ARALING PANLIPUNAN by f8zhPfCf

VIEWS: 6,670 PAGES: 17

									                                                                                                  Kurikulum ng Edukasyong Sekondari ng 2010
                                                                                               Dokumentong Pangkurikulum sa Araling Panlipunan I




Programang Pamantayan:       Naipamamalas ng mag-aaral ang pag-unawa sa mga konsepto at isyu kaugnay ng kasaysayan,
                     ekonomiks at iba pang disiplinang panlipunan gamit ang mga kasanayan sa pananaliksik, pagsisiyasat , mapanuring pag-
                     iisip, matalinong pagpapasya ,pagkamalikhain,likas-kayang paggamit ng pinagkukunang-yaman, pakikipagtalastasan at
                     pagpapalawak ng pandaigdigang pananaw tungo sa isang mapanagutang mamamayan ng bansa at daigdig.


        Pamantayan sa                      Pamantayan sa                         Pamantayan sa                          Pamantayan sa
         Unang Taon                        Ikalawang Taon                         Ikatlong Taon                        Ika-apat na Taon

Naipamamalas ng mag-aaral ang    Naipamamalas ng mag-aaral ang           Naipamamalas ng mag-aaral ang       Naipamamalas ng mag-aaral ang
pag-unawa sa mga pangunahing     pag-unawa sa mga pangunahing            pag-unawa sa mga pangunahing        pag-unawa sa mga pangunahing
kaisipan at mga napapanahong     kaisipan at mga napapanahong isyu       kaisipan sa kasaysayan ng daigdig   kaisipan at mga napapanahong isyu
isyung pangkasaysayan at         sa pag-aaral ng lipunan at kultura ng   at mga napapanahong isyu gamit      sa ekonomiks gamit ang mga
pampamahalaan ng Pilipinas       mga bansang Asyano gamit ang            ang mga kasanayan at                kasanayan at pagpapahalaga tungo
 gamit ang mga kasanayan at      mga kasanayan at pagpapahalaga          pagpapahalaga tungo sa              sa pagiging “globally competitive” at
pagpapahalaga tungo sa           tungo sa pagkakaroon ng                 pagkakaroon ng pandaigdigang        produktibong mamamayan ng
pagpapatatag ng pagkabansa,      kamuwangang pangkultura (cultural       kamalayan, kapayapaan at            bansa at daigdig.
sistemang demokratiko,           literacy), pagkakaunawaan, pag-         kaunlaran.
pagkakaisa at mabuting           aasahan at pagkakaisa ng mga
pagkamamamayan.                  mamamayan sa rehiyong Asya.




                                                                         1
                                                                                                                                Kurikulum ng Edukasyong Sekondari ng 2010
                                                                           ARALING PANLIPUNAN I                              Dokumentong Pangkurikulum sa Araling Panlipunan I

Pamantayan para sa Unang Taon: Naipamamalas ng mga mag-aaral ang pag-unawa sa mga pangunahing kaisipan at mga napapanahong isyung pangkasaysayan at pampamahalaan ng
                                   Pilipinas gamit ang mga kasanayan at pagpapahalaga tungo sa pagpapatatatag ng pagkabansa, sistemang demokratiko, pagkakaisa at mabuting
                                   pagkamamamayan.
                                                                                UNANG MARKAHAN
                       Antas 1: Resulta/Inaasahang Bunga                                               Antas 2: Pagtataya                       Antas 3: Mga Plano sa Pagkatuto
             MGA PAMANTAYAN                           MGA KAKAILANGANIN                                            Sa Antas ng                    Mga Gawaing              Mga
                                                                                       Produkto/
   Pangnilalaman           Pagganap               Pag-unawa         Mahahalagang                        Pag-unawa             Pagganap            Instruksyonal         Kagamitan
                                                                                       Pagganap
                                                                       Tanong
Naipamama-           Naipamamalas ng          Ang ugnayan ng 1.   Paano nabuo at    Pagsusulat    o Pagpapaliwanag a. Proyekto sa
                                                                                                                 1.                        1.       Pagsusuri ng     Batayan at
las ng mag-aaral     mag-aaral ang            tao sa kanyang      umunlad ang       pagsasagawa     Naipaliliwanag      kasaysayang        primaryang dokumento      sangguniang
ang pag-unawa sa     kasanayan sa             kapwa at sa         sinaunang         ng     proyekto ang kahalagahan lokal/case study       sa kasaysayang lokal      aklat
kahalaghan ng        pamamagitan ng           heograpiya ay       kabihasnang       tulad                        2.
                                                                                                 ng ng kasaysayan,      b. Pagsusuri ng
kasaysayan at sa     pagsulat o               nagbigay -daan sa Pilipino?           kasaysayang     heograpiya at tao dokumento            2. Paggamit ng mapa       Internet
bahaging             pagsagawa ng             pagbuo at pag-2.                      lokal o case sa pagbuo at3.         c. Pakikipanayam o upang maipaliwanag ang websites
ginampanan ng        gawain tulad ng          unlad ng mga 3.                       study ng kani- pag-unlad ng         paggamit ng oral   epekto ng lokasyon,
heograpiya at ng tao kasaysayang lokal o      karanasan ng                          kanilang        sinaunang           history            klima at likas na yaman   Mga babasahin
sa pag-buo at pag-   case study na            nakaraan na                           pamayanan o kabihasnang                                sa pag-usbong at pag-     tulad ng dyornal
unlad ng sinaunang nagpapakita ng             nagpasalin-salin at                   bayan           Pilipino.                              unlad ng kabihasnan at    at magazine
kabihasnang Pilipino malalim na pag-          naging bahagi ng                                      Interpretasyon                         mga pamayanan.
                     unawa sa bahaging        kasaysayan.                                           Bigyang puna na                                                  Mga kagamitan
                     ginampanan ng                                                                  pananagutan ng                         3. Pakikipanayam (oral    sa
                     kasaysayan,                                                                    bawat                                  interview) sa mga         pagsasagawa
                     heograpiya at tao sa                                                           mamamayan na                           historyador, eksperto sa  ng pakiki-
                     pagbuo at pag-unlad                                                            pangalagaan ang                        kapaligiran, at mga may   panayam
                     ng sinaunang                                                                   likas na yaman at                      kinalaman ukol sa
                     kabihasnang Pilipino.                                                          preserbasyon ng                        proyektong kasaysayang Mapa
                                                                                                    pamanang                               lokal.
A. Pag-aaral ng                                              4.
                                              Ang kasaysayan ay Bakit mahalaga                      kultural at                                                      Mga dokumento
    kasaysayan                                nagbibigay linaw    ang pag-aaral ng                  kasaysayan ng                          4. Pangangalap at         at Iba pang
- Kahulugan ng                                upang makabuo ng kasaysayan?                          bansa at ng kani-                      pananaliksik ng mga       ebidensya sa
    kasaysayan                                pananaw sa          .                                 kanyang                                dokumento na              pagsusulat ng
 - Kahalagahan ng                             nakaraan na                                           komunidad.                             matatagpuan sa            kasaysayang
     kasaysayan                               makatutulong sa                                                                              lokalidad                 lokal
 - Kaugnayan ng                               kasalukuyan at sa
     kasaysayan sa                            hinaharap                                                                                    5. Panonood ng pelikula
     iba pang                                                                                                                              o dokumentaryong
     disiplinang                                                                                                                           pangkasaysayan o
     panlipunan                                                                                                                            heograpikal

                                                                                       2
                      Antas 1: Resulta/Inaasahang Bunga                                        Antas 2: Pagtataya                          Antas 3: Mga Plano sa Pagkatuto
            MGA PAMANTAYAN                        MGA KAKAILANGANIN                                      Sa Antas ng                        Mga Gawaing             Mga
                                                                              Produkto/
  Pangnilalaman          Pagganap              Pag-unawa      Mahahalagang                     Pag-unawa             Pagganap               Instruksyonal         Kagamitan
                                                                              Pagganap
                                                                 Tanong
B. Heograpiya ng                           Mahalagang salik Paano                         Paglalapat                                                              Mga
   bansa                                   ang heograpiya    maiuugnay ang                Paglahok     sa    mga                        6. Pagsusulat ng          primaryang
(Pisikal at Kultural)                      sa pagbuo at pag- heograpiya sa                aktibidad         4. at   d. Pagpapakita ng   Reflection paper upang    pinagkunan:
                                        unlad ng            pagbuo at pag-                maihahayag         ang    kaalaman at         mataya ang antas ng       ng
-   Pinagmulan ng                       sinaunang           unlad ng                      paninindigan sa mga       kasanayan sa        kaalaman at               kasaysayang
    kapuluan                                                                              isyung pangkapaligiran    pamamaraan at       pagkaunawa sa bawat       lokal
                                        pamayanang          sinaunang
    Lokasyon, Laki,                                                                       at kultural na banta o    pagsusuring         aktibidad.
    Hugis, Klima ng                     Pilipino.           pamayanang                    sumisira sa kapaligiran   pangkasaysayan
    Pilipinas                                               Pilipino?                     at likas na yaman, at     (historical         7. Paggawa o pagsulat
    Rehiyonalisasyo                                                                       preserbasyon ng mga       methodology and     ng kasaysayang lokal
    n at Likas na                                                                         pamanang kultural at      analysis)           ng komunidad.
    Yaman ng                                                                              kasaysayan ng bansa
                                                                                                            5.      5. Pagsasagawa ng
    Pilipinas, Mga                                                                        o pamayanan.              case studies ng     8. Pampangkat na
    Pangkat-                                                                                                        piling pamayanan    gawain at presentasyon
    Etnolinggwistiko                                                                      Perspektibo
    ng Pilipinas                                                                          Mabigyang katwiran na
                                                                                          para sa kabutihan ng
                                                                                          bansa lalo na ng
-   Sinaunang                                                                             susunod na
                                        May maunlad ng      1. Paano
    kabihasnang                                                                           henerasyon ang                                9. Pagtalakay sa mga
                                        kabihasnan    ang   namuhay ang
    Pilipino                                                                              masinop at hindi                              napapanahong isyung
                                        mga Pilipino bago   sinaunang
    (aspektong                                                                            mapanirang paggamit                           may kaugnayan sa
                                        pa dumating ang     Pilipino?
    pampulitika,                                                                          at paglinang ng mga                           paksa tulad ng isyu ng
                                        mga Espanol.
    pang-                                                                                 likas na yaman,                               kapaligiran, lupaing
    ekonomiya,                                              2. Paano                      pangangalaga sa                               ninuno at iba pa
    panlipunan, at                                          nakipag-                      kapaligiran, at ang
    pang kultural                                           ugnayan ang                   preserbasyon ng                               10. Maikling Pagsusulit
    kabilang ang                                            mga sinaunang                 pamanang kultural at
    Pagdating at                                            Pilipino sa mga               kasaysayan ng bawat
    Paglaganap ng                                                                         pamayanan sa bansa
                                                            tao ng karatig-
    Islam
                                                            lugar?




                                                                                 3
               Antas 1: Resulta/Inaasahang Bunga                                       Antas 2: Pagtataya               Antas 3: Mga Plano sa Pagkatuto
       MGA PAMANTAYAN                                                                            Sa Antas ng             Mga Gawaing             Mga
Pangnilalaman      Pagganap                Mga         Mahahalagang   Produkto/        Pag-unawa             Pagganap    Instruksyonal         Kagamitan
                                      Kakailanganing     Tanong       Pagganap
                                        Pag-unawa
                                                                                  Pagsasaalang-alang
                                                                                  sa damdamin ng iba
                                                                                  Mailalagay ang sarili
                                                                                  sa katayuan ng isang
                                                                                  historyador at
                                                                                  siyentipiko.
                                                                                  Maisasabuhay ang
                                                                                  higpit (rigor) ng
                                                                                  pamamaraan ng
                                                                                  disiplina at
                                                                                  nararanasang
                                                                                  sakripisyo, pagtitiis,
                                                                                  at komitment ng
                                                                                  isang historyador at
                                                                                  siyentipiko na
                                                                                  mapaunlad ang
                                                                                  kaalaman sa
                                                                                  pamamagitan ng
                                                                                  mabusising
                                                                                  pananaliksik ukol sa
                                                                                  disiplina para sa
                                                                                  kapakanan ng
                                                                                  lipunan ,mamamayan
                                                                                  at sangkatauhan.




                                                                         4
               Antas 1: Resulta/Inaasahang Bunga                                       Antas 2: Pagtataya               Antas 3: Mga Plano sa Pagkatuto
       MGA PAMANTAYAN                                                                            Sa Antas ng             Mga Gawaing             Mga
Pangnilalaman      Pagganap                Mga         Mahahalagang   Produkto/        Pag-unawa             Pagganap    Instruksyonal         Kagamitan
                                      Kakailanganing     Tanong       Pagganap
                                        Pag-unawa
                                                                                  Pagkilala sa Sarili
                                                                                  Mamumulat hinggil
                                                                                  sa kakulangan sa
                                                                                  pagtupad sa
                                                                                  tungkulin sa
                                                                                  pangangalaga ng
                                                                                  kapaligiran,
                                                                                  pamanang kultural at
                                                                                  pangkasaysayan
                                                                                  bunga ng maling
                                                                                  paniniwala na ang
                                                                                  mga gawaing
                                                                                  nabanggit ay
                                                                                  responsibilidad
                                                                                  lamang ng
                                                                                  pamahalaan at ng
                                                                                  mga taong may
                                                                                  direktang kinalaman
                                                                                  dito tulad ng mga
                                                                                  historydador at mga
                                                                                  siyentipiko at hindi ng
                                                                                  buong sambayanan




                                                                         5
                                                                                                                             Kurikulum ng Edukasyong Sekondari ng 2010
                                                                                                                          Dokumentong Pangkurikulum sa Araling Panlipunan I

                                                                      IKALAWANG MARKAHAN
                      Antas 1: Resulta/Inaasahang Bunga                                 Antas 2: Pagtataya                                 Antas 3: Mga Plano sa Pagkatuto
           MGA PAMANTAYAN                                                                         Sa Antas ng                               Mga Gawaing             Mga
      Pangnilalaman           Pagganap             Mga         Mahahalagang  Produkto/ Pag-unawa              Pagganap                      Instruksyonal         Kagamitan
                                             Kakailanganing      Tanong      Pagganap
                                               Pag-unawa
                         Ang mga mag-       Ang pagkabuo      Paano nabuo       Malikhaing   Pagpapaliwanag      Pagtataya sa           Pananaliksik ukol sa       Mga nakalap
Naipamamalas ng mag- aaral ay               ng Pilipinas      ang Pilipinas     akda o       Napatutunayan na    kahusayan ng           paksa                      na
aaral ang pag-unawa sa nakapagpapaha bilang isang             bilang isang      proyekto     ang pagkabuo ng     malikhaing akda o                                 impormasyo
pagkabuo ng Pilipinas    yag at nakapag- bansa ay bunga       bansa sa harap    tulad ng     bansa ay dahil sa   proyekto tulad ng      Pagsusuri ng primarya      n tungkol sa
bilang isang bansa mula hihikayat sa        ng                ng pagpupunya-    mural        pagkakaisa ng       mural sa               at sekundaryang            nasyonalism
sa pagkakaisa ng         patuloy na         pagpupunyagi      ging lumaya ng                 adhikain at         paghahayag at          dokumento, literatura,     ong Pilipino
                                                                                             pagpupunyagi ng
adhikain at              pagsasagawa        at pagbubuklod    mga Pilipino                                       paghihikayat sa        o sining.
                                                                                             mga Pilipino na
pagpupunyagi ng mga      ng mga gawaing ng mga Pilipino       mula sa                        makalaya.           patuloy na                                        Batayan at
Pilipino na makalaya sa kapaki-             na makalaya       kolonyalismo?                                      pagsasabuhay ng        Pagbibigay kahulugan       sangguniang
kolonyalismo.            pakinabang sa      mula sa ilalim                                   Interpretasyon      iba’t ibang anyo ng    sa pambansang awit-        aklat
                         pamayanan sa       ng                Paano naipakita                Nabibigyang-puna    pagmamahal sa          Lupang Hinirang, Pag-
                         pamamagitan        kolonyalismo.     ang mga                        ang iba’t ibang     bansa mula noon        ibig sa Tinubuang          Pelikula -
                         ng isang                             adhikain at                    paraan ng           hanggang ngayon.       Lupa, Bayan Ko at iba      Sakay, Julian
                         malikhaing akda                      pagtutulungan                  pagpapamalas ng                            pang mga akdang            Makabayan,
                         o proyekto tulad                     ng mga Pilipino                nasyonalismo ng                            isinulat nina Rizal,       Rizal, Baler,
                         ng mural na                          sa pagtatamo                   mga Pilipino sa                            Bonifacio, Jacinto at      Aguila, at iba
                         sumasalamin sa                       ng kalayaan                    panahon ng                                 Mabini                     pa
                         iba’t ibang anyo                     mula sa mga                    kolonyalismong
                         ng                                   mananakop?                     Espanol.
                         nasyonalismong
                         Pilipino noon at
                         sa
                         kasalukuyang
                         panahon.




                                                                                    6
                   Antas 1: Resulta/Inaasahang Bunga                                           Antas 2: Pagtataya                   Antas 3: Mga Plano sa Pagkatuto
         MGA PAMANTAYAN                                                                                  Sa Antas ng                Mga Gawaing         Mga Kagamitan
     Pangnilalaman        Pagganap             Mga           Mahahalagang      Produkto/       Pag-unawa             Pagganap        Instruksyonal
                                          Kakailanganing       Tanong          Pagganap
                                            Pag-unawa
Paglinang sa                             Ang pagnanais                                     Paglalapat                           Pakikipanayam sa mga    Mga Panitikan
Kamalayang Pilipino                      ng mga             - Paano nabago                 Nakalalahok bilang                   historyador, eksperto   at Musika:
                                         Kanluranin na      ang sinaunang                  isang mag-aaral at                   at sinumang may         Lupang
 A. Kolonisasyon at                      mapalawak ang      kultura at                     mamamayan sa                         kaalaman sa             HInirang,
  Kristiyanisasyon                       kanilang           pamumuhay ng                   mga gawaing                          nasyonalismo ng ilang   Bayan ko at
                                         kapangyarihan      mga Pilipino?                  nagpapahayag ng                      bayani o mga kilalang   iba pa. Huling
-Mga layunin at                          ay nagbigay                                       pagmamahal sa                        tao sa pamayanan na     Paalam ni
estratehiya sa                           daan sa                                           bayan at                             nagsasabuhay ng         Jose Rizal,
pananakop ng mga                         kanilang                                          naghihikayat sa                      pagiging makabansa.     Pag-ibig sa
Espanyol                                 pananakop ng       -Paano ipinakita               pagpapaunlad at                                              Tinubuang
                                         mga lupain tulad   ng mga Pilipino                pagpapanatili ng                     Panonood ng pelikula    Lupa ni Andres
-Mga patakaran ng mga                    ng Pilipinas na    ang pagtutol sa                kaayusan sa                          o dokumentaryo ukol     Bonifacio,
Espanyol na                              nagpabago sa       pananakop ng                   paaralan at                          sa paksa tulad ng       Dekalogo ni
nakaapekto at nagdulot                   pamumuhay ng       mga Espanol?                   pamayanan.                           Sakay, Baler, Agila,    Apolinario
ng transpormasyon sa                     mga Pilipino.                                                                          Jose Rizal at iba pa.   Mabini (mga
mga sinaunang                                                                                                                                           accounts at iba
pamayanang Pilipino.                     Ang marubdob                                      Perspektibo                                                  pa)
                                         na pagtutol ng                                    Nakapagpapaha-
-Mga Reaksyon at                         mga Pilipino sa                                   yag ng malalim na                                            Mga internet
Pagtutol ng mga Pilipino                 pananakop ng                                      pagkukuro at pag-                                            sites
sa pananakop ng mga                      mga Espanol ay                                    aanalisa sa patuloy
Espanyol                                 ipinamalas sa                                     na kahalagahan ng
                                         pamamagitan                                       nasyonalismo
-Reaksyon ng mga                         ng pag-aalsa at                                   hanggang sa
Pilipino at epekto sa                    tahasang                                          kasalukuyang
Pilipinas ng iba pang                    pakikipaglaban                                    panahon.
mga dayuhan na                           tulad ng mga
nagtangkang manakop                      Pilipinong
tulad ng British, Dutch.                 Muslim.


                                                                                  7
              Antas 1: Resulta/Inaasahang Bunga                                       Antas 2: Pagtataya                  Antas 3: Mga Plano sa Pagkatuto
    MGA PAMANTAYAN                                                                              Sa Antas ng                Mga Gawaing              Mga
Pangnilalaman        Pagganap             Mga         Mahahalagang   Produkto/        Pag-unawa             Pagganap       Instruksyonal         Kagamitan
                                     Kakailanganing     Tanong       Pagganap
                                       Pag-unawa
                                                                                 Pagdama at pag-                       Paggawa ng “historical
                                                                                 unawa sa                              essay” gamit ang mga
                                                                                 damdamin ng iba                       kasanayan sa
                                                                                 Nailalagay ang sarili                 pagsusuri ng primarya
                                                                                 sa katauhan,                          at sekondaryang
                                                                                 kaisipan at kalooban                  dokumento na
                                                                                 ng mga Pilipinong                     nagpapakita sa mga
                                                                                 nakipaglaban para sa                  isinigawang hakbangin
                                                                                 kalayaan ng bansa                     o pagpupunyagi ng
                                                                                 laban sa mga                          mga Pilipino na
                                                                                 Espanol bilang                        makalaya mula sa
                                                                                 pagpapahalaga sa                      kolonisasyon.
                                                                                 pagsasakripisyo at
                                                                                 pagtitiis ng ating mga                Pagsasagawa ng
                                                                                 ninuno sa pagbuo ng                   socio-drama, role
                                                                                 Pilipinas bilang isang                playing, presentasyong
                                                                                 bansa.                                multi media at iba pa
                                                                                 Pagkilala sa Sarili                   na magpapakita ng
                                                                                 Natataya ang mga                      pagkaunawa sa iba't
                                                                                 sariling kontribusyon                 ibang mga dokumento
                                                                                 sa pagpapa-unlad at                   na sinuri.
                                                                                 pagpapanatili ng
                                                                                 kaayusan sa paaralan
                                                                                 at pamayanan bilang
                                                                                 isang mag-aaral at
                                                                                 mamamayang
                                                                                 Pilipino.




                                                                        8
                      Antas 1: Resulta/Inaasahang Bunga                                      Antas 2: Pagtataya                  Antas 3: Mga Plano sa Pagkatuto
           MGA PAMANTAYAN                                                                              Sa Antas ng                Mga Gawaing              Mga
      Pangnilalaman          Pagganap              Mga          Mahahalagang     Produkto/   Pag-unawa             Pagganap       Instruksyonal         Kagamitan
                                             Kakailanganing       Tanong         Pagganap
                                                Pag-unawa
 B. Pagsibol at Pag-                        Ang pagsibol at    - Paano
unlad ng                                    pag-unlad ng       umusbong at                                                    Pagsasagawa ng
Nasyonalismong                              nasyonalismong     umunlad ang                                                    malikhaing akda o
Pilipino                                    Pilipino ay        nasyonalismong                                                 proyekto tulad ng
                                            nagbigay-daan      Pilipino sa                                                    mural sa mga
-Pagbabago sa                               sa himagsikang     panahon ng                                                     pader/bakod ng
ekonomiya at lipunan                        Pilipino, sa       Espanyol sa                                                    paaralan na
noong ika-19 na siglo                       pagkakamit ng      Pilipinas?                                                     nagpapahayag at
bunga ng pagbubukas                         kalayaan, at sa                                                                   humihikayat sa patuloy
ng Pilipinas sa                             pagkabuo ng        -Bakit mahalaga                                                na pagpapalakas sa
pandaigdigang                               Pilipinas bilang   ang                                                            iba't ibang anyo ng
kalakalan                                   isang bansa.       himagsikang                                                    nasyonalismong
                                                               Pilipino?                                                      Pilipino mula noon
- Mga pangyayari at                                                                                                           hanggang sa
salik na nagbigay-daan                                                                                                        kasalukuyan.
sa pag-usbong ng
nasyonalismo ng mga
Pilipino




                                                                                    9
                  Antas 1: Resulta/Inaasahang Bunga                                  Antas 2: Pagtataya               Antas 3: Mga Plano sa Pagkatuto
        MGA PAMANTAYAN                                                                         Sa Antas ng             Mga Gawaing              Mga
    Pangnilalaman        Pagganap             Mga         Mahahalagang   Produkto/   Pag-unawa             Pagganap    Instruksyonal         Kagamitan
                                         Kakailanganing     Tanong       Pagganap
                                           Pag-unawa

- Ang nasyonalismo ng
Kilusang Propaganda at
Katipunan
- Ang Rebolusyong
Pilipino, kaganapan sa
Tejeros Convention,
Kasunduan sa Biak-na-
Bato, pagpapahayag ng
kasarinlan ng Pilipinas,
at ang mga pangyayari
kaugnay ng pagtatatag
ng Unang Republika sa
Malolos
-Ang Digmaang Pilipino-
Amerikano




                                                                           10
                                                                                                                                 Kurikulum ng Edukasyong Sekondari ng 2010
                                                                                                                              Dokumentong Pangkurikulum sa Araling Panlipunan I
                                                                       IKATLONG MARKAHAN
                    Antas 1: Resulta/Inaasahang Bunga                                        Antas 2: Pagtataya                                   Antas 3: Mga Plano sa Pagkatuto
            MGA PAMANTAYAN                      MGA KAKAILANGANIN                                        Sa Antas ng                               Mga Gawaing              Mga
                                                                             Produkto/
      Pangnilalaman         Pagganap          Pag-unawa    Mahahalagang                         Pag-unawa            Pagganap                      Instruksyonal          Kagamitan
                                                                             Pagganap
                                                               Tanong
Naipamamalas ng mag- Paglahok sa           Ang             Paano naging Proyekto        Pagpapaliwanag            Proyekto tulad         1. Paglinang ng dating        Batayan at
aaral ang pag-unawa     isang proyekto     pagpupunyagi    makabuluhan tulad ng          Napapatunayan na ang ng                            kaalaman                   sangguniang
sa patuloy na           tulad ng           ng mga Pilipino sa mga          pagtatanghal pagpupunyagi ng mga pagtatanghal,                                              aklat
pagpunpunyagi ng mga pagtatanghal,         na makamit ang Pilipino ang     , eksibit at  Pilipino sa pagkamit ng eksibit at iba pa       2. Pakikipanayam at
Pilipinong makamtan     eksibit , at iba   kalayaan ay     pagkakamit ng iba pa na       kalayaan ay isang        na                        pananaliksik tungkol sa    Pelikula –
                                                                                         kapakinabangan tungo                               mga sumusunod:             Dekada ”70,
ang kalayaan at ang     pa na              nagbigay-daan   kalayaan?       nagpapahay                             nagpapahayag
                                                                                         sa pagpapatatag ng                                                            Batas militar,
kanilang mga naging     nagpapahayag       sa pagtatamasa                  ag ng         bansa.                   ng mabubuting                  Pagpupunyagi ng      Minsa’y Isang
tugon sa mga hamon ng ng mabubuting        ng karapatang                         mabubuting                            nagawa ng iba’t            mga Pilipino na      Gamu-gamo,
pagsasarili bilang isang nagawa ng iba’t   pamunuan ang                          nagawa ng                             ibang                      makamtan ang         Sakada, Kapit
malayang bansa           ibang             sarili at malutas                     iba’t ibang Interpretasyon            pangasiwaan                kasarinlan sa        sa Patalim,
                         pangasiwaan       ang mga                               pangasiwaa Maiuugnay sa                                          panahon ng           Sister Stella L
                                           suliraning                            n           kasalukuyan at sa                                    pananakop ng         at iba pa.
                                           kinakaharap                                        hinaharap ang mga                                   Amerikano at
                                           upang                                              epekto sa bansa ng                                  Hapon                Magasin,
                                           mapatatag ang                                      naging pamamahala ng                             Kondisyon ng           dyornal, dyaryo
                                                                                              mga pangulo ng bansa.                               bansa at mga         at iba pang
                                           bansa.
                                                                                                                                                  programa o           babasahin
                                                                                              Batayan sa Pagtataya :                              patakaran ng
                                           Sinikap ng mga       Paano tinugon
A. Pagsupil sa                                                                                Nilalaman ; pantay sa                               bawat pangulo sa     Mga awit, tula
                                           Pilipino na         ng mga Pilipino
Nasyonalismong Pilipino                                                                       pagbibigay-puna;                                    paglutas ng mga      at nobela (mga
                                           maipagpatuloy       ang                            Paggamit ng batayan sa                              suliranin ng bansa   gawa ni
                                           ang pakikibaka      pagkabalam ng
-   Mga layunin sa                                                                            pagbuo ng katwiran                         3.   Mock Impeachment         Lualhati
                                           para sa             inaasam na
    pananakop ng mga                                                                                                                          Trial ng Pangulo         Bautista,
                                           ninanasang          kalayaan?
    Amerikano                                                                                                                            4.   Debate                   Amado
                                           kalayaan sa
 - Mga                                                                                                                                   5.   Panonood ng Pelikula     Hernandez at
                                           kabila ng mga di
  patakaran                                                                                   Paglalapat                                      o Dokumentaryo:          iba pa)
                                           inaasahang
  at batas na                                                                                  Makabuo ng                                     Halimbawa:Dekada 70,
                                           hadlang o
  sumupil sa                                                                                   pansariling                                    Batas Militar            Mga kaugnay
                                           balakid.
nasyonalismong Pilipino                                                                        pamantayan ng mga                         6.   Pagsusuri ng             na website
                                                                                               katangiang dapat                               Dokumento                tulad ng:
- Mga patakarang                                                                               taglayin ng isang                         7.   Pagsasagawa ng           National Library
pampulitika, pang-                                                                             pangulo o pinuno ng                            malayang talakayan       National
ekonomiya at pangkultura                                                                       bansa batay sa mga                             (Brainstorming,          Archives

                                                                                      11
na ipinatupad ng mga                 karanasan at aral ng      Talakayang panel,        Congress
Amerikano sa bansa                   mga naging pangulo ng     Roundtable               (senate and
(Pilipinisasyon, Malayang            bansa.                    Discussion, at iba pa)   HoR)
kalakalan at bp.)
- Mga pagbabago sa                  Perspektibo                                         www.nhi.gov.ph
edukasyon, kalusugan,               Nabibigyang-katwiran                                www.op.gov.ph
lipunan, imprasraktura              ang napiling
- Mga patakaran at batas            pinakamahusay na
na may kinalaman sa                 pangulong naglingkod
pagsasarili ng mga                  sa bansa
Pilipino (Philippine Bill of
1902, Jones Law,                    Batayan sa Pagtataya:
Tydings-McDuffie Law)               Naglalahad ng iba’t
- Ang pagkakatag ng                 ibang pananaw;
Philippine Commonwealth             Gumamit ng batayan sa
bilang paghahanda sa                pagbuo ng sariling
pamamahala sa sarili                pananaw; Paninindigan
(self-rule)                         sa paniniwala

 B.Pagka-                            Pagdama at pag-
balam                                unawa sa damdamin
ng Kalayaan                          ng iba
                                     Mailalagay ang sarili
-   Mga layunin ng                   bilang isang
    Hapon sa Ikalawang               mamamayang
    Digmaang                         Pilipinong nakilahok sa
    Pandaigdig,                      People Power at
    partikular sa                    nagpapahalaga sa
    pananakop sa                     kalayaan/demokrasya
    Pilipinas
-   Mga patakaran na                Pagkilala sa sarili
    ipinatupad sa                   Namumulat sa sarili na
    panahon ng mga                  dapat pangalagaan at
    Hapones                         pahalagahan ang
-    Mga pangyayaring               kalayaang tinatamasa
    nagpamalas ng                   ng bansa
    kagitingan ng mga
    Pilipino upang
    mapalaya ang
    Pilipinas

                               12
C. Mga Hamon sa
Kalayaan mula 1946
- Mga Pangyayari,           Sinikap ng mga      Paano hinarap
   Suliranin, Isyu at       Pilipino na         ng mga Pilipino
   Pamamahala mula          maging matatag      ang hamon ng
   kay Pangulong Roxas      at mapanatili ang   kalayaan?
   hanggang sa              kalayaan sa gitna
   Deklarasyon ng           ng hamong
   Batas-Militar            kinaharap ng
- Ang Pilipinas sa ilalim   bansa.
   ng Batas-Militar
- People Power at ang
   panunumbalik ng
   Demokrasya
- Mga Pangyayari,
   Suliranin, Isyu at
   Pamamahala mula
   kay Pangulong
   Aquino hanggang kay
   Pangulong Arroyo




                                                                  13
                                                                                                                                    Kurikulum ng Edukasyong Sekondari ng 2010
                                                                                                                                 Dokumentong Pangkurikulum sa Araling Panlipunan I
                                                                           IKA-APAT NA MARKAHAN
                        Antas 1: Resulta/Inaasahang Bunga                                           Antas 2: Pagtataya                            Antas 3: Mga Plano sa Pagkatuto
             MGA PAMANTAYAN                          MGA KAKAILANGANIN                                         Sa Antas ng                         Mga Gawaing                 Mga
                                                                                   Produkto/
     Pangnilalaman              Pagganap          Pag-unawa      Mahahalagang                          Pag-unawa             Pagganap              Instruksyonal          Kagamitan
                                                                                   Pagganap
                                                                     Tanong
Naipamamalas ng mag         Pagsagawa ng       Ang mabuting      Paano          Magsagawa       Pagpapaliwanag          Pagtataya sa 1. 1. Role Playing                 Mga batayan at
aaral ang pag-unawa sa      gawain/            pamamahala ay     makakamit ng ng isang          Napatutunayan na ang    kahusayan       2. 2. Pakikipanayam             sangguniang
bahaging ginagampanan       proyektong         bunga ng maayos isang bansa      gawain/         pamahalaaan at ang      (effectiveness) 3. 3. Pananaliksik              aklat
ng pamahalaan at            pansibiko sa       na ugnayan at     ang mabuting   proyektong     mga                      ng              4. 4. Pagbabasa ng mga          Mga babasahin
mamamayan sa                pamayanan          pagtutulungan ng pamamahala? pansibiko sa        mamamayan nito ay       gawain/proyekto     pahayagan, magasin at       Website ng
pagtataguyod ng                                isang                            pamayanan      may                                          mga ulat ngiba’t-ibang      mga
                            (tulad ng                                                                                   ng pansibiko sa sangay ng pamahalaan
mabuting pamamahala at                         demokratikong                    tulad ng       kinalaman sa bawat isa:                                                  sumusunod:
mapanagutang                volunteerism,      pamahalaan at                                                            pamayanan na 5. 4. Case Studies
                                                                                (volunteerism, naaapektuhan ng
pagkamamamayan tungo literacy                  mapanagutang                     literacy        pamahalaan              magsusulong at 5. Social Analysis
                                                                                                                                        6.                               Malacanang
sa pangangalaga ng          program,           mamamayan.                       program,        ang buhay ng            magpapatatag 7. 6. Community/Civic               Mga
kapakanan ng                proyektong                                          proyektong      mamamayan at            sa mga              Involvement                     ahensya ng
mamamayan at                pangkalikasan                                       pangkalikasa   naimplu-                 demokratikong 7. 7. Debate                          pamahalaan
pagsulong ng                at iba pa) na                                       n at iba pa)    wensyahan naman ng      simulain at     8. 8. Pagmamasid o field wo         tulad ng
pambansang interes          magsusulong at                                                      mamamayan ang           pagpapahalagawork sa operasyon at gawain            DILG, DBM,
                                                                                na
                            magpapatatag                                                        pagpapatakbo ng         (ideals and     ng iba’t-ibang yunit ng             DepED
                                                                                magsusulong
                            sa mga                                                              pamahalaan              values) na      Pamahalaang Lokal                   (www.deped
                                                                                at
                            demokratikong                                                                               itinatadhan ng  10. Maikling pagsusulit             .gov.ph) at
                                                                                magpapatata
                                                                                                Interpretasyon                          8. Malayang Talakayan.              iba pa.
                            simulain at                                         g sa mga                                saligang batas 9.
                            pagpapahalaga                                       demokratikon
                                                                                                Mabigyan ng
                                                                                                                        batay sa mga 10.                                 Municipal
                                                                                                kahulugan ang                                                               and
                            (ideals and                                         g simulain at                           sumusunod na
                                                                                                hangganan ng                                                                provincial
                            values) na                                          pagpapahalag                            batayan:
                                                                                                kapangyarihan at                                                            government
                            itinatadhana ng                                     a (ideals &
                                                                                values) na
                                                                                                otoridad ng                                                              Congress
                            saligang batas                                                      pamahalaan gayundin     A. Kaangkupan                                    Supreme
                                                                                itinatadhana
                            .                                                                   ang itinadhanang        ng proyekto                                         Court
                                                                                ng saligang
A.Ang                                          Ang pamahalaan                                   karapatan at tungkulin  B. Kahusayan
                                                                 1. Bakit       batas.
 pamahalaan ng Pilipinas                       ay instrumento ng                                ng mga mamamayan        (effectiveness)
                                                                 mayroong
bilang isang institusyong                      pagsasakatupa-                                   sa isang                Sa pagsasagawa
                                                                 pamahalaan?
hinubog sa body politic ng                     ran ng mga                                       demokratikong           ng proyekto
bansa                                          layunin, simulain                                pamamahala              C.Dalas at
 Ang Pilipinas bilang                         at pagpapahala-                                                          kalidad ng
  estado                                       ga ng                                                                    Pakikilahok
                                                                                       14
 Ang pamahalaang           demokrasya                              Paglalapat               D. Kinahinatnan
  Republika                                                         Magagamit ang            ng Proyekto
 Ugnayan ng                                                        kaalaman sa
  pamahalaan,                                                       demokratikong
  body politic at                                                   pamamahala at bilang
  buhay-sibiko                                                      namamahala at
  sa lipunan                                                        pinamamahalaan sa
 Pananaig ng batas (rule                                           mga gawaing sibiko sa
  of law)                                                           komunidad / lipunan

                                                                    Perspektibo
                                                                    Mapaninindigan na ang
B.Mga pangunahing                                                   isang buhay at
simulain at pundasyong                       2. Paano               gumagawang (working)
demokratiko sa umiiral na                    maiuugnay ang          pamahalaang
kalagayan ng bansa                           simulain ng            demokratiko ay bunga
 Mga simulain ng pama-                      pamahalaang            ng isang makatwiran at
  halaang Konstitusyonal                     konstitusyonal         makahulugang
 Mga simulain at                            sa mga                 pagkakapili ng
  pagpapa-                                   simulain ng            mamamayan sa
  halaga ng                                  demokrasya sa          pamunuan
  demokrasya                                 pambansa at
                                             lokal na               Pagdama o
                                             pamahalaan?            Pagsasaalang-alang
C.Istruktura at pamamala-                                           sa Damdamin ng Iba
kad ng pamahalaan at        Walang bansang   3. Paano               Maramdaman na ang
kung paanong ang            makapapamuhay    pinapangalaga-         pagtitiwala sa
pakikibahagi ng mga         ng nag-iisa      an at                  pamahalaan at
mamamayan ay                                 itinataguyod ng        paggalang sa
nakatulong sa pagbuo ng                      pamahalaan             kahalagahan at
mga polisiyang ipatutupad   Mahalaga ang     ang mga                dignidad ng tao ay
 Pangangalaga sa mga       pakikipag-       simulain ng            kailangan sa
  simulain ng demokrasya    ugnayang         demokrasya?            pagpapasulong at
 Konstitusyon:             panlabas ng                             pagpapatibay ng mga
Instrumento at simbolo ng   Pilipinas sa     4. Paano               demokratikong
pamahalaan                  pagsulong ng     mapanganga-            huwaran (democratic
                            kanyang          lagaan ang mga         ideals)
 Istruktura ng
                            pambansang       karapatan ng
  Pamahalaang Nasyonal
                            interes at       mga
  at Lokal
                            kaunlaran ng     mamamayan
  - Pagbabatas
                                                               15
   - Pagpapairal               bansa.              lalung-lalo na
   ng batas at polisiya                            ang mga bata,
   - Pagpataw ng                                   kabataan,                 Pagkilala sa Sarili
   katarungan para sa                              kababaihan,               Maikintal sa sarili na
   proteksyon ng                                   nakatatanda,              ako,bilang isang
   mamamayan                                       manggagawa,               mamamayan ay may
   - Haligi ng hustiya /                           may                       magagawa upang
   katarungan                                      kapansanan                magkaroon ng
  (5 pillars of the criminal                       migrante,                 mabuting pamamahala
justices                                           katutubo,                 ( good governance) at
Systems)                                           Muslim at iba             mapanagutang
                                                   pang sektor?              mamamayan
D. Kahalagahan ng                                                            (responsible citizeny)
pakikipag-ugnayang              May kaakibat       5. Paano                  nang sa gayon ay
panlabas                       (katumbas) na       bumuo ng batas            maging kabahagi ako
 Ugnayang Panlabas:           tungkulin at        at polisiya?              ng pagbabago
  Ano, Bakit, at Paano?        pananagutan
 Kalagayan ng Ugnayang        ang mga              6. Ano ang
  Panlabas ng bansa            karapatan ng        bahaging gina-
 Samahang panrehiyon          mamamayan na        gampanan ng
  at                           pinangangalaga-     mga partido
  pandaigdi-                   an ng               pulitikal,
  gan: UN, ASEAN               pamahalaan na       “interest group”,
  APEC,                        para sa kabutihan   opinyon
  at iba                       ng higit na         publiko,
  pang                         nakararami          “media”’, NGOs
  samahang                                         at “civil society”
  panrehiyon at                                    sa pagbuo ng
  pandaigdigan                                     mga batas at
  at pagtugon                                      polisiya?
  sa mga
 napapanahong suliranin
at isyu                                            7. Bakit
                                                   mahalaga ang
E.Karapatan, tungkulin at                          pakikipag-
pananagutan                                        ugnayang
(responsibilities) ng                              panlabas?
pakikilahok sa buhay-
sibiko                                             8. Paano
o Pagkamamamayan                                   hinaharap ng

                                                                        16
o Kalipunan ng mga         bansa ang
  Karapatan ng tao         pandaigdigang
                           isyu tulad ng
o Pananagutan              pagbabago ng
  (responsibili ties) ng   klima, usaping
  Mamamayan                pangkayapaan,
                           paglabag sa
o Tuwiran at iba pang      karapatang
  pamamaraan ng            pantao,
  pakikilahok sa           terorismo
  pamahalaan               ,“transnational
                           crimes “ at iba
o Pamantayan sa pagpili    pang usapin?
  ng Lider
                           9. Paano
                           naipapakita ang
                           pagkamamayan
                           sa loob ng
                           klase, paaralan
                           at pamayanan?

                           10. Paano
                           pinangangalaga
                           -an ng
                           pamahalaan
                           ang
                           mamamayan ng
                           bansa?




                                             17

								
To top