�DP A�iklama Raporu

Document Sample
�DP A�iklama Raporu Powered By Docstoc
					2010


   T.C. HATAY VALİLİĞİ , İL ÖZEL İDARESİ, İMAR
   VE KENTSEL İYİLEŞTİRME MÜDÜRLÜĞÜ
   HATAY İLİ, 1/25.000 ÖLÇEKLİ ÇEVRE
   DÜZENİ PLANI
   ÇEVRE DÜZENİ PLANI PLAN
   AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN
   UYGULAMA HÜKÜMLERİ




        ŞEHİR YÜK. PLANCISI ERAY BÜYÜKVELİOĞLU
       MİMAR VE ŞEHİRCİLİK UZMANI S. IŞIN BAÇÇIL
                                    IŞIN-ER PLANLAMA
                                            10.06.2010
                              İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
               PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ




                                     T.C
                  HATAY VALİLİĞİ
       İL ÖZEL İDARESİ GENEL SEKRETERLİĞİ
    İMAR VE KENTSEL İYİLEŞTİRME MÜDÜRLÜĞÜ
              "İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI"
          HATAY İLİ 1/25.000 ÖLÇEKLİ ÇEVRE DÜZENİ PLANI,

    PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

PLAN MÜELLİFLERİ                     :       IŞIN-ER PLANLAMA
                                             S.IŞIN BAÇÇIL VE ERAY
                                             BÜYÜKVELİOĞLU A.O.

PLANLAMA VE PROJE YÖNETİCİLERİ :             S. IŞIN BAÇÇIL
                                             MİMAR-ŞEHİRCİLİK UZMANI

                                             ERAY BÜYÜKVELİOĞLU
                                             ŞEHİR YÜKSEK PLANLAMACI


PLANLAMA YARDIMCILARI                : ONUR YUMUŞ (ŞEHİR PLANLAMACI )

                                     : ALİ BOZ (ŞEHİR PLANLAMACI )

                                     : SELCAN BAYRAM (PEYZAJ MİMARI )

                                     :BURÇAK UZEL (ŞEHİR PLANLAMACI )

                                     :H. ALİ UYAR (JEOLOJİ YÜKSEK MÜHENDİSİ)

                                     :HÜSEYİN KANBOLAT (HARİTA MÜHENDİSİ)

 HATAY İL ÖZEL İDARESİ
 MEMET SABUNCU (İnşaat Mühendisi)Genel Sekreter Yardımcısı Plan Koordinatörü

 SABİT AÇIKGÖZ İmar ve Kentsel İyileştirme Müdürü

 MUSTAFA PEKÖZ (Harita Mühendisi)

 SÜLEYMAN ÇİÇEKLİ (Şehir Plancısı)

 BÜLENT REŞİTOĞLU (Harita Mühendisi)
                                         2
                                   İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                    PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ



İÇİNDEKİLER

SUNUŞ
1. KAPSAM
2. AMAÇ - HEDEFLER
3. PLANLAMA POLİTİKALARI
4. İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI, PLANLAMA ALANI TANIMI
   4.1. Hatay İl Çevre Düzeni Planı'na göre Planlama Bölgeleri
   4.2. Planlama Alt Bölgeleri Tanımı
             4.2.1. Asi Güneyi Alt Bölgesi, Planlama Alanı
             4.2.2. Asi Kuzeyi Alt Bölgesi, Planlama Alanı
             4.2.3. İskenderun ve Kuzey Körfez Alt Bölgesi Planlama Alanı
             4.2.4. İskenderun Güney Körfez Alt Bölgesi Planlama Alanı
   4.3. Turizm Bölgesi ve Merkezi Planlama Alanları
             4.3.1. Samandağ KTGB Turizm Bölgesi, Planlama Alanı
             4.3.2. İskenderun Kıyı Bandı Turizm Merkezi, Planlama Alanı
             4.3.3. Güzelyayla Turizm Merkezi, Planlama Alanı
5. SENTEZ

5.1. Nüfus ve İş Gücü Projeksiyon Kabulleri
5.1. Potansiyel Kaynaklar
5.2. Eşik Sentezi
5.3. Değerlendirme ve Sonuçlar
6. HATAY İLİ 1/25.000 ÖLÇEKLİ ÇEVRE DÜZENİ PLAN (2040) PLANLAMA KARARLARI
6.1 Planlama Alanı Genel Arazi Kullanım Plan Kararları




                                              3
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ



7. HATAY İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI UYGULAMA HÜKÜMLERİ

                                        PLAN HÜKÜMLERİ

A. AMAÇ-HEDEFLER ve KAPSAM

B. İLGİLİ İDARE-KURUM VE KURULUŞLAR

C. TANIMLAR

D. PLANLAMA İLKELERİ
      1. KORUMA İLKELERİ
      2. GELİŞTİRME-KALKINMA İLKELERİ
      3. PLAN-PLANLAMA İLKELERİ
E. GENEL HÜKÜMLER

1. Genel Hükümler
2. Afete Yönelik Hükümler
F. ARAZİ KULLANMA HÜKÜMLERİ

      1. KENTSEL VE KIRSAL YERLEŞME ALANLARI PLAN HÜKÜMLERİ
      1.1. Kentsel Yerleşme Alanları Plan Hükümleri
      1.2. Kentsel Yerleşik (Meskun) Alanlar
      1.3. Kentsel Gelişme (İnkişaf) Alanları
      1.4. Kırsal Yerleşme ve Gelişme Alanları
      2. ÇALIŞMA ALANLARI PLAN HÜKÜMLERİ
      3. SANAYİ ALANLARI VE BÖLGELERİ PLAN HÜKÜMLERİ
      4. MADENCİLİK ALANLARI VE BÖLGELERİ PLAN HÜKÜMLERİ
      5. TURİZM ALANLARI PLAN HÜKÜMLERİ
      6. BÜYÜK VE AÇIK ALAN KULLANIMI GEREKTİREN ALANLAR, PLAN HÜKÜMLERİ
      7. TARIM ALANLARI VE BÖLGELERİ PLAN HÜKÜMLERİ
      8. ORMAN ALANLARI PLAN HÜKÜMLERİ
      9. ASKERİ ALANLAR VE ASKERİ GÜVENLİK BÖLGELERİ PLAN HÜKÜMLERİ
      10. KORUMA ALANLARI PLAN HÜKÜMLERİ
      11. DOĞAL KARAKTERİ KORUNACAK ALANLAR
      12. YAPI YASAĞI GETİRİLEN ALANLAR PLAN HÜKÜMLERİ
      13. ALTYAPI VE ULAŞIM ALANLARI PLAN HÜKÜMLERİ
      14. ENERJİ ÜRETİM ALANLARI VE ENERJİ TAŞINIMI-İLETİMİ PLAN HÜKÜMLERİ
      15. SU-KANALİSAZYON-ÇÖP ARITMA-ATIK GERİ DÖNÜŞÜM PLAN HÜKÜMLERİ
      16. ÖZEL KANUNLARA TABİ ALANLAR PLAN HÜKÜMLERİ



                                                 4
                              İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
               PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ



G. PLANLAMA BÖLGELERİ PLAN HÜKÜMLERİ

     1. ASİ HAVZASI PLANLAMA BÖLGESİ PLAN HÜKÜMLERİ
           1.1. Asi Kuzeyi Havzası Plan Hükümleri
           1.2. Asi Güneyi Havzası Plan Hükümleri
     2. İSKENDERUN KÖRFEZİ HAVZASI PLAN HÜKÜMLERİ
           2.1. İskenderun Körfezi Kuzeyi Plan Hükümleri
           2.2. İskenderun Körfezi Güneyi Plan Hükümleri
H. İZLEME, DENETİM ve PLANIN YAŞATILMASINA İLİŞKİN PLAN HÜKÜMLERİ

EKLER

EK 1. İLGİLİ KURUM VE KURULUŞ GÖRÜŞLERİ

EK.2. ÇEVRE DÜZENİ PLANI, PLAN PAFTALARI VE LEJANDI




                                            5
                                       İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                        PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

SUNUŞ


Bölgesel kalkınma anlayışı ile ilişkilendirilen "sürdürülebilir gelişme" kavramının,
Sekizinci Beş Yıllık Kalkınma Planı’nda önemle vurgulanması, bütüncül planlama
yaklaşımının gerekliliği ve öneminin Türkiye gündemine yeniden girmesine neden
olmuştur. Sekizinci Beş Yıllık Kalkınma Planı’nda “ülke coğrafyasında ve farklı
kesimler arasında dengeli bir gelişme sağlanması hedefi, ülke ekonomisi için hedef
alınan yüksek bir kalkınma hızı kadar önemli görülmektedir. Dengeli gelişme amacı
doğrultusunda alınması gereken tedbirlerin ve uygulanacak politikaların beşeri ve
fiziki kaynakların dağılım deseni ile tutarlı olması ve kamu yatırımlarının dağılımında
ekonomik coğrafyanın, bölgesel gelişmenin ve sosyal faydanın dikkate alınması,
kısaca; mekan ve sosyal yapı ile ilişkinin sağlanması önemle belirtilen hedefler
arasında yer almaktadır” şeklinde ifade edilmiştir.1


Dokuzuncu Kalkınma Planında ise; “İstikrar içinde büyüyen, gelirini daha adil
paylaşan, küresel ölçekte rekabet gücüne sahip, bilgi toplumuna dönüşen, Avrupa
Birliği’ne üyelik için uyum sürecini tamamlamış bir Türkiye” hedefi ve vizyonu
çerçevesinde hazırlanmış olan Dokuzuncu Kalkınma Planı’nda, hızlı nüfus artışı ve
sanayileşme sürecinin, doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımı üzerinde önemli bir
baskı unsuru olmaya devam ettiği; doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımı
konusunda kurum ve kuruluşlar arasındaki görev ve yetki karmaşasının da buna
eklenmesi ile çevrenin korunması ve üretim sürecinin olumsuz etkilendiği
belirtilmektedir. Ayrıca, Dokuzuncu Kalkınma Planı’nın “sadece kamu kesimi için
değil, toplumun geneli için uzun vadeli bir perspektif ve hedef birliği sağlamaya
hizmet edeceği; bu çerçevede, kamu kesimi ile özel kesim ve sivil toplum arasında
iletişime ve ortak hedeflere dönük işbirliğine katkıda bulunacağı; böylece, tüm
kesimlerin sahiplenmesiyle, toplumsal potansiyelimizin tamamının harekete geçirildiği
bir ortamda, ekonomik ve sosyal gelişmeyi hızlandırarak, kapsayıcı bir kalkınma
süreci çerçevesinde halkımızın yaşam kalitesinin artırılacağı” ifade edilmektedir.2

        "İl Çevre Düzeni Planları", Sekizinci Beş Yıllık ve Dokuzuncu Kalkınma
Planları’nda belirlenen bu ana hedeflere ulaşma amacının bir parçası olarak,
planlama bölgelerinde koruma-kullanma dengesini sağlayacak ana arazi kullanımı ve
strateji kararlarının verilmesine olanak sağlayan; ayrıca planlama bölgesindeki tüm
sosyal aktörlerin plana katılımını ve sahiplenmesini amaçlayan bir planlama
yaklaşımı içermektedir.




1
    D.P.T (2003), İllerin ve Bölgelerin Sosyo-Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması Araştırması.
2
    D.P.T – Dokuzuncu Kalkınma Planı (2007-2013).
                                                        6
                                İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                 PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

1. KAPSAM :

"İl Çevre Düzeni Planı", bütüncül planlama anlayışı ve sürdürülebilir gelişme
kavramına uygun planlanarak araştırılmış ve hazırlanmıştır. Hatay İli sınırları
tamamını ( 5.629.531.000 m2 - 562.953,1 hektar alanı) kapsayan planlama çalışması
yapılmıştır. "Samandağı Kültür Turizm Bölgesi" ve Turizm Merkezleri, Çevre Düzeni
Planları ve deniz dolgu alanları dahil yaklaşık 563.700 hektardır. Deniz kullanımına
dair planlama alanı ile birlikte ise yaklaşık 574.500 hektardır.

"İl Çevre Düzeni Planı", Planlama Alanı, iki ana bölgede onanmaktadır. Ana plan
Hatay İli sınırlarının içinde ilan edilmiş olan "Samandağı Kültür Turizm Bölgesi" ve
Turizm Merkezleri, haricinde kalan tüm Hatay İli sınırlarını kapsamaktadır.

"Samandağı Kültür Turizm Bölgesi" ve Turizm Merkezleri, için hazırlanan "Çevre
Düzeni Planları" Kültür ve Turizm Bakanlığı'na onanmak üzere sunulmuştur. Turizm
Bölgesi ve Turizm Merkezleri, Samandağ Kültür ve Turizm Geliştirme Bölgesi
(KTGB), alanı; yaklaşık 23.972 hektar İskenderun Kıyı Turizm planlama alanı (1)
277 hektar ve (2) 147 hektar, Güzelyayla Turizm Merkezi 350 hektar ait planlar "İl
Çevre Düzeni Planı" planlama alanı bütününde, toplam 24.746 hektar bir alanda
hazırlanmıştır.

 "İl Çevre Düzeni Planı", 1/25.000 ölçekte hazırlanmıştır ve onaylandığı tarih itibariyle
ildeki tek "Çevre Düzeni Planı"dır. Hatay "İl Çevre Düzeni Planı", planlama sınırları
içerisinde 12 ilçe, 76 belde, 362 köy ve diğer yerleşmeleri bulunmaktadır.

Hatay İli bütününü kapsayan planlama sınırı ile tanımlanmış alana ait plan ana
kararlarını, planlama ilke ve 2040 yılına kadar, sorunlara müdahale stratejilerini ve
uygulama hükümlerini kapsar.

2. AMAÇ- HEDEFLER :

        "Çevre Düzeni Plan"ları Türkiye’nin kalkınma politikaları, sürdürülebilir,
yaşanabilir bir çevre yaratılmasını; tarımsal, turistik ve tarihsel kimliğin korunması
doğrultusunda, sektörel gelişme hedeflerine uygun olarak belirlenen planlama ilkeleri
doğrultusunda, planlı bir gelişme ve büyümeyi amaçlamaktadır. Türkiye'nin kalkınma
politikaları kapsamında, sektörel gelişme hedeflerine uygun planlama ilkeleri
çerçevesinde koruma-kullanma dengesinin sağlanarak, gelişme hedeflerinin
belirlenmesi ve ekolojik dengenin korunarak yaşanabilir sağlıklı bir çevreye katkıda
bulunulmasıdır.

"İl Çevre Düzeni Planı" İlin planlı gelişimi ile birlikte; sürdürülebilir kalkınmayı
sağlamak üzere, ilin nüfus gelişimine göre; kentsel ve kırsal gelişme alanları ile
sanayi, konut, tarım, turizm, iletişim, ulaşım, enerji gibi sektörel gelişme alanlarını
değerlendirerek, doğal ve tarihsel-kültürel kaynakların koruma-kullanma dengesini
kurarak, planlama kararları ile arazi kullanım kararları üretilmesi ve planlama sınırları

                                           7
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

içinde yapılacak alt ölçekli planlara temel teşkil edecek ve yönlendirecek üst düzey
planlama-bölgesel plan amacını taşımaktadır.
Hatay "İl Çevre Düzeni Planı" temel amacı günümüzdeki mevcut yapılaşmayı ve
gelecekteki muhtemel yapılaşmayı, ilde yaşayanların ve gelecekteki nüfusun, ihtiyacı
olacak barınma alanları, iş-çalışma alanları yer seçimi ve yapılaşma düzenini
belirlemek bununla birlikte doğada bulunan canlıların yaşam alanlarının, gelecek
nesillere bırakılacak çevresel kaynakların koruma alanlarının planlı, düzenli, sağlıklı
gelişiminin belirlenmesidir. Önceki planlarda çözülmemiş, mevcut yapılaşma ve çevre
koruma sorunlarının en aza indirilmesi yapay ve doğal mekanları koruyucu
yönetimsel ve uygulatıcı tedbirlerin ortaya koymak temel amacın bir parçasıdır.

HEDEFLER

Çevre Düzeni Planı, yapılan araştırma -analiz-değerlendirme çalışmaları ışığında
2040 yılı hedef alınarak ve il sınırlarının tamamını kapsayacak şekilde Hatay İlinin
ülkesel ve bölgesel konumu ile önemi göz önünde bulundurularak hazırlanan "Hatay
İli 1/25.000 Ölçekli Çevre Düzeni Planı"nın, temel hedefleri şöyledir;

Planlamanın amacı doğrultusunda aşağıdaki "Çevre Düzeni Planı" genel hedefleri
gözetilmiştir.
       Bölgede koruma-kullanma dengelerini kurmak,
       Bölgenin doğal, tarihsel, kültürel, sosyal ve ekonomik değerlerini geliştirerek
        ve katma değerlerini artırarak korumak,
       Koruma-kullanma ilkesi çerçevesinde mevcut potansiyellerin harekete
        geçirilmesini sağlamak,
       Bölge sınırları içinde gelişme potansiyelleri ve iç dinamikler çerçevesinde
        yerleşmeler arasında kademelenmeyi sağlamak,
       İllerdeki ve bölgedeki potansiyellerin değerlendirilmesi sonucu oluşacak katma
        değerin adil dağılımını desteklemek,
       Planlama Bölgesi’nde mevcut ve gelişmesi olası sektörlerde uzmanlaşacak
        merkezler oluşturmak,
        Bu bağlamda gelecekte sektörel gelişme dinamiklerinin hesaplanmasını
        sağlayarak programlı bir kalkınma hedefindedir.


"İl Çevre Düzeni Planı" genel olarak aşağıdaki hedefleri sayabiliriz.

    İlin doğal, tarihsel ve kültürel zenginliklerini koruyarak sürdürülebilir bir gelişme
     sağlamasına yardımcı olacak alt ölçekli sosyal, ekonomik , kültürel ve sektörel
     fiziki planlara temel oluşturması,
    İlin gelişmişlik düzeyini artıracak planlama kararlarının oluşturulmasına katkıda
     bulunmak,

                                            8
                               İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

    İlin yapılaşma düzeni ve gelişme alanlarını alt ölçekli planlamalarda
     belirleyecek, genel fiziksel planlama kararlarının, arazi kullanım kararlarının
     üretilmesini hedefler.
    İlin gelecek dönemdeki gelişiminin düzenli sağlıklı ve planlı bir yapıda
     olmasına imkan sağlayacak ulaşım alternatiflerinin oluşturulması,
    İl sınırları içerisinde gelecekte yaşayacak nüfusun kentsel eşikler ve
     sınırlamalarda göz önünde bulundurularak, demografik yapının dengeli
     dağılımını sağlayacak yaşam kalitesi yüksek, yaşam alanlarının şimdiden
     ortaya koyulması,
    Tarihsel , arkeolojik, doğal ve kentsel alanlarının korunması
    İlin korunması gerekli doğal, ekolojik, kültürel, sosyal, ekonomik, ve peyzaj
     özellikleriyle uyumsuz ve bu nitelikler üzerinde olumsuz etki yapabilecek
     düzenli-düzensiz, yapılaşmayı önlemek, önleyici plan hükümleri geliştirmek,


Hatay "İl Çevre Düzeni Planı" özelinde hedefleri ise aşağıda verilmiştir.

    Hedeflenen planlama yılı 2040 yılıdır. Projeksiyon yılı olan 2040 yılındaki
     gelişmeler hesaplanarak, sektörel gelişme alanlarının yersel ve yönsel
     öngörülerini plan yansıtmak,
    Hatay ilinin, mevcut olanak, potansiyel ve kaynaklarının tespiti, gerek sosyo-
     ekonomik yapı deseninin gerekse mekansal arazi kullanım durumunun bir
     bütün içinde incelenerek, mevcut gelişme potansiyellerinin iyi irdelenip, ortaya
     çıkarılması, yeni potansiyel kaynakların belirlenmesi,
    Ortaya çıkarılan potansiyel kaynakların arazideki kullanımına yönelik
     önceliklerin belirlenmesi ve planlamada fonksiyonel yapının oluşturularak,
     rasyonel bir şekilde kamunun yararlanmasına açılması,
    Plan girdi oluşturan kaynakların, olanakların, en verimli halde kullanması ile
     mevcut ve ileride oluşabilecek sorunların çözümüne en uygun önerilerin
     geliştirilmesi,
    Önemli jeotermal ve ılıca potansiyeline sahip alanların ortaya çıkarılması
     turizme kazandırılması,
    Yayla turizmi alanlarının geliştirilmesi bu alanların potansiyelinin ortaya
     konarak gelişmeye kullanımına olanak verecek yapılaşma hükümlerinin
     sağlanması,
    İlin ve bölgenin kullanacağı bölgesel yeşil alanlar, günübirlik dinlenme ve
     eğlence alanları, orman içi mesire yerleri, rekreasyon alanları kazandırmak,
    Tarım ve Orman alanları ile yapılanma gerektiren diğer arazi kullanışları
     arasındaki koruma kullanma dengesini sağlamak, tarımsal alanları, orman
     alanlarını mümkün olduğunca korumak,
    Tarımsal faaliyetlerin geliştirilmesine olanak verecek tarıma dayalı sanayiyi
     geliştirecek entegre bölgeler oluşturulması ve korunması,

                                          9
                                İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                 PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

    Ekolojik yörelerin korunarak, mevcut flora ve fauna potansiyelinin geliştiren
     yaşam alanları sunmak,
    Hatay İlindeki eğitim, sağlık, sosyal ve kültürel alanların artmasına yardımcı
     olacak, üniversite alanları, büyük hastane alanları, kültürel ve sosyal alanlar
     geliştirmek,
    Alt ölçek planlama ve imar mevzuatının çözemediği, komşu kentler ile bunların
     arasında eşgüdümlü projeler geliştirmek, bu öneri ve gelişmeleri planlamaya
     yansıtmak
    Her ilçeye tarım, sanayi faaliyetlerini yaygınlaştıracak fonksiyonel araziler
     üretmek,
    Özellikle imalat sanayi ve tarıma dayalı sanayi ve üretimlerin ile turizm , konut,
     doğal üretim alanları,ile etkileşimlerini en aza indirilmesi,
     hedeflediğimiz konulardır.
    Kültür ve Turizm Geliştirme Bölgesi ve Kıyı Turizm Merkezi ve Yayla Turizm
     Merkezi Bölgelerini ve ildeki diğer turizm kaynaklarının değerlendirilmesi, bu
     kaynakların etkili ve kalıcı korunması, kullanıma açılmasını da hedefleyen ve
     bu özellikli bölgelerin diğer bölgelerdeki turizm kaynakları ve olanakları ilke
     irtibatlandırılması entegre edilmesi, ulaşım olanakları ile desteklenmesi,
     sektörel etkileşmelerden korunması bu etkileşimlerin olumlu yönde
     değerlendirilmesi,


3. PLANLAMA POLİTİKALARI

Planlama politikamız, Planlamaya          Katılım Yaklaşımı            ve   Planlamada
Disiplinlerarası çalışma yaklaşımı üzerine kuruludur.

Disiplinler arası bilgi üretilmesine gayret edilmelidir. Hedef çok disiplinli öğrenme ve
inovasyon merkezli çalışmaların bilim araştırmaların geliştirilmesi ve faaliyetlerin
yönlendirilmesi özellikle şehircilik alanında disiplinler arası yaklaşımın kullanılmasının
sağlanması gereklidir.

Planlama ve özellikle gelecekteki mimarlık uygulamaları ve mühendislik proje ve
programlarının geliştirilmesinde disiplinler arası iletişim ve koordineli çalışmanın
özendirilmesi vizyonundan hareket edilmelidir.

Katılımcı planlama anlayışı gerek merkezi ve yerel kamu kurum ve kuruluşları ile
halkın katılımı toplantıları planlamaya katkıda bulunmalıdır.

Çevre Düzeni Planı’nın genel yaklaşımı dört temel kavram üzerine kurulmuştur: Plan
Bütünlük, Planlı Kalkınma ve Korumacılık ve Katılımın sağlanmasıdır.

       Bütünlük kavramı, Türkiye’de planlama gündemine Çevre Düzeni Planları ile
girmiştir. Bütünlük kavramında havza planları ve 1/100.000 ölçekli havza Planları ile

                                           10
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

1/25.000 İl Çevre Düzeni Planı ile doruğa ulaşmıştır. Bu yaklaşımla, havza bazında
oluşturulan planlama bölgeleri ile sürdürülebilir kalkınmanın ekonomik kararlarla
ekolojik kararların bir arada düşünülmesine olanak verecek fiziksel planlarla
desteklenmesi ilkesi benimsenmiştir. Ancak 1/100.000 ölçekli havza planları gereği
gibi belirli bir havza bölgesi için , birkaç İli kapsayacak olacakken Hatay'da bu durum
sadece il bazında yapılmış bir 1/100.000 planı olarak karşımıza çıkmış ve plan çeşitli
sebeplerden iptal edilmiştir. Dolayısıyla tanımıyla da ters düşen ve bütünlük ilkesinin
gereğini havza bazında yerine getiremeyen 1/100.000 planı Hatay biçin yoktur.
Aslında Adana ve Osmaniye illeri, ve Hatay kapsayan ve İskenderun Körfezinin
çevresel gelişimi ve korunmasına yönelik bir 1/100.000 plana ihtiyaç vardır. Bu plan
Koruma, kavramı ilk kez 1/100.000 ölçekli çevre düzeni planlarında, yöre çevre
koruma anlayışından farklı olarak, korunacak bir havzanın veya ekosistem özellikleri
benzer bir bölgenin çevresel değerlerle etkileşiminin irdelendiği bir anlayışla ele
alınmıştır. Bu anlayışla 1/100.000 Çevre Düzeni Planları yapısal planlar olarak
düzenlenmelidir. Kalkınma, uzun yıllardır ekonomi kavramı ile ilişkilendirilmiş ve tek
yönlü olarak değerlendirilmiş bir kavramdır. 1/25.000 ölçekli Çevre düzeni planlarında
gelişmenin ekonomik boyutunun yanı sıra sosyal-ekonomik ve mekansal boyutu da
ağırlıklı bir çalışmadır. İlin Planlama mekansal kararların sektörel kararlarla
örtüşmesini sağlayan bir anlayışla yapılmıştır.

       Katılım planlamanın temel prensiplerinden biridir. Bu kavram, planlama
çalışmalarında uygulanabilirlik açısından kilit yaklaşım olmuş; ve bu plan çalışması
sırasında plan kararlarının etkileyeceği tüm sosyal aktörlerin planlama sürecine
katılımı oniki ilçede ve sektörel toplantılarla idarecilerin, özel sektör, üniversite ve sivil
toplum kuruluşlarının ve halkın katılımı sağlanmıştır.

Hatay İli, sahip olduğu coğrafi üstünlüğünü, ekonomik, doğal ve kültürel değerlerini
ve birikimlerini kullanarak ekonomisini daha da geliştirmek ve çeşitlendirmek
durumundadır. Bu gelişmenin planlı olması ve planlamanın da sosyo-ekonomik ve
mekansal boyutları kapsaması gerekmektedir.


3. PLANLAMA İLKELERİ

Bu planda planlama politikaları ve il özelinde aşağıdaki temel planlama ilkeleri
konmuştur.
   -   Bütünlük planlama politikası yaklaşımımız ilkelerimiz;
       1. İlin ekonomik-sosyo-kültürel kalkınma, gelişmişlik düzeyi ve koruma-
       kullanma dengesinin sağlanmasının kalkınmada bir bütün olduğu ilkesi
       benimsenmiştir.
       2. Hatay İlini kapsayan Planlama Bölgesi iki alt havzada (planlama bölgesinde)
       ve dört alt planlama bölgesine ayırarak bakı açısı değişerek İl bir bütün olarak
       irdelenip, değerlendirilmeli ve planlanmalıdır.

                                             11
                                İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                 PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

      3. Çevresel kaynakların ve altyapı finans kaynaklarının israfını önlemek
      amacıyla özellikle liman , iskele ve sanayi yatırımları için belirli çekim
      merkezlerinde entegre olarak bir yönetim çatısı altında geliştirilmesi ,
      olarak belirlenmiştir.

       Kalkınma ve Geliştirme Politikası Planlama İlkelerimiz ;
      1 .İlin bölgesel konumunun ve sahip olduğu doğal değerlerin, İl ekonomisine
      katma değer getirmesini sağlayıcı önlemler alınmalıdır.
      4. Ekonomik yapıda avantajı bulunan temel sektörlerin saptanması ve
      güçlendirilmesi, ekonomik kökenli hedeflerin başında gelmektedir. Kentsel
      fonksiyonların dengeli dağılımı sağlanarak sanayi gelişmelerinde ihtisaslaşma
      bölgeleri teşvik edilmelidir.
      5. Turizm potansiyelinin geliştirilmesi alternatif turizm olanaklarının
      araştırılması ve il ekonomisindeki payının arttırılması yönünde plan kararları
      oluşturulmalı, bu alanlarda standart ve kalite geliştirilmelidir.
      6. İldeki orman potansiyelinin alternatif turizm, bölgesel spor, rekreasyon,
      trekking vb. faaliyetler açısından kullanılabilirliği arttırılmalıdır. Turizm bölgeleri
      ve Merkezleri ve Turizm sektörünün yarattığı katma değerin ortaya koyarak
      destelemek amacıyla, potansiyel sunan tüm yerleşmelerde özellikle yayla
      yerleşimlerinde bu sektörün desteklenmesi yönünde kararlar üretilmelidir.
      olarak belirlenmiştir.
Korumacılık planlama politikasına göre ilkelerimiz ;
1. İlde doğal değerler envanteri içinde su kaynakları, termal olanaklar da yer
almaktadır. Bu olanakların daha verimli kullanılmasını sağlayacak tedbirlerin alınması
gerekliliktir. Koruma-Kullanma dengesi içinde aktif korumanın sağlanarak, bu alanlara
yönelecek kentsel gelişme baskılarını azaltacak tedbirler alınmalıdır.


2. İlin tarımsal potansiyelinin değerlendirilmesi, alternatif tarım olanakları yanı sıra
mevcut tarım alanlarını geliştirici önlemler ve uygulamalar yapılmalıdır.


3. Hayvan ve bitki topluluklarının ve korunması gerekli hassas ve yok olma tehlikesi
ile karşılaşan türlerin yaşam alanlarının korunmaya alınması hayvan sığınma ve
barınma bakımevleri hükümleri getirilmesi,


4. İl için oldukça önem taşıyan doğal kaynakların korunması ve geliştirilmesine ilişkin
kararlar verilmelidir. Bu kaynakların korunarak sürdürülebilir turizm ilkeleri
doğrultusunda iç ve dış turizme açılması olanakları araştırılmalıdır.
      olarak belirlenmiştir.
Katılımcı planlama politikamız; planlamanın her aşamasında plan yapılan ildeki tüm
sosyal ve toplumsal paydaşların plan kararlarına katılımı sağlanması,
      olarak belirlenmiştir.

                                            12
                                İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                 PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ


       İl Çevre Düzeni Planı’ndaki genel planlama yaklaşımlarımız şu şekilde
özetlenebilir:

   -   Planlamada verilecek mekansal kararların, ekonomik sektörler ve sektörler
       arasındaki çatışma, eşgüdüm ya da koordinasyona bağlı olarak üretilmesi
       gerekliliği kabul edilmiştir. Sektörlerin çatışması Sektörler arası etkileşim
       değerlendirilmelidir.
   -   Mekansal planlama kararlarının, istihdam alternatiflerinin yaratılması amacıyla,
       potansiyel sunan öz kaynaklar doğrultusunda üretilmesi ilkesi benimsenmiştir.
   -   Sürdürülebilir kalkınmada tarım sektörünün tartışmasız rol oynadığı kabulü ile
       tarımsal sanayinin veya Gıda Organize Sanayi Bölgeleri desteklenmesi
       gerekliliği kabul edilmiştir.
   -   Çevrenin sürdürülebilirliğine yönelik olarak, ekolojik öneme sahip hassas
       alanlar, milli parklar, tabiat parkları, tabiatı koruma alanları, yaban hayatı
       geliştirme sahaları, doğal yaşam alanları olarak adlandırılan sulak alanlar,
       deniz kaplumbağaları yuvalama kumsalları, önemli bitki ve kuş vb. gibi alanlar
       mutlak korunacak alanlar olarak kabul edilmiştir.
   -   Kültürel ve doğal mirasın gelecek kuşaklara aktarılmasını sağlamak üzere,
       arkeolojik, kentsel ve doğal sit alanları mutlak korunacak alanlar olarak kabul
       edilmiştir.
   -   Kalkınma sürecinde büyük öneme sahip olan tarım arazilerinin
       sürdürülebilirliğini sağlamak amacıyla ilgili kanun ve yönetmelikler
       çerçevesinde değerlendirilmesi ve korunması fikri benimsenmiştir.
   -   Su havzaları koruma kuşakları mutlak korunacak alanlar olarak kabul
       edilmiştir.
   -   Kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgeleri, turizm merkezleri ve özel çevre
       koruma bölgeleri için yetkili idarelerce yapılmış plan kararları korunmuş; bu
       bölgeler için yeni plan kararları üretilmemiştir. Bununla birlikte, planlamada
       bütünlük ilkesinin sağlanamadığı bu alanlarda, yetkili kurumların üretecekleri
       plan ve plan kararlarında, 1/25.000 ölçekli çevre düzeni planının ana prensip
       kararlarına uymaları önem taşımaktadır.
   -   Belediyelerin Mevcut 1/5.000 ölçekli nazım ve 1/1.000 ölçekli uygulama imar
       planları sınırları içinde verilmeye çalışılmış bunun yanı sıra imar planlarında
       planlama ilkesi ve kararı olarak, sit alanları, ülkesel kalkınma projeleri, orman
       ve jeolojik sakıncalı alanlar ile bazı yapılaşmaya açılmamış önemli tarım
       alanları, tarım olarak planlanmış ve planlamada eşik oluşturan kullanımlar
       korunmalıdır.
   -   1/25.000 ölçekli İl Çevre Düzeni Planı'nın hazırlanması sırasında yapılan
       araştırmalar, mevcut imar planlarında, projeksiyonlarla belirlenen nüfus
       eşiklerinin bazı beldelerde aşıldığı bazı beldelerde ise geride kaldığı

                                          13
                               İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

      görülmüştür. Genellikle pek çok imar planında ihtiyacın çok üstünde bir nüfusa
      yetecek konut alanlar imara açılmıştır. Bu açıdan bu planın nüfus kabulleri
      doğrultusunda imar planlarındaki yoğunluk dağılımlarının yeniden
      düzenlenmesi yaklaşımı benimsenmiştir.

      4. "İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI" PLANLAMA ALANI TANIMI

İl Çevre Düzeni Planı, Planlama Alanı Hatay ili bütünüdür. Hatay, Türkiye'nin
güneyinde, Akdeniz Bölgesinin güneydoğusunda yer alır. İlin batısında Akdeniz,
doğusunda ve güneyinde Suriye Devleti, kuzeyinde Adana, Osmaniye, Gaziantep ve
Kilis illeri ile çevrilidir. Toplam planlama alanı 574.000 ha'dır. Planlama alanı 2008
nüfusu 1.413.287 kişidir.

      Devlet Planlama Teşkilatının yaptığı yeni bölgeleme sistemine göre Hatay ili
düzey-1’de Akdeniz Bölgesinde, düzey–2 sisteminde ise TR63 bölgesinde yer
almaktadır. TR63 bölgesinin alt merkezi Hatay (TR631) ili olmakla beraber diğer iller
ise Kahramanmaraş (TR632) ve Osmaniye’dir (TR633).
                    Harita 1- Türkiye Düzey–2 Bölgeleme Sistemi (DPT)




Hatay İli bütünü olan planlama alanında, yönetsel olarak merkez ilçeyle birlikte oniki
ilçeden oluşmaktadır. Merkez ve onbir ilçe belediyesi ile birlikte toplam 76 belediye
vardır. Diğer bir deyişle Hatay ilinde 64 belde belediyesi vardır. Bu ilçelerde 2008
nüfus sayımı sonuçlarına göre en fazla nüfus Merkez ilçe başta olmak üzere
İskenderun , Dörtyol olarak sıralanır.

Hatay ilinin toplam nüfusunun, il merkezi ve ilçe merkezlerinde şehir nüfusu %47'si,
beldelerde yaşayan nüfusu %30'u geri kalan %23'de köylerde yaşamaktadır. Hatay
ilinde il ve ilçe merkezlerindeki ve beldelerdeki şehirsel nüfus oranı % 77'yi
bulmaktadır. Öte yandan kırsal kesimden kentlere, özellikle büyük merkezlere göç
                                           14
                                İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                 PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

edecek nüfusun oranı iyice azalmıştır. 1960 yılında ülke nüfusunun sadece %31.92’si
kentlerde yaşarken bu oran 2008 yılında %64.90’a çıkmıştır. Artık geçmiş yıllardaki
gibi bir göçün Hatay’a gelmesi beklenmemelidir. Esasen bu tablo Hatay’da
kentleşmenin sosyolojik anlamda bundan böyle gerçekleşeceğine işaret etmektedir.

Hatay ili ilçelere göre nüfus dağılımı aşağıda verilmiştir.

Tablo 1. Hatay İli İlçeleri Nüfus Durumu (2008-TÜİK)

               2008
MERKEZ         427451
ALTINÖZÜ       63117
BELEN          27928
DÖRTYOL        143914
ERZİN          39279
HASSA          54630
İSKENDERUN     304891
KIRIKHAN       102424
KUMLU          13726
REYHANLI       84831
SAMANDAĞ       129011
YAYLADAĞI      22085
     TOPLAM    1413287
       Hatay ili nüfus gelişimi ilçelere göre aşağıda verilmiştir.
       Tablo 2 Hatay İli, İlçeleri, yıllara göre nüfus gelişimi (TÜİK)
2008      2007      2000      1997      1990      1985      1980     1975     1970
427451    415310    345320    313371    284195    247349    205345   179648   151545
63117     61323     59167     56204     58288     53304     43418    45577    44340
27928     26256     28382     25391     22893                                 _
143914    140517    126258    121098    111368    129299    111832   93190    56949
39279     38918     33988     34067     29160                                 _
54630     54020     49994     52193     47131     45541     37948    38839    25532
304891    306594    287384    276238    259475    261644    209815   173816   134705
102424    99866     98530     118524    103075    86560     84417    68260    59100
13726     13210     16070     13258     14656                                 _
84831     82391     74225     65194     64139     69279     73622    54868    40583
129011    124830    106754    96408     89202     82934     64998    65506    55111
22085     22989     27654     25193     26172     26342     24876    24409    23199
1413287   1386224   1253726   1197139   1109754   1002252   856271   744113   591064
       Kaynak: TÜİK
Hatay İli’nin 1970 yılında 591.064 kişi olan nüfusu 1980’de 856.271 kişiye çıkmıştır.
1980’li yılların ilk yarısı ülkede sosyal ve ekonomik anlamda ciddi değişmelerin,
dönüşümlerin olduğu dönemdir. Bu dönemin ardından il nüfusu 1990 yılında
1.109.754 kişiye çıkmıştır. 1990’lı yılların başı yapısal değişim sonucunda hızlanan
kentlere ve büyük merkezlere göçün, Doğu ve Güneydoğu Anadolu’da yaşanan terör
sorunlarından kaynaklanan göç ile birleştiği dönemdir.


                                            15
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ
Ülkenin 1960 yılında 27.754.820 kişi olan nüfusu 2000 yılında 67.803.927 kişiye, 2008
yılında ise 71.517.100 kişiye ulaşmıştır.
       Hatay istihdam göstergelerine göre de, Hatay İli’ndeki en büyük istihdam oranı tarım
sektörü, en düşük istihdam ise hizmetler sektörü olarak belirlenmiştir. Toplam istihdam
oranın ücretli çalışanlara oranı % 32,47 olması ise il genelindeki işsizlik oranının fazla
olduğunu göstermektedir.
       Bayındırlık ve İskan Bakanlığı, Teknik Araştırma ve Uygulama Genel Müdürlüğü'nden
alınan verilere göre; Hatay ilinde Kıyı Kenar Çizgisi (KKÇ) tespiti yapılan kıyı uzunluğu
108.237,75m.'dir. Hatay ilinde Kıyı Kenar Çizgisi (KKÇ) tespiti yapılan kıyı uzunluğu
108.237,75m.'dir. Toplam Kıyı Uzunluğu ise 163.705,79 m. olarak verilmiştir.


4.1. "İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI" PLANLAMA BÖLGELERİ

       "İl Çevre Düzeni Planı" yapılan Hatay İli coğrafi olarak ayrılan havzaları ile iki ana
"Planlama Bölgesi" çerçevesinde değerlendirilmiştir. Ayrıca "İl Çevre Düzeni Planı"nda
Planlama Bölgeleri içinde coğrafi-ekonomik-sektörel benzerlik gösteren "Planlama Alt
Bölgeleri"ne ayrılmıştır. Hatay'da mevzuatı gereği onaylanması ayrı hazırlanan "Turizm
Bölge ve Merkezleri" gibi planlama alanları vardır.

İl Çevre Düzeni Planı; Planlama Bölgeleri:

I - Asi Havzası Planlama Bölgesi

        Hatay ili topraklarının orta kesiminde; Nur sıra dağları bulunmakta olup ili iki ayrı
havzaya ayırmaktadır. Nur Dağları doğusunda merkez ilçenin de yer aldığı Asi nehrinin
bulunduğu Asi Havzası bulunur. Asi Havzası planlama bölgesi Antakya (merkez ilçe),
Altınözü, Yayladağı, Samandağı, Reyhanlı, Kırıkhan, Kumlu, Hassa ilçelerini ve kısmen
Belen ilçesini kapsamaktadır.
         Asi, Karasu ve Afrin vadi tabanlarının dolmasıyla ortaya çıkan geniş düzlüklerde
Amik Ovası oluşmuştur. İlin en geniş ve verimli ovasıdır. İl yüzölçümünün % 22,1’ini 1.193
km² ile kaplamakta olup Antakya, Kumlu, Reyhanlı ve Kırıkhan ilçe sınırları içerisinde
kalmaktadır. Üç yönden gelen akarsuların getirdiği alüvyonların toplanmasıyla oluşan bu çok
verimli ovada başta pamuk ve buğday olmak üzere bütün ürünler yetiştirilebilir.
       Türkiye’nin Suriye ile olan sınırını çizen Asi Nehri Antakya şehir merkezinin
ortasından geçmektedir. Asi Nehri’nin il içerisinden geçen kesimi 94 km. uzunluğundadır.
      Asi Havzası Planlama Bölgesi Demiryolu ulaşımından gereken payı alamamıştır.
Demiryolu ulaşımı, Hatay İli’nin İskenderun ilçesine Adana-Gaziantep demiryolu hattının
Toprakkale istasyonundan ayrılan hat ile sağlanmaktadır. Hatta yolcu taşımacılığından
ziyade demir çelik fabrikasına yönelik olarak yük taşımacılığı gelişmiştir. Antakya’ya
demiryolu ulaşımı Belen Geçidi’ndeki zorluklar nedeni ile günümüze Nur dağlarını aşıp
merkez ilçeye kadar gelmesi uygun görülmemiştir.


                                             16
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ
        Havayolu ulaşımı ihtiyacının karşılanması amacıyla Antakya-İskenderun karayolunun
doğusunda il merkezine 19 km uzaklıkta havaalanı inşa edilmiştir. Bu hava alanı uluslararası
standartlarda hizmet verecek hale getirilmektedir.
Bu bölgede iki alt planlama bölgesine; coğrafi, ekonomik-sektörel açıdan ayrıldığı
görülmektedir. Belirlenen planlama alt bölgeleri, "Asi Havzası Kuzey Planlama Alt Bölgesi"dir.
Diğeri ise " Asi Havzası Güney Planlama Alt Bölgesi"dir.

" Asi Havzası Güney Planlama Alt Bölgesi

     Planlama Alt Bölgesi Yerleşmeler : Antakya Belediyesi, çevre beldeler belediye
sınırları, Samandağ İlçesi Altınözü İlçesi, Yayladağı İlçesi

    Planlama Alt Bölgesi Baskın kullanımlar: Yerleşme Deseni : Kentsel ve Kırsal
Yerleşme, İkinci Konut, Yerleşme Dışı Alanlar: Orman,Tarım, Mera Alanları

    Planlama Alt Bölgesi Sektörel Gelişme Eğilimleri: Kentleşme, Sanayileşme, Kentsel
Hizmetler, Turizm, Su Sporları, Ticari Balıkçılık, Ekoturizm, Kültür Balıkçılığı

    Planlama Alt Bölgesi Ekosistem Özellikleri : Ormanlık Alanlar, Dikili Tarım Alanları,
Doğal Kıyı Ormanı, Asi Nehri Ağzında Kumul ve Delta Ekosistemi Deniz Kaplumbağaları
Akdeniz Foku üreme alanları ve Kumsal Alanlar Kıyı Ekositemi, Dinamik Kıyı Çizgisi, Hızlı
Morfolojik Değişim, Kıyı Erozyonu

    Planlama Alt Bölgesi Koruma Statüleri : Yaban Hayatı Koruma Alanı Kentsel, Doğal,
Arkeolojik Sit Koruma Alanları

"Asi Havzası Kuzey Planlama Alt Bölgesi"

Planlama Alt Bölgesi Yerleşmeler : Avsuyu Beldesi, Altınözü Köyleri, Merkez ilçe
Antakyanın kuzeyi, Reyhanlı, Kırıkhan, Kumlu ve Hassa İlçeleri

    Planlama Alt Bölgesi Baskın kullanımlar: Yerleşme Deseni : Kentsel ve Kırsal
Yerleşme, İkinci Konut, Yerleşme Dışı Alanlar: Orman,Tarım, Mera Alanları

   Planlama Alt Bölgesi Sektörel Gelişme Eğilimleri: Kentleşme, Tarım, Tarıma Dayalı
Sanayileşme,

    Planlama Alt Bölgesi Ekosistem Özellikleri : Tarım Alanları, Ormanlık Alanlar,

    Planlama Alt Bölgesi Koruma Statüleri : Doğal, Arkeolojik Sit Koruma Alanları




II. İskenderun Körfezi Kıyı Havzası Planlama Bölgesi

        Hatay ili arazilerini orta kesiminde yer alan; Nur sıra dağlarının batısında Akdeniz ile
sınırlanmış İskenderun Körfezi Havzası vardır. İlin en önemli ikinci ilçesi olan İskenderun
İlçesinin de yer aldığı        İskenderun Körfezi- Kıyı Havzası Planlama Bölgesi olarak
adlandırılmıştır.
                                                17
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ


      İskenderun Körfezi Kıyı Planlama Bölgesi; Hatay ilinin İskenderun Körfezine bakan
yüzündeki Akdeniz kıyı havzasını kapsar.


        Hatay ilinde Kıyı Kenar Çizgisi (KKÇ) tespiti yapılan kıyı uzunluğu 108.237,75m.'dir.
Hatay ilinde Kıyı Kenar Çizgisi (KKÇ) tespiti yapılan kıyı uzunluğu 108.237,75m.'dir. Toplam
Kıyı Uzunluğu ise 163.705,79 m.'dir. İskenderun Körfezi Kıyı Planlama Bölgesinde Kıyı kenar
Çizgisi uzunlukları İskenderun ilçesinde 60.929 m. , Dörtyol İlçesinde 30.850 m., Erzin
İlçesinde 6.615 m. olmak üzere 98.394 m. uzunlukta bir kıyı kaynağına sahiptir.


       İskenderun Körfezi Kıyı Havzası Planlama Bölgesi daha önce İskenderun Körfezi ve
Yakın Çevresi Çevre Düzeni Planına konu olmuştur.

       Bu bölgede iki alt planlama bölgesine; coğrafi ve sektörel açıdan ayrıldığı
görülmektedir. Belirlenen planlama alt bölgeleri, "İskenderun Körfezi Kuzey Planlama Alt
Bölgesi"dir. Diğeri ise "İskenderun Körfezi Güney Planlama Alt Bölgesi"dir.

        "İskenderun ve Körfezi Kuzey Planlama Alt Bölgesi" içinde İskenderun kenti ve
çevresindeki Karaağaç, Belen,kentsel alanların güneyindeki belediye sınırlarından
başlayarak doğuda Nur - Amanos sıra dağları zirvesinden sınırlanarak, İskenderun ilçesi
kuzeyi ile Dörtyol ve Erzin ilçelerini kapsayarak uzanan Planlama Alt Bölgesidir. Bu planlama
alt bölgesinde kıyı uzunluğu yaklaşık 25.400m.dir.

       Alt Planlama Bölgesi Yerleşmeler : Erzin İlçesi, Turunculu, Aşağı Burnaz , Yukarı
Burnaz Köyleri, Dörtyol ilçesi Yeniyurt, Yeşilköy, Altınçağ, Kuzuculu, Payas Karayılan,
Azganlık, Sarıseki, Denizciler, Bekbele Belediyeleri ve İskenderun, Nardüzü, Karaağaç,
Belen Belediyeleri.

Alt Planlama Bölgesi Baskın kullanımlar: Yerleşme Deseni Yumurtalık Serbest Bölgesi,
Petrol Ürünleri Depolama ve Dağıtım Tesisleri, Sanayi Tesisleri, Yerleşme Dışı Alanlar:
Tarım, Mera ve Orman, Alanları, Askeri Alan

Alt Planlama Bölgesi Sektörel Gelişme Eğilimleri: Narenciye Tarımı, Günübirlik Turizm
ve kamping, Petrol Ürünleri Depolama ve Dağıtım Tesisleri, Ticari Balıkçılık, Demir-Çelik ve
Yan Sanayi, Organize Sanayi ve Küçük Sanayi Bölgeleri, Kentsel Yerleşmeleri, Kentsel
Hizmetler,

Ekosistem Özellikleri : Kıyı Kumulları, Turbanlık ve Tarım Alanı Doğal orman alanları ve
ormanlık alanlarda ekosistem bozulması

Koruma Statüleri: Sit Alanları, Tabiatı Koruma Alanı

"İskenderun Körfezi Güney Planlama Alt Bölgesi" İskenderun kenti ve çevresindeki
Karaağaç belde sınırının güneyinden başlayarak, Samandağ Turizm Bölgesi sınırına
kadar uzanan planlama alt bölgelerine ayrılmıştır. Bu planlama alt bölgesinde kıyı
uzunluğu yaklaşık 35.530 m.dir.


                                             18
                                   İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                    PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

        Hatay'da İskenderun Körfezi Güney Planlama Alt bölgesinde çevre ilçe ve
illerde yaşayanların ikinci konut (yazlık) alanı olarak gelişme göstermiştir. İskenderun-
Arsuz bir sayfiye yeri olarak gelişme göstereceğine ilişkin kararlar veya bunların kalıcı
konut olarak kullanılması olasılıkları da bulunmaktadır. Bugün yerleşimlerdeki yoğun
yazlık-ikinci konut kullanımı kışlık ve yazlık nüfus arasında büyük farklılıklar
bulunmaktadır.

        Bazı yerleşmelerde kış nüfusu olarak tabir edilen sürekli oturan nüfus olan ve
sayım dönemlerinde tespit edilen nüfus, yaz aylarında 5-6 katına kadar çıkmaktadır.
Nüfus projeksiyonlarında zorunlu olarak DİE nüfus sayımları baz alındığından dolayı
planlama nüfusu ile projeksiyon nüfusları arasında fark oluşmaktadır. Planlama hedef
yılı içerisinde de aynı gelişimin yoğun bir şekilde devam edeceği ve bu nüfusun bir
kısmının daimi ikametgaha dönüşeceği öngörülmektedir. Bununla birlikte değişken
yazlık nüfusun farklı dönemlerde ikamet ettiği de projeksiyon hesaplarında dikkate
alınmıştır.

Alt Planlama Bölgesi Yerleşmeler: İskenderun Belediyesi Mücavir Alanları, Madenli,
Üçgüllük, Akçalı, Gökmeydan, Gözcüler, Arsuz Belediyeleri ile Kepirce, Gülcihan,
Haymaseki, Konacık, Işıklı ve Kale Köyleri

Alt Planlama Bölgesi Baskın kullanımlar: Yerleşme Deseni, İkinci konut , Kentsel ve
Kırsal Yerleşmeler, Yerleşme Dışı Alanlar: Tarım, Orman ve Fundalık Alanlar

Alt Planlama Bölgesi Sektörel Gelişme Eğilimleri:

Turizm (deniz ve doğa ve kültür turizmi), turizm, günübirlik, ikinci konut, ekili ve dikili tarım,
ticari balıkçılık, Ekoturizm (deniz ve doğa turizmi), kültür balıkçılığı (balık çiftlikleri)

Ekosistem Özellikleri : Tarım Alanı Doğal orman alanları ve ormanlık alanlarda ekosistem
bozulması

Koruma Statüleri: Sit Alanları, Yaban Hayatı Koruma Alanı, Tabiatı Koruma Alanı ve Yaban
Hayatı Koruma Alanı

       Hatay ili planlamasında dikkate alınan "Planlama Bölgeleri" ile ilgili "Planlama
Alt bölgeleri" ve çeşitli disiplinlerin bakışı ile Hatay ili ekolojik bölgeleri ve Agro Kültür
Bölge tanımlamaları aşağıda tablolarda verilmiştir.




                                                 19
                                                                      İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                                                       PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ
            Tablo 3 : "İl Çevre Düzeni Planı" Planlama Bölgeleri

PLANLAMA         Planlama Alt   Alt Bölge Sınırları          Bölgedeki İlçeler         Bölgedeki                     Bölgedeki Tanımlayıcı           Altbölge     Alt bölge     Albölge
BÖLGELERİ        Bölgeleri                                                             Belediyeler                   Özellikler  (Coğrafi,           Nüfusu-      Planlama      Kentleşme
                                                                                                                     Morfolojik,    Ekonomik-        2010         Nüfusu    -   Oranı-2040
                                                                                                                     sektörel özellikler,            (yaklaşık)   2040          %
Asi Havzası      Asi  Güneyi    Antakya kent merkezi ve      Antakya        Kent       Merkez ilçe beldeleri,        Bölgede yoğunlukta 2.3.         670.000      1.150.000     85
Planlama         Havzası (1)    beldeleri    dahil,    Asi   Merkezi,                  Altınözü, Samandağı,          derece      önemli     tarım
Bölgesi (I)                     nehrinin geçtiği bölgenin    (Merkez ilçe güney        Yayladağ Belediyesi ve        alanları, yoğun kentsel
                                güneyinde            kalan   ve batısı)                bu ilçelerdeki beldeler       yerleşmeler, kültürel ve
                                ilçelerdir. Merkez ilçenin   Altınözü                                                turizm alanlarına yakınlık,
                                Nur Dağları içinde kalan     Samandağ                                                dağınık kırsa ve yoğun
                                bölümüdür.                   Yayladağı                                               kentsel yerleşme deseni
                 Asi  Kuzeyi    Asi Nehri'nin kuzeyinde      Merkez ilçe kuzeyi,       Antakya-Avsuyu,               Bölgede yoğunlukta 1.           370.000      480.000       80
                 Havzası (2)    yer alan ilçeler ile         Kırıkhan,    Kumlu,       Kırıkhan,                     derece      önemli     tarım
                                Antakya (merkez ilçenin      Reyhanlı, Hassa           Kurtlusoğuksu,                toprakları ovalar, tarıma
                                ova kesimleri)                                         Reyhanlı, Kumlu,              dayalı sanayi gelişimi, az
                                                                                       Hassa, Akbez, Söğüt,          yoğun kentleşme alanları,
                                                                                       Kürkçüler, Aktepe             genelde kırsal yerleşim
                                                                                                                     özelliği
                 İskenderun     İskenderun kent merkezi      İskenderun       ilçesi   İskenderun ve        Belen    Deniz Kıyı Alanları, Kıyı       400.000      1.050.000     90
                                ve Karaağaç Nardüzü                                    Belediye Sınırı, Karaağaç,    ovaları ve dağlar.
İskenderun       Körfezi                                     kuzeyi,Belen ilçesi
                                beldeleri ile Belen kent     batısı, Dörtyol,          Nardüzü,          Bekbele,    Kentleşme     alanları    ile
Körfezi   Kıyı   Kuzeyi                                                                Denizciler,       Sarıseki,
Havzası          Planlama Alt   merkezi, Belen ilçesi        Erzin ilçeleri                                          sanayi bölgeleri yoğun
                                                                                       Azganlık,        Karayılan,
                                Akdeniz'e bakan arazileri                              Payas, Dörtyol, Karakese,     Liman --İskeleler, Sanayi -
Planlama         Bölgesi (3)    Dörtyol- Payas- Erzin                                  Yeşil, Yeniyurt, Altınçağ,    Organize Sanayi Bölgeleri,
Bölgesi (II)                    Planlama      Kıyı    Alt                                                            yoğun      kentleşme      ve
                                                                                       Kuzuculu, Erzin beldeleri
                                Bölgesi                                                                              sanayileşme baskısında .


                 İskenderun     *İskenderun-     Konacık     İskenderun    ilçesi      İskenderun Bel. ve            Tarım sektörü ve turizm         60.000       97.000        75
                 Körfezi        köyü arasında bulunan        güneyi    ve Belen        Belen-Güzelyayla T.M.         gelişimi, turizm merkezileri
                 Güneyi         ve Güzelyayla Turizm         ilçeleri     güney        Mücavir        Alanları,      ve yoğunlukla ikinci konut
                 Planlama Alt   Merkezini içine alan         kısımları                 Madenli,      Üçgüllük,       kırsal    yerleşmeler    ile
                                Kıyı Havzası                                           Akçalı,    Gökmeydan,         turistik      plaj    deniz
                 Bölgesi (4)                                                           Gözcüler, Arsuz.              kaynakları.

TOPLAM           4                                           12                        76 belediye                   Genelde tüm bölgelerde          1.500.000    2.770.000     85
                                                                                                                     Tarım, Orman Alanları



                                                                                            20
                                         İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                          PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

             Tablo 4 : Hatay İli’nin Agro -Ekolojik Alt Bölgeleri

                            İKLİMSEL FAKTÖRLER                                            İLÇELER


    ALT         ŞUBAT        TEMMUZ     YILLIK     ORT.                            Alan (Ha)                       İlde
BÖLGELER       AYI ORT.      AYI ORT.   YAĞIŞ     ORANSAL                                                       Kapladığı
               SICAKLIK     SICAKLIK    MİKTARI    NEM                                                          Alan Oranı
                              ( Cº )
                 ( Cº )                  (mm)       (%)                                                           (%)


   I. ALT                                                                          107.100

  BÖLGE                                                         ARAZİ     TARIM     ORMANVE ÇAYIR- DİĞER
                                                               DAĞILIMI   ALANI     FUNDALIKMERA
  MERKEZ
                                                                 Alan     64.275     36.681    5.678     466      19.82
SAMANDAĞ         11.5          > 27      > 700      > 69         (Ha)

                                                               Oran (%) 60.01         34.25     5.30    0.44


   II. ALT                                                                         163.700


  BÖLGE                                                         ARAZİ     TARIM     ORMANVE ÇAYIR-
                                                                                                        DİĞER
                                                               DAĞILIMI   ALANI     FUNDALIK   MERA
   ERZİN
                                                                 Alan                                             30.29
                                                                          47.815     101.873   11.046 2.966
 DÖRTYOL          11           > 27      > 700      > 69         (Ha)

İSKENDERUN                                                     Oran (%)    29.2       62.2      6.7      1.9


  III. ALT                                                                         128.000


  BÖLGE                                                         ARAZİ     TARIM     ORMANVE ÇAYIR-
                                                                                                        DİĞER
                                                               DAĞILIMI   ALANI     FUNDALIK   MERA
 KIRIKHAN
                                                                 Alan
                                                                          89.935     10.374    27.388    303
  KUMLU           13           > 27      > 700      > 69         (Ha)                                             23.70

 REYHANLI                                                      Oran (%)    70.2        8.1      21.3     0.4


  IV. ALT                                                                          141.500

  BÖLGE                                                         ARAZİ     TARIM     ORMANVE ÇAYIR-
                                                                                                        DİĞER
                                                               DAĞILIMI   ALANI     FUNDALIK   MERA
  HASSA
                                                                 Alan
                                                                          68.741     59.237    9.263    4.259
  BELEN                                                          (Ha)
                 10.9          < 27      > 700                                                                    26.19
 ALTINÖZÜ                                           < 69
                                                               Oran (%) 48.58         41.36     6.55    3.01
YAYLADAĞI




Kaynak: Tarım Bakanlığı



                                                          21
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Tablo 5: Hatay İli Ekolojik Bölgeler

EKOLOJİK BÖLGE Bölge Tanımı                Alanın Yüzölçümü      Hakim      Kullanım
                                                                 Alanları
1.Tarım Bölgesi      Amik Ovası ve tüm     % 39,0                Tarım
                     Asi Nehri çevresi
                     Tarım havzası
2. Orman Bölgesi     Amonos        Sıra    %38,5                 Orman
                     Dağları      Doğal
                     Alanları
3. Kıyı (kıyı ovası) Akdeniz       Kıyı    % 12,5                Kıyısal kullanımlar,
Bölgesi              Bölgesi     (Deniz                          Kıyı ekolojisi
                     kıyısından -orman
                     Örtüsüne     kadar
                     olan bölge)
4. Dİğer Alanlar     Yerleşmeler           % 9,5                 Kentsel alanlar, su
                                                                 yüzeyleri,  ulaşım
                                                                 alanları

Hatay ilinde korunacak ekolojik bölgeleri üç ana gurupta toplayabiliriz. Bunlar Tarım
Alanları mümbit ovalar, Orman alanları dağlık araziler, Kıyı Alanları kıyı ovası ve
deniz kıyı yaşam kaynakları olmalıdır.

4.4. Turizm Bölgesi ve Merkezleri Planlama Alanları:

Hatay ilinde tarihi ve kültürel değerlerin yoğun olarak yer aldığı veya turizm
potansiyelinin yüksek olduğu yöreleri korumak, kullanmak, sektörel kalkınmayı ve
planlı gelişmeyi sağlamak amacıyla değerlendirmek üzere, 2634/4957 Sayılı “Turizmi
Teşvik Kanunu” uyarınca, sınırları T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın önerisi ve
Bakanlar Kurulu kararıyla tespit ve ilan edilen bölge, ve Kültür ve Turizm Koruma ve
Gelişim Bölgesi dışında, öncelikle geliştirilmesi öngörülen; turizm hareketleri ve
faaliyetleri yönünden önem taşıyan turizm merkezleridir. Turizm Bölge ve Merkezi
planlama alanları aşağıda verilmiştir.


      Samandağ Kültür ve Turizm Gelişim Bölgesi Planlama Alanı:

Turizm Bakanlığı’nın R.G: 17 Ekim 1993 sayı: 21731 B.K.K. 17.9.1993, 93/4833
kararıyla ilan edilen Hatay İli Samandağ ve İskenderun İlçesinde yer “Samandağ
Kültür ve Turizm Bölgesi” sınırları içerisinde Turizm Bakanlığı’nın alanla ilgili özel
kanun hükümleri geçerlidir.

Hatay İlinde Turizm Merkezleri Planlama Alanları aşağıda verilmiştir.




                                          22
                                İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                 PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

İskenderun Kıyı Bandı Turizm Merkezi:

Kültür ve Turizm Bakanlığı’nca 11.01.1998 tarih 23227 sayılı Resmi Gazete'de ilan
edilen Hatay İli İskenderun İlçesinde yer alan “İskenderun Kıyı Turizm Merkezi”
sınırları içerisinde Turizm Bakanlığı’nın alanla ilgili özel kanun hükümleri geçerlidir.

      Güzelyayla Turizm Merkezi:

Kültür ve Turizm Bakanlığı’nca 08.12.2006 tarih 26370 sayılı Resmi Gazete'de ilan
edilen Hatay -Belen ilçesi, Güzelyayla Köyü “Güzelyayla Turizm Merkezi” sınırları
içerisinde Turizm Bakanlığı’nın alanla ilgili özel kanun hükümleri geçerlidir.




                                          23
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

5. SENTEZ
        Planlama alanımız olan Hatay İlinde 1/25.000 Ölçekli Çevre Düzeni Planı’nın,
çevre üzerinde yaratabileceği etkiler "Stratejik ve Çevresel Etki Değerlendirmesi
(SÇED)” 3 felsefesi kapsamında değerlendirilebilir. Bilindiği gibi, “Stratejik Çevresel
Etki Değerlendirmesi, belirli bir proje veya gelişmenin, çevre üzerindeki önemli
etkilerinin belirlendiği bir süreçtir. Bu süreç, kendi başına bir karar verme süreci
değildir; karar verme süreci ile birlikte gelişen ve onu destekleyen bir süreçtir. Yeni
proje ve gelişmelerin, çevreye olabilecek sürekli veya geçici potansiyel etkilerinin,
sosyal sonuçlarını ve alternatif çözümlerini de içine alacak şekilde analizi ve
değerlendirilmesidir”.4 "Sektörel Etki Değerlendirmesi (SED)” 5 kapsamında ise
sürdürülebilir kalkınma anlayışında ve doğrultusunda değerlendirmeler zaman
içerisinde yapılmalıdır. Proje bazında yapılan değerlendirmeler " Çevresel Etki
Değerlendirmesi " yönetmeliği kapsamında yapılmalıdır. SED ise yapılan ÇED'lerin
bir alt kıyı havzasında birleştirilerek sosyal ve ekonomik boyutunun da içine katılarak
yapılmasını gerektirir. Bu amaçla Disiplinlerarası Bilgi üretimi yapılmalıdır. Bu da
disiplinler arası Bilgi Üretim Merkezi ve doğal olarak sisteminin kurulması ile
gerçekleştirilebilir.

        Çevre Düzeni Planı, bu raporun “A B C ” ve “Yasal, Doğal ve Yapay Eşikler”
bölümlerinde belirtildiği gibi, milli parklar, yaban hayatı geliştirme sahaları, özel kuş
ve bitki alanları vb. gibi ekolojik açıdan hassas alanların; su havzaları koruma
kuşaklarının, özel çevre koruma bölgelerinin ve sit alanlarının mutlak korunmasına
yönelik bir ilke ile hazırlanmıştır. Bu yaklaşım, planın çevreye olası olumsuz
etkilerinin minimumda tutulması yönünde en önemli etken olacaktır. Mekansal
planlama kararlarında, gayri sıhhi müessese niteliği taşıyan kullanımların hassas
bölgelerde ve bu bölgeleri direkt olarak etkileyecek alanlarda yer almamasına dikkat
edilmiştir.

        1/25.000 ölçekli çevre düzeni planında tarım arazilerinin korunması esas
alınmıştır. Bununla birlikte, kentsel gelişme alanlarının genişletilmesinin zorunlu
olduğu yerlerde, tarım arazilerinin gelişmeye açılması – kısıtlı da olsa – söz konusu
olmuştur. Ancak, bu tür alanlarda “5578/5403 Sayılı Toprak Koruma ve Arazi
Kullanımı Kanunu” çerçevesinde uygulama yapılacaktır. Bu durum plan notlarında da
belirtilmiştir. Bu denetim mekanizması ile çevresel etkilerin en aza indirilmesi
sağlanabilecektir.

       Bu planın çevresel etkiler konusunda en hassas olduğu nokta, plan kararları
ile planın hedef yılı olan 2040 yılında bölgeye gelecek nüfus ve bu nüfusa bağlı
olarak oluşabilecek çevresel sorunlardır.


3
  http://www.cevreorman.gov.tr/co_06.htm
4
  http://www.cevreorman.gov.tr/co_06.htm
5
  "Kıyı Bölgesi Planlama ve Yönetimi" Yüksek Lisans Tezi E. BÜYÜKVELİOĞLU
                                               24
                                İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                 PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

5.1. PLAN DÖNEMİ PROJEKSİYONLAR VE KABULLERİ

Türkiye nüfusu hızla artmakta ve ortalama yaş yükselmektedir. Türkiye'de 2040 yılı
nüfusunun 94.939.000 kişi olacağı bunun 47.190 binin erkek ve 47.749 binin kadın
nüfusu olacağı TÜİK araştırmalarında öngörülmektedir. Hatay İli 1/25.000 ölçekli
Çevre Düzeni Planı’nda planlama alanındaki belediyeler için araştırma-
değerlendirme-sentez aşamasında yapılan üssel, en küçük kareler, bileşik faiz ve
aritmetik yöntemlerin ortalamaları baz alındığında 1/25.000 ölçekli Çevre Düzeni
Planında 2040 planlama hedef yılı için projeksiyon nüfusu hesapları ortalama değeri
2.550.000 olmaktadır.

Nüfus Kabulleri:

İl’in konumu, yapısı ile aşağıdaki hususlar da göz önünde bulundurularak planlamada
ayrılan yerleşme alanlarının alabileceği maksimum nüfus değeri kabulü bu değerin
üzerinde 2777.000 olarak nüfus kabul edilmiştir.

Planlama ile ayrılan alanların alabileceği nüfus değerinin projeksiyon nüfusundan
daha yüksek olmasının çeşitli nedenleri bulunmaktadır;

Mevcut sanayi, tarım ve turizm potansiyellerinin yanı sıra planlama hedef yılı
içerisinde gelişecek olan sanayi (sanayi, küçük sanayi, tersaneler vb), turizm, tarım
sektörleri ve bunlara bağlı hizmetler sektörü birçok kişiye önemli bir istihdam
oluşturulacaktır. Göç alması bu nüfus projeksiyon kabulümüzü etkilemiştir.

Yerleşmede geçmiş dönemde yapılmış alt ölçekli planlar olup bu planlara göre
uygulama yapılmış ve yapılaşmaların oluştuğu bölgeler de yer almaktadır. Bazı
yerleşmelerde bu türdeki planlamalarda, yapılaşmanın ve gelişmenin kontrolü ve
önceden öngörülemeyen bazı gelişmeler de dikkate alınarak yerleşme ve gelişme
alanları gereğinden fazla ayrılmıştır. Planda önemli altlık veriler olan mevcut
yerleşme alanları ve planları ile ilgili plan kararları oluşturulurken, bu türdeki bölgeler
plan bütünü içinde değerlendirilmiş, plan ana kararları, hedef ve ilkeleri ile uyumsuz
olmayan kısımları planlamada dikkate alınmak durumunda kalınmıştır.

Erzin, Dörtyol ve İskenderun ilçeleri sınırları içerisinde veya yakınında bulunan enerji
bölgesi ve entegre sanayi bölgesi gelişimleri ve özellikle Serbest Bölgedeki Tersane
alanlarının bölgeye yaklaşık 40-50 bin kişilik bir istihdam getireceği, yan sektörlerle
birlikte bu rakamın çok daha artacağı 3 katına kadar çıkacağı tahmin edilmektedir. Bu
bağlamda planlama alanına tersane alanları ve yan sektörleri ile birlikte rutin nüfus
gelişimi ve artışı dışında 480-800 bin kişilik bir nüfusun geçinebileceğini gösterir.
İlçeden ve elden alacağı nüfus ile birlikte çevre illerden de yaklaşık 220 bin civarında
nüfusun geleceği tahmin edilmiştir.

Tüm bu nedenler ve gerekçeler ile ihtiyaçlar göz önünde bulundurularak planlama
alanı bütününde sayım dönemindeki sürekli oturan nüfus değerleri baz alınarak
yapılan nüfus projeksiyonları ile 2040 yılı için İl’de yaşayacak yerleşik nüfus öngörüsü

                                            25
                                İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                 PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

2.550.000 hesaplanmış iken, yapılan planlamada ayrılan konut yerleşme alanlarının
alacağı nüfus miktarı 2.777.000 nüfusa dönük olarak düzenlenmiştir.

Hatay İli, 1/25.000 Çevre Düzeni Planı, il bütününde 2040 hedef yılı için yerleşmelerin
sürekli yaşayan nüfusu öngörüsü (projeksiyon nüfusu) 2.777.000 kişidir. 2040 hedef
yılında Hatay'da şehirleşme oranı % 48 il ve ilçe merkezinde % 32'si beldelerde
olmak üzere (beldeler şehir kabul edilerek) % 80 olacağı öngörülmüştür. 2040
planlama hedef yılı için öngörülen (projeksiyon) toplam kentsel nüfus 2.221.600 kişi,
kırsal nüfus 555.400 kişi olmak üzere planlama alanı toplamı 2.777.000 kişidir.


Tablo 6: İlçelere göre Nüfus Projeksiyon Gelişimi (2030/2008 yılları)
                 2030      2025         2020         2015         2010         2008
MERKEZ           698148    626765       562521       504465       451771       427451
ALTINÖZÜ         79608     75759        72070        68530        215130       63117
BELEN            39221     36496        33993        31686        29554        27928
DÖRTYOL          222892    202697       184332       167575       152233       143914
ERZİN            51552     49085        46676        44322        42021        39279
HASSA            77526     72104        67008        62209        57680        54630
İSKENDERUN       445477    412278       381203       352049       324635       304891
KIRIKHAN         134568    127647       120977       114545       108334       102424
KUMLU            15201     14788        14408        14060        13741        13726
REYHANLI         124791    114536       105127       321171       88486        84831
SAMANDAĞ         198418    180588       164279       149314       135537       129011
YAYLADAĞI        21986     22141        22296        22453        22610        22085
       TOPLAM    2109388   1934882      1774888      1852378      1641732      1413287


2040 yılında kabul edilen nüfus projeksiyonları aşağıdaki tabloda verilmiştir. Buna
göre Hatay İli’nin 2040 yılı projeksiyon nüfusu 2.777.000 kişidir. Buna göre ilçelere
göre dağılımı İl Çevre Düzeni Plan döneminde aşağıdaki tabloya göre kabul
edilmiştir.

 Tablo7 : İlçelere göre Nüfus Projeksiyonu - 2040
                                                      2040
MERKEZ                                                847.000
ALTINÖZÜ                                               98.700
BELEN                                                  54.300
DÖRTYOL                                               284.000
ERZİN                                                  76.500
HASSA                                                  98.700
İSKENDERUN                                            732.300
KIRIKHAN                                              147.300
KUMLU                                                  27.500
REYHANLI                                              137.500
SAMANDAĞ                                              225.700
YAYLADAĞI                                              47.500
                                               TOPLAM 2.777.000




                                          26
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Hatay ilindeki ortalama hane halkı büyüklüğü 2002 yılı verisine göre 4,9 kişi iken
2009 yılında ise 4,7 kişi kabul edilmiş olup, bu oran projeksiyon yılına kadar her on
yılda 0.2 azalarak, 2040 yılında 4 kişi olacağı kabul edilmiştir.

Nüfus yoğunluğu 2008 yılı nüfusuna göre 259 kişi/km2 olarak hesaplanmıştır. 2040
projeksiyon yılı kabul edilen değerlere göre Hatay ili nüfus yoğunluğu 508 kişi/ha
olacaktır. Şehirsel il ilçe merkezi, nüfus konut alanlarında 2008 yılında hektar başına
ortalama 55-90 kişi aralığında nüfus düşmekte iken bu oran 2040 yılında ortalama
tahmini değer 100-175 kişi/ha. olacağı kabul edilmiştir.

Hatay ili göç durumuna ile ilgili öngörülerin başında göçün yavaşlayacağı ve ilin göç
aldığı kadar bir kısmı da vereceği ve nüfusun göç durumu sıfıra yakın kabul edilmiştir.

Hatay Türkiye nüfusunun 2040 yılında yaklaşık % 3 oranında bir nüfus
barındıracaktır. Kadın ve erkek nüfus oranında eşit olacağı öngörülmektedir.



Sektörel Yapıya İlişkin Kararlar ve Kabuller


Hatay İli’nde bugünkü eğilime paralel olarak istihdama göre sektörel dağılım
hizmetler, tarım ve sanayi sıralaması şeklinde gelişecektir. Bu dönemde planlı ya da
bu planla önerilen istihdam yaratıcı kullanımlara bağlı olarak, hizmetler ve sanayi
sektörleri istihdam oranında artış olacağı öngörülmektedir. Tarımsal sanayi ve
turizme dayalı hizmetler sektörünün desteklenmesi ile tarım sektöründeki istihdamın
bir kısmının bu sektörlere kayması beklenmektedir.

Hatay İlinde 2040 yılı için kabul edilen Tarım, Sanayi ve Hizmetler sektörleri değerleri
aşağıdaki tablolarda verilmiştir. Çevre Düzeni Planı döneminde; tarımda çalışan
nüfusun düşeceği ve hizmetler sektörü ve sanayi sektörünün yükseleceği
öngörülmüştür.

Tablo 8 : Hatay ili işgücü kabulleri

                                2040

 İlçeler         Tarım       Sanayi       Hizmetler

                         %            %             %

Toplam              36,50        26,50         37,00



Hatay ili genelinde her ilçede tarım sektörü ve hizmetler sektörü ilk sıraları
paylaşacaktır. Hizmetler sektörü 2040 yılında ilk sırayı alacağı tarım ve daha sonra
                                               27
                                İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                 PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

sanayi sektörü geleceği öngörülmüştür. Ön plana çıkacak sektör hizmetler sektörü
olacaktır. Hizmetler sektörü içinde; özellikle ticaret, turizm, ulaşım, kamu-bankacılık
sektörleri olarak sıralanacaktır. Hatay ili genelinde sektörel gelişim projeksiyonlarına
göre çalışan faal nüfusun (aktif nüfusun) % 45'e ulaşacağı ve bu nüfusun % 36'sı
tarımda, % 26'sı sanayi ve madencilik sektöründe, % 37'si hizmetler sektöründe
(kamu özel hizmet sektörü ile ticaret bankacılık, turizm, ulaşım vb, alt sektörlerde)
istihdam edileceği öngörülmüştür. Tüm kentsel sektörlerde uzmanlaşma, sanayi,
turizm ve tarım sektöründe gelişmeye ivme kazandıracak nitelikte kararlar planın
öngördüğü temel nitelik ve eylemlerdir.


İşgücü Projeksiyonları ve Kabulleri


Çevre Düzeni Planı analitik çalışmalarında, hedef yıl olarak kabul edilen 2040 yılı için
işgücü projeksiyonu, gayri safi yurt içi hasıla rakamlarında beklenilen artışa
endekslenerek yapılmıştır.
Kabul edilen hesap yöntemine göre büyüme hızı, 2011 döneminde %4, 2012-2013
döneminde %6, 2014-2015 döneminde %7 olacaktır. 2017’da %5’e düşecek, takip
eden yıllarda istikrar içinde ve %5 oranında büyüme yaşanacaktır.
Bu büyüme hızları ile 2040 yılında yaklaşık 17.500.000.000-USD, GSYİH’ye
ulaşılacaktır. Yıllık 435.000.000 USD ilave GSYİH temin edilmiş olacaktır. Oluşan
sermayenin tarım, sanayi ve hizmetler sektörüne dağıtımı ile 2040 yılında 750.000 ek
istihdamın yaratılacağı ve toplam istihdamın 1.400.000 kişiye ulaşacağı
hesaplanmaktadır. Bu hesaplama da tarım sektöründe her ek istihdam için 38.000-
ABD Doları, sanayi sektöründe her ek istihdam için 91.500-ABD Doları, hizmetler
sektöründe her ek istihdam için 80.000-ABD Dolarına ihtiyaç duyulacağı kabul
edilmiştir.
1/25.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı kabulleri doğrultusunda, %5 büyüme hızının
devam edeceği varsayımı 2040 yılında Hatay İli’nin toplam istihdamın yaklaşık
1.440.000 kişi civarında olacağı sonucuna götürmektedir.
İşgücü projeksiyonunun başka metotlarla da yapılması, sonuçlarının dengelenmesi
yararlı olacaktır. Bilindiği gibi işgücü nüfusun bir fonksiyonu olarak ortaya
çıkmaktadır. Diğer bir yöntem yaş guruplarına göre aktif çalışan nüfus oranı
üzerinden gidilerek işgücü projeksiyonu hesaplandığında;

 Türkiye yaş gurupları araştırması 2040 yılında aşağıdaki tablodaki gibi olacağı
bildirilmiştir.




                                          28
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ



Tablo 9: Türkiye'de 2040 yılına göre yaş gurupları ve oranları

                                                                               Ortalama
 YIL     0-4 yaş      5-14 yaş      15-24 yaş      25-59yaş      60 üzeri
                                                                               yaş

 2020          8,1           15,5           15,9        49,0           11,5       30,2

 2030          6,6           13,0           14,4        49,5           15,5       35,4

 2040          6,1           12,5           13,1        52,2           20,5       38,5

Kaynak: TÜİK / 2010

Hatay'da Türkiye ortalamaları değerleri ile aynı olacağı varsayılırsa, aktif nüfusun
%52,2 olacağı ve 2040 yılı nüfus projeksiyonuna göre 2.777.000 kişinin çalışan
sayısının 1.445.940 kişi olacağı görülmektedir. Hatay'da işsizlik ve aktif nüfustan
çalışan nüfusa katılım sağlamayanların toplam oranının % 3 kabul edildiğinde bu
oranda eksileceği düşünüldüğünde aktif çalışan nüfusun 2040 yılında 1.400.000
olacağı öngörüsü il çevre düzeni planı döneminde işgücü projeksiyonu olarak kabul
edilmiştir.

Hatay ilinde mevcutta genç nüfus çoğunluğunun ve doğurganlık oranının düşeceği
varsayılarak 2040 yılında orta yaş ve üzeri nüfusun hakim olacağı ve nüfusun
işgücüne katılım oranının % 51 seviyesinde olacağı öngörülmüştür.
İl Çevre Düzeni Planı Analitik Etütleri’nde işgücü projeksiyonun üzerine bina edildiği
2008 yılında ilişkin işgücü değerleri TÜİK’İn 2000 yılı nüfus sayımı sonucunda
belirlediği değerlerden hayli farklılık göstermektedir. Analitik etüt çalışması sonucu
2010 yılı toplam istihdamını 690.000 kişi olarak öngörmektedir. Nüfusun toplama
oranını gösteren aktivite oranları irdelenecek ve hedef yılda çalışacak işgücü tespit
edilecektir. Bu işgücünün sektörlere dağılımı, sektörel analizler sonunda ulaşılan
kabullere göre hesaplanmıştır.
Tablo 10: Hatay İl Çevre Düzeni Planı Dönemi; İşgücü Projeksiyonu ve Sektörel
Yapıya İlişkin Kabuller

HATAY      İLİ Toplam               Tarım           Sanayi/          Hizmetler
İşgücü         İstihdam                             İmalat           Sektöründe
                                    Sektöründe
Projeksiyonu                                        Sektöründe       İstihdam
                                    İstihdam
(2010-2040)                                         İstihdam

2010               690.000          379.500         82.800           227.700

2020               972.000          486.000         145.800          340.200

2030            1.105.000           497.250         243.100          364.650

2040            1.400.000           511.000         371.000          518.000

                                              29
                               İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ



2040 yılında toplam istihdamın % 36,50’si tarım sektöründe, %26,50’si sanayi
sektöründe, %37’sinin de hizmetler sektöründe olacağı kabulü ile tarımdaki
istihdamın 511.000, sanayideki istihdamın 371.000 kişi, hizmetlerdeki istihdamın
518.000 kişi olacaktır.
Nüfusun çok olduğu, genç olduğu yerlerde işgücü artmakta, çok ama yaşlı olduğu
yerlerde istihdam edilen nüfusun oranı azalacak, nüfusun az olduğu yerlerde işgücü
doğal olarak az olacaktır.

    Tablo 11: Hatay ili, ilçelere göre Çalışan Nüfusun Sektörlere Göre Dağılımı, 2040

                                 Tarım                Sanayi              Hizmetler        Toplam
                                                                                           Çalışan

                                                                                           İstihdam

                          İstihdam               İstihdam             İstihdam             Tahmini
                Toplam
     İlçeler     Nüfus               Oran(%)                Oran(%)              Oran(%)    2040

    Antakya                137.930       32,0    124.995     29.0     168.100     39,0     431.020
                847.000
    Altınözü               24.160        48,0    10.570      21,0     15.600      31,0      50.330
                 98.700
     Belen                  9.420        34.0     6.648      24,0     11.634      42,0      27.700
                 54.300
    Dörtyol                59.370        41,0    41.990      29,0     43.440      30,0     144.800
                284.000
     Erzin                 15.760        40,0    11.426      29,0     12.214      31,0      39.400
                 76.500
     Hassa                 27.140        55,0     8.885      18,0     13.325      27,0      49.350
                 98.700
   İskenderun              106.617       29,0    117.650     32,0     143.338     39,0     367.650
                732.300
    Kırıkhan               31.250        42,0    18.600      25,0     24.552      33,0      74.400
                147.300
     Kumlu                  7.940        56,5     1.827      13,0      4.285      30,5      14.050
                 27.500
    Reyhanlı               30.485        45,0    14.905      22,0     22.376      33,0      67.750
                137.500
   Samandağ                49.410        45,0    21.960      20,0     38.430      35,0     109.800
                225.700
   Yayladağı               11.518        48,5     4.040      17,0      8.195      34,5      23.750
                 47.500
   TOPLAM       2.777.000 511.000        36,5    371.000     26,5     518.000     37,0     1400.000




                                            30
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ



5.2. EŞİK SENTEZİ

        Planlama Bölgesi’nde, su havzaları, barajlar, baraj koruma kuşakları; akarsular,
göller, göletler ve lagünler; tarım arazileri; orman alanları; eğimli araziler ve heyelan alanları;
deniz kaplumbağaları üreme ve koruma alanları ile önemli kuş ve bitki alanları gibi doğal
yaşam alanları; kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgeleri, turizm merkezleri, özel çevre
koruma bölgeleri, milli parklar, tabiat parkları, tabiatı koruma alanları ile yaban hayatı
geliştirme sahaları gibi özel statülü alanlar, planlamada rol oynayan eşikler olmuştur.

Hatay İli’nde mekansal gelişmeyi etkileyecek başlıca eşikler aşağıda değerlendirilmiştir.

• Topografya

İl’in kuzeyinde yer alan akarsuların oluşturduğu vadiler ve düzlük alanlar yerleşme için bir
eşik oluşturmamakla birlikte arazinin alüvyal yapısı altyapı maliyetlerini arttırmakta ve kat
kısıtlanmasına neden olmaktadır. Eğimin %30’un üstüne çıktığı güneydeki yamaçlar ve
orman alanları yerleşmeye uygun değildir.

• Jeolojik Yapı

Hatay İlinin jeolojik yapısı paleozoik ve mezozoik yaşlı tortul tabaklardan oluşmaktadır. Hafif
metamorfize olmuş, genellikle geçirimsiz olan bu yapı bazen sert, bazen çatlaklı kalkerleri
kapsamaktadır. Kıyılar alüvyal ve genç alüvyal, yamaçlar kireçli, orman ve makilikler kahve
renkli orman toprakları ile kaplıdır. Planlama alanının tamamı 1. derece deprem bölgesi
sınırları içindedir ve ülkenin en önemli aktif faylarından olan Doğu Anadolu Fay Zonu
içerisinde yer almaktadır.

Dağlık alanlardaki heyelan ve ovadaki taşkın ve su basması olguları diğer önemli afet riskleri
ve zorunlu eşik alanlarıdır

Jeolojik verilerde MTA Genel Müdürlüğü’nce hazırlanmış 1/100.000 ölçekli Türkiye Jeoloji
Haritalarından faydalanılmıştır. Söz konusu haritalarda jeolojik yapıyla ilgili jeolojik
veriler,formasyonlar, fay hatları vb. genel bilgiler yer almakta olup, yerleşmeye uygun
olmayan alanlar veya yapılaşmada alınması gerekli önlemler gibi konulardaki detay bilgilerin
imar planına esas jeolojik-jeoteknik etüd rapor ve haritalarının jeolojik yapı gibi çok
değişkenlik gösteren bir konuda ancak alt ölçekli çalışmalarda belirlenebileceği MTA Genel
Müdürlüğü tarafından ifade edilmiştir.

1/100.000, 1/25.000 gibi üst ölçekli planlarda böyle detaylı bir çalışmanın yapılması
araştırmanın büyüklüğü nedeniyle maliyet ve teknik açıdan mümkün olamamaktadır.

• Akarsuların Taşkın Alanları

Taşkın alanları konusunda mevcut derelerle ilgili bütüncül bir çalışmanın bulunmadığı, bu
ölçekte de il sınırları bütünü için böyle bir çalışmanın teknik ve maliyet açısından imkan
olmadığı alt ölçekli plan çalışmaları yapılırken istenecek kurum görüşü doğrultusunda bu
çalışmaların münferiden yapılabileceği ve bunun daha sağlıklı olacağı DSİ Bölge Müdürlüğü
tarafından belirtilmiştir. Alt ölçekli planlama çalışmaları sırasında Kurumlarından görüş


                                                31
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

alınması gerektiği, böylece daha ayrıntılı ve sağlıklı bir değerlendirme ve tespit ile görüşün
verilebileceği belirtilmiştir.

• Su Kaynaklarını Koruma Alanları

Hatay'a içme suyu sağlayan Yarseli ve Yayladağ Barajı’nın mutlak, kısa, orta ve uzun
mesafeli koruma alanları DSİ tarafından belirlenmiş olup yerleşim alanları için bir eşik
oluşturmaktadır.

• Bitki Örtüsü ve Orman Alanları

Çevre Düzeni Planına esas olacak orman sınırları elde edilebilen orman kadastro
paftalarından 1/25.000 ölçekli analiz çalışmalarına işlenerek planlamaya veri olarak
girilmiştir. Ormanlık alanlar ilin güneyini doğu-batı yönünde kaplamaktadır. Orman alanları
yerleşim alanları için eşik oluşturmaktadır.

• Doğa Koruma Alanları

Başta göçmen kuşları olmak üzere çok çeşitli yaban hayatı barındırması, floristik açıdan
zengin oluşu vb. nedenlerle sulak alan özelliği taşıyan alanlar doğal eşiklerdir.

• Tarımsal Yapı-Toprak Kabiliyeti

Hatay İli Çevre Düzeni Planı’na esas olacak tarımsal alanlar ve arazi kullanım durumunun
tespiti ilgili "Hatay İli Tarım ve Toprak Varlığı " kitabından yaralanılmış ve önemli tarım
arazileri 1/100.000 ölçekli Tarım önem dereceleme haritasının planlamaya yansıtılmıştır.

Bu husus dikkate alınarak, yapılan bu çalışmayla tespit edilen bilgiler değerlendirilmek
suretiyle araziler bu amaçlı bir sınıflandırmaya* da tabi tutulmuş bulunmaktadır. Toprak,
topografya özellikleri ile birlikte iklim şartları mevcut sulama durumu ve arazinin kullanılma
şekli de dikkate alınarak yapılan bu sınıflandırmaya göre araziler, tarımsal potansiyelleri
itibariyle 4 grupta toplanmıştır.* Hatay Tarım Arazileri Varlığı Kitabı - Tarım ve Köyişleri
Bakanlığı-1998
1- Birinci derecede önemli tarım arazileri (Mutlak tarım arazileri)
2- İkinci derecede önemli tarım arazileri (Ülke ekonomisinde önemli yeri olan tahıl ve bazı
endüstri bitkileri yetiştirilen ve yetiştirilmesine uygun araziler)
3- Üçüncü derecede önemli tarım arazileri (Tesis edilmiş bağ, bahçe ve özel ürün arazileri)
4- Diğer araziler (işlemeli tarıma uygun olmayan veya sınırlı olarak uygun olan arazilerle
orman rejimindeki araziler)
Ülke düzeyinde sınırlı bir alan teşkil eden ve potansiyelleri itibariyle, tarımsal üretimde önemli
bir yeri olan bu arazilerin mutlaka tarım altında tutulması gerekir.
• Sit Alanları

Hatay kent merkezinde ve özellikle ilçelerinde pek çok arkeolojik, doğal ve tarihi sit alanları
ile birçok tescilli sivil mimari örneği yapılar ve tarihi yapı kalıntıları bulunmaktadır. Antakya
kent merkezi, İl’deki önemli sit alanlarındandır.

• Kentsel ve Kırsal Yerleşim Dokusu ve İmar Planı Kararları


                                               32
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Planlama alanında yerleşmelerin dağılımı ve kademelenmesi, yerleşmelerin büyüme biçimi,
kullanımı ve yoğunluk deseni ile daha önce imar planı kararlarıyla yapılaşmış alanlar
planlama kararlarını yönlendirecek eşikler olarak alınmaktadır.

     Tablo 11: Hatay İli kentsel alanlar, Ortalama Brüt Yoğunluklar

                                 Kentsel (Belediye ve        Kentsel (Belediye ve
                               Mücavir Alanlar içinde)     Mücavir Alanlar içinde)
                              Ortalama Brüt Yoğunluklar   Ortalama Brüt Yoğunluklar
            İLÇELER
                                      kişi/hektar                 kişi/hektar

                                        2010                        2040

            ANTAKYA                     125                           160

            ALTINÖZÜ                     80                           95

             BELEN                       85                           115

            DÖRTYOL                     105                           135

              ERZIN                      80                           120

             HASSA                       80                           100

          İSKENDERUN                    140                           180

            KIRIKHAN                     95                           140

             KUMLU                       75                           100

            REYHANLI                     80                           120

           SAMANDAĞ                      95                           125

           YAYLADAĞI                     75                           95

             TOPLAM                     105                           135


2040 hedef yılında Hatay'da şehirleşme oranı % 50 il ve ilçe merkezinde % 35 beldelerde
olmak üzere (beldeler şehir kabul edilerek) % 85 olacağı öngörülmüştür.
   Kentsel yerleşme alanlarıyla ilgili nüfus ataması takip eden tablolarda belirtildiği şekilde
yapılacaktır.

5.3. POTANSİYEL KAYNAKLAR

Planlama alanında gelişmeye kaynak oluşturan, destekleyen veya yönlendiren başlıca
potansiyeller şu şekildedir:

• Konumsal Avantajlar

Adana ve Gaziantep ve komşumuz Halep kenti (Suriye) gibi önemli merkezlere yakınlığı
sayesinde birçok olanak ve potansiyele sahiptir. Karayolu ve denizyolu bağlantıları fiziksel ve
ekonomik açıdan gelişmesinde önemli bir rol oynayacaktır.. Bu da iç dinamiklerle gelişen
sanayi ve turizm gelişmesinin ivmesini ve gelişme potansiyelini arttırmaktadır. Mevcut
                                               33
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

karayolu ve denizyolu ulaşım bağlantılarının yanı sıra demiryolu ve otoyolu projesinin
gerçekleşmesi konusundaki belirsizliğe rağmen sağlayacağı önemli bağlantılar bu potansiyeli
arttırıcı ve ivme kazandırıcı bir etken olacaktır.

• Tarım ve Toprak Kaynakları

Tarım sektörü ilde birinci ana sektörü oluşturmaktadır. Verimli tarım toprakları İlin Türkiye’de
hububat, zeytin, pamuk yetiştiriciliği konusunda önemli bir noktaya gelmesinde büyük rol
oynamaktadır.

Bu kaynaklar üzerindeki çevre sanayilerinin varlığına rağmen sulama ve tarımda ürün
deseninin iyileştirilmesi, teknolojik girdilerin kullanımı, işletmelerin rasyonalize edilmesi vb.
önlemlerle gelişme ve kaynak yaratma nüfusun kırda tutulması olanaklarının devam etmesi
açısından tarımsal kaynakların korunması, kırsal yerleşmelerin tarımla dengeli olarak
gelişmesi gerekmektedir.

• Ormanlar

İldeki ormanların ekonomik getirilerinin yan ısıra yarattığı turizm ve rekreasyon olanaklarının
göz önüne alınarak planlanması alanındaki çekiciliği artıracak bir unsur olacaktır.

• Kentsel Servisler

İlde ekonomik sektörlerin dağılımında hizmetler sektörü ana sektörü oluşturmaktadır.
Hatay'ın iç turizme yönelik hizmet eden bir il olması ve önemli merkezlere yakınlığı sebebiyle
İlde hizmetler sektörünün gelişmiş olduğu söylenebilir. İstihdam yapısı oldukça değişkenlik
göstermektedir. Adana, Gaziantep, Osmaniye, Kilis gibi yakın merkezlerde ikamet edip
Hatay'a çalışmaya gelenlerin veya Hatay’da ikamet edip bu önemli yakın merkezlere
çalışmaya gidenlerin sayısı fazladır.

Kentsel alanlarda bankacılık, ticaret, turizm konaklama ve diğer kentsel servislerin gelişmesi
ve eğitim hizmetlerindeki artış nedeniyle işgücünün yanı sıra eğitim faaliyetlerinin yarattığı
sosyal ve kültürel olanaklar, nitelikli işgücünün alanda yerleşmesine ve yaşam çevresinin ve
kalitesinin gelişmesinde önemli bir unsur olacaktır.

• Organize Sanayi, Sanayi ve Küçük Sanayi Bölgeleri

Planlama bölgesinde sanayi sektörünün gelişimi tarımsal sanayi ağırlıklı olarak ivme
kazanmıştır. İlde sanayi ildeki organize sanayi bölgesinde gelişme eğilimi göstermektedir.

Altyapılı sanayi parsellerinin üretilmesi yolu ile sanayinin gelişme potansiyelinin artırılması,
konum, hammadde, işgücü, sermaye ölçek ekonomileri ve yan sanayiler nedeniyle, küçük
sanayilerin gelişmesi beklenmektedir.

İlde geleceğe yönelik birçok yatırım projesi olanakları da bulunmaktadır. Organize sanayi
bölgeleri projeleri, yat limanı projeleri, tersane projeleri İl’e hem ekonomik hem de sosyal
gelişme sağlayacak projeler arasında bulunmaktadır.

İldeki planlanan organize sanayi bölgeleri ihtisas organize sanayi bölgeleri şeklindedir.

• Turizm


                                               34
                                   İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                    PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Arkeoloji, tarih ve doğayı iç içe barındıran bir il olan Hatay sahip olduğu ormanlar, yaylalar,
şelaleler ve göller gibi birçok olanakları ile doğa turizmine ve günübirlik turizm için büyük
potansiyellere sahiptir.

İl içindeki talebin yanı sıra Adana gibi metropoliten alanlara yakın olması iç turizm talebini
arttırmıştır. Bununla birlikte Hatay İli’nin turizm faaliyetlerinin çeşitlenmesinin (sağlık, doğa,
spor turizmi vb.) turizm gelişmesine katkı sağlaması beklenmelidir.

. Ulaşım

Asi havzası planlama bölgesi ile bağlantılı direkt bir demiryolu güzergahı yoktur. Bu durum,
plan döneminde, illerin birbirleri ile etkileşimi ve özellikle Antakya'nın Limanı’na ulaşımı
açısından güçlendirilmesi gereken zayıf bir yön olarak değerlendirilmiştir.



5.4 DEĞERLENDİRMELER ve SONUÇLAR

Planlama çalışmalarının araştırma-sentez-değerlendirme aşamasında ilgili kurumlardan ve
belediyelerden planlamaya altlık oluşturacak temel veriler (coğrafi konum, tarım, orman,
mera vb alanlar, koruma kapsamındaki alanlar, jeolojik yapı, iklim verileri, demografik veriler,
ekonomik yapıya ilişkin veriler, idari yapı, onaylı planlar, teknik altyapıya ilişkin veriler,
projeler, yatırımlar vb.) elde edilmiş ve planlama alanına ilişkin ayrıntılı bilgiler araştırma
raporunda (araştırma-sentez değerlendirme) ayrıntılı olarak verilmiştir. Bu bölümde ise bazı
temel sentez ve eşik sentezi verilerine tekrar değinilecektir.

Planlama alanı, Hatay il sınırlarını kapsamakta, kıyı kuşağında ve arkasında Yalova ili
kentsel yerleşim alanlarının konut, ticaret, turizm ve sanayi kullanımları ile kentsel alanlar
dışında kırsal yerleşmeler, ikinci konut, turizm tesisleri, tarım alanları ve orman alanları yer
almaktadır.

Doğal Yapı

Planlama alanı kuzeyde birçok akarsu yatağının oluşturduğu ovalar ve düzlükler dışında
güneyde dağlık bir araziye sahiptir.

Hatay ilinin kıyıları girintili çıkıntılı bir özellik göstermez. Sahil şeridi geniş olmakla birlikte, yer
yer doğal plaj özelliklerine sahiptir.

İlin bitki örtüsünü makiler ve ormanlar oluşturmaktadır. Orman alanları ilin yaklaşık %37’sını
kapsamaktadır.

Hatay'daki en önemli akarsuyu ASİ Nehri, kaynağını Lübnan Dağları'ndan almaktadır.
Karasu deresi, Deliçay, Payas Çayı, İl’in önemli diğer akarsularıdır.

Planlama alanının topografyasının yaklaşık %24’ı %30 ve üstü eğimli alanlar, %12’lik bir
kısmı %20–30 eğimli alanlar ve %15lik bir kısmı da %10–20 eğimli alanlar, % 17’lık bir kısmı
%5–10 eğimli alanlar, %32’lük bir kısmı %0–5 eğimli alanlar,oluşturmaktadır.

Jeolojik Yapı ve Deprem Durumu



                                                   35
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Hafif metamorfize olmuş, genellikle geçirimsiz olan bu yapı bazen sert, bazen çatlaklı
kalkerleri kapsamaktadır. Kıyılar alüvyal ve genç alüvyal, yamaçlar kireçli rendzina, orman ve
makilikler kireçsiz kahve renkli orman toprakları ile kaplıdır. Planlama alanının tamamı 1.
derece deprem bölgesi sınırları içindedir ve ülkenin en önemli aktif faylarından olan “Doğu
Anadolu Fay Zonu” içerisinde yer almaktadır.

Jeolojik verilerde MTA Genel Müdürlüğü’nce hazırlanmış 1/100.000 ölçekli Türkiye Jeoloji
Haritalarından faydalanılmıştır. Söz konusu haritalarda jeolojik yapıyla ilgili genel jeolojik
veriler, formasyonlar, fay hatları vb. genel bilgiler yer almakta olup, yerleşmeye uygun
olmayan alanlar veya yapılaşmada alınması gerekli önlemler gibi bilgiler içeren imar planına
esas jeolojik-jeoteknik etüd rapor ve haritalarının jeolojik yapı gibi çok değişkenlik gösteren
bir konuda ancak alt ölçekli çalışmalarda belirlenebileceği MTA Genel Müdürlüğü ve Afet
İşleri Genel Müdürlüğü tarafından ifade edilmiştir.

1/100.000, 1/25.000 gibi üst ölçekli planlarda böyle detaylı bir çalışmanın yapılması
araştırmanın büyüklüğü nedeniyle maliyet ve teknik açıdan mümkün olamamaktadır.

Taşkın alanları konusunda mevcut derelerle ilgili bütüncül bir çalışmanın bulunmadığı alt
ölçekli plan çalışmaları yapılırken istenecek kurum görüşü doğrultusunda bu çalışmaların
münferiden yapılabileceği ve bunun daha sağlıklı olacağı DSİ Bölge Müdürlüğü tarafından
belirtilmiştir.

Kentsel ve Kırsal Yerleşmeler

Dağ etekleri ve eşik alanlar, tarımsal üretim ve mikro-klima açısından yerleşmeye uygun olup
kırsal yerleşmeler daha çok bu alanlarda kurulmuştur.

Kentsel gelişme aksları Alanı kuzey-güney yönünde geçen Gaziantep yolu ile Hatay-adana
yolu nüfus ve faaliyetlerin çekim alanı olarak görülmektedir. Otoyol özellikle kentsel gelişmeyi
yönlendiren başlıca öğe olarak ortaya çıkmıştır. Bu bölgeler, konut, sanayi ve küçük
sanayilerin çevresinde yer seçtiği bir gelişme aksına dönüşmüştür. otoyolu geliştirilirse ve
yurt dışı sınır kapısına olan proje gerçekleşirse bölgedeki ulaşılabilirlik şemasında önemli
değişiklikler, farklı bağlantı noktaları ve gelişme alanları meydana gelmesi olasıdır. Bir taslak
halinde olan otoyolunun gerçekleşmesindeki belirsizliklere rağmen, gelecekte kentsel
gelişmeyi olduğu kadar sanayi ve küçük sanayi gibi üretim faaliyetlerinin yer seçimini de
etkileyen başlıca öğe olacaktır.

Planlama alanındaki kırsal yerleşmeler çok sayıda küçük birimlere bölünmüş olup bunların
çoğunluğu tarımsal alanlar ve orman alanları üzerinde düşük yoğunluklu olarak
gelişmektedir.

İklim

Hatay İl’inin iklimi, makro-klima tipi olarak; Akdeniz ve Ortadoğu coğrafyası iklimleri arasında
bir geçiş niteliği taşır. İlde yazlar sıcak ve kurak, kışlar ılık ve bol yağışladır.

Koruma Alanları ve Çevresel Değerler

Hatay kent merkezinde ve özellikle ilçelerinde pek çok arkeolojik, doğal ve tarihi sit alanları
ile birçok tescilli sivil mimari örneği yapılar ve tarihi yapı kalıntıları bulunmaktadır.


                                               36
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Planlama alanı sahip olduğu birçok arkeolojik, doğal ve tarihi sit alanlarının yanında,
yaylaları, şelaleleri, orman içi doğa yürüyüş yolları, mesire alanları, mağaraları, hamamları,
plajları vb. güzellikleri ile önemli turizm potansiyelleri oluşturan değerlere sahiptir.




Ekonomik Yapı

İllerin sosyo-ekonomik gelişmişlik sıralamasına göre Hatay’ın 2003 yılı itibariyle Türkiye
genelinde 29. sırada yer aldığı görülmektedir. İlde bulunan sanayi tesislerinin sayısı oldukça
fazladır. Mevcut sanayi tesisleri Türkiye’nin ve dünyanın önemli sanayi tesisleri arasında yer
almaktadır. Hatay’da kamuya ait sanayi yatırımı bulunmamaktadır. Özel sektör yatırımları ise
demir-çelik, gıda, üretimi gibi iş kollarında faaliyet göstermektedir.

Çalışanların iktisadi faaliyet kollarına göre dağılımında il genelinde hizmetler sektörü İl’de
ana sektörü oluşturmaktadır.

Ulaşım

Karayolu, denizyolu ve havayolu imkanları ile diğer illere bağlı olan Hatay, ulaşımda coğrafi
konumu ve Adana Gaziantep gibi merkezlere olan yakınlığı ile birçok avantajlara sahiptir.
Kente karayolu ve denizyolu ile yoğun yolcu giriş çıkışı olmaktadır. Hatay, Ortadoğu, Avrupa
ve Akdeniz'e geçiş yolu üzerinde önemli bir konuma sahiptir. Hatay'da gerek ilçelere olan
bağlantılar gerekse komşu illere olan bütün bağlantılar asfalt yollarla sağlanmaktadır.

Hatay, bugün için havayolu ulaşımı imkanına sahiptir. Uluslararası terminal binasının
yapımına devam edilmektedir.

Otoyolunun gerçekleşmesi, bölgedeki ulaşılabilirlik şemasını değiştirebilir özellikle otoyol
bağlantı yolları ve çevresinde, mekansal gelişmeye duyarlı ulaşılabilirliği yüksek alanlar
oluşabilir.

Hatay İli’nde İskenderun limanı bulunmamakla birlikte özelleştirilmek istenmektedir.
Hammadde ve mamul madde taşımacılığında İsdemir limanı bulunmaktadır.

Teknik Altyapı

Hatay’da BOTAŞ’ın doğalgaz hattı bulunmaktadır. Düzenli depolama tesisi ve kompost tesisi
yoktur. Atık su arıtma tesisleri genellikle sanayi alanlarında olup, arıtılan atık suyun geri
kullanım imkanı (sulama vb.) mevcut değildir.

       SU DURUMU

       Bunlardan ilki su ihtiyacına bağlı olarak oluşabilecek su potansiyellerinin yeterliliği
sorunu olabilecektir.

       Hatay’da planlamanın hedef aldığı 2040 yılında ortaya çıkacak içme suyu ve buna
bağlı olarak oluşacak atık su miktarı, kişi başına içme suyu miktarı 200 lt/gün kabulünden
hesaplandığında şöyle bir tablo ortaya çıkmaktadır:


                                             37
                                      İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                       PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

          Günlük Tüketim = 2.770.000 kişi x 200 lt/gün/kişi =554.000.000 lt/gün/kişi = 554.000
          m3/gün

          Yıllık Tüketim = 554.000 m3/gün x 365 gün =              202.210.000 m3/yıl.

        Hatay ili yüzeysel su kaynakları potansiyeli 2.900 hm3/yıl, yer altı su bilançosu 346
    3
m /yıldır. Toplam il su bilançosu 3246 hm3/yıldır.

          Hatay İli Toplam Su Bilançosu = 3246 hm3/yıl              =     3.246.000.000 m3/yıl.

        Bu durumda, Hatay’daki yıllık su potansiyeli su rezervlerinin sürdürülebilir şekilde
kullanılması durumunda, 2040 yılındaki yıllık su tüketimine yeterli olacaktır.

       Plan döneminde, nüfusa bağlı olarak çevresel sorun yaratacak bir diğer etken de
evsel nitelikli katı atıkların depolanması olacaktır.

        Hatay’da planın hedef yılı olan 2040’de ortaya çıkacak evsel nitelikli katı atık miktarı,
kişi başına 1.34kg/gün kabul edilerek aşağıda belirtildiği şekilde tahmin edilmektedir.

          Günlük Katı Atık Miktarı = 2.770.000 kişi x 1.34 kg/gün-kişi = 3.711.800 kg/gün =
          3.711,8 ton/gün

          Yıllık Katı Atık Miktarı = 3.711,8 ton/gün x 365 gün = 1.354.807 ton/yıl olacaktır.

        Hatay İli genelinde faal halde düzenli katı atık depolama alanı yoktur; ancak bir proje
bulunmaktadır. İl genelinde, planda hedef alınan 2040 yılındaki nüfusa yeterli olacak düzenli
katı atık depolama tesislerinin birlikler oluşturularak çözülmesi önerilmektedir. Ayrıca, yeni
bertaraf teknolojilerinin araştırılması da önerilmektedir.

        Planlama Bölgesi’nde, evsel nitelikli katı atıkların yanı sıra tıbbı ve endüstriyel katı
atıkların bertaraf edilmesi de çevre sorunlarını önleme yolunda önem taşımaktadır. İnsan
sağlığı açısından tehlike arz eden tıbbi atıkların Çevre ve Orman Bakanlığı’nın “Tıbbi
Atıkların Kontrolü Yönetmeliği”ne göre depolanmaları ve bertaraf edilmeleri gerekmektedir.
Endüstriyel veya tehlikeli katı atıkların bertaraf işlemi ise “Katı Atıkların Kontrolü
Yönetmeliği’ne göre yapılmalıdır.

        Planlama Bölgesi’nde tüm katı atıklar için; “kentsel katı atık yönetiminde etkinlik ve
güvenliğin sağlanması amacıyla, insan ve çevre sağlığı üzerinde en az etkili olabilecek katı
atıkların azaltımı, kaynağında azaltım, geri kazanım, tekrar kullanım, kompostlama, enerji
kazanımı için yakma ve depolama gibi” entegre katı atık yönetimi olarak tanımlanan bir
sistemin kurulması önerilmektedir.6

        Atık suların deşarjı ve arıtma, gelişen nüfusla çevre problemi yaratacak bir başka
unsurdur. Planlama Bölgesi’nde, özellikle Hatay’da, sahillerdeki yoğun yapılaşmanın ve
sanayileşmenin yarattığı deniz kirliliğinin, günümüzde yetersiz arıtma tesislerinden
kaynaklandığı bilinmektedir. Plan döneminde, artı gelecek nüfus da düşünüldüğünde arıtma
tesislerinin öncelikle yapılması kaçınılmaz olmaktadır. Bu konudaki çözümlerin tek tek
beldeler bazında değil, birlikler düzeyinde yapılması gerekmektedir.


6
    Doç. Dr. Balabıyık, H. “Kentsel Katı Atıklar ve Yönetimi”, http://www.usakgundem.com/makale.php?id=215.
                                                      38
                                    İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                     PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

          Planlama Bölgesi’nde sulama projeleri bulunmaktadır. Bu projelerin tarım sektörüne,
çevreye, ülke ekonomisine ve dolayısıyla insan yaşamına çok sayıda olumlu etkisi
bulunmakla birlikte, gerekli önlemler alınmadığı taktirde uzun vadede bazı potansiyel
olumsuz etkileri ortaya çıkabilecektir. Bu olumsuz etkilerin ortaya çıkmaması veya en aza
indirilmesi için koşullar uygun olduğu ölçüde modern sulama yöntemleri ile sulamaya
geçilmeli, gerekli drenaj ve tarla içi geliştirme projeleri, sulama ile birlikte uygulamaya
konularak sulama projelerinin bir bütün olarak periyodik işletme ve bakımı yapılmalı, aynı
şekilde tarımda modern teknikler uygulanarak üretim gerçekleştirilmelidir. Ayrıca, sulama
projeleri ile birlikte yoğun olarak kullanımına başlanan suni gübre ve kimyasal ilaç
uygulamalarının kontrollü olarak yapılması ve sulamada aşırı su kullanımının engellenmesi
için ilgili kurum ya da kuruluşlar tarafından çiftçi eğitim programları uygulanmalıdır. 7

       Böylece, sulama, gerçek amacına paralel olarak, kırsal refahı arttırmayı amaçlayan ve
insani boyutu ön planda tutan bir faaliyet olarak, kurak ve yarı-kurak bölgelerde tarımsal
üretimi arttırma ve güvence altına almada temel ve vazgeçilmez bir faktör olmaya devam
ederken; doğal kaynaklar ile biyolojik-ekolojik açıdan önemli alanların sürdürülebilirliği
açısından tehdit oluşturmayacaktır.8 Uygulama aşamasında bu konu dikkate alınmalıdır.

        Sanayi sektörü gelişimi de Planlama alanımızda çevre kirliliğini artırabilecek bir başka
faktördür. Sanayi sektörünün yarattığı kirlilik, İskenderun-Dörtyol ve ülkesel kalkınma
projeleri ile birlikte Erzin arasındaki bölgede dikkat çekmektedir. Özellikle, petrol ürünleri
depolama tesisleri çevre kirliliği yaratmış durumdadır. Bu bölgedeki tesislerin ve mevcut diğer
sanayi tesislerinin çevreyi kirletici faaliyetlerini ivedi olarak yok edecek önlemler almaları
konusunda denetime tabii tutulmaları gerekmektedir. Yeni yapılacak tüm sanayi tesislerinde
ise çevre sorunlarını önleyici önlemlerin alınması yönünde kontrollerin inşaat aşamasında
yapılması büyük önem taşımaktadır. 1/25.000 ölçekli çevre düzeni planı ana kararları
kapsamında, Planlama alanındaki sanayi sektörü gelişiminin tarımsal sanayi ağırlıklı olarak
desteklenmiş olması, bu planda çevresel etkilerin aza indirilmesi yönünde bir etken olacaktır.

6. HATAY İLİ ÇEVREDÜZENİ PLAN (2040) PLANLAMA KARARLARI

Plan kararlarına baz oluşturacak senaryoların geliştirilmesi ve buna bağlı olarak il, ilçe ve
beldeler özelinde vizyon tespitleri tüm yerleşmelerin bugünkü kimlikleri ve potansiyelleri
dikkate alınarak saptanmıştır. Başka bir deyişle, uluslararası literatürde SWOT Analizi olarak
adlandırılan, “güçlü ve zayıf yönler ile fırsatlar ve tehditler" (GZFT) analizi dikkate alınarak,
illerin 2040 yılında kazanacakları kimlikler tespit edilmiştir. Mekansal planlama kararları bu
kimlikler baz alınarak üretilmiştir.

Çevre Düzeni Planı; Planlama Karaları, Genel Arazi Kullanım Plan Karaları ve Planlama
Bölgesi, Altbölgesi ile ilçelere göre verilen plan kararlarına olarak oluşturulmuştur.



6.1. PLANLAMA ALANI GENEL ARAZİ KULLANIM PLAN KARARLARI



7
 D.S.İ Genel Müdürlüğü, 21.Bölge Müdürlüğü.
8
 Büyükcanbaz, H.; Korukçu, İ. “Sulama Projelerinin Çevresel Etki Değerlendirmesi”;
http://www20.uludag.edu.tr/~tys/SULAMA.pdf
                                                    39
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

        Dokuzuncu Kalkınma Planı’nda belirtildiği gibi, “Türkiye’de artan ulaşım talebine
uygun olarak demiryolu ve denizyolu fiziki altyapısının yeterince geliştirilememesi ve kapıdan
kapıya taşımacılık için en uygun ulaştırma türünün karayolu taşımacılığı olması, yük ve yolcu
taşımalarının ağırlıklı olarak karayolu ağına yüklenmesine yol açmıştır. Bu durum taşıma
türleri arasında dengesiz ve verimsiz bir ulaşım sisteminin oluşmasına sebep olmuştur”.
çevre düzeni planı ulaşım ana kararları, 9.Kalkınma Planı’nda vurgulanan bu eksikliğin
mümkün olduğunca giderilmesi hedeflenerek alınmıştır.

Hatay İli 1/25.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı planlama çalışmalarına başlamadan önce ilgili
kurum ve kuruluşlardan alınan veriler, yerinde yapılan arazi çalışmaları ve belediyeler ve ilgili
kurum ve kuruluşlarla yapılan görüşme ve toplantılar sonucunda yapılan mevcut durum,
potansiyel, olanak tespitleri ve sentez çalışmaları ile planlamaya altlık oluşturacak veriler
tespit edilmiş, bu veriler ışığında planlama aşamasına geçilmiştir. Mevcut durum,
potansiyeller, eşikler, yatırımlar, talepler, mevcut imar planları, ilgili kurum ve kuruluş
görüşleri, Hatay İl Stratejik Planı, Antakya Belediyesi Stratejik Planı, İl gelişme planları, İl
Tarım Master Planı vb. veriler planlama ilkeleri ve gereklilikleri neticesinde değerlendirilerek
1/25.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı kararları oluşturulmuştur.

1/25.000 ölçekli Hatay İl Çevre Düzeni planı çalışmaları sürdürülürken bu planla eş zamanlı
gerçekleştirilen ve planın mekansal anlamda uygulamaya geçmesindeki araçlardan birisi
olan İl Stratejik Planı çalışmalarının temel misyon, vizyon, ilke, stratejik amaç ve hedefleri de
planla bir bütün olarak değerlendirilmiş, bu konuda sürdürülen çalışmalarda yer alınmıştır.

Çevre Düzeni Planı Çalışmaları yapılırken yakın bölgesi içinde ve etkileşim alanı içinde kalan
Adana Gaziantep gibi önemli yerleşme merkezlerinin üst ölçekli plan kararları incelenmiş, bu
planlarla bütünlük ve uyum sağlanmaya çalışılmış, söz konusu planların hazırlayıcıları ile
görüş alışverişlerinde bulunulmuş ve plan hazırlanma sürecindeki toplantılardan bazılarına
da özellikle Adana Üst Ölçekli Planı çalışmasını yürüten ekipten kişiler katılmışlardır.

Mevcut Plan Ve Projeler : Planlama Bölgesi’nde, planlamada veri olarak kabul edilen üst
ölçekli planlar “Kıyı Kesimi Turizm Merkezi 1/5000 Ölçekli İmar Planı”, ve “İskenderun Körfezi
1/25000 Ölçekli Çevre Düzeni Planı-ve ÇDP Tadilatları”dır.
       Bu üst ölçekli planlardan “Kıyı Kesimi Turizm Merkezi 1/25000 Ölçekli Çevre Düzeni
Planı” ve “Samandağ KTGB 1/25000 Ölçekli Çevre Düzeni Planı” farklı kurumların yetki ve
denetimde olan, özel kanunlarla planlama yetkisi verilmiş özel statülü alanı kapsamakta ve
planlama dahilinde, planda bu tür alanlardaki plan ve plan kararlarına müdahale edilmektedir.
“Güzelyayla Turizm Merkezi 1/25000 Ölçekli Çevre Düzeni Planı” da yeni bir plan olması ve
bölgedeki problemlere uygulanabilir çözüm önerileri üretmiş olması nedeni ile çoğunlukla
kabul edilmiştir.

1/5000 ölçekli nazım ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planları ise belde bazında irdelenmiş;
bu planda kabul edilen nüfusa yeterli gelişme alanı bulunmayan yerlerde yeni kentsel
gelişme alanları önerilmiştir.

        Planlama Bölgesi’nde, planlama yaklaşımını etkileyen ve çevresel etki yaratabilecek
başlıca projeler, ulaşım projeleri, barajlar, sulama alanları, organize sanayi bölgeleri ve HES
projeleridir. Resmi kurumlar tarafından yürütülen bu projeler plana işlenmiştir. Bu projelerden


                                               40
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

sulama alanları, daha önce de ifade edildiği gibi, mekansal gelişmede önemli bir eşiktir. Yeni
kentsel gelişme alanları açılırken, bu alanlar öncelikle dikkate alınmıştır.

Planlama alanı içinde önemli verilerden birisi olan mevcut yapılaşma alanları ve daha önce
onaylanmış alt ölçekli planlarla ilgili kararlar verilirken; bu planlar çevre düzeni planına
işlenmesi gerekli direk bir veri olarak kabul edilmemiş olup, çevre düzeni planının temel
hedef, ilke ve stratejileri ile uyumu irdelenerek ve ilgili kurum ve kuruluş görüşleri de dikkate
alınarak plan kararları oluşturulmuştur.

Hatay İli’nin planlama hedef ve ilkelerine göre mekansal gelişim stratejileri özetle aşağıdaki
gibidir:

• Tüm kentsel sektörlerin dengeli gelişiminin sağlanması ve sektörlerde uzmanlaşma.

• Sanayi sektöründe ihtisas OSB’leri, tersane alanları, küçük sanayi sitelerinin planlanması
ile altyapı maliyetini azaltan, ihtisaslaşmış, çevreye duyarlı sanayi gelişimi.

• Gelişen sanayi ve kentsel servislerin kontrollü gelişimi.

• Tarım ve orman alanı potansiyellerinin tarım, ekolojik turizm ve doğa turizmi sektörlerinde
koruma-kullanma dengesi içerisinde gelişimi.

• Turizm sektöründe sağlık-termal, eko turizm, yayla turizmi, doğa turizmi, inanç turizmi, yat
turizmi vb. konularda çeşitlenme ve ihtisaslaşma.

• İkinci konutların turizm amaçlı veya daimi ikametgah amaçlı kullanımı

• Kıyı kullanımının çeşitlendirilmesi ve deniz ile olan ilişkinin güçlendirilmesi

• Merkez işlevlerinin ve kentsel servislerin güçlendirilmesi ve ilde dengeli dağılımı

• Kentsel ve bölgesel sosyal donatı alanlarının planlama alanı içerisinde dengeli dağılımı.

• Arkeolojik, doğal, tarihi değerlerin korunarak, turizm potansiyeli olarak geliştirilmesi.

• Karayolu, denizyolu, havayolu bağlantılarının güçlendirilmesi.

• Kırsal yerleşmelere turizme yönelik işlevler yüklenmesi.

       Planlama Bölgesi’nde, “özel statülü alanlar” olarak belirlenen kültür ve turizm koruma
ve gelişim bölgeleri, turizm merkezleri, özel çevre koruma bölgeleri, doğal yaşam alanları,
yaban hayatı geliştirme sahaları ve sit alanları bulunmaktadır.

          Dokuzuncu Kalkınma Planı’nda, “Çevrenin Korunması ve Kentsel Altyapının
Geliştirilmesi” Bölümü’nde belirtildiği gibi, “… Çevrenin korunması ve üretim sürecinin
olumsuz etkilenmemesi açısından doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımı konusunda
kurum ve kuruluşlar arasındaki görev ve yetki dağılımındaki belirsizlikler yeterince
giderilememiştir”. Bu durumun planlamada bütünlük açısından bir tehdit oluşturduğu
düşünülmektedir. Bu nedenle, yetkili kurumlarca bu alanlarda oluşturulacak planlama
kararlarının bu planın ilke ve stratejileri doğrultusunda hazırlanması önerilmektedir.




                                                41
                            İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
             PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ




Tablo 17:     İl Çevre Düzeni Planı Arazi Bütçesi Kullanımı

ARAZİ KULLANIM FONKSİYONLARI                                   ALAN (ha)   ORAN %

Kentsel ve Kırsal Yerleşme Alanları                             53.435      9.30
Meskun Seyrek Yoğunlukta Yerleşme Alanları                      19.350
Meskun Orta Yoğunlukta Yerleşme Alanları                        10.270
Meskun Sık Yoğunlukta Yerleşme Alanları                          1.290
Gelişme Çok Seyrek Yoğun Yerleşme Alanları                       2.110
Gelişme Seyrek Yoğun Yerleşme Alanları                          10.120
Gelişme Orta Yoğun Yerleşme Alanları                             9.080
Gelişme Sık Yoğun Yerleşme Alanları                              1.215
Ticaret Ve Yönetim Merkezleri                                    5.905      1,03
Merkezi İş Alanları                                               377
İkinci ve Üçüncü Derece Merkezi Ticaret Alanları                 1555
Toptan Ticaret Alanları                                           66
Ticari Depolama(Lojistik) Alanları                                540
Konut Dışı Kentsel Çalışma Ve Kentsel Servis Alanları            2.570
Büyük Alan Kullanımı Gerektiren Kamu Kurum Alanları               448
Gelişmesi Kayıtlanacak Alanlar (Serbest Ticaret Bölgesi vb.)      349
Ve Afet Acil Durum Yönetim Merkezi Alanları
Sanayi Bölgeleri                                                 6.840      1,19
Organize Sanayi Bölgesi Alanları                                  523
Sanayi Alanları                                                  5.203
Küçük Sanatlar(KSS) Sitesi Alanları                               317
Sanayi Depolama Alanları                                          207
Akaryakıt Depolama Alanları                                       590
Turizm Alanları                                                  4.490      0,78
Turizm Konaklama Tesis Alanları                                  1.750
Günübirlik Turizm Tesis Alanları                                  247
Kamping Alanları                                                  170
Tercihli Kullanım Alanları (Turizm ve İkinci Konut)              1.113
Yayla Turizm Tesis Alanı                                         1.210
Büyük Ve Açık Alan Kullanışları                                  4.958      0,86

                                               42
                                     İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                      PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

       Bölge-Kent Parkı Alanları                              371
       Fuar, Panayır, Festival Alanları                        97
       Büyük Kentsel Yeşil Alanlar Ve Rekreasyon Alanları    3.002
       Kentsel Ve Bölgesel Büyük Spor Alanları                242
       Büyük Kültürel Tesis Alanları                           40
       Büyük Eğitim, Kültür Ve Sosyal Tesisler Alanları      1.071
       Büyük Sağlık Tesisleri Alanları                        135
       Tarım Alanları                                       254.052     44,20
       Tarımsal Niteliği Korunacak Alanlar                  106.440
       Tarımsal Niteliği Korunacak Özel Mahsul Alanlar       70.475
       Tarımsal Niteliği Düşük Diğer Tarım Alanları          44.910
       Seralar Bölgesi Alanları                               472
       Mera ve Meralık Alanlar                               31.755
       Orman, Ağaçlık ve Ağaçlandırılacak Alanlar           207.420     36,10
       Orman Alanları                                       197.645
       Ağaçlandırılacak Alanlar                              3.400
       Tabiatı Koruma Alanları                               6.375
       Diğer Arazi Kullanımların Alanları                    1.808       0,31
       Askeri Alanlar                                         1663
       Mezarlıklar ve Dini Tesis Alanları                     145
       Doğal Karakteri Korunacak Alanlar                     18.538      3,22
       Makilik-Fundalık-Çalılık Alanlar                      15.064
       Kayalık Taşlık Alanlar Ve Kumul Alanları               370
       Plajlar Kumsal Alanları                                585
       Nehir, Çaylar, Dere Ve Kanal Alanları                 2.095
       Göl Alanları                                           424
       Altyapı                                               17.350      3,01
       Enerji Şalt-Trafo Alanları                             47,5
       Su Deposu Alanları                                      17
       Enerji Baraj ve Gölet Alanları                        3.436
       Atık Dönüşüm Ve Bertaraf Tesisleri Alanları            531
       Çöp Alanları                                           77.5
       Atık Arıtma Tesisi Alanları                            134
       Karayolu ve Yollar                                    11.250
       Havaalanı                                              383
       Liman Alanları                                         521
       Öneri Liman Alanları                                   671
       Ulaşım Terminal Alanları                               126
       Demiryolu İstasyonu Alanları                           156
       Toplam Alan                                          574.796     100.00


Kaynak: Hatay "İl Çevre Düzeni Planı"



                                                      43
                                    İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                     PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ




Yerleşme Alanları                                                                   53.435           9.30

Ticaret ve Yönetim Alanları                                                         5.905            1.03

Sanayi Alanları                                                                     6.840            1.19

Turizm Alanları                                                                     4.490            0.78

Büyük Alanlı sosyal donatı ve tesis Alanları                                        4.958            0,86

Tarım Alanları                                                                  254.052              44,20

Orman Alanları                                                                  207.420              36,10

Askeri ve diğer alanlar                                                             1.808            0.31

Doğal Alanlar                                                                       18.538           3.22

Altyapı Alanları                                                                    17.350           3.01

Toplam                                                                          574.796              100



                   Tablo 18 : İl Çevre Düzeni Planı Kentsel ve Kırsal Yerleşmeler

                                                                                        Kentsel ve
                                                                                          Kırsal
                                                             Kentsel        Kırsal       Yerleşim
                                                             Yerleşim      Yerleşim      Alanları
YERLEŞME ALANLARI                                            Alanları      Alanları      Toplam

Meskun Alanlar                                                19.710        14.340          30.910

Gelişme Alanları                                              12.785        6.600           22.525

Toplam Yerleşme Alanları                                      32.495        20.940          53.435


                                                      44
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ




F. HATAY İLİ 1/25.000 ÖLÇEKLİ ÇEVRE DÜZENİ PLANI UYGULAMA
HÜKÜMLERİ

PLAN HÜKÜMLERİ
A. AMAÇ- KAPSAM - HEDEFLER

  Hatay ili kapsamında mekansal, yönetsel ve işlevsel bir bütünlük içinde; doğal ve kültürel
değerler ile kentsel ve kırsal gelişmeler arasındaki koruma - kullanma dengesinin
oluşturulması ve sektörel gelişimin planlı bir şekilde sürdürülmesinin sağlanmasıdır.

Amaç:

  Planlama Bölgesi Hatay İli 1/25.000 Ölçekli Çevre Düzeni Planı, 2040 yılı hedef alınarak,
Hatay İli bütününde, sürdürülebilir, yaşanabilir bir çevre yaratılmasını; tarımsal, turistik ve
tarihsel kimliğin korunmasını ve Türkiye’nin kalkınma politikaları kapsamında, sektörel
gelişme hedeflerine uygun olarak belirlenen planlama ilkeleri doğrultusunda, planlı bir
gelişme ve büyümeyi amaçlamaktadır.

Kapsam:

Bu çevre düzeni planı, özel kanunlarla planlama yetkisi verilen alanlar hariç, Hatay il
sınırlarının bütününü kapsamaktadır. Bu planın onama sınırları içinde, planın amacına
yönelik planlama hedeflerini, alt ölçekli planlara esas olacak ana kararları, gelişme önerilerini
ve sorunlara müdahale stratejilerini kapsamaktadır. Bu plan, plan açıklama raporu ve plan
hükümleri ile bir bütündür.

Hedef:

 1/25.000 Ölçekli İl Çevre Düzeni Planları, Sekizinci Beş Yıllık Kalkınma ve Dokuzuncu
Kalkınma Planları’nda belirlenen bu ana hedeflere ulaşma amacının bir parçası olarak,
planlama bölgelerinde koruma-kullanma dengesini sağlayacak ana arazi kullanımı ve strateji
kararlarının verilmesine olanak sağlayan; ayrıca planlama bölgesindeki tüm sosyal aktörlerin
plana katılımını ve sahiplenmesini amaçlayan bir planlama yaklaşımı içermektedir.

  Mekansal ve sektörel gelişme sürecinde, sürdürülebilir bir kalkınmanın ve sağlıklı bir
kentsel gelişmenin sağlanması amacı ile doğal, kültürel, tarihi ve arkeolojik değerler; kıyılar,

                                               45
                                   İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                    PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

orman, ve tarım alanları gibi ülkesel kaynaklar ile kentsel kullanımlar arasında koruma -
kullanma dengesini ve sektörel kalkınmayı sağlayan plan kararlarının üretilmesidir.

Kırsal yerleşme alanlarında yaşam kalitesini geliştirmeye yönelik olarak ekonomik, sosyal,
kültürel ve doğal değerlerin sürdürülebilir biçimde korunması desteklenecektir.




B. İLGİLİ İDARE-KURUM VE KURULUŞLAR

Uygulamadan Sorumlu İdareler: Valilik,İl Özel İdaresi,İl,İlçe ve belde belediyeleri,ilgili bakanlıklar
ve bunlar bağlı taşra teşkilatları ile konusuna göre yetkili kurum ve kuruluşlardır.

İlgili Kurum ve Kuruluşlar: Bu planın yapımı sırasında görüşlerine başvurulan ve işbirliği
yapılan, uygulamada ve alt ölçekli planlarda görüşlerine başvurulan veya başvurulacak olan,
ilgili yasa ve yönetmelikler çerçevesinde yetkilendirilen kurum ve kuruluşlardır.



C. TANIMLAR
İl Çevre Düzeni Planı : Hatay İlinde, il bütününde yapılan 1/25.000 ölçekli Çevre Düzeni
Planıdır.
Planlama Bölgeleri: Hatay İli 1/25.000 ölçekli Çevre Düzeni Planının planlama bölgeleri,
coğrafya ve doğal kaynakların benzeşik olan, nüfus, işgücü, sosyal ve ekonomik verileri
birbirine yakın, gelişme ışığında kalkınmada bütünleşen alanlardır. Planlama ve plan
hükümlerinde bu planlama alt bölgelerinin gelişme eğilimlerinin belirlenerek bu bölgelere has
plan hükümlerinin geliştirildiği bölgelerdir. Bu bölgeler Asi Havzası Planlama Bölgesi ve
İskenderun Körfezi Planlama Bölgeleridir. Bunların içindeki Alt Bölgeler ile Özel Planlama
Alanlarını kapsar.
Planlama Alt Bölgeleri: Gelişme potansiyeli olan kentsel kullanım alanları ile bunların
etkileşim alanlarını ya da sahip olduğu ekolojik değerler açısından korunması ve geliştirilmesi
gerekli alanları ya da sektörel açıdan gelişme potansiyeline sahip alanları kapsayan ve
1/25.000 ölçekli Çevre Düzeni Planının planlama alt bölgeleri, coğrafya ve doğal kaynakların
benzeşik olan, nüfus, işgücü, sosyal ve ekonomik verileri birbirine yakın, gelişme ışığında
kalkınmada bütünleşen alanlardır. Planlama ve plan hükümlerinde bu planlama alt
bölgelerinin gelişme eğilimlerinin belirlenerek bu bölgelere has plan hükümlerinin geliştirildiği
bölgelerdir. Bu planlama alt bölgeleri asi havzasında Güney ve Kuzey olarak adlandırılmıştır.
Asi Havzası Planlama Bölgesi:
Alt Bölge Alan Sınırları 1/25.000 Ölçekli Çevre Düzeni Plan da verilmiş olan planlama
açısından bütünlük oluşturacak yerleşimleri ve çevresini kapsamaktadır. Antakya, Kırıkhan,


                                                 46
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Reyhanlı, Samandağı, Yayladağ, Altınözü, Hassa, ve Kumlu ilçelerini ve kısmen Belen
ilçesini kapsamaktadır.
       Asi Güneyi Planlama Alt Bölgesi:
Alt Bölge Alan Sınırları 1/25.000 Ölçekli Çevre Düzeni Plan da verilmiş olan planlama
açısından bütünlük oluşturacak yerleşimleri ve çevresini kapsamaktadır. Altınözü,
Samandağı, Yayladağ, ilçelerini ve kısmen Antakya, Belen ilçelerini kapsamaktadır.
Asi Güneyi Planlama Alt Bölgesi; Asi nehrinin Hatay'a giriş yaptığı noktadan, Antakya
Belediye ve Mücavir Alan sınırlarına girdiği, bölümden Nur Dağları'nın (Amanos) bu mecraya
meyillendiği alanları kapsayan bölgedir.




       Asi Kuzeyi Planlama Alt Bölgesi:
Alt Bölge Alan Sınırları 1/25.000 Ölçekli Çevre Düzeni Plan da verilmiş olan planlama
açısından bütünlük oluşturacak yerleşimleri ve çevresini kapsamaktadır. Kırıkhan, Reyhanlı,
Hassa, ve Kumlu ilçelerini ve kısmen Antakya ve Belen ilçelerini kapsamaktadır.
İskenderun Körfezi Planlama Bölgesi:
Bölge Alan Sınırları 1/25.000 Ölçekli Çevre Düzeni Planın da verilmiş olan planlama
açısından bütünlük oluşturacak yerleşimleri ve çevresini kapsamaktadır. İskenderun, Dörtyol,
Erzin ilçelerini ve kısmen Belen ilçesini kapsamaktadır.
              İskenderun Körfezi Kuzeyi Planlama Alt Bölgesi:
İskenderun- Erzin Planlama Alt Bölgesi; Alt Bölge Alan Sınırları 1/25.000 Ölçekli Çevre
Düzeni Planın da verilmiş olan planlama açısından bütünlük oluşturacak yerleşimleri ve
çevresini kapsamaktadır. Dörtyol, Erzin ilçelerini ve kısmen İskenderun, Belen ilçesini
kapsamaktadır. İskenderun ilçesinin; belediye sınırları kent merkezi ve bitişiğinde bulunan
yerleşmeler ile başlayan ve körfezin kuzeyine uzanan bölümüdür.
              İskenderun Körfezi Güneyi Planlama Alt Bölgesi:
İskenderun- Konacık Planlama Alt Bölgesi; olarak adlandırılan Alt Bölge Alan Sınırları
1/25.000 Ölçekli Çevre Düzeni Planın da verilmiş olan planlama açısından bütünlük
oluşturacak yerleşimleri ve çevresini kapsamaktadır. Kısmen İskenderun, Belen ilçesini
kapsamaktadır. İskenderun ilçesinin; belediye sınırları kent merkezi ve bitişiğinde bulunan
yerleşmelerden İskenderun güneyindeki Mücavir Alanından başlayan ve körfezin en uç
kısmına kadar uzanan bölümüdür.
Turizm Bölgesi ve Merkezleri Planlama Alanı:
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı ve ilgili kanunlarca belirlenmiş olan Kültür ve Turizm Koruma
ve Gelişim Bölgeleri Turizm Merkezleri, "İl Çevre Düzeni Planı"ndaki plan amaç, hedefler, ilke
ve stratejilerine aykırı olmamak üzere, çevresi ile etkileşimi göz önüne alınarak, ilgili kurum
ve kuruluşların görüşleri doğrultusunda, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından
onaylanacak planlama alanlarını ifade eder.
Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri (KTKGB): Tarihi ve kültürel değerlerin
yoğun olarak yer aldığı veya turizm potansiyelinin yüksek olduğu yöreleri korumak,
                                       47
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

kullanmak, sektörel kalkınmayı ve planlı gelişmeyi sağlamak amacıyla değerlendirmek üzere,
2634/4957 Sayılı “Turizmi Teşvik Kanunu” uyarınca, sınırları T.C. Kültür ve Turizm
Bakanlığı’nın önerisi ve Bakanlar Kurulu kararıyla tespit ve ilan edilen bölgelerdir. Bu alanlar
aşağıda verilmiştir.
       Samandağ Kültür ve Turizm Gelişim Bölgesi (KTGB) :
Turizm Bakanlığı’nın R.G: 17 Ekim 1993 sayı: 21731 B.K.K. 17.9.1993, 93/4833 kararıyla
ilan edilen Hatay İli Samandağ ve İskenderun İlçesinde yer alan “Samandağ Turizm Bölgesi”
sınırları içerisinde Turizm Bakanlığı’nın alanla ilgili özel kanun hükümleri geçerlidir.
Turizm Merkezleri: Kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgeleri içinde veya dışında,
öncelikle geliştirilmesi öngörülen; yeri, mevki ve sınırları 4957/2634 sayılı “Turizmi Teşvik
Kanunu” uyarınca, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın önerisi ve bakanlar kurulu kararıyla
tespit ve ilân edilen, turizm hareketleri ve faaliyetleri yönünden önem taşıyan yerler veya
bölümlerdir. Bu alanlar aşağıda verilmiştir.
        Güzelyayla Turizm Merkezi: Kültür ve Turizm Bakanlığı’nca 08.12.2006 tarih 26370
sayılı Resmi Gazete'de ilan edilen Hatay -Belen ilçesi, Güzelyayla Köyü “Güzelyayla Turizm
Merkezi” sınırları içerisinde Turizm Bakanlığı’nın alanla ilgili özel kanun hükümleri geçerlidir.
       İskenderun Kıyı Bandı Turizm Merkezi: Kültür ve Turizm Bakanlığı’nca 11.01.1998
tarih 23227 sayılı Resmi Gazete'de ilan edilen Hatay İli İskenderun İlçesinde yer alan
“İskenderun Kıyı Turizm Merkezi” sınırları içerisinde Turizm Bakanlığı’nın alanla ilgili özel
kanun hükümleri geçerlidir.
Özel Planlama Alanları (ÖPA) : sahip olduğu doğal, tarihi, kültürel veya kentsel özellikleri
nedeni ile daha ayrıntılı incelenerek özel plan yapılarak koruma statüsü kazandırılması
önerilen alanlardır. İl Çevre Düzeni Planı'nda belirtilen ve aşağıdaki alanları kapsayan
planlama alanlarıdır.
Özel Planlama Alanı olan özel kanunlarla belirlenmiş sınırlar dahilinde çeşitli ölçeklerde
yapılması gereken özel planlama alanlarıdır.
   1. Tabiatı Koruma Alanları
   2. Yaban Hayatı Koruma ve Geliştirme Alanları
Kentsel Yerleşme Alanları: Beldelerin "İl Çevre Düzeni, Planı"nda gösterilmiş/belirlenmiş
kentsel yerleşik alanlar ve kentsel gelişme alanlarını birlikte ifade eder.
Kentsel Yerleşik Alanlar: Belediye ve Mücavir Alan sınırları içerisinde kalan "İl Çevre
Düzeni, Planı" onayından önce içerisinde boşluklar olsa dahi büyük oranda iskan edilmiş
alanlardır.
Kentsel Gelişme Alanları: Bu planın nüfus kabulleri ile ilke ve stratejileri doğrultusunda, bu
planla kentsel gelişmeye ayrılmış alanlardır.
Kırsal Yerleşme Alanları: Kentsel yerleşme alanları dışında kalan köy ve mezraları
kapsayan, 3194 sayılı İmar Kanunu’nun ilgili yönetmeliği uyarınca köy yerleşik alanı ve
civarına ilişkin sınır tespiti yapılmış/yapılmamış ve bu planda sınırları şematik olarak
gösterilmiş veya plan ölçeği gereği gösterilememiş olan alanlardır.



                                               48
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Yayla Yerleşme Alanları : Bu alanlar işbu planda belirtilmiş ve mevzuatına göre yaylak
veya kışlak olarak kabul edilen alanlarda; iklimsel ve coğrafi özelliklerinden ötürü barınma
amaçlı kullanılan/ kullanılacak, ilgili kanunları uyarınca mera, yaylak, kışlak v.b. gibi
tanımlanan ve hazineye kayıtlı alanlar dışında kalmak ve kadastral bir yola cephesi
bulunmak şartı ile özel mülkiyete tabi olan alanlardır.
Belediye ve Mücavir Alan Sınırları Dışında Kalan Köy ve Mezraların Yerleşik Alanı:
Köy ve mezraların dini tesis, köy konağı gibi köy ortak yapıları ile köy nüfusuna kayıtlı ve
köyde sürekli oturanlar tarafından, yapımı tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerine
uygun olarak inşa edilmiş yapıların toplu olarak bulunduğu yerlerde, mevcut binaların en
dışta olanlarının dış kenarlarından geçirilen çizginin içinde kalan alan köy yerleşik (meskun)
alanını; bu çizgi ile 100m. dışından geçirilecek olan, valiliklerce tespit edilerek, il genel
meclisince karara bağlanan sınırın içinde kalan alan köy yerleşik alanı civarını tanımlar.


Yayla Yerleşim Alanları: İklimsel ve coğrafi özelliklerinden ötürü, kentsel ve kırsal yerleşim
alanları dışında, barınma amaçlı kullanılan/kullanılacak, ilgili kanunları uyarınca mera,
yaylak, kışlak v.b. gibi tanımlı ve hazineye kayıtlı alanlar dışında yer alan ve kadastral bir
yola cephesi bulunmak şartı ile özel mülkiyete tabi olan alanlardır.
İmar Planı: 3194 sayılı “İmar Kanunu”nda tanımlanan nazım ve uygulama imar planlarıdır.
İmar Uygulaması Yapılmış Alanlar : Onanlı imar planları doğrultusunda, 3194 sayılı “İmar
Kanunu”nda tanımlanan parselasyon planları yapılmış alanlardır.
Serbest Bölge: 3218 sayılı “Serbest Bölgeler Kanunu” ile serbest bölge statüsü kazanmış;
bir ülkenin siyasi sınırları içinde, ancak gümrük sınırları dışında kalan, ihracatı geliştirmek
amacıyla ticari ve sınai faaliyetlere özel teşvikler sağlayan ve bu faaliyetlerin hızlı ve doğru
şekilde yapılabilmesi için gerekli her türlü hizmetlerin sunulduğu alanlardır.
Organize Sanayi Bölgeleri (OSB): 4562 sayılı “Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu”nda
tanımlanan ve yer seçimi kararı sonucu “OSB” statüsü kazanmış olan alanlardır.
Sanayi Alanları: Sanayi amaçlı işletmelerin bulunduğu veya meri mevzuata göre onanlı
planlarında sanayi amaçlı kullanıma ayrılan alanlardır. Orta ve büyük ölçekli sanayi
işletmelerinin yer aldığı, 1593 sayılı “Umumi Hıfzıssıhha Kanunu ve İlgili Yönetmeliği"ne
uygun olarak, çevre ve sağlık koşulları gözetilerek, toplu olarak yer almaları öngörülen her
türlü sanayi tesislerine ayrılan alanlardır.
Küçük Sanayi Sitesi Alanları: Küçük ölçekte sanayi işletmelerinin yer aldığı, daha çok
doğrudan kentliye yönelik hizmet üreten, 1593 sayılı “Umumi Hıfzıssıhha Kanunu ve İlgili
Yönetmelikleri”ne uygun olarak, çevre ve sağlık koşulları açısından ayrılmaları ve
gruplaşmaları gerekli görülen iş ünitelerinin yer aldığı alanlardır.
Tarımsal Sanayi Alanları: Bitkisel ve hayvansal tarım ürünlerinin mamul hale getirilmelerini
sağlayan, entegre ya da entegre nitelikte olmayan sanayi işletme tesisleri için ayrılan
alanlardır.
Sanayi Depolama Alanları: Endüstriyel hammadde ve mamul ürünleri veya bitkisel ve
hayvansal ürünlerin, üretimlerin, açık ya da kapalı olarak depolanabileceği tesislerin yer
aldığı alanlardır.

                                              49
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Entegre Sanayi Geliştirme Bölgeleri (ESB)
İl Çevre Düzeni Planı sürdürülebilir kalkınmam ve rasyonel kullanım ve korumacılık ve geniş
katılım politika ve ilkeleri ile amaç ve hedefleri doğrultusunda; gelecekte Organize Sanayi
Bölgesi, Endüstri Bölgesi ve benzeri bir yönetim ile gelişecek sanayi bölgeleridir. Bu
bölgelerde kurulacak örgütlenme modeli içerisinde en önemli hususu İM (İleri
Teknik)Geliştirme ve Çevre kirliliği izleyecek disiplinler arası birlikteliğin sağlandığı İnovasyon
Merkezleridir. İleri teknoloji kullanımını sağlayacak merkez birimi olan bölgelerdir.
Entegre Lojistik Köy Geliştirme Bölgeleri(ELB)
İl Çevre Düzeni Planı sürdürülebilir kalkınmam ve rasyonel kullanım ve korumacılık ve geniş
katılım politika ve ilkeleri ile amaç ve hedefleri doğrultusunda; gelecekte Organize Sanayi
Bölgesi, Lojistik Merkez, Lojistik Köy ve benzeri örgütlenme ve yönetim ile geliştirilebilecek
ileri teknoloji ve çevre ile dost teknoloji kullanacak lojistik bölgeleridir. Bu bölgelerde
kurulacak örgütlenme modeli içerisinde en önemli hususu İM (İleri Teknik) Geliştirme ve
Çevre kirliliği izleyecek disiplinler arası birlikteliğin sağlandığı İnovasyon Merkezleridir. İleri
teknoloji kullanımını sağlayacak merkez birimi olan bölgelerdir.
Entegre Tarım Bölgeleri (ETB)
Tarım Alanlarının gerek toplulaştırma projeleri gerekse sulama projeleri ile desteklenmiş,
bitkisel ve endüstriyel bitkilerin tarımının yapıldığı, ortaklaşa zirai mücadele verilen, alan
sınırları değişebilen ziraat geliştirmenin tarımsal kalkınmaya dayalı yapıldığı bölgelerdir.
Büyük Alan Kullanımı Gerektiren Kamu Kuruluş Alanları: Kent bütününe veya bölgeye
hizmet eden ve içerisinde kamu kuruluşları ile kamu hizmeti amaçlı yapıların yer aldığı
alanlardır.
Akaryakıt Bakım ve Satış İstasyonu: Dağıtıcı ve bunlarla tek elden satış sözleşmesi
yapmış bayilerce, ilgili mevzuata uygun (teknik, kalite ve güvenlik) olarak kurulup, bir veya
birden farklı alt başlıktan birer akaryakıt dağıtıcısının tescilli markası altında faaliyette
bulunan ve esas itibariyle araçların akaryakıt, madeni yağ, otogaz LPG, temizlik ve ihtiyari
olarak bakım ile kullanıcıların, diğer asgari ihtiyaçlarını karşılayacak imkanları sunan yerleri
ifade eder.
Merkezi İş Alanları; Kentsel yerleşme ve gelişme alanlarında, kentin ihtiyacı olan iş ve
çalışma büro, işyeri v.s. yapıların yanı sıra, Gazino, Lokanta, Çarşı, İbadethane, Çok Katlı
Mağaza, Banka, Otel, Sinema, Tiyatro, yönetimle ilgili tesisler, eğitim ve sağlık tesisleri v.b.
yapıların yer aldığı alanlardır.
2.,3. Derece Ticaret Alanları: Kentsel yerleşme ve gelişme alanlarında, kentin ihtiyacı olan
iş ve çalışma büro, işyeri v.s. yapıların yanı sıra, Gazino, Lokanta, Çarşı, İbadethane, Çok
Katlı Mağaza, Banka, Otel, Sinema, Tiyatro, yönetimle ilgili tesisler, eğitim ve sağlık
tesisleri v.b. yapıların k onut ile bir l ik t e yer aldığı alanlardır.
Konut Dışı Kentsel Çalışma Alanları (KDKÇA) : İçerisinde motel ve lokanta da bulunabilen
Ticaret, akaryakıt ve bakım istasyonları; resmi ve sosyal tesisler; dumansız, kokusuz, atık ve
artık bırakmayan ve çevre sağlığı yönünden tehlike yaratmayan imalathaneler ile patlayıcı,
parlayıcı ve yanıcı maddeler içermeyen depolar; otoparklar; teşhir ve satış birimlerinin
yapılabileceği alanlardır.


                                                50
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Kentsel Servis Alanları (KSA) : Her türlü Turizm Tesisleri ( Otel, pansiyon, günübirlik turizm
tesisleri vb.), içerisinde motel ve lokanta da bulunabilen akaryakıt ve bakım istasyonları;
resmi ve sosyal tesisler; ile patlayıcı, parlayıcı ve yanıcı maddeler içermeyen depolar;
otoparklar; teşhir ve satış birimlerinin yapılabileceği ticaret alanlardır.
Lojistik Alanlar- Ticari Depolama Alanları: Müşterilerinin ihtiyaçlarını karşılamak üzere
ürünlerin, servis hizmetinin ve bilgi akışının, başlangıç noktasından (kaynağından) tüketildiği
son noktaya (nihai tüketiciye) kadar olan tedarik zinciri içindeki hareketinin etkili ve verimli bir
şekilde planlanması, uygulanması, taşınması, depolanması ve kontrol altında tutulmasının
sağlandığı alanlardır.
Turizm Tesis Alanları: Turizm yatırımı kapsamında bulunan veya turizm işletmesi
faaliyetlerinin yapıldığı tesislerin ve bunların ayrıntıları ile tamamlayıcı unsurlarının yer aldığı
mevcut alanlar ile Turizm kullanımı ağırlıklı olarak planlaması önerilen alanlardır.
Günübirlik Tesis Alanları: Yeme-içme, dinlenme, eğlence ve spor imkanlarından birkaçını
günübirlik olarak sağlayan, konaklama yapılmayan tesislerin yer aldığı alanlardır.


Termal Turizm Tesis Alanları: Toprak, Yeraltı suyu, Deniz ve İklim kaynaklı doğal tedavi
unsurlarının tedavi edici faktör olarak kullanıldığı kaplıcalar, içmece ve iklim kür merkezleri ile
buralarda kurulan tedavi ve rekreasyon amaçlı üniteleri içeren ve “Turizm Tesislerinin
Belgelendirilmesine ve Niteliklerine İlişkin Yönetmelik”te yer alan termal konaklama ve termal
kür tesislerinin yer aldığı alanlardır.
Turizm Tercihli Kullanım Alanları (T) : Turizm merkezi sınırları kapsamında kalan turizm
tesis alanları ve diğer turizm tesis alanları ile birlikte ikinci konut ve konut yapılaşmaların
olduğu alanlardır. Bu planda tercihli kullanım alanı olarak planlanan alanlardır. Planda bu
kullanımın yerli halkın, yatımcıların ve gelecek yerli ve yabancı turistin taleplerini
karşılayacak farklı büyüklükte nitelikli otel, motel, butik otel, pansiyon, apart otel gibi çeşitli
kullanımlarının gelişimini sağlayarak turizmin gelişmesine etken olacağı öngörülmektedir. Bu
alanlarda konut veya turizm tesisi yapılabilinecektir.
Turizm + II.Konut Yerleşme Alanları
Genelde sahile yakın kesimlerdeki yerleşmelerde ve yaylalarda yazın veya sürekli kullanıma
dönük     konut    talepleri   karşılayan    alanlardır.   Planda    mevcut       potansiyellerin
değerlendirilmesiyle gelişecek turizm faaliyetleri nedeniyle bu alanların ikinci konut özelliğini
de yer aldığı kısımlarda turizm + konut yerleşme alanları planlanmıştır.
Kamping Alanları: Karayolları güzergahları ve yakın çevrelerinde, deniz, göl, dağ gibi doğal
güzelliği olan yerlerde kurulan ve genellikle turistlerin kendi imkanlarıyla geceleme, yeme-
içme, dinlenme, eğlence ve spor ihtiyaçlarını karşıladıkları tesislerin yer aldığı alanlardır.
Yayla Turizm Alanı: Fiziksel özelliklerine bağlı olarak önemli bir doğa ve yayla turizmi
potansiyeli sunan, bir potansiyel oluşturan ve doğa turizmini destekleyen yayla olarak
adlandırılan alanlarda eko-turizm ve kırsal turizmi destekleyen alanlardır
Planda turizm çeşitliliğinin arttırılması hedefi ile bu alanlar kırsal turizm nitelikli Yayla Turizmi
Alanları olarak planlanmış alanlardır.



                                                 51
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Eko-Turizm Alanları: Doğal ve kültürel değerleri koruyarak, bu alanların içerisinde ve
çevresinde yaşayan nüfusun sosyo-ekonomik gelişmesi için kaynak yaratabilen turizmin
yapılabildiği çevreye duyarlı turizm alanlarıdır.
Eko Turizm ve Kırsal Turizm Alanları : Bu alanlar kırsal alanda ve yayla turizminin
geliştirilmesine dönük “Turizm Tesislerinin Belgelendirilmesine ve Niteliklerine İlişkin
Yönetmelik’te belirtilen Kırsal Turizm Tesisleri başlığı altındaki kullanımlar; alternatif turizme
dönük doğal hayatı korumaya ve geliştirmeye yönelik, ülke ve yöre kültürünü tanıtıcı faaliyet
ve düzenlemeler içeren, doğal yaşama ve çiftlik hayatına aktif katılımın sağlanabildiği doğa-
doğal turizm kullanımların ve tesislerin yer aldığı alanlardır.
Bölge Parkı Belli bir bölgenin ilçenin veya ilin, yaşayanların spor, dinlenme, gezinti ve
eğlenme ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik kentsel aktif ve pasif yeşil alanlardır.
Büyük Kentsel Yeşil Alanlar: Kentte yaşayanların spor, dinlenme, gezinti ve eğlenme
ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik kentsel aktif ve pasif yeşil alanlardır.


Rekreasyon Alanları: Kentin açık ve yeşil alan ihtiyacı başta olmak üzere, kent içinde ve
çevresinde günübirlik kullanıma yönelik ve imar planı kararı ile belirlenmiş eğlence, dinlenme,
piknik ihtiyaçlarının karşılanabileceği lokanta, gazino, kahvehane, çay bahçesi, büfe, otopark
gibi kullanımlar ile tenis, yüzme, mini golf, otokros gibi her tür sportif faaliyetlerin yer
alabileceği alanlardır.
Üniversite Kampus Alanları: Yüksekokul, Lisans, Lisansüstü eğitim, Araştırma-bilgi,
öğretim ve iletişim merkezi işlevlerini yüklenen ve içerisinde tekno-park tesislerinin de yer
alabileceği alanlardır.
Orman Alanları: T.C. Çevre ve Orman Bakanlığı’nca, 6831 Sayılı “Orman Kanunu” uyarınca
saptanmış ve saptanacak alanlardır.
2-B Alanları: 6831 Sayılı Orman Kanunu’nun 2.maddesinin (b) bendine göre hazine adına
orman sınırları dışına çıkarılmış alanlardır.
Mesire Alanları: Planda hangi kullanımda kaldığına bakılmaksızın, 2873 Sayılı “Milli Parklar
Kanunu” ile 6831 sayılı “Orman Kanunu”nun 25.maddesine göre tespit (tescil) edilmiş veya
edilecek, rekreasyonel ve estetik kaynak değerlerine sahip alanlarda, halkın günübirlik veya
geceleme ihtiyaçlarını karşılayan ve arazi kullanım özelliklerine göre gerekli yapı, tesis ve
donatılarla kullanıma açılan veya açılmak üzere T.C. Çevre ve Orman Bakanlığı, Doğa
Koruma ve Milli Marklar Genel Müdürlüğü’nce ayrılan orman ve orman rejimine tabi sahalar
ile Orman Genel Müdürlüğü’nün özel mülkiyetinde olup işletilmesi bakanlığa verilmiş
alanlardır.
Tarımsal Niteliği Korunacak Alanlar: Birinci derece önem haiz tarım alanlarıdır. Mutlak
korunacak tarım arazileridir.
Tarımsal Niteliği Korunacak Özel Mahsul Alanları : İkinci derece önemli tarım arazileridir.
Özel Ürün ve dikili tarım arazileridir.
Diğer Tarım Alanları : Tarımsal Niteliği Korunacak Alanlar ve Tarımsal Niteliği Korunacak
Özel Mahsul Arazileri dışında kalan üçüncü derece önemli tarım alanlarıdır.


                                               52
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Sera Alanları : İklim ve diğer dış etkilerin olumsuzluklarının kaldırılması veya azaltılması için
cam, naylon veya benzeri malzeme kullanılarak oluşturulan örtüler altında, ileri tarım
teknikleri kullanılarak tarım yapılan arazilerin toplu olarak bulunacağı arazilerdir.
Tarım Arazileri: Toprak, topografya ve diğer iklimsel özellikleri tarımsal üretim için uygun
olup halihazırda tarımsal üretim yapılan veya yapılmaya uygun olan alanlardır.
     Mutlak Tarım Arazileri: Bitkisel üretimde; toprağın fiziksel, kimyasal ve biyolojik
     özelliklerinin kombinasyonu yöre ortalamasında ürün alınabilmesi için sınırlayıcı
     olmayan, topoğrafik sınırlamaları yok veya çok az olan; ülkesel, bölgesel veya yerel
     önemi bulunan, halihazırda tarımsal üretimde kullanılan veya bu amaçla kullanıma
     elverişli olan arazilerdir.
     Özel Ürün Arazileri: Mutlak tarım arazileri dışında kalan; toprak ve topoğrafik
     sınırlamaları nedeniyle yöreye adapte olmuş bitki türlerinin tamamının tarımının
     yapılamadığı, ancak özel bitkisel ürünlerin yetiştiriciliği ile su ürünleri yetiştiriciliğinin ve
     avcılığının yapılabildiği; ülkesel, bölgesel veya yerel önemi bulunan arazilerdir.
     Dikili Tarım Arazileri: Mutlak ve özel ürün arazileri dışında kalan ve üzerinde yöre
     ekolojisine uygun çok yıllık ağaç, ağaççık ve çalı formundaki bitkilerin tarımı yapılan,
     ülkesel, bölgesel veya yerel önemi bulunan arazilerdir.
      Diğer (marjinal) Tarım Arazileri: Mutlak tarım arazileri ve özel mahsül arazileri
      dışında kalan, toprak ve topoğrafik sınırlamalar nedeni ile üzerinde sadece geleneksel
      toprak işlemeli tarımın yapıldığı arazilerdir. (Mülga Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü’nce
      I. , II. ve III. Sınıf tarım toprağı ve özel mahsul alanı olmadığı belirlenen, Devlet Su İşleri
      Genel Müdürlüğü’nce yapılmış sulama uygulaması veya projesi, toplulaştırma alanı,
      orman alanı olmayan ve düşük nitelikli tarım alanı olarak kabul edilen ve plana veri
      olarak işlenen alanlardır.)
      Örtüaltı Tarım Arazileri (Seralar): İklim ve diğer dış etkilerin olumsuzluklarının
      kaldırılması veya azaltılması için cam, naylon veya benzeri malzeme kullanılarak
      oluşturulan örtüler altında, ileri tarım teknikleri kullanılarak tarım yapılan arazilerdir.
      Sulu Tarım Arazileri: DSİ veya diğer ilgili kuruluşlarca sulanan tarım arazileridir.
Mera Alanları: 5178/4342 Sayılı “Mera Kanunu” uyarınca saptanmış ve saptanacak olan,
hayvanların otlatılması ve otundan yararlanılması için tahsis edilen veya kadimden beri bu
amaçla kullanılan alanlardır.
Arazi Toplulaştırma Alanları: Arazilerin doğal ve yapay etkilerle bozulmasını ve
parçalanmasını önlemek, parçalanmış arazilerde ise doğal özellikleri, kullanım bütünlüğü ve
mülkiyet hakları gözetilerek birden fazla arazi parçasının birleştirilip ekonomik, ekolojik ve
toplumsal yönden daha işlevsel yeni parsellerin oluşturulmasını ve bu parsellerin arazi
özellikleri ve alanı değerlendirilerek kullanım şekillerinin belirlenmesini, köy ve arazi gelişim
hizmetlerinin sağlanmasını amaçlayan alanlardır.
Tarımsal Amaçlı Entegre Olmayan Yapılar: Toprak koruma ve sulamaya yönelik altyapı
tesisleri, entegre nitelikte olmayan hayvancılık ve su ürünleri üretim ve muhafaza tesisleri ile
zorunlu olarak tesis edilmesi gerekli olan müştemilatı, mandıralar, üreticinin bitkisel üretime
bağlı olarak elde ettiği ürünü için ihtiyaç duyacağı yeterli boyut ve hacimde depolar, un
değirmeni, tarım alet ve makinelerinin muhafazasında kullanılan sundurma ve çiftlik
                                                 53
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

atölyeleri, seralar, tarımsal işletmede üretilen ürünün özelliği itibarıyla hasattan sonra iki saat
içinde işlenmediği takdirde ürünün kalite ve besin değeri kaybolması söz konusu ise bu
ürünlerin işlenmesi için kurulan tesisler ile T.C. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından
tarımsal amaçlı olduğu kabul edilen, entegre nitelikte olmayan diğer tesislerdir.
Tarımsal Amaçlı Entegre Yapılar: İlçe, Belde veya birden fazla Köy sınırları içerisinde,
birden fazla işletmede üretilen tarımsal ürünlerin üretimden sonra işlenerek, fiziksel veya
kimyasal özellikleri değiştirilip, bir veya birden fazla yeni ürüne dönüştürülmesinin yapıldığı
tesislerdir.
Organize Tarım Alanları-Bölgeleri: Bu alanlar tarım ve hayvancılık faaliyetlerinin
sürdürüleceği ve tarımsal ürünlerin katma değerlerini artırmaya yönelik araştırma, geliştirme
ve üretim birimleri ile ürün toplama, depolama, saklama alanları; tarımsal amaçlı yapılar ve
tarımsal amaçlı entegre tesislerin toplu olarak (organize şekilde) yer alabileceği alanlardır.


Organik Tarım Alanları (OTA) : Suni gübre ve kimyasallar ile zirai ilaçlar kullanılmadan
tarım yapılan alanlardır.
Askeri Alanlar: 2565 Sayılı “Askeri Yasak Bölgeler ve Güvenlik Bölgeleri Kanunu”
kapsamında kalan alanlardır. Ülke savunması bakımından önem taşıyan askeri tesislerin
bulunduğu alanlardır.
Özel Kanunlara Tabi Alanlar: Özel çevre koruma bölgeleri, Milli parklar, Tabiatı koruma
alanları, Tabiat parkları, tabiat anıtları, Yaban hayatı geliştirme sahaları, Turizm merkezleri,
Kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgeleri, Özelleştirme kapsam ve programındaki alanlar
vb. gibi planlama yetkileri farklı kurumlara ait olan alanlardır.
Sit Alanları: 5226/3386/2863 Sayılı “Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu” uyarınca
ilan edilmiş; tarih öncesinden günümüze kadar gelen çeşitli medeniyetlerin ürünü olup
yaşadıkları devirlerin sosyal, ekonomik, mimari ve benzeri özelliklerini yansıtan kent ve kent
kalıntıları, kültür varlıklarının yoğun olarak bulunduğu sosyal yaşama konu olmuş veya
önemli tarihi hadiselerin cereyan ettiği yerler ve tespiti yapılmış tabiat özellikleri ile korunması
gerekli alanlardır.
     Arkeolojik Sit Alanları: Antik bir yerleşmenin veya eski bir medeniyetin kalıntılarının
     bulunduğu yer veya su altında bilinen veya meydana çıkarılan korunması gerekli
     korumaya yönelik özel planlama gerektiren alanlardır.
     Kentsel Sit Alanları: Mimari, mahalli, tarihsel, estetik ve sanat özelliği bulunan ve bir
     arada bulunmaları sebebiyle teker teker taşıdıkları kıymetten daha fazla kıymeti olan
     kültürel ve tabii çevre elemanlarının (yapılar, bahçeler, bitki örtüleri, yerleşim dokuları,
     duvarlar) birlikte bulundukları korumaya yönelik özel planlama gerektiren alanlardır.
     Tarihi Sit Alanları: Önemli tarihi olayların cereyan ettiği ve bu sebeple korunması
     gereken, korumaya yönelik özel planlama gerektiren alanlardır.
     Karma (Kentsel-Arkeolojik-Ttarihi) Sit Alanları: Arkeolojik, Kentsel ve Tarihi Sit
     Alanlarının birlikte yer aldığı, birlikte korunması gerekli dokuları içeren ve bu özellikleri
     ile bütünlük arz eden, korumaya yönelik özel planlama gerektiren alanlardır.



                                                54
                                   İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                    PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Doğal Sit Alanları: İlginç özellik ve güzelliklere sahip olan ve ender bulunan korunması
gerekli alanlar ve taşınmaz tabiat varlıklarının bulunduğu alanlardır. Jeolojik devirlerle, tarih
öncesi ve tarihi devirlere ait olup, ender bulunmaları ve doğal özellikleri bakımından yer
üstünde, yer altında veya su altında bulunan korunması gerekli alanlardır.
Madencilik Faaliyet Alanı: 5177 sayılı kanunla değişik; 3213 Sayılı “Maden Kanunu” ve ilgili
yönetmelik hükümlerine tabi olan ve gruplara ayrılarak tanımlanmış madenler, işletme ruhsatı
almış, madenlerin işletme tesisleri ile geçici tesisler, maden sahaları ve ocaklarının yer aldığı
alanlardır.
Su Toplama Havzaları: “Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği”nde tanımlanan ve Devlet Su İşleri
Genel Müdürlüğü’nce belirlenen alanlardır.
Su Kaynakları: “Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği”nde tanımlanan ve Devlet Su İşleri Genel
Müdürlüğü’nce belirlenen doğal veya yapay rezervuarlardır.


İçme ve Kullanma Suyu Koruma Kuşakları: “Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği”nde
tanımlanan ve Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü’nce maksimum su seviyesine göre
oluşturulan, derecelendirilmiş koruma kuşak alanlarıdır.
Sulak Alanlar: “Su kuşları yaşama ortamı olarak uluslararası öneme sahip sulak alanlar
hakkındaki sözleşme”ye göre (Ramsar Sözleşmesi), amacı bakımından alçak gelgitte
derinliği 6m.’yi aşmayan deniz suyu alanlarını da kapsamak üzere, doğal ya da yapay,
sürekli ya da geçici, durgun ya da akar, tatlı, acı ya da tuzlu bütün sular ile bataklık, sazlık,
ıslak çayır ve turbalık alanlardır.
Sulak Alan Bölgeleri: Açık su yüzeyleri, lagünler, nehir ağızları, tuzlalar, geçici ve sürekli
tatlı ve tuzlu su bataklıkları, sulak çayırlar, sazlıklar ve turbalıklar gibi habitatların oluşturduğu
bölgelerdir.
      Mutlak Koruma bölgeleri: Su kuşlarının yoğun ve toplu olarak kuluçka yaptığı ve
      gecelediği alanlar; nadir ve nesli tehlikedeki kuş türlerinin önemli üreme bölgeleri ile
      nesli tehlikede veya dar yayılışlı sulak alana bağımlı doğal bitki türlerinin bulunduğu
      bölgelerdir.
      Ekolojik Etkilenme Bölgeleri: Sulak alan ekosistemi ile ilişkili ve sistemi destekleyen
      deniz, kumul, kumsal, çalılık, ağaçlık, orman, çayır, mera ve çeltik alanları gibi
      habitatların oluşturduğu bölgelerdir.
      Sulak Alanlar Tampon Bölgeleri: Sulak alan havzasının coğrafi durumu, topoğrafik
      özellikleri ve arazinin mevcut kullanım durumuna göre; sulak alan ekosistemini
      korumak maksadı ile ayrılan ve su toplama havza sınırını geçmemek ve sınırları, varsa,
      ekolojik etkilenme bölgesinden, yoksa, sulak alan bölgesinden itibaren 2500m.’den az
      olmamak üzere ayrılan bölgelerdir.
Önemli Kuş Alanları: “Dünya Kuşları Koruma Örgütü” (BIRDLIFE INTERNATIONAL)
tarafından belirlenmiş; kuş zenginliğinin, dolayısıyla biyolojik çeşitliliğin korunması açısından
önem arz eden hassas alanlardır.




                                                 55
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Önemli Bitki Alanları: Botanik açısından olağanüstü zengin ve/veya nadir, tehlike altında
ve/veya endemik bitki türlerinin çok zengin popülasyonlarını içeren ve/veya çok değerli bitki
örtüsü barındıran, doğal veya yarı doğal alanlardır.
Milli Parklar: Bilimsel ve estetik bakımından, milli ve milletlerarası ender bulunan tabii ve
kültürel kaynak değerleri ile koruma, dinlenme ve turizm alanlarına sahip tabiat parçalarıdır.
Tabiatı Koruma Alanları: Bilim ve eğitim bakımından önem taşıyan, nadir, tehlikeye maruz
veya kaybolmaya yüz tutmuş ekosistemler, türler ve tabii olayların meydana getirdiği seçkin
örnekleri ihtiva eden ve mutlak korunması gerekli olup sadece bilim ve eğitim amaçlarıyla
kullanılmak üzere ayrılmış tabiat parçalarıdır.
      Tabiat Anıtları: Tabiat ve tabiat olaylarının meydana getirdiği özelliklere ve bilimsel
değere sahip ve milli park esasları dahilinde korunan tabiat parçalarıdır.
        Tabiat Parkları: Bitki örtüsü ve yaban hayatı özelliğine sahip, manzara bütünlüğü
içinde halkın dinlenme ve eğlenmesine uygun tabiat parçalarıdır.
Yaban Hayatı Koruma ve Geliştirme Sahaları: Av ve yaban hayvanlarının ve yaban
hayatının korunduğu, geliştirildiği; av hayvanlarının yerleştirildiği, yaşama ortamında
iyileştirici tedbirlerin alındığı ve gerektiğinde özel avlanma planı çerçevesinde avlanmanın
yapılabildiği sahalardır. Korumaya yönelik özel planlama gerektiren alanlardır.
Deniz Kaplumbağaları Üreme ve Koruma Alanları: “Avrupa’nın Yaban Hayatı ve Yaşama
Ortamlarını Koruma Sözleşmesi” (Bern Sözleşmesi) çerçevesinde nesli tehlikede olan deniz
kaplumbağalarının üreme alanlarıdır. Korumaya yönelik özel planlama gerektiren alanlardır.
       Deniz Kaplumbağaları Birincil Koruma Bölgesi: Deniz kaplumbağalarının
yumurtlama kumsalıdır. kıyı çizgisinden itibaren 65m.lik alanı kapsar. kıyının 65m.’den dar
olması durumunda kıyı kenar çizgisine kadar olan bölgedir.
       Deniz Kaplumbağaları İkincil Koruma Bölgesi: Yumurtlama kumsalı olan 65m.lik
alanın bitiminden itibaren kıyı kenar çizgisine kadar olan alandır.
        Deniz Kaplumbağaları Üreme ve Koruma Alanları Tampon Bölgesi: Kıyı kenar
çizgisinden itibaren 50m.lik bölgedir.
        Deniz Kaplumbağaları Üreme ve Koruma Alanları Etki Alanı: Deniz
kaplumbağaları için koruma amaçlı önlemler alınması gerekli olan, tampon bölgenin
bitiminden itibaren, kara yönünde 50m. derinlikteki alandır.
Akdeniz Foku Yaşam Alanları: Nesli hızla tükenmekte olan ve dünya koruma birliği (IUCN)
tarafından nesli tehlikede olan türler listesine dahil edilen “Akdeniz Fokları”nın yaşam
alanlarıdır.
Su Ürünleri Üretim Alanları: T.C. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı’nın koordinasyonunda
oluşturulan komisyonca, su ürünlerini üretmek ve yetiştirmek için 2872/5491 Sayılı “Çevre
Kanunu” ve bu kanun uyarınca çıkartılan mevzuatta belirtilen alanlar dışında,
belirlenen/belirlenecek olan sahalarıdır
Kıyı Çizgisi: Deniz, tabii ve suni göl ve akarsularda, taşkın durumları dışında suyun karaya
değdiği noktaların birleşmesinden oluşan çizgidir.



                                             56
                                   İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                    PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Kıyı Kenar Çizgisi: Deniz,tabii ve suni göl ve akarsularda kıyı çizgisinden sonraki kara
yönünde su hareketlerinin oluşturduğu kumluk, çakıllık, kayalık, taşlık, sazlık, bataklık vb.
alanların doğal sınırıdır.
Kıyı: Kıyı çizgisi ile kıyı kenar çizgisi arasındaki alandır.
Sahil Şeridi: Kıyı kenar çizgisinden itibaren kara yönünde yapılaşma izni getirilen sınıra
kadar olan şerittir.
Liman Gerisi Servis Alanları: Liman ihtiyacı için gerekli depolama, idari tesis, kreyner, vinç,
vb. alan ve yapısal kullanımların yer aldığı alanlardır.
İleri Teknoloji ve Bilgi Üretim Merkezleri (İM)- (İnovasyon Merkezleri) : Bilimsel
Disiplinlerin bir arada çalışma ve bilgi üretme geliştirme ve İleri teknoloji üreten ve/veya
geliştiren merkezlerdir.
Araştırma ve Geliştirme AR-GE: Bilim ve teknolojinin gelişmesini sağlayacak yeni bilgiler
elde etmek veya mevcut bilgiler ile yeni malzeme ürün ve araçlar üretmek, yazılım üretimi
dahil olmak üzere yeni sistem, süreç ve hizmetler oluşturmak veya mevcut olanları
geliştirmek amacıyla çalışmaların yapıldığı alanlardır.
Katı Atık Bertaraf ve Geri Kazanım Tesisi Alanları: Üreticisi tarafından atılmak istenen ve
çevrenin korunması bakımından düzenli bir şekilde bertaraf edilmesi gereken katı atık
maddelerin depolandığı, bertaraf edildiği, geri dönüşümünün ve geri kazanımının sağlandığı
tesislerin yer aldığı alanlardır.
Çöp Düzenli Depolama ve Boşaltama Yerleri (ÇÖP): Belediye ve ilgili idareler tarafından
atılmak istenen ve çevrenin korunması bakımından düzenli bir şekilde depolanması, bertaraf
edilmesi gereken katı atık maddelerin depolandığı, bertaraf edildiği, sağlandığı tesislerin yer
aldığı alanlardır.
Tehlikeli Atık Bertaraf Tesisi Alanları: “Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği”nde
tanımlanan atıkların, aynı yönetmelikte tanımlanan kurallara uygun olarak bertarafın
sağlandığı tesislerin yer aldığı alanlardır.
Arıtma Tesisi Alanları: Her türlü sıvı atığın ilgili mevzuatta belirtilen standartları sağlayacak
şekilde arıtılması veya bertaraf edilmesi için kurulan tesislerin yer aldığı alanlardır.
Enerji Üretim Alanları: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan verilen lisans ve/veya ilgili
kurumlardan alınan izinler sonrasında enerji üretim tesislerinin yer aldığı veya alabileceği
alanlardır.
Enerji Kaynak Alanları: Elektrik enerjisi üretmeye müsait, çeşitli yenilenemez ve
yenilenebilir enerji kaynaklarının yer aldığı alanlardır.
Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanları: Elektrik enerjisini rüzgar, güneş, jeotermal ve
hidrolojik enerji ile üretmeye müsait, yenilenebilir enerji kaynaklarının yer aldığı alanlardır.
Arsa Üretim Alanları: Konut, eğitim, sağlık ve turizm yatırımları ve çeşitli kamu tesisleri için
ilgili kurumca kentsel gelişme alanlarında sağlanacak arsa ve arazilerdir.

D. PLANLAMA İLKELERİ
      1. KORUMA İLKELERİ

                                                 57
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

     - Planlama Bölgesi’nde çevresel değerlerin koruma-kullanma dengesi gözetilecek
     şekilde korunmasının sağlanması.

      - Orman alanlarının korunması esastır. Çevre ve Orman Bakanlığı’nca orman
      kadastrosu yapılarak belirlenmiş alanlarla orman özelliği gösteren alanların korunması,

     - Mera alanlarında koruma-kullanma dengesinin gözetilmesi.

     - Flora ve fauna açısından zengin sulak alanlar, göller v.b. gibi ekolojik açıdan önemli
     alanların korunması.

     - Bitkisel üretimde önemli paya sahip olan tarım toprakları ile su ürünleri üretim yerleri
     ve çevrelerinin korunması.

     - Üzerinde yetişen özel ürünler açısından önem taşıyan tarım alanlarının korunması.

     - Su kaynaklarının korunması ve suyun dengeli ve verimli kullanımının sağlanması,
     İçme suyu ve tarımda sulama amacı ile kullanılan ve kullanılacak olan su kaynakları ve
     bu kaynaklar çevresindeki su toplama havzaları ile rezerv alanlarının korunması.

     - İlgili kuruluşların yatırım programında yer alan veya alacak olan sulama alanlarının
     korunması.
     - Yüzeysel su ve yer altı suyunun kirlenmesinin önleyici tedbirlerin desteklenmesi.

     - 5226/3386/2863 Sayılı “Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu“ uyarınca
     belirlenen ve belirlenecek olan sit alanları ile kültür ve tabiat varlıklarının, ilgili yasalar
     ve bağlı yönetmelikler uyarınca korunması.

     - Korunacak alanlarda, kentsel gelişme baskılarını azaltacak tedbirlerin alınması.

     - 4915 sayılı “Kara Avcılığı Kanunu” ve 2873 sayılı “Milli Parklar Kanunu” uyarınca
     belirlenen milli parklar, tabiat parkları, tabiatı koruma alanları, tabiat anıtları, yaban
     hayatı geliştirme sahalarının korunması.

     - Nesli tükenmekte olan hayvanların yaşama ve üreme alanlarının korunması.

     - Belirlenen ve belirlenecek olan enerji kaynak alanlarının, ilgili yasalar ve yönetmelikler
     uyarınca korunması.
olarak belirlenmiştir.


     2. GELİŞTİRME İLKELERİ

     - Planlama Bölgesi’nin sosyal, ekonomik, kültürel ve mekansal açıdan koordineli bir
     şekilde büyümesi ve gelişmesinin sağlanması.


                                                58
                                   İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                    PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

      - Planlama Bölgesi’nin doğal, tarihsel, kültürel, sosyal ve ekonomik değerlerinin katma
      değerlerini artıracak kararlarla geliştirilmesi.

      - Planlama Bölgesi’nde sektörler arası eşgüdümün sağlandığı bir ekonomik gelişmenin
      sağlanması.

      - Planlama Bölgesi’nde yer alan tüm gelişme alanlarının, verimi yüksek tarım arazilerine
      ve enerji kaynak alanlarına zarar vermeyecek biçimde geliştirilmesi.

      - Kırsal yerleşme alanlarında, yaşam kalitesini geliştirmeye yönelik olarak ekonomik,
      sosyal, kültürel ve doğal değerlerin sürdürülebilir biçimde korunması.

      - Bu plana göre hazırlanacak ya da revize edilecek alt ölçekli planlarda, yüksek
      yoğunluklu kentsel alanlarda nüfus ve iş alanlarının desantralizasyonunun sağlanması
      amacıyla alt kademe merkezlerin gelişmesini sağlayacak kararların üretilmesi.

     -- Çevre kirliliği yaratan sanayilerin organize sanayi bölgelerinde yer alması ve bu
     bölgelerde kirliliği önleyici tedbirlerin alınması.
olarak belirlenmiştir.


      3. PLAN İLKELERİ

      - Kentsel gelişme alanlarının, nüfus projeksiyonları ile birlikte, yerleşmelerdeki olası
      gelişme potansiyellerinin de dikkate alınarak belirlenmesi.

      - Mekansal planlama kararlarının, sektörel potansiyellerle eşgüdüm halinde verilmesi ve
      buna bağlı olarak gelir kaynaklarının dengeli dağılımının sağlanması.

      - Kaynak israfının ve çevre kirliliğinin önlenmesi amacıyla, arıtma, depolama vb. gibi
      tesislerin, mahalli idarelerce oluşturulacak birlikler vasıtasıyla yapılmasının sağlanması.

      - Verimli tarım arazilerine baskı yapan plansız sanayileşmenin önlenmesi ve mevcut
      sanayilerin çevresel etkilerinin kontrol altına alınması.

      - Afet riski taşıyan alanlarda koruyucu plan kullanım kararlarının geliştirilmesi.
      mekansal gelişme stratejilerinin geliştirilmesi ve düzensiz yapılaşmanın önlenmesi.

      - Her türlü erozyona karşı gerekli tedbirlerin alınması.

      - Enerji kaynak alanlarının, su havzalarının, yer altı ve yer üstü su kaynaklarının ilgili
      mevzuat uyarınca korunması ve kullanılması; bu doğrultuda alt ölçekli planların hazırlık
      aşamasında, ilgili kurumlardan alınacak görüşlere, planlarda ve plan hükümlerinde yer
      verilmesi.


olarak belirlenmiştir.
                                                59
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ




E. GENEL PLAN HÜKÜMLERİ
     1. GENEL HÜKÜMLER


1.1. Hatay ili bütününde onaylanan, 1/25.000 ölçekteki "İl Çevre Düzeni Planı" yürürlüğe
girdiği tarihte, daha önce yürürlükte bulunan her ölçekteki "Çevre Düzeni Planları";
"İskenderun Körfezi ve Yakın Çevresi 1/25.000 Ölçekli Çevre Düzeni Planı" ve 1/100.000
ölçekte hazırlanan "İl Çevre Düzeni Planı" vb. planlamalar yürürlükten kalkar.
1.2. Yürürlüğe giren Hatay ili, "İl Çevre Düzeni Planı", plan hükümleri ve plan açıklama
raporuyla bir bütündür. Alt ölçekli planların yapılmasında bu belgelerin bütünü göz önünde
bulundurulacaktır. Plan Açıklama Raporunda belirtilen bölgesel, alt bölgesel, ve ilçelere göre
ve arazi kullanım fonksiyonlarında getirilen Çevre Düzeni Planı Planlama karalarına ve plan
hükümlerine, 2040 yılı öngörüleri gelişme strateji ve kararlarına uyulacaktır.
1.3. İl Çevre Düzeni Planı onama sınırları içinde, bu plan ve plan hükümlerinde yer almayan
konularda halen yürürlükte bulunan ve bu planın onayından sonra yürürlüğe girecek olan
diğer mevzuat hükümleri ve mevzuat değişiklikleri (Kanun, yönetmelik, genelge, tüzük, tebliğ
vb.) geçerli olacaktır.
1.4. İl Çevre Düzeni Planı'nda gösterilmiş olan kullanım alanları şematik olup, plan üzerinden
ölçüm, yer belirleme ve uygulama yapılamaz. Yerleşme, gelişme, koruma ve kullanma
kararlarının ilke ve hedeflerini içeren bu plandan ölçü alınarak uygulama yapılamaz, fiziksel
planlar alt ölçek planlama çalışmalarında kullanılır.
1.5. İl Çevre Düzeni Planının yürürlüğe girdiği tarihten önce yapılmış ve mevzuata göre
onaylanmış mevzi imar planları geçerlidir.
1.6. "İl Çevre Düzeni Planı" ve plan hükümlerine aykırı Nazım İmar Planı ve Uygulama İmar
Planı yapılamaz. Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlükleri’nce sınırları
tespit edilen sit alanları içerisindeki koruma amaçlı imar planları bu hükmün dışındadır. Sit
Alanları ve Turizm Merkezlerinde yapılan Koruma Amaçlı İmar Planı (KAİP) onaylandıktan
sonra planlar Hatay İl Özel İdaresine gönderilir.

                                             60
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

1.7. İl Çevre Düzeni Planı'nda il, ilçe, belediye ve mücavir alan sınırları, gösteriminde
farklılıklar olsa dahi, yürürlükteki yasal sınırlar geçerlidir. Bu sınırlarda değişiklik oluşması
durumunda, kabul edilen yeni sınırlar plan değişikliğine gerek olmaksızın geçerli olacaktır.
     - İl Çevre Düzeni Planı'nda verilen idari sınırlar ölçü alınarak alt ölçekli plan kararları
     üretilemez. Bu planın onayından sonra, idari sınırlarda olabilecek değişikliklerde, plan
     değişikliğine gerek kalmaksızın, plana işlenerek yeni idari sınırlar geçerli olacaktır.
1.8.   "İl Çevre Düzeni Planı" onayı ile, daha önce yürürlükteki "İskenderun Körfezi Yakın
Çevresi, Çevre Düzeni Planı" kararlarına ve uygun olarak onaylanmış veya dönemin imar
mevzuatına göre planlama yetkisine sahip idarelerce onaylanmış ve onanlı alt ölçek planı
bulunan her tür ve ölçekteki imar planı, mevzi imar planları geçerlidir, uygulamalar bu mevcut
imar planlarına ve plan hükümlerine göre devam ettirilir. Alt ölçekli planlarda revizyon
yapılması durumunda İl Çevre Düzeni Planı hükümleri ve planlama kararlarına uyulması
zorunludur.
Bu plan sınırları içerisinde kalan alanlarda, döneminin ilgili mevzuatına uygun olarak
onaylanmış imar planları yürürlüktedir. Döneminin ilgili mevzuatına uygun olarak onaylanmış
imar planlarında; Yapılaşma koşullarına ilişkin hususlardan yapı yüksekliği ve kot almaya
ilişkin koşullar bu plan hükümlerine göre tadil edilebilecektir.
"İl Çevre Düzeni Planı" onayı ile, daha önce yürürlükte bulunan Çevre Düzeni Planlarının, bu
1/25.000 ölçekli "İl Çevre Düzeni Planı" plan kararlarına ve hükümlerine aykırı olmayan
uygulama hükümleri geçerlidir.
1.9. Alt ölçekli planlar yapılırken, İl Çevre Düzeni Planı'na göre farklı kullanım fonksiyonu
getirilen alanlara isabet eden 3 ha.dan küçük parsellerin planlanması durumunda; doğal
eşikler ve planlama ilkeleri dikkate alınarak, bu tür parsellerin tamamında geçerli olacak
Çevre Düzeni Planı'nda parselin veya parsellerin %50' sinden fazlasına isabet eden kullanım
kararına göre alt ölçekli planlarda İl Özel İdaresinin uygun görüşü ile Çevre Düzeni Planı
değişikliğine gerek kalmaksızın plan kararı getirilebilir. Bu durumun 3 ha.dan büyük parselleri
içermesi durumunda bu parseller için Çevre Düzeni Planı değişikliği gereklidir.
1.10. “İl Çevre Düzeni Planı”nda öngörülen tüm plan karaları-arazi kullanım kararları için
yapılacak tüm planlama çalışmaları (İmar Planları) bu plan hükümleri ana çerçevesinde ve
bu planın ilke - stratejileri doğrultusunda; bütünsel veya etaplar halinde hazırlanacak olup,
gerekli ve ilgili kamu kurum ve kuruluşların (Tarım, DSİ, Sanayi, Kültür, Turizm, Orman v.d.)
ayrıntılı görüşleri alınarak hazırlanır.
1.11. Bu planın onayı ile, dönemin mevzuatına uygun onaylanmış tüm planların, bu plan
kararlarına göre revizyon imar planları yapılmalıdır. Revizyon İmar Planları yapılırken "İl
Çevre Düzeni Planı" plan hükümleri uygulanır.
1.12. "İl Çevre Düzeni Planı" onama tarihinden önce mevzuata uygun olarak onaylanmış
mevzi imar planları geçerlidir. Bu planın onayı ile, daha önce Çevre Düzeni Planı olmayan
alanlarda; yürürlükteki onaylanmış mevzi imar planlarının küçük alanlı olması nedeniyle bu
planda gösterilmemiş mevzi imar planları geçerlidir.
1.13. "İl Çevre Düzeni Planı" onaylanması sonrasında, "Belediye ve Mücavir Alan Sınırları"
dışındaki, mevcutta plansız alanlarda, yeni yapılacak tüm alt ölçekli imar planlarında
planlanacak imar yolunun kamu eline geçmiş bir yola bağlantısının yapılması şarttır.

                                               61
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

 1.14. "İl Çevre Düzeni Planı" onama tarihinden sonra yapılacak alt ölçekli imar planlarında
planlaması yapılan arazilerin isabet ettiği harita paftalarında yer alan tüm alanlarda daha
önce onanmış tüm imar planları işlenerek güncel onanlı imar planları bütününde, plan teklifi
hazırlanarak idareye verilecektir. Alt ölçekli planlarda zeytinyağı prese, akaryakıt ve LPG
satış istasyonu ve sosyal kültürel tesis alanları ve kamu -resmi kurum alanları, dışında kalan
teklif edilecek alt ölçekli planlarda, planlama alanı 2 ha.'dan az olamaz. Ancak planı
yapılması taleb edilen alanın bitişiğinde onaylı imar planı varsa önceki imar planlarıyla
bütünleştirilerek 2 ha koşulu sağlanabilir.
1.15. Bu plan, mevzuata aykırı olarak yapılaşmış yapılar için herhangi bir hak oluşturmaz.
1.16. Kıyı alanlarında ve sahil şeritlerinde, 3830/3621 sayılı "Kıyı Kanunu" ve "Kıyı
Kanunu'nun Uygulanmasına Dair Yönetmelik" çerçevesinde uygulama yapılacaktır.
Kıyı kenar çizgisi tespitleri, 3830/3621 sayılı “Kıyı Kanunu” ve “Kıyı Kanunu’nun
Uygulanmasına Dair Yönetmelik” hükümleri çerçevesinde, ilgili valiliklerce belirlenecek
program dahilinde, en kısa sürede yapılacaktır.
Alt ölçekli planlarda, plan revizyonları yapılırken "Kıyı Yasası" gereği "Kısmi Yapılaşma"
araştırması bütünde yapılarak ilgili idarece onaylanacak ve alt ölçekli planlarda 1/1000 ölçekli
Uygulama imar planında dikkate alınarak plan ve uygulama yapılacaktır.
Kıyı Alanı ve sahil şeridinde İl Çevre Düzeni Planı veya alt ölçekli planlarda revizyon
değişiklik yapılaması durumunda, planlar hazırlanırken Bayındırlık ve İskan Bakanlığından
olumlu görüşü doğrultusunda planlama yapılacaktır.
1.17. Planlama alanı bütününde toplu arıtma sistemlerine geçilmesi konusunda entegre
projelere ağırlık verilecektir.
Bütüncül arıtma tesisleri devreye girinceye kadar, arıtma tesisi zorunluluğu olmayan tesis ve
yapılar çevresinde gereksinimi karşılayacak ve sağlık kurallarına uygun pissu kanalları
(kanalizasyon) ağı; varsa yapı ve tesislerin pissu kanalları bu ağa bağlanır. Yoksa “Lağım
Mecrası İnşaatı Mümkün Olmayan Yerlerde Yapılacak Çukurlara Ait Yönetmelik”te belirtilen
nitelik ve koşullara uygun olacak biçimde yapılır.
Kıyı yasası gereği kıyı ve sahil şeridi içerisinde yapılabilecek kullanımlar için 1/25.000 Ölçekli
Hatay Çevre Düzeni Planı değişikliğine gerek kalmadan imar planı ile yapılabilir.
1.18. Bu Plan kapsamında yerleşim alanlarında sağlıklı barınma şartlarının sağlanması,
atıkların usulüne ve tekniğine uygun bertaraf edilmesi, sağlıklı içme ve kullanma suyu temini,
her türlü atık su ile içme ve kullanma suyu altyapısının oluşturulması, insan sağlığına zarar
veren etmenlerin ortadan kaldırılması gibi hususlarda ilgili idarelerce gerekli tedbirlerin
alınması zorunludur. Bu bağlamda ilgili idarelerce;
   -   Sağlıklı ve yeterli içme ve kullanma suyunun temini; bu suların dezenfeksiyonunun
       sağlanması ve buna ilişkin yeni altyapıların oluşturulması,
   -   Kanalizasyon ve atık su, izale ve bertaraf altyapısının usul ve tekniğine uygun olarak
       gerekli sıhhi şartlara haiz olacak şekilde inşa edilerek kullanıma verilmesi,
   -   İnsan sağlığı açısından önem arz eden kemirici nitelikteki haşere kontrolünün ve
       mücadelesinin sağlanması ve üremeleri için uygun olan fiziki ortamların yok edilmesi
       veya en aza indirilmesi,
   -   Muhtemel yangınlara karşı gerekli tedbirlerin alınması,
   -   Halkın, yeme içme, dinlence, eğlence ve konaklama alanlarındaki tesislerin gerekli
       sıhhi hijyenik ve teknik şartlara haiz olacak şekilde faaliyet göstermelerinin temini,
                                                62
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

       rutin ve periyodik kontrollerinin yapılması, kontrol sonuçlarına göre gerekli işlemlerin
       uygulanması gerekmektedir.


1.19. İçme suyu ve tarımda sulama amacıyla kullanılan ve kullanılacak olan barajların su
kaynakları ve çevresindeki su toplama havzaları ile rezerv alanları korunacaktır.
     - Havzadan havzaya, bölgeden bölgeye sınır aşan veya sınıra giren yüzeysel suların
     havza içerisindeki ilgili idarelerce korunarak, kirletilmeden kullanılmasının sağlanması
     esastır. Kirliliği önleyici tedbirler ilgili idarelerce alınacaktır.
     - Ulusal ve uluslararası mevzuatla belirlenmiş veya belirlenecek olan hassas alan ve
     ekosistemler ile flora ve fauna açısından zengin alanlar korunacaktır.
     - Sulak alan niteliğindeki, ancak henüz sulak alan statüsü kazanmamış alanlar
     korunacaktır.
     -- Yeraltı ve yerüstü su kaynaklarını kirletici faaliyetlere kesinlikle izin verilmeyecektir.
1.20. Bu plan kapsamındaki alanlarda, ihtiyaç olması halinde, güvenlik, sağlık, eğitim v.b.
sosyal donatı alanları, büyük kentsel yeşil alanlar, kent veya planlama alt bölge/havza
bütününe yönelik her türlü atık bertaraf tesisleri ve bunlarla entegre geri kazanım tesisleri,
arıtma tesisleri, sosyal ve teknik alt yapı, karayolu, demiryolu, denizyolu, havaalanı, baraj,
enerji üretimi ve iletimine ilişkin kullanımların alt ölçekli planları, bu planın koruma, gelişme
ve planlama ilkeleri doğrultusunda, ilgili bakanlığın uygun görüşü alınmak kaydıyla, ilgili
kurum ve kuruluşların görüşleri dikkate alınarak, çevre düzeni planı değişikliği yapılmaksızın,
ilgili bakanlıkça ve idaresince, bu planın ilke ve esasları çerçevesinde hazırlanır ve onaylanır.
Söz konusu tesisler/tesis alanları amacı dışında kullanılamazlar. Onaylanan planlar Çevre
Düzeni Planı'na işlenmek üzere İl Özel İdaresine ve imar planları da Bayındırlık ve İskan İl
Müdürlüğü'ne gönderilir.
1.21. Bu plan kapsamındaki alanlarda, kentsel ve kırsal yerleşme alanları dışında gereksinim
duyulması halinde; Toplu Konut İdaresi'ne (TOKİ) tahsis edilmiş alanlarda TOKİ tarafından
üretilecek toplu konut alanlarına ve Özelleştirme İdaresi Başkanlığı'nca yürütülen faaliyetlerin
alan kullanım türleri, bu planın koruma, gelişme ve planlama ilkeleri ve nüfus kabullerine
uyulmak kaydı ile, ilgili idaresince değerlendirilir. Kentsel ve kırsal yerleşme alanları
içerisinde kalması durumunda söz konusu talepler çevre imar bütünlüğü çerçevesinde ilgili
İdaresi’nce alt ölçekli planlarda değerlendirilir. Onaylanan planlar Çevre Düzeni Planı'na
işlenmek üzere İl Özel İdaresine ve imar planları da Bayındırlık ve İskan Bakanlığı'na veya
Bayındırlık ve İskan İl Müdürlüğü'ne gönderilir.
1.22. Sit alanları ve etkileme geçiş alanlarında 5226/2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını
Koruma Kanunu ve ilgili yönetmelikleri ile Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu
ilke kararları doğrultusunda hazırlanacak Koruma Amaçlı 1/5000 ölçekli Nazım ve 1/1000
Ölçekli Uygulama İmar Planları değerlendirilmek üzere öncelikle T.C. Kültür ve Turizm
Bakanlığı’na İletilir. Bakanlık tarafından prensipte uygun görülen plan teklifleri Adana Kültür
ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu kararı alınarak yürürlüğe girer.
Bu plan kapsamındaki sit alanları ve sınırları ile ilgili olarak alt ölçekli plan yapım sürecinde
sit tescil kararı eki haritaları ve ilgili kurum görüşü neticesinde belirlenen koruma kararları ve
sit sınırları esas alınır.
Sit ve etkileme geçiş alanlarında kalan taş ocaklarında Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma
Yüksek Kurulu ilke kararları doğrultusunda işlem yapılacaktır.
                                              63
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Onaylanan planlar Çevre Düzeni Planı'na işlenmek üzere İl Özel İdaresine ve imar planları
da Bayındırlık ve İskan İl Müdürlüğü'ne gönderilir.
1.23. Bu planın onayından önce düzensiz olarak yapılaşmış alanların, çevreye olabilecek
zararlarının azaltılması amacıyla iyileştirilmesi, sıhhileştirilmesi, yenilenmesi ve yaşanılabilir
hale getirilmesi sağlanacaktır. Bu tür alanlarda ilgili idaresince kentsel dönüşüm alanları
belirlenerek uygulama yapılabilecektir.
Onaylanan kentsel dönüşüm imar planları "İl Çevre Düzeni Planı"na işlenmek üzere İl Özel
İdaresine ve imar planları Bayındırlık ve İskan İl Müdürlüğü'ne gönderilir.
1.24. Bu plan kapsamındaki alanlarda, ulusal ve uluslar arası mevzuatla belirlenmiş veya
belirlenecek olan hassas alan ve ekosistemler ile flora ve fauna açısından zengin alanlar
korunacaktır. Bu kapsamdaki alanlar ilgili mevzuata göre koruma alanı olarak belirlenecek ve
bu alanlar için bu planda getirilen kullanım kararı revize edilecektir.
1.25. Planlama alanı içinde yer alan parsellerdeki yetişmiş tek ya da toplu zeytin, narenciye,
meşe, akdeniz hurması, sakız, melengiç, çınar, defne ve keçiboynuzu gibi uzun ömürlü
ağaçların; sabırlık, Frenk inciri gibi yöresel peyzaj oluşturan bitkiler ile özelliği olan kaya
oluşumlarının ve diğer yöresel doku unsurlarının (su kuyusu, sarnıç, ocak vb.) korunması
esastır. Bunun sağlanabilmesi amacıyla zorunlu durumlarda yol güzergâhları, yapılanma
koşulları ve benzeri konularda yetkili idarelerin denetiminde düzenleme yapılacaktır.
Bir parsel içinde zorunlu olarak kesilecek her ağaç için en az 2 (iki) adet yöresel ağaç
dikilmesi şarttır, parselde uygun yer olmaması durumunda, ağaçlar; yetkili idarece
belirlenecek alanlara dikilecek veya bedellendirilerek, oluşacak fon, aktif yeşil alan
düzenlemelerinde kullanılacaktır.
1.26. Görüntü kirliliğine neden olan Kentsel Yerleşim Alanlarında depo, güneş enerjisi
kolektörleri, anten gibi tesisat elemanları, tanıtım levhaları ve benzeri gibi unsurlar için yerel
yönetimlerce, düzenleyici standartları içeren yönetmelikler bu planın onay tarihinden itibaren
bir (1) yıl içerisinde hazırlanacaktır.
1.27. Enerji nakil ve haberleşme hatlarının yeraltına alınması sağlanacaktır.
1.28. Plan bütününde geleneksel yöre mimarisini ve yöresel yerleşme dokularını yansıtan
uygulamalar yapılması özendirilecektir. yapı malzemesi olarak sıvanın her çeşidiyle ve
yöresel yapıtaşı kullanılmasına ağırlık verilecektir.
1.29. "İl Çevre Düzeni Planı"nda yer alan fonksiyonlarda çatı piyesi ve çatı katı yapılabilir.
Bundan önce onanlı imar planlarındaki daha önce çatı katı ile ilgili hükümleri bu hükme göre
imar planları tadil edilebilir.
1.30. "İl Çevre Düzeni Planı"nda Yerleşme Alanlarında, Konut Gelişme Alanlarında, Kentsel
Dönüşüm ve Yenileme Alanlarında; genelde konut amaçlı toplu yapılaşma, sosyal ve teknik
altyapısını kendi içerisinde çözen konut siteleri, özendirilecek ve desteklenecektir.
Yerleşme Alanlarında, Konut Gelişme Alanlarında projelendirilecek, izinleri alınmış,
genelinde konut üretmek amaçlı toplu yapılaşma - toplu konut- uydu kent vb.
YAPILAŞMALAR İÇİN AYNI ÇEVREDE TOPLAM PLANLAMA ALANI 100-200 dekar
arasında büyüklükteki arazilerde, sosyal ve teknik altyapısını kendi içerisinde çözen,


                                               64
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

planlama ilkelerine uygun projeler yapılması halinde; "İl Çevre Düzeni Planı"ndaki yoğunluk
kriterlerine bakılmaksızın azami Yapı Emsali (E) =1,5 OLARAK;
Toplam planlama alanı 200 dekar ve üzerinde alanlarda proje geliştirilerek planlama
yapılması halinde azami Yapı Emsali (E) = 2,0 olarak BLOK NİZAM verilebilir.
Uygulama Planlarında diğer yapılaşma koşulları mer'i mevzuatına uygun olarak alt ölçekli
planlara uygun olarak gerçekleştirilir.
1.31. Karayolu kenarında yapılacak tüm tesisler için “Karayolları Kenarında Yapılacak ve
Açılacak Tesisler Hakkında Yönetmelik” hükümlerine uyulacaktır. Ancak; Alt ölçekli imar
planları, plan bütünü için alınacak karalar, çekme mesafeleri, kavşak yerleri, servis yolları
ilgili Karayolları Bölge Müdürlüğü görüşü doğrultusunda hazırlanır. Belediye ve Mücavir Alan
sınırları içerisinden geçen Karayolu'nun bitişiğinde taşıt servis yoluna, cephesi olan
parsellerle ilgili yapı yaklaşma mesafeleri, imar planı kararında belirlenir ve Karayolları
idaresinin olumlu görüşü ile yürürlüğe girer.
1.32. Bu planın bütünlüğünün ve sürdürülebilirliğinin sağlanması amacıyla Valilik, çevre
düzeni planlarını ilgili idareler ile konusuna ve ilgisine göre ilgili kurum ve kuruluşlara
gönderilmesi konusunda sorumludur.
1.33. Bu plan ve döneminin ilgili mevzuatına uygun olarak onaylanmış imar planlarının ilgili
idarelere uygulanmasının denetimi 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu uyarınca Hatay Valiliği ve
T.C İçişleri Bakanlığı tarafından gerçekleştirilecek olup anılan planlara ve ilgili mevzuat
hükümlerine uyulmadığının tespit edilmesi halinde bu tür konular Hatay Valiliği’nce T.C.
İçişleri Bakanlığı’na bildirilecek ve Bakanlıkça gerekli yasal işlem yapılacaktır.



2. AFETE YÖNELİK HÜKÜMLER

2.1. Hatay 1. Derece Deprem Bölgesinde yer almaktadır. Planlama Alanı İçersinde kalan her
türlü yapıya ilişkin mimari projelerde (tadilatlar dahil olmak üzere) “Deprem Bölgelerinde
Yapılacak Binalar Hakkında Yönetmelik” hükümlerine titizlikle uyulması zorunlu olup bu
konuda belediye ve mücavir saha içerisinde ilgili belediyeler, bunun dışında kalan yerlerde
ise Hatay Valiliği sorumludur.
2.2. Bu plan kapsamında ilgili idarelerce imar planı yapım aşamasında söz konusu alanın
jeolojik ve gerekli görülmesi halinde jeoteknik ve jeofizik etüt raporu hazırlatılır. Söz konusu
raporun ilgili idarece onaylanması zorunludur.(Bu rapor,bundan sonra onaylı jeolojik etüt
raporu olarak ifade edilecektir.) Ve imar planı yapım aşamasında etüt raporu doğrultusunda
uygulama yapılır.
2.3. Taşkın alanlarında, 4373 sayılı “Taşkın Sulara ve Su Baskınlarına Karşı Koruma
Kanunu” ve ilgili yönetmelik hükümleri geçerlidir.
2.4. Fay hattına isabet eden parseller, alanlar hiçbir şekilde yapılaşmaya açılamaz. Fay
çizgilerine paralel yapı yaklaşma mesafelerinin alt ölçekli imar planlarında İl Afet ve Acil
Durum Müdürlüğü’nün görüşü doğrultusunda belirlenmesi zorunlu olup, bu alanların imar
planında yeşil alan v.b. olarak düzenlenmesi şarttır.
2.5. Hatay İli 1/25.000 Ölçekli Çevre Düzeni Planı'na esas onaylanmış "Hatay İli Çevre
Düzeni Planına Esas Jeolojik Ve Jeoteknik Etüt Raporu" esaslarına uyulacaktır.
                                            65
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

2.6. T.C. Çevre Ve Orman Bakanlığı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü, Adana DSİ VI. Bölge
Müdürlüğü Etüd ve Plan Şube Müdürlüğü görüş yazısı 21 Ekim 2009 tarih ve 2218-17397
sayılı yazılarında belirtilen hususlara uyulacaktır.
26.1. DSİ tarafından sulanan tarım arazilerinin tarım dışı maksatla kullanılmaması, başka bir
amaçla kullanılmasının planlanması halinde ise, “Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu
13. Madde sunulan Taşkına Maruz alan Bakanlar Kurulu Kararları kapsamında tanımlanan
taşkına maruz alanlarda imar, sanayi alanı vb uygulamalarda bulunulmaması gerekmektedir.
“Asi nehri,Afrin Taşkın Koruma Kanalı ve Karasu Taşkın Koruma Kanalı pik akımlarının
oluşması sırasında Amik Gölü eski göl aynası ve çevresindeki 78,20-81,50 m kotları
arasındaki küvet sahada kalan alanlar, genel olarak taşkına maruz konumda bulunduğundan
söz konusu alanların, taşkına maruz kalmamaları için imar, sanayi vb amaçlarda
kullanılmaması gerekmektedir.”
        81,5-85 m kotu arasındaki alanlarda ise, imar vb amaçla planlanacak sahalar için
gerekli taşkın koruma önlemlerinin, faaliyet sahibince alınması gerekmektedir.
        Hatay İli sınırları içinde imar, sanayi vb planlamalarda, tüm taşkın koruma önlemleri
faaliyet sahipleri tarafından alınmalı, kuru dere yataklarının korunması, kapatılmaması,
güzergahlarının değiştirilmemesi, imara vb açılmaması bu hususlarla ilgili görüşlerin DSİ VI.
Bölge Müdürlüğünden temini, geliştirilmesi planlanan taşkın koruma projeleri ile ilgili olarak
DSİ VI. Bölge Müdürlüğünden görüşlerinin temini gerekmektedir.




                                             66
                                İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                 PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ




F. ARAZİ KULLANMA HÜKÜMLERİ
F-1. KENTSEL VE KIRSAL YERLEŞME ALANLARI PLAN HÜKÜMLERİ

1.1. Kentsel Yerleşme Alanları Plan Hükümleri

    1.1.1. Kentsel yerleşme alanları, kentin ve kentlinin ihtiyacına yönelik eğitim tesisleri,
    sağlık tesisleri, açık ve kapalı spor alanları, yeşil alanlar, kamu kurum alanları, trafo vb.
    sosyal ve teknik alt yapı alanları ile ticaret alanları, küçük sanayi sitesi alanları, turistik
    tesis alanları, konut dışı kentsel çalışma alanları vb. çalışma alanları ve konut alanları
    yer aldığı alanlardır.


    1.1.2. Bu planda gösterilenler dışında, kentsel yerleşme alanları içinde yer alacak
    Sosyal ve Teknik Altyapı Alanlarının, alt ölçekli planlarda dengeli ve fonksiyonel olarak
    dağılımı 3194 sayılı “İmar Kanunu” ve ilgili yönetmeliklerinde belirtilen standartlara göre
    sağlanacaktır.

    1.1.3. Kentsel yerleşme alanları, bu planda belirlenen hedef yılı ve nüfus kabullerine
    göre etaplar halinde veya plan bütününde uygulamaya açılacaktır. Kentsel yerleşme
    alanlarındaki yoğunluk dağılımı, bu plandaki nüfus kabulleri ve plan hükümleri göz
    önüne alınarak, ilgili idaresince, imar planlarında belirlenecektir.

    - Bu planda kentsel yerleşme alanları olarak gösterilemeyen ve belediye sınırları içine
    alınarak mahalleye dönüşen kırsal yerleşme alanlarında yapılacak alt ölçekli
    planlamalarda yerleşmenin mahalle olarak bağlandığı sınırlar kentsel yerleşik alan
    olarak esas alınır.

    - Bu yerleşmelerin mahalle olarak bağlandığı tarihteki nüfusları, bağlandıkları
    belediyenin bu plan ile yapılmış nüfus kabullerine eklenir.

    - İmar planlarında, daha uygun çözümlerin üretilmesi için, aynı plan ve uygulama
    kapsamına girmesi koşulu ile farklı idari sınırlar içinde kalan alanlar arasında yoğunluk
    transferi yapılabilir.




                                               67
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

     - Bu planın onayından sonra, planda belirlenmiş olan kentsel yerleşme alanlarında
     yapılacak imar planı ilavesi, revizyonu ve değişikliği suretiyle oluşacak nüfus, bu plan
     ile belirlenmiş olan nüfus kabulünü geçemez.

1.1.4. Alt ölçekli planlamalarda yerleşmenin sahip olduğu geleneksel doku ve yapılaşma
özellikleri ile civarındaki alanın doğal özellikleri planlama aşamasında dikkate alınır ve
koruma kararları oluşturulur.

1.2. Kentsel Yerleşik (Meskun) Alanlar
Bu planda kentsel yerleşik alan olarak gösterilen, fakat imar planı bulunmayan alanların, bu
planın ilke ve stratejileri ile nüfus kabullerine uygun olarak imar planlarının yapılması
zorunludur. İmar planları bütün olarak yapılacaktır.
1.2.1. "İl Çevre Düzeni Planı"nda Kentsel Meskun konut alanları yapılaşma koşulları :
      Sık yoğunluk verilen alanlarda..........250 - 500 k/ha.
      Orta yoğunluk verilen alanlarda........150 - 250 k/ha.
      Seyrek yoğunluk verilen alanlarda.... 0 - 150 k/ha.
koşullarına uygun olarak alt ölçekli planlar yapılacaktır.

1.3. Kentsel Gelişme (İnkişaf) Alanları

Kentsel Gelişme Alanlarında konut alanları içinde idari sosyal teknik altyapı ve üst yapı
alanları ile büyük alan kullanımı gerektiren kamu kurum alanı ve tali ticaret yapıları ile zorunlu
yer ihtiyacı halinde küçük sanatlar sitesi yer alabilir.

1.3.1. "İl Çevre Düzeni Planı"nda Kentsel Gelişme/İnkışaf konut alanları yapılaşma
koşulları :
      Sık yoğunluk verilen alanlarda................  300 k/ha.+...
      Orta yoğunluk verilen alanlarda..............200 - 300 k/ha.
      Seyrek yoğunluk verilen alanlarda..........100 - 200 k/ha.
      Çok seyrek yoğunluk verilen alanlarda.... 0 - 100 k/ha.
koşullarına uygun olarak alt ölçekli planlar yapılacaktır.

1.4. Kırsal Yerleşme ve Gelişme Alanları

1.4.1. İlgili idaresince, kanun ve yönetmeliklere göre onaylanmış bulunan köy yerleşik alan
sınırları geçerli olup, bundan sonra yapılacak olan köy yerleşik alan ve civarı sınırları da
geçerli olacaktır.

Köy yerleşik alan ve civarı haritası yapılmayan yerlerde İl Çevre Düzeni Planı'nda yer alan
belediye sınırı ve mücavir saha sınırları dışında kalan kırsal yerleşme ve gelişme alanları;
köy yerleşik alan ve civarı olarak kabul edilecektir.

1.4.2. Yürürlükteki mevzuata göre sınırları tespit edilmiş köy yerleşik alanları ve civarı ile
sınırları henüz tespit edilmemiş olan köy statüsündeki yerleşimler veya tapuda köy içi mevkii
olarak adlandırılan alanlarda, konut, tarımsal amaçlı yapılar ile köye ve yöreye hizmet
edecek ticari, resmi ve umumi binalar yer alabilir.

1.4.3. Kırsal yerleşme ve gelişme alanlarındaki planlı geliştirilecek kırsal meskun ve gelişme
konut alanlarında uyulacak yapı yoğunlukları;
                                              68
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

       Sık yoğun kırsal meskun ve gelişme alanlar.......................150-200 k/ha.(max=4 kat)
       Orta yoğun kırsal meskun ve gelişme alanlar.....................100-150 k/ha.(max=3 kat)
       Seyrek yoğun kırsal meskun ve gelişme alanlar...................50-100 k/ha.(max=2 kat)
       Çok seyrek kırsal gelişme alanlarında................................... 0 - 50 k/ha. (max=2 kat)

1.4.4. İl Çevre Düzeni Planında, gösterilen ve tanımlanan; Belediye ve Mücavir Alan Sınırları
dışındaki, İmar Planı bulunmayan, Kırsal Yerleşme ve Gelişme Alanlarında; aşağıdaki ifraz
ve yapılanma koşullarına uyulacaktır.
1.4.4.1. İl Çevre Düzeni Planında, İmar Planı bulunmayan Kırsal Yerleşme (meskun ve
gelişme) alanlarında, köy nüfusuna kayıtlı veya köyde sürekli oturanların (adrese dayalı kayıt
sisteminde köyde ikamet eden) yaptıracağı konut,ticari olmayan köylünün ihtiyacını
karşılayacak olan hayvancılık ve tarımsal amaçlı yapılar ile köyün temel ihtiyaçlarını
karşılayacak toplam kullanma alanı 40 m²yi geçmeyen iş yerlerinin ferdi veya konut altı
olarak yapılacak yapılar için inşaat ve iskan ruhsatı aranmaz. Ancak yapının fen ve sağlık
kurallarına uygun olduğuna dair valilikten uygun görüş alınması ve muhtarlıktan (köy ihtiyar
meclisi) izini alınması gerekir. Üretime dayalı sanayi ve entegre tesis özelliği taşıyan tesisler
yer alamaz.Tarımsal diğer alanlarda ve benzeri özelikteki kullanım alanlarında planlama ile
ilgili kurumlardan uygun görüş alınarak yapılabilir.
1.4.4.2. Bu tür Kırsal Yerleşme ve Gelişme Alanlarında, İfraz Şartları :

- İfraz suretiyle elde edilecek parsellerin tapu kadastro veya tapulama haritasında bulunan ve
kamu eline geçmiş bir yola cephesinin bulunması şarttır. Parselden terk suretiyle yol
oluşturulamaz. Ancak mevcut kadastro yolun genişletilmesi için yola terk yapılabilir.

- Kırsal yerleşme ve gelişme alanlarında yapılacak ifraz işlemlerinde parselin yola cephesi en
az 15 m ve parsel alanı en az 300 m² olmalıdır.

1.4.4.3. İmar Planı bulunmayan Kırsal Yerleşme ve Gelişme Alanlarında, Yapı Şartları;

- Kırsal Yerleşme ve Gelişme Alanlarında binalara parselin yüz-cephe aldığı yolun:

a. Bordür taşı konulmuş ise binanın ön cephe hattı ortası hizasındaki bordür taşı üst
seviyesinden,

b. Yol kaplama yapılmış, bordür taşı konulmamış ise, bina ön cephe hattı ortası hizasındaki
yol kaplamasının en üst seviyesinden,

c. Yol kaplaması yapılmamış, bordür taşı konulmamış ise, yolun halihazır başlangıç ve bitiş
noktaları arasında geçirilerek bir kırmızı hatta göre bina ön cephe orta hizasından, kot verilir.

Parsel büyüklükleri hakkındaki hükümlere uymayan parsellerde, uygun hale getirilmedikçe
yeni yapı ve ilave yapı yapılmasına izin verilmez.

Kırsal yerleşme ve gelişme alanlarında köy nüfusuna kayıtlı veya köyde sürekli oturanlarca
yukarıda belirtilen yapıların müştemilat dahil taban alanı kat sayısı % 40'ı geçemez. Ancak
toplam inşaat alanı (müştemilat dahil) 500 m2'i geçemez.

Yapı yaklaşma mesafeleri; yoldan 5.00 metre, yan komşu 3.00 metre arka bahçe mesafesi
en az H/2 şeklindedir. Ancak zorunlu hallerde ihtiyaca göre idarenin uygun görmesi halinde
"Köy İhtiyar Heyeti"nce yapı yaklaşma mesafeleri belirlenebilir. Kırsal Yerleşme ve Gelişme
                                                  69
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Alanlarında ; parselde yola cephe şartı aranır, ancak kadastro parselinin yola cephesi
olmadığı durumlarda kadastro veya mahkeme kararıyla geçit hakkı alanlar imar planı
yapılıncaya kadar çekme mesafeleri idare tarafından belirlenmesi şartıyla 100 m2 i
geçmeyen tek katlı geçici konutlara izin verilebilir.

Kırsal yerleşme ve gelişme alanlarında yapılacak konut yapıları iki kattan ( 7.50 m'den) fazla
yapılamaz. Meyilden dolayı birden fazla kat kazanılamaz. Zemin döşemesi üstü tabii zemini
0.50 m. den fazla gömülü olan hacimler ikamete tahsis edilemez.

Parsel dışına taşan çıkma yapılamaz. Çıkmalar bitişik veya blok nizamında komşu sınırına
2.00 m den az yaklaşamaz. Saçaklar bina içine dahil edilmemek şartı ile çıkma sayılmaz.

Her müstakil ev veya dairede en az; Bir oturma odası, bir yatak odası, bir mutfak veya yemek
pişirme yeri, bir banyo veya yıkanma yeri, bir hela bulunacaktır.

Genel olarak konut, otel, işhanı, büro, mağaza, dükkan vb. içerisinde insan oturan, yatılan
veya çalışılan binaların taban döşeme kaplaması üzerinden tavan kaplaması altına kadar
olan yükseklikleri 2.40 m den, düğün ve oyun salonları, kahvehane vb. gibi halkın toplu
olarak uzun süre içinde kaldığı mahallerin yükseklikleri ise 3.50 m den az olamaz.

İnşa edilen yapının fen ve sağlık kurallarına uygunluğu İmar Kanununun 30. maddesine göre
valiliklerce belirlenir.

1.4.4.4. Valilikler, talep halinde kırsal yerleşme ve gelişme alanlarında yapılacak yapılar için,
yörenin geleneksel, kültürel ve mimari özelliklerine uygun olarak üretilmiş projeleri temin
edebilirler.

1.4.4.5. Muhtarlık yapı izni dışında kalan tüm yapılar yapı ruhsatı ve yapı kullanma iznine
tabidir. Bu kapsamda kalan tüm yapılarda ruhsat, proje, fenni mesuliyet ve sürveyanlık
hizmetleri hakkında Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliğinin ilgili hükümlerine uyulur.

1.4.4.6. 442/3367 sayılı köy kanunu kapsamında yapılan köy yerleşme ve gelişme alanları
geçerli olup, bundan sonra yapılacak köy yerleşme ve gelişme alanları da geçerli olacaktır.
Bu alanlardaki ruhsat ve izin işlemleri "İl Çevre Düzeni" planındaki kırsal yerleşme ve gelişme
alanlarındaki hususlarla aynı olacaktır.

1.4.5. Bu bölümde bulunmayan hususlarda 3194 sayılı İmar Kanunu ve Yönetmeliklerinin
ilgili hükümleri geçerli olacaktır.

1.4.6. Yayla Yerleşme Alanları ve Yaylak ve Kışlak Alanları Yapılanma Koşulları:

bu alanlarda yapılacak yapılar bağlısı bulunduğu kırsal yerleşme ve gelişme alanındaki
yapılanma ve ifraz şartlarıyla aynı olacaktır.Bu alanlarda yapılacak yapılar doğanın ve
yörenin karakterine uygun bir mimaride olacaktır.

F-2.     ÇALIŞMA ALANLARI PLAN HÜKÜMLERİ

2.1    Ticaret Ve Yönetim Merkezleri




                                               70
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

İmar planlarında yönetim, sosyo kültürel ve ticari amaçlı yapılar için ayrılmış alanlardır. Bu
alanlarda, bu planın onayından önce ilgili idarece onaylanmış 1/5000 ve 1/1000 ölçekli nazım
ve uygulama imar planları koşulları geçerlidir.

2.1.1 Merkezi İş Alanları

Bu plana göre Merkezi İş Alanlarında veya imar planlarında (alt ölçekli planlarda)
planlanacak MİA (merkezi iş alanlarında) büro, işhanı, gazino, lokanta, çarşı, mağaza,
banka, otel, sinema, tiyatro gibi sosyal, kültürel tesisler, eğlence merkezleri, yönetimle ilgili
tesisler, özel eğitim ve özel sağlık tesisleri, ibadethaneler sosyal ve teknik donatılar, ve
benzeri yapılar yer alabilir.

Planlama alt bölgeleri içindeki kentsel yerleşmelerde yeni açılacak Merkezi İş Alanları ve
ticaret alanlarında yapılanma koşulları kentin ihtiyacını karşılamak üzere alt ölçekli planlarda
ilgili idaresince belirlenecektir.

Bu planda kullanım kararı getirilen ticaret alanlarında, imar planları onaylanmadan
uygulamaya geçilemez.

Bu alanlarda yapılacak olan özel eğitim ve özel sağlık, özel kültür tesislerinde yapılanma
koşulları imar planlarında ilgili kurum (T.C. Milli Eğitim Bakanlığı veya T.C. Sağlık Bakanlığı)
görüşleri alınmak kaydıyla belirlenecektir.

Merkezi İş Alanlarında bir parselde, birden fazla yapı-yapı gurubu yapılabilir. Bir parselde
ayrı ayrı yapılacak binaların yüksek cepheleri aralarındaki mesafe 10 m.den az olmayacaktır.
İş merkezleri ile entegre edilmiş rezidanslar yapılabilir.

2.1.2 Ticaret (2.-3.Derece) İş Merkezleri Alanları

Bu alanlarda kentin ihtiyacı olan kongre merkezi, alışveriş merkezi, iş merkezleri, iş ve
çalışma büro, dükkan yapıları, işyeri, gıda imalathanesi, satış ve sergi üniteleri içeren plazalar,
depo v.s. yapıların yanı sıra, Gazino, Lokanta, Çarşı, İbadethane, Çok Katlı Mağaza,
Banka, Otel, Sinema, Tiyatro, yönetimle ilgili tesisler, özel eğitim ve sağlık tesisleri v.b.
yapılar, eğlence ve dinlence merkezleri i le bir l ik t e k onut pr oj eler i yer alabilir. Yapılaşma
koşulları alt ölçekli planlarda belirlenir.

Bu alanlarda imalat niteliğindeki kirletici özelliklere sahip kullanımlar yer alamaz.

2.1.3. Konut Dışı Kentsel Çalışma Alanları (K.D.K.Ç.A)

Onanlı imar planlarında Konut Dışı Kentsel Çalışma Alanı olarak ayrılan alanlarda, mevcut
imar planı koşulları geçerlidir. Bu planla önerilen konut dışı kentsel çalışma alanlarında, imar
planları onanmadan uygulamaya geçilemez. İl Çevre Düzeni Planı K.D.K.Ç. Alanlarında
"plan hükümlerinde tanımlarda" yer alan tesisler ile imar planları-alt ölçekli plan kararlarında
belirlenen plan ilkelerine uygun olarak çalışma-iş alanı, her türlü ticaret tesisleri, (akaryakıt
hariç) depolama tesisleri, turizm, küçük sanayi ve bacasız sanayi tesisi kararları ve
planlamaya uygun diğer benzeri kullanımlar ve sosyal idari (sağlık-eğitim) ve teknik altyapı
tesisler yer alabilir.

- Konut Dışı Kentsel Çalışma Alanı olarak ayrılan alanlarda, yapılanma koşulu:

        Min. parsel büyüklüğü          = 2000 m2
                                               71
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

        Azami Emsal (E)                = 0.70     olacaktır.

İl Çevre Düzeni Planı K.D.K.Ç. Alanlarında imar planları kararları ile yapılacak yapı
malzemeleri üretim tesisleri (tuğla, briket, hazır beton) karayoluna asgari 100m, il yoluna
asgari 50m.uzaklıkta bulunan parsellerde yapılmasına müsaade edilebilir.


2.1.4. Kentsel Servis Alanları (K.S.A.)

Kentsel Servis Alanlarda KSA olarak belirtilmiş alanlarda alt ölçekli planlarla imalat
niteliğindeki her türlü (bacalı bacasız) sanayi, küçük sanayi-sanatlar özelliklere sahip
kullanımlar planlanamaz. KSA alanlarında "plan hükümlerinde tanımlarda" yer alan
fonksiyonlar her türlü ticaret tesisleri, (akaryakıt hariç) depolama tesisleri, turizm, yurt otel,
pansiyon ve planlamaya uygun diğer benzeri kullanımlar ve sosyal idari (sağlık-eğitim) ve
teknik altyapı tesisleri, küçük el sanatları ve küçük gıda imalathaneleri (fırın ve pastanecilik,
yemek) ile birlikte bunların satış ve sergi üniteleri yer alabilir. KSA alanlarında yapılacak
depolama tesisleri parselleri karayolundan 50m.,il yolundan 25m.,uzaklıkta yapılabilir.

KSA'larda yapılacak turizm tesisleri ve yurt binaları ile pansiyonlar için aşağıdaki yapılaşma
koşulları uygulanacaktır.

Yapı Emsali; E = 1.20
Asgari parsel büyüklüğü = 5000 m² olacaktır.
KSA'larda yer alacak diğer kullanımlar için yapılaşma koşulları;
Yapı Emsali; E = 0.70
Asgari parsel büyüklüğü = 2000 m² olacaktır.

2.1.5. Ticari Depolama Alanları, Lojistik Merkezler- Lojistik Köyler

Kara, deniz, hava ve demir yoları taşıma sistemleriyle ilgili yük odakları, lojistik bölgeler
içerisinde yer alacaktır. bu alanlar; tır-kamyon parkları, konteyner depo alanları, gümrüklü
antrepo ve depolar, nakliye ambarları, barkodlama, ambalajlama, sigorta, gümrük, acente,
taşıma işleri komisyoncuları, lojistik destek hizmetleri veren işletmeler, haller v.b. yer alacağı
alanlardır.

- Lojistik alanlar içerisinde, ilgili kurum ve kuruluşların uygun görüşü ve gerekli önlemler
alınmak kaydıyla, ‘yanıcı parlayıcı madde depoları’ ilgili yasa ve yönetmeliklerde yer alan
hükümlerin yerine getirilmesi ile yer alabilir.

- Lojistik bölgelerde sanayi faaliyetleri kesinlikle yer alamaz.

- Lojistik alanların yapılanma koşulları, alt ölçekli planlarda, bu alanlarda yer alacak işlevlerin
netleştirilmesi kapsamında belirlenecektir.


2.1.6. Akaryakıt Satış ve Bakım İstasyon Alanları

İl Çevre Düzeni Planında belirtilen; yerleşme ve gelişme alanlarında, ticaret ve yönetim
alanlarında, depolama alanlarında, sanayi alanlarında, KDKÇA ve KSA'larda Akaryakıt
Satış ve Bakım İstasyon Alanları yer alabilir.
                                                72
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ


İhtiyaç duyulması halinde, yerleşme ve gelişme alanlarında, ticaret alanlarında, depolama
alanlarında, sanayi alanlarında, KDKÇA ve KSA'larda v.b. alanlarda “Akaryakıt - LPG ve
Bakım Satış İstasyonları”na ait alt ölçekli planlar, ilgili mevzuatlar ve kurum/kuruluşların
görüşleri doğrultusunda, ilgili idaresince değerlendirilerek "İl Çevre Düzeni Planı" değişikliği
yapılmaksızın onaylanabilir.
Bu plan'da gösterilen TNKA ve Tarımsal Niteliği Korunacak Özel Mahsul Alanlarında içinde
barınma ve diğer faaliyetleri bulundurmayan Akaryakıt ve LPG satış istasyonları yapılması
talep edilmesi halinde, talep edilen alan (minimum parsel büyüklüğü) 5000m2 den az
olmayacaktır. Talep edilen alan 10000 m2'den küçük ise Çevre Düzeni Planı değişikliğine
gerek kalmaksızın alt ölçekli planları yapılabilir. Alt ölçekli imar planlarının yapımı
aşamasında tarım alanlarının tarım dışı kullanımına izin vermeye yetkili kurum tarafından
5578/5403 sayılı “Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu” çerçevesinde gerekli kurum
görüşleri ve izinlerin alınması şarttır.

Bu alanlarda yapılanma koşulu:
       Min parsel büyüklüğü          = 5000 m2 .
       Maksimum Emsal (E)            = 0.50 olacaktır.


2.2 Büyük Alan Kullanım Gerektiren Kamu Kuruluş Alanları

Mevcut Kamu Kuruluş Alanlarında, Çevre düzeni planı onayından önce ilgili idarece
onaylanmış 1/5000 ve 1/1000 ölçekli imar planları koşulları geçerlidir.

İl Çevre Düzeni Planı'nda gösterilen/gösterilmeyen veya planın onayından sonra yapılması
programlanan, yapılacak olan kamu kurum ve kuruluş alanlarında,yapılaşma koşulları alt ölçekli
planlarda belirlenir.İl Çevre Düzeni Planı değişikliğine gerek kalmaksızın plan uygulaması
yapılır.Yapılaşmaya açılacak olan Kamu Kuruluş Alanlarında, , yapılaşma koşulları alt ölçekli
planlarda belirlenecektir.


F-3. SANAYİ ALANLARI ve BÖLGELERİ PLAN HÜKÜMLERİ

3.1. Sanayi Alanları: Sanayi alanlarında üretim tesislerinin yanı sıra ihtiyaç olması halinde,
emsal dahilinde, işletmenin gereği olan hammadde ve mamul maddeleri için depolama ve
idari tesisler, ulaşım, transfer, servis alanı ve tesisleri yer alabilir.

3.1.1. Bu plandaki sanayi alanlarında imar planları ilgili mevzuatına göre onanmadan
uygulamaya geçilemez. İl Çevre Düzeni Planı'nı onayından önce Belediye ve Mücavir A lan
S ınırları içinde, t arım alanları içerisinde onaylanmış imar planı bulunan Sanayi Alanlarında
mevcut yapılaşma koşulları geçerlidir.

3.1.2. Sanayi Alanlarındaki parsellerde ifraz şartı, minimum 2500 m2 olacaktır.

3.1.3. Sanayi alanlarında kurulacak tesislerde çevre kirliliğinin önlenmesi ve insan sağlığının
korunması için her türlü tedbirin alınması ve bu konuda ilgili tüm yönetmeliklere uyulması
                                             73
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

zorunludur. Bu alanlarda çevre kirliliğini önlemek amacıyla alınacak önlemler ile birlikte, atık
suların bertarafında “Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği”nin “Teknik Usuller Tebliği”ne uyularak
belirtilen kriterler sağlanacaktır.
3.1.4. Sanayi Alanlarda yer alan/alacak sanayi tesislerinde ve türüne göre arıtma tesisi
bulundurması gerekli işletmeler arıtma tesisine bağlanması veya toplu arıtma tesisine
oluşturması zorunludur. Sanayi Alanlarında yer alacak ve türüne göre arıtma tesisi
bulundurması gereken sanayi tesislerine, arıtma tesisi yapılıp devreye girmeden yapı
kullanma ya da işletme izni verilemez. İşletmede olup da arıtma tesisi bulunmayan ve türüne
göre arıtma tesisi bulundurması gereken sanayi tesislerinde ise iş termin planına göre arıtma
tesisleri yapılması ve işletilmesi zorunludur.

3.1.5. Bu alanlarda yer alacak tesislerin çevresel etki değerlendirmesine (ÇED) tabi olması
halinde, ÇED yönetmeliği hükümleri uygulanacaktır.

3.1.6. Sanayi alanlarında kurulacak sanayi ve depolama tesislerinde, türlerine göre "İşyeri
Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik" uyarınca, tesis mülkiyeti içerisinde ilgili
idareler tarafından görüş alınarak Sağlık Koruma Bandı bırakılacaktır.

3.1.7. İl Çevre Düzeni Planı onayından sonra ilgili mevzuatınca plan yapan diğer kamu
kurum ve kuruluşlarınca getirilecek, büyük ölçekte entegre sanayi bölgeleri ve enerji üretim
tesisleri konusunda ilgili Bakanlıklarca karar (kamu yararı ) getirilen bölgeler; İl Çevre Düzeni
Planı'na işlenir.

3.2. Entegre Sanayi Geliştirme Bölgeleri (ESB) :

Entegre Sanayi Geliştirme Bölgelerinde, alt ölçekli planlar ilgili kamu kurum ve kuruluşlardan
uygun görüş alınarak yapılanma koşulları "Organize Sanayi Bölgeleri yönetmeliğinde yer alan
parsel büyüklükleri ve yapılanma şartları çerçevesinde planlanabilir. Alt ölçekli bütüncül
planlar yapılmadan uygulamaya geçilemez

ESB yapılacak bölgelerde Hatay Valiliği’nce (İM) ileri teknoloji birimi (çeşitli kamu kurum ve
meslek gruplarından) oluşturularak ESB gelişimindeki sanayi türleri alt sektörlerin çeşitlerini
belirleyecektir.
Yeni oluşacak sanayi taleplerinin İl Çevre Düzeni Planında yer alan sanayi bölgelerine
yönlendirilmesi ve aynı sanayi faaliyet türlerinin bir araya getirilmesinin sağlanması esastır.
Bu konuda İl Çevre Düzeni Planında yer alan plan kararlarına, açıklama raporunda yer alan
yönlendirmelere ve plan hükümlerine uyulacaktır. İl Çevre Düzeni Planında önerilen Entegre
Sanayi Bölgeleri'nin, Endüstri Bölgesi, Organize Sanayi Bölgeleri olarak geliştirilmesi için, ilgili
idarelerce, T.C. Sanayi ve Ticaret Bakanlığı nezdinde girişimde bulunulması sağlanacaktır.

İl Çevre Düzeni Planında belirlenmiş olan Entegre Sanayi Bölgeleri'nin,sanayi alanlarındaki
yapılanma koşullarında Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca çıkarılan “Organize Sanayi Bölgeleri
Uygulama Yönetmeliği” hükümlerindeki yapılanma koşulları ile ilgili maddelerine göre
yapılacaktır. Alt ölçekli planlarda bu hususlara uyulacaktır.




                                                74
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

- İl Çevre Düzeni Planında belirlenmiş olan Entegre Sanayi Bölgeleri'nin, sanayi alanlarının
ilgili bakanlıkça OSB statüsüne alınması için , planın koruma kullanma dengelerini gözeten
ilke kararları kapsamında T.C. Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'nın ve ilgili kurum ve kuruluşların
uygun görüşleri alınarak, organize sanayi bölgesi statüsüne alınabilir. Talebin uygun
görülmesi halinde ilgili bakanlığın talebi üzerine İl Çevre Düzeni Planına işlenerek onanır.

3.3. Organize Sanayi Bölgeleri(OSB)

3.3.1.     Bu alanlarda 4562 sayılı “Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu” ve uygulama
yönetmeliği hükümleri geçerlidir. Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca Organize sanayi
bölgelerinde, bu planın genel kullanım, koruma ve gelişme ilke ve hedefleri çerçevesinde,
ilgili kurum ve kuruluş görüşleri doğrultusunda yer tespiti ve uygulaması yapılacaktır.

3.3.2. Bu planda OSB alanı olarak mevcut OSB'lerde, T.C. Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca
OSB yer seçimi kesinleşmiş ve tekrar tadilat yapılarak genişletilecek alanlar "İl Çevre Düzeni
Planı'na işlenerek mevzuatına göre onaylanması esastır.


3.3.3. Mevcut organize sanayi bölgelerindeki çevre sorunlarını önlemek amacıyla, arıtma
tesisi olmayan bölgelerde arıtma tesisleri iş termin planına göre yapılacaktır. Bu tesislerin
verimli çalıştırılması zorunludur.

3.4. Küçük Sanayi Sitesi Alanları (KSS)

3.4.1. Onanlı imar planlarında Küçük Sanayi Alanı olarak ayrılan küçük sanatlar ve küçük
sanayilerin eğitim, idare dinlenme tesisleri ile birlikte yer aldığı Küçük Sanayi Sitesinin , onaylı
imar planları koşulları plan hükümleri geçerlidir.

3.4.2. Bu planla kullanım kararı getirilen Küçük Sanayi Alanı olarak ayrılan küçük sanatlar ve
küçük sanayilerin eğitim, idare dinlenme tesisleri ile birlikte yer aldığı Küçük Sanayi Sitesi
Alanlarında, imar planları, ilgili idarece onaylanmadan ve gerekli altyapı bitirilmeden
uygulamaya geçilemez. Küçük Sanayi Sitesi Alanları, bu planda gösterilen KSS alanları,
içerisinde, yer seçiminde bu kullanımların çevresel etkileri dikkate alınarak ve alt ölçekleri
planları yapılarak Küçük Sanayi Sitesi kurulabilir.

3.4.3. Küçük Sanayi Sitesi Alanları, sit alanlarının etkileşiminde veya bitişiğinde kalıyor ise
Adana Kültür Ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu görüşü alındıktan sonra alt ölçekli
planlama çalışmaları yapılacak ve ilgili mevzuatınca onaylandıktan sonra "İl Çevre Düzeni
Planı'na işlenerek mevzuatına göre onaylanması esastır.


3.4.4. Küçük Sanayi Sitesi Alanlarında Yapılanma Koşulları:

Maksimum Emsal Emaks=1.00

Maksimum Bina Yüksekliği Hmaks=9.50 M. (2 Kat)

Bodrum kat, Asma kat yapılabilir.

                                                75
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Minimum parsel büyüklüğü 500 m2'dir.

Bu alanlarla ilgili diğer yapılanma koşulları alt ölçekli planlarda belirlenecek olup imar planları
ilgili kurum ve kuruluşların görüşü doğrultusunda, ilgili idarece onaylanmadan uygulamaya
geçilemez. Ayrıca küçük sanayi sitesinin ihtiyacını karşılayacak çıraklık okulu, eğitim ve
dinlenme tesisleri yukarıdaki yapılanma koşullarından farklı yapılaşma koşulları alt ölçekli
planlarda belirlenir.

3.5. Sanayi Depolama Alanları (SD)

3.5.1. Bu alanlarda sanayi hammadde ve üretim malzemeleri ile bitkisel ve hayvansal
ürünler için, açık ve kapalı depolama ve stok alanı, yükleme ve boşaltma alanları ve bunların
ihtiyacı olan açık ve kapalı otoparklar, garajlar ve altyapı tesis alanları yer alabilir.

3.5.2. Bu alanlar için yapılacak alt ölçekli plan kararlarında, aynı depolama alanı içinde yer
alabilecek sanayi hammadde ve üretim malzemeleri ile bitkisel ve hayvansal ürünlerin ayrı
bölgelerde depolanmaları sağlanacaktır.


3.5.3. Onanlı imar planlarında depolama alanı olarak ayrılan alanlarda, mevcut imar planı
koşulları geçerlidir. Bu alanlarda yoğunluk artırıcı ve depolama türünü değiştiren plan
değişikliği yapılamaz.


3.5.4. Meskun ve gelişme alanları içerisinde sanayi ve endüstriyel hammadde ile bitkisel ve
hayvansal mamul ürünlerinin açık ya da kapalı olarak depolanacağı tesislerin yer seçimine
izin verilemez.

3.5.5. Bu alanlarda "işyeri açma ve çalışma ruhsatlarına ilişkin yönetmelik" uyarınca
depolama türlerine göre mülkiyet içerisinde ilgili idaresince “sağlık koruma bandı” bırakılması
zorunludur.


3.5.6. Bu alanlarda 29.09.1987 gün ve 19589 sayılı resmi gazete’de yayınlanan “Tekel Dışı
Bırakılan Patlayıcı Maddeler ve Av Malzemesi ve Benzerlerinin Üretimi, İthali, Taşınması,
Saklanması, Depolanması, Satışı, Kullanılması, Yok Edilmesi, Denetlenmesi Usul Ve
Esaslarına İlişkin” tüzükte belirtilen her tür çevresel olumsuz etkisi bulunan malzemeler için
depolama yapılamaz.

3.5.7. Sanayi Depolama Alanlarında yapılanma koşulu:
    Min. İfraz -Parsel Büyüklüğü       = 2500 M²
    Maksimum Emsal (E)                 = 0.70
    Maksimum Bina Yüksekliği Hmaks= 17.00 M. (max.Tek kat)             olacaktır.
Bu alanlarla ilgili diğer yapılanma koşulları yukarıda belirtilen emsal değerleri içinde kalması
şartıyla alt ölçekli planlarda belirlenecek olup imar planları ilgili kurum ve kuruluşların görüşü
doğrultusunda, ilgili idarece onaylanmadan uygulamaya geçilemez.
                                                76
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ


3.6. Akaryakıt - Petrol Ürünleri Depolama Alanları (AD)

3.6.1. Petrol ürünleri depolama alanlarında ilgili kurumlar tarafından onanlı “İl Çevre Düzeni
Planı” uygulama hükümleri geçerlidir.

3.6.2. Bu alanlarda kapalı akaryakıt depolama ve stok tesisleri, yükleme ve boşaltma
alanları, açık ve kapalı otoparklar, garajlar ile idari ve altyapı tesisleri yer alabilir.


3.6.3. Bu planın onayından önce, akaryakıt depolama alanlarına ilişkin onaylanmış olan
çevre düzeni planı ve değişikliklerinde belirlenmiş olan hükümler geçerlidir. İlgili kurum
tarafından ve Bayındırlık Bakanlığından akaryakıt dolum iskelesi dolgu imar planı onayı
almış, petrol ürünleri depolama tesisi alanlarında, onanlı imar planı yapılanma koşulları
geçerlidir.

3.6.4. Akaryakıt - Petrol Ürünleri Depolama Alanlarında yapılanma koşulları ve alınacak her
türlü güvenlik ve çevresel tedbirler alt ölçekli planlarla belirlenecektir. İlgili mevzuatınca
gerekli kaza güvenlik ve çevresel tedbirlere uyulacaktır.


3.6.5. Rezerv Petrol Ürünleri Depolama Alanı-Lojistik Merkezi
"İl Çevre Düzeni Plan"ında yer alan bu lojistik rezerv alanlar, 5578/5403 sayılı “Toprak
Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu” ve ilgili yönetmelikte belirtilen Toprak Koruma Kurulu ve
mer'i mevzuat çerçevesinde alt ölçekli planlar yapılıp onaylanması halinde ÇDP geçerli
sayılır. Aksi halde İl Çevre Düzeni Planında bu alanlar 5578/5403 sayılı “Toprak Koruma ve
Arazi Kullanımı Kanunu” ve ilgili yönetmelikte belirtilen alan niteliğinde sayılır.
Hatay İlinde İskenderun Körfezi'nin ulusal ve uluslararası enerji taşınımı ile ilgili plan ve
projelerin birleşme noktasında olması sebebiyle gelişecek, Petrol Ürünleri Akaryakıt
Depolama Tesisi Talepleri, bu planda gösterilen akaryakıt depolama tesis alanlarında ve
rezerv olarak ayrılmış (Rezerv Petrol Ürünleri ve Akaryakıt Depolama Alanı veya Lojistik
Merkezlerde) lojistik merkezlerde yer alabilecektir. Bu tesislerle ilgili yapılanma koşulları alt
ölçekli planlarda belirlenecek ve İl Çevre Düzeni Planı hükümlerine aykırı olmayan alt ölçekli
plan teklifleri İl Genel Meclisi’nce görüşülerek İl Çevre Düzeni Planı değişikliğine mütakip
onaylanacaktır.
Ancak bu depolama alanları ve lojistik merkezlerde akaryakıt depolama tesisi alt ölçekli
planları yapılırken münferit akaryakıt dolum iskeleleri yapılamayacaktır. Bu alanlar servis
verecek bir akaryakıt dolum iskelesi yönetimine bağlanmadan ve akaryakıt boru hattının
denizdeki mevcut akaryakıt dolum iskelesi bağlantısı ile ilgili geçiş izinleri alınmadan alt
ölçekli planları onaylanmayacaktır. Bu alanlarda yapılacak yeni Akaryakıt dolum İskele
Teklifleri toplu olarak Bayındırlık ve İskan Bakanlığı’nca değerlendirilir.


3.6.6. Bu alanlarda mülkiyet sınırları içerisinde depolama alanının çevresinde ilgili idaresince
belirlenecek gerekli "Sağlık Koruma Bandı"nın mülkiyeti içinde bırakılması zorunludur.
3.6.7. İşletme aşamasında meydana gelebilecek akaryakıt sızıntısı ve kazalara karşı
yürürlükte bulunan mevzuat dahilinde her türlü önlem eksiksiz olarak alınacaktır.

                                               77
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

3.6.8. Bu tür alanlarda çevre kirliliğini önleyecek arıtma tesisleri akaryakıt depolama
alanlarında ve çevresinde (Sızı Petrol Arıtma Tesisleri v.b.) yapılacaktır. Çevre Kirliliği,
Yangın ve Güvenlik ile ilgili tedbirlerin alınması için Valilik ve ilgili Belediye'si tarafından
gerekli önlemler ve birleşik hareket edilecek konular belirlenerek hayat geçirilecektir.




F-4. MADENCİLİK ALANLARI VE BÖLGELERİ PLAN HÜKÜMLERİ

4.1. Maden işletme tesisleri, geçici tesisler, maden sahaları ve ocaklar ; Madencilik
faaliyetlerinde, “Maden Kanunu” ve ilgili yönetmelik hükümlerine uyulacaktır.
4.2. Maden işletme tesisleri, geçici tesisler, maden sahaları ve ocaklarının yoğun olarak
bulunduğu ormanlık araziler ve Yaban Hayatı Koruma Sahalarında ilgili yasa ve yönetmeliğe
uyularak YHKS planları acil olarak yaptırılacak ve uygulamaya geçirilecektir.



F-5. TURİZM ALANLARI ve BÖLGELERİ PLAN HÜKÜMLERİ

5.1. Mevcut ve gelişme turizm tesis alanlarında, 2634 sayılı “Turizm Teşvik Kanunu” ve
“Turizm Yatırım ve İşletmelerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmeliği”ne uyulmalıdır.

5.2. Turizm Bölgeleri ve Merkezleri

Turizm Bölgeleri ve Merkezlerinde Kültür ve Turizm Bakanlığından Turizm yatırım belgesi
alınması zorunludur. Bu tür taleplerde hazırlanacak planlar Kültür ve Turizm Bakanlığı onayı
alınarak ilgili idarece onaylanarak yürürlüğe girecektir. Turizm tesis alanlarında 1/5.000
ölçekli nazım imar planlarına göre hazırlanacak 1/1.000 ölçekli uygulama imar planları
yapılmadan inşaat ruhsatı verilemez.

Turizm Bölgeleri ve Merkezlerinde yer alan Turizm Tesis Alanlarında, 4957/2634 sayılı
“Turizmi Teşvik Kanunu” ve ilgili yönetmelikleri doğrultusunda uygulama yapılacaktır. Turizm
tesisleri, sonradan hiçbir biçimde başka bir amaç için kullanılamaz. Tapu kütüğünün beyanlar
hanesine toplumun yararlanmasına ayrılan yapı ve turizm tesisi olduğu yazılacaktır.


Turistik tesislerde renk, çatı kaplaması, cephede doluluk ve boşluk oranları ve bina birim
ölçülerinde çevre karakteristiklerine uyularak tarihi ve kültürel kimlik korunacaktır. 1/5.000
ölçekli nazım planlarında ve 1/1.000 ölçekli uygulama imar planlarında ve tesislerin mimari
projelerinde topografya ve doğal bitki örtüsüne uygun çözümler getirilecektir.


5.3. Turizm Konaklama Tesis Alanları


Turizm tesis alanlarında turizm konaklama tesisi esas olmak üzere günübirlik turizm tesis
alanı, yayla turizmi, jeotermal turizm tesisi alanı, kamping v.b. tesislerde yer alabilir.


                                              78
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Turizm Merkezleri ve Kültür ve Turizm Geliştirme Bölgeleri ilan edilmiş yerlerde Kültür ve
Turizm Bakanlığı'nca, kentsel alanlardaki (belediye ve mücavir alan sınırları dahilinde)
Turizm Konaklama Tesisi kullanımlarının yapılanma koşulları imar planında (alt ölçekli
planlamalarda) ilgili belediyesince belirlenecektir.

Kentsel meskun ve gelişme alanları içerisinde turizm konaklama tesisleri planlanabilir.

Turizm tesislerinde bodrum katı yapılabilir. Bodrum katlarında yatak üniteleri hariç yapılacak
bar, gece kulübü, diskotek, satış üniteleri, restoran, hamam, yüzme havuzu, toplantı salonu,
jimnastik salonu, mutfak ve depolar, makine dairesi, tesisat katı, sığınak, çamaşırhane ve
otopark kullanımları emsale dahil değildir. Bodrum kat ve tesisat katı kat adedinden
sayılmaz. Ancak bu tür katlar Maksimum bina yüksekliğine dâhildir. Tesisat katı yapılması
halinde yüksekliği maksimum 2.50 m.dir.

Asma kat, kat adedinden sayılmaz. emsale ve maksim bina yüksekliğine dâhildir.

Turistik tesislerde yapılabilecek olan ve tesisleri birbirine bağlayan geçitler, açık teraslar, açık
oyun alanları, açık yüzme havuzu ve sabit olmayan tesisler (kış bahçesi vb.) inşaat emsaline
dahil değildir.

Bir parselde tesis bütünlüğü içinde birden fazla yapı yapılabilir. inşaat cephesi ve inşaat
derinliği, alt ölçekli planlarda belirlenecek çekme mesafeleri hariç herhangi bir ölçü ile sınırlı
değildir.

Turizm Merkezleri ve Kültür ve Turizm Geliştirme Bölgeleri ilan edilmiş yerler, kentsel alanlar
(belediye ve mücavir alan sınırları) haricindeki arazilerde Çevre Düzeni Planında Turizm
Tesis Alanı ve turizme uygun alanlarda, alt ölçekli planlar ile getirilen Turizm Konaklama
Tesis Alanlarında aşağıdaki yapılaşma koşullarına uyulacaktır.
Minimum parsel büyüklüğü = 5000 m² ,
Azami Yapı Emsali      (E) = 1.50       , olarak belirlenmiştir.

Turizm Merkezleri ve Kültür ve Turizm Geliştirme Bölgeleri ilan edilmiş yerler, kentsel alanlar
(belediye ve mücavir alan sınırları) haricindeki arazilerde müstakil apart otel veya pansiyon,
hostel (loft), yurt vb. yapılması durumunda yapılanma koşulu:

Minimum Parsel büyüklüğü              = 3000 m².

Azami Yapı Emsali             (E)       = 0.80         ,           olacaktır.

       5.3.1. Termal Turizm Konaklama Tesis Alanları

Termal turizm tesis alanlarında, termal kaynaklar korunacaktır. Bu alanlarla ilgili yapılanma
koşulları imar planlarında belirlenecektir. Jeotermal kaynakların yakınındaki bölgelerde
turizm tesis alanı kararı alt ölçek planlarla da getirilebilir.
Termal turizm tesis alanlarında termal kaynakların korunması esastır.

         Termal turizm tesis alanlarında yapılaşma koşulları;
         a) Termal Turizm Tesisi Oteller İçin :
            Min.Parsel Büyüklüğü        = 10 000 m²
            Azami Yapı Emsali         (E) = 1.20'dir.

         b) Termal Tatil Köyü için
                                                 79
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

              Minimum parsel büyüklüğü = 20.000m²
              Azami Yapı Emsali (E)             = 0.80 'dir.

         c) Pansiyon İçin;
              Min.Parsel Büyüklüğü                = 2.000 m²
              Azami Yapı Emsali                     = 0,70'dir.
              Olacaktır. Bir parselde birden fazla yapı yer alabilir.
         d) Kür Parkı;
             Azami Yapı Emsali                 = 0,15
            Max.Bina Yüksekliği Hmax           = 7,5 m.
   Termal tesis kalitesini arttıran, içerisinde rekreasyonel aktiviteleri barındıran, tedavi
havuzundan nitelik ve nicelik olarak farklı, açık rekreatif amaçlı havuzlar, spor salonları ve
tesisleri, su oyunları, gezinti, dinlenme, eğlence, oyun, güneşlenme v.b. mekanları içeren
açık ve yeşil alanlardır.
Bu planda yer alan termal turizm tesis alanlarında günübirlik turizm tesisleri, kür parkı, ticaret
alanı, resmi kurum alanı bulunabilir.
Bir parselde birden fazla yapı yer alabilir.



5.4. Tercihli Kullanım Alanları

"İl Çevre Düzeni Planı"nda "Tercihli Kullanım Alanları" olarak gösterilen alanlarda her türlü
turizm konaklama tesisleri, günübirlik turizm tesisleri, tatil köyleri, apart otel, kamping alanları,
pansiyon, öğrenci yurdu, konut, yazlık konut ve konut siteleri ve ticaret tesisleri yer alacaktır.
Alt ölçekli planları; yukarıda sayılan fonksiyonlar ile birlikte idari sosyal teknik altyapı alanları
dikkate alınarak yapılır.

"İl Çevre Düzeni Planı"nda "Tercihli Kullanım Alanları" olarak gösterilen alanlarda daha önce
mevzuatına göre onaylı imar planlarında belirtilen yapılan koşullarına göre uygulama yapılır.

5.4.1. "İl Çevre Düzeni Planı"nda "Tercihli Kullanım Alanları " olarak gösterilmiş alanlarda
kalıcı konut, yazlık konut-İkinci (2.) konut yapılarında ve sitelerde; alt ölçekli planlarda
aşağıda belirtilen yapılanma şartlarına ve plan kararlarına uyulacak ve alt ölçekli planlarda bu
koşullara uygun revizyon ve tadilatlar yapılabilecektir..

Yapı Parseline Göre Azami Yapı Oturum- Taban Alanı Kat Sayısı            (Max.TAKS) = 0.25

Yapı Parseli Büyüklüğüne Göre Azami Yapı Kat Alanları Kat Sayısı ( Max.KAKS ) = 0.75

 Azami Yapı Yükseklik (Hmax) = 10.50 'dir. Çatıda, çatı arası piyesi yapılması durumunda;
azami yapı yüksekliğine çatı arası piyesi veya çatıdaki binanın ihtiyacı olan asansör odası vb.
yapı yüksekliğine katılmaz.

İl Çevre Düzeni Planı'nda "Tercihli Kullanım Alanları"nda çatıda bağımsız bölüm, çatı piyesi
çatı katı ve çekme kat belirtilen azami yüksekliği ve emsali geçmemek kaydıyla yapılabilir.


                                                   80
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Önceki Çevre Düzeni Planı'nda (İskenderun Körfezi ve Yakın Çevresi Çevre Düzeni Planı)
"Turizm ve İkinci Konut Alanı" olarak gösterilen ve Hatay "İl Çevre Düzeni Planı"nda "Tercihli
Kullanım Alanları" olarak kullanım kararı getirilmiş alanlarda; konut ve ikinci konut
yapılaşmalarında çatı piyesi, çatıya bağlı bağımsız bölümler veya çatı katı yapılabilir.

Önceki Çevre Düzeni Planı'nda (İskenderun Körfezi ve Yakın Çevresi Çevre Düzeni Planı)
"Turizm ve İkinci Konut Alanı" olarak gösterilen ve Hatay "İl Çevre Düzeni Planı"nda "Tercihli
Kullanım Alanları" olarak kullanım kararı getirilmiş alanlarda; alt ölçekli planları bulunan konut
ve ikinci konut fonksiyonu verilmiş alanlarda, yukarıda verilen azami yapılaşma şartlarına
göre alt ölçekli plan tadilatı veya alt ölçekli plan revizyonu yapılabilir. Yukarıdaki şartlara
uyması halinde ruhsatlandırılır.

5.4.2. Önceki Çevre Düzeni Planı'nda (İskenderun Körfezi ve Yakın Çevresi Çevre Düzeni
Planı) "Turizm ve İkinci Konut Alanı" olarak gösterilen ve Hatay "İl Çevre Düzeni Planı"nda
"Tercihli Kullanım Alanları" olarak kullanım kararı getirilmiş alanlarda; Turizm Konaklama
Tesisleri (otel, motel, apart otel, tatil köyü vb.) yapılacak alanların alt ölçekli planlardaki
Yapılaşma Koşulları 5.3. maddesindeki ile aynı olacaktır. Günübirlik Tesisler yapılması
durumunda, bu plan hükümlerinin 5.5. maddesindeki plan hükümlerine uyulacaktır. Termal
turizm tesisi yapılması durumunda ise: plan hükümlerinin, 5.3.1 maddesine uyulacaktır.
Kamping Tesisi yapılması durumunda plan hükümlerinin 5.7 maddesine uyulacaktır.

5.4.3. "İl Çevre Düzeni Planı"nda "Tercihli Kullanım Alanları" olarak kullanım kararı getirilmiş
alanlarda; minimum ifraz şartı ve Min. Parsel Büyüklüğü: 300 m²'dir. Belediye ve mücavir
alan sınırları dışındaki yerlerde, turizm ve ikinci konut alanlarında 300 m² altındaki
parsellerdeki yapılanma koşulları İl Encümen kararı ile belirlenerek ruhsat alma yoluna
gidilebilir. Belediye ve mücavir alan sınırları içerisinde 300 m²'nin altındaki taleplerin
zorunluluk olduğu durumunda parsel büyüklüğü belediye encümeni kararı ile belirlenerek
ruhsat alma yoluna gidilebilir.

5.5. Günübirlik Turizm Tesis Alanları (G) Bu alanlar yeme-içme, dinlenme ve eğlence ve
spor imkanlarından birkaçını günübirlik olarak sağlayan, konaklama yapılmayan tesislerin yer
aldığı alanlardır.

5.5.1. Turizm bölgesi ve merkezleri dışında kalan günübirlik turizm tesis alanlarında turizme
yönelik olarak sadece günübirlik tesisler yer alabilir, bu alanlarda konaklama tesisi
yapılamaz. Kalıcı olmayan, taşınabilir malzemelerden yapılmış ve sadece turizm amaçlı
geçici nitelikli günübirlik kullanıma dönük lokanta, gazino, çay bahçesi, eğlence alanları, plaj
kabini ve benzeri tesisler yapılacaktır.

Bu alanlarla ilgili yapılanma koşulları ;
Maksimum Emsal ;        Emaks       =   0.10
Maksimum bina yüksekliği ; Hmaks = 4.50 (1 kat ) , olacaktır.
5.5.2. Günübirlik turizm tesisleri, parsel içinde yapılacak turizm tesislerinin tamamlayıcı
olabilir. Bu parsellerde günübirlik olarak gösterilen alanda yapılacak tesisler için yapılanma
koşulu: Maksimum emsal (etkileme geçiş alanları dahil) Emaks=0.10 (tek kat) olacaktır.

5.6. Yayla Turizm Geliştirme Alanları (YT) , Kırsal Ve Eko Turizm Alanları


                                               81
                                   İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                    PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Yayla evleri yanı sıra, fiziksel özelliklerine bağlı olarak önemli bir doğa ve yayla turizmi
potansiyeli sunan, bir potansiyel oluşturan ve doğa turizmini destekleyen yayla olarak
adlandırılan alanlarda eko-turizm ve kırsal turizmi destekleyen alanlardır. Planda turizm
çeşitliliğinin arttırılması hedefi ile bu alanlar kırsal turizm nitelikli Yayla Turizmi Alanları olarak
planlanmış alanlardır. Yayla alanlarında tahsise konu olan alanlarda; Yapılanma koşulları
Çevre ve Orman Bakanlığı, Orman Genel Müdürlüğü’nün ve Kültür Turizm Bakanlığı'nın
vereceği görüşe göre yapılaşma koşuları aşağıdaki şekilde belirlenecektir.

Yayla turizmine hizmet edecek tesislerin, doğal bitki örtüsüne uygun çözümlerle hazırlanmış
imar planları, ilgili kurum ve kuruluşların görüşü doğrultusunda Valilikçe onaylanarak
yürürlülüğe girer. Yayla alanlarında mülkiyet deseninin ve geleneksel yapının korunması
esastır. Bu alanlarda özel mülkiyete konu olan alanlarda; rekreatif amaçlı yapılar ile konut,
tarım, hayvancılık türü yapılar yer alabilir.

Yayla Eko Turizm ve Kırsal Turizm Alanları : Bu alanlar kırsal alanda ve yayla turizminin
geliştirilmesine dönük “Turizm Tesislerinin Belgelendirilmesine ve Niteliklerine İlişkin
Yönetmelik’te belirtilen Kırsal Turizm Tesisleri başlığı altındaki kullanımlar; alternatif turizme
dönük doğal hayatı korumaya ve geliştirmeye yönelik, ülke ve yöre kültürünü tanıtıcı faaliyet
ve düzenlemeler içeren, doğal yaşama ve çiftlik hayatına aktif katılımın sağlanabildiği doğa-
doğal turizm kullanımların ve tesislerin yer aldığı alanlardır.

Turizm tesis kapsamında yayla evi, çiftlik evi,butik oteller,günübirlik tesisler , küçük çiftlik
işletmeleri, organik tarım alanları, folklorik (yöresel), eko-park alanları, binicilik ve bisiklet
turları, safari, doğal ve organik ürün üretimine katılım gibi aktiviteler, doğal ve organik
gıdalara yönelik satış birimleri, işletme ve yönetim birimleri, geleneksel pazarlar, eğitim
merkezi, el yapımı ürünler ile doğal ürünlere yönelik atölyeler, hobi bahçeleri, sağlıklı yaşam
tesisleri, spor tesisleri, at-biniş parkurları, at çiftliği, bisiklet güzergahları ve at-bisiklet
kiralama birimleri yer alabilecektir .

Yayla alanlarında özel mülkiyete konu alanlarda yapılacak yapılarda yapılanma koşulu;
Emsal (E)               = 0,07
Maks. bina yüksekliği = 4,50 m (1 kat)
Min ifraz büyüklüğü     = 1000 m2
Maks. Toplam İnşaat Alanı (bir parselde)        = 150 m²’ dir.
Bu alanlarda yapılacak yapılarda yapı malzemesi olarak betonarme yapı tekniği kullanılamaz.
5.7. Kamping Alanları

Bu alanlarda, konaklama ihtiyacını karşılamak üzere, çadır, karavan v.b. gibi taşınabilir
üniteler ve emsal dahilinde kalmak koşulu ile sadece ortak kullanıma ayrılan; duş, tuvalet,
çamaşır yıkama, mutfak, depo, servis ve resepsiyon gibi yapılar yer alabilir.

Bu alanlarda konaklama ihtiyacının taşınabilir yapılarla (Çadır,karavan gibi) sağlayan turizm
amaçlı kullanımlar yer alabilir.Aşağıda verilen inşaat alanı kat sayısı dahilinde sadece ortak
kullanıma ayrılan; WC, duş, tuvalet, çamaşır yıkama, mutfak, depo, servis ünitesi, resepsiyon
gibi üniteler yapılabilir. Buna göre;

                                                  82
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Emax=0,05
Hmax=4,50m(1kat)
Minimum parsel büyüklüğü=5000m² ,
Max inşaat alanı=250m² ;                              olacaktır.


F-6. BÜYÜK VE AÇIK ALAN KULLANIMI GEREKTİREN ALANLAR PLAN HÜKÜMLERİ

Bu alanlarda, ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri doğrultusunda hazırlanacak bütüncül imar
planları ilgili idarece onaylanmadan uygulamaya geçilemez. Kullanım türleri ve yapılanma
koşulları imar planlarında belirlenecektir. Bu alanlarda, bütüncül ve özel proje çalışmalarının
yapılması zorunludur.

6.1.Bölge Parkı
Yöresinin açık ve yeşil alan ihtiyacı başta olmak üzere, yaşayanların spor, dinleme, gezinti ve
eğlenme ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik aktif ve pasif yeşil alanlardır. Bu alanlarda lokanta,
gazino, kahvehane, çay bahçesi, büfe, açık olarak düzenlenen oturma ve yemek yerleri ve
otopark ile bölgenin doğal nitelikleri göz önüne alınarak açık spor ve su oyunu alanları gibi
günübirlik kullanıma yönelik faaliyetler yer alabilir.

Yapılanma Koşulu:

Maksimum Emsal(E)=0.05

Maksimum Bina Yüksekliği HMAKS=4.50

Max.İnşaat alanı=250m2.

6.2. Büyük Kentsel Yeşil Alanlar ; Bu alanlarda bölge parkı, fuar, panayır, festival alanı,
büyük yeşil alanlar (rekreasyon alanları), kentsel ve bölgesel büyük spor alanları, eğitim
tesisleri sosyal ve kültür merkezler yer alabilir.

Yerleşme alanları içindeki aktif kentsel yeşil alanların dağılımı, 3194 sayılı “imar kanunu” ve
ilgili yönetmeliklerindeki standartlar çerçevesinde belirlenecektir.

6.3. Fuar ve Festival Alanları
Bu alanlarda bölgenin doğal nitelikleri göz önüne alınarak, kullanım türleri ve yapılanma
koşulları imar planlarında belirlenmek üzere, temalı parklar, spor alanları, fuar ve rekreasyon
alanları v.b. gibi kullanımlar yer alabilir.


6.4. Üniversite Kampus Alanları
Bu alanlarda üniversite ve yüksek öğrenim kurumlarının eğitim ve öğretim tesisleri, sosyal ve
kültürel tesisler, idari kullanımlar ile teknopark ve teknoloji gelişim merkezleri yer alabilir.
Bu alanlarla ilgili yapılanma koşulları imar planlarında belirlenecektir.

6.5 Sosyal-Kültürel Tesis Alanları



                                              83
                                   İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                    PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

İlçe,Yöre bütününe hizmet edebilecek kentsel ve sosyal altyapı tesislerinin toplu olarak yer
aldığı alanlardır. Bu alanlarda ilçe ve bölge bütününde sağlıklı bir çevre meydana getirmek
amacı ile eğitim, sağlık, dini, kültürel ve idari yapılar ile park, çocuk bahçeleri gibi yeşil alanlar
yapılabilir.

Bu alanlarda yapılanma koşulları alt ölçekli imar planlarında ilgili kurum ve kuruluş görüşleri
doğrultusunda belirlenecektir.

6.6 Eğitim Tesis Alanları:
3194 sayılı imar kanunu ve plan yapımına ait esaslara dair yönetmelikte yer alan kriterlere
göre alan büyüklükleri ve yapılanma koşulları belirlenecektir.

6.7. Sağlık Tesisi Alanları:
3194 sayılı imar kanunu ve plan yapımına ait esaslara dair yönetmelikte yer alan kriterlere
göre alan büyüklükleri ve yapılanma koşulları belirlenecektir.

F-7. TARIM ALANLARI PLAN HÜKÜMLERİ

7.1. Bu planda yer alan Tarımsal Niteliği Korunacak Alan Mutlak Tarım Alanı (MTA),
Tarımsal Niteliği Korunacak Özel Mahsul ve Dikili Tarım Alanları (ÖTA), Diğer (Marjinal)
tarım alanlarının(DTA) tarım faaliyeti amaçlı kullanılması esastır. Bu tür alanlarda "Toprak
Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu" nu ve ilgili yönetmelik ve tüzükleri çerçevesinde işlem
yapılır.

Tarım alanlarında; dönemin mer'i mevzuatına uygun olarak yapılmış mevcut yapıların,
belgelendirilmesi şartıyla ile tüm yapı kullanım hakları geçerli sayılacaktır. Tarım Alanlarında
bu plan onayından sonra yapılacak yeni yapılarda İl Çevre Düzeni Planı kararlarına göre
yapılacak alt ölçekli planlara veya imar planı olmayan tarım alanlarında ise aşağıdaki plan
hükümleri geçerli olacaktır.

7.2. Tarımsal Niteliği Korunacak Mutlak Tarım Alanları (MTA):

İl Çevre Düzeni Planında yer alan tarım alanlarında; barınma ihtiyacını karşılayacak konut ve
müştemilatları, tarımsal amaçlı entegre olmayan yapılar, çiftlik ve tarımsal amaçlı entegre
olmayan tesislerin teknik-sosyal altyapısı, "İl Çevre Düzeni Planı " değişikliği yapılmadan
5578/5403 sayılı " Toprak Koruma ve Arazi Kullanım Kanunu" nu ve ilgili yönetmelik ve
tüzükleri kapsamında gerekli izinler alınarak mer'i mevzuat çerçevesinde, imar planı
yapılmadan ilgili idaresince sonuçlandırılır.

7.2.1. Tarımsal Niteliği Korunacak Mutlak Tarım Alanları (MTA): yapılanma şartları: İl
Çevre Düzeni Planında yer alan tarım alanlarında; Emsal: 0.05'ten fazla olmamak, yapı
inşaat alanları toplamı hiçbir koşulda (250) m2 yi geçmemek, saçak seviyelerinin tabii
zeminden yüksekliği (6.50) m.yi ve 2 katı aşmamak, yola ve parsel sınırlarına (5.00) m.den
fazla yaklaşmamak şartı ile bir ailenin oturmasına mahsus barınma konutu, bağ ve sayfiye
evleri, ve bu tesislerin müştemilat binaları yapılabilir.

      Bu alanlarda tarımsal üretimi korumak amacı ile üretimden pazarlamaya kadar tüm
faaliyetleri içeren entegre tesis niteliğinde olmamak kaydıyla, konutla birlikte veya ayrı
yapılan mandıra, kümes, ahır, ağıl, su ve yem depoları, hububat depoları, gübre ve silaj

                                                 84
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

çukurları, arı haneler, balık üretim tesisleri ve un değirmenleri gibi konut dışı yapılar, mahreç
aldığı yola (10.00) m.den, parsel hudutlarına (5.00) m.den fazla yaklaşmamak, parselde
bulunan bütün yapılara ait inşaat alanı, 3000m2 ve parsel alanının %40’ını geçmemek ve
yapı yüksekliği (6.50) m.yi ve 2 katı aşmamak şartı ile yapılabilir. Bu yapıların; bu maddenin
birinci fıkra koşullarına uyulmak üzere konutla birlikte yapımı halinde de inşaat alanı
katsayısı (0.40) ı ve 3000m2 inşaat alanını geçemez.
3000m2 yi aşan tarımsal ve hayvancılık amaçlı tesislerin yapılması halinde imar planı
yapılması zorunludur.
      Ayrıca bu tesisler hakkında Tarım Bakanlığı ve diğer ilgili kurum ve kuruluşların taşra
teşkilatlarının uygun görüşünün alınması ve başka bir amaçla kullanılmayacağı hususunda
tesis sahiplerince ilgili idareye noterden veya idare yetkilileri nezaretinde tasdikli yazılı
taahhütte bulunulması gerekmektedir.
     Bu maddede anılan yapılar, ilgili Bakanlık ve kuruluşlarca hazırlanmış bulunan 1/50
veya 1/100 ölçekli tip projeler üzerinden yapılabilir.
     Tarım alanlarında yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni, yapının niteliğine göre " Planlı
Alanlar Tip İmar Yönetmeliğinin" Yapı Ruhsat İşleri başlıklı bölümünde yer alan hükümlere
uygun olarak ilgili idarece verilir.

    Ayrıca, bu bölümde bulunmayan yapılaşmaya ilişkin hususlarda 3194 sayılı İmar
Kanunu ve ilgili yönetmelikleri geçerlidir.

7.2.2. Tarımsal Niteliği Korunacak Mutlak Tarım Alanları (MTA) İfraz ve Tevhit şartları:

      İfrazlardan sonra elde edilecek her parsel için asgari parsel büyüklüğünün belirlenmesi
konusunda 5578/5403 sayılı kanun kapsamındaki minimum parsel büyüklüğü olan 20 000
m2 koşulu aranacaktır. Bu ifrazdan sonra oluşacak parsellerin tapu kadastro veya tapulama
haritasında bulunan kamu eline geçmiş bir yola, en az (25.00) m. cephesi bulunması
zorunludur. Parselden terk suretiyle yol oluşturulamaz. Mevcut yolun genişletilmesi amacıyla
yola terk yapılabilir. Yeni yerleşme alanı oluşturma amaçlı ifraz işlemi yapılamaz.

    İskan Kanunu uyarınca hazırlanan Tarımsal İskan Projeleri kapsamında yapılaşma
amacı taşımayan tarımsal amaçlı ifrazlarda, yola cephe koşulu aranmaz.

     Tevhit işlemlerinde parsel büyüklüğü şartı aranmaz.

7.3. Tarımsal Niteliği Korunacak Özel Mahsul ve Dikili Tarım Alanları (ÖTA):

İl Çevre Düzeni Planında yer alan tarım alanlarında; barınma ihtiyacını karşılayacak konut ve
müştemilatları, tarımsal amaçlı entegre olmayan yapılar, çiftlik ve tarımsal amaçlı entegre
olmayan tesislerin teknik-sosyal altyapısı, "İl Çevre Düzeni Planı " değişikliği yapılmadan
5578/5403 sayılı " Toprak Koruma ve Arazi Kullanım Kanunu" nu ve ilgili yönetmelik ve
tüzükleri kapsamında gerekli izinler alınarak mer'i mevzuat çerçevesinde, imar planı
yapılmadan ilgili idaresince sonuçlandırılır.

7.3.1. Tarımsal Niteliği Korunacak Özel Mahsul ve Dikili Tarım Alanları yapılanma
şartları:

                                               85
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

İl Çevre Düzeni Planında yer alan tarım alanlarında; Emsal: 0.05'ten fazla olmamak, yapı
inşaat alanları toplamı hiçbir koşulda (250) m2 yi geçmemek, saçak seviyelerinin tabii
zeminden yüksekliği (6.50) m.yi ve 2 katı aşmamak, yola ve parsel sınırlarına (5.00) m.den
fazla yaklaşmamak şartı ile bir ailenin oturmasına mahsus barınma konutu, bağ ve sayfiye
evleri ve bu tesislerin müştemilat binaları yapılabilir.
      Bu alanlarda tarımsal üretimi korumak amacı ile üretimden pazarlamaya kadar tüm
faaliyetleri içeren entegre tesis niteliğinde olmamak kaydıyla, konutla birlikte veya ayrı
yapılan mandıra, kümes, ahır, ağıl, su ve yem depoları, hububat depoları, gübre ve silaj
çukurları, arı haneler, balık üretim tesisleri ve un değirmenleri gibi konut dışı yapılar, mahreç
aldığı yola (10.00) m.den, parsel hudutlarına (5.00) m.den fazla yaklaşmamak, parselde
bulunan bütün yapılara ait inşaat alanı, 3000m2 ve parsel alanının %40’ını geçmemek ve
yapı yüksekliği (6.50) m.yi ve 2 katı aşmamak şartı ile yapılabilir. Bu yapıların; bu maddenin
birinci fıkra koşullarına uyulmak üzere konutla birlikte yapımı halinde de inşaat alanı
katsayısı (0.40) ı ve 3000m2 inşaat alanını geçemez. 3000m2 yi aşan tarımsal ve
hayvancılık amaçlı tesislerin yapılması halinde imar planı yapılması zorunludur.
Bu alanlarda, örtü altı tarım yapılması durumunda seralar emsale dahil değildir.
      Ayrıca bu tesisler hakkında Tarım Bakanlığı ve diğer ilgili kurum ve kuruluşların taşra
teşkilatlarının uygun görüşünün alınması ve başka bir amaçla kullanılmayacağı hususunda
tesis sahiplerince ilgili idareye noterden veya idare yetkilileri nezaretinde tasdikli yazılı
taahhütte bulunulması gerekmektedir.
     Bu maddede anılan yapılar, ilgili Bakanlık ve kuruluşlarca hazırlanmış bulunan 1/50
veya 1/100 ölçekli tip projeler üzerinden yapılabilir.
     Tarım alanlarında yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni, yapının niteliğine göre " Planlı
Alanlar Tip İmar Yönetmeliğinin" Yapı Ruhsat İşleri başlıklı bölümünde yer alan hükümlere
uygun olarak ilgili idarece verilir.
    Ayrıca, bu bölümde bulunmayan yapılaşmaya ilişkin hususlarda 3194 sayılı İmar
Kanunu ve ilgili yönetmelikleri geçerlidir.
     7.3.2. Tarımsal Niteliği Korunacak Özel Mahsul ve Dikili Tarım Alanları (ÖTA) İfraz
ve Tevhit Şartları:
       İfraz İşlemi yapılacak her parsel için Özel Ürün veya Dikili Tarım Alanı olup olmadığının
belirlenmesi için İl Tarım Müdürlüğü’nün görüşü alınır. Buna göre 5578/5403 sayılı kanun
kapsamındaki tarımsal alan niteliği belirlenerek minimum parsel büyüklüğü koşulu uygulanır.
Bu ifrazdan sonra oluşacak parsellerin tapu kadastro veya tapulama haritasında bulunan
kamu eline geçmiş bir yola, en az (25.00) m. cephesi bulunması zorunludur. Parselden terk
suretiyle yol oluşturulamaz. Mevcut yolun genişletilmesi amacıyla yola terk yapılabilir. Yeni
yerleşme alanı oluşturma amaçlı ifraz işlemi yapılamaz.
    İskan Kanunu uyarınca hazırlanan Tarımsal İskan Projeleri kapsamında yapılaşma
amacı taşımayan tarımsal amaçlı ifrazlarda, yola cephe koşulu aranmaz.
     Tevhit işlemlerinde parsel büyüklüğü şartı aranmaz.
7.4. Diğer (Marjinal) Tarım Alanları (DTA):



                                               86
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

İl Çevre Düzeni Planında yer alan tarım alanlarında; barınma ihtiyacını karşılayacak konut ve
müştemilatları, tarımsal amaçlı entegre olmayan yapılar, çiftlik ve tarımsal amaçlı entegre
olmayan tesislerin teknik-sosyal altyapısı, "İl Çevre Düzeni Planı " değişikliği yapılmadan
5578/5403 sayılı " Toprak Koruma ve Arazi Kullanım Kanunu" nu ve ilgili yönetmelik ve
tüzükleri kapsamında gerekli izinler alınarak mer'i mevzuat çerçevesinde, imar planı
yapılmadan ilgili idaresince sonuçlandırılır.
    7.4.1. Diğer (Marjinal) Tarım Alanları (DTA)yapılanma şartları:
İl Çevre Düzeni Planında yer alan tarım alanlarında; Emsal: 0.05'ten fazla olmamak, yapı
inşaat alanları toplamı hiçbir koşulda (250) m2'yi geçmemek, saçak seviyelerinin tabii
zeminden yüksekliği (6.50) m.yi ve 2 katı aşmamak, yola ve parsel sınırlarına (5.00) m.den
fazla yaklaşmamak şartı ile bir ailenin oturmasına mahsus barınma konutu, bağ ve sayfiye
evleri ve bu tesislerin müştemilat binaları yapılabilir.
      Bu alanlarda tarımsal üretimi korumak amacı ile üretimden pazarlamaya kadar tüm
faaliyetleri içeren entegre tesis niteliğinde olmamak kaydıyla, konutla birlikte veya ayrı
yapılan mandıra, kümes, ahır, ağıl, su ve yem depoları, hububat depoları, gübre ve silaj
çukurları, arı haneler, balık üretim tesisleri ve un değirmenleri gibi konut dışı yapılar, mahreç
aldığı yola (10.00) m.den, parsel hudutlarına (5.00) m.den fazla yaklaşmamak, parselde
bulunan bütün yapılara ait inşaat alanı, 3000m2 ve parsel alanının %40’ını geçmemek ve
yapı yüksekliği (6.50) m.yi ve 2 katı aşmamak şartı ile yapılabilir. Bu yapıların; bu maddenin
birinci fıkra koşullarına uyulmak üzere konutla birlikte yapımı halinde de inşaat alanı
katsayısı (0.40) ı ve 3000m2 inşaat alanını geçemez. 3000m2 yi aşan tarımsal ve
hayvancılık amaçlı tesislerin yapılması halinde imar planı yapılması zorunludur.
      Ayrıca bu tesisler hakkında Tarım Bakanlığı ve diğer ilgili kurum ve kuruluşların taşra
teşkilatlarının uygun görüşünün alınması ve başka bir amaçla kullanılmayacağı hususunda
tesis sahiplerince ilgili idareye noterden veya idare yetkilileri nezaretinde tasdikli yazılı
taahhütte bulunulması gerekmektedir.
     Bu maddede anılan yapılar, ilgili Bakanlık ve kuruluşlarca hazırlanmış bulunan 1/50
veya 1/100 ölçekli tip projeler üzerinden yapılabilir.
     Tarım alanlarında yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni, yapının niteliğine göre " Planlı
Alanlar Tip İmar Yönetmeliğinin" Yapı Ruhsat İşleri başlıklı bölümünde yer alan hükümlere
uygun olarak ilgili idarece verilir.
Bu alanlarda, örtü altı tarım yapılması durumunda seralar emsale dahil değildir.
    Ayrıca, bu bölümde bulunmayan yapılaşmaya ilişkin hususlarda 3194 sayılı İmar
Kanunu ve ilgili yönetmelikleri geçerlidir.
     7.4.2. Diğer (Marjinal) Tarım Alanları (DTA) İfraz ve Tevhit Şartları:
      İfrazlardan sonra elde edilecek her parsel için asgari parsel büyüklüğünün belirlenmesi
konusunda 5578/5403 sayılı kanun kapsamındaki minimum parsel büyüklüğü olan 20 000
m2 koşulu aranacaktır. Bu ifrazdan sonra oluşacak parsellerin tapu kadastro veya tapulama
haritasında bulunan kamu eline geçmiş bir yola, en az (25.00) m. cephesi bulunması
zorunludur. Parselden terk suretiyle yol oluşturulamaz. Mevcut yolun genişletilmesi amacıyla
yola terk yapılabilir. Yeni yerleşme alanı oluşturma amaçlı ifraz işlemi yapılamaz.


                                               87
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

    İskan Kanunu uyarınca hazırlanan Tarımsal İskan Projeleri kapsamında yapılaşma
amacı taşımayan tarımsal amaçlı ifrazlarda, yola cephe koşulu aranmaz.
     Tevhit işlemlerinde parsel büyüklüğü şartı aranmaz.
7.5. Sera Tarım Alanları:
      Örtü altı Tarım Arazileri (Sera/Seracılık Tarım Alanları): İklim ve diğer dış etkilerin
      olumsuzluklarının kaldırılması veya azaltılması için cam, naylon veya benzeri malzeme
      kullanılarak oluşturulan örtüler altında, ileri tarım teknikleri kullanılarak tarım yapılan
      arazilerdir.
    7.5.1. Sera Tarım Alanları yapılanma şartları:
İl Çevre Düzeni Planında yer alan Sera alanlarında; Parsel alanının tamamı kullanılabilir.
Örtü yüksekliği Max = 5 metre olup betonarme haricinde çelik konstrüksiyon veya prefabrik
yapı elemanlarıyla yapılabilir.
      Ayrıca bu tesisler hakkında Tarım Bakanlığı ve diğer ilgili kurum ve kuruluşların taşra
teşkilatlarının uygun görüşünün alınması ve başka bir amaçla kullanılmayacağı hususunda
tesis sahiplerince ilgili idareye noterden veya idare yetkilileri nezaretinde tasdikli yazılı
taahhütte bulunulması gerekmektedir.
Sera alanlarında yapılacak tesislerde yapı ruhsatı ilgili idarece verilir.
    Ayrıca, bu bölümde bulunmayan yapılaşmaya ilişkin hususlarda 3194 sayılı İmar
Kanunu ve ilgili yönetmelikleri geçerlidir.
     7.5.2.Sera Tarım Alanları İfraz ve Tevhit Şartları:
       Sera alanlarındaki İfraz İşlemleri 5578/5403 sayılı kanun kapsamındaki tarımsal alan
niteliği belirlenerek minimum parsel büyüklüğü koşulu uygulanır.
     Tevhit işlemlerinde parsel büyüklüğü şartı aranmaz.
7.6. Tarım Alanlarında Yapılacak Tarımsal amaçlı imar planları uygulama koşulları:
     İl Çevre Düzeni Planında yer alan tarım alanlarında; barınma ihtiyacını karşılayacak
konut ve müştemilatları, tarımsal amaçlı entegre olmayan yapılar, çiftlik ve bunların
teknik altyapı ve sosyal tesis alanları, resmi yapılar "İl Çevre Düzeni Planı" değişikliği
yapılmadan 5578/5403 sayılı "Toprak Koruma ve Arazi Kullanım Kanunu" nu ve ilgili
yönetmelik ve tüzükleri kapsamında imar planı yapılması durumunda; aşağıdaki
yapılanma koşulları-plan hükümleri ve           3194 sayılı İmar Kanunu ve mer'i mevzuat
çerçevesinde ilgili idaresince sonuçlandırılır.
       7.6.1. Bu tür tarımsal amaçlı konut ve müştemilatların ile tarımsal amaçlı entegre
olmayan tesisler için alt ölçekli imar planında "İl Çevre Düzeni Planı"ndaki lekesi belirtilerek,
vaziyet - kitle planı işlenecektir. Bu şekilde oluşturulacak imar planları 3194 sayılı İmar
Kanunu ve mer'i mevzuat çerçevesinde ilgili idaresince sonuçlandırılır.
       7.6.2. Bu tür alt ölçekli planlarda; çiftlik evi, barınma ihtiyacını karşılayacak konut
ve müştemilatların parselde bir yapı-bina olarak 300 m2 geçmeyecek ve azami bina
yüksekliği 10 metre olacaktır. Sadece barınma ihtiyacını karşılayacak konutlar için azami
toplam İnşaat Alanı-azami Emsal (E)=0.05'tir.


                                                 88
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

        7.6.3. Tarım alanlarında; yapılacak imar planı ile tarımsal amaçlı entegre tesis
niteliğinde olmayan yapılar, (mandıra, kümes, ağıl, sera ve tarımsal amaçlı depolar, gübre
ve slaj çukurları, un değirmenleri, tarım alet ve makinelerinin muhafazasında kullanılan
sundurma ve çiftlik atölyeleri gibi konut dışı yapılarda bunların teknik altyapı ve sosyal tesis
alanları) azami toplam inşaat alanı; E= 0.40 olacaktır. Bu tür faaliyetlerin yapılacağı tarım
alanlarında yapı çekme mesafeleri ve yükseklikleri alt ölçekli planlarda ilgili idaresince
belirlenir ve ilgisine göre ilgili kurum ve kuruluşlarca yürütülür.
Bu alanlarda, örtü altı tarım yapılması durumunda seralar emsale dahil değildir.
Tarımsal amaçlı yapılar amacı dışında kullanılamaz ve başka bir kullanıma dönüştürülemez.
        7.6.4. Tarım alanlarında; barınma amaçlı konut ve müştemilatı ile birlikte yapılacak
tarımsal amaçlı entegre olmayan yapılar, çiftlik ve bunların teknik altyapı ve sosyal tesis
alanları, azami toplam inşaat alanı; E= 0.45 olacaktır. Ayrıca, bu bölümde bulunmayan
yapılaşmaya ilişkin hususlarda 3194 sayılı İmar kanunu ve ilgili yönetmelikleri geçerlidir.
7.7. Tarım Alanlarında Yapılacak Tarımsal amaçlı entegre nitelikteki tesisler Uygulama
Koşulları;
    İl Çevre Düzeni Planında yer alan tarım alanlarında yapılacak tarımsal amaçlı entegre
nitelikteki tesisler (Tarımsal Sanayi Tesisleri) 5578/5403 sayılı " Toprak Koruma ve Arazi
Kullanım Kanunu"nu ve ilgili yönetmelik ve tüzükleri kapsamında değerlendirilerek yapılan
imar planlarında eğer teklif edilen bu tesislerin 10.000 m2 üzerinde ise Çevre Düzeni Planı
değişikliği yapılması şarttır. Bu tür tesislerin 10.000 m²'nin altında olması durumunda İl Çevre
Düzeni Planı değişikliğine gerek kalmaksızın alt ölçekli planlar yapılmak suretiyle 3194 sayılı
İmar Kanunu ve mer'i mevzuatı çerçevesinde ilgili idaresince sonuçlandırılır.
7.8. Organik Tarım Alanları (OTA):
Organik Tarım Alanları’nda yapılacak doğal tarım, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı’nca belirlenen
kriterler doğrultusunda yapılacaktır.
İçme ve kullanma suyu temin edilen kıta içi yüzeysel su kaynaklarının bulunduğu havzalarda,
mutlak ve kısa mesafeli koruma kuşaklarında yapılan tarımsal faaliyetlerde, organik tarım ve
bu tür organize "Organik Tarım Alanları (OTA)" gelişime özendirilecektir. Bu alanlarda suni
gübre ve ilaçlama bu tür alanlarda kullanılmaması esastır. Bu alanlarda tarımsal yapılara ve
diğer her türlü yapılaşmaya izin verilmeyecektir.
7.9. Bu planda tarım arazisi olarak gösterilmiş alanlarda mera, makilik, orman vb, vasıflı
alanlar bulunması durumunda, bu alanlarda ilgili plan hükmüne, başlıklı maddesi hükümleri
doğrultusunda uygulama yapılır.
7.10. Tarımsal İşletme Ve Tarımsal Entegre Sanayi Geliştirme Bölgeleri (ETB)
        7.10.1 Bu alanlar tarım ve hayvancılık faaliyetlerinin sürdürüleceği tarımsal amaçlı
yapılar ile birden fazla işletmede üretilen tarımsal ürünlerin üretimden sonra işlenerek, fiziksel
veya kimyasal özellikleri değiştirilip bir veya birden fazla yeni ürüne dönüştürülmesinin
yapıldığı tarımsal amaçlı entegre nitelikte yapıların toplu olarak (organize ev arıtma, geri
kazanım, bertaraf tesislerinin toplu olacak şekilde) yer alabileceği alanlardır.
        7.10.2 Bu alanlarda yer alacak işletmelerin yapılanma koşulları ve nitelikleri imar
planlarında ilgili kurum görüşleri doğrultusunda belirlenecektir.

                                               89
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

        7.10.3. Bu planda ETB olarak Entegre Tarım Geliştirme Bölgesi planlanan alanlarında
bitkisel tarım, seracılık, hayvancılık, zeytincilik ve narenciye v.b. özel mahsul-ürünleri
şeklinde ayrı bölgeler olup, bu ürünlerin işlenmesine yönelik entegre nitelikte tarımsal amaçlı
tesisler desteklenecektir. Bu amaçla örneğin zeytinciliğin gelişmesinin entegre nitelikte
tesislerin toplu halde yapılmasına yönelik arsa üretilmesi, atıkların geri dönüşüm ve bertaraftı
sağlanarak çevreye dost teknolojilerin tarım bölgesine yakın konumlarda konuşlanmasına alt
ölçekli planlarla izin verilecektir.



7.11. Mera Alanları (M)
7.11.1. Bu planda mera alanı gösterilmiş veya gösterilmemiş mera alanlarında, 5178/4342
sayılı “Mera Kanunu” kapsamında uygulama yapılacaktır.
7.11.2. "İl Çevre Düzeni Planı"nda Mera olarak gösterilmiş alanlarda, Mera Kanunu dışında
ve özel mülkiyete konu alanlar bulunması durumunda "Mera Kanunu" ve “Tarım alanları-
arazileri” plan hükümleri uyarınca uygulama yapılacaktır.



F-8. ORMAN ALANLARI PLAN HÜKÜMLERİ
8.1. T.C. Çevre ve Orman Bakanlığı’nca, 6831/3373 sayılı “Orman Kanunu” uyarınca
saptanmış ve saptanacak alanlardır. 6831/3373 sayılı Orman Kanunu'na göre orman sayılan
alanların doğal karakterinin korunarak geliştirilmesi esastır.
 "İl Çevre Düzeni Planı"nda “Orman Alanı” olarak gösterilen alanlar, devlet ormanları, hükmi
şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlar, özel ormanlar, muhafaza ormanları,
ağaçlık veya ağaçlandırılacak alanlar, orman depoları ve Orman İçi Dinlenme ve Mesire
Alanları,vb. alanlar olup 6831 sayılı “Orman Kanunu” hükümlerine tabi alanlardır. Orman
alanları 6381/3373 sayılı “Orman Kanunu” ve ilgili yönetmelikleri çerçevesinde korunacaktır.
8.2. 6831/3373 sayılı Orman Kanunu'na göre orman sayılan alanların sınırları esas olacaktır.
Orman sınırları konusunda, alt ölçekli planların-imar planlarının yapımı sırasında orman
kadastro sınırları esas alınacak olup ilgili kurum görüşünün alınması şarttır.
8.3. Bu planda orman alanı olarak gösterilmiş alanlarda, özel mülkiyet olarak tapuya tescil
edilmiş parseller, 6831 sayılı “Orman Kanunu”nu kapsamında değerlendirilir. Bu planda
orman alanı olarak gösterilmiş, özel mülkiyete konu olan alanlarda; rekreatif amaçlı yapılar ile
konut, tarım, hayvancılık türü entegre olamayan nitelikteki yapılar Çevre Orman
Bakanlığı’ndan izin alınmak şartıyla yapılabilir.
Orman alanı içinde olan ve bu planda orman alanı ve ağaçlık alan olarak gösterilmiş olsa
dahi, özel mülkiyet olarak tapuya tescil edilmiş parseller, yapılanma koşulu imar planı
yapılmaksızın; tarımsal amaçlı yapılar, konut ve müştemilatların Çevre Orman Bakanlığı’nın
uygun görüş vermesi halinde aşağıdaki yapılanma koşullarında yapılabilir.
Emsal (E)             = 0,.06
Maks. bina yüksekliği = 6.50m (2kat) (tarımsal amaçlı yapılar için)
Min ifraz büyüklüğü   = 5000 m2
İfrazdan sonra oluşacak parselin minimum yola cephesi: 25 metre,
                                           90
                                 İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                  PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Barınma ihtiyacı için yapılacak konut binaları bir parselde 250 m²'yi geçmeyecek ve konut
emsali E=0.05'tir.
8.4. Mesire Alanları (Orman İçi Dinlenme Yerleri):
Planda hangi kullanımda olduğuna bakılmaksızın, 2873 sayılı “Milli Parklar Kanunu” ile 6831
sayılı “Orman Kanunu”nun 25.maddesi’ne göre tespit (tescil) edilmiş ve edilecek mesire
alanlarında müşterek tesisler, günübirlik kullanım tesisleri, organize kamp tesisleri ve
gecelemeye yönelik yapı, tesis ve donatılar yer alabilir.
       Planda hangi kullanımda olduğuna bakılmaksızın 2873 sayılı Milli Parklar Kanunu ile
       6831 sayılı Orman Kanunu’nun 25. maddesine göre tespit (tescil) edilmiş veya
       edilecek Mesire Alanları’nda Çevre ve Orman Bakanlığı’ndan olumlu görüş alınması
       halinde aşağıdaki hükümler geçerlidir:
   a. Mesire Alanları (Orman İçi Dinlenme Yerleri): Rekreasyonel ve estetik kaynak
      değerlere sahip alanlarda kamunun dinlenme, eğlenme (rekreatif) yönünde günübirlik
      ve/veya geceleme ihtiyaçlarını karşılayan ve arazi kullanım özelliklerine göre gerekli
      yapı, tesis ve donatılarla kullanıma açılan veya açılmak üzere Çevre ve Orman
      Bakanlığı’nca ayrılan orman ve orman rejimine tabi sahalar ile Orman Genel
      Müdürlüğü’nün özel mülkiyetinde, işletilmesi Çevre ve Orman Bakanlığı’na verilmiş
      sahalar olup, bu alanlarda Müşterek Tesisler, Günübirlik Kullanım Tesisleri, Organize
      Kamp Tesisleri ve Sabit Gecelemeye yönelik yapı, tesis ve donatılar yer alabilir.
   b. Bu alanlarda E=0.06 ve Hmax=6.50 m.yi geçemez. (a) bendinde geçen kullanım
      türleri kapsamında hangi tip yapı, tesis ve donatıların yer alacağı alt ölçekli planlarda
      belirlenir.
   c. Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünce Mesire Alanları özelinde
      hazırlanan ve onaylanan Gelişme Planları doğrultusunda, Mesire Alanlarının
      büyüklüğüne göre hazırlanacak 1/5.000 ölçekli Nazım İmar Planı veya 1/1.000 ölçekli
      Uygulama İmar Planı belediye ve mücavir alanları içinde ise belediye meclisince.
      Belediye ve mücavir alanı dışında ise Valilikçe onanmadan uygulamaya geçilemez.
Bu alanlarda yukarıda belirtilen kullanım türleri kapsamında hangi tip yapı, tesis ve
donatıların yer alacağı ve yapılanma koşulları imar planlarında belirlenir.
8.5. Planlama bölgesi bütününde, hangi kullanımda kaldığına bakılmaksızın, orman
mülkiyetinde olan ve Orman Genel Müdürlüğü’nce tahsisi yapılan alanlar, gerekli izinler ve
T.C. Çevre ve Orman Bakanlığı’nın görüşünün alınması kaydı ile 1/25.000 ölçekli Çevre
Düzeni Planı değişikliğine gerek kalmaksızın, tahsis süresi dahilinde tahsis amacına uygun
olarak kullanılabilir.
8.6. Orman Kanunu’nun 2.maddesinin (b) bendine konu olan alanlarda, yerleşik alan
niteliğindeki alanlar hukuki durumda olabilecek değişikliklerin sonucuna göre, Orman Genel
Müdürlüğü ve Milli Emlak Genel Müdürlüğü görüşleri alınarak, bu planın nüfus kabulleri, ilke
ve kararları doğrultusunda incelenerek, bu alanlarda mahkeme kararları sonucu doğacak
haklar saklı kalmak ve gerekli Çevre Düzeni Planı değişikliğinin yapılması kaydıyla alt ölçekli
planlarda değerlendirilebilir. Tarımsal nitelik kazanmış olan kısımlarda ise Çevre Düzeni
Planı değişikliği yapılmasına gerek duyulmaksızın bu planın ilgili hükümleri uyarınca işlem
yapılır.

                                              91
                                   İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                    PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

8.7. Orman içi Ağaçlık, Ağaçlandırma ve Erozyon Kontrolü Genel Müdürlüğü (AGM)
tarafından ağaçlandırılmış-ağaçlandırılacak alanlar : Bu alanlar kamu mülkiyetinde olup
ağaçlandırılacaktır. Bu konuda alt ölçekli planlar yapılırken AGM Müdürlüğü'nün görüş
alınması şarttır. Kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişiler tarafından yapılacak
ağaçlandırma ve erozyon kontrolü çalışmalarının ilgili mevzuatınca yapılması esastır.
Orman alanlarında, hususi-özel orman ve ağaçlandırma-ağaçlandırılacak alanlarda yapılacak
yapılarda yapılanma koşulu alt ölçekli planlarında;
       Emsal (E)             = 0,06
       Maks. bina yüksekliği = 4,50 m (1kat)
Ekim ve dikim suretiyle meydana getirilen hususi ormanlar hariç, hususi ormanlar Min ifraz
büyüklüğü    = 500 ha.
8.8. İl Çevre Düzeni Planında ve alt ölçekli planlarda ağaçlandırılacak alan gösterilen
mezarlık alanları bu hükmün dışında ilgili mevzuatınca değerlendirilir.


F-9. ASKERİ ALANLAR ve ASKERİ GÜVENLİK BÖLGELERİ PLAN HÜKÜMLERİ

9.1. Askeri alanlarda, 22.12.1991 tarih ve 17552 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Askeri
Yasak Bölgeler ve Güvenlik Bölgeleri Kanunu” ve bu kanuna ilişkin yönetmelik hükümleri
geçerlidir.

9.2. Planlama kapsamında kalan askeri güvenlik bölgeleri, askeri yasak bölgeler ve askeri
hizmetler için kamulaştırılacak sahalarda yapılanma koşulları için Genelkurmay
Başkanlığı'nın ve/veya Milli Savunma Bakanlığı'nın (MSB) görüşü alınacaktır.
9.3. Askeri ve NATO Akaryakıt Boru Hatlarının sağında ve solunda 5’er metrelik
kamulaştırma güzergahında ve boru hattı üzerine ve boru hattı boyunca yol açılmaması,
planlanmış yolların güzergahlarının kaydırılması zorunludur.


F-10. KORUMA ALANLARI
10.1 Sit Alanları
       10.1.1. Bu planda yer alan ve almayan sit alanları 5226/3386/2863 sayılı “Kültür ve
Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu” uyarınca belirlenen ve belirlenecek olan sit alanları
(kentsel, arkeolojik, doğal ve karma) korunacaktır.
     10.1.2. Bu plan kapsamındaki sit alanlarında alınmış kurul kararları ile bu planın
onanmasından önce onaylanmış koruma amaçlı imar planları yürürlüktedir.
        10.1.3. Sit alanlarında kullanım kararları, ilgili idaresince hazırlanacak olan koruma
amaçlı imar planı çalışmalarında ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınmak ve bu planın
ilke ve stratejilerine aykırı olmamak üzere, ilgili bakanlığın uygun görüşü alınarak, koruma
amaçlı imar planlarında belirlenecek ve Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun
uygun görüşü doğrultusunda kesinleşecektir.
        10.1.4. Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlükleri’nce sınırları
tespit edilen sit alanları içerisindeki Koruma Amaçlı İmar Planları bu plan kararlarına uygun,
                                               92
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

çevre düzeni planı değişikliği yapılmadan, alt ölçekli plan ve plan revizyonları veya plan
değişikliği yapılabilir. Onaylanan planlar ilgili idaresince Valiliğe bildirilir.
10.2. Koruma statüsüne sahip diğer alanlar ; Bu alanlarda, ilgili mevzuatı çerçevesinde
ilgili kurum ve kuruluşlarca alt ölçekli plan kararları, alanın özelliğine bağlı olarak
sonuçlandırılır.
       10.2.1. Deniz kaplumbağaları üreme ve koruma alanları
Bu alanlarda yapılacak uygulamalarda, ve alt ölçekli planlamalarda T.C. Çevre ve Orman
Bakanlığı, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü’nün görüşünün alınması
zorunludur. Bu alanda 3621 sayılı kıyı kanununun 6. maddesi ile kıyı kanunu uygulama
yönetmeliğinin 13. ve 14. maddesinde tanımlanan yapı ve tesisler yapılamaz. 7. madde
kapsamındaki dolgu veya kurutma yoluyla arazi kazanılamaz kum çıkarılamaz.
Deniz Kaplumbağalarının Üreme alanları; kıyı çizgisi ve kıyı kenar çizgisi arasında kalan kıyı
alanını ifade eder. Bu alanların mutlak suretiyle doğal karakteri korunacak alan olarak
korunacak ve herhangi bir imar fonksiyonu getirilmeyecektir.
Deniz Kaplumbağalarının Üreme alanları; çevresindeki sınırları, yani "koruma alan sınırı"
T.C. Çevre ve Orman Bakanlığı, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü tarafından
net olarak belirleyinceye ve koruma amaçlı planların yapımına kadar deniz
kaplumbağalarının çiftleşme zonunda kıyı çizgisinden deniz tarafına doğru 1 mil içinde (bu
planda gösterilen kıyı zonundan) ve üreme mevsiminde (1 Mayıs-31 Eylül ) Tarım
Bakanlığı'nca balık avı yapılması yasaklanması için gerekli tedbirler alınacaktır.
Birincil Koruma Bölgesi: Deniz kaplumbağalarının yumurtlama kumsalıdır. Kıyı çizgisinden
itibaren 65m.lik alanı kapsar. Kıyının 65m.’den dar olması durumunda kıyı kenar çizgisine
kadar olan bölgedir.
İkincil Koruma Bölgesi: Yumurtlama kumsalı olan 65m.lik alanın bitiminden itibaren kıyı
kenar çizgisine kadar olan alandır.
Üreme ve Koruma Alanları Tampon Bölgesi: Kıyı kenar çizgisinden itibaren 50m.lik
bölgedir. Bu bölge içerisinde dönemin mevzuatına uygun olarak yapılaşmalar haricinde yeşil
alan dışında herhangi bir imar fonksiyonu getirilemez ve her türlü yapı yapılamaz.
Üreme ve Koruma Alanları Etki Alanı: Deniz kaplumbağaları için koruma amaçlı önlemler
alınması gerekli olan, tampon bölgenin bitiminden itibaren, kara yönünde 50m. derinlikteki
alandır. Bu alanda dönemin imar mevzuatına göre yapılmış yapılar haricinde günübirlik ve
yeşil alan dışında hiç bir imar fonksiyonu getirilmeyecektir.
Deniz tarafından kıyı çizgisinden itibaren 1 deniz mili içinde deniz ve su ürünleri çiftlikleri ve
tesisleri kurulamaz.
10.2.2. Akdeniz Foku Yaşam Alanları
Bu alanlarda yapılacak turizm uygulamalarında, T.C. Çevre ve Orman Bakanlığı, Doğa
Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü’nün görüşünün alınması zorunludur. Akdeniz
Foku Yaşam Alanları zonunda Deniz tarafından kıyı çizgisinden itibaren 1 mil içinde deniz
ve su ürünleri çiftlikleri ve tesisleri kurulamaz ve balık avcılığı yapılamaz.
10.2.3. Sulak alanlar ; “Sulak Alanların Korunması Yönetmeliği” hükümleri doğrultusunda
uygulama yapılacaktır. Bu alanlarda yapılacak tüm uygulamalar, T.C. Çevre ve Orman
                                               93
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Bakanlığı, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü’nün görüşü doğrultusunda
yapılacaktır.
F-11. DOĞAL KAREKTERİ KORUNACAK ALANLAR PLAN HÜKÜMLERİ
11.1. Makilik-Fundalık Alanlar (MF) : Bu alanların doğal yapısının korunması esastır, ancak
özel mülkiyete tabi olan parsellerde kadastral bir yola cephesi bulunmak şartı ile konut ya da
tarımsal amaçlı yapılar yer alabilir.
Bu alanlarda yapılaşma ve ifraz/tevhit koşulları Diğer (Marjinal) Tarım alanları için getirilen
hükümlerle aynı olacaktır.
11.2. Makilik-fundalık alanların içindeki sit alanları ve etkileme geçiş alanlarındaki yapılaşma
koşulları: Koruma amaçlı imar planlarında düzenlenecektir.




F-12. YAPI YASAĞI GETİRİLEN ALANLAR PLAN HÜKÜMLERİ
12.1. Jeolojik Sakıncalı Alanlar, Heyelan, Taşkın, Kaya düşmesi riski bulunan alanlarda yapı
yapılması ve İmar Planına Esas Jeolojik ve Jeoteknik Etüt Raporları'nda ortaya konulan bu
tür alanlarda alt ölçekli planlarda getirilen kısıtlama ve tedbir ve yasaklara uyulacaktır.
12.2. T.C. Çevre ve Orman Bakanlığı, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü, Adana DSİ VI.
Bölge Müdürlüğü Etüd ve Plan Şube Müdürlüğü görüş yazısı 21 Ekim 2009 tarih ve 2218-
17397 sayılı yazılarına (2.madde afete yönelik hükümler 26.1 maddesi) ve taşkın alanları
fıkrasında belirtilen hususlardaki yasaklara uyulacaktır.
12.3. "İl Çevre Düzeni Planı"nda Entegre Sanayi Bölgelerinde belirtilen bölgesel "Sağlık
Koruma Bandı" içerisinde bacalı sanayi, fabrika tesisi, havaya ve toprağa ve suya kimyasal
atık üreten, koku ve gürültü yapan sanayi tesisi, kirletici etkisi bulunan bacalı sanayi tesisleri
fabrika ana binaları, akaryakıt depolama tesisleri yer alamaz. Ancak Bölgesel Sağlık Koruma
Bandı ile Yapılaşma Sağlık Koruma Bandı arasında mülkiyetin kalması halinde ulaşım
tesisleri, idari tesisler, sanayi tesisleri müştemilatları, transfer ve servis, satış üniteleri ve
yardımcı tesisler yer alabilir.
12.4. Su Havzaları Koruma Kuşakları
        12.4.1. Su kaynaklarının dengeli kullanımı esastır. Su kullanımında suyun verimli
kullanılması sağlanacaktır. Havzada su kaynaklarının korunmasına ilişkin yapılacak
çalışmalar “Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği” çerçevesinde, İl Çevre ve Orman Müdürlüğü
tarafından yürütülecektir.
       12.4.2. T.C. Çevre ve Orman Bakanlığı, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü, Adana DSİ
VI. Bölge Müdürlüğü Etüd ve Plan Şube Müdürlüğü görüş yazısı 21 Ekim 2009 tarih ve
2218-17397 sayılı yazılarına ve aşağıda belirtilen hususlara uyulacaktır.
       “Su Kirliliği Koruma ile ilgili (SKKYDYDY) Madde 8-9-10-11-12 uyarınca, kirletme
yasaklarına ve tüm yerüstü sularının sulama-sanayi-rekreasyon vb diğer kullanım amaçlarına
uygun olarak korunması, aynı şekilde yeraltı sularının da içme suyu-sulama-sanayi-


                                               94
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

rekreasyon vb. amacına uygun olarak korunması öngörülmektedir. Baraj rezervuarlarının
SKKY esas alınarak emisyon etkilerinden korunması öngörülmektedir.”
       “(İçmesuyu) Hizmet sunan mevcut ve mutasavver DSİ Genel Müdürlüğü mevcut ve
mutasavver baraj ve göletlerinin, rezervuarlarının, sulama-drenaj şebekelerinin ve
güzergahlarının, sulama ve drenaj sanat yapılarının, içmesuyu ve sulama isale veya
derivasyon hatlarının, içme suyu arıtma tesis yerlerinin vb su ve toprak kaynakları geliştirme
hizmetlerinin yapılacak imar çalışmalarında fiziki olarak ve emisyon vb etkilerden
korunmasının esas alınması öngörülmektedir”.
      12.4.3. Bu plan kapsamında kalan su havzalarının tamamında, DSİ Genel
Müdürlüğü’nce havza planları hazırlanacaktır.
       12.4.4. Su toplama havzaları, içme ve kullanma suyu koruma kuşakları ve yeraltı su
kaynakları çevresinde Katı atıkların düzenli toplanması ve depolanması esas olup bu
alanlarda “Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeliği” hükümlerinde belirlenen kriterler çerçevesinde
uygulama yapılacaktır.
       12.4.5. İçme ve kullanma suyu kaynağı olarak belirlenmiş alanlarda “Su Kirliliği
Kontrolü Yönetmeliği” hükümleri geçerli olup içme ve kullanma suyu koruma kuşakları içinde
kalan tüm kentsel ve kırsal yerleşmelerin altyapıları öncelikle ele alınıp iyileştirilecektir. Bu
alanlarda yapılacak uygulamalarda Çevre ve Orman Bakanlığı ve Devlet Su İşleri Genel
Müdürlüğü’nün görüşü alınacaktır.
       12.4.6. Su toplama havzaları, içme ve kullanma suyu koruma kuşakları ve yeraltı su
kaynakları çevresinde ; İçme ve kullanma suyu kaynaklarının sürdürülebilir koruma ve
kullanımına yönelik olarak yapılacak olan havza koruma veya özel hüküm belirleme
çalışmalarında bu planın ilke ve stratejileri ile nüfus kabulleri esas alınacaktır.
        12.4.7. Bu plan sınırları içerisinde ilgili idarece bu planın projeksiyon hedef yılı baz
alınarak, su projeksiyonlarının yapılması esas olup, suyun verimli kullanılması için gerekli
tedbirler ilgili idarece alınacaktır.
        12.4.8. İl’de yer alan su toplama havzalarında yer alan suyun tek bir elde toplanması
ve korunması amacıyla DSİ yetkili olacaktır. DSİ su dağıtımı konusunda sistem kurulmasına
ilişkin entegre proje üretecek, su temininin gelişigüzel açılan kuyularla yapılmaması
hususunda denetleme yapacaktır.
         12.4.9. İçme ve kullanma suyu kaynakları su toplama havzalarının mutlak ve kısa
mesafeli koruma alanlarında “Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği ve Teknik Usuller Tebliği”nde
belirtilen hususlar geçerlidir. Özel hükümler oluşturulup Çevre ve Orman Bakanlığı’nın onayı
alındıktan sonra uygulamalara geçilebilir.
        12.4.10. İçme ve kullanma suyu temin edilen kıta içi yüzeysel su kaynaklarına ilişkin
özel hükümler belirleninceye kadar, “Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği” hükümleri geçerlidir.
İçme ve kullanma suyu temin edilen kıta içi yüzeysel su kaynaklarının bu yönetmeliğin
16.maddesi kapsamında özel hüküm belirleme çalışmasının yapılması durumunda,
belirlenen özel hükümlerin, bu plana ve her tür ve ölçekteki planlara işlenmesi zorunludur.


F-13. ALTYAPI VE ULAŞIM ALANLARI PLAN HÜKÜMLERİ

                                               95
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

        Mevcut ulaşım altyapısı dışında, bu planda mevcut ve önerilen havaalanı; heliport
alanları demiryolu ve karayolu/yol güzergahları ile liman, iskele yat limanı vb. gibi gösterimler
şematik olup bu kullanım kararlarının işlerlik kazanabilmesi için ilgili kurumlarca yatırım
programına alınması gereklidir. Bu planın onayından sonra karara bağlanacak olan devlet
yatırımları, planın ilke ve stratejileri doğrultusunda bu plana işlenecektir.

13.1 Karayolu Ulaşımı
       13.1.1. Belediye ve mücavir alan sınırları içinde ve dışında karayolları kenarında
yapılacak tesislerde, 2918 sayılı “Karayolları Trafik Kanunu” ve “Karayolları Kenarında
Yapılacak Tesisler ve Açılacak Tesisler Hakkında Yönetmelik” ile 5576/5015 sayılı “Petrol
Piyasası Kanunu” ve ilgili yönetmelik hükümlerine uyulacaktır.
        13.1.2. Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından planlanacak yeni devlet veya il yolları
ile otoyolların kent içi ve çevresinden geçişlerinde, alt ölçekli planların yapılacaktır.
        13.1.3. Karayolu güzergâhlarında mevzuata uygun olmak koşulu ile akaryakıt ve LPG
istasyonları, servis istasyonu, konaklama tesisi, yeme içme tesisi v.b. gibi karayoluna hizmet
verecek tesisler ile teşhire ve ticarete yönelik mağazalar yer alabilir. Bu plan sınırları içinde
karayolları kenarında yapılacak akaryakıt ve LPG istasyonlarında, 2918 sayılı “Karayolları
Trafik Kanunu” ve karayolları kenarında yapılacak ve açılacak tesisler hakkında yönetmelik”
ile 5576/5015 sayılı “Petrol Piyasası Kanunu” ve ilgili yönetmelik hükümlerine uyulacaktır.
Beraberindeki ticari ünitelere ilişkin yer tespiti ve yapılanma koşulları ve planda değişiklik
gerektirmeden ilgili kurum ve kuruluş görüşleri doğrultusunda alt ölçekli imar planlarında
belirlenecektir.
Karayolu kenarında veya diğer kara ulaşım güzergâhlarında yapılacak akaryakıt-LPG satış
ve bakım istasyonu alanlarında, İl çevre düzeni planı değişikliğine gerek kalmaksızın, imar
planlarının ilgili kurum ve kuruluş görüşleri doğrultusunda, ilgili idaresince onaylanmasını
müteakip uygulamaya geçilir. Bu alanlarda yapılanma koşulu:
       Min parsel büyüklüğü           = 5000 m2 .
       Maksimum Emsal (E)             = 0.50 olacaktır.
        13.1.4. Terminal alanlarında yapılanma koşulları alt ölçekli imar planı aşamasında
belirlenecektir. Bütüncül ve özel proje çalışmalarının yapılması zorunludur. Zorunlu olması
halinde, bu tesislerin tarım arazilerinde yer alabilmesi, 5578/5403 sayılı “Toprak Koruma ve
Arazi Kullanım Kanunu” ve ilgili yönetmelik hükümleri uyarınca gerçekleşebilir.
Karayolu kenarında veya diğer kara ulaşım güzergâhlarında yapılacak terminal alanlarında,
1/25.000 ölçekli İl Çevre Düzeni Planı değişikliğine gerek kalmaksızın, imar planlarının ilgili
kurum ve kuruluş görüşleri doğrultusunda, ilgili idaresince onaylanmasını müteakip
uygulamaya geçilir.
13.2. Deniz Ulaşımı ve Denizyolları
        13.2.1. Kıyı Kanunu ve ilgili yönetmelikleri uyarınca; kıyı alanları ile deniz kıyı
alanlarında yapılacak kıyı ve deniz yapılarına ilişkin planlamalar Bayındırlık ve İskân
Bakanlığınca onaylanır. Bu alanlarda “Kıyı Kanunu” ve ilgili yönetmelikleri ile yürürlükteki ilgili
diğer mevzuat hükümleri doğrultusunda uygulama yapılacaktır. Kıyı alanı ve deniz kıyısı


                                                96
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

alanlarda Kıyı Kanununa göre onaylanacak deniz ulaşım tesisleri vb. alt ölçekli imar planları
Hatay İl Çevre Düzeni Planına işlenmek üzere sayısal ortamda İl Özel İdaresine gönderilir.
       13.2.2. Bayındırlık İskân Bakanlığı'nca onaylanan "İskenderun Körfezi, Kıyı Alanları,
Bütünsel Plan ve Yönetimi" projesindeki hususlara uyulmalı ve sahil ve diğer karasal
alanlarda bu plana uygun alt ölçek planlar yapılmalıdır.

        13.2.3. Limanlar/İskeleler: Bu kullanımlar için ayrılan/ayrılacak alanlarda, imar
planları ilgili kurum ve kuruluşlarca onaylanmadan uygulama yapılamaz. Plan bütünlüğü
açısından, 1/25.000 ölçekte kıyı alanı ve sahil şeridinde planlanan alanlarda verilen arazi
kullanım fonksiyonun rasyonel kullanımı açısından; teknik zorunluluk ve kapasite öngörüleri
dâhilinde fizibilitesi oluşturulmuş raporlar doğrultusunda, kıyı alanı, deniz kıyı alanı ve sahil
şeridi ve çevresini kapsayacak şekilde onaylanabilir.
        13.2.3.1. Mevcut Liman ve İskeleler: Hatay İl Çevre Düzeni Planı'nda mevcut kıyı ve
deniz yapıları şematik olarak işlenmiş ve daha önce mevzuatına göre onaylanmış imar
planları bulunan tüm deniz ve kıyı yapıları ile dolgu alanları planları yürürlüktedir.
          13.2.3.2. Öneri Liman ve İskeleler: Hatay ili için önerilen deniz ulaşım ve kıyı
yapıları şematik olarak işlenmiştir. Öneri Liman ve İskeleler için plan onama sürecinde
"İskenderun Körfezi, Kıyı Alanları, Bütünsel Plan ve Yönetimi" projesindeki hususlara göre
ilgili plan bölümü için Bayındırlık ve İskân Bakanlığı'nın görüşü ve onayı alınacaktır.

       13.2.3.3 Liman Ardı Transfer ve Servis Alanları
Liman Gerisi Servis ve Transfer Alanları deniz alanında, dolguda, kıyıda, sahil şeridinde
dolgu olmak ve sahil şeridi dışında arazilerde bulunmak üzere yapılabilir. Liman alanından
farklı olarak addedilirler ve bu alanlarda liman ve deniz ulaşımına hizmet verecek kıyı
alanlarında yapılacak kıyı ve deniz yapıları yer alabilir. İhtiyaç olması halinde, bu planın
ilkeleri ve ilgili mevzuat doğrultusunda, ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak, bu
planda hangi kullanımda olduğuna bakılmaksızın, alt ölçekli planlarda liman alanlarına bitişik
liman gerisi servis alanlar belirlenebilir.

       13.2.4. Yat Limanı ve Barınaklar: Küçük çapta, kısa süreli yanaşmalara imkân
tanıyan bu yat yanaşma iskelelerinde “Yat Turizminin Geliştirilmesi Hakkında Yönetmelik”e
uyulacaktır. İmar planları, ilgili kurum ve kuruluşlarca onaylanmadan uygulama yapılamaz.

       13.2.5. Tekne İmal Çekek Yeri: Bu plan üzerinde belirtilmesine gerek olmadan Kıyı
kanunu ve mevzuatına göre, deniz üzerinde yapılaşma zorunluluğu olmayan ve yatlara
kışlama, karada muhafaza, bakım ve küçük onarım (tersane ve büyük onarım tesisleri hariç)
hizmetlerini verebilecek nitelikteki tesislerdir. Tekne imal ve çekek yerlerinde, karada tekne
başına 150 m² hesabı ile alan ayrılacaktır.
13.3. Havaalanları ve Havayolu Ulaşımı :
Bu alanlarda “Havaalanı Yapım, İşletim ve Sertifikalandırma Yönetmeliği” hükümleri
doğrultusunda uygulama yapılacaktır. 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanununun 47nci
maddesi gereğince hava alanlarının ve ilgili tesis ve teçhizatın çevresinde, Bakanlıkça
belirlenecek esaslar içinde ve saptanacak bir alan dahilinde izin alınmadıkça hava trafiği,
uçuş güvenliği ve haberleşmeyi engelleyecek, seyrüseferi ve meydan güvenliğini tehlikeye


                                               97
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

düşürecek nitelikte ve yükseklikte bina, yapı, inşaat yapılması, ağaç ve direk dikilmesi, tesis
kurulması yasaktır.
DLHİ tarafından verilen Hatay Havaalanı Mania Planı ve görüş yazıları çerçevesinde
aşağıdaki şartlara uyulacaktır.
"İl Çevre Düzeni Planı”nda gösterilen Hatay Havaalanı Mania sınırları içerisinde kalan
alanlarda alt ölçekli plan yapılması zorunlu olup her türlü yapılaşma ve ağaç, direk dikilmesi
yapılaşama yükseklikleri Ulaştırma Bakanlığı Demiryolları, Limanlar Hava Meydanları İnşaatı
Genel Müdürlüğü'nden uygun görüş ve mania şartlarının alınması zorunludur.
İnşa edilecek sivil hava alanları, helikopter iniş-kalkış alanları, deniz hava tesisleri ve sivil
havacılıkta kullanılacak her türlü iniş-kalkış pistlerinin yer seçimine ait kriterleri belirlemek
Hava Alanları Daire Başkanlığı’na ait olacaktır.


13.4. Demiryolları ve İstasyonlar:
Mevcut ulaşım altyapısı dışında, bu planda mevcut ve önerilen demiryolları ve istasyonları
gösterimleri şematik olup bu kullanım kararlarının işlerlik kazanabilmesi için ilgili kurumlarca
yatırım programına alınması gereklidir. Bu planın onayından sonra karara bağlanacak olan
devlet yatırımları, planın ilke ve stratejileri doğrultusunda bu plana işlenmesi esastır. Bu
amaçla Hatay İli Ulaşım Master Planı hazırlanmalı ve yatırımcı kamu kurum ve kuruluşlarla
birlikte ulaşım ana kararları verilmelidir. Öneri demiryollarının yer seçimi fizibilite raporları ve
mali fizibilite ön raporları hazırlatılmalıdır.
Demiryolu İstasyon alanlarında yapılanma koşulları alt ölçekli imar planı aşamasında
belirlenecektir. Bütüncül ve özel proje çalışmalarının yapılması zorunludur.


F-14. ENERJİ ÜRETİM ALANLARI VE ENERJİ TAŞINIM - İLETİM TESİSLERİ


14.1. Enerji üretim alanlarında ilgili kurum ve kuruluşlardan alınan izinler ve Enerji Piyasası
Düzenleme ve Denetleme Kurulunca verilecek lisans kapsamında, Çevre ve Orman
Bakanlığı'nın uygun görüşünün alınması kaydı ile imar planlarının ilgili kurum ve kuruluş
görüşleri doğrultusunda, ilgili idaresince onaylanmasını müteakip plan sayısal ortamda İl
Çevre Düzeni Planına işlenerek uygulamaya geçilir.

14.2. Enerji Kaynak Alanları, 5346 sayılı “Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi
Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanun” çerçevesinde korunacaktır.

14.3. Rüzgar Enerji Santralleri (RES)

       14.3.1. Mevcut onanlı Rüzgar Enerji Santrallerinde mevcut onanlı imar planları ve
plan hükümleri geçerlidir. Bu santrallerde ilave ve tadilat ilgili plan hükümlerine göre
yapılabilir.

        14.3.2. Rüzgar Enerji Santralleri (RES) Kırsal ve Kentsel Yerleşim ve Gelişme
alanlarında yapılamaz. RES'lerin yapılabileceği alanlar Kırsal ve Kentsel Yerleşim alanlarına
minimum 1 Km uzaklıkla olması şarttır.İlgili İdaresince tasdik edilen RES planları için leke

                                                98
                                   İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                    PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

değişikliğine gerek yoktur.Ancak bu planlar İl Çevre Düzeni Planı’na işlenmek üzere İl Özel
İdaresine teslim edilir.

14.4. Enerji Taşınım - İletim Tesisleri

İlgili Bakanlıklarca yeni yapılacak Enerji Nakil Hatları ve Enerji İletim Tesisleri ve bunların teknik
altyapı Tesislerinde; Çevre Düzeni Planı değişikliği ve alt ölçekli planların yapılması aranmaz

Ancak büyük enerji iletim ve taşınım ana hatların İl Çevre Düzeni Planına işletilir.

Alt ölçekli plan yapılan yerlerde bu tür enerji taşınım ve iletim tesislerinin yapımı durumunda
koruma kuşakları; İl Çevre Düzeni Planı hükümlerine göre ve ilgili kurum ve kuruluşların
görüşleri doğrultusunda uygulanır.

       14.4.1. Doğalgaz Boru Hatları

Doğalgaz boru hattı çevresinde alt ölçekli planlar yapılırken doğalgaz boru hatları, enerji nakil
hatları, enerji iletim tesisleri ve içme suyu boru hatları için ilgili kurum/kuruluş görüşlerinin
alınması ve bu doğrultuda söz konusu hatlar/tesisler ve etkileşim alanları ile ilgili plan kararları
verilmesi esastır.

        14.4.1.1. Kamulaştırılarak BOTAŞ adına mülkiyet ya da irtifak hakkı tesis edilmiş
olan güzergah şeridi üzerinde yapılaşmaya kesinlikle izin verilmeyecektir. Kamulaştırma
şeridi üzerinde yeşil alan, bina niteliği taşımayan açık tesisler, projelerin BOTAŞ tarafından
uygun bulunmasından sonra yapılabilir.

        14.4.1.2. Boru hattı kamulaştırma şeridi üzerinde yapı niteliği taşımayan yaya ve
trafik yolları geçişleri ve boru ekseni üzerinde süreklilik arz etmeyecek yol, su, elektrik vb.
gibi teknik altyapı projeleri için BOTAŞ iznini alınması gereklidir. İzin başvurularına geçiş
projeleri eklenecektir. BOTAŞ ek güvenlik önlemleri önerdiğinde bu tedbirler alınmadan
inşaat uygulamasına geçilemez.

       14.4.1.3. Doğalgaz boru hatları ve tesisleri çevresindeki planlama ve imar uygulama
çalışmalarında ilgili kuruluştan aksine bir görüş alınmadığı takdirde; uyulması gerekli planlama
koşulları ve güvenlik kriterleri aşağıdaki gibidir:

       Yeraltına gömülü olarak bulunan boru hatlarına (Doğal gaz ana hatta 75 bar
basınçta) yaklaşma mesafesi boru hattının her iki tarafında 35 m’dir.

       Doğalgaz istasyonlarına yaklaşma mesafesi 50 m’dir. Tesis alanlarının çevresinde
mülkiyet sınırından itibaren koruma bandı oluşturulması zorunludur.

      Benzin istasyonlarının, istasyon ve boru hatlarına yaklaşma mesafesi ilgili yönetmelik
hükümleri ve kurum görüşleri çerçevesinde uygulama yapılması esastır.

      Patlayıcı madde bulunduran veya kullanan tesislerin doğal gaz istasyonlarına
yaklaşma mesafesi 400 m’dir. Bu alanlarda ilgili yönetmelik hükümleri çerçevesinde
uygulama yapılması esastır.

       Boru hattına yaklaşma mesafeleri BOTAŞ’a onaylatılacaktır.

                                                 99
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

        Trafolar, doğalgaz kamulaştırma irtifak hattı sınırına 30-120 KW için en az 20m.,
120-380 KW için 40m.’den daha yakına yapılamaz. Bu mesafelerin altına düşülmesi
gereken durumlarda BOTAŞ tarafından belirlenecek ek güvenlik önlemlerinin yerine
getirilmesi zorunludur.

      14.4.2. Enerji Nakil Hatları : Enerji    nakil     hatlarının yaklaşma     mesafeleri
uygulamalarında, ilgili kurum/kuruluş tarafından belirlenen minimum mesafelere uyulacaktır.

      Alt ölçekli planlar yapılırken TEİAŞ’ın (Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi) ve
TEDAŞ'ın     görüşü alınacak ve diğer hususlarda Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri
Yönetmeliği’ndeki hükümlere göre uygulama yapılacaktır.

       14.4.3. Diğer enerji taşınım ve iletim hatları için ilgili mevzuatı çerçevesinde çevresel ve
güvenlik tedbirlerine uyulur.



F-15. SU-KANALİSAZYON-ÇÖP ARITMA-ATIK GERİ DÖNÜŞÜM TESİSLERİ
15.1 içme suyu boru hatları : DSİ Genel Müdürlüğü'nce kente içme suyu getirilen taşıyıcı
ana boru hattının geçtiği alanlarda yapılacak alt ölçekli planlama çalışmalarında DSİ Genel
Müdürlüğü’nün görüşü alınacaktır.Bunların arıtılacağı içme suyu arıtma tesislerinde yapı
yaklaşma mesafesi için Hatay İl Özel İdaresi,İl Çevre ve Orman Müdürlüğü’nün görüşü
doğrultusunda belirlenir.

15.2. Kanalizasyon : Alt ölçekli planlarda planlama alanı bütününde toplu arıtma
sistemlerine geçilmesi konusunda entegre projelere ağırlık verilecektir.
Kentsel ve sanayi alanlarında bütüncül projeler dahilinde hazırlanacak arıtma tesisleri
devreye girinceye kadar, arıtma tesisi zorunluluğu olmayan tesis ve yapılar çevresinde
gereksinimi karşılayacak ve sağlık kurallarına uygun pissu kanalları (kanalizasyon) ağı; varsa
yapı ve tesislerin pissu kanalları bu ağa bağlanır. Yoksa “Lağım Mecrası İnşaatı Mümkün
Olmayan Yerlerde Yapılacak Çukurlara Ait Yönetmelik”te belirtilen nitelik ve koşullara uygun
olacak biçimde, genel ya da her yapı ve tesis için bağımsız pissu çukuru yapılır. Pissu
çukurları kesinlikle deniz, göl ve nehirlere bağlanamaz ve boşaltılamaz.
Turistik tesislerin, büyük alan kullanımı gerektiren tesislerin ve toplu olarak gerçekleştirilecek
konut yerleşmelerinin pissuları için atık su arıtma sistemi kurulacak ve işletilecektir. Atık su
%90 oranında arıtılmadan deşarj yapılamaz ve söz konusu arıtma sistemleri
gerçekleştirilmeden yapı kullanma izni verilemez. Arıtılan suyun öncelikle sulamada
kullanılması esastır.


15.2. Arıtma Tesisi Alanları Her türlü sıvı atığın ilgili mevzuatta belirtilen standartları
sağlayacak şekilde arıtılması veya bertaraf edilmesi için kurulan tesislerin yer aldığı
alanlardır.

Bu çevre düzeni planı bütünü içinde her türlü sıvı atıkların ilgili mevzuatta belirtilen
standartları sağlayacak şekilde arıtılması veya bertaraf edilmesi zorunludur.

Planlama bölgesinde bulunan yüzeysel su kaynaklarının su kalitesinin olumsuz yönde
etkilenmesini önlemek amacıyla, atık sularını, akarsu, toprak v.b. gibi alıcı ortamlara veren ve

                                               100
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

nüfusu yoğun olan ilçe ve belde belediyelerinin kanalizasyon sistemleri tamamlanacak ve
kanalizasyon sisteminin sonlandığı noktada atık su arıtma tesisleri inşa edilecektir.

Arıtma tesisi alanlarının yer seçimi ve uygulaması, bu planın genel kullanım, koruma ve
gelişme ilke ve hedefleri çerçevesinde, ilgili kurum ve kuruluşların uygun görüşleri alınarak,
belediyeler ile kurum ve kuruluşlar tarafından oluşturulan veya oluşturacak birlikler
vasıtasıyla yapılabilir. Bu alanlar da 31.12.2004 tarih ve 25687 sayılı resmi gazetede
yayınlanan Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliğine uyulacaktır.

Kıyı yasası gereği kıyı ve sahil şeridi içerisinde yapılabilecek kullanımlar için 1/25.000 Ölçekli
Hatay Çevre Düzeni Planı değişikliğine gerek kalmadan imar planı yapılabilir.

15.3 Evsel Çöp-Katı Atık Depolama ve Bertaraf Tesis Alanları

İlgili idare tarafından atılmak istenen ve çevrenin korunması bakımından düzenli bir şekilde
bertaraf edilmesi gereken katı atık maddelerinin depolandığı veya bertaraf edildiği tesislerin
yer aldığı alandır. Bu alanda “Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeliği” koşulları geçerlidir.

Bu alanda ÇED olumlu raporu alındıktan sonra uygulama yapılacaktır.

Bu çevre düzeni planı bütünü içinde, her türlü atıkların kaynağında ayrı toplanması, deponi
alanlarına taşınması, transfer istasyonlarının kurulması, geri kazanım ile ilgili işlemlerin
yürütülmesi ve bertaraf edilmesi gibi iş ve işlemleri kapsayan atık yönetimi sisteminin
kurulması ile ilgili çalışmalar, T.C. Çevre ve Orman Bakanlığı, ve yerine göre T.C. Kültür ve
Turizm Bakanlığı ve ilgili belediyeler tarafından yapılacaktır.

Yakma veya düzenli depolarının yanı sıra fiziksel/kimyasal/biyolojik önişlem ünitelerini içeren
entegre atık bertaraf veya geri kazanım tesislerinin yer seçiminde, atığın en yakın ve en
uygun olan tesiste bertaraf edilmesi ilkesi çerçevesinde, bölgenin atık miktarı dikkate alınarak
ilgili kurum ve kuruluşların görüşü doğrultusunda tesisi yer seçimi belirlenir. Bu tür tesisler
için daha önce yürürlükteki çevre düzeni planlarında olmasa dahi alt ölçekli planları olan
projeler bu imar planları kararları ve hükümleri dahilinde imar uygulamalarına devam ettirilir.

Bu tesislerin uygulanmasına yönelik olarak önerilen birlik modelleri katı atık yönetim
sisteminin kurulmasını üstlenebilir. Yönetim sistemi kuruluncaya kadar “Katı Atıkların
Kontrolü Yönetmeliği” koşulları geçerlidir.

Düzenli depolama tesisleri kurulacak sahanın üzerinde koku kirliliğini önlemek için günlük
örtü toprağı serilecektir. Ayrıca çöp deponi merkezinde toz oluşumunu önlemek için düzenli
olarak sulama işleri yapılacaktır.

Sızıntı sularının yeraltı sularına karışmasını önlemek için deponi sahasının tabanı geçirimsiz
tabaka ( kil, HDPF, geotekstil vb) ile kaplanacaktır.

İçme ve kullanma temin edilen ve edilecek olan Yüzeysel Su Kaynaklarının Kirlenmeye Karşı
Korunması Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine uyulacaktır.

Çöp depolama sahasında oluşacak olan gazların patlama riskini ortadan kaldırmak için gaz
toplama bacaları yaptırılması zorunludur.


                                               101
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Çevre güvenliğinin sağlanması amacı ile çöp deponi sahasının etrafı tel çit ile çevrilecektir.

Mahalli Çevre Kurulu kararında belirtilecek olan çöp deponi sahası ile ilgili yapı yaklaşma
mesafesine uyulması zorunludur.

15.4 Sanayi ve Ticari Katı Atık Geri Kazanım Tesisi Alanları
Sanayi ve Ticari artıkların üreticisi tarafından atılmak istenen ve çevrenin korunması
bakımından düzenli bir şekilde bertaraf edilmesi gereken katı atık maddelerinin depolandığı
veya bertaraf edildiği tesislerin yer aldığı alandır. Bu alanda “Katı Atıkların Kontrolü
Yönetmeliği” koşulları geçerlidir.

Bu çevre düzeni planı bütünü içinde, her türlü atıkların kaynağında ayrı toplanması, deponi
alanlarına taşınması, transfer istasyonlarının kurulması, geri kazanım ile ilgili işlemlerin
yürütülmesi ve bertaraf edilmesi gibi iş ve işlemleri kapsayan atık yönetimi sisteminin
kurulması ile ilgili çalışmalar, T.C. Çevre Ve Orman Bakanlığı, ve yerine göre T.C. Kültür ve
Turizm Bakanlığı ve ilgili belediyeler tarafından yapılacaktır.

Bu alanda ÇED olumlu raporu alındıktan sonra uygulama yapılacaktır.

15.5 Tehlikeli Atık Bertaraf Tesis Alanları

Çevre Düzeni Planı bütünü içinde kimyasal, tıbbi, tehlikeli atıkların, kaynağında ayrı
toplanması, bunların depone alanlarına taşınması, transfer istasyonlarının kurulması, geri
kazanım ile ilgili işlemlerin yürütülmesini kapsayan atık yönetimi sisteminin kurulması ile ilgili
çalışmalar Çevre ve Orman Bakanlığı, Valilikler, Belediyeler tarafından tamamlanarak
işlemler buna göre yürütülecektir. Mahalli idarelerce oluşturulan/oluşturulacak birlikler,
tehlikeli katı atık yönetim sisteminin kurulmasını üstlenebilirler. Yönetim sistemi kuruluncaya
kadar "Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeliği" koşulları geçerlidir.

Tehlikeli atıkların depolama işlemi sırasında alınan önlemlerin yeterli olduğu veya atığın
özelliği sebebi ile depolama işleminde çevrenin olumsuz yönde etkilenmeyeceğinin bilimsel
olarak ispat edilmesi hallerinde, atıklar depolanabilir veya bu amaçla depo tesisi kurulmasına
izin verilebilir. Çevre düzeni planı bütünü içinde her türlü tehlikeli atıkların ilgili mevzuatta
belirtilen standartları sağlayacak şekilde bertaraf edilmesi zorunludur.

15.6. Hayvan Bakımevi

Hatay ili bütününde sahipsiz ve bakıma muhtaç hayvanların bakım, aşılama ve kısırlaştırma
gibi işlemlerinin yapıldığı, hayvanların sahiplendirilinceye veya alındığı ortama geri
bırakılıncaya kadar rehabilite edildiği ve bu süre içerisinde barındırıldığı alanlardır. Bu
alanlarda 5199 sayılı “Hayvanları Koruma Kanunu” uyarınca işlem yapılır.

F-16. ÖZEL KANUNLARA TABİ ALANLAR PLAN HÜKÜMLERİ

     Bu alanlar,tabiatı koruma alanları,yaban hayatı koruma                      sahaları,askeri
alanlar,özel çevre koruma sahaları,sulak alanlar vb. alanlardır.

16.1 Bu alanlarda, yetkili kurum ve kuruluşlarca yapılacak planlama çalışmalarının, bu
alanlarla ilgili kanun hükümleri saklı kalmak kaydıyla, sürdürülebilir kalkınma ve çevre ilkeleri
ile bu planın ilke ve stratejileri doğrultusunda yapılması gereklidir.

                                               102
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

16.2. Bu alanlarda, bu planın onayından önce ve sonra ilgili kanunlar uyarınca yürürlüğe
konmuş ve konacak olan her tür ve ölçekteki planlar geçerlidir.

16.3. Yetkili bakanlık ya da kuruluşlarca yapılacak veya yaptırılacak planlarda, bu alanlar
içerisinde bulunan hassas alanlar, orman alanları, tarım alanları, sulak alanlar, kumullar vb.
gibi alanları tehdit edici yönde ve yoğunlukta yapılaşma kararı getirilemez.

Bu alanlarda çevre kirliliğini önlemek için her türlü önlemin alınması gereklidir.

Bu alanlar içerisinde yer alan, içme ve kullanma suyu ile yüzeysel su kaynaklarının
korunması esas olup su kirliliği kontrolü yönetmeliği hükümlerine uyulacaktır.

Bu alanlarda her türlü katı ve sıvı atık bertarafı için gerekli önlemler alınacak ve hiçbir atık
önlem alınmadan alıcı ortama verilmeyecektir.

Bu alanlarda, ilgili kanun hükümleri saklı kalmak kaydı ile bu planda belirlenen arazi kullanım
kararlarının bu alanlar içindeki taşıma kapasitesi oranında alandan sorumlu kurumca
sürekliliğinin sağlanması esastır.

16.4. Kültür ve Turizm Gelişim Bölgesi ve Turizm Merkezleri:

    Aşağıda belirtilen planlama alanları, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nca "Turizm Teşvik
Kanunu hükümleri doğrultusunda onaylanarak uygulama yapılır.

    “ Samandağı Kültür ve Turizm Gelişim Bölgesi” Planlama Alanı: Turizm Bakanlığı’nın
R.G: 17 Ekim 1993 sayı: 21731 B.K.K. 17.9.1993, 93/4833 kararıyla ilan edilen Hatay İli
Samandağ ve İskenderun İlçesinde yer “Samandağ Turizm Bölgesi” sınırları içerisinde
Turizm Bakanlığı’nın alanla ilgili özel kanun hükümleri geçerlidir.

     “İskenderun Kıyı Bandı Turizm Merkezi”: Kültür ve Turizm Bakanlığı’nca 11.01.1998
tarih 23227 sayılı Resmi Gazete'de ilan edilen Hatay İli İskenderun İlçesinde yer alan
“İskenderun Kıyı Turizm Merkezi” sınırları içerisinde Turizm Bakanlığı’nın alanla ilgili özel
kanun hükümleri geçerlidir.

      “Güzelyayla Turizm Merkezi”: Kültür ve Turizm Bakanlığı’nca 08.12.2006 tarih 26370
sayılı Resmi Gazete'de ilan edilen Hatay -Belen ilçesi, Güzelyayla Köyü “Güzelyayla Turizm
Merkezi” sınırları içerisinde Turizm Bakanlığı’nın alanla ilgili özel kanun hükümleri geçerlidir.

16.5. Patlayıcı Madde Depolama Ve Üretim Alanları
       Bu planda gösterilen sanayi ve depolama alanları içinde, niteliği gereği yer alamayan,
"Tekel Dışı Bırakılan Patlayıcı Maddelerle, Av Malzemesi Ve Benzerlerinin Üretimi, İthali,
Taşınması, Saklanması, Depolanması, Kullanılması, Yok Edilmesi, Denetlenmesi Esaslarına
İlişkin Tüzük"te tanımlanan maddelerin üretimi, atık bertarafı, depolanması, tesis yer seçimi,
izin ve ruhsata ilişkin her türlü iş ve işlemleri, ilgili mevzuatı doğrultusunda hazırlanacak alt
ölçekli planları ilgili idaresince onaylandıktan sonra yapılabilir. Mevzuatı gereği Onaylanan alt
ölçek planlar, Çevre Düzeni Planı'na işlenerek Valiliğe İl Özel İdaresi ve ilgili kuruma teslim
edilir. Söz konusu tesis alanları amacı dışında kullanılamaz.




                                               103
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

     6551 sayılı Patlayıcı Maddelerin depolanması ve üretimi ile ilgili tüzük koşullarına göre
Bayındırlık Ve İskan Baklanlığı Teknik Araştırma ve Uygulama Genel Müdürlüğünce alt
ölçekli planları yapılacaktır.

     Bu tür kullanımların yer aldığı alt ölçekli planlarda doğalgaz ve akaryakıt petrol boru
hatlarına olan uzaklığının en aza 400 m. olacak ve bunun altında yapılan alt ölçekli
planlamaya ve uygulamalara kesinlikle izin verilmeyecektir. Akaryakıt Depolama
Alanlarından ise en az 15 km. uzaklıkta olacak şekilde uygulanması zorunludur.

16.6. Kıyı Alanı Ve Deniz Kıyı Alanları ;

       "il Çevre Düzeni Planı"nda gösterilen deniz alanlarında , kıyı alanında ve Kıyı kenar
çizgisi içine isabet eden alanlara isabet eden arazi kullanım fonksiyonları için Kıyı Kanunu ve
ilgili mevzuat hükümleri geçerli olup bu kanun uyarınca yetkili Bakanlık tarafından alt ölçekli
plan ve uygulamamlar yapılır.

16.7. Su Ürünleri Üretim Alanları :

    Bu alanlarda, 1380 sayılı “Su Ürünleri Kanunu”, 112830/3621 sayılı Kıyı Kanunu”,
“5491/2872 sayılı Çevre Kanunu” ve ilgili yönetmelikleri ile yürürlükteki diğer mevzuat
hükümleri doğrultusunda uygulama yapılacaktır.

    Su ürünleri üretim alanlarının 1380 sayılı su ürünleri kanunu ve ilgili yönetmelikleri
uyarınca yapılacak yer seçimlerinde, ilgili kurum ve kuruluşların görüşlerinin alınması ve bu
planla kullanım kararı belirlenmiş alanlara (turizm alanları, yerleşme alanları, kıyı yapıları,
korunan alanlar vb.) olası olumsuz etkilerinin önlenmesi için mesafe, akıntı hızı, akıntı yönü,
derinlik vb. kriterlerin göz önünde bulundurulması esastır. Bu alanlara ilişkin koordinatlar ve
onaylanan planlar sayısal ortamda, veri tabanına işlenmek üzere ilgili Bakanlıklara gönderilir.

Denizde ve kıyıda, su ürünleri üretimi, deniz tarımı yapılan alanlar ile ilgili planda belirtilen,
deniz ve kıyı alanlarını ağırlıklı olarak kullanan sektörel bölgelerde yapılmasına özen
gösterilmelidir.

16.8. Kentsel Dönüşüm / İyileştirme Ve Sağlıklaştırma Alanları

         Kalitesiz ve düzensiz kentsel meskun alanlar için Kentsel Dönüşüm, Kentsel Yenileme
veya Kentsel İyileştirme Alanları önerilmelidir. Mevcut meskun alanlarda bölgelere göre
yapılaşma nizamı kademeli olarak geliştirilecektir. Mevcut meskun alanlarda mevcut plan ve
ruhsat şartlarına uymaları için Serbest Nizam yapılaşma kararı getirilebilir. Ancak konut
kalitesi ve düzensiz yapılaşmanın önüne geçmek için kentsel dönüşüm yenileme ve
iyileştirme bölgeleri Çevre düzeni planında, kentsel alanlarda belediyelerin görüş ve önerileri
doğrultusunda belirlenerek önerilmelidir. Bu projeler imar programlarında değerlendirilmelidir.
         Dolayısıyla bu alanlarda İl Çevre Düzeni Planı ile birlikte revizyonları yapılarak yeni
yapılaşma kararları getirilmeli ve minimum parsel büyüklükleri ve bu parsel büyüklüklerine
göre yapı emsali verilmelidir.

16.9. Kaynak Suları Şişeleme ve Ambalajlama Tesisleri



                                               104
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

      Kaynak suları şişeleme ve depolama alanları, İl Özel idaresi ve diğer ilgili
kuruluşlardan alınacak görüşler doğrultusunda, ilgili idarelerce belirlenir. Bu alanlarda
yapılacak tesisler için İl Özel idaresi ve ilgili kuruluşların görüşleri doğrultusunda hazırlanacak
imar planları, İl Genel Meclis'ince onanmadan uygulama yapılamaz.

Bu tesislerdeki yapılanma koşulları “Doğal Kaynak, Maden ve İçme Suları ile Tıbbi Suların
İstihsali, Ambalajlaması ve Satışı Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair
Yönetmelik” hükümlerine göre belirlenir.

G. PLANLAMA BÖLGELERİ VE ALTBÖLGESİ PLAN HÜKÜMLERİ
       1. ASİ HAVZASI PLANLAMA BÖLGESİ PLAN HÜKÜMLERİ

       Tarım sektörünün desteklenmesi, toprak ve su kirliliği üzerinde baskı oluşturacaktır. Bu
durum, plan döneminde, tarımsal faaliyetlerin çevresel etkilerinin denetimini zorunlu
kılacaktır. Tarımda kimyasal madde kullanımının, toprak ve bundan kaynaklı yer altı suyu
kirliliği dikkate alınarak yapılması gerekmektedir. Bu durum, tarım yapılan Asi Havzasında
özellikle çok iyi bir şekilde denetlenmelidir.

1.1. Asi Havzası Kuzey Planlama Bölgesi Plan Hükümleri

    Asi Havzası kuzeyi planlama alt bölgesinde "Afet iskan Alanları" ayrılacaktır. Bu alanlarda
1/1000 ölçekli imar planlarının hazırlatılması yeterlidir.

     Bölgenin kırsal yerleşimlerde yer alan yöresel mimari konut tipolojileri, Valilik ve İl Özel
İdaresinin koordinasyonun ile Üniversiteler, ve ilgili kamu kuruluşları ve sivil toplum örgütlerinin
katkılarıyla hazırlanacaktır. Bu tipolojilere uygun konut mimari projeleri özellikle kırsal
yerleşmelerde isteyenlere ücretsiz olarak ev yapımında kullandırılacaktır.

Tarım ve Köyişleri Bakanlığınca bu alanlarda organik tarım uygulamalarının teşvik edilmesi
için strateji ve politikalar geliştirilecektir.

Tarımsal ve ilaç ve gübre kullanımı ile kara avcılığının denetlenmesi için Çevre ve Orman
Bakanlığı, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı ve Yerel İdarelerin ortak koordinasyonunda uygulama
ve denetlemeye yönelik bir eylem planı hazırlanacak ve uygulama bu plan doğrultusunda
gerçekleştirilecektir. Asi Nehri ve diğer akarsular yoluyla denize ulaşan tarımsal ilaç ve
gübre kaynaklı kirlilik yükünün azaltılması sağlanacaktır.

1.2. Asi Havzası Güney Planlama Bölgesi Plan Hükümleri

Bölgenin kentsel ve kırsal yayla yerleşimlerde yer alan yöresel mimari konut tipolojileri, Valilik
ve İl Özel İdaresinin koordinasyonun ile Üniversiteler, ve ilgili kamu kuruluşları ve sivil toplum
örgütlerinin katkılarıyla hazırlanacaktır. Bu tipolojilere uygun konut mimari projeleri özellikle
kırsal yerleşmelerde isteyenlere ücretsiz olarak ev yapımında kullandırılacaktır.

    Özel Mahsul Zeytincilik Tarım Hükümleri doğrultusunda ve idare tarafından belirlenen
alanlarda imar izni verilebilir.

    Asi Havzası güneyi planlama alt bölgesinde "Afet İskan Alanları" ayrılacaktır. Bu alanlarda
1/1000 ölçekli imar planlarının hazırlatılması yeterlidir.


                                               105
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

    Planlama alt bölgesinde kentsel Atıkların Asi Nehri’ne arıtmadan ve açık boşaltan
kanalizasyon sistemleri kaldırılarak yeni sistemler oluşturulacaktır.

      Kültürel turizmin ve inanç turizmin geliştirilmesine yönelik olarak, önemli hac merkezi
olan St. Pierre Kilisesi, Küçükdalyan ve diğer Belediye sınırları içinde bulunan arkeolojik sit
alanı ve Habib-i Neccar Dağı Sit Alanı içindeki kale ve bunların yakın çevreleriyle
ilişkilendirilerek bir bütün olarak , Antakya Belediyesi önderliğinde yaptırılarak diğer ilgili
Belediyelerin katılımı ve uygun görüşleri ile birlikte, özel plan alanı kapsamında sadece alt
ölçekte planları yapılarak; ilgili idaresince onaylanabilir. Alt ölçek planların getirdiği yeni bir
arazi kullanım kararı veya plan hükmü değişikliği varsa Çevre Düzeni Planına işlenerek,
onaylanmak üzere Hatay Valiliği'ne gönderilir.


      Planlama Alt Bölgesi içinde Antakya kent merkezi için ulaşımda sıkışıklık çevresel ve
şehircilik anlamda sorunlar yaratan; sanayi, küçük sanayi alanları, stadyum, atıl duruma
düşmüş veya genişlemeye ihtiyacı olan belediye ve diğer kamu kurum ve kurumlara ait
tesisler ve/veya kullanımların; bu kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak kentin gelişme
alanlarına veya çevresinde planlanmıştır. Bu plan sonrasında bu tür ortaya çıkabilen durum
ve kullanımların olması durumunda ; taşınacak bu alanların yerlerine büyük çoğunluğunun
kentsel sosyal donatı alanları ve/veya yeşil alan/rekreasyonel alan/kent parkı ve /veya teknik
altyapı alanı olarak imara açılması esastır.

İlgili İdarece Samandağ Katı Atık Depolama tesisinin yapılması ve Katı Atıkların Kontrolü
Yönetmeliğine göre işletilmesi sağlanacaktır.

2. İSKENDERUN KÖRFEZİ KIYI HAVZASI PLANLAMA BÖLGESİ PLAN HÜKÜMLERİ

    İskenderun Körfezinde münferit yük ve akaryakıt dolum (denizde boru hattı ve şamandıra)
iskelesi yapılamaz.

    Kıyıyı kullanan eş yükleri olan sektörlerin, birliklerin, organize sanayi bölgelerinin, yeni
geliştirilecek entegre veya kurulacak endüstri bölgelerinin, ortak proje üretmeleri, liman ve
iskele geliştirme platformu kurarak ve birlikte hareket edecek bir yönetim, örgütlenme finans
modeli ile hareket etmeleri İskenderun Körfezinin rasyonel kullanımı için esastır.

    Entegre geliştirilecek lojistik merkezler ve sanayi bölgelerinin ihtiyacı olan deniz ulaşımı
teklifleri toplu olarak yapılması durumunda Denizcilik Müsteşarlığı, Bayındırlık ve İskan
Bakanlığı ve Ulaştırma Bakanlığı'nca değerlendirilecektir. Planda öneri olarak verilmiş
alanların yer seçimi kriterlerinin değerlendirilmesi esastır.

İlgili Bakanlıklar ve müsteşarlık tarafından değerlendirilmiş, toplu kullanıma açılacak yeni liman
ve iskele alanların geliştirilmesi durumunda bütünsel planlama ve çözüm üreten bu tür deniz
ve kıyı yapıları için "İl Çevre Düzeni Planı"nda deniz ve kıyı alanlarında değişiklik yapılabilir.

Mevcut iskelelerin rehabilitasyonu, bakım ve onarım için gerekli tadilatlarının dışında ilave
dolgu alanı tadilat planları yapılamaz.

Yeni kurulacak akaryakıt depolama tesislerinin ihtiyacı yakınındaki iskeleye bağlanması
halinde plan uygulaması ilgili idarelerce yapılır devam ettirilir.


                                               106
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

Kıyıdan en az 1.100 metre uzaklık ve 30 metre derinlik kriterlerini sağlayan uygun alanlarda
kültür balıkçılığının geliştirilmesi sağlanacaktır.



2.1. İskenderun Körfezi Kıyı Havzası Kuzey Planlama Bölgesi Plan Hükümleri

  İskenderun Kuzeyi alt ölçekli planlar        hiç bir şekilde Çevre Düzeni Planı değişikliği
onaylanmadan uygulamaya geçilemez.

    Gelecekte, Sektörel Gelişim Rezerv Kullanım Alanı olarak ayrılmış entegre geliştirilecek
lojistik köy - merkez ile Sektörel Gelişim Rezerv Kullanım Alan olarak ayrılmış entegre
geliştirilecek sanayi bölgeleri Körfezi kullanan eş üretimleri olan alt sektör guruplarının,
birliklerin, organize sanayi bölgelerinin, yeni geliştirilecek entegre veya kurulacak endüstri
bölgelerinin, ortak proje üretmeleri, liman ve iskele geliştirme platformu kurarak ve birlikte
hareket edecek bir yönetim, örgütlenme finans modeli ile hareket etmeleri İskenderun
Körfezinin rasyonel kullanımı için esastır.

     Gelecekte, Sektörel Gelişim Rezerv Kullanım Alanı olarak ayrılmış entegre geliştirilecek
lojistik köy - merkez ile Sektörel Gelişim Rezerv Kullanım Alan olarak ayrılmış entegre
geliştirilecek sanayi bölgeleri ile yeni kurulacak enerji santralleri çevresinde yakın
yerleşmelerin bulunması halinde, kırsal ve kentsel bu yerleşimlerin sosyal hayatını ve
ekonomik yapısını bozmayacak tedbirlerin alınması gereklidir. Sağlık ve çevresel açıdan tehtid
oluşturması durumunda Çevre ve Orman Bakanlığı ve İl Çevre ve Orman Müdürlüğü ve
Mahalli Çevre Kurulu tarafından böyle bir durumun tespit edilmesi durumunda ilgili idarelerce
yeni iskan bölgeleri tespit edilerek gerekli tedbirlerin alınması zorunludur.

     Bu planda yer alan almayan, Tersane Alanları, Havaya tehlikeli atık bırakan bacalı sanayi
tesisleri, enerji santralleri (Termik, Rüzgar, Jeotermal, enerji santral tesis alanı) , akaryakıt
depolama tesisleri bu planda gösterilen yerleşim yerlerine en az bir kilometre olmak kaydıyla
Mahalli Çevre Kurulunca belirlenecek bir yaklaşımda olmak zorundadır.

    Bölgenin kentsel ve kırsal yayla yerleşimlerde yer alan yöresel mimari konut tipolojileri,
Valilik ve İl Özel İdaresinin koordinasyonun ile Üniversiteler, ve ilgili kamu kuruluşları ve sivil
toplum örgütlerinin katkılarıyla hazırlanacaktır. Bu tipolojilere uygun konut mimari projeleri
özellikle kırsal yerleşmelerde isteyenlere ücretsiz olarak ev yapımında kullandırılacaktır.

    Bu planda gösterilen yerleşme ve gelişme alanları dışında Tarımsal Niteliği korunacak
alanlarda ve benzeri alanlarda, özellikle narenciye ekili alanlarında tarıma dayalı entegre veya
entegre olmayan tesisler tarım alanları plan hükümleri veya kırsal yerleşme ve gelişme alanları
hükümlerine göre plansız yapılamayacaktır. Tüm tarım alanlarında alt ölçekli planlarda çiftçinin
barınma ihtiyacı dışında konut ve müştemilatları 250 m2 geçmeyecek şekilde ve tarlanın
azami yapı emsali E= 0.05 olacaktır.

İl Çevre Düzeni Planında , Entegre Lojistik Bölge-Ticari Depolama Alanı olarak belirlenmiş-
lekelenmiş, bölgelerde mevcut sanayi tesisleri varsa, dönemin mevzuatına uygun onaylanmış
imar planı bulunan sanayi tesisleri alanlarında kullanımlar alt ölçekteki planlarındaki durumu ile
devam ettirilebilir.

2.2. İskenderun Körfezi Kıyı Havzası Güney Planlama Bölgesi Plan Hükümleri


                                              107
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

   "İskenderun Körfezi Güney Planlama Alt Bölgesi"nde yük ve akaryakıt dolum (denizde boru
hattı ve şamandıra) iskelesi ve yat ve küçük çaplı teknelerin dışında tersane yapılamaz.


   Turizm merkezleri ve bölgelerinde turizm bölgesi/merkezi plan hükümleri geçerli olacaktır.

   Bu Alanların Dışındaki Alanlarda Turizm Plan Hükümleri Geçerlidir..

    Bölgenin kırsal yerleşimlerde yer alan yöresel mimari tipolojileri, Valilik ve İl Özel İdaresinin
koordinasyonun ile Üniversiteler, ve ilgili kamu kuruluşları ve sivil toplum örgütlerinin
katkılarıyla hazırlanacaktır. Bu tipolojilere uygun konut mimari projeleri özellikle kırsal
yerleşmelerde isteyenlere ücretsiz olarak ev yapımında kullandırılacaktır.

     Bu planda yer alan veya almayan, Turizm Alanları, ile denizde ve kıyıda Su Ürünleri
Üretim Tesisleri arasında; Mahalli Çevre Kurulu (MÇK) tarafından oluşturulacak etkileşim
yaklaşımı uzaklığı esas alınarak kurulabilir. Havaya tehlikeli atık bırakan bacalı sanayi tesisleri,
enerji santralleri (Termik, Rüzgar, Jeotermal, enerji santral tesis alanı) , akaryakıt depolama
tesisleri bu planda gösterilen yerleşim yerlerine en az bir kilometre olmak kaydıyla Mahalli
Çevre Kurulunca belirlenecek bir yaklaşımda olmak zorundadır.

    Planlama alt bölgesinde "Afet iskan Alanları" ayrılacaktır. Bu alanlarda 1/1000 ölçekli imar
planlarının hazırlatılması yeterlidir.

Kıyıdan en az 1.100 metre uzaklık ve 30 metre derinlik kriterlerini sağlayan uygun alanlarda
kültür balıkçılığının geliştirilmesi sağlanacaktır.



H. İZLEME VE DENETİME İLİŞKİN PLAN HÜKÜMLERİ

H-1. Uygulamadan sorumlu idareler, planlama bölgesi 1/25.000 ölçekli çevre düzeni planı,
plan kararları ve uygulama hükümleri uyarınca hazırlanacak alt ölçekli planların ve
uygulamaların, ilgili yasalara ve bu plan kararlarına uygunluğunu sağlamak için ilgili kurum ve
kuruluşların üzerlerine düşen görevlerini yapmalarını sağlamak, denetlemek ve yasal
süreçleri işletmekle yükümlüdür.

H-2. İlgili kurum ve kuruluşlar, 1/25.000 ölçekli çevre düzeni planı kapsamındaki tüm
alanlarda, kullanım türü ne olursa olsun yapılan aykırı uygulamaları, uygulamadan sorumlu
idare veya idarelere bildirmekle yükümlüdür.

H-3. Bu plana aykırı olarak yapılan alt ölçekli planların ve uygulamaların saptanması halinde,
ilgili mevzuatı uyarınca işlem tesis edilir. valilikler, aykırı uygulamaların iptalini ve uygun hale
getirilmesini ilgili kurum veya kuruluşa bildirir. aykırı uygulamaların düzeltilmemesi
durumunda, bu durum valilikler tarafından İçişleri Bakanlığı’na bildirilir.

H-4. Merkezi yönetim birimlerinin; İl Çevre Düzeni Planı , planlama bölgelerinde önemli etki
ve değişiklikler oluşturacak nitelikteki yatırımların planlanması aşamasında, valilikler ve ilgili
belediyelerle koordineli çalışması gereklidir.



                                                108
                                   İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                    PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

H-5. Yer altı suyu rezervleri kirlilik durumları D.S.İ. tarafından takip edilerek
sürdürülebilirliğinin sağlanabilmesi için alınması gerekli önlemler rapor edilerek, Çevre ve
Orman Bakanlığı, ilgili Belediyeler ve Valiliklere bildirilecektir.
H-6. Rezerv-öneri deniz ulaşım liman alanı olarak öngörülmüş alanlarda, ilgili kurumların ve
yatırımcı kamu kurum ve kuruluşlarının talebi üzerine hayata; mer’i mevzuat çerçevesinde
geçirilebilir.

Hatay ilinin, ulaşım durumu ve yeni farklı ulaşım sistemleri ihtiyacını ortaya koyan ve ulaşım
altyapısı konusunda çözümler içeren 2040 yılı gelişimine göre yapılan "İl Çevre Düzeni
Planı"nda ulaşım altyapı alanı olarak deniz limanı ve demiryolu veya raylı sistem hatları
önerilmiştir. Yatırımcı kamu kurum ve kuruluşlarının göz önüne alınması beklenen bu
plan öngörüleri şematik ve simgesel olarak ilin çözüm bekleyen ulaşım sorunlarına
dikkat çekmesi açısından da önemlidir. Bu amaçla Hatay İli Ulaşım Master Planı
hazırlanmalı ve yatırımcı kamu kurum ve kuruluşlarla birlikte bu plandaki ulaşım ana kararları
ve önerileri hayat geçirilmelidir. Öneri limanların yer seçimi fizibilite raporları ve mali fizibilite
ön raporları hazırlatılmalıdır. Ayrıca bu amaçla bir "liman yönetim modeli ve icra modeli"
hazırlanmalıdır. Ulaştırma Bakanlığı, TCDD, Denizcilik Müsteşarlığınca öneri yük ve yolcu
terminalinin yönetim ve işletme yapısı sorgulanarak liman yönetim modeli veya otorite modeli
oluşturulmalıdır.

Bu plan ve kararlar sonrasında planlar Hatay Valiliği, İl Özel İdaresi tarafından DPT ve
Ulaştırma Bakanlığı'na bildirilmelidir. DPT ve Ulaştırma Bakanlığı karalarına göre İl Özel
İdaresi tarafından girişimlerde bulunularak; alt ölçek planlar Ulaştırma Bakanlığı katkısı ile
yaptırılmalı, bir sonraki aşamada mimari ve inşaat projeleri hazırlatılmalıdır.

Bir kıyı ve deniz alanında liman/iskele vb. kıyı yapıları yapım talebi Valilikler ve Belediyeler
vasıtalarıyla yapılır. İskele yapım talebi geldiği takdirde talep edilen alan bütün olarak
incelemeye alınmalı gerekçeleri çok iyi oluşturulmalıdır. Bu gerekçelerin oluşturulması Hatay
İli Ulaşım Ana Planı -Stratejik İl Planında yer almalı izlenmelidir.

H-7. "İl Çevre Düzeni Planı"nın İzlenmesi ve Denetimi,
        Planlamanın başarısı için vazgeçilmez bir ön koşul; izleme, denetleme ve
yönlendirmedir. Türkiye plan pratiğinde pek olmayan bu sürecin Planlama Bölgesi’ndeki
planlama bölgeleri bazında tesis edilmesi ve yukarıda sıralanan aktörlerin her birisinin
aynı zamanda gözlemcilik yapması önemle önerilmektedir.

       Yatırımcı kamu kurum ve kuruluşların Hatay İli ile ilgili yatırım ve koruma planları veya
Özel Planlama Alanları planları oluştuğunda ilgili değişiklikler yapılması gerek küresel
konjüktürde, gerekse ulusal yatırım alanları ve politikalar ve stratejilerin ve bölgesel
gelişmelere etkileri izlenerek oluşturulacak raporlar doğrultusunda ilgili idarelerce denetimler
yapılacaktır.

H-8. "İl Çevre Düzeni Planı" ve Planlı Kalkınmanın Yaşatılması
         8.1. İş bu "İl Çevre Düzeni Planı, Plan Hükümleri"nin güncel tutulması gerekmekte olup
her yıl bu konuda mevzuatta gelişebilecek ek kanun ve ilave yönetmelik isimleri, diğer
mevzuata uygunluk açısından belirtilmesi gerekli hususlarda İl Özel İdaresi , İmar ve Kentsel
İyileştirme Müdürlüğü'nce ilave ve değişiklik teklifi olarak İl Genel Meclisine sunulur.

                                                 109
                                  İL ÇEVRE DÜZENİ PLANI
                   PLAN AÇIKLAMA RAPORU VE PLAN UYGULAMA HÜKÜMLERİ

        8.2. Yatırımcı kamu kurum ve kuruluşların Hatay İli ile ilgili yatırım ve koruma planları
veya Özel Planlama Alanları planları oluştuğunda ilgili değişiklikler yapılması gerek küresel
konjüktürde, gerekse ulusal yatırım alanları ve politikalar ve stratejilerin ve bölgesel
gelişmelere etkilerine göre ve İl Çevre Düzeni Planı ve Plan hükümlerinin güncel ve geçerli
tutulması için; İl Çevre Düzeni Planı, plan müelliflerinin de bulunacağı geniş katılımlı il
toplantısında alınacak kararlar doğrultusunda PLANLAMA revize edilebilir.




                                              110

				
DOCUMENT INFO
Shared By:
Categories:
Tags:
Stats:
views:31
posted:6/25/2012
language:
pages:110