen                    Folder online                          Cursuswinkel                       Infor over duale en deeltijds
                                                                              Veel informatie over                   Bv's die er op school gezeten      opleidingen
                                                                              vervolgtrajecten Bachelor en           hebben                             Getuigenissen docenten en
                                                                              Master en natuurlijk ook de            Bij inschrijving gratis            studenten
                                                                              mogelijkheid                           wereldstadvakantie gratis          Foto's over lessen, studenten
                                                                              Nadruk op Levens lang leren!!          (promotionele actie)

           Gericht op werkende               Gericht op jongeren tussen de    Gericht op werkende                    Gericht op werkende                Gericht op werkende, deeltijds
People     volwassenen                       15 - 25 jaar                     volwassenen                            volwassenen                        werkende volwassenen
           Mensen die erkend diploma         Mensen die een vakopleiding      Mensen die hun kansen op de            Mensen die hun kansen op de        Mensen die een diploma hoger
           hoger onderwijs willen behalen    wensen                           arbeidsmarkt willen vergroten          arbiedsmarkt willen vergroten      onderijs willen behalen
           Mensen die een bepaald            Staat niets vermeld over het     Mensen die een diploma Hoger           Mensen die en diploma Hoger        Mensen die werken en studeren
           vakgebied willen bijschaven       docententeam                     Onderwijs willen behalen               Onderwijs willen behalen           willen afwisselen
           Docenten uit de praktijkwereld                                     Er zijn docenten, maar het is via      Mensen die zich op een bepaald     De docenten komen grotendeels
                                                                              afstandonderwijs dus dit is            werkgebied willen bijschaven       uit de praktijkwereld. Er zijn ook
                                                                              zelfstudie.                            Het is zelfstudie, afstands-       enkele die enkel de
                                                                              De docenten die er zijn en             onderwijs dus over docenten        schoolbanken hebben gezien
                                                                              begeleiden zijn docenten die           valt weinig te zeggen.
                                                                              altijd in school hebbben gestaan

								
To top