Fish Lipids by 6YjVy5t0

VIEWS: 37 PAGES: 37

									FISH OILS
 01254523
                                                                 ภาคต้น/2553
                                                                        มก.1
                      แผนการสอน Course Syllabus

1. คณะ ประมง                     ภาควิชา ผลิตภัณฑ์ประมง

2. รหัสวิชา 254523               ชื่อวิชา (ไทย)     น ้ำมันปลำ
   จำนวน 3 หน่วยกิต                         (อังกฤษ) Fish Oils

3. เนือหารายวิชา (Course description)
      ้
        องค์ประกอบของน ้ำมันปลำ กำรวิเครำะห์ปริมำณและชนิดขององค์ประกอบ
   ในน ้ำมันปลำโดยวิธีตำงๆ กำรวิเครำะห์ปริมำณและชนิดของกรดไขมัน และการ
                       ่
   พัฒนาผลิตภัณ ฑ์โดยใช้เทคโนโลยีชีวภาพและชีวเคมี กำรเสื่อมคุณภำพของน ้ำมัน
                ้
   ปลำและกำรปองกัน อุตสำหกรรมกำรผลิตน ้ำมันปลำ กำรใช้ ประโยชน์น ้ำมันปลำ
   โภชนศำสตร์ของน ้ำมันปลำ น ้ำมันปลำกับสุขภำพ
4. วัตถุประสงค์ ของวิชา

     1. ให้ ควำมรู้เกี่ยวกับน ้ำมันปลำทำงด้ำนโภชนศำสตร์ กำรผลิต
      และกำรใช้ ประโยชน์
     2. ให้ ฝึกวิเครำะห์ทำงด้ำนปริมำณและคุณภำพโดยวิธีกำรอย่ำงง่ำย
      และกำรใช้ เครื่องมือพิเศษ
     3. ให้ ควำมรู้และแนวคิดในกำรใช้ ประโยชน์และกำรพัฒนำผลิตภัณฑ์โดยใช้
                    ั
     เทคโนโลยีที่ทนสมัย
5. หัวข้ อวิชา (Course outline)
    1. บทนำ
    2. องค์ประกอบของน ้ำมันปลำ
    3. กำรวิเครำะห์องค์ประกอบน ้ำมันปลำ
    4. กำรวิเครำะห์ปริมำณและชนิดของกรดไขมัน
    5. กำรเสื่อมคุณภำพของน ้ำมันปลำ
             ้
    6. กำรปองกันกำรเสื่อมคุณภำพและกำรใช้ สำรกันหืน
    7. กำรผลิตน ้ำมันปลำเป็ นอุตสำหกรรม
    8. กำรใช้ ประโยชน์ในอุตสำหกรรมและกำรประยุก ต์ใช้ ในผลิตภัณฑ์อำหำร
    9. กำรพัฒนำผลิตภัณฑ์โดยใช้ เทคโนโลยีชีว ภำพและชีวเคมี
   10. โภชนศำสตร์น ้ำมันปลำ
   11. น ้ำมันปลำกับสุขภำพ
6. วิธีการสอนและระบบการสอนที่เน้ นผู้เรียนเป็ นศูนย์ กลาง
      กำรบรรยำยประกอบข้ อซักถำม กำรอภิปรำยในหัวข้ อสำคัญหรือน่ำสนใจ
                                                              ้        ั ิ
มีกำรศึกษำค้นคว้ ำข้ อมูลด้วยตนเองและทำรำยงำน กำรรำยงำนหน้ ำชัน กำรปฏิบตกำร
                             ั
กำรศึกษำด้วยกระบวนกำรวิจย กำรวำงแผนกำรทดลอง รวบรวมผลกำรทดลองวิเครำะห์
วิจำรณ์ กำรสรุปผลและกำรนำเสนอ กำรพัฒนำผลิตภัณฑ์ใหม่ มีกำรศึกษำนอกสถำนที่

             ื
7. อุปกรณ์ ส่อการสอน
     White board แผ่นใส เครื่องฉำยภำพข้ ำมศีรษะ V.D.O. สไลด์ คอมพิวเตอร์พร้ อม
     อุปกรณ์ประกอบ LCD projector เครื่องฉำยภำพ 3 มิติ เอกสำรผลงำนวิจยที่ ั
     น่ำสนใจเกี่ยวกับน ้ำมันปลำ ตัวอย่ำงน ้ำมันปลำและผลิตภัณฑ์จำกน ้ำมันปลำ
8. การวัดผลสัมฤทธิ์ในการเรียน

                                                     จำนวนเปอร์เซ็นต์
 8.1 กำรศึกษำค้นคว้ ำด้วยตนเองและด้วยกระบวนกำรวิจย
                                                 ั
                      ้
        /รำยงำนหน้ ำชัน                                      20
    8.2 กำรสอบ
        - กำรสอบกลำงภำค                                      25
        - กำรสอบปลำยภำค                                      25
    8.3 กำรรำยงำนผลกำรทดลองและพัฒนำผลิตภัณฑ์ใหม่             30
9. การประเมินผลการเรียน
                ั
       ใช้ วิธีตดเกรดจำกคะแนนรวม

10. การให้ โอกาสนอกเวลาเรียนแก่ นิสิตเข้ าพบและให้ คาแนะนา ในด้ านการเรียน
                              ุ
      รศ.ดร.วันชัย วรวัฒนเมธีกล พบได้ที่ห้อง 701, 501 Email : ffiswcw@ku.ac.th
ทุกวัน จ อ พฤ เวลำ 16:30-18:30 น. โทรศัพท์ 02-942-8363, 02-942-8644-5 ภำยใน
4092-3
      ผศ.ดร.เยำวภำ ไหวพริบ พบได้ที่ห้อง . 713, 803 Email : ffisypw@ku.ac.th

     ดร. วรรณวิมล คล้ายประดิษฐ์ ได้ที่ห้อง 711 Email : ffiswak@ku.ac.th
     ดร.จุฑำ มุกดำสนิท พบได้ที่ห้อง 702 Email : ffisjum@ku.ac.th
                12. กิจกรรมที่เกี่ยวข้ องกับการเรียน
                                   บรรยาย วันพฤหัสบดี เวลา 10.00-12.00 น.
สัปดาห์ ที่         วัน/เดือน/ปี                                    เนื้ อหา                                          อาจารย์ผู ้สอน
      1           10 มิ.ย. 53        แนะนาวิชา หนังสืออ่านประกอบ การประเมิน                                       ุ
                                                                                                วันชัย วรวัฒนเมธีกล
                                     บทนา
      2           17 มิ.ย. 53        การวิเ คราะห์ ปริมาณน้ ามันปลาและองค์ประกอบของน้ ามันปลา                     ุ
                                                                                                วันชัย วรวัฒนเมธีกล
      3           24 มิ.ย. 53        การผลิตน้ ามันปลาเป็ นอุตสาหกรรม                                             ุ
                                                                                                วันชัย วรวัฒนเมธีกล
      4           1 ก.ค. 53          การทาน้ ามันปลาให้บริสุ ทธิ์                                                 ุ
                                                                                                วันชัย วรวัฒนเมธีกล
      5           8 ก.ค. 53          การวิเ คราะห์ ปริมาณของกรดไขมัน                            จุฑา มุกดาสนิ ท
      6           15 ก.ค. 53         การวิเ คราะห์ ชนิ ดของกรดไขมัน                             จุฑา มุกดาสนิ ท
      7           20-23 ก.ค. 53      รับปริญญา
      8           29ก.ค. 53                                           ี
                                     การพัฒนาผลิตภัณฑ์โดยใช้เทคโนโลยีชวภาพและชีวเคมี            วรรณวิมล คล้ายประดิ ษฐ์
      9           31ก.ค. -8 ส.ค.                              สอบกลางภาค
                  53
    10            12 ส.ค. 53                            วันเฉลิมพระชนมพรรษา
   11             19ส.ค. 53                                           ี
                                     การพัฒนาผลิตภัณฑ์โดยใช้เทคโนโลยีชวภาพและชีวเคมี            วรรณวิมล คล้ายประดิ ษฐ์
   12             26 ส.ค. 53         การเสื่อมคุณภาพของน้ ามันปลา                               เยาวภา ไหวพริบ
   13             2 ก.ย. 53          การป้ องกันการเสื่อมคุณภาพและการใช้สารกันหื น              เยาวภา ไหวพริบ
   14             9 ก.ย. 53          โภชนศาสตร์น้ ามันปลา                                       เยาวภา ไหวพริบ
   15             16 ก.ย. 53         น้ ามันปลากับสุขภาพ                                        เยาวภา ไหวพริบ
    16            23 ก.ย. 53         น้ ามันปลากับสุขภาพ (ต่ อ )                                เยาวภา ไหวพริบ
 17           27 ก.ย.- 8 ต.ค. 53     สอบปลายภาค
                         ั
                     ปฏิบติการ                    วันพฤหัสบดี เวลา 13.00-16.00 น.
สัปดาห์ ที่           วัน/เดือน/ปี                                     เนื้ อหา                           อาจารย์ผู ้สอน
     1            10 มิ.ย. 53         แนะนาวิชา หนังสืออ่านประกอบ การประเมิน                                       ุ
                                                                                                 วันชัย วรวัฒนเมธีกล
                                      บทนา
     2            17 มิ.ย. 53         การวิเ คราะห์ ปริมาณน้ ามันปลาและองค์ประกอบของน้ ามันปลา                     ุ
                                                                                                 วันชัย วรวัฒนเมธีกล
     3            24 มิ.ย. 53         การผลิตน้ ามันปลาเป็ นอุตสาหกรรม                                             ุ
                                                                                                 วันชัย วรวัฒนเมธีกล
     4             1 ก.ค. 53          การทาน้ ามันปลาให้บริสุ ทธิ์                                                 ุ
                                                                                                 วันชัย วรวัฒนเมธีกล
     5            8 ก.ค. 53           การวิเ คราะห์ ปริมาณของกรดไขมัน                            จุฑา มุกดาสนิ ท
     6            15 ก.ค. 53          การวิเ คราะห์ ชนิ ดของกรดไขมัน                             จุฑา มุกดาสนิ ท
     7            20-23 ก.ค. 53       รับปริญญา
     8            29ก.ค. 53                                            ี
                                      การพัฒนาผลิตภัณฑ์โดยใช้เทคโนโลยีชวภาพและชีวเคมี            วรรณวิมล คล้ายประดิ ษฐ์
     9            31ก.ค. -8 ส.ค. 53                                  สอบกลางภาค
     10           12 ส.ค. 53                                 วันเฉลิมพระชนมพรรษา
   11             19ส.ค. 53                                            ี
                                      การพัฒนาผลิตภัณฑ์โดยใช้เทคโนโลยีชวภาพและชีวเคมี            วรรณวิมล คล้ายประดิ ษฐ์
   12             26 ส.ค. 53          การเสื่อมคุณภาพของน้ ามันปลา                               เยาวภา ไหวพริบ
   13             2 ก.ย. 53           การป้ องกันการเสื่อมคุณภาพและการใช้สารกันหื น              เยาวภา ไหวพริบ
   14             9 ก.ย. 53           โภชนศาสตร์น้ ามันปลา                                       เยาวภา ไหวพริบ
   15             16 ก.ย. 53          น้ ามันปลากับสุขภาพ                                        เยาวภา ไหวพริบ
     16           23 ก.ย. 53          น้ ามันปลากับสุขภาพ (ต่ อ )                                เยาวภา ไหวพริบ
17            27 ก.ย.- 8 ต.ค. 53      สอบปลายภาค
13. คณะผู้สอน
1. รศ.ดร.วัน ชัย วรวัฒนเมธีก ุล     35%
2. ผศ.ดรงเยำวภำ ไหวพริบ             25 %
3. ดร. วรรณวิมล คล้ ำยประดิษฐ์      20%
4 ดร. ดร.จุฑา มุกดาสนิท.          20%


                                    (ลงนำม)..............................................( ผู้รำยงำน )
                                             (นำยวันชัย วรวัฒนเมธีกล)             ุ
                                                                ุ
                                              วันที่ 9 มิถนำยน 2553
 1. บทนำ
 2. องค์ประกอบของน้ำมันปลำ

 3. กำรวิเครำะห์องค์ประกอบของน้ำมันปลำ

 4. กำรผลิตน้ำมันปลำเป็ นอุตสำหกรรม

 5. กำรทำน้ำมันปลำให้บริสทธ์ ิ
                           ุ
  1. บทนำ
What different about fish
oil and fish liver oil ?
What is omega-3 and
 Example ?
How important is omega-
 3 to human health?
     ความแตกต่างระหว่างน้ ามันตับปลาและน้ ามันปลา
          ความแตกต่างระหว่างน้ ามันตับปลาและน้ ามันปลามีหลายประการ สามารถแยกได้
           ดังนี้
     ตาราง แสดงความแตกต่างระหว่างน้ ามันตับปลาและน้ ามันปลา
                                                                         น้ามันตับปลา                     น้ามันปลา
1.       ชนิ ดของปลาที่ ใช้เป็ นวัตถุ ดิบ                      ี
                                                   ปลาทะเลที่ มการสะสมไขมันไว้                             ี
                                                                                               ปลาทะเลที่ มการสะสมไขมันไว้
                              ในตับในปริ มาณสูง เช่น ปลาฉลาม                                        ั
                                                                              ในส่วนต่างๆที่ ไม่ใช่ตบใน
                              ปลาคอด เป็ นต้น                                              ่
                                                                    ปริ มาณสูง เช่น ปลาทู นา ซาร์ดีน เป็ นต้น
2.       ส่วนของปลาที่ ใช้เป็ นวัตถุ ดิบ           ส่วนของตับหรื อส่วนเครื่ องในปนตับ             ส่วนเนื้ อ หัว หรื อเศษเหลื อต่างๆ
3.       วิธีการผลิ ต                       มีหลายวิธี แต่จะมีข้ ันตอนการ            มีหลายวิธี แต่จะไม่มีข้ ันตอนการ
                              เพิ่มปริ มาณของวิตามินเอ                     เพิ่มปริ มาณของวิตามินเอ
                              (concentration vitamin A)
4.       ปริ มาณของวิตามิน เอ และดี                มีปริ มาณค่อนข้างสูง                   มีปริ มาณค่อนข้างต่ า
5.       ปริ มาณของกรดไขมัน                      มีปริ มาณค่อนข้างต่ า                  มีปริ มาณค่อนข้างสูง
คาร์บอนจานวนคี่ และกรดไขมันไม่อิมตัว
                                ่
             Contents

1.   Introduction
2.   Lipid Content and Distribution in
     Fish Body
3.   Composition of lipid: The Lipid
     Classes
    1.Introduction
   มนุษย์มีการบริ โภคปลามานานแล้ว เนื่องจากปลาเป็ นแหล่งของสารอาหารที่
    สาคัญ เช่น โปรตีน วิต ามินเอ วิต ามินดี วิต ามิ นบี แคลเซีย ม ฟอสฟอรั ส
    ไอโอดีน ซิลีเนี ย ม ฟลูอ อไรด์ นอกจากนี้ ยัง มีไ ขมันซึ่ง เป็ นประโยชน์ต่ อ
    ร่ างกาย
   มนุษย์บริ โภคปลามากกว่า 1,000 ชนิ ด ซึ่ง ประมาณ 350 ชนิ ด เป็ นปลาที่มี
    มูลค่าทางเศรษฐกิจ
    1.Introduction
                                ั                                       ้
    คาว่า “ผลิตภัณ ฑ์ประมง” ใช้กบทั้งสัตว์ทะเลและสัตว์น้ าจืด เช่น ปลา กุง หมึก
    และหอย ยกเว้นสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมในทะเล และกบ (EC Directive
    91/493/EEC)
   มนุษย์บริ โภคปลาน้ าจืดและปลาทะเลจากการจับตามธรรมชาติเป็ นหลัก
                                                            ั      ั่
    ปลาที่ได้จากการเพาะเลี้ยงมีเพียง 12 เปอร์เซ็นต์ของปลาที่จบได้ทวโลก ซึ่ง
    เป็ นปลาน้ าจืดส่วนใหญ่
   ส่วนที่บริ โภคได้ของปลาประกอบไปด้วย ส่วนของเนื้อ ไข่ และตับ
History
     ● Fishmeal has been used for thousands of years by many
cultures.
     ● In northern countries, fish oil was used as a fuel in oil
lamps. The Norwegians produced fish oil as early as 800 AD, using
by-products as fertilizer and animal feed.
     ● Sun-dried fish as animal food is mentioned in the travels of
Marco Polo in the 14th century. In Japan , fishmeal and fish oil
have always been basic staple commodities
     ● In the early 1800's, menhaden were caught in the USA for
fish oil production:
          o Rock-weighted process was used to press oil from
cooked fish
          o The residue (fishmeal) was used mainly for fertilizer
     ● In the 1850's, a mechanical screw press was developed to
press oil, later replaced with hydraulic presses.
    ● Fish oil became used as a basic
chemical ingredient in paints, lubricants,
tanning, soap, printing ink, and for other
industrial uses.
    ● Fish oil, and especially fat-soluble
vitamins, were primary products until the
development of the industrial synthesis of
vitamins, the production of petroleum-
based lubricants, and the large-scale
farming of oilseeds for edible oils in the
1950's.
2.Lipid Content and Distribution in Fish Body
   ปริ มาณไขมันในปลาสามารถผันแปรได้ในช่วงกว้างตั้งแต่ 0.3 - 45% w/w
   ในทางตรงกันข้าม สัตว์น้ ามีเปลือก เช่น กุ้ง หอย หรื อ หมึก มัก จะมีป ริ ม าณ
    ไขมันเพียง 1 - 2% เท่านั้น
              ึ
    โปแลนด์ซ่งเป็ นประเทศที่มีก ารบริ โ ภคปลาไขมันสู ง ได้มีก ารจัด แบ่ง ปลา
    ออกเป็ น 4 กลุ่ม คือ ปลาไขมันต่า (มีไขมันต่า กว่า 2%) ปลาไขมันปานกลาง
    (มีไขมันอยู่ระหว่าง 2-7%) ปลาที่มีไ ขมัน (มีไ ขมันอยู่ร ะหว่า ง 7-15%) และ
    ปลาไขมันสูง (มีไขมันมากกว่า 15%) ดังตารางที่ 12.1
Lipid Content and Distribution in Fish Body

   แต่การจาแนกดังกล่าวแตกต่างจากการจาแนกของ Lambertsen (1978) ซึ่งแบ่ง
    ปลาเป็ น 4 กลุ่ม ดังนี้
   ปลาไขมันต่ามาก (มีไขมันน้อยกว่า 2%) เช่น ปลา cod, haddock, shellfish
   ปลาไขมันต่า (มีไขมันอยู่ระหว่าง 2-4%) เช่น ปลา sole, halibut, flounder
   ปลาไขมันปานกลาง (มีไขมันอยู่ระหว่าง 4-8%) เช่น ปลา salmon ธรรมชาติ
   ปลาไขมันสู ง (มีไ ขมันมากกว่า 8%) เช่น ปลา herring, mackerel, sablefish,
    salmon เลี้ยง
    Lipid Content and Distribution in Fish Body
   ปั ญหาในการจาแนกชนิดของปลาไขมันสูงคือ ปริ มาณไขมันมีค วามผันแปรใน
    ช่วงกว้างมาก ซึ่งขึ้นกับฤดูกาล เช่น
   ปริ ม าณไขมันในปลา mackerel สามารถผันแปรได้ต้ ัง แต่ 4 จนถึง 30% และ
    ตั้งแต่ 2 จนถึง 25% ในปลา herring
   โดยพบหลักฐานว่าการผันแปรของปริ มาณไขมันเป็ นผลเนื่องมาจาก การอพยพ
    ย้ายถิ่น ฤดูหาอาหาร หรื อฤดูผสมพันธุ์
   ปริ ม าณไขมันทั้ง หมดในอาหารมีค วามสาคัญ ต่อ ปลาและสัต ว์น้ า มีเปลือ กที่
    เพาะเลี้ยง
   เพราะว่าไขมันในอาหารเป็ นแหล่งพลังงานที่สาคัญ
     Lipid Content and Distribution in Fish Body

   ดังนั้นสัตว์น้ าจากการเพาะเลี้ยงส่วนใหญ่จึงมักจะถูกให้กินอาหารที่มีพลัง งาน
                        ่
    สูงหรื อไขมันสูงเพือเร่ งการเจริ ญเติบโต
   ในเนื้อของสัตว์น้ าเหล่านั้นจึงมีแนวโน้มที่จะมีปริ มาณไขมันที่สูง กว่า สัต ว์น้ า
    ตามธรรมชาติ
   ซึ่งบางครั้งอาจมีปริ มาณไขมันสูงกว่าถึง 2 เท่า
   ด้วยปั จจัยต่างๆเหล่านี้เป็ นเหตุผลให้ ปลาบางชนิดอาจจะถูกจัดอยู่ในกลุ่ม ตาม
    ตารางที่ 12.1 ได้ม ากกว่า หนึ่ ง กลุ่ม ดัง นั้นตารางนี้ จึง ควรใช้เ พีย งแค่ เป็ น
    แนวทางเท่านั้น
     Lipid Content and Distribution in Fish Body
   ไขมันหลักในปลาแต่ละชนิดจะมีความแตกต่างกันขึ้นกับปลาแต่ละสายพันธุ์
                               ิ
    ไขมันจะถูกสะสมอยู่ตามใต้ผวหนัง ช่องท้อง กล้ามเนื้อ ตับ และหัว
   ปริ มาณไขมันจะกระจายตัวอยู่ตามกล้ามเนื้อและมีปริ มาณลดลงตั้ง แต่หัวจนไป
    ถึงหาง
   ปริ มาณไขมันในกล้ามเนื้อดามักจะมีสูงกว่าในกล้ามเนื้อขาวหลายเท่า
   กล้ามเนื้อดามีหน้าที่ในการท ากิจกรรมที่เกิด ขึ้นอย่า งรวดเร็ ว เช่น การว่า ยน้ า
    อย่างรวดเร็ วในทันที
   ในขณะที่กล้ามเนื้อขาวใช้ในการทรงตัวและช่วยสนันสนุนในการว่ายน้ า
   ด้วยเหตุผลนี้ในปลาบางกลุ่มที่เป็ นปลาอพยพ เช่น ปลาทูน่า , herring, mackerel,
    sprat, anchovy และ sardine จะมีปริ มาณกล้ามเนื้อดาที่มากและมีปริ มาณไขมันที่
                             ั            ้
    สูงกว่าปลาคอด ซึ่งปกติมกจะเคลื่อนที่ชากว่า
    Lipid Content and Distribution in Fish Body
   ปลาไขมันต่ามักจะมีกล้ามเนื้อขาวเป็ นส่วนใหญ่ โดยมีกล้ามเนื้อดาประมาณ 10%
   หนังปลามีปริ มาณไขมันสูงกว่าในกล้ามเนื้อ
   ไขมันในหนังของปลาไขมันต่ามีประมาณ 0.2 - 3.9 % w/w
   แต่ในหนังของปลาไขมันสูงจะมีปริ มาณไขมันที่สูงกว่า โดยอาจมีมากถึง 50 %
   เมื่อพิจารณาถึงปริ มาณไขมันในอวัยวะส่วนที่กินได้อื่นๆ เช่น ไข่และตับ
   พบว่าปลาคอดมีปริ มาณไข่สูงถึง 27 % ของน้ าหนักตัว และมีไขมันอยู่ 0.3 - 1.5 %
   สาหรับตับมีน้ าหนัก 4 – 9 % ของน้ าหนักตัว ซึ่งอาจมีปริ มาณไขมันสูงถึง 70 %
   ปลาหลายชนิดมีปริ มาณไขมันในส่วนเครื่ องในสูงกว่าในส่ วนของเนื้ อ ยกเว้นปลา
    sprat ตามตารางที่ 12.2
3.Composition of lipid:The Lipid Classes
ประเภทของไขมัน
   1. ไขมันธรรมดา (Simple lipid)
       - Fats, Oils = ester of 3 fatty acids and glycerol
(triacylglycerol)
       - Waxes = ester of fatty acid and high wt. (C>16)
monohydric alcohol
     2 . ไขมันประกอบ (Compound lipid)
      2.1 Phospholipid หรื อ Phosphoglyceride
      2.2 Glycolipid หรื อ Cerebrosides
         2.3 lipoprotein
        ุ ั
   3. อนพนธ์ ไขมัน (Derived lipid)
       Hormones, Steroid, Vitamin A D E K
Ketone bodies, Eicosanoids
Classes of lipids in fish
     Triglycerides
     Phospholipids
       Lecithin (Phosphatidyl cholines)

       Cephalin (Phosphatidyl
        ethanolamines)
     Wax esters (Depot fat)
     Diacyl glyceryl ethers ( high in
      Unsaponifiable fraction)
     Hydrocarbons
       Squalene
    3.Composition of lipid: The Lipid Classes
   ไขมันในเนื้ อ ปลาประกอบด้วย phospholipids , triacylglycerols
    (TAG) และ sterols เป็ นส่ วนใหญ่
   ส่ วนน้อย คือ glycolipids และ sulfolipid
   ปลาเศรษฐกิจส่ วนใหญ่สะสมไขมันในรู ป TAG
   ปริ มาณไขมันทั้งหมดในเนื้อปลา Baltic herring มี TAG 51 – 88 %,
    phospholipids 11.8 – 39 %, cholesterol 3.9 - 8.8 %, FFA ~ 7%
                                                        ั
    ปลา Baltic sprat มีองค์ประกอบของไขมันที่คล้ายกน โดยปริ มาณ
    TAG จะเพิ่มมากขึ้น เมื่อมีการสะสมไขมันในกล้ามเนื้อมากขึ้น
    Composition of lipid: The Lipid Classes

   phospholipids เป็ นไขมันหลักชนิดหนึ่งที่พบในปลา
   ปลา cod มี phospholipids สู งถึง 90 % ของไขมันทั้งหมด ในขณะที่
    TAG มีเพียง 1% เท่านั้น
   ปริ มาณของ structural lipid เช่น phospholipids จะผันแปรอยู่ในช่วง
    0.3 - 0.5 % ของน้ าหนักเนื้อปลา โดยมีปริ มาณไม่เกิน 1%
   phospholipids เป็ นไขมันหลักในปลาของประเทศออสเตรเลีย และ
    ในหอย และในกุ ้ง ดังตารางที่ 12.3
   ในทางตรงก ันข้าม ปลามีแนวโน้มที่จะเก็บไขมันในรู ปของ TAG
          Composition of lipid: The Lipid Classes
   Polar lipids ในปลาประกอบด้ ว ย phosphatidylcholine (PC) ประมาณ 60%,
    phosphatidylethanolamine (PE) ป ร ะ มา ณ 2 0 %, phosphatidylserine แ ล ะ
    sphingomyelin
                    ั
    ปกติในปลาจะมีอตราส่วนของ PC:PE เป็ น 2-3 : 1
                       ั
    แต่ในปลา bream มีอตราส่วนที่ต่ากว่านั้น คือ 1.3-1.9 : 1
   อัตราส่วน PC:PE ประมาณ 2:1 พบในกล้ามเนื้อขาวและกล้ามเนื้อดาของปลา trout
   แต่ในปลา cod พบอัตราส่วนของ PC:PE ที่แตกต่างกันคือ 3.5 :1 ในเนื้อขาว และ 2.7 :1
    ในเนื้อดา
   ปริมาณ phospholipid ในสัตว์ที่ ไม่มีกระดู กสันหลังมีป ริ มาณ PC น้อยกว่าในสัต ว์ที่ มี
    กระดูกสันหลัง
   Phospholipids ใน krill มี PC ประมาณ 30.7 - 71.0 % และ มี PE ประมาณ 10 – 31 %
        Composition of lipid: The Lipid Classes
   ปริ มาณ sterol ในปลามีค่อนข้างคงที่ อยู่ในช่วง 40 ถึง 60 mg/100g เนื้อปลา
   ในไข่ปลามีปริ มาณ sterol 250 - 650 mg/100g
   ในน้ ามันตับปลามีปริ มาณ sterol 480 – 1,150 mg/100 g
   95% ของ total sterol ในปลาคือคลอเลสเตอรอล
   สัตว์น้ ามีเปลือกจะมีปริ มาณ total sterol มากกว่าปลาดังตารางที่ 12.3
                                  ้
    ปริ มาณ sterol ที่สูง พบใน กุ ง หมึก กล้วย หมึกสาย หอยเชลล์ หอยนางรม
    หอยเป๋ าฮื้อ
                                                 ็
    คลอเลสเตอรอลจัดเป็ น sterol ชนิดหลัก แต่กพบ sterol ชนิดอื่นๆ เช่นก ัน
         Composition of lipid: The Lipid Classes

   wax esters เป็ นองค์ประกอบหลักในเนื้อ ในตับของสัตว์น้ าบางชนิด
   สัตว์ทะเลแถบ Antarctic จะสะสมไขมันในรู ปของ wax esters
   wax esters เป็ นไขมันที่มีความคงตัวมากและเหมาะสมที่จะถูกเก็บไว้เป็ น
    พลังงาน
   wax esters จะช่วยในการลอยตัวด้วย และจะพบปริ มาณมากในปลาน้ าลึก
   ในตับปลาฉลามจะมีปริ มาณ glycerol ether และ hydrocarbons ที่สูงซึ่งจะช่วย
    ในการลอยตัวได้ดวย ้
   ผลิตภัณฑ์หลายชนิดประเภท nutraceutical และ cleaning product ทามาจาก
    wax esters, glycerol ether, และ squalene จากปลา
4. การวิเคราะห์ องค์ประกอบของน้ำมันปลำ
   4.1 General Procedures for Extraction


   4.2 Fractionation of Extracted Lipid
               - TLC
               - Column chromatography
4.1 General Procedures for Extraction
 จุดม่ ุงหมาย
 วิธีการสกัด
- Rendering
- Pressing or Expelling
- Solvent extraction
      การเลือกตัวทาละลาย
           ความปลอดภัย
           ความบริ สุทธิ์
                   ั
           ความมีข้ว

								
To top