Documents
Resources
Learning Center
Upload
Plans & pricing Sign in
Sign Out

Planten_tips

VIEWS: 134 PAGES: 114

									                                  Planten tips
Op deze pagina staan verschillende tips wat betreft (de aankoop van)
aquariumplanten.

      Mijn ervaring is dat planten met dunne, lichtgroene bladeren over het algemeen veel
      sneller bealgen dan donkerdere planten met dikke bladeren. Vooral de dikte van de
      bladeren is hierbij naar mijn idee erg van invloed. Hierdoor zijn deze bij nieuw in te
      richten aquariums of aquariums met algen over het algemeen minder geschikt.
      Algeneters zijn over het algemeen liever lui dan moe. Daarom zullen algeneters over
      het algemeen eerder planten met grote bladeren van algen ontdoen dan planten met
      kleine bladeren, omdat deze gemakkelijker af te grazen zijn. Fijnbladige planten
      laten ze vaak liever links liggen. Bij een nieuw in te richten aquarium zou ik dan ook
      niet teveel fijnbladige planten kopen, omdat als de algeneters ze links laten liggen
      hier gemakkelijk algen op kunnen afzetten die de basis kunnen vormen voor een
      algenplaag.
      Stikstofminnende planten kunnen bijdragen aan lagere nitraat waarde van het
      water. Planten welke naar mijn idee hebben bijgedragen met het omlaag brengen
      van de nitraat waarde van mijn water (van 10 tot 5mg/l) zijn Hygrophila difformis en
      Ceratopteris thalictroides. Hoewel ik dit natuurlijk niet met zekerheid kan zeggen,
      daar ook andere factoren hebben kunnen bijdragen aan een lagere nitraat waarde.
      Wel vindt ik dat de Hygrophila difformis wel vrij snel last heeft van algen. Andere
      bekende stikstofminnende planten zijn Hygrophila corymbosa en Ceratopteris
      cornuta.
      Vaak worden snel groeiende planten geadviseerd in een aquarium om algengroei te
      voorkomen. Toch is naar mijn bevindingen niet alleen de groei snelheid van de plant
      belangrijk maar vooral ook de gevoeligheid van de plant voor algen. Langzaam
      groeiende planten die ik in mijn aquarium gehad heb en toch niet snel bealgden zijn:
      Cryptocoryne cordata, Cryptocoryne undulata en Hygrophila corymbosa "kompact".
      Andere planten die niet snel bealgden bij mij zijn: Ceratopteris thalictroides,
      Echinodorus x barthii, Echinodorus 'Ozelot', Echinodorus 'Rubin', Hygrophila
      polysperma, Nymphaea lotus "groen", Vallisneria americana var. biwaënsis en
      Valisneria spiralis var. spiralis.
      In een nieuw in te richten aquarium is het verstandig veel 'echte waterplanten' te
      gebruiken (planten die altijd onder water leven). Dit omdat deze planten geen
      gewenning nodig hebben aan het onder water milieu in tegenstelling tot
      moerasplanten. Een moeilijk punt is echter wel dat het grootste gedeelte van de
      planten in de handel geen 'echte waterplanten' zijn en het daarom moeilijk is deze
      planten te vinden. Drie heel bekende soorten 'echte waterplanten' zijn: de Valisneria
      soorten, Egeria soorten (o.a. Argentijnse waterpest) en cabomba soorten. Wel moet
      men erbij nadenken dat de hier genoemde tip geen gouden regel is en dat
      moerasplanten welke snel aanslaan (bijv. Hygrophila polysperma) naar mijn idee
      (voor een nieuw in te richten aquarium) vaak een betere keus zijn dan de vrij lastig
      houdbare 'echte waterplanten' zoals bijvoorbeeld de cabomba soorten.
      Overgaan naar het kweken van je eigen aquarium planten. Kweek eerst de planten in
      qarrantaine (aparte bak) met exact dat water en temperatuur als je de orginele bak
      is? (uitproberen).




                                             1
Kienhout

KIENHOUT IN ONZE AQUARIA

Kienhout is afkomstig uit veengebieden waar turf wordt afgegraven. Vroeger werden de
wortelstronken op grote hopen gegooid en achteraf verbrand. Thans beseft men dat ze zeer
decoratief zijn, o.a. in de bloemsierkunst. Ook in het terrarium en aquarium hebben ze hun
decoratieve functie reeds bewezen.

Alle hout dat als kienhout wordt aangeboden is zeker geen kienhout. Sommige stukken
zullen ,zelfs na voldoende inwateren, toch schimmel vertonen. Verwijder zulke stukken en
tracht goed kienhout te bekomen.

Functie :

Naast het decoratieve element kan kienhout tevens aangewend worden als hechtmateriaal
voor bepaalde planten. Denken we daarbij maar aan Javavaren, Javamos en de Zuid-
Amerikaanse bladvarens die hechtwortels ontwikkelen en zich op die wijze op de stronken
vasthechten. Verder groeien penseelalgen gemakkelijk op kienhout zonder dat ze naar de
planten overslaan.

Door zijn grillige vormen kan kienhout schuilplaatsen bieden voor vele vissoorten. Ook de
kleuren van de vissen zullen zich beter laten bewonderen tegen de donkerbruine kleur. Met
andere woorden, de vissen zullen zich veilig voelen in de nabijheid van een schuilplaats en
beter op kleur komen.

Chemisch :

Chemisch werkt kienhout pH-verlagend, alhoewel niet in grote mate en ook naargelang de
kwaliteit van het kienhout.

Behandeling :

Kienhout dient uitgeloogd te worden. Uitlogen betekent inwateren en het onttrekken van
stoffen die verkleuring teweeg brengen (o.a. looizuren). Indien we met kleinere stukken te
maken hebben, plaatsen we deze in een grote met water gevulde ketel en brengen het aan de
kook. Eens aan de kook, verminderen we de sterkte van de warmtebron en laten we het
kienhout een tijdlang trekken. Het water zal donkerbruin kleuren. We gieten het water af en
herhalen deze bewerking nogmaals, doch ditmaal voegen we een handvol zout toe.

Dit herhalen we tot het water nog slechts amberkleurig wordt. Dan leggen we de stukken in
een emmer koud water en laten het nog een paar dagen staan. Grote stukken kunnen we
uiteraard niet afkoken en hierbij zullen we de stukken enkel laten inwateren. We doen dit
een lange tijd en verversen regelmatig het water tot dat ook hier de bruinkleuring verdwijnt.
Het hout zal dan ontdaan zijn van alle overmaat aan zuurreagerende looien kleurstoffen. Na
een goede spoelbeurt kunnen we het dan in het aquarium brengen. Er zullen nog steeds
kleurstoffen afgescheiden worden, doch deze hoeveelheid is aanvaardbaar en levert geen
gevaar op voor bruin of troebel water of een sterk dalende pH.

       Kienhout.

       Kienhout moet men altijd koken vooraleer men het in het aquarium plaatst,
       liefst met een weinig zout in het water, dit om het hout te ontdoen van
       schimmels. Doet dit men niet dan zal het water binnen de kortste keren


                                              2
donker kleuren. Gekookt doen ze dat ook, doch in veel mindere mate (bij de
filtering halen we die kleur weg, stof in hoofdstuk 1 van deel 3).
Kienhout zuurt het water aan. Bij leidingwater heeft men daar minder last van
omdat dit sterk gebufferd is.
Kienhout is ook onontbeerlijk bij meervallen als bron voor ballast/vezels in de
darm. Krijgen ze dit niet dan zullen de darmen van deze dieren verstoppen
met alle gevolgen vandien.
Men mag geen geval mangrovehout gebruiken. Dit hout bevat veel te veel
zout. Men kan dit hout alleen gebruiken in een brakwateraquarium. Anders
gebruikt men tropisch wortelhout of kienhout opgedolven bij
hoogveenturfontginning. Indien men een stuk hout gebruik van inheemse
boomsoorten dan zullen die gegarandeerd rotten.
Ook hout kunnen we gebruiken om terrassen aan te leggen. Kienhout mag
men nooit symmetrisch plaatsen met de voorruit. Diagonaal geven ze behalve
een veel natuurlijker zicht ook een veel mooier dieptezicht.

Te vermijden decoratie.

Metalen zijn totaal uit ten boze. Gegarandeerd zullen Uw planten en vissen
binnen de kortste keren het loodje erbij neerleggen.
Bootjes, vuurtorens, duikers, enz... zijn zeker niet van toepassing in een
biotoop- of een speciaalaquarium. Zeker niet natuurlijk.

Achterwanden.

       Kurk: Heel mooi en kan zeer natuurlijk gemaakt worden door krassen
       op aan te brengen met bv. een vork. Ook door op sommige plaatsen
       meer dan één laag kurk aan te brengen heeft men mooie resultaten, zo
       kan men ook randapparatuur wegsteken.
       Kurk zou na enkele jaren rotten waardoor er gaten in de wand kunnen
       komen.
       Piepschuim: In het piepschuim brengen we golven aan met een
       aansteker. Indien men deze achterwand achter het aquarium plaatst
       speelt de samenstelling van de verf geen rol. Indien men ze in het
       aquarium plaatst moet men bordenverf (zwart) gebruiken en voor
       andere kleuren gebruikt men acrylverf. Deze behandelde wanden
       moeten wel zeer lang drogen voor ze men in het water kan steken
       (minimum 1 week).
       PU-schuim oftewel tweecomponentenschuim: Het maken van deze
       achterwand vraagt veel voorbereiding, het is zeer vuil werk. Deze
       wanden moeten daarna nog geschilderd worden. Eens men deze
       achterwand gemaakt heeft is ze bijna niet meer uit het aquarium te
       halen.
       Poster: Is zeer geliefd bij de beginnende aquariaan, doch minder
       attractief. Let op dat men wel een poster gebruikt die past bij het te
       installeren aquarium. Het zou niet de eerste keer zijn dat we een
       zoetwateraquarium zien met daar achter een poster van een
       zeeaquarium. Omdat een poster achter het aquarium hangt heeft men
       steeds weerspiegeling op de ruiten in het aquarium, wat zeker niet
       esthetisch is.




                                      3
Planten Soorten:             (Azie)

Acorus Gramineus – Variegatusor Japanese Rush

                                      Acorus gramineus

                                      Dit plantje wordt in het Nederlands spitsbladige
                                      kalmoes genoemd. De Acorus gramineus wordt
                                      aangetroffen in Oost-Azië en wel op drassige
                                      gronden, doch ook op een volledig droge bodem.
                                      Hij behoort tot de familie der Aronskelkachtigen
                                      of Araceae. In de natuur groeit de Acorus
                                      gramineus emers, maar in het aquarium doet
                                      hij het ook redelijk, doch dit is wel van tijdelijke
                                      aard. In het aquarium houdt hij het ongeveer 8
                                      maanden vol, maar van de groei is nauwelijks iets te
                                      bespeuren, vandaar dat we de plant in de
                                      aquariumzaak zo groot mogelijk moeten kopen. De
                                      Acorus gramineus heeft een diepgroene kleur, de
                                      plant voelt hard aan. De bladeren staan als het ware
                                      in een waaiervorm opgesteld, ook zijn de bladeren
                                      strak en stijf.

Bij een normale groei zijn de bladeren niet langer dan 12 cm. terwijl de breedte van het blad
varieert van 3 tot 4 mm. De Acorus gramineus is erg lichtbehoevend, ook dient de voet van
de plant belicht te worden. De plant verlangt beslist een niet te hoge temperatuur; maximaal
21 graden Celcius met een Ph waarde van 6.4 tot 7.5°. Wel moeten we de plant een bodem
geven van licht kleihoudend zand. Aan het water worden geen bijzondere eisen gesteld.
Voor een stuk kienhout of een kurkschorsterras komt het plantje goed tot zijn recht qua
kleurschakering.

Aponogeton crispus


                                                Goede belichting.
                                                 Grote tot 60 cm.
                                        Lichtroodbruine gegolfde bladeren.

                                                  Vermeerdering
                                            Door bloei en zaadvorming.

                                                     Milieu
                                                  Water zacht
                                             Temperatuur 22 tot 28ºc.

                                                       Bodem
                                                  Zand met wat klei.




Barclaya longifolia

is een knolgewas, sterk verwant aan Nymphea. Er bestaat ook een groene variant. Het is
niet opmerkelijk dat deze in de aquaristiek geen vaste voet heeft weten te verkrijgen. De



                                              4
soort "rood" heeft aan de onderzijde wijnrode bladeren, de bovenkant kan variëren van
bruin naar roodachtig. Het komt nogal eens voor dat een plant bloemen gaat dragen. Zij
behoeven niet boven water te komen. Toch vindt er dan zaadvorming plaats
(Cleistochamie). De kleur is minder afhankelijk van het licht. Middelhard tot zacht en zuur
water bij temperaturen van 25 gr. bekomt de plant het best. Waarschijnlijk omdat de plant
regelmatig een rustperiode kent is ze in de Nederlandse aquaria door beter beheersbare
planten verdrongen. Zij vragen een luchtige bodem met klei en turfsnippers voor een goede
ontwikkeling.


22-28°C       ph 7-8      dh 8-12

Een prachtige solitair die niet al te zwaar belicht
mag worden aangezien de kleur dan minder wordt.
Slakken moeten er vandaan gehouden worden
want de plant is zeer gevoelig voor slakkenvraat.
Aan de bodem wordt geen eisen gesteld. Een
regelmatige waterverversing is aan te bevelen. Als
de plant veel bloemen heeft wordt hij wat kleiner.

De vermeerdering vindt plaat dmv zaden.



Ceratopterus Thalictroides (Eikenbladvaren ) Dit is vast een van de bekendste
drijfplanten uit de aquaristiek. Deze uit Azië‰ afkomstige waterplant kan zowel drijvend als
sub-meers gehouden worden. Onder water vraagt het een zeer lichte plaats en vertonen de
bladeren een zeer diepe insnijding, eigen aan varens. Drijvend gehouden kunnen deze
planten vrij grote oppervlaktes innemen, soms wel diameters van meer dan 30 cm. De
wortels geven een zeer mooi zicht onder water en bieden een goede schuilplaats aan
eventueel jongbroed. Deze plant teelt welig bij een goede belichting en tochtvrij gehouden,
doch is vrij eenvoudig in de hand te houden. Vermeerdering geschiedt door het ontstaan van
kleine plantjes in insnijdingen van bladeren en bladranden (sporenontwikkeling?). Deze
plant is zeker een aanrader, voor diegenen die levendbarenden verzorgen, als schuilplaats
voor het jongbroed.

                                           Het kosmopolitische geslacht Ceratopteris
                                           bestaat slechts uit een soort.
                                           C.Thalictroides en de ondersoort C.Thalitroides
                                           Cornuta.                             Zeer
                                           veranderlijke vorm, afhankelijk van het milieu.
                                           Van gave randen tot diep ingesneden, van glad
                                           tot gegolfd.
                                           Lichtgroene rozet van gesteelde bladeren.
                                           Langs de bladranden ontstaan nieuwe plantjes
                                           (blad op blad)
                                           De vorm Cornuta heeft zeer fijn verdeelde
                                           bladeren.
                                           Oude bladeren laten drijven, daarop
                                           ontwikkelen snel nieuwe plantjes
                                           Temperatuur 18-30ºc. pH = licht zuur.

Waterhardheid = zacht. Belichting = normaal. Grof zand is voldoende.




                                             5
Colysis pteropus (javavaarn)

De javavaren, Colysis pteropus was in het begin van de jaren zestig een nog niet zo algemeen
bekende plant die slechts bij weinig liefhebbers was te vinden. Tegenwoordig is ze niet meer
uit onze aquaria weg te denken. De ideale temperatuur voor deze plant is 20 tot 28°C., een
Ph waarde van 6.5 tot 7.5 en de Dh waarde van 5 tot 8°. Een uitstekende plant om vast te
zetten op een stuk kienhout of een brok lavasteen. De plant nooit helemaal met de
wortels in bodem zetten. De plant kan daar niet tegen en gaat zeer snel dood.
De vermeerdering gaat door middel van adventief plantjes op het blad van de moederplant

Bij vele aquaria valt het mij vaak op dat een wandbegroeiïng
in de meeste gevallen ontbreekt, terwijl ook dit eigenlijk een
deel van het aquarium is wat ook voor beplanting in
aanmerking komt. Een bijzonder geschikte plant hiervoor is
Microsorium pteropus, waarvan de Nederlandse benaming
Javavaren is.
Uit de naam blijkt al dat deze plant op Java gevonden
wordt, maar hij komt ook voor in Zuid-China en Zuid-
en Achter-India. De Javavaren is een plant, die het in
liefhebberskringen uitstekend doet. Met zijn
hardgroene kleur komt hij bijzonder goed uit als we hem
plaatsen op een stuk kienhout.

Ook kunnen we deze plant met een speld aan een kurkschorswand bevestigen, waardoor een
bijzonder mooie begroeiïng kan ontstaan.
De bladeren kunnen een lengte bereiken van 5 tot 30 cm. De breedte zal dan variëren tussen
de 2 en 5 cm. De plant in haar geheel ca. 20cm. Hebben redelijk tot veel licht nodig. Het is
een redelijk langszame groeier. Ze zijn aan de randen zeer licht gegolfd en vertonen een
scherp afgetekende nervatuur. Soms komen er donker afgetekende plekken in het blad; dat
is meestal de start van een nieuwe plant. De jonge planten blijven aan het moederblad
vastzitten tot ze groot genoeg zijn om zelfstandig verder te kunnen leven. Dan laten ze los en
zinken - dit in tegenstelling tot andere planten - naar de bodem en hechten zich dan vast. Dit
vasthechten kunnen we bevorderen door middel van enkele spelden.
De Javavaren heeft een fraaie, kruipende wortel, die zich overal tussen wringt. Het
wortelbestel moet grotendeels zichtbaar blijven. Als we de Javavaren met alle wortels in de
bodem planten, dan zal hij na een week of drie à vier dood blijken te zijn. Als we het goed
doen, dan kunnen we bovendien genieten van het schouwspel dat, tussen de zware wortels
door, de visjes spelen dat het een lieve lust is. Al met al is de Javavaren dus een plant om,
indien U hem nog niet heeft, eens aan te schaffen.

Blyxa novoguineensis

De ideale temperatuur ligt tussen de 20 en de 30°C. Met een Ph waarde van 5.5 –6.5 de Dh
waarde tussen de 3 en de 6. Deze soort heeft zacht, zuur water nodig. Bij te hoge
karbonaatwaarden sterft de plant vrij snel af. De plant is zeer gevoelig. Bij aanraken breekt
hij gemakkelijk af. Er mogen dus geen al te onrustige vissen bij geplaatst worden. De groei
van deze plant is zeer afhankelijk van het licht. De vermeerdering vindt plaats door middel
van zijscheuten. Mooie forse rozetplant, die heel fijne stengelsvormt, waarop zich de
naaldvormige bladeren kruisgewijs vormen. Deze "bladeren" kunnen vrij lang worden.




                                               6
Vraagt veel licht, zelfs direkt zonlicht is nog
beter. Ze groeit matig. Hoogte en breedte ca
30 x 30 cm. Veel bemesting en veel CO2 is
nodig. Het is een moeilijk te houden plant,
welke men kan vermeerderen door het
afleggen van de afleggers. Maar dit is werk
voor de specialist.




Blyxa Japonica

                                     De bereikbare hoogte is ca. 17 cm. De breedte ongeveer 10
                                     cm. Heeft veel licht nodig. Is moeilijk houdbaar, en de
                                     gevraagde temperatuur moet liggen tussen 22 en de
                                     30°C. Zacht tot hard water Ph 5.5 – 7.5°. Een zeer fijne
                                     plant, die heel decoratief kan zijn, als men hem kan
                                     kweken.Hij is heel moeilijk te houden, en verlangt
                                     extreem zacht water en constante toevoeging van CO2.De
                                     plant vormt zeer dunne stengels waarop heel fijne
                                     blaadjes groeien. Het is ook een matige groeier. Veel
                                     bemesting en veel CO2 is nodig. Het is een moeilijk te
                                     houden plant, welke men kan vermeerderen door het
                                     afleggen van de afleggers. Maar dit is werk voor de
                                     specialist.

Men vind deze voor een groot deel van Azié, namelijk Borneo, Vietnam, Korea, Japan,
Thailand, China en Nepal.
Hij is daar te vinden in zéér zwak stromende wateren en in stilstaande slempen.
We hebben hier te maken met een seizoensplant,die dus maar 1 jaar meegaat.In de maanden
october t/m december sterft hij geheel af.Stekken gaat niet,hij moet opnieuw uit zaad
gewonnen worden. De plant heeft ruimte nodig om te kunnen uitgroeien. Een zandbodem
met wat oude leem of potten bakkersklei komt de plant ten goede.
Deze plant vermeerderen gaat alleen mogelijk uit zaden. Zacht water, 20-25°C.
watertemperatuur, een met oude leem vermengde zandbodem, bij tijden wat zon zijn de
ideale omstandigheden om hem in de bloei te krijgen en alzo zaden te bekomen. Zijn
mannelijke en vrouwelijke planten hiervoor vereist?




                                                  7
Blyxa Aubertii

                                    De ideale temperatuur ligt tussen de 22 en de 28°C.
                                    Mooie plant als achtergrond in het midden van de
                                    aquarium. Het vraagt om een gemiddelde aan licht.
                                    Een zeer fijne plant, met heel ranke fijne bladeren
                                    (naalden) die vrij lang kunnen worden, en waardoor de
                                    plant een heel fors uiterlijk krijgt. Deze plant vormt een
                                    heel mooi rozet, en het is een matige groeier. Hoogte ca
                                    30 cm. De breedte +/- 20 cm. De Ph waarde tussen de
                                    6 en de 8°, de Dh waarde tussen de 5 en de 10°. Een
                                    plant die warm water verlangt, en bemesting is
                                    essentieel, evenals de toevoeging van CO2. Een xxx
                                    waarlijk prachtige solitair, die men helaas zelden in de
                                    handel aantreft, niet echt makkelijk te houden maar
                                    een waar meesterstuk als dit in je aquarium staat !



Blyxa Echinosperma

Op ondiepe plaatsen in langzaam stromende wateren in India en Indonesié, ook in beken
met ondiep stilstaand water.

                                     Mooie forse rozetplant, die heel lange bladeren kan
                                     ontwikkelen, en ook vrij fors kan uitgroeien. Een plant
                                     met 100 en meer bladeren is geen uitzondering. Jammer
                                     is wel dat dit een eenjarige is, en men dus telkens
                                     opnieuw moet beginnen. Hij vraagt zeer veel licht, en
                                     groeit maar zeer langszaam. Kan wel een hoogte bereiken
                                     van 30 cm en een breedte van 30 cm. De temperatuur
                                     moet liggen tussen de 22 en de 28°C. De Ph waarde
                                     tussen de 5 en de 7°, met een Dh waarde tussen de 2 en
                                     de 10°.
Mooie solitairplant, die een rijke bodem verlangt, en indien mogelijk direct zonlicht, verder
verlangt hij heel zacht water, maar is minder van het licht afhankelijk dan de andere. Mooie
solitair voor in grotere aquaria en bij ervaren aquarianen !! De plant moet ieder jaar opnieuw
aangeplant worden, maar men kan hem heel gemakkelijk uit zaad winnen, dit daar de plant
eenhuizig is. De mannelijke delen zitten aan de bladbasis, en laten los en drijven naar de
vrouwelijke delen die op een stengel aan het wateroppervlak zitten. Het zaad is zeer
kiemachtig en hij zal daarom gemakkelijk terug te kweken zijn.Het is een mooie plant voor
het midden van het aquaria.Het is aan te raden hem in het voorjaar in het aquaria aan te
planten,des te langer en mooier (groter) zal hij groeien. Plant de plant in een bodem waarin
wat leem of pottenbakkersklei is verwerkt.De blyxa krijgt een wijd vertakte fijne
wortelstructuur,waarvoor we dus een rulle bodem nodig hebben.
Verdraagt een gewone voor de meeste aquariaplanten geschikte verlichting.


Microsorum pteropus           (De Javavaren)
Javavaren wordt ca 20 cm hoog en heeft een kruipende, groene wortelstok. De bladeren zijn
alleenstaand, gesteeld en lancetvormig, soms meerlobbig.
Deze plant wordt het beste ergens onder het wateroppervlak gefixeerd op de achterwand,
stenen of kienhout door de wortelstok daarop te bevestigen. Plant de wortelstok nooit in de
bodem.




                                              8
                                               De Javavaren leeft in de natuur amfibisch in
                                               zacht en vaak lichtzuur water met temperaturen
                                               tussen 20 en 28° C. De vermeerdering gebeurt
                                               door adventiefplanten aan bladeren en door
                                               uitlopers uit de wortelstokken. Men kan hem als
                                               solitairplant aanwenden of in groepen als
                                               wandbedekking. Eigenlijk hoort deze dus niet bij
                                               de drijfplanten. Pistia stratiotes is lid van de
                                               aronskelkfamilie, hetgeen velen niet bekend is.
Tussen de bladvoeten ontwikkelt zich echter bij goed groeiende exemplaren vaak een heel
kleine bloeiwijze (spatha), zoals hier te zien is.
De javavaren, Colysis pteropus was in het begin van de jaren zestig een nog niet zo algemeen
bekende plant die slechts bij weinig liefhebbers was te vinden. Tegenwoordig is ze niet meer
uit onze aquaria weg te denken. Dit artikel gaat in waarom de genusnaam "Microsorium"
waaronder we javavaren sinds altijd kennen, nu gewijzigd is naar "Colysis".

Javavarens kunnen met nylondraad aan kienhout worden vastgebonden. Men kan echter ook
op een vrije plaats een dun reepje schuimstof met daaromheen een dun stukje bladlood om
de wortels winden. Dit wordt voorzichtig in een spleet aan de rechter- of bovenkant van
kienhout gedrukt. Op de foto is te zien hoe de wortelstok aan beide kanten kan verder
groeien
Op de bladpunten van sommige Javavarenbladeren ontwikkelen zich jonge planten. Als ze
nog zo klein zijn als hier moeten ze nog niet worden weggenomen. Als men ze gewoon aan
het blad laat zitten, ontstaat een fraaie groep. Dit geldt ook voor Microsorum pteropus
'Windelov'. Lelijk wordende bladeren kunnen worden afgeknipt om ze vervolgens aan het
wateroppervlak te laten drijven. Aan de onderkant vormen zich nieuwe blaadjes
Als ze ongeveer 3 - 5 cm groot zijn kunnen ze - met de worteltjes - worden verwijderd en met
behulp van kleine krammetjes op enige afstand van elkaar op een decoratief stuk kienhout
worden vastgezet. Onder een matige belichting groeien ze niet snel en ontstaat een mooi
effect. De krammetjes verroesten en worden onzichtbaar We kunnen enkele bladeren met de
jonge plantjes aan de onderkant ook omgekeerd bij elkaar aan kienhout binden. Op grotere
waterdiepte ontstaat onder een goede belichting een mooie groep klein blijvende varens.

Het verspreidingsgebied van Microsorum
pteropus strekt zich uit over geheel Zuid- en
Zuidoost-Azië, d.w.z. van India tot de Filippijnen.
De luchttemperatuur varieert tussen 24 en 30° C.
Van andere ook emers groeiende planten ligt het hout
in het water (5° DH, pH 6,9, watertemp. 28° C,
luchttemp. 30 - 34° C). Ze worden verlicht door een
tl 15 W direct op de dekruit, 10 cm boven de bovenste                       bladpunten.
Bladpunten die te dicht bij het licht komen worden
bruin.

Zowel bij de emers als de submers groeiende exemplaren valt het op dat bladpunten die de
ruiten, hout of stenen raken, vaak bruin worden. Ik kan dat niet verklaren. Twee planten
groeien submers in ongeveer 22 cm diep water dat een temperatuur van 28° C heeft. Beide
bakken worden belicht met een tld Philips 83 van 18 watt, die 15 cm boven de waterspiegel is
gemonteerd. Dekruit dubbeldik glas. De planten groeien goed in de breedte en de hoogte
maar blijven ca 5 cm onder de waterspiegel. Ze komen dus niet boven water uit, maar aan de
toppen ontwikkelen zich veel jonge, sterk vertakte planten met ragfijne wortels.




                                               9
Ottelia Alismoides

Watertemperatuur van 20 tot 30°C. Een gemiddelde belichting. Plant positie centraal in
Aquarium.




Crinum Thaianum = Ajuinplant

                            Genoemd naar zijn ajuinvormige bolwortel. De Crinum thaianum
                            is een heel aantrekkelijke aquariumplant die met haar brede
                            langstelige bladeren het aquarium heel decoratief laat overkomen.
                            Zoals zijn naam laat vermoeden, is het een plant die afkomstig is
                            uit Thailand en behoort tot de familie van de Amaryllidaceae,
                            zijnde de narcisachtigen. De langstelige bladeren staan in
                            rozetvorm en vormen heel lange brede linten die, jawel, meer dan
                            een meter lang kunnen worden en die op den duur op het
                            wateroppervlak gaan drijven. Zij hebben een heel fraaie
                            middengroene kleur die sterk kan contrasteren met het groen van
                            onze andere waterplanten. Hun bladranden zijn heel fijn getand
                            en vertonen een effen glad oppervlak; een beetje vergelijkbaar met
                            onze bekende vallisneriasoorten waarvan de bladeren eveneens
 lange slierten vormen, doch maar half zo lang en half zo breed zijn als bij deze Crinum
thaianum. Spijtig dat deze aquariumplant in het aquarium niet tot bloei komt. In de natuur
wordt de bloemstengel tot 70 cm groot en kan 7 à 10 heel fraaie welriekende bloemen
dragen. Het is een relatief gemakkelijk te houden aquariumplant, in die zin dat ze zich
tevredenstelt met een matige belichting. Vermits deze tot de snelgroeiende planten behoort
is deze soort uitstekend te gebruiken bij het opstarten van een nieuw aquarium, waarbij de
gulden stelregel luidt dat men moet gebruik maken van zuurstofplanten die over het
algemeen ook snelgroeiers zijn en planten die "mee" willen. Deze Crinum thaianum is er zo
één. Heel belangrijk voor het houden van deze plant is dat het bolgewas slechts met het gans
onderste gedeelte in de bodem gestoken wordt. Dit is in zijn beginstadium geen sinecure
omdat er praktisch nog geen wortelvorming is. Dit bolgewas moet minimum met 80% boven
het bodemoppervlak uitsteken zoniet zal deze onvermijdelijk wegrotten en is het gedaan met
onze ajuinplant. Aan de watersamenstelling stelt deze plant geen hoge eisen.
Ze gedijt heel goed in zowel hard als zacht water, waardoor ons leidingwater zeer geschikt is
om te gebruiken en men geen allerhande trucjes moet gebruiken om het water aan te zuren
of omgekeerd alkalisch te maken. De temperatuur van ons aquariumwater houden wij op
24°C, wat maakt dat wij hier ook niet moeten optreden, vermits wij onze tropische vissen
ook op deze temperatuur houden.

Cryptocorine becketti

Zoals alle cryptocorine soorten behoort deze tot de
aronskelkachtigen. In de vrije natuur zijn de cryptocorine soorten overwegend
moerasplanten.
Door de jaren heen is gebleken dat de cryptocorinen
het in onze aquaria zeer goed doen. De kleur van de


                                             10
beckettii is olijfgroen tot brons kleurig. Een bodem van grof grind is voldoende voor deze
plant. Temperatuur van het water mag niet beneden de 20 graden komen. Na het planten
van de Cryptocorine beckettii is wat geduld nodig, daar hij zich eerst moet aanpassen aan de
omstandigheden van onze bak. Als de plant eenmaal wortels heeft gevormd en zich gaat
vermeerderen, wordt u beloond met een mooi gekleurd veld.

                              Dit steekt heel mooi af bij de lichtgroene zwaardplanten.
                              Kunnen 25 cm hoog worden, water temperatuur tussen de 22
                              en de 28°C. Hebben niet veel licht nodig. Cryptocorynen
                              worden al heel lang als voorgrondplanten gebruikt. Voorde
                              uiterste voorgrond zijn b.v de Cryptocoryne x wilissii, is heel
                              erg geschikt. Zij doet niet onder voor de Glossostigma
                              (Australie).
                              Bij voldoende licht liggen de blaadjes vlak op de bodem en een
                              dergelijke voorgrond behoeft
                              jarenlang geen onderhoud, het verwijderen van wat gelende
                              blaadjes uitgezonderd.
                              Van de Cryptocorine becketti bestaan, naar men aangeeft,
                              twee kleurvarieteiten. Waarschijnlijk betreft het hier een en
                              dezelfde soort, die al naar gelang de omstandigheden een
                              bepaalde kleur aanneemt.

Met veel turf in de bodem en zuur water, kleuren ze in de loop van het jaar om van bruin
naar groen. Deze soort hoort zeker niet helemaal op de voorgrond thuis. Bij aanschaf in een
pas ingericht aquarium daar geplaatst, zullen ze naarmate ze zich uitbreiden en dus dichter
op elkaar komen staan steeds hoger worden en uiteindelijk een dissonant vormen in de
compositie. De Cryptocoryne albida lijkt aan die kwaal te lijden. Daar heeft echter de
liefhebber de plant met de plastic potjes en al, precies zoals ze in de handel wordt
aangeboden, in de bodem geplaatst.
Het is verstandig deze potjes, voordat men de                   planten poot, zorgvuldig te
verwijderen alsmede het substraat van steen - of glaswol
waarop ze werden gekweekt. Cryptocorine beckettii
( jarenlang bekend onder de naam Cryptocorynen petchii
of het fazantenveertje) tenslotte, zal op den duur ook beter geschikt
blijken voor iets verder naar achter gelegen standplaatsen.
Jammer, dat de cryptocorynen, uitermate geschikte en fraaie aquariumplanten
meer en meer het veld ruimen voor snelle groeiers, warmee men betrekkelijk snel een
aardig resultaat bereiken kan. Of de iets moeilijker cultuur en vooral de beruchte
cryptocorine-verslijming daarmee te maken Cryptocoryne albida                         hebben
is nog maar de vraag.
Groeivoorwaarden: Als bijna alle Crypto's verlangen deze
soorten bij een matige belichting wat meer voedsel in de
bodem (klei/turf) en zacht en zuur water




                                             11
Cryptocoryne albida

Kan een hoogte bereiken van 15 tot 30 cm met een breedte van 20. Water temperatuur
tussen de 20 en de 30°C. Matig tot veel licht nodig. De Ph waarde tussen de 5.5 en de 7°.




Cryptocoryne beckettii Trimen        Cryptocoryne Cordata            Cryptocoryne Undulata

Synoniemen
Cryptocoryne kerrii, Cryptocoryne siamensis, Cryptocoryne blassii.

Omschrijving
Gemakkelijk crypto om in het aquarium te houden. Variabel van kleur en vorm.

Mijn ervaringen
In mijn aquarium vormde de plant een mooie rozet met bladeren die groen aan de
bovenkant en aan de onderzijde wijnrood. Een stek van deze plant in een slecht belicht
aquarium vormde echter dieprode bladeren en vormde niet echt een rozet, maar groeide
meer in de vorm als de plant op de foto. De plant werd bij mij ongeveer 25 cm hoog en had
een diameter van ongeveer 25 cm. Ondanks dat deze plant het altijd goed heeft gedaan heb
ik hem toch vervangen doordat hij te groot werd voor de standplaats die hij had in mijn
aquarium.

Vermeerdering
Deze plant is in het aquarium te vermenigvuldigen door de vorming van uitlopers. In de
maanden dat ik deze plant in mijn aquarium hebben zich wel een aantal uitlopers gevormd,
hoewel de vermeerdering van de plant in mijn aquarium niet zo heel erg productief was. Wel
zijn de uitlopers van deze plant die ik aan mijn zus cadeau gedaan heb in haar aquarium
goed aangeslagen en hebben door de jaren heen een groot deel van haar aquarium
ingenomen door o.a. de vorming van uitlopers. Wel moet deze plant over het algemeen al
geruime tijd in het aquarium staan voordat de plant uitlopers zal gaan vormen.




 Cryptocoryne Crispaluta           Cryptocoryne nevilii           Cryptocoryne Ciliata


                                              12
Standplaats en verlichting in mijn aquarium Deze plant heeft middenvoor in mijn
aquarium gestaan. De verlichting die ik toen in mijn aquarium had was 0.42 Watt/liter
lumilux TL verlichting (2*18 Watt). Pllats is voor aan in het aquarium en dan iets buiten het
midden naar links of rechts. De temperatuur van het water 20- 30°C. ph 6-7 dh 5-8.

Deze cryptocorine is een van de meest dankbare aquariumplanten. We moeten
zorgen voor een goede belichting, dit kunnen we controleren aan de stand van de
bladeren.

Bij te weinig licht rekken deze zich armetierig naar boven, bij teveel licht liggen de
bladeren horizontaal. Als de verlichting goed is staan de bladeren in een hoek van
ongeveer 45 graden met de bodem. Een voedingsbodem van zand met wat klei heeft
de voorkeur. Een temperatuur van 20 tot 24 graden celcius en de planten
vermeerderen zich als onkruid. In de voorgrond geplant of tegen een schuin oplopend
terras geeft dit veld crypto‟s een bijzonder mooi effect.

Cryptocoryne pontederiifolia

Een Ph waarde van 6 tot 7°, een Dh waarde van 3 tot 8° en een water temperatuur van 22 tot
26°C. Kunnen vermeerderd worden door uitlopers af te nemen en opnieuw te planten. Hij
kan zo'n 11 tot 22 cm hoog worden. De stelen nemen daarvan zo'n 8 tot 10 cm voor hun
rekening en de bladeren 6 tot 12 cm. De breedte van het blad bedraagt 4 tot 7 cm.
Voor een cryptocorynen is deze plant tamelijk fors te noemen. Wanneer de plant niet hoger
wil worden dan 10 cm is het zaak de bodem wat zwaarder te maken.( Te weinig groei stoffen
in de bodem). Bloeien alleen in emerse cultuur. Verlangen een vrij hoge temperatuur
daar het tropische planten zijn. De planten moeten zomin mogelijk verplaatst
worden daar zie hier zeer gevoelig voor zijn, meestal moeilijk wortelen en dan vaak
helemaal niet op gang komen. Houden van een verwarmde bodem ( koude voeten
kan de groei doen stoppen). Ook bij water verversing moet men iedereen radicale
verandering van samenstelling vermijden, of ze kunnen u bedanken met radicale
verslijming. Zacht enigszins zuur water is gunstig voor de ontwikkeling. Te hard
water kan de planten doden. Na het planten kan een groeivertraging optreden die
soms pas na een halfjaar geheel overwonnen is. Worden soms door typische ziekten
aangetast, zoals het ontstaan van doorschijnende plekken in het bladmoes, waarop
gaten ontstaan en de planten soms spoedig volledig in verval geraken. Deze ziekte
noemt men de cryptocorynen verslijming, voor de behandeling hier van zie inleiding.

De kleur van het blad is mooi diep groen en het oppervlak licht gebobbeld, het is licht
hartvormig aan de steel gezet. De planten gaan alleen over tot emerse groei als men de
waterstand geleidelijk verlaagd en de planten deze daling kunnen volgen.
Grof leemhoudend zand, gemengd met wat turf ( uitgeknepen) om de bodem los te houden.
De bodem moet van voldoende dikte zijn ( 10-15 cm) voor de flinke wortelbos in te
herbergen. Verlangt zeker niet meer licht dan de meeste aquaria planten.
In het aquaria altijd door uitlopers. Die men na enige tijd als ze voldoende bewortelt zijn eraf
kan halen. De planten bezitten een stevige in de bodem verder kruipende wortelstok die zich
herhaaldelijk kan vertakken en vele uitlopers produceert.

Cryptocoryne undulata

Het is vrij gemakkelijke crypto in het aquarium te houden, die een hoogte van 10 tot 25 cm
kan bereiken. De bladeren van deze plant zijn meestal spits en kunnen van middengroen tot
donkerbruin gekleurd zijn. Deze plant heb ik ongeveer een jaar in mijn aquarium gehad.
Deze plant sloeg snel aan bij mij en had al na twee weken een aantal nieuwe bladeren
gevormd. De onderste foto op deze pagina toont hoe de plant eruit zag na aankoop (emerse


                                              13
vorm), terwijl de bovenste foto zo'n 2 maanden later gemaakt is. Na ongeveer twee en een
halve maand vormde deze plant voor het eerste een uitloper. Echter nadat ik de set Dupla
Algo Control Delta ben gaan gebruiken (plant stond toen ongeveer 3 maanden in mijn
aquarium) verloor de plant een groot aantal bladeren door cryptocoryne verslijming. Dit
was waarschijnlijk te wijten aan de sterke verkleuring van het aquariumwater door de
eerder genoemde set, waar deze plant waarschijnlijk niet zo goed tegen kon. Deze
verslijming stopte wel redelijk snel en na een paar weken was de plant weer redelijk de oude
en vormde wederom een uitloper. Persoonlijk heb ik het idee dat deze plant het het beste
doet wanneer hij slechts matig verlicht wordt, hoewel wanneer hij in het volle licht staat het
ook nog goed doet maar dan wat compacter blijft. Wel is deze plant in mijn aquarium vrij
gevoelig voor veranderingen in de lichthoeveelheid, waardoor deze plant in mijn aquarium
regelmatig een deel van zijn bladeren verliest. Vooral wanneer ik omringende planten
groepen uitgedund had reageerde deze plant vaak slecht op de plotseling toegenomen
lichthoeveelheid. Ondanks de wisselende groei van deze plant in mijn aquarium was deze
plant wel goed bestand tegen de punt algen die ik toen ter tijd in mijn aquarium had.

Deze plant is in het aquarium te vermenigvuldigen door de vorming van uitlopers. In de tijd
dat ik deze soort in mijn aquarium had, werden er ongeveer vijf uitlopers gevormd door de
twee planten die ik van deze soort had. Deze uitlopers groeide echter zeer langzaam uit tot
voldoende grote planten. Waarschijnlijk doordat deze planten in mijn aquarium regelmatig
een terugval kenden door veranderde lichtomstandigheden is het slechts bij dit kleine aantal
uitlopers gebleven, aangezien deze plant wel als redelijk productief bekend staat.

Deze plant staat aan de linker voorkant in mijn aquarium. De verlichting van deze plant
heeft gevarieerd tussen 0.42 Watt/liter standaard TL verlichting (2*18 Watt) tot 0.63
Watt/liter standaard TL verlichting (3*18

Cryptocoryne Wendtii

Een van de gemakkelijkst te houden crypto's voor de middenbeplanting. De plant stelt
weinig eisen aan water, bodemgrond rn licht. Hij kan vrij veel licht verdragen. Wel moet
vermeden worden dat de plant te vaak verplaatst wordt. De vermeerdering vindt vrij
eenvoudig plaats door middel van uitlopers. Het aantal uitlopers kan groot zijn. Ook
uitermate geschikt in moerascultuur. Temperatuur 23 –28°C. Ph 6-7, Dh 8-12°. Vindplaats
Sri Lanka. Eén van de gemakkelijkste crypto's voor het aquarium. Van deze soort zijn een
aantal variëteiten in de handel die o.a. verschillen in kleur en hoogte. Persoonlijk vermoed ik
dat de plant in mijn aquarium een groene kleurvorm is, maar op dit moment is dat nog niet
zeker.
Ik heb deze plant ongeveer een jaar in mijn aquarium gehad. Deze plant sloeg slechts
langzaam aan in mijn aquarium en pas na zo'n drie weken kon ik met zekerheid zien dat de
plant was aangeslagen. Opvallend bij deze plant was dat de submerse en emerse bladeren
nauwelijks van kleur verschilden, terwijl dit bij veel andere Crypto's wel het geval is. Op zich
heeft deze plant weinig problemen gegeven in mijn aquarium, maar echt tevreden over deze
plant was ik ook niet. Vooral het zeer grote wortelstelsel dat deze plant vormde was ik niet
erg blij mee, want overal aan de rechterkant van mijn aquarium (waar deze plant stond)
kwam ik wortels tegen van deze plant. Naast dat dit grote wortelstelsel hinderlijk was voor
omringde planten gaf dit ook een probleem met het verwijderen van deze plant uit mijn
aquarium. De wortels waren namelijk zo sterk verweven met delen van de kabel van de
bodemverwarming, dat enkele delen van de kabel mee uit de bodem getrokken werden,
terwijl ik hier met andere planten nooit last mee heb gehad. Deze plant is in het aquarium te
vermenigvuldigen door de vorming van uitlopers. In mijn aquarium ging deze plant na
enkele maanden uitlopers maken. Deze stonden over het algemeen dicht tegen de
moederplant aan, waardoor de vorming van uitlopers niet zo heel erg opviel bij deze plant.
Deze plant staat middenrechts in mijn aquarium. De verlichting die deze plant in mijn



                                               14
Cryptocoryne wendtii bruin

Moet een goede belichting hebben. Wordt ca 10 tot 20 cm hoog. Het water moet een
temperatuur hebben welke ligt tussen de 22 en de 28°C, zachy tot middelhard. Aan de
bodum wat turf toevoegen.

Cryptocoryne wendtii groen

Moet een goede belichting hebben. Wordt ca 10 tot 20 cm hoog. Het water moet een
temperatuur hebben welke ligt tussen de 22 en de 28°C, zachy tot middelhard. Aan de
bodum wat turf toevoegen.




Cryptocoryne willisii.




Zoals elke Cryptocoryne-soort is ook de C. willisii een rozetvormige plant. Op de slanke
wortelstokken staan de 3 - 8 cm lange bladstelen, aan de voet verbreed. De effen lichtgroene
bladschijf is langwerpig ovaal, met wigvormige voet en bladtop. Submers (onder water) is
het blad 4 - 8 cm lang en 1 - 1,5 cm breed, de bladrozetten buigen zich naar de bodem

De bodem bestaat uit niet te grof, gewassen zand met een toevoeging van iets leem of klei.
Een plantje dat goed geschikt is voor de voorgrondbeplanting in het aquarium. Het vormt
gemakkelijk uitlopers waardoor het een mooi matje van groene plantjes kan vormen.
Wanneer ze eens uit de bodem worden gehaald, kunnen de aan de wortelstok groeiende
kleine jonge plantjes gemakkelijk worden losgemaakt. Losse stukjes wortelstok kan men in
moeraskultuur op een bodem van zand/bolsterturf en wat klei , weer gemakkelijk laten
uitlopen. Een goede belichting, zowel in het aquarium als in moeraskultuur is nodig.
Op zich, heeft dit plantje geen nadelen, het enige probleem is dat de, door de handel,
aangeboden plantjes nooit met zekerheid C. willisii zijn, het kunnen ook de wat grotere
vorm C. lucens of de kleinere vorm C. parva zijn, bovendien is er weinig aanbod.

Hygrophila polysperma Nederlandse naam; Belgisch groen

Snelgroeiende stengelplant. Goed belichte bladeren kleuren een beetje roodbruin. Staat
bekend als één van de gemakkelijkste aquarium planten voor het tropisch aquarium. De
bovenste foto toont hoe de submerse vorm van deze plant, terwijl de onderste foto de
emerse vorm van deze plant toont.

Ik heb deze plant gedurende de jaren dat mijn aquarium ingericht is meerdere keren in mijn
aquarium gehad. Vaak deed deze plant het gedurende lange tijd goed. Echter nadat ik deze
plant lange tijd op de zelfde plek in het aquarium heb staan, begint deze plant na verloop
van tijd vrij plotseling af te sterven. Persoonlijk vermoed ik dat deze plant een stof afgeeft



                                              15
aan de bodem waar de plant zelf niet goed tegen kan, waardoor deze plant zich na verloop
van tijd "vergiftigd", hoewel ik hier nog nooit iets over heb kunnen vinden in boeken of op
het internet. Als ik vervolgens op de zelfde plek een ander soort plant neer zet groeien deze
echter wel gewoon goed.

Wel heb ik onlangs een reactie gehad op de problemen die ik met deze plant beschreven heb
van iemand die soort gelijke problemen heeft gehad met deze plant. Dit persoon had net als
ik dat deze plant in het begin groeide als kool, maar na 1,5 tot 2 lukte het hem ook niet meer
deze plant in zijn aquarium te houden na een steeds slechtere groei. Ook zijn inrichting
kwam erg overeen met de mijn inclusief de lateriet toevoeging aan de bodem. Echter met
slechts twee waarnemingen hierover is het niet mogelijk om de conclusie te trekken dat de
lateriet bodem op termijn de schuldige is bij deze plant. Wel is van lateriet bodems bekend
dat ze positief geladen ionen aan zich binden (meer hierover is te vinden op de pagina
Lessons learned van de site Aquatic Concepts). Het zou dan ook mogelijk zou zijn dat
afvalstoffen die door deze plant afgescheiden worden aan het lateriet gebonden worden,
waardoor er na verloop van tijd een ophoping van deze stoffen plaats vind in de bodem.
Echter mij zijn slechts twee waarnemingen bekend van het na verloop van tijd afsterven van
deze plant waardoor het op dit moment nog puur gissen is of dit werkelijk de oorzaak is.

                                             Deze plant is gemakkelijk te vermeerderen door
                                             de vorming van zijtakken. Om de zijtakken aan
                                             de planten tot voldoende grote uit te laten
                                             groeien is het meestal wel nodig om de
                                             onderzijde van de stengels na het toppen in het
                                             aquarium te laten staan, waardoor de zijtakken
                                             snel tot volwassen planten uit zullen groeien.
                                             Linker of de rechterzijde bedekkend, eventueel
                                             naar het midden. Tempoeratuur van het water
                                             van 22 tot 28°C. Ph waarde van 6.5 tot 7.5 en de
                                             Dh waarde 5 tot 8.



Een plant die uitstekend geschikt is voor
plaatsing in het midden of de achtergrond van het
aquarium. Afhankelijk van de belichting wordt de
plant hardgroen tot donkerbruin. De stengel kan
een lengte bereiken van 50 cm.
Bodemsamenstelling en temperatuur zijn niet
belangrijk. De vermeerdering vindt plaats door
middel van toppen




Hygrophila corymbosa

Deze plant lijkt erg op de normale vorm van Hygrophila corymbosa, maar blijft veel kleiner.
Doordat de internodiën bij deze plant zeer dicht op elkaar zitten blijft de plant klein en
compact. Ook vormt deze plant veel zijtakken, waardoor de plant nog voller lijkt. De
bladeren zijn onder normale belichting lichtgroen en als de plant goed in het licht staat
worden de toppen roodbruin (zie tweede foto op de pagina). Ook na het inkorten van de




                                              16
planten zijn de toppen vaak meer rood gekleurd dan normaal. Als de plant niet genoeg licht
krijgt vallen er gaten in de bladeren en verliest hij deze.

                                            Na aankoop sloeg de plant bij mij in eerst
                                            instantie slecht aan (wortels rotte weg), maar
                                            eenmaal aangeslagen is dit een ideale plant. Wel
                                            vallen er in de onderste bladeren (die weinig
                                            licht vangen) gaten en verliest de plant deze. De
                                            onderkant van deze plant wordt echter niet kaal
                                            hierdoor, doordat deze plant veel zijtakken
                                            vormt (zie onderste foto).



Deze plant blijft bij mij zo laag dat ik hem voornamelijk inkort om de planten uit te dunnen,
omdat deze zichzelf anders verstikken. Deze kleine plant vormt wel een zeer groot wortel
stelsel in de bodem (zie onderste foto). Zelf heb ik wortels gemeten bij deze plant tot 30 cm
lang. Nadat ik deze plant ruim twee jaar in mijn aquarium gehad heb begon deze plotseling
problemen te geven. In eerste instantie dacht ik dat er een plant afstierf door een tekort aan
licht, doordat deze geheel overschaduwd was door andere planten. Echter nadat ik op de
zelfde plek wederom afstervende planten had, begon ik te beseffen dat de symptomen gelijk
waren aan die van Hygrophila polysperma die ik in het verleden had. Ook doordat enkel de
planten die op de plek stonden waar in het verleden Hygrophila polysperma gestaan had
problemen gaven neem ik aan dat het probleem aan dit deel van de bodem van mijn
aquarium ligt. Dit deel van de bodem is naar mijn idee "vervuild" is door stoffen die door
Hygrophila polysperma afgescheiden zijn toen deze plant hier in het aquarium stond en die
ook schadelijk zijn voor sommige andere planten. Hoewel het misschien ook zo kan zijn dat
Hygrophila corymbosa "Kompact" zelf dergelijke stoffen heeft afgegeven. Door deze
problemen heb ik deze plant helaas uit men aquarium moeten verwijderen en vervangen
door een ander soort plant.

Deze plant is gemakkelijk te vermeerderen door de vele zijtakken die de plant vormt. Naar
mijn ervaring vormen vooral de planten die goed verlicht worden een groot aantal zijtakken,
hoewel ook aan zwakker verlichte planten bijna altijd wel wat zijtakken gevormd worden.
De zijtakken kunnen na enige tijd van de moederplant afgehaald worden en in het aquarium
geplant worden. Deze plant heeft links- en rechtsvoor in dit aquarium gestaan. De
verlichting die ik toen in mijn aquarium had heeft gevarieerd tussen 0.42 Watt/liter
standaard TL verlichting (2*18 Watt) tot 0.63 Watt/liter standaard TL verlichting (3*18
Watt).




                                              17
Hygrophila difformis

Water temperatuur tussen de 20 en de 28°C. Eewn Ph waarde van 6.5-7° De Dh waarde
liggend tussen de 5-8°.

Een gemakkelijk te houden plant, die als hij
aanslaat binnen de kortste keren uit kan groeien tot
een dichte bos, waarin graag door vissen naar een
schuilplaats wordt gezocht. De plant heeft veel licht
nodig. Hij is uitstekend geschikt voor de midden-
en achtergrondbeplanting. Regelmatig wat ijzer
wordt op prijs gesteld. De vermeerdering vindt
plaats door toppen en is vrij eenvoudig. Ook emers
kan een kweek opgezet worden.
Nederlandse naam Vaantjesplant Licht groene
stengelplant met geverderde bladeren. Vrij
gemakkelijke plant welke tegen de bodem
zijtakken vormt. De planten groeien naar het licht
toe, waar door deze plant aan de randen van het
aquarium minder goed toe te passen is. De plant zal
dan namelijk scheef naar het licht toe groeien. In
de literatuur deze plant vaak aanbevolen wordt als
plant voor een nieuw ingericht aquarium, omdat deze plant in het voordeel heeft dat deze erg
snel aanslaat en veel voedingsstoffen opneemt en daardoor zorgt voor een snelle stabilisering
van het aquariummilieu in een nieuw ingericht aquarium. De reden dat deze plant zo snel
aanslaat is dat deze plant als één van de weinige moerasplanten voor het aquarium onder
water gekweekt wordt en zich daarom niet meer hoeft aan te passen aan het submerse leven
in een aquarium.

Zo slaat deze plant erg snel aan na plaatsing in het aquarium en groeit ook goed. Deze plant
trekt snel veel algen aan waardoor ik deze plant meestal na 1 tot 2 maanden weer weg deed.
Hoewel ook de andere planten in die tijd wel wat last hadden van algengroei op de bladeren
ging het bij andere planten vooral om algen op oudere bladeren of planten, terwijl op deze
plant ook de jonge bladeren altijd al snel algen aantrokken. De laatste keer dat ik deze plant
in mijn aquarium gehad heb, waren de algen in mijn aquarium zeer sterk afgenomen. Onder
deze omstandigheden bleek deze plant wel een gemakkelijke en mooie plant te zijn om te
houden. Wel blijft deze plant als nadeel hebben dat de plant meestal niet recht omhoog
groeit maar ook enigszins horizontaal, waardoor een groep van deze planten de neiging
heeft om andere planten te overschaduwen.

Zelfs toen deze plant snel bealgde in mijn aquarium was de vermeerdering van deze plant
gemakkelijk. De planten vormen vooral aan de onderzijde van de stengel zijtakken die
meestal enige tijd horizontaal over de bodem groeien. Het is bij deze plant zelfs mogelijk om
nieuwe planten te krijgen door afgebroken bladeren in het aquarium te laten drijven. Deze
zullen na verloop van tijd wortels gaan vormen, waarna deze na enige tijd ook in de bodem
geplant kunnen worden. Echter de vermeerdering door zijtakken is zo productief dat dit
laatste eigenlijk niet nodig is om deze plant snel te vermeerderen.

Limnophila aquatica (Sri Lanka)

Een goede belichting is belangrijk, terwijl een aquarium zeker groter dan 50cm moet zijn. De
doorsnede van de bladkrans kan tot 10 cm halen, een plaatje. Met een vrij donker groene
kleur. Plaats ze in groepen. Een goede beluchting is gewenst.
Vermeerderen kunnen we deze door te stekken, de ideale watertemperatuur ligt tussen de 20
en de 30°C. Ph waarde tuusen de 6 en de 7 de Dh waarde tussen de 4 en de 10°. Zandbodem


                                              18
De Limnophila aquatica heeft als nederlandse naam Reuze ambulia of reuze limnophila. Het
verspreidings gebied is nog niet helemaal duidelijk. Waarschijnlijk komt deze plant uit India
en Sri Lanka. In deze landen wordt hij gevonden in beken, plassen en moerassen. Vandaar
ook zijn naam Limnophila wat moerasminnend betekent.

Deze stengelvormige plant kan onder goede omstandigheden wel een lengte van circa 50 cm
behalen. De stengel is bezet met bladkransen, die een grootte kunnen bereiken van 7 à 10
cm. Zij staan vrij dicht op elkaar en zijn lichtgroen van kleur. De circa 20 afzonderlijke
bladeren vormen samen een bladkrans en zijn sterk geveerd zodat het lijkt of het blad uit
dunne draden bestaat. De Limnophila A. is niet geschikt voor een laag aquarium daar men
dan te snel tot toppen moet overgaan.

Om tot zijn sierlijke decoratieve vorm te komen heeft de plant goede verlichting nodig.
Minstens 12 uur maar 14 tot 16 uur per dag is beter. Ook stelt hij een wat zwaardere bodem
dan gewoon zand en toevoeging van wat ijzer op prijs, terwijl de temperatuur ook niet te
laag mag worden (25 tot 28 ° C). Als aan deze voorwaarden wordt voldaan, zal hij een
sieraad in uw aquarium zijn.

Ook de vermeerdering is niet moeilijk. Men knipt de top uit de plant en zet deze weer in de
grond nadat men de onderste bladkransen heeft verwijderd. Daar vindt dan weer spoedig
wortelvorming plaats, terwijl dan aan de oude stengel nieuwe knoppen vormen. Denk er wel
om dat men de plantjes niet te dicht op elkaar poot aangezien de mooie grote koppen anders
niet tot hun recht komen.

Als aan bovenstaande voorwaarde niet wordt voldaan, kan de plant spontaan zijn
bladkransen laten vallen. De emerse vorm welke ontstaat bij een te kort aan licht, geeft een
heel ander beeld van de L. aquatica. Aan de stengel, die lichtgroen van kleur is, ontstaan aan
elke geleding (blad aanzet) drie blaadjes die circa 1 cm breed en 5 cm lang zijn. Ook hebben
deze een gezaagde rand. In de emerse vorm bloeit de plant met violetgevlekte, lichtblauwe
tot witte bloemen, die in een trosje bijeen staan. Krachtige belichting.Bij een juiste
belichting staan de internodién zeer kort op elkaar en mag men tussen elke internodién
in,geen grote gaten in de plant zien. Het is onbegrijpelijk dat deze plant bijna niet te vinden
is in de aquariawinkels,terwijl L.sessiflora (die beduidend minder mooi is)in elke winkel
aanwezig is. Kan reeds in de winkel herkend worden aan de grotere omvang van de
bladkransen.




                                              19
Microsorum pteropus - Java varen

Ze kan gebruikt worden als epifyt, op de achtergrond of middenzone in zowel kleine als wat
grotere aquaria. De plant groeit goed in water van 26-30ºC en word tot 30 cm hoog.
Microsorum pteropus kan als epifyt op stenen of kienhout bevestigd worden.

De bladgrootte van de Javavaren is afhankelijk
van de ouderdom van de plant. Jonge planten
hebben smalle lancetvormige bladeren met een
korte steel, die bij goed groeiende exemplaren
ongeveer 2 tot 5 mm uit elkaar op het rizoom
ontstaan. In de natuur kunnen de bladeren tot 30
cm lang zijn. In het aquarium blijven ze met een
lengte van ongeveer 20 tot 25 cm kleiner. Er is
een duidelijk verschil tussen de bladlengten van
submers of emers groeiende Javavarens. Bij de
eerstgenoemde zijn de bladeren ongedeeld en
worden ongeveer 20 cm lang en 3 tot 4 cm breed.
Dicht onder, aan, of boven de waterspiegel
groeiende bladeren worden meestal groter en
breder met drie lobben. De middelste lob wordt
het langst, de zijlobben blijven kleiner,
maar zijn net zo breed. In tegenstelling tot de zich
onder water ontwikkelende bladeren hebben de boven
het water groeiende bladeren een enigszins
papierachtige structuur en breken daardoor gemakkelijk.

Microsorum pteropus is van nature een warmtebehoeftige plant. De optimale temperatuur
in het aquarium is 25 tot 30° C. In koelere aquaria groeit de plant langzamer. De groei kan
ook met de belichting worden beïnvloed. In matig belichte aquaria, iets wat meer vissen
prettig vinden dan u misschien denkt, groeit de plant ook niet snel. In diepe aquaria, waar
minder licht tot de bodem dan tot de middenlaag doordringt, kunnen kleine Javavarens
gebruikt worden om groepjes te vormen aan op de bodem liggende stukjes kienhout. Op die
manier kunnen zeer decoratieve effecten worden bereikt, die door de langzame groei van de
planten niet snel teniet worden gedaan. Dat gaat o.a. goed in kleine aquaria van bijvoorbeeld
60 x 35 x 35 cm. De verlichting moet dan of een geringere capaciteit hebben of de lampen
worden bijvoorbeeld ongeveer 30 cm boven het wateroppervlak opgehangen. Van dit
gegeven kan ook in paludaria of riparia gebruik worden gemaakt en zo kunnen kleine
groepen Javavarens, op de bodem of aan de wanden van het waterdeel, begeerde
schuilplaatsen zijn voor visjes

In het aquarium is Microsorum pteropus een dankbare plant, die zeer goed aan stenen of
hout en aan styropor- of kurkwanden kan worden bevestigd. Zowel in kleine als grote
aquaria is het verstandig jonge planten te gebruiken. Dat geldt vooral als we Javavarens met
behulp van krammen boven in het aquarium vlak onder het wateroppervlak aan de wanden
bevestigen. Omdat zij zich daar dicht bij het licht bevinden, groeien ze tamelijk snel, mede
door de invloed van de door de lampen afgegeven warmte. Grotere planten nemen onder
deze omstandigheden, door een zowel horizontale als verticale groei, al gauw te veel ruimte
boven het wateroppervlak in beslag en dempen het licht op ongewenste wijze. Een dergelijk
gebruik is alleen mogelijk in brede (speciaal)aquaria of in een groot oeveraquarium. In het
laatste geval kan een extra spotje op de Javavarens worden gericht, waardoor deze goed
groeien en labyrintvissen daar een prachtige plek vinden om een goed beschermd
schuimnest te bouwen.




                                             20
Microsorum pteropus 'Latifolia' -Java varen

                                         Ze kan gebruikt worden als epifyt, op de
                                         achtergrond of middenzone, in zowel kleine als
                                         wat grotere aquaria. De plant groeit goed in
                                         water van 26-30ºC en word tot 30 cm hoog.
                                         Microsorum pteropus 'Latifolia' kan als epifyt op
                                         stenen of kienhout bevestigd worden.




      Microsorum pteropus 'Tropica'                    Microsorum pteropus 'Windeløv'

Myriophyllum ussuriense

Stengels en bladeren donkergroen,                                 bladeren zeer stijf.
Geschikt voor het verwarmd aquarium.




Nymphea lotus "rood"

Watertemperatuur tussen de 20 en de 30°C. Ph waarde van 6.5 tot 7.2, een Dh waarde van 5-
8°.




                                           21
Een mooie solitair die in een aantal kleuren voorkomt. De plant komt dus het best tot zijn
recht op een van de sterke punten in het aquarium. De plant heeft erg veel licht nodig en
nogal wat ruimte. Hij mag dus niet in een te klein aquarium gehouden worden. Ook wat
extra klei bij de wortels worden erg op prijs gesteld.

Vermeerdering vindt plaats door middel van uitlopers.




     Nymphea lotus "rood"                                  Nymphaea lotus “groen”

Nymphaea lotus (groen) Azie

De temperatuur wordt konstant tussen 23°-25°Celsius gehouden. Deze plant is afkomstig uit
Zuid-Oost Azië en tropisch Afrika, waar toch een tropisch klimaat heerst. De eerste weken na
verplanting treedt er zo als bijna bij alle planten een groeistilstand op. Maar geen nood,
eenmaal als "Mijnheer" zich thuisvoelt, groeit hij als kool, wat bij mij dan ook geschiedde.

Hoe kan je nu zulke uitlopers krijgen?
Wel, een heel simpel antwoord: de plant niet meer met rust laten. Dit wil zeggen, je
knipt alle drijfbladeren weg, zorgt dat je plant 4 à 5 bladstengels heeft, (zeker niet
meer) en trekt voorzichtig en regelmatig de wortelstok fijntjes uit mekaar. Doe je dit,
dan zie je op de kortste tijd uitlopers verschijnen aan de voet van de moederplant.
Maar, zoals de titel van dit stuk zegt: Een bloeiend juweel, was de aanleiding van dit
artikel de prachtige bloeiende lotusbloem in mijn bak. Aangezien ik de eerste manier
(uitlopers) al diverse malen met succes had toegepast, wou ik ook wel eens de andere
methode beproeven, namelijk: vermeerdering via zaadvorming.

In tegenstelling tot de voorgaande wijze, werd de plant nu gerust gelaten, zodat na
een tijd drijfbladeren werden gevormd. De doormeter van zowel de gewone bladeren,
als de drijfbladeren situeert zich rond de 17 cm. Je kan dus praten over een fraaie
jongen. Nadat de plant 6 drijfbladeren had gevormd, kwam de bloemstengel met
knop te voorschijn. Een drietal dagen later was de stengel zo'n 10 cm hoog, nagenoeg
8 mm dik en voorzien van een prachtige bloemknop. Na een weekje was de
bloemknop tot tegen het dekglas gegroeid, zodat ik genoodzaakt was om de dekruiten
wat open te schuiven. Ook schakelde ik de middenste TL-lamp uit, dit om
verbranding van de knop te voorkomen. Al met al groeide de bloemknop tot zo'n 5 cm
boven de waterspiegel uit om daar blijkbaar enkele dagen rust te nemen. Gedurende


                                              22
een 4-tal dagen gebeurde er niks, maar de vijfde dag constateerde ik dat er beweging
in de bloemknop zat. Omstreeks 21 u. openden de kelkblaadjes zich en nog geen 30
min. later herhaalde zich dit proces voor de kroonblaadjes, zodat op een tijdspanne
van anderhalf uur de overgang van knop naar bloem tot stand kwam. Werkelijk een
prachtig juweel op het wateroppervlak! De bloem, zo'n 6 cm in doorsnede, sneewwit
van kleur met wat flauwgele meeldraden, vormde een prachtig contrast met de bruine
drijfbladeren en de groene Braziliaanse klimop. Je moet er wel rekening mee houden
dat de Lotusbloem alleen 's nachts bloeit, en dit slechts gedurende drie nachten. De
bloemknop opent zich ongeveer van 21 u. tot 9 u.
Tijdens de derde nacht bemerkte ik dat de gele meeldraden een bruine tint hadden
vanwege het stuifmeel. Volgens het boekje heb ik dan maar een penseel genomen,
voorzichtig over de meeldraden gestreken en dan over de stamper. Zelfbestuiving
noemt men dit. Deze procedure heb ik meermaals herhaald, kwestie van zekerheid.
Na de derde bloeinacht trekt de bloemstengel zich krom, zodat het vruchtbeginsel
onder water getrokken wordt. Na ongeveer 10 dagen barstte dan de vrucht open. Ik
had een panty van moeder de vrouw rond de knop bevestigd, dit om het zaad op te
vangen. De zaadjes van de tijgerlotus zijn zo'n 1-1,5 mm dik en je kan ze ongeveer een
half jaar bewaren.
Zoals bij vele planten sterft de moederplant af na de bloei. Dus bezin eer je begint! Of
beter nog, zorg eerst voor enkele extra exemplaren door vermeerdering via uitlopers.
Als je dan nog zijn prachtige bloem ontdekt tussen allerlei drijfbladeren, dan kan je
echt praten over een juweel in het aquarium

Rotala indica

                                     Vermeerderen door toppen en zijscheuten. Steld
                                     nagenoeg weinig tot geen eisen aan het water . Groeit in
                                     het aquaria tot tegen het water oppervlak, doch hoe
                                     hoger hij wordt, hoe kaler wordt de onderkant. Is met
                                     zijn rode kleur een ware decoratie.



Als de plant in zijn optimaal formaat is staan
de blaadjes paarsgewijs en kruiselinks aan de
enigszins bruine stengel. De internodién zijn
dan niet groter dan 3 tot 5 mm. De lengte van
de blaadjes is dan ongeveer 1,5 cm. De beste
kans maken wij als we de plant een niet te
schrale bodem geven. De kleur geeft al aan dat
ze geen hekel heeft aan licht, dus een forse
belichting zal haar alleen maar goed doen.




Rotala macrandra

De groene / rode Rotala macrandra

De eerste vondsten van deze Rotala macrandra kwamen uit het tropische noorden van
India. Hier heerst in de wintermaanden een lage temperatuur, maar toch een hoge
lichtintensiteit. Later zijn in vele andere gebieden deze planten gevonden. Toen ik de plant in
de moerassen zag groeien, wist ik niet dat er minder rode vormen bestonden.



                                              23
                                             Achteraf gezien dus een goede beslissing om een
                                             stek mee te nemen. Menige aquarist heeft veel
                                             plezier van de gemakkelijk groeiende Rotala.
                                             Er is aan getwijfeld of het wel Rotala macrandra
                                             is, nadat er zomaar kleine bloempjes aan de steel
                                             kwamen, wat een bekende eigenschap van deze
                                             plant is. Als je de plant in moeras kweekt, komen
                                             ze aan het eind van de zomer heel gemakkelijk in
                                             bloei.Vraagt veel licht i.v.m. de kleur, minder
                                             licht minder rood meer groen. De water
                                             temperatuur tussen de 22 en de 28°C. Ph waarde
                                             tussen de 6 en de 7, Dh waarde tussen de 2 en de
                                             15°. Plant hoogte tot 40 cm.




Rotala rotundifolia

Stengelplant met kleine lancetvormige
bladeren. Afhankelijk van de belichting zijn de
bladeren olijfgroen tot roodachtig van kleur,
waarbij voor de rode kleur een krachtige
belichting nodig is. Ze mogen ook niet te dicht
op een staan. Dit doordat enkel de planten
waarvan de toppen enige tijd aan het
oppervlak gedreven hadden last kregen van
puntalgen. Deze planten hadden aan het
oppervlak geheel rode bladeren gevormd door
de hoge lichtintensiteit aan de
wateroppervlakte, die echter nadat deze
planten ingekort waren slecht reageerde op de
lagere lichtintensiteit in de diepere waterlagen
van het aquarium.

Mede doordat deze rode bladeren dieper in het aquarium te weinig licht ontvingen trokken
deze waarschijnlijk gemakkelijk puntalgen aan. De overige planten die slechts een rode tint
hadden en niet aan het oppervlak hadden gedreven gaven na het inkorten geen enkele
problemen met puntalgen. Na de eerste wat kleine problemen met deze plant heeft deze
plant het enkele maanden zonder problemen gedaan. Echter nadat ik na het inbrengen van
nieuwe vissen in mijn aquarium een ziekte in het aquarium kreeg en medicijnen moest
gebruiken reageerde deze plant hier erg slecht op.

In de vijf dagen dat ik gebruik heb gemaakt van een combinatie van eSHa 2000 en eSHa exit
stierven een groot deel van de planten van deze soort in mijn aquarium af, waardoor de
groep praktisch gehalveerd werd. Hoewel ik hierna deze plant nog wel enige tijd in mijn
aquarium gehad heb, lukte het mij toch niet meer een mooie groep te vormen met de
resterende planten. Dit was dan ook uiteindelijke de reden dat ik deze soort vervangen heb.
Vermeerderen van deze plant door toppen en zijscheuten. Mooiste plek in het aquarium is
centraal in het midden. Water temperatuur 22 tot 28°C. Ph waarde 6 – 7°, Dh waarde 2 – 8°.




                                              24
                                           Langs een stengel die wel 60 cm lang kan
                                           worden, staan kruisgewijs en dicht boven
                                           elkaar de smalle, van vorm nogal variabele
                                           blaadjes. Ze kunnen 10 -15 mm lang worden en
                                           lijnvormig tot wat langelliptisch. Stelt geen
                                           bijzondere eisen, groeid submers vlot.
                                           Regelmatig uitdunnen zodat de groep niet te
                                           dicht wordt




Rotala Wallichii

Erg mooie tere, fijnbladige aquariumplant. Onder goede belichting wordt plant roodachtig.
Deze plant heeft over het algemeen zacht, zuur water nodig om goed te kunnen groeien.
Water temperatuur 22°C - 27°C.
                                            Deze gevoelige aquariumplant heb ik slechts kort
                                            in mijn aquarium gehad. Hoewel de plant zacht,
                                            zuur water nodig heeft en dit bij mij niet kreeg
                                            groeide de plant wel erg goed en kleurde ook erg
                                            mooi rood. Deze plant is echter erg gevoelig voor
                                            algen, waar ik op dat moment veel last van had.
                                            Hierdoor heb ik deze plant slechts een à twee
                                            maanden gehad. Ook werd deze plant die vaak
                                            als een voorgrond plant wordt aangeduid bij mij
                                            toch behoorlijk lang, namelijk zo'n 40 cm. Al met
                                            al is dit geen plant voor beginners of pas
                                            ingericht aquarium. Deze plant is te
                                            vermeerderen door de vorming van zijtakken.
                                            Zelf heb ik echter geen ervaring met de
                                            vermeerdering van deze plant doordat deze plant
                                            slechts korte tijd in mijn aquarium heeft gestaan.



Vallisneria americana biwaensis

                                    Plant met lintvormgie bladeren met een mooie
                                    spiraalvorm van de linten. De kleur is overwegend
                                    lichtgroen, maar kan neigen naar diepgroen. Heeft veel
                                    licht nodig en groeit zeer snel. De hoogte die bereikt kan
                                    worden is 80 cm, en 15 cm breed. Water temperatuur
                                    tussen de 20 en de 30°C. Ph waarde tussen de 5 en de
                                    8°, Dh waarde tussen de 5 en de 15°. Deze plant heeft
                                    meer licht nodig dan zijn familieleden, en is niet zo
                                    makkelijk te kweken. Vaak worden andere gedraaide
                                    vormen aangeboden als dezesubvorm, wat dus niet juist
                                    is, de soorten uit elkaar houden is echter niet evident.
                                    Vermeerdering door uitlopers. Mooie achter of
                                    zijgrondbeplanting, die in de uitstroom mag staan.




                                             25
Vallisneria Torta

Kan 20 tot 80 cm hoog worden en 5 tot 15
cm breed. Heeft veel licht nodig. Water
temperatuur tussen de 20 en de 30°C.
Zaht tot hard water en de Ph waarde
tussen de 6 en de 8.5°. Is in tegenstelling
tot de andere Vallisneria‟s een langszame
groeier.




Vesicularia dubyana           Javamos

Vesicularia dubyana is een epifyt die op kienhout groeit. De plant kan in zowel kleine als
grotere aquaria gebruikt worden en groeit goed bij 20-28ºC. De plant is afkomstig uit Zuid-
Oost Azië. Groeit over het algemeen emers langs de oevers van beken en rivieren maar wordt
ook wel op andere drogere plaatsen aangetroffen. Vermeerderen door vertakkingen. Water
temperatuur tussen de 20 en de 30°C. Ph waarde van 6 tot 8°, de Dh waarde van 3 tot 15°.
Bestaat uit kleine takjes van ca.10cm lengte,deze vertakken zich en zo ontstaan dichte bossen
die onbegrensd verder groeien.

                                              Doet het in het aquaria uitstekend.Waar men wel
                                              moet op letten is dat het niet te sterk bevuild
                                              wordt door b.v.sterk grondelende vissen en dat
                                              het niet onder de alg loopt,want dan is het
                                              meestal niet meer te redden. Ideale plant voor
                                              het kweekaquaria, is voor vissen een geliefkoosd
                                              afzetsubstraat.Is vooral geschikt om op kienhout
                                              of tegen de achterwand gezet te worden,het zal
                                              dan spoedig het kienhout mooi overgroeien.
                                              Dient in het begin wel vastgezet te worden tot
                                              het zich verankert heeft.Ideaal om obstakels die
                                              het oog ergeren b.v. buizen of darmen te laten
                                              overgroeien en ze zo voor het oog onzichtbaar te
                                              maken. Javamos is een echte mossoort en dus
                                              een sporenvormer. De sporedoosjes zijn zeer
                                              klein en fragiel en hebben een bruinrode kleur.
                                              Als de plant goed groeit zien we deze
                                              sporenkapsels op lange zeer dunne steeltjes
                                              staan.
                                              Heeft geen bodem nodig,de bodem kan alleen
                                              dienst doen als we hem willen vast zetten als
                                              verankeringsmateriaal.
                                              We moeten het in het algemeen niet te zwaar
                                              belichten en zeker vermijden dat het onder de
                                              alg loopt want dan is het niet meer te redden.




                                               26
Voorbeeld plan




De verlichting;
2 x 36 watt kleur 92 laten branden b.v. van 07.00uur tot 22.30uur.
2 x 36 watt kleur 83 laten branden b.v. van 07.00uur tot 22.30uur.
1 x 215 watt Electric power brand tijd van b.v. 10.00uur tot 16.00uur.
1 x 215 watt wit koud brandtijd van 13.00uur tot 14.00uur.

De temperatuur wordt geregeld door kabel verwarming. Een tijdklok gestuurd
zuurstofapparaat van 16.00uur tot 20.00uur.

Plan voor het indelen van een aquarium.

1.     Utricularia vulgaris L.              10.    Synnema triflorum
2.     Hygrophila sp.                       11.    Otellia alismoides
3.     Elodea canadensis                    12.    Cabomba sp
4.     Vesicularia dubyana                  13.    Alternathera reineckii Briq
5.     Ludwigia natans Ell                  14.    Vallisneria neotropicalis
6.     Eichhornia natans                    15.    Lobelia cardinalis L
7.     Lagarosiphon sp.                     16.    Myriophyllum sp.
8.     Lotus sp.                            17.    Aponogeton capuronii Van
                                                   Bruggen
9.     Micranthemum micranthemoides         18. Ceratophyllum demersum L.




                                              27
                                     (Zuid – Amerika)
De Alternanthera soorten zijn momenteel wel de belangrijkste kleurplanten voor het
moderne gezelschapsaquarium. Ze worden vanaf 1965 vanuit Zuid-Amerika in Nederland
geïmporteerd.

                            Alternanthera reineckii.

                            Het uiterlijk van Alternathera reineckii kan afhankelijk van de
                            plaats van herkomst en de omstandigheden, in het aquarium,
                            qua kleur en bladvorm, zeer veel verschillen. Lang aangenomen
                            dat men met een aantal aparte soorten hebben had. Dat hangt
                            uiteraard samen met de reusachtig grote verspreiding over
                            Argentinië, Paraguay en Brazilië waar de plant voornamelijk
                            voorkomt op rivieroevers en waar ze tijdelijk onder water
                            kunnen komen te staan. Deze diversiteit heeft voornamelijk
                            betrekking op de cultuur onder water. De "ondersoorten" b
                            zijn heel moeilijk van elkaar te onderscheiden.

Deze vormen gaan vloeiend in elkaar over zodat determinatie op die vormen in de praktijk
erg moeilijk blijft. Het zijn allemaal, de een meer, de andere minder, dankbare
aquariumplanten. In het neutrale tot zacht-zure milieu zullen ze uitstekend gedijen. De
enige voorwaarde die ze stellen is een ruime mate van licht waaronder de warme kleuren
zich optimaal zullen ontplooien.

Alternanthera reineckii, kein papegaaikruid, met kleine blaadjes (ca 3 x 1 cm). Een
veeleisende aquariumplant, die vooral veel licht nodig heeft. Bij gebrek aan licht rotten de
onderste bladkransen af. De kleur is de felst gekleurde rode vertegenwoordiger. De cultuur
is betrekkelijk lastig. Daarom is een redelijke plantafstand een vereiste. Ook de diepte in ons
aquarium mag maar ca. 20 cm zijn. We moeten haar dus op een zgn. terras plaatsen en
ongeveer 5 cm diep wanneer de groei goed is aangeslagen dan ca 8 cm diep plaatsen. Mijn
verlichting bestaat uit 4 T.L. lampen van 65 Watt (Philips kleur 32) die gemiddeld 12 uur
per dag branden; namelijk 2 stuks van 10.30 uur tot 23.00 uur en 2 stuks van 12.00 uur tot
19.00 uur.

De bladeren werden langer, wel iets smaller, de steel werd dikker en al spoedig verscheen het
ene na het andere blad. Na een maand stonden ze tegen het wateroppervlak. Sinds die tijd
groeien de planten voortreffelijk. Na een maand of 3 moesten ze opnieuw ingekort worden.
Deze keer heb ik ze wel getopt, d.w.z. door midden geknipt. De oude stengels liet ik rustig
achter de nieuwe toppen staan. De bladeren zijn nu 7 tot 8 cm. lang en aan de kant iets
golvend, de breedte van het blad is 1 cm. gebleven en de kleur is van boven bleekrood en van
onderen licht lila. Het is een schitterende plant in groepsverband, die praktisch geen blad
verliest. Thans heb ik ook wat stengels in mijn broeikastje staan. In kletsnatte modder
vermengd met turf groeien ze ook hier geweldig goed.

Alternanthera reineckii "lilacina" , groot papagaai kruid,

dankt de naam aan het gegeven dat in goeden doen de
onderkant van de bladeren veelal prachtig en intensief
lila gekleurd is. De bovenkant wordt dan lichtrood of
wijnrood. Een groep gezonde Lilacina's kan in een
aquarium een echte blikvanger zijn. Karakteristiek is
dat aan alle stengelknopen wortels ontspruiten. De
oorsprong, de voeding, en de belichting spelen daarbij


                                              28
een belangrijke rol. De plant die zo omstreeks 50 cm groot worden kan, groeit
langzaam. Ze hebben veel licht nodig. De onderste blad kransen zijn een goede
indicator. Vallen ze af, dan komt de plant iets te kort. Vaak is dat licht. De plant is
uitermate geschikt voor de Nederlandse architectonische zoetwateraquaria, waarin
men probeert de waterkwaliteit neutraal of zacht zuur te houden. Maar ook in water
in het alkalische bereik kan de groei nog heel tevredenstellend zijn. De bodem
samenstelling speelt nauwelijks rol van betekenis. De plant neemt de benodigde
voedingsstoffen via de bladeren op. Mogelijk ook via de talrijke zeer fijne worteltjes
die op de stengelknopen ontstaan. Door "toppen" kan men de plant vermeerderen
waarbij men in de gaten moet blijven houden dat de plant geen snelle groeier is.

De vindplaats is Zuid Amerika en dan voornamelijk in Paraguay en Brazilié. Het water moet
een Ph hebben van 6 tot 8° een Dh waarde van 3 tot 30°. De temperatuur tussen de 20 en
28°C. Blad is 1,5 tot 2 cm breed en 6 cm lang. De hoogte van 55 cm is geen probleem.

Deze aquariaplant kunnen we gerust tot de rustige groeiers rekenen en houd het in het
aquaria lange tijd uit.Het is aanbevolen hem te toppen voor hij zijn grootste lengte bereikt
heeft.Dit kan het best gebeuren met een scheermes. Is te gebruiken als terrasvulling,maar
ook om hier en daar het aquaria op te fleuren.De kleur van het blad kan dieprood zijn.Hoe
sterker de belichting hoe fraaier de plant op kleur komt. Doet het,het beste op een luchtige
bodem bestaande uit grof zand met een beetje klei of leem, eventueel ook nog wat brokjes
turf.

Alternanthera sessilis houdt het in submerse vorm niet lang en is dus meer geshikt voor
vochtige terraria. Vermeerderen door toppen, een Ph waarde van 6 tot 7° Dh waarde van 3
tot 8°. Een temperatuur van 23 tot 30°C. Deze plant kan een hoogte bereiken van 30 tot 45
cm. Zeer mooie plant, zowel in bloeiwijze als in kleur. Mooie groepsbeplanting voor
middenzone en in lagere bakken vaak voor de achtergrond. Een vuilzand bodem eventueel
vermengd met wat leem. Vragen veel licht als we ze optimaal gekleurd willen zien. Door
toppen,die niet te kort genomen mogen worden (minimum 12 cm) en deze terug aan te
planten.Het overgebleven gedeelte zal aan de eerstvolgende internodién onder het breekpunt
terug uitschieten en een nieuwe plant vormen.

Koop nooit planten met harde breekbare stengels,deze zijn in het aquaria volkomen
ongeschikt. Hebben een voorkeur voor ijzerhoudend water.




                                       Alternanthera sessilis         Althernanthera cardinalis


Uitstekende kontrastplant voor de wat grotere aquaria. Ze kunnen in de middenzone
geplaatst worden en in de wat lagere bakken zelfs op de achtergrond. Om de rode kleur
optimaal te houden is het aan te bevelen om ijzer toe te voegen. Ook moet er voldoende licht
aanwezig zijn.




                                                29
Althernanthera cardinalis

Afkomstig van Zuid-Amerika.
Hoogte: 15-40 cm Breedte: 10-15 cm. Vraagt veel tot heel veel licht Temperatuur: 17 tot 28°
graden Dh 2 tot 12°, Ph: 5 tot 8° Trage groeier

Althernanthera rosaefolia

Vindplaats is Midden en Zuid-Amerika
Hoogte: 25-50 cm Breedte: 10-15 cm.
De bladeren zijn ca.1,5 cm breed en 4 tot 5 cm lang.
De bladstelen zijn ca.1,5 cm lang. Veel tot heel veel
licht. Temperatuur: 17 tot 28° graden, Water hardheid:
zacht tot hard Ph: 5 tot 8° Dh 3 tot 9°Matige groeier.
We kunnen de plant klein houden tot zo‟n 25 cm
door hem regelmatig te toppen.Dat kunnen we bij een
mooi volgroeide plant ongestraft doen, we doen dit
echter het best met een scheermes.

Het is een mooie middenzoneplant. Het blad groeit schuin omhoog om halverwege
geleidelijk een meer horizontale stand te krijgen. Een rulle bodem bestaande uit grof zand
met wat turf en klei. Houdt van veel licht en beloont ons daarvoor met een fraaie rode kleur,
maar helaas wordt de kans op veralgen dan ook groter. Door de plant te toppen en deze terug
aan te planten. Een moederplant in conditie krijgt daarna nieuwe scheuten in de bladoksels
die na verloop van tijd weer kunnen getopt en aangeplant worden. Stengelplant met spitse
bladeren met intensief lichtend rood gekleurde scheuten. Deze soort is de grootste en de
decoratiefste van de bekende groeivormen van Althernanthera reineckii.

Mijn ervaringen
Deze plant heb ik iets meer dan een maand in mijn aquarium gehad. Hoewel in de
aquariumplanten literatuur deze plant beschreven wordt als de gemakkelijkst te houden A.
reineckii, heeft deze plant het bij mij een stuk minder goed gedaan dan A. reineckii lilacine
die juist als moeilijk beschreven staat. In de tijd dat de aquarium in mijn aquarium stond is
deze slechts weinig gegroeid. Hiervoor kunnen verschillende redenen mogelijk zijn, maar
één van de belangrijkste is naar mijn mening dat de plant tekort licht kreeg. Mede omdat
mijn verlichting waarschijnlijk net iets te zwak is voor deze plant, maar ook doordat de plant
een tijdje overschaduwd werd door de plant Ceratopteris thalictroides die op dat moment
naast deze plant stond. Een andere reden zouden de zogenaamde "koude voeten" kunnen
zijn, omdat in de tijd dat ik deze plant in mijn aquarium had door het koudere weer bijna
alle planten in mijn aquarium een verminderde groei toonden. De laatste reden voor een
slechte groei zou kunnen zijn dat de planten die ik in mijn aquarium had staan na aankoop
een hoop beschadigde bladeren hadden wat waarschijnlijk ook niet aan een goede groei
bijgedragen heeft.

Vermeerdering
Deze plant is in het aquarium te vermenigvuldigen door de planten te toppen, waardoor zich
zijtakken aan het overgebleven deel van de plant vormen. Doordat ik deze plant het bij mij
in mijn aquarium niet goed wilde doen heb ik zelf nooit de mogelijkheid gehad om een
poging te wagen deze plant te vermenigvuldigen.




                                              30
Althernathera reineckii "Roaefolia"

Is de gemakkelijkste aquariumplant.
De intensief helderrode kleur maakt
ze tot gewaardeerde aquariumplant
waarmee allerlei effecten te bereiken zijn.




Bacopa caroliniana

Vindplaats Zuid – Amerika, voelt zicg het prettigst bij een temp tussen de 20 en 30°C, een Ph
waarde tussen de 6 en de 7° de Dh waarde 8 en de 12°. Het is een niet al te snelgroeiende
plant , uitstekend geschikt om wat kleinere groepen mee te maken. De plant heeft tamelijk
veel licht nodig. Ook is wat extra mest af en toe aan re raden. Vermeerdering vindt plaats
door toppen. Vraagt redelijk veel licht, maar let op voor algen vorming. Is vrij gevoelig. De
planten die geen zijtakken hadden gevormd hadden eigenlijk nauwelijks last van puntalgen.

                                      Ik vermoed dan ook dat de vorming van zijtakken op
                                      een aantal planten enigszins ten koste ging van de
                                      kracht van de moederplanten, waardoor puntalgen een
                                      kans kregen op deze planten. Hierna is heeft deze plant
                                      het toch nog toe zonder problemen gedaan. Wel heb ik
                                      bij het opnieuw inrichten van mijn aquarium (toen ik
                                      deze plant enkele maanden had) deze plant niet meer
                                      achterin, maar voorin in het aquarium geplaatst. Dit
                                      doordat ik bijna geen goede voorgrond planten in mijn
                                      aquarium had om na het opnieuw inrichten van het
                                      aquarium die snel een positieve uitwerking zouden
                                      hebben op het aquarium. Hoewel deze plant in de
                                      voorste zone van het aquarium het ook goed deed,
                                      vindt ik persoonlijk dat deze plant beter tot zijn recht
                                      komt in de midden- en achterzone van het aquarium.



Uiteindelijk heb ik deze plant dan ook vervangen door een meer geschikte voorgrondplant,
de groei van deze plant was op dat moment echter nog uitstekend. De planten in mijn
aquarium vormen meestal enige tijd na het inkorten zijtakken aan de onderzijde van de
stengels van de planten. In enkele gevallen zijn deze zijtakken al voldoende groot om na het
opnieuw inkorten van de planten op eigen kracht geplant te worden. Om een groter aantal
nieuwe takken op te kweken is het echter verstandig om de plant te toppen, waardoor de
jonge zijtakken op de planten de kans krijgen voldoende uit te groeien.




                                              31
Deze plant heeft middenachter,in het midden en links voor in mijn
aquarium gestaan. De verlichting van deze plant
heeft gevarieerd tussen0.42 Watt/liter standaard TL verlichting
(2*18 Watt) tot 0.63 Watt/liter standaard TL verlichting (3*18
Watt).

Bacopa Lanigera

Vraagt een gemiddelde belichting, staat graag centraal in de
bak met een temperatuur van 20 tot 28°C.

Bacopa Rotundifolia

Groeit op de oevers van rivieren en sloten in Zuid Amerika.
Ph waarde van 6 tot 8°, een Dh die ligt tussen de 3 en de 18°.
Een temperatuur van 20 tot 30°C. vermeerderen door toppen.
Kan tot 50 cm hoog worden,het blad wordt 2 tot 3 cm lang en
2 cm breed. Weinig eisende planten.
Degenereren wel gemakkelijk bij te hoge temperaturen.
Bloeien in regel alleen emers,omdat het eigenlijk
moerasplanten zijn.Overwintering het beste in een bloempot in een leeg aquaria dat afgedekt
is. We moeten een aantal stengels bij elkaar zetten om een mooie aanplant te krijgen omdat
de stengels nogal strak en stijf zijn.De plant is egaal grasgroen,maar wordt bruiner naarmate
hij zwaarder belicht wordt.We kunnen hem van de Bacopa Amplexicaulis onderscheiden aan
het jong uitkomend blad.Bij de rotundifolia draaien de bladeren na zich ontvouwt te hebben
90° op de stengel,waarna ze dan kruiselinks staan ten opzichte van de onderliggende
bladeren.Bij de amplexicaulis ontvouwd het blad zich rechtstreeks kruiselinks boven
elkaar.Verder is de stengel van de rotundifolia wat behaarder.Voor het overige zijn beide
planten gelijk.

                             De plant zal het op een niet al te zware bodem (eventueel met
                             wat leem) redelijk lang uithouden. Mag tamelijk zwaar belicht
                             worden,daar het een moerasplant is moet het licht tot onder
                             aan de voet rijken,anders vallen de onderste blaadjes eraf. De
                             plant krijgt gemakkelijk zijscheuten die kunnen getopt
                             worden,ook de top van de moederplant kunnen we opnieuw
                             aanplanten,deze toppen zullen snel wortelen. Groeid en
                             vermeerderd goed, maar geen plant om U tegen te zeggen. Het
                             afvallen van de onderste blaadjes aan de stengel is haast niet te
                             voorkomen.



Cabomba

Uitstekende aquariumplant, kan onder bepaalde
omstandigheden drijfbladeren vormen, waarna witgele
bloempjes zich ontwikkelen. Zeer fijn verdeelde bladeren
zitten op steeltjes aan de langgerekte stengels.
Vermeerderen door te stekken. Ideale omstandigheden zijn
een temperatuur van 18 tot 26°C. Zacht water en een Ph
van 6.0 tot 7.0. normaal tot sterk licht. De bodem moet
bestaan uit grof zand en klei eventueel met turf.




                                             32
Er mogen niet te veel goudvissen in een kom in een kleine kom mogen er maximaal 1 a 2 in
een wat grotere 3 maar meestal niet meer dan 3 goudvissen in een kom
als je goudvissen neemt is het ook leuk om er een waterplantje bij te doen cabomba ( zo heet
die waterplant ) geeft extra zuurstof aan de vissen en van waterpest ( zo heet die waterplant )
eten ze dus als je om de 1 a 2 weken nieuwe takjes cabomba en waterpest er in doet en ze of
iedere dag of om de dag te eten geeft blijven ze een
flinke tijd in leven.

                                     Bacopa amplexicaulis

                                     Verspreidingsgebied
                                     Atlantische kustgebieden van Noord – Midden
                                     Amerika. Ovaal ronde vlezige bladeren van 2 - 3 cm
                                     staan op een eveneens stevige stengel. De plant kan wel
                                     tot 60 cm lang worden. De bladeren zitten zonder steel
                                     tegenover elkaar aan de stengel.

De kleur is licht groen, boven water worden er paarsblauwe
klokvormige bloemen gevormd. Ze kunnen vermeerderd
worden door te stekken. De ideale temperatuur ligt tussen
de 18 en de 26°C. Ph neutraal met matig tot zacht water.
Verlichting van normaal tot sterk. Zanderige bodem. Ze
wordt zowel boven als in het water aangetroffen. Vooral bij
ondiepe wateren.De volwassen bladeren zijn ca.2.5 cm lang
en 1,5 cm breed.De planten kunnen tot 60 cm hoog worden.
De Bacopa is een plant die we niet veel zien in het tropisch
aquaria, het is een plant met een eigen karakter en hij heeft
een bijzondere schoonheid als we hem met een paar
stengels tesamen aanplanten.Deze stengels zijn vrij dik en
rond,de blaadjes zijn ongesteeld en zitten paarsgewijs om
en om de fluwelig behaarde stengel.

Kortom een plant die er mag zijn in de reeks van
regelmatig aangeboden planten. De bodem moet bestaan
uit slecht gewassen zand met daarin wat leem of
pottenbakkersklei. Een goede verlichting is gewenst,die
echter niet sterker hoeft te zijn dan voor de andere in het
algemeen in het aquaria gehouden planten.

CABOMBA PIAUHYENSIS – RODE CABOMBA

Vindplaats: Noorden van Zuid-Amerika, in
Midden-Amerika, maar in het bijzonder op enkele
West Indische eilanden; bv. op Cuba.

Rode cabomba heeft aquaristisch nogal wat belangstelling
getrokken. En nog wordt ze regelmatig door liefhebbers
geprobeerd; even vaak lijdt dat echter tot mislukking.
Wetenschappelijk gezien is het aantal soorten in het geslacht, de afgelopen jaren
teruggebracht tot vijf. Cabomba Aquatica, Cabomba Caroliniana, Cabomba Flavida, Cabomba
Furcata en de Cabomba Palaeformis. Deze hebben ieder weer hun varieteiten en typen.
Behalve dan de spaarzame keren dat er zich een bloempje ontwikkelen wil aan de top van een
exemplaar dat men daartoe heeft laten door groeien langs het wateroppervlak. Op deze
pagina twee soorten met sterke roodkleuring. Vermeerderen door te toppen en kan ca. 60 cm
lang worden.


                                              33
Het zijn zeer tere planten die een goede verzorging vereisen. Ze zijn gevoelig voor allerlei
schadelijke invloeden. Men moet ze zo mogelijk niet met vissen samenbrengen die erg
levendig zijn of ze op andere wijze kunnen beschadigen. Alleen verplanten indien dit
absoluut noodzakelijk is. De fijngeveerde en tere bladeren moeten gevrijwaard worden voor
veralging en vervuiling. Zweefvuil blijft gemakkelijk tussen de bladslippen zitten en
belemmert ademhaling en assimilatie.
De CABOMBA is sinds kort een vaak geprobeerde gast in het tropisch aquaria. Met terecht
zeg ik geprobeerde, meestal is het een bijzonder mooie plant als hij in de winkel is, maar als
hij enkele weken in het aquaria staat begint hij weg te kwijnen en vallen de Toppen eraf.
Deze fase is nog niet klaar als de plant ook zijn mooie roodbruine blad kransen begint te
verliezen (wil dat zeggen dat hij doodgaat).

Het is een plant die reeds met een paar stengels het aquaria een ander aanzien geeft. De
stelen zijn meestal onder wat kaal. Kortom.Een zeer zeer mooie plant maar even
problematisch.
Hij moet gehouden worden op grof zand met daarin zeer oude leem verwerkt. Heeft graag
een flinke dosis licht.
Vermeerdering: door toppen en deze terug in de planten, deze zullen zeer vlug wortel
schieten. De overgebleven delen zullen terug uitlopen aan de internodién juist onder het
getopte deel.

Cabomba aquatica - Groene Cabomba

Hoogte : 50 cm, PH 6,6 - 6,8, DH 2 – 8 Temperatuur : 23 – 28°C.
Veel licht Snel groeier

Vindplaats: van zuid Mexico tot midden Brazilië, hier wordt re
plant aangetroffen in kleine wateren of zij armen van de rivieren,
in stilstaande riviertjes en kleine meertjes. Kunnen in aquaria
met een hoge waterstand zeer lang worden, groeien gemakkelijk
tot tegen de waterspiegel en gaan er dan op drijven. De plant
heeft absoluut zacht water nodig, max. 8 dh, daarbij is ook het
gevaar voor bealging minder waar de plant bijzonder gevoelig
voor is, men mag hem daarom ook niet aan de volle zon
blootstellen, temperatuur in de winter niet beneden 19 ° Celsius.
Bijzonder fraaie maar tere planten. De planten zijn gevoelig voor
allerlei schadelijke invloeden. Men moet ze zo mogelijk niet met
vissen samenbrengen die erg levendig zijn of ze op andere wijze
kunnen beschadigen. Ook dient men ze slechts te verplanten als
het absoluut noodzakelijk is. Algen en zweefvuil belemmert
ademhaling en assimilatie. Deze plant doet het in het algemeen
goed in het tropisch aquaria als men aan zijn eisen voldoet.

Zeer goed geschikt als achtergrond beplanting, maar met een beetje meer verzorging is hij
best te gebruiken voor de middenzone. Het is een sterk aanbevelingswaardige plant met een
sterke groei. Aan de bodem worden weinig eisen gesteld, een beetje klei kan erin verwerkt
worden. Wel moeten we ervoor zorgen dat hij goed luchtig is. Als men een geforceerde groei
wil zien waarbij toch de originele vorm van de plant behouden blijft dan moet men in de
bodem een dunne laag verrotte bladeren verwerken. We moeten de plant flink belichten, als
het kan met een gloeilamp, ook een TL lamp bijvoorbeeld Philips kleur 29 kan een bijzonder
mooie groei geven. Vermeerdering: door toppen en deze terug aan de planten, deze toppen
zullen zeer snel terug wortelen. Het overgebleven gedeelte zal ook terug uitlopen aan de
internodién juist onder waar hij getopt is.




                                              34
Cabomba Aquatica wil nog wel eens aardig groeien onder optimale omstandigheden; d.w.z.
Zeer zacht (KH < 3) en door CO2-diffusie zuur water pH < 8. Ook het beschikbare ijzer
dient op peil te worden gehouden. De afbeelding toont behalve de bloeiwijze, links
aangepast aan boven omschreven omstandigheden. Rechts een groepje meteen na aankoop
in het aquarium. Naar mijn ervaringen duurt het hooguit 14 dagen voor de prachtig rode
koppen van de Cabomba furcata op het wateroppervlak drijven,meestal veel korter. De drie
geportretteerde Rotala-soorten zijn onder reeds vermelde voorwaarden waardevolle
blikvangers in het aquarium gebleken. De opnames zijn gemaakt in aquaria waar bijzonder
aandacht wordt besteed aan ijzerdosering.

Cabomba Caroliniana & N-M-Z- Amerika

Deze plant die voorkomt van zuidelijk Noord Amerika tot noordelijk Zuid Amerika is een
goede kontrastplant die in redelijk grote groepen geplaatst kan worden. Beluchting van het
water dmv een bruissteentje moet afgeraden worden. Vermeerdering vindt vrij eenvoudig
plaats door toppen en zijscheuten

Temperatuur van het water tussen 18 -28°C. Het water met een Ph waarde van 6 – 7° de Dh
waarde tussen de 5 en de 8°. Deze Cabomba kan een lengte halen van ca. 80 cm met een
breedte van ca 8 cm. Dze plant vraagt zeer veel licht.




Cabomba Caroliniana                               Cabomba furcata

Cabomba Aquatica wil nog wel eens aardig groeien onder optimale omstandigheden; d.w.z.
Zeer zacht (KH < 3) en door CO2-diffusie zuur water pH < 6,5. Ook het beschikbare ijzer
dient op peil te worden gehouden. De afbeelding toont behalve de bloeiwijze, links aangepast
aan boven omschreven omstandigheden.

Rechts een groepje meteen na aankoop in het aquarium. Naar mijn ervaringen duurt het
hooguit 14 dagen voor de prachtig rode koppen van de Cabomba furcata op het
wateroppervlak drijven,meestal veel korter. De drie geportretteerde Rotala-soorten zijn
onder reeds vermelde voorwaarden waardevolle blikvangers in het aquarium gebleken. De
opnames zijn gemaakt in aquaria waar bijzonder aandacht wordt besteed aan ijzerdosering.

Cabomba Furcata Vindplaats is Zuid Amerika, en kan een hoogte bereiken van 100 cm. De
breedte tussen de 5 en 8 cm. Heeft zeer veel licht nodig, en let wel ook onder aan de bodem.
De temperatuur moet liggen tussen de 20 en de 30°C. Ph waarde tussen de 5 en de 8°. Is een
moeilijke plant.

Rode cabomba heeft aquaristisch nogal wat belangstelling getrokken. En nog wordt ze
regelmatig door liefhebbers geprobeerd; even vaak lijdt dat echter tot mislukking.
Wetenschappelijk gezien is het aantal soorten in het geslacht, de afgelopen jaren


                                             35
teruggebracht tot vier. Cabomba aquatica, C. caroliniana, C. furcata en C.palaeformis. Deze
hebben ieder weer hun varieteiten en typen. Dat maakt het er voor de leek niet gemakkelijker
op te beoordelen met wat voor plant hij te doen heeft, behalve dan de spaarzame keren dat er
zich een bloempje ontwikkelen wil aan de top van een exemplaar dat men daartoe heeft laten
doorgroeien langs het wateroppervlak. Op deze pagina twee soorten met sterke roodkleuring.

Cabomba Palaeformis Vooral in nieuw ingerichte aquaria is het belangrijk "echte
waterplanten" en "snelgroeiende moerasplanten" te gebruiken. Hiermee voorkomen we een
algenexplosie door de felle belichting en helpen we ons nog zwakke bacteriebestand om de
schadelijke voedingsstoffen sneller te elimineren. Nog veel te vaak zijn mislukkingen te
wijten aan een gebrekkige opstartprocedure. Het aanbod van aquariumplanten is
tegenwoordig zo groot dat het soms moeilijk is een keuze te maken.

Daarbij komt nog dat het aanbod niet altijd bestaat uit voor een aquarium geschikte planten.
Het kiezen gebeurt maar al te vaak aan de hand van het uitzicht van de plant, zonder stil te
staan bij de eisen van de soort. Dientengevolge komt het vaak tot mislukkingen. In de handel
worden meestal emerse culturen (boven water groeiend) van moerasplanten aangeboden. Bij
de aanplanting van het aquarium verliezen deze planten veelal hun bovenste bladeren, wat
niet optimaal is voor een pas gestart aquarium, vanwege de afvalstoffen.

Vele aquarianen ergeren zich dan ook aan deze kweekvorm, maar beseffen niet dat het de
kostprijs van de planten enorm drukt. Emers gekweekte planten groeien sneller, zijn sterker
(transport) en vragen minder verwarming en belichting dan submers gekweekte soorten. De
beginnende liefhebber klopt dus best even aan bij een bevriende aquariaan, bij een
vereniging of kijkt de kat uit de boom op beurzen, om alsnog aan reeds geacclimatiseerde
planten te geraken.

"Echte" waterplanten hebben deze gewenning niet nodig en genieten daarom sterk de
voorkeur bij de eerste inrichting van een aquarium. Aarzel niet om raad te vragen aan de
handelaar en noteer enkele namen vooraleer u de zoekactie begint. Het kan nuttig zijn een
boek mee te nemen met duidelijke foto's van de gewenste planten. Niet altijd zijn de
wetenschappelijke namen gekend door de handelaar en nog veel te vaak treffen we planten
aan zonder naamkaartjes. Dit moest een wettelijke verplichting worden!

"Echte" waterplanten leven ook in de natuur
voortdurend ondergedoken en sommige
soorten bloeien zelfs onder water. Spijtig dat
slechts enkele soorten regelmatig aangeboden
worden in de vakhandel.

De volgende geslachten die allen tot                                    de
"Waterkaardenfamilie" (Hydrocharitaceae)
behoren bevatten slechts waterplanten:
Blyxa, Egeria, Elodea, Hydrilla, Hydrocharis, Lagarosiphon, Limnobium, Ottelia, Stratiotes
en Vallisneria. Van al deze geslachten worden slechts enkele soorten regelmatig aangeboden
in de handel. Van het geslacht Vallisneria worden verschillende soorten aangeboden die alle
geschikt zijn voor het aquarium. Argentijnse waterpest (Egeria densa) en Krabbescheer
(Stratiotes aloides) komen ook regelmatig voor. Deze planten zijn echter niet zo geschikt
voor het tropisch aquarium en voelen zich beter thuis in de vijver of in het
koudwateraquarium. Alle andere soorten worden helaas bijna nooit aangeboden. Gelukkig
is er nog het geslacht Aponogeton.

Dit geslacht bestaat eveneens slechts uit waterplanten en is tevens geschikt voor gebruik in
nieuw ingerichte aquaria vanwege de vorming van vele bladeren in een korte tijdsspanne.
Een uitzondering op de regel is de "Gaasplant" (A. madagascariensis) die erg geliefd is


                                              36
maar moeilijk te cultiveren. Hoornblad (Ceratophyllum demersum) is bijzonder geschikt
om een pas opgezet aquarium mee in te richten. Deze waterplanten zijn ware rivalen voor de
algen door hun grote behoefte aan voedingsstoffen. In de aquariumhandel worden ze spijtig
genoeg te weinig aangeboden en we vinden ze slechts terug in vijverzaken. Bij deze laatste
werden de planten gekweekt op vrij lage temperaturen, waardoor wenning aan de
aquariumwaarden wenselijk is. Naast hoornblad zijn er nog enkele "echte" waterplanten die
weeral moeilijker op de kop te tikken zijn. Krijg je toch ooit de kans om deze soorten te
bemachtigen, aarzel dan niet! Hiertoe behoren: Potamogeton gayi, P. wrightii, Zosterella
dubia, Utricularia- (Blaasjeskruid), Najas- (Nimfkruid) en Nymphoides-soorten
(watergentiaan).

"Echte" waterplanten zijn als volgt te herkennen:

      gespleten bladeren,
      fijn verdeeld en soms teer en dun,
      zachte stengels,
      bladeren en stengel hangen neer na het uit het water nemen
      of de planten zijn kaal of miniem behaard.

Egeria densa

Waterpest / Argentijnse waterpest Zuid-Amerika.
'Argentijnse waterpest'. Stengelplant die meer dan 50 cm
hoog kan worden. Heeft veel licht en regelmatige
bemesting nodig. Wordt in groepen op de achtergrond
geplaatst. Is een goede zuurstofproducent en dus ideaal
voor een nieuw aquarium (verbruikt veel nitraat).
De verwante soorten Elodea callitrichoides en Elode
a nuttallii vragen warmere omstandigheden en zijn
beter voor aquaria. Twee andere gewone
waterpestsoorten zijn E.densa (tegenwoordig Egeria
densa) en E.crispa (nu Lagarosiphon major) met
gekrulde blaadjes die het in de vijver ook wel doen,
maar beter in het aquaria.

Het geslacht Egeria.
Slechts 2 soorten worden regelmatig in het aquarium gehouden, met name Egeria densa
(Argentijnse waterpest zie afbeelding) en Egeria najas. De soorten zijn onderling van elkaar
te onderscheiden door de stand van de bladeren op de stengel. Bij de E. densa zijn de
internodiën veel kleiner dan bij zijn tegenhanger en toppen van de bladeren hebben meer de
neiging om zich naar het licht te krullen. De E. najas heeft grotere internodiën en de
blaadjes, die in kransen van 5 staan, krullen zich naar de bodem. De Argentijnse waterpest
is eerder geschikt voor het koudwateraquarium of de vijver. Let op, de plant is niet
winterhard. De plant groeit het best in hard water met een hogere pH-waarde. Temperatuur
van 15 tot 28°C. De Egeria najas daarentegen is wel geschikt voor het tropisch aquarium en
past zich goed aan, aan hogere temperaturen en zacht, zuur water.




                                             37
De planten kunnen zowel als drijfplant of in groep aangewend worden. In tegenstelling tot
wat velen beweren heeft de plant intensieve belichting nodig om goed te groeien en om zich
te vermeerderen.

Egeria najas




                                      Egeria najas

               Egeria densa Waterpest / Argentijnse waterpest Zuid-Amerika.

                  LAGAROSIPHON MUSCOIDES – ARGENTIJNSE WATERPEST

Vindplaats: tropisch en Subtropisch Zuid-Amerika en in delen van Noord-Amerika, in helder
water. Vermeerderen door toppen en zijscheuten. Watertemperatuur van 10 tot 25°C. Een Ph
waarde van 6 tot 7.5° en de Dh waarde van 6 tot 16. Bloeit niet in het aquaria. Is een
uitstekende zuurstof leverancier en een plant met een dankbare groei. In optimale
omstandigheden groeit de plant wel 10 tot 20 cm per dag hij is zelfs als drijfplant te
gebruiken. Een vervelende eigenschap van de plant is dat de onderkant van de stengel wel
eens kaal begint te worden al naargelang hij langer wordt. Het is een hard water minnende
plant in tegenstelling met de cryptocorynen.




      Lagarosiphon cordofanus




Lagarosiphon madagascariensis            Lagarosipho translucent      Lagarosiphon major



                                            38
De planten stengels kunnen een lengte bereiken van twee tot 3 meter, de blaadjes zijn 15 tot
20 mm lang en 3 mm breed. Heeft een frisgroene kleur en blad kransen van 3 tot vijf
blaadjes. Wanneer men een stengeltje of zeven op het in het oog vallend plaatsje in plant is
het alleszins een aantrekkelijke plant. Stelt weinig tot geen eisen, doet het evengoed op een
bodem van vuil zand en in een bodem van mooi gewassen zand. De internodién zijn bij een
goede belichting niet groter dan 5 mm.

Limnobium laevigatum

Zuid Amerika Gewenste temperatuur van 15 tot 28°C.
Vraagt een sterke belichting. Het is een drijfplant welke
ca 1 cm hoog wordt, een Ph waarde van 6.5 tot 7.2 en de
Dh waarde van 5 tot 12°. Normaal belichting, dus niet
te sterk, denk aan uitdroging.

Cryptocorynen petchii

Zuid Amerika, Brazilië, op lichtrijke plaatsen langs
rivieren en beken en in ondiepe wateren. Deze plant
kan men vermeerderen door te toppen en door het
afnemen van de zijscheuten. De watertemperatuur
moet liggen tussen de 22 en de 28°C, met een Ph
waarde tussen de 6 en de 8°, de Dh waarde moet liggen
tussen de 6 en de 18°. Deze plant kan tot aan de
oppervlakte door groeien en gaat er dan zelfs op
drijven, de bladeren hebben een diameter van wel 4
cm. Een nadeel van deze plant is, dat hij wat te snel
door wil groeien naar de oppervlakte. Daar kan hij dan,
d. m. v. vertakkingen en de grote bladeren. Het licht
tegen houden, onvoldoende door laten. Is beslist niet
als voorgrond beplanting te gebruiken.

Het is een fraaie lichtgroene plant die met zijn ietwat gegolfde bladeren tot de blikvangers
van het plantenbestand mag worden gerekend. Komt bijzonder goed tot zijn recht voor een
flinke brok kienhout of tussen de cryptocorynen Petchii of Beckettii. in het paludarium is de
plant ook goed te gebruiken, de bladeren zullen dan groter zijn dan die als men hem submers
houdt. Willen wij hem in zijn optima forma zien dan moeten wij hem planten in een bodem
van vuil zand met daarin wat turf en klei vermengd.

Bij voldoende belichting zijn de internodién niet langer dan 1,5 tot 2 cm, het is dan ook
noodzakelijk deze plant goed te belichten. Vermeerderen kan gewoon door de toppen
eraf knijpen als hij te hoog wordt en de ontstane zijstengels terug aanplanten. Ook de
toppen kunnen we terug planten, zelfs het onderste gedeelte kunnen we laten staan
het zal terug uitlopen.




                                              39
Didiplis Diandra      Zuid Amerika

Is in staat een aardig kleuraccent in een aquarium te zetten. In een aquarium met zacht en
zuur water, waarin door Co2 diffusie vodoende vrij koolzuur beschikbaar was.
Gecombineerd met een regelmatige dosering van ijzer, geeft het dat resultaat. Lichtgroene
stengelplant voor de voorgrond of het midden van het aquarium. De plant heeft tere
bladeren. Onder voldoende licht worden de toppen rood en vormen zich kleine bloempjes.

                                     Hoewel de plant bij mij enigzins rode toppen kreeg en
                                     kleine bruine bloempjes, wat duid op voldoende licht,
                                     bealgde deze plant toch erg snel bij mij. Naar mijn idee
                                     is deze plant niet geschikt voor een net ingericht . .. . . .
                                     aquarium. Ik heb hem zelf wel direct na inrichten in
                                     mijn aquarium gehad, waarna deze snel bealgde
                                     waardoor deze plant de basis legde voor een algenplaag
                                     die mijn aquarium de eerste maanden teisterde.

                                      Bij goede groei moet deze plant te vermeerderen zijn
………..                                door de vorming van zijtakken. Evenals de Rotala en
Ammania-soorten behoort zij tot de familie der Lythraceae. Het geslacht Didiplis omvat
slechts drie soorten, waarvan de Diandra uitermate geschikt is voor het tropisch aquarium.
Didiplis diandra vindt zijn verspreidingsgebied in de gematigde zone van Texas, Florida en
Mexico. Het is de enigste Amerikaanse soort. Doordat de plant weinig naar Europa en dus
ook naar Nederland wordt geïmporteerd, zijn we hier meestal aangewezen op planten die of
in de huiskameraquaria of in de kwekerijen worden gekweekt. Dit zal dan ook wel één van de
redenen zijn dat we ze niet regelmatig in de handel aantreffen.

Didiplis diandra is in de gematigde zone één-jarig. In het zuiden van Amerika en in Mexico
groeit ze ?s zomers meest aan land. ?s Winters, bij hoge waterstand, overwintert ze
gemakkelijk in submerse vorm en wordt zo een doorlevende plant. We kunnen ze dan ook
blijvend als onderwaterplant in onze aquaria houden, mits we in hun noodzakelijke
levensvoorwaarden voorzien.
De bladeren van de landvorm zijn slechts weinig breder dan de bladeren van de
onderwatervorm. Het interessante van deze plant is dat zij onderwater veel gemakkelijker
bloeit dan boven water. Al te veel moeten we ons echter van deze bloei niet voorstellen, want
de bloempjes zijn zo klein dat ze soms nauwelijks in de bladoksels zijn te bespeuren.

De onderwater geplante stekjes schieten meestal gauw wortel en verlengen hun stengels
naar het wateroppervlak toe. Daarbij vertakken ze zich veelvuldig en vormen zo sierlijke
struikjes. De opgerichte stengels bereiken in het aquarium ongeveer een lengte van 25 tot 30
cm. en zijn zeer dicht bebladerd. De bladeren worden ongeveer 1 tot 2½ cm. breed en zitten
zo dicht op elkaar dat het net dennentakjes lijken. De bladeren zijn namelijk naaldvormig
smal tot lijnvormig, en fris tot olijfgroen en meestal aan de uiteinden roodachtig.
Bij groei onderwater vertakt Didiplis diandra zichzelf voldoende en het is dan ook niet nodig
om te stekken, of men moet dit al doen om een mede-aquariaan een plezier te doen.
Doordat het onderste deel van de stengel van de Didiplis diandra zeer breekbaar is, is de
plant niet geschikt voor aquaria waarin vissen huizen die in de bodem woelen. Evenmin is
zij geschikt voor bakken met snel zwemmende vissen. De stengels zullen afbreken en
spoedig aan het wateroppervlak afsterven. De vermeerdering van onderwater gehouden
planten is daarom langzaam en niet gemakkelijk. Wanneer we ze in schalen of terraria
onderbrengen, waarin hun groei zeer intensief is, vermeerdert deze plant zich veel beter.
Lage boven water gekweekte planten zetten we dan onderwater in het aquarium. Daar
passen ze zich zeer snel aan. De niet ingewortelde stengeldelen slaan slechts dan aan als ze
rustig staan; dus alleen in gezelschap van rustige visjes en geen woelers.



                                              40
Didiplis diandra kan men praktisch in ieder aquarium houden en verdraagt zowel zacht als
ook middelhard water. Ze is een aangewezen plant voor de middenzone in het aquarium. Op
een goed belichte plaats en bij middelhard water overheerst de frisse groene kleur, terwijl
bij halfschaduw en lichtzuur water de bladeren roodachtig worden, vaak met goudachtige
punten, maar de stengels zijn dan wel breekbaarder.
De plant is niet warmteverlangend en aan een temperatuur van 15 tot 22 °C heeft zij meer
dan voldoende. Ze groeit gemakkelijk op een vuile (ongewassen) zandbodem. In het
aquarium planten we ze in groepjes van 8 tot 10 plantjes. Als we merken dat de plant zijn
onderste bladeren verliest, moeten we ze meer licht geven of verplaatsen naar een lichtere
plaats in het aquarium, want dit bladverlies is vrijwel zeker een gevolg van te weinig licht in
het aquarium. Water temperatuur tussen de 22 en de 28°C. Ph waarde 6 tot 7° en de Dh
waarde 5 tot 8°.

Echinodorus Amazonicus or Amazon Sword               Zuid Amereika

PH 6.4 - 7.2, matig tot helder licht, redelijk makelijk te houden.
Voeden zich sterk door de wortels, dus gedijt goed wanneer het
een riijke voeding krijgt. Het plantengeslacht : Echinodorus,
waartoe de amazonezwaard plant behoort, bestaat uit 47 soorten
en 12 variëteiten. Hiervan zijn er een 25 tot 30-tal nuttig voor de
aquaristiek. Allen komen ze voor in het Amerikaanse
kontinent,verpreid vanaf het zuidelijk deel van Noord-Amerika,
over Midden-Amerika om dan hun grootste verspreidingsgebied
te vinden in Zuid-Amerika. De Amazonezwaardplant behoort tot
de groep van planten waarvan de bladeren rozetten vormen die
vanaf de wortelstok (het rhizoom) tot zeer hoog in het aquarium
kunnen groeien. De meest bekende Amazonezwaardplant is de
Echinodorus amazonicus; zij wordt ook de smalbladige
zwaardplant genoemd. Zoals de naam van deze plant laat
vermoeden,zijn de bladeren langwerpig.
Aan de wortelstok zijn zij het smalst om dan in het midden breed uit te lopen en te eindigen
op een punt,net zoals een zwaard. Langs de bladeren lopen drie hoofdnerven die zich heel
duidelijk aftekenen. Het is een uitstekende solitairplant die,éénmaal goed opgesteld in uw
aquarium,de blikvanger zal uitmaken van uw inrichting. Alle Echinodorussoorten houden
van een voldoende koolzuurbemesting (dit is voor de meeste waterplanten het geval). Zorg
er dus voor dat er niet teveel CO2 kan ontsnappen via de uitstromer van uw filter of een
luchtpomp. Ook is ijzertoevoeging een must. Wij hebben ook nog de vrij groot wordende
soort : De Echinodorus palaefolius,ook wel de breedbladige zwaardplant genoemd. De
bladeren van deze plant kunnen tot 25 cm lang worden bij een breedte van,jawel, 22cm. Eén
plant kan 30 bladeren bezitten. Onnodig te zeggen dat deze soort enkel past in een zeer
ruim aquarium. Naast deze soort hebben wij ook de Echinodorus tenellus of de
dwergamazoneplant die heel wat kleiner blijft dan haar voorgaande soort, en dus meer
geschikt is voor bescheidenere aquaria, maar die daarom niet minder fraai is.



                                          Deze dwerg amazone zwaardplant komt meer voor
                                          in het noordelijker deel van Amerika,zowel in
                                          tropische als subtropische gebieden. Als wij deze
                                          plant willen zien groeien dan moeten wij wel de
                                          watersamenstelling in het oog houden: de hardheid
                                          van ons water mag zeker niet hoger gaan dan 10°
                                          DH ; tevens is het onontbeerlijk om regelmatig
                                          water te verversen.




                                              41
Middelgrote amazonezwaardplanten groeien
graag bij een felle belichting en durven vlug
boven het wateroppervlak uitsteken. Dit
kunnen wij vermijden door uiteraard minder te
belichten en te zorgen voor een voedselarme
bodem. Andere Echinodorussoorten zijn de:
Echinodorus osiris (de rode
amazonezwaardplant) en de Echinodorus maior
(golfbladige amazonezwaardplant).

U ziet,mogelijkheden genoeg.

Houden wij deze zwaardplanten bij een temperatuur die ligt tussen de 24°C en 28°C, een
hardheid van ons water die lager ligt dan 10°DH en een Ph die ligt tussen de 6,5 en 7,2
samen met voldoende sporeelementen en mineralen, dan zullen wij veel plezier beleven aan
deze plantensoort. Hij kan ongeveer 60 cm worden.
Lansetvormige bladeren op een steel. Tot wel 40 bladeren per plant.

Vermeerderen door stekken welke men moet los trekken van de moederplant. Bodem
voorzien van zand met wat klei.

Echinodorus Azurea

De ideale temperatuur ligt tussen de 22 en de 28°C. De Ph waarde van 6 tot 7 met een Dh
waarde van 5 tot 8°. Mooiste plaats is midden in het aquarium, met een normale tot sterke
verlichting. Andere benamingen zijn wenteltrap of blauwe waterhyacint.

Herkomst : Tropisch en subtropisch Amerika. Merendeels groeit hij hier boven water met
gesteelde ovale bladeren en trossen van prachtige lichtblauwviolette bloemen. Veelal wortelt
de plant in de modderige bodem, doch men kan ze ook als drijfplant aantreffen. In de natuur
zal het onderwatergedeelte, dat de aquariaan juist zo mooi vindt, afsterven.
De plant wordt gevormd door een stengel met beurtelings links en rechts mooie lichtgroene
lichtvormige bladeren. Deze laatste kunnen bij gunstige voorwaarden zowat 25 cm lang
worden en ongeveer 1 cm breed.

                                    Het is een plant die zeer geschikt is als contrast met
                                    donkere achtergrond of nabij een groep van donkere
                                    planten. Hij is een nogal veeleisend zorgenkind doch we
                                    worden voor die zorgen ook ruimschoots beloond, als hij
                                    in volle pracht ons aquarium siert. Veel licht is een
                                    absolute noodzaak daar anders de onderste bladeren
                                    zeker afsterven. Ook bij de behandeling van de planten
                                    dienen we voorzichtig te zijn. Vooral dienen we er zorg
                                    voor te dragen dat we de wat broze bladeren niet
                                    beschadigen (niet knikken) want dan volgt
                                    onvermijdelijk versterf. Bij het transport leggen we dan
                                    ook best de plant voorzichtig in water of in een
                                    plasticzak welke we vol lucht blazen. Aan de bodem stelt
                                    de plant weinig eisen, maar een toevoeging van wat klei
                                    is zeer bevorderlijk voor de groei. De temperatuur
                                    wanneer de plant langs het wateroppervlak komt mag
                                    schommelen tussen 22 en 35°C. Wanner de plant gaat
                                    groeien vormt deze enorme brede en ovale bladeren
                                    (zogenaamde lepelbladeren). In dit stadium is het



                                             42
moeilijk de plant terug in zijn originele onderwatervorm te krijgen.
Beter is in ieder geval te toppen voor de oppervlakte bereikt wordt.
Wel is de emerse vorm bijzonder geschikt voor vochtige warme paludaria, als de planten ook
hier voldoende licht krijgen.

Vermeerdering en bloei : De eenvoudigste vermeerdering gebeurt door toppen. De top wordt
terug in de bodem gedrukt en zal zich verder ontwikkelen. Op het oude stengeldeel zullen
zich nieuwe scheuten vormen. Als ze ongeveer 7 cm groot zijn kunnen wij deze uitplanten.
Boven water groeiende planten kan men vermenigvuldigen door deling van de wortelstok.
Het is ongetwijfeld een van de gemakkelijkste bloeiende soorten. De bloemen zijn lichtblauw
met gele keelvlek.

Echinodorus Aschersonianus (Tijgerlotus) Zuid Amerika.

Het is een typerend verschijnsel dat een liefhebber altijd datgene in zijn aquarium wenst te
verzorgen wat net niet kan. Ik ben op deze regel beslist geen uitzondering. Zo'n tijgerlotus is
natuurlijk ook een juweel, maar als deze plant echt gaat groeien, berg je dan maar! Laatst
werd mij weer eens gevraagd: Als het jouw bak was, wat nam je dan als solitair? Het betrof
een bakje van 80 x 36 x 38. Toch zijn ook hiervoor uitstekende planten voorhanden.

                                    Stel u voor een zwaardplant, met het bladmodel van
                                    tekening 1 die maximaal 25 cm. hoog wordt, wanneer hij
                                    goed groeit een flink aantal bladeren op de rozet heeft
                                    staan, zodat u regelmatig de minder mooie kunt
                                    verwijderen. De kleur van de bladeren is fraai lichtgroen,
                                    met opvallend lichtere hoofdnerven. Omdat de plant
                                    uiteindelijk niet zo groot wordt, heeft hij enige tijd nodig
                                    om op maat te komen en de fraaie bladvorm te
                                    verkrijgen.
                                    In het begin is deze gewoon ovaal.
Toch zou ik altijd met een jonge plant beginnen en het geduld maar opbrengen wat het
opkweken vergt.

Jaren geleden ben ik bij toeval aan deze soort gekomen. Ik zocht een E. horizontalis, maar
wist niet precies hoe de jeugd- en bovenwatervorm er uit moest zien. Toen de nieuwe
aanwinst begon te groeien zag ik het verschil donders goed! Maar wat het wel was? Geen
idee. Tot Jan Smalburg uit de droom hielp en stelde : dat is E. aschersonianus.

Eerst even het signalement : Het normale Echinodorusmodel, maar in alles veel kleiner.
Totale hoogte ongeveer 25 cm.
Jonge planten worden gevormd op de bloemstengel. Deze kruipt reeds in een vroeg stadium
langs de bodem. Submers komen de bloemen vrijwel nooit tot ontwikkeling. In dat geval
vormen zich jonge planten (tekening 2b). Deze wortelen zonder problemen en kunnen
daarna van de stengel worden gescheiden.

Volgens Rataj vormt de plant witte bloemen met een doorsnee van 2,5 cm. Ik ga beslist eens
proberen de plant boven water te kweken. Qua temperatuur behoeft dat geen problemen te
geven, de plant komt tot in Argentinië voor en kan dus vrij lage temperaturen verdragen.

Gebruik : Zoals reeds gezegd, in kleinere aquaria een pracht solitair. In grotere aquaria een
juweel voor groepsgewijze middenbeplanting.
N.B. Verschil met E. horizontalis kunt u direct zien : bij E. horizontalis is een specifieke knik
bij de overgang van steel naar blad.
Bij E. aschersonianus loopt de steel vloeiend in het blad over.

Echinodorus Quadricostatus


                                               43
Synoniemen Echinodorus magdalenensis
Lichtgroene iets wat lichtbehoeftige voorgrondplant die een hoogte van zo'n 5 tot 15 cm hoog
kan worden. Op het moment van schrijven (15-12-2002) heb ik deze plant pas zo'n 5 weken
in mijn aquarium, waardoor mijn ervaringen nog vrij gering zijn. Hoewel deze plant zich
momenteel in een hoog tempo aan het vermeerden is in mijn aquarium heeft de plant wel
enkele kleine opstart problemen gegeven. Na een kleine twee weken begon deze plant veel te
licht gekleurde bladeren te vormen met gaten erin. Waarschijnlijk ging het hier om een
gebrek aan bepaalde sporenelementen in het water. Op dat moment was het aquarium
namelijk pas net opgezet en was ik nog bezig een goede dosering te vinden van plantenmest
voor dit aquarium. Nadat ik wat regelmatiger plantenmest aan het water toe ben gaan
voegen zijn deze problemen geheel verdwenen en worden er alleen nog mooie lichtgroene
bladeren gevormd.

Deze soort vermeerdert zich door de vorming van adventief
planten. De adventiefplanten worden in hoog tempo
gevormd, waardoor er binnen enkele weken een dicht
bestand van deze planten kan ontstaan in het aquarium. De
vorming van de adventiefplanten lijkt wel enigszins ten koste
te gaan van de moederplanten, want nadat de planten in
mijn aquarium adventiefplanten begonnen te vormen zijn de
moederplanten nog maar nauwelijks gegroeid. Op dit
moment staat deze plant bij mij in een quarantaine
aquarium, waarin ik enkele planten aan het opkweken ben
voor een groter aquarium dat ik over enige tijd op ga zetten.
Hierdoor heeft deze plant op dit moment nog geen vaste
standplaats, maar het is de bedoeling dat deze plant
uiteindelijk rechts voorin het aquarium komt te staan.
De verlichting die ik momenteel gebruik bestaat slechts uit 1 TL balk van 15 Watt, wat in het
gebruikte aquarium neer komt op 0,28 Watt/liter verlichting. Deze geringe verlichting wordt
echter enigszins gecompenseerd door de relatief lage hoogte van het aquarium (30 cm)
waardoor de verliezen van licht in het water relatief gering zijn en de verlichting toch genoeg
lijkt te zijn voor deze plant.

Echinodorus Barthii

Synoniemen Echinodorus "osiris doppelt rot". In een rozet groeiende plant.
                                   Bladeren zijn zwaardvormig en donkerrood (zie
                                   bovenste foto) gekleurd. Als de bladeren ouder
                                   worden, worden ze iets groener, maar behouden een
                                   rode kleur onder goede belichting. Deze plant is een
                                   hybride waarvan één van de moederplanten
                                   vermoedelijk de plant Echinodorus uruguayensis is.
                                   Deze plant heb ik ongeveer 1,5 jaar in mijn aquarium
                                   gehad en heeft het voor het grootste deel van de tijd
                                   zeer goed gedaan. Toen de plant op zijn mooist was
                                   deze ongeveer 15 cm hoog en een had een diameter
                                   van ongeveer 25 cm. De laatste 3 maanden dat ik deze
                                   plant gehad heb werd deze langzaam aan minder
                                   mooi. In eerste instantie was de roodkleuring en de
                                   dikte van de bladeren wat minder en de laatste 1 à 2
                                   maanden kreeg deze plant ook steeds meer algen op
                                   zijn bladeren, waarna ik besloten heb deze plant te
                                   vervangen. De onderste foto op deze pagina toont deze
                                   plant nadat ik hem uit het aquarium gehaald heb.
                                   Hierop is duidelijk te zien dat deze plant in 1,5 jaar tijd



                                              44
een behoorlijk grootte wortelstok en wortelstelsel gevormd heeft. Deze plant moet te
vermeerderen zijn door de vorming van adventiefplanten aan bloeistengels. Zelf heb ik deze
plant ongeveer 1,5 jaar in mijn aquarium gehad, maar in die tijd heeft zich echter nooit een
bloeistengel gevormd.

Het is mij ook niet bekend welke omstandigheden van invloed kunnen zijn om deze plant
tot de vorming van een bloeistengel aan te zetten. Van de moederplant Echinodorus
uruguayensis van deze soort is bekend dat deze tamelijk zelden bloeiwijze vormt en dit
gewoonlijk bij korte dag plaats vind, wat mogelijk ook voor E. barthii het geval kan zijn.
Deze plant heeft middenvoor in mijn aquarium gestaan. De verlichting die ik toen in mijn
aquarium had was 0.42 Watt/liter lumilux TL verlichting (2*18 Watt).




Eichinodorus Harbig

Zuid-Amerika Hoogte: 30 cm Breedte:10-15 cm veel licht nodig. De ideale temperatuur ligt
tussen de 20 en de 30°C. Een Ph waarde van 6.5 tot 7.5°. Het is tevens een trage groeier.




            Eichinodorus Harbig                            Eichinodorus Major

Eichinodorus Major

Zuid-Amerika, kan een hoogte bereiken van 50 cm met een breedte van 20 tot 30cm.
Normaal licht nodig. Een temperatuur welke ligt tussen de 22 en de 30°C. Een Ph waarde
van 5.8 tot 7.5°. Het is evenals de soorten genoten een trage groeier.

Echinodorus latifolius

Familie: Alismataceae



                                             45
Hoogte: 15-25 cm Breedte: 20-30 cm Veel tot heel veel licht
Temperatuur: 22 tot 30° graden Water hardheid: zacht tot hard
Ph: 6 tot 7,5 Matige groeier. Midden-Amerika tot in Zuid-Amerika. Columbia, het gebied van
de Rio Magdalena en langs de kust van de grote oceaan. Dwerg Amazonezwaardplant wordt
ongeveer 8cm. hoog en zal bij een goede belichting een veld vormen met bijna horizontaal
liggende bladeren. De bodem kan uit gewassen zand bestaan met eventueel wat klei
vermengd.
                                    Temperatuur tussen de 22 en 28 graden en er vormt
                                    zich in korte tijd een mooie groep zwaardplanten.
                                    Vermeerderen door middel van het toppen van de
                                    uitlopers. Ph waarde 6.5 – 7,5° met een water
                                    temperatuur vussen de 20 en de 30°C. Dh waarde
                                    tussen de 3 en de 8°. De Bladeren worden 10 tot 18cm
                                    hoog en 1 tot 1,5 cm breed. Bij een forse belichting
                                      gedraagt de plant zich als woeker plant. Als de
                                      omstandigheden in het aquaria gunstig zijn kan hij
                                      de bodem geheel overwoekeren.
Het licht heeft grote invloed op de groei vorm, licht en zonnig gehouden exemplaren vormen
vaak lage rozetten, terwijl de bladeren op sterk beschaduwde plaatsen groter en breder
worden. Tamelijk donker staande planten worden bijzonder hoog, als ze er bij tijden wat
kunst licht bij krijgen, door de uitlopers tijdig te besnoeien kan men dichte plantenbossen
krijgen. Beneden 20 graden Celsius wordt de groei traag, Bij nog lagere temperaturen stopt
de groei geheel, zonder dat de planten echter doodgaan. Deze soort stelt geen bijzondere
eisen aan de water samenstelling en groeit vermoedelijk in water van de meest
uiteenlopende hardheid. De groeivorm wordt echter dadelijk beïnvloed door iedere
verandering. De blaadjes zijn lichtgroen, Lancetvorming ( emers wat ronder) en er is geen
duidelijke overgang naar een steel. In grotere aquaria te gebruiken als voorgrond beplanting.

Elke plant kan tot 10 bladeren krijgen die 4 tot 8 mm breed zijn. Men kan er prachtige
terrassen mee vormen, die het uitstekend doen voor afscheidingen van kurkschors of
kienhout. Voor de bodem is vuil gewassen zand met daarin wat leem verwerkt voldoende.
Bij een te grote hoeveelheid licht zullen de blaadjes plat gaan liggen. Bij een juiste belichting
wordt de plant 8 cm hoog en zal mooie rozetten vormen en de bladeren groeien dan bijna
horizontaal en vormen een zeer dicht bladerendek, La zien dan bijna geen bodem meer.
Aan een plant kunnen gelijktijdig wel zeven uitlopers gelijktijdig vertrekken die vlak over de
bodem voortkruipen en dan telkens weer nieuwe planten Vormen. Ze kunnen dus in
optimale omstandigheden uit gehele aquaria doorwoekeren.

De planten groeiden de eerste week na het inbrengen in het aquaria goed, dan begonnen de
eerste bladeren te verrotten, terwijl de plant verder groeide bleven er bladeren verrotten en
tot op de duur ( ca. 1 maand) de ganse plant verrot was aan moest verwijderd worden. Ook
de uitlopers die talrijk gevormd werden ondergingen hetzelfde lot. Ook zijn de bladeren zeer
teer, bij de minste aanraking zijn ze beschadigd en sterven af. Een goed gewortelde plant
verplaatsen is bijna onmogelijk zonder veel bladeren te beschadigen en dus te verliezen.
Ik heb het ook nog geprobeerd met een tweede nieuwe reeks planten maar met hetzelfde
resultaat als de eerste keer, waarschijnlijk zijn de omstandigheden in mijn aquaria niet
gunstig voor de planten, alhoewel: ph, dh, temperatuur en licht optimaal waren.




                                               46
                                            Echinodorus osiris

                                            Familie: Alismataceae Zuid-Amerika: Brazilie
                                            Hoogte: 25-50 cm Breedte: 20-30 cm Matig tot
                                            heel veel licht
                                            Temperatuur: 15 tot 28° graden Water
                                            hardheid: Heel zacht tot hard
                                            Ph: 5,5 tot 8 Snelle groeier. Echinodorus osiris
                                            "bruin" is volgens sommigen een natuurlijke
                                            bastaard. Het is een uitermate fraaie
                                            aandachtstrekker voor de wat minder
                                            veeleisende aquariumliefhebber, omdat de
                                            diepbruin-zwarte kleur blijft ook bij neutraal tot
                                            licht alkalisch water. Bahalve een voedselrijke
                                            bodem met een plaatselijke kleigift zijn veel
                                            licht en regelmatige ijzerdosering belangrijk
                                            voor de rode kleur.

                                            Ze komt veel voor in Zuid Brazilië, in ondiepe
                                            wateren. In de staat Parana ; in relatief koude
                                            wateren die van het omliggende gebergte naar
                                            beneden stromen. Een temperatuur welke ligt
                                            tussen de 18 en de 26°C. Dh waarde tussen de 4
                                            en de 15° en een Ph waarde tussen de 6 en de 7°.
                                            De stelen worden 8 tot 14 cm lang. De bladeren
                                            wel 15 tot 25 cm. De totale plant kan dus zo'n 22
                                            tot 40 cm hoog worden
Houdt van stromend water, tussen liefst in de buurt van een uitstromer plaatsen. De
bladeren groeien uit een machtige horizontale tot 20 cm lang wordende wortelstok. Vertoont
zeker niet de neiging om drijfbladeren te vormen.
Deze plant behoort tot de sterkste aquaria planten. Doet het even goed in zacht als in middel
hard water. In zeer hard water wordt de groei langzamer en op het bladoppervlak verschijnt
een soort aanslag. Te zuur water moet vermeden worden. In de natuur vooral submers op
een diepte van 50 tot 100 cm. De bladeren zijn mooi diepgroen van kleur. We kunnen dat
desgewenst veranderen in bruin of rood door intensiever te belichten. Het blad is voorzien
van een mooie nervatuur.

Veel licht en goed licht is noodzakelijk. Zetten we de plant nogal schaduw rijk dan kunnen we
een komkommer vorm verwachten met minder kleurrijke bladeren.
De bloeiwijze bereikt bij submerse planten een lengte van 40 tot 60 cm en blijft meestal
onder water.Gelijktijdig verschijnen met de knoppen in de kransen ook 1 tot drie jonge
planten, welke een zelfstandig wortelgestel ontwikkelen. We wachten tot de jonge plantjes 10
tot 15 cm hoge bladeren en voldoende wortelgestel hebben om ze van de bloeistengel te
verwijderen.

Echinodorus 'Ozelot'

In een rozet groeiende plant. Dit is een relatief nieuwe plant die is ontstaan uit een kruising
tussen de planten Echinodorus schlueteri 'Leopard' en Echinodorus barthii. De plant heeft
rood bruine bladeren met zwarte vlekken. Op oudere bladeren neigt de kleur van de vlekken
meer naar donker rood. Ik heb deze plant bijna 7 maanden in mijn aquarium gehad. Na zo'n
3 tot 3,5 maanden had deze plant zijn hoogste hoogte bereikt van ongeveer 35 cm. Totdat
deze plant bij mij bloeistengels ging vormen heeft deze plant geen enkele problemen gegeven


                                              47
en had deze plant ook een goede weerstand tegen puntalgen. De kleur van de plant in mijn
aquarium voldeed echter niet geheel aan de omschrijving die hierboven gegeven is
(afkomstig van de site van Tropica). In tegenstelling tot de gegeven omschrijving had de
plant in mijn aquarium geen rood bruine bladeren maar groene bladeren met een lichte rode
tint. Wanneer de bladeren nog erg jong waren, was het blad nog wel rood gekleurd (zie
tweede foto) echter deze rode tint verdween al vrij snel grotendeels van de bladeren. Ook de
vlekken op de bladeren van de plant in mijn aquarium waren niet in eerste instantie zwart
maar gelijk al donker rood. Het zou kunnen dat dit kleurverschil kwam doordat de plant niet
voldoende verlicht werd, maar ook nadat ik later een derde TL balk boven mijn aquarium
gemonteerd heb, leek dit geen wezenlijk verschil te maken voor de kleur van de plant.

Deze plant is in het aquarium te vermeerderen door de vorming van adventiefplanten aan
bloeistengels. Nadat ik deze plant ongeveer vier en een halve maand in mijn aquarium had
begon deze een bloeistengel te vormen. Ongeveer twee weken later vormde de eerste
bloemen zich aan deze bloeistengel. Deze bloemen worden gevormd uit knopjes die via een
kort steeltje aan de bloeistengel boven water uitkomen. De bloemen blijven ongeveer één
dag goed en zijn wit van kleur met een geel hart (zie derde foto). Een paar dagen na de
eerste bloemen begonnen zich ook adventief planten te vormen op de bloeistengel, waarvan
er enkele te zien zijn op de vierde foto. De adventiefplanten hadden in eerste instantie nog
geen wortels, maar na zo'n 2 weken begonnen de eerste wortels zichtbaar te worden.
Ongeveer tegelijkertijd begon de plant een tweede bloeistengel te vormen. Echter zo'n 6
weken na de vorming van de eerste bloeistengel begon de plant er minder gezond uit te zien,
waardoor ik de tweede bloeistengel verwijdert heb doordat ik dacht dat de vorming hiervan
te veel energie zou kosten. Echter al snel bleek dat de moederplant kompleet aan het
afsterven was op dat moment, waardoor ik na 6 maanden alleen nog maar een bloeistengel
over had, met een aantal adventiefplanten. In eerste instantie vermoede ik dat deze plant
afgestorven is door de vorming van de bloeistengels wat bij enkele andere Echinodorus
soorten nog wel eens voor blijkt te komen. Echter nadat ik per e-mail vernomen heb van
iemand dat hij aan zijn E. 'Ozelot' veelvuldig bloeistengels krijgt zonder dat de plant bij hem
afsterft, neem ik aan dat het afsterven van mijn plant waarschijnlijk een andere oorzaak
heeft. Het meest voor de hand liggend is problemen met de bodem (zie ook de pagina over
mijn bodem), die op het moment dat ik deze plant in mijn aquarium had niet meer 100%
goed functioneerde naar mijn idee. Enkele maanden nadat deze plant afgestorven was heb
ik mijn bodem dan ook vervangen is voor een nieuwe bodem doordat ook andere planten
het minder goed gingen doen. Wel is het opvallend dat tot 6 weken na de vorming van de
eerste bloeistengel de plant nog steeds nieuwe bladeren aan maakte, hoewel de hoogte
hiervan wel was afgenomen tot zo'n 30 cm hoog.

Ongeveer twee en een halve maand na de
vorming van de eerste bloeistengel, heb ik ook
het laatste reststand van deze plant uit het
aquarium gehaald, waarbij ik in totaal 3
volgroeide adventiefplanten van de ongeveer 90
cm lange bloeistengel kon oogsten. Opvallend
hieraan is dat deze drie planten die het verst
volgroeid waren zich pas waren gaan vormen op
het moment dat de moederplant af begon te
sterven, terwijl de eerder gevormde adventief
planten op de bloeistengel na verloop van tijd in
hun ontwikkeling stil kwamen te staan en deze
dan ook niet voldoende volgroeid waren om van
de bloeistengel af te halen.

Deze plant staat iets rechts van het midden in
mijn aquarium. De verlichting van deze plant


                                              48
heeft gevarieerd tussen 0.42 Watt/liter standaard
TL verlichting (2*18 Watt) tot 0.63 Watt/liter standaard TL verlichting (3*18 Watt).




Echinodorus parviflorus

De perfecte water temperatuur ligt tussen de 20 en de 30°C. met een Ph waarde tussen de 6
en de 7° met een Dh waarde van 6 tot 12°. Een forse solitair, die groter wordt naarmate de
bodem verrijkt is met extra voedsel. De plant mag niet overbelicht worden, daar de bladeren
dan vuil worden. In een echt groot aquarium kan men ook een aantal van deze planten bij
elkaar zetten.

                                            De vermeerdering vindt plaats door middel van
                                            adventiefplanten. Deze kunnen in de grond
                                            gestopt worden en als ze geworteld zijn van de
                                            moederplant losgemaakt.

                                            Middelgrote plant welke het mooiste is als men
                                            hem in groepjes zet.
                                            Matige belichting. Kan een lengte bereiken tot
                                            25 cm. De bladeren hebben een licht groene
                                            kleur met een ei vorm.
                                            Stekken door jonge scheuten te verweideren van
                                            de moederplant. Aan de bodem wat klei toe
                                            voegen.

Echinodorus parviflorus `tropica

Zuid-Amerika, kan een lengte bereiken van ca 15
cm en een breedte van 10 tot 15 cm. Vraagt
normaal belichting. De ideale temperatuur ligt
tussen de 20 en de 30°C. Een Ph waarde van 6 tot
8°. Grooeit langszaam

Echinodorus schlueteri

Kleine tot middelgrote Echinodorus soort met
 licht tot middengroene bladeren. De jonge
bladeren zijn gevlekt met fijne rode tot donkerbruine vlekken. Op oudere bladeren
verdwijnen deze vlekken grotendeels. Deze soort kan zo'n 25 cm hoog worden, maar in
praktijk wordt deze plant meestal niet hoger dan zo'n 15 cm. Op het moment van schrijven
heb ik deze plant pas 5 weken in mijn aquarium, waardoor mijn ervaringen op dit moment
nog vrij gering zijn. Tot op heden vindt ik de groei van deze plant iets wat tegenvallen bij
mijn verwachtingen. In de tijd dat ik deze plant nu heb heeft deze pas 3 kleine nieuwe
bladeren gevormd, waardoor deze plant nog nauwelijks toegenomen is in formaat na 5
weken in mijn aquarium. Los van de langzame groei heeft deze plant echter nog geen
problemen geeft, waardoor ik aanneem dat er vooral wat geduld nodig is om deze plant tot
een mooie volwassen plant uit te laten groeien.




                                             49
                                            Deze plant moet vrij gemakkelijk te
                                            vermeerderen zijn door de vorming van
                                            adventiefplanten, die aan bloeistengels gevormd
                                            worden. Gezien de langzame groei van deze
                                            plant in mijn aquarium verwacht ik dat het nog
                                            wel enkele maanden kan duren voordat de
                                            eerste bloeistengels in mijn aquarium gevormd
                                            worden, waardoor ik voorlopig niet uit eigen
                                            ervaringen kan putten over de vermeerdering
                                            van deze plant. Op dit moment staat deze plant
                                            bij mij in een quarantaine aquarium,waarin ik
                                            enkele planten aan het opkweken ben voor een
                                            groter aquarium dat ik over enige tijd op ga
                                            zetten.

Hierdoor heeft deze plant op dit moment nog geen vaste standplaats, maar het is de
bedoeling dat deze plant uiteindelijk in de voor tot middenzone van het aquarium komt te
staan. De verlichting die ik momenteel gebruik bestaat slechts uit 1 TL balk van 15 Watt, wat
in het gebruikte aquarium neer komt op 0,28 Watt/liter verlichting. Deze geringe
verlichting wordt echter enigszins gecompenseerd door de relatief lage hoogte van het
aquarium (30 cm) waardoor de verliezen van licht in het water relatief gering zijn.

Echinodorus tenellus

Dit is een moerasplant die het in ons aquarium goed doet. Een bodem van zand of fijn grind
en een goede belichting. Als we de temperatuur niet lager dan 20 graden laten komen, dan
worden we beloond met een veldje groene planten van ongeveer 7cm hoog. Bij een te zwakke
belichting strekt deze plant zich zeer snel naar de oppervlakte, in 2 of 3 dagen zien we dan
zielige stengels van 20cm en hoger, praktisch zonder blaadjes. De vindplaats is Zuid
Amerika, het is een klein blijvende plant, ca 10cm hoog heeft licht groene grasbladerige
bladeren. Het mooiste is om deze in groepjes te plaatsen, vraagt wel om een goede belichting.
Men kan deze vermeerderen door het stekken van de vele uitlopers. De ideale temperaturr is
tussen de 20 en de 30°C. met zacht tot neutraal water. Aan de bodem iets klei toevoegen.




                                             50
Eichhornia Diversifolia Zuid Amerika.

Watertemperatuur tussen de 20 en de 30°C. De mooiste plaats is in het midden. Heeft een
gemiddelde belichting nodig.




       Eichhornia Diversifolia                                   Eichhornia Azurea

Eichornia Azurea                 Zuid Amerika

De ideale water temperatuur ligt tussen de 22 en de 30°C. De plant kan 60cm groot worden.
Wanneer de plant een hoogte van 2/3 van het aquarium heeft gekregen,de plant stekken met
een stengel van ongeveer 5 cm. deze stengel in de bodem plaatsen en de stek groet vanzelf
weer op. Wordt de plant niet teruggesnoeid dan gaat de plant een lepelblad vormen en de
plant zal instorten.

Nederlandse benaming : Veelal kortweg "Azurea". Andere benamingen zijn wenteltrap of
blauwe waterhyacint. Herkomst : Tropisch en subtropisch Amerika. Merendeels groeit hij
hier boven water met gesteelde ovale bladeren en trossen van prachtige lichtblauwviolette
bloemen. Veelal wortelt de plant in de modderige bodem, doch men kan ze ook als drijfplant
aantreffen. In de natuur zal het onderwatergedeelte, dat de aquariaan juist zo mooi vindt,
afsterven. De plant wordt gevormd door een stengel met beurtelings links en rechts mooie
lichtgroene lichtvormige bladeren. Deze laatste kunnen bij gunstige voorwaarden zowat 25
cm lang worden en ongeveer 1 cm breed. Het is een plant die zeer geschikt is als contrast met
donkere achtergrond of nabij een groep van donkere planten. Hij is een nogal veeleisend
zorgenkind doch we worden voor die zorgen ook ruimschoots beloond, als hij in volle pracht
ons aquarium siert. Veel licht is een absolute noodzaak daar anders de onderste bladeren
zeker afsterven. Ook bij de behandeling van de planten dienen we voorzichtig te zijn. Vooral
dienen we er zorg voor te dragen dat we de wat broze bladeren niet beschadigen (niet
knikken) want dan volgt onvermijdelijk versterf.

Bij het transport leggen we dan ook best de plant voorzichtig in water of in een plasticzak
welke we vol lucht blazen. Aan de bodem stelt de plant weinig eisen, maar een toevoeging
van wat klei is zeer bevorderlijk voor de groei. Wanneer de plant langs het wateroppervlak
komt mag de temperatuur schommelen tussen 22 en 35°C. Wanneer de plant gaat groeien
vormt de plant enorme brede en ovale bladeren (zogenaamde lepelbladeren). In dit stadium


                                                51
is het moeilijk de plant terug in zijn originele onderwatervorm te krijgen. Beter is in ieder
geval te toppen voor de oppervlakte bereikt wordt. Wel is de emerse vorm bijzonder geschikt
voor vochtige warme paludaria, als de planten ook hier voldoende licht krijgen.

De eenvoudigste vermeerdering gebeurt door toppen. De top wordt terug in de bodem
gedrukt en zal zich verder ontwikkelen. Op het oude stengeldeel zullen zich nieuwe scheuten
vormen. Als ze ongeveer 7 cm groot zijn kunnen wij deze uitplanten. Boven water groeiende
planten kan men vermenigvuldigen door deling van de wortelstok. Het is ongetwijfeld een
van de gemakkelijkste bloeiende soorten. De bloemen zijn lichtblauw met gele keelvlek.

Naamverklaring : Eichornia = Naar de Pruisische eichorn. Azurea = Blauw.

Eleocharis Acicularis        Noord Amerika

De Nederlandse naam is Naaldgras of Naaldbies. Groene plant met naaldvormige bladeren.
                                         Vormt vele uitlopers, waardoor deze plant zich
                                         snel vermeerdert. Is heel gevoelig voor
                                         puntalgen.

                                            Deze plant is erg gemakkelijk te vermeerderen
                                            door de vorming van uitlopers. Een mooie
                                            plaats is iets buiten het centrum.

                                            Rozet van draadvormige bladeren tot 20 cm
                                            lang, lichtgroen. Water temperaturr van 15 tot
                                            25°C. Ph waarde licgt zuur, de bodem iets turf
                                            toevoegen. Zweefvuil is de grote boosdoener
                                            voor het ontstaan van algen. Dit is een
                                            ondergedoken zuurstof producent voor de
                                            vijver. Naaldwaterbies is een heel gewone wijd
                                            verbreide soort in Europa en noord Amerika.

In het wild staat de plant net zo lief in de modder langs de waterkant. Bloemen over het
algemeen alleen bij planten langs de oever. Het blad is wintergroen van kleur, dradig. Heeft
graag veel tot normaal licht. Is ideaal als terras plant, ca 10 tot 30 cm onder water.
Verdraagd een temperatuur van –20°C. Zeer trage groeier, in 3 jaar ca 60 cm. Jonge
planten, in de lente, met een gewicht verzwaard in het water gooien.

Eleocharis parvula

Dwergnaaldgras
Bereikbare hoogte is 20 cm. De ideale
watertemperaturr ligt tussen de 18 en de 26°C,
een Ph waarde tussen de 6 en de 7.2 en de Dh
waarde tussen de 4 en de 15°. Matig licht is tevens
ook een matige groeier.


Gymnocoronis spilanthoides

Tropisch Zuid-Amerika, groeit overwegend in open landschappen, in stilstaand en langzaam
stromend water en in moerassen. De beste water temperatuur ligt tussen de 20 en de 30°C.
Een Dh waarde van 4 tot 8 en de Ph waarde tussen de 6.5 en de 7.2°. Deze plant is te
vermeerderen door toppen. Ze kunnen buiten waters een hoogte bereiken van ca 150 cm.
Onder water daar integen komt ze niet verder dan 20 tot 40 cm.


                                              52
Regelmatig toppen. Goede paludarium plant .Het
is een zeer snelle groeier, maar we kunnen dit om
molmafremmen door een goede boven belichting.
De plant overwintert ook submers zeer goed en
blijft het ganse jaar mooi groen. Bloeit alleen
emers, maar dan wel twee maanden.
Oorspronkelijke Moerasplant die in het aquaria
snel kan groeien. Is mooi lichtgroen van kleur en
komt het best tot zijn recht in een kleine groep, in
een vrij hoog aquaria. Is een sterk gewortelde
plant. De stengel is aanvankelijk opgericht, later

neemt hij een schuine tot liggende houding aan en aan de
bladaanzettingen ( internodién) wortelt hij terug in. Op die
manier ontstaat een dichte wirwar van sterk vertakte stengels.
De plant heeft de neiging snel met grote openingen tussen de
bladeren naar de oppervlakte te groeien, maar dit euvel
verdwijnt van zodra de plant het submerse leven gewoon is. Dit
kan wel 3 à 4 maanden duren. Vraagt veel licht. Neemt
genoegen met een schrale bodem. Wanneer we de plant toppen
zien we in de Oksels van het bovenste bladpaar op de
Resterende stengel al zeer vlug zijdelingse vertakkingen
verschijnen. Als ze ca. 10 cm groot zijn kunnen wij ze toppen en
in de grond steken. Komt het best tot d‟r recht op[ de
achtergrond tot het midden.

Hemianthus micranthemoides

Zuid Amerika
Tere lichtgroene stengelplant die vanwege zijn hoogte geschikt is voor de voor tot
middenzone van het aquarium. Deze plant heeft enige tijd nodig om aan te slaan in het
aquarium en in de eerste 2 weken was het meest opvallende het grote aantal bladeren die de
planten van deze soort verloren, wat het aquarium erg vervuilde.
In het pas ingerichte aquarium waarin deze soort bij mij stond leidde dit dan ook vrij snel tot
te hoge nitriet gehaltes, waardoor deze plant naar mijn idee minder geschikt is voor een
nieuw ingericht aquarium (tenzij u over submerse exemplaren beschikt).

                                    Na deze eerste aanpassingsperiode gaf deze plant een
                                    maand of twee geen wezenlijke problemen en werd er al
                                    snel een mooie dichte groep in het aquarium gevormd.
                                    Echter tegen de tijd dat men het aquarium gaat in
                                    richten waar deze soort voor bedoelt was begonnen er
                                    behoorlijk wat draadalgen in deze plant te zitten,
                                    waardoor deze soort het eigenlijke aquarium nooit
                                    gehaald heeft. Andere plantensoorten in dit quarantaine
                                    aquarium lieten op dat moment nog geen enkel teken
                                    van deze algen zien. Persoonlijk vermoed ik dat deze
                                    soort iets gevoeliger is voor dit type algen, doordat de
                                    vele kleine blaadjes moeilijk 'schoon' te houden zijn door
                                    algeneters. Een ander nadeel van deze soort is dat het
                                    erg veel werk is om een groep planten in zijn geheel in te
                                    korten, doordat een groep uit zeer veel takjes bestaat, die
                                    allemaal ontdaan moeten worden van de onderste
                                    bladeren voor het planten. Het is ook mogelijk om deze


                                               53
soort in te korten door ze met een schaar te 'scheren'. Zelf heb ik dit niet uit kunnen
proberen met deze soort, maar in praktijk zal deze methode waarschijnlijk een stuk minder
tijdrovend zijn dat het geheel inkorten van de planten. Deze plant is vrij gemakkelijk te
vermeerderen door de vorming van zijscheuten aan de planten. Ik heb deze soort enkel in
een quarantaine aquarium gehad, waarin deze soort zo geplaatst was dat het zo veel
mogelijk van het beschikbare licht op kon vangen. De verlichting van dit aquarium bestond
slechts uit 1 TL balk van 15 Watt, wat in het gebruikte aquarium neer komt op 0,28
Watt/liter verlichting. Deze geringe verlichting wordt echter enigszins gecompenseerd door
de relatief lage hoogte van het aquarium (30 cm) waardoor de verliezen van licht in het
water relatief gering zijn en de verlichting toch genoeg lijkt te zijn voor deze plant. Over het
algemeen is dit echter een lichtbehoeftige plant die meestal een sterkere verlichting nodig
zal hebben. Wat betreft de standplaats kan deze plant gebruikt worden voor de voor- en
middenzone van het aquarium. Vanwege de hoogte die deze plant kan bereiken is deze plant
naar mijn idee wel wat minder geschikt als voorgrondplant in aquariums die lager zijn dan
50 cm.

Mooi kruipplantje dat zowel onder als boven water kan groeien, er vormen zich heel fijne
takjes waarop dan fijne blaadjes staan.Het is een heel fijn en iel plantje dat wel wat
problemen kan geven bij het aanplanten ervan, vermeedering kan door toppen of door
afleggers. Sterk licht behoeftig, groeit snel. Kan een hoogte bereiken van 30 cm en ook een
breedte van 30 cm. De temperatuur moet zijn tussen de 20 en de 30°C, met een Ph van 6 – 7
en een Dh waarde tussen de 5 en de 15°. Bodemsamenstelling is van ondergeschikt belang.
Ideale plant om terassen mee af te boorden, bedekt de grond op die manier dat de stengels
van andere planten verborgen worden. Ideaal ook als voorgrondbeplanting.

Heteranthera zosterifolia

Ph waarde 6.5 – 7, Dh waarde 8 – 12° en een
temperatuur van het water tussen de 22 en de
28°C. Een plant, die we op diverse plaatsen in
het aquarium kunnen plaatsen. Het is een
geweldige voorgrondplant met als nadeel dat
hij vaak getopt moet worden en ook op de
achtergrond met als nadeel dat de
onderkanten van de stengels wel eens wat kaal
zouden kunnen worden. De bodem moet niet
te zwaar bemest worden. De vermeerdering is
vrij eenvoudig door toppen en zijscheuten.
Sterrenkruid, groeit eigenlijk overal en in
iedere bak.Als de plant getopt wordt, is hij op
de voorgrond heel mooi. Indien de plant niet
getopt wordt, kan hij als
achtergrondbeplanting dichte groene bossen
vormen. Zorg voor een goede belichting,
anders worden de stengels vrij snel kaal.

Hottonia inflata Ell.          Zuid Amerika
Watertemperatuur van 20 tot 28°C, de Ph waarde
tussen de 5.5 en 6.5° terwijl de Dh tussen de 5 en
de 8° moet liggen. Een plant die uitstekend op de
voorgrond gezet kan worden. Ook geschikt voor
een wat hoger terras. De plant heeft zeer veel licht
nodig en een luchtige bodem met wat turf erbij.



                                               54
Vermeerdering vindt eenvoudig plaats door middel van toppen. De plant kan
ook in moerascultuur eenvoudig gekweekt worden.

Hottonia in liefhebbersbakken is gegarandeerd H. palustris uit onze eigen contreien. Toch
wordt de plant nog steeds hardnekkig H. inflata genoemd. Die plant komt van de Oostkust
van de VS. Vermoedelijk is hij niet eens in Nederland aanwezig.
Om welke plant het gaat is overduidelijk als men de moeite neemt de plant eens in moeras
te kweken en dan naar de bloemen te kijken. Die van genoemde soorten verschillen
aanmerkelijk. De vaantjesplant heet alweer een poosje Hygrophila difformis. De soortnaam
slaat op het verbazende verschil in bladvorm emers (=boven water) en submers (=onder
water). Eens werd de plant tot het geslacht Ruellia gerekend. Loek toonde de bloeiwijze van
Ruellia squarrosa, een moerasplant uit Florida die het in een paludarium geweldig doet als
hij daarin alleen met zijn voet in het water wordt gezet. De bloem van Ruellia is met de
beste wil van de wereld niet tot de lipbloemigen van Hygrophila te rekenen. Wel wordt de
vergissing enigszins begrijpelijk als men naar de lege zaadpeulen kijkt. Die vertonen wel
veel gelijkenis. Genoemde Ruellia heeft de merkwaardige gewoonte tegen de avond de
bloem die vroeg in de morgen open ging, weg te schieten. Ook het zaad wordt
weggeslingerd.

Tot Hygrophila behoren thans ook de planten die voorheen tot Nomaphila werden
gerekend. Daarin komt men soorten tegen die weliswaar nogal verschillen in habitus (=
verschijningsvorm) vertonen, maar toch allemaal tot H. corymbosa gerekend moeten
worden. Bij planten die wij kennen als H. siamensis, H. guyanensis, H. salicifolia, H. stricta
gaat het dus om vormen van H. corymbosa. Zo zou je ze dus kunnen aanduiden als bijv. H.
corymbosa forma guyanensis. Iets dergelijks geldt ook voor de planten uit het geslacht
Alternanthera die we onder nogal wat namen kennen: daarbij gaat het bij al die planten om
vormen van A. reineckeii. Dus ook hier: A. reineckeii forma rosaefolia enz. We hebben ook
een tijdje een plant in de bakken gehad die Telanthera lilacina werd genoemd. Is ook
gewoon A. reineckeii.
Op het eerste gezicht deden de grote Sagittaria die Loek aantrof langs de oevers van het
Eriemeer in Canada sterk aan Echinodorus denken. Dat zou wel raar zijn, want Echinodorus
vindt je vooral in de tropen en voor een deel hooguit nog in subtropische gebieden. Het
verschil zie je duidelijk als je naar de bloemen kijkt. Hoewel die net als de habitus van de
planten op het eerste gezicht aan Echinodorus doen denken, ligt het verschil daarin dat de
bloemen van laatstgenoemde plantenfamilie tweeslachtig zijn (= mannelijke en vrouwelijke
organen in een bloem) en de bloemen van Sagittaria eenslachtig (per bloem tref je of alleen
mannelijke of alleen vrouwelijke bloemen aan). In het geval van eenslachtige bloemen kan de
plant dan ook nog eens eenhuizig (= mannelijke en vrouwelijke bloemen op dezelfde plant)
als tweehuizig (mannelijke bloemen op de ene plant, vrouwelijke op een andere) zijn. Een
bekend voorbeeld van tweehuizigheid is Vallisneria. Bij Myriophyllum in zijn vijver trof
Loek planten aan die eenslachtig, eenhuizig waren (vermoedelijk M. aquaticum), maar ook
planten die eenslachtig, tweehuizig waren en waarbij het vermoedelijk om M. spicatum ging.
Overigens lijken sommige Sagittaria die in aquaria worden gehouden in hun jeugdvorm qua
habitus sterk op Vallisneria. Het verschil zie je aan de kleur (Vallisneria is lichtergroen),
maar duidelijker is het kenmerk dat Sagittaria alleen lengtenerven vertoont, terwijl bij
Vallisneria de lengtenerven door dwarsnerfjes zijn verbonden.

De vrij grote vijver-oeverplant Orontium aquaticum (Gele knots, ook wel Goudknots
genoemd) behoort met de ook getoonde Calla palustris (slangenwortel) duidelijk tot de
aronskelken (Araceae). Dat bracht Loek bij Cryptocoryne, waarvan hij de bloeiwijze van C.
ferruginea, C. wendtii en die van C. cordata liet zien. De laatste plant die zowel in het
paludarium als in een aquarium van Loek bloeide, vertoont ook variaties die onder
verschillende namen bekend zijn, bijv. C. siamensis, C. grabowski en C. blassii. Loek liet de
geopende ketel van C. ferruginea zien en de opbouw van C. cordata tot in detail.
Kanoënd over de Muskoka river, een 400 km boven Toronto, trof Loek velden van
Pontederia cordata aan die wij graag in de vijver houden. Tot zijn verrassing stonden daar


                                              55
ook Lobelia cardinalis met de onmiskenbare kardinaalsrode bloemen. De planten waren
echter groen en kniehoog, een variëteit die we tegenwoordig veel in tuinen zien staan. Loek
had zelf aan de oever van zijn vijver de roodbruine vorm die tot ca. 1,8m hoog wordt. Bij een
beverdam in het nationale Algonquinpark niet ver boven het plaatsje Muskoka trof Loek de
slangenwortel aan. Met name wat Lobelia betreft, is het wel aardig op te merken dat het ter
plaatse zo‟n 25 tot 30 onder 0°C kan worden. Hoezo, plant voor een tropisch aquarium en …
hoezo, leuk als zeer laag gehouden, geelgroen plantje voor een straatje? Wat het laatste
betreft, het deed de keurmester zichtbaar deugd toen een van de deelnemers L. cardinalis tot
bijna aan het wateroppervlak op had laten groeien! Wat je als aquariaan zeker niet moet
doen, is Eichhornia azurea tot aan het oppervlak laten opgroeien. Tenminste, niet als je zijn
fraaie submerse habitus wilt behouden. Doe je dat wel dan gaat die plant gegarandeerd
„lepelen‟. Dat wil zeggen drijfblad vormen. Dat doet hij bovendien eerder naarmate hij
krachtiger wordt belicht. In dat geval kun je de submerse vorm alleen nog terug krijgen door
de plant laag te toppen. Weliswaar krijg je dan meestal twee stekken, maar het duurt wel
even voor je weer een mooie solitair hebt. Laat je het lepelen doorgaan, dan wacht je
letterlijk een tropische verrassing: een kegelvormige tros licht lila tot blauw gekleurde
bloemen met in elke bloem een zogeheten honingvlek. Zo‟n soort bloeiwijze vertoont
(uiteraard) ook E. crassipes, de in alle tropen om zijn woekeren beruchte waterhyacint. In
warme zomers willen er in onze sloten ook nog wel eens aquarium- of vijverplanten een
plaag worden. Loek toonde bijvoorbeeld een sloot vol Pistia stratiotes, de mosselplant of
watersla die in de tropen ook een plaag is. Net als bij ons het kroos en de kroosvaren dat
kunnen zijn. Overtollige planten dus niet „vrij laten‟ - als je er niemand een plezier mee kunt
doen, gewoon in de groenbak of bij het huisvuil! Overigens liet een schildpaddenliefhebber
in Frans Guyana zijn 20 (!) vijvers met waterhyacint dichtgroeien. De planten hielden het
water schoon en verschaften tevens schaduw. Dicht opeen groeiend, kan waterhyacint ruim
een halve meter hoog worden.

Hydrocotyle leucocephala             Zuid Amerika

Hydro = water, kotyle = navel, leucocephala = withoofdig. Als wij al deze namen tot één
verzamelnaam herleiden, bekomen wij het woord: de withoofdige waternavel. Withoofdig
omdat deze plant een witte bloeiwijze heeft; van dit laatste zullen wij echter weinig merken
in ons aquarium. Eigenlijk is deze plant een wortelende drijfplant. Drijfplanten kan men
onderverdelen in 3 groepen: een groep bestaande uit planten waarvan de bladeren
permanent zijn ondergedompeld en geen wortels hebben, zoals bijvoorbeeld de Lemma, de
Utriculatia en de Ricia; een andere groep heeft drijfbladeren waarvan de bovenzijde
permanent droog blijft, zoals de Azolla, de Ceratopterus, de Eichornia, Pistia en de
SalviniaDe derde groep behoort tot het type van de wortelende drijfplanten. Deze plant
brengt bladeren voort die vlug hun weg gaan zoeken naar het wateroppervlak, om daar
drijfplanten te gaan vormen. Deze Hydrocotyle leucocephala behoort tot deze laatste groep.
Het is een echte waterplant die behoort tot de familie der schermbloemigen en vindt zij haar
natuurlijke oorsprong in Zuid-Mexico en Argentinië. Aan alle knopen van deze plant
ontspruiten telkens wortelende stengels.

De bladeren worden relatief groot en zijn niervormig.
Het klinkt misschien wat nostalgisch als ik u vertel dat
ik, toen ik deze plant in het aquarium staan had, de
indruk kreeg dat er een stukje natuur geprojecteerd was
in mijn aquarium. Was het door toedoen van de ontstane
schaduwen der bladeren of de schemering die mij
begeesterde: Joost mag het weten. Deze plant behoort
tot de snelgroeiers waarvan de bladeren als een pijl uit
een boog naar het wateroppervlak schieten. In de
literatuur staat geschreven dat deze plant ook weelderig
kan groeien in aquaria die wat onderbelicht zijn.



                                              56
Daar heb ik toch mijn bedenkingen bij. In mijn vroeger matig verlicht aquarium
verkommerden de bladeren, terwijl de bladeren wel tot ontwikkeling kwamen. toen ik voor
nieuwe en meer aangepaste verlichting zorgde. Toch is het gevaarlijk om dit voor waarheid
neer te pennen, omdat nog vele andere factoren een belangrijke rol spelen in het al dan niet
"aanslaan" van onze planten. Het is ook zaak om een 7-tal stengeltjes bij elkaar te plaatsen,
waarbij wij wel moeten in acht nemen dat de tussenafstand niet te klein is, zodat elke
bladvorm zich goed kan ontwikkelen. Aan de watersamenstelling wordt weinig belang
gehecht: zacht, hard, hoge of lage Ph: zij kunnen wat verdragen. Deze planten kunnen ook
heel wat stikstof verteren en zijn dus gebaat bij een voedselrijke omgeving. Maar!!! Gezien
wij het aquarium niet enkel en alleen afstemmen op deze plant, en hoofdzakelijk ons
aquarium inrichten in functie van de vissen, moeten wij ervoor zorgen dat het geheel in
evenwicht blijft. Vissen houden immers niet van nitraten en zeker niet van nitrieten. Het
water waarin onze vissen zwemmen moet zowel mechanisch als biologisch gezuiverd zijn,
wil men onze vissen in een optimale gezondheid houden. De Hydrocotyle leucocephala heeft
genoeg meststoffen ter beschikking door de uitscheiding van onze vissen en
voedselrestanten die na verloop van tijd opgelost worden in het water. Zeker in een
leefgemeenschap als in ons aquarium zal het hieraan niet ontbreken omdat wij altijd meer
vissen hebben per liter water dan in de natuur. Het is een dankbare plant. Vissen die het
licht schuwen gaan zich graag verschuilen onder der bladeren.

Komt voor in Brazilië, op lichtrijke plaatsen langs rivieren en beken en in ondiepe wateren.
Vermeerderen door toppen en zijscheuten. De watertemperatuur tussen de 20 en de 30°C,
met een Ph waarde tussen de 6 en de 7.5. De Dh waarde moet liggen tussen de 6 en de 18°.

Let wel op dat deze plant kan doorgroeien, en wel zo dat deze kan doorgroeien tot aan de
oppervlakte en er zelfs op kan drijven, de bladeren hebben een doormeter van wel 4 cm.

Een nadeel van deze plant is dat hij wat snel door wil groeien naar de oppervlakte en daar
dan door middel van vertakkingen en de vele grote bladeren die hij kan vormt het licht van
onze lampen tegen gaat houden. Is beslist niet als voorgrond beplanting te gebruiken.
Is een fraaie lichtgroene plant die met zijn ietwat gegolfde bladeren tot de blikvangers van
het plantenbestand mag worden gerekend. Komt bijzonder goed tot zijn recht voor een flinke
brok kienhout of tussen de cryptocorynen Petchii of Beckettii. in het paludarium is de plant
ook goed te gebruiken, de bladeren zullen dan groter zijn dan die als men hem submers
houdt. Willen wij hem in zijn optima forma zien dan moeten wij hem planten in een bodem
van vuil zand met daarin wat turf en klei vermengd.
Bij voldoende belichting zijn de internodién niet langer dan 1,5 tot 2 cm, het is dan ook
noodzakelijk deze plant goed te belichten.

Lobelia cardinalis

Noord Amerika Watertemperatuur tussen de 22 en de 26°C. Ph waarde tussen de 6.5 en de
7.2 Dh waarde tussen de 8 en de 12°. Een uitstekend plant die omdat hij vrij langzaam groeit
uitstekend voor de voorgrond en middenbeplanting geschikt is. De plant vraagt veel licht en
af en toe wat klei
bij de wortels. De vermeerdering vindt plaats
door middel van toppen. Aan de onderstukken
komen na verloop van tijd weer nieuwe plantjes,
die ook weer gebruikt kunnen worden. In emerse
kweek gaat de plant prachtig bloeien. Uit het                            zaad kunnen dan
ook weer nieuwe plantjes
gekweekt worden.




                                             57
Ludwigia Arcuata

Noord Amerika
Vermeerderen door het stekken van de toppen en de zijscheuten. Watertemperatuur moet
liggen tussen de 20 en de 28°C. Met een Ph waarde van 6 tot 7°, de Dh waarde moet liggen
tussen de 3 en de 15°. Kan tot 50 cm hoog worden. De blaadjes worden zo'n 4 mm breed en 2
tot 2,5 cm lang. Deze plant is eigenlijk een moerasplant. Als wij hem pas van de handelaar
gekocht hebben valt hij wat tegen, niet meer dan een groen stengeltje met wat kleine ovale
blaadjes eraan. Maar als hij in het aquaria geplaatst is bewijst hij snel het tegendeel door
wondermooi te groeien. Wanneer u de plant nog mooier wilt hebben dan moet u hem eerst
tot langs de oppervlakte laten groeien en hem dan pas terugtoppen. U zou moeten streven
naar een mooi florerend geheel van deze plant: kunnen onder gunstige omstandigheden snel
groeien.

De plant heeft bruine tot roodbruine blaadjes.
Een schrale bodem is al goed genoeg.
Deze plant verlangt een flinke dosis licht.
Hier en daar een uitlopertje, maar vooral door
toppen en deze terug aanplanten. De moederplant
krijgt dan terug zijscheuten in de blad oksels en
deze kunnen als ze voldoende groot zijn weer
getopt worden. Het is een matige groeier.

Ludwigia natans

Zuid Amerika
In zwak stromende wateren, nu eens submers, dan
weer emers. Ook in Mexico komt hij veelvuldig voor,
het is een moerasplant van de oever met een
gemengde bodem. Ook hier weer
vermeerderen door toppen en zijscheuten
af te knijpen en in de bodem te plaatsen.
De ideale water temperatuur hier ligt
tussen de 20 en de 28°C. Ph waarde tusen
de 6 en de 7.5, de Dh waarde tussen de 6
en de 16°.

De stengels kunnen wel een lengte krijgen van 60 cm
hoogte. De blaadjes worden ongeveer 4 cm lang en
staan op betrekkelijk korte steel van 5 tot 8 mm. De
breedte van het blad is dan 2 cm.

Het is een gemakkelijk te houden plant.
Zeer goed geschikt voor achtergrond beplanting,
ook wel voor de middenzone maar eist dan wel wat meer verzorging. Soms blijkt belichting
door een gloeilamp betere resultaten te geven dan door een TL lamp. Krijgt mooie
kruiselings aan de steel gegroeide bladeren Die de vorm hebben van een in elkaar gedrongen
ellips. De onderkant van het blad wordt roodbruin en de bovenkant donkergroen met een
ietwat bruine opslag. We kunnen hem plaatsen tussen Myriophyllum of groene Cabomba.
Ongewassen zand bodem is ruim voldoende, eventueel vermengd met wat leem. Een goede
belichting is nodig.

Mayaca fluviatilis Zuid Amerika




                                             58
De watertemperatuur van 22 tot 30°C. De Ph waarde tussen de 5.5 en de 7.0 de Dh waarde
tussen de 1 en de 10°. Positie is het midden van het aquarium en vraagt een normale
belichting. Kan een hoogte bereiken van 50 cm.




       Mayaca fluviatilis                    Micranthemum micranthemoides

Micranthemum micranthemoides

Gevraagde water temperatuur van 20 tot 28°C met een Ph van 6 tot 7. De Dh waarde van 3
tot 15°. Vermeerdering door toppen. De Micranthemum micranthemoides kan 20 tot 35 cm
hoog worden. Weinig voorgrondbeplantingen zijn fraaier en decoratiever als deze plant.Als
ze het maar willen doen, goed aanslaan en groeien. Ook dan kunnen we deze soort helaas
niet rangschikken onder de onkruidgewassen. Een zéér regelmatig onderhoud blijft
noodzakelijk. Soms staat een mooi veldje zomaar te verslijmen zonder dat er een aanwijsbare
oorzaak kan gevonden worden. Bij het toppen van de plant, het geen minstens 1 keer per
week moet gebeuren moeten we niet blijven doorstekken op de oude stam. Het is het beste
als we af en toe wat oude onderstammen verwijderen. Maar dat mag niet gebeuren voordat
de nieuw aangeplante toppen zijn aangeslagen. Met zijn lichtgroene kleur en zijn kleine
blaadjes is hij een lust voor het oog.Bij een goed groeiend bosje zullen de internodién niet
langer zijn dan 5 mm,terwijl dan de blaadjes een lengte hebben van 10 tot 13 mm.Het blad is
ellipsvormig en niet breder dan 3 mm.De stand is paarsgewijs en kruiselinks boven elkaar.
Stelt prijs op een zeer rulle bodem die we kunnen maken van zeer grof zand of
grind,eventueel met wat leem. Heeft veel licht nodig.

Micranthemum umbrosum               Zuid Amerika

Water temperatuur van 20 tot 30°. Op de voorgrond tot midden. Normale belichting.




     Micranthemum umbrosum                               Myriophyllum aquaticum



                                            59
Myriophyllum aquaticum             Zuid Amerika

Water temperatuur 20 – 30°C. Ph waarde 6.5 – 7.2°, Dh waarde 5-8°.
Uitstekende plant voor de achtergrond. Hij kan wel een meter lang worden en volgt dat het
wateroppervlak in een guirlande. Zo vormt hij een uitstekende schuilplaats voor vissen.
Kontrasteert geweldig met planten met een donkergekleurd blad. Aan de bodem worden
geen bijzondere eisen gesteld. Een beetje turf of klei wordt op prijs gesteld.
Vermeerdering vindt plaats door middel van toppen. Kan wel 1 meter lang worden.
Oppassen voor verwildering. Helder water is een vereiste, want opgewerveld bodemvuil zet
zich af op de blaadjes En verstikt ze. Ze zijn gevoelig voor te hoge temperaturen.
Een heldergroene,guierlandes vormende stengelplant.De stengel is op geregelde afstanden
bezet met bladkransen die bestaan uit 4-6 blaadjes met een lengte van ca.15mm.Elk blad is
in feite een veer die opgebouwd is uit een (wisselend) aantal heel fijne stralen.De
bovenwatervorm is heel wat steviger,de stengels zijn zwaarder en de bladeren veel minder
fijn en ook korter.Soms worden ze in die vorm wel in de handel aangeboden.We kunnen ze
dan herkennen aan een wat ongewone kleur : groen met een zweem blauw. Ongewassen zand
is voldoende. Veel licht is een vereiste.

Myriophyllum         Vederkruid. Zuid Amerika

Geslacht van de Haloragaceae, met 30 soorten. Vaste
planten met langwerpige, onregelmatig vertakte stengels.
Bladstand meestal kransgewijs, maar ook verspreid. Bladeren
onder water geveerd, boven water geveerd tot ongedeeld.
Bloemen twee- of een- slachtig, meestal eenhuizig maar
ook tweehuizig, klein en onaanzienlijk. Bloembekleedsels
variabel van vorm. Kelk 4-tallig, soms bijna ontbrekend.
Kroon bij tweeslachtige en mannelijke bloemen goed
ontwikkeld en 4-tallig, bij de vrouwelijke vaak
ontbrekend. Meeldraden 8 of 4. Vruchtbladeren 4,
vergroeid, bovenstandig. Splitvrucht. De soorten van dit
geslacht zijn waterplanten, die met hun bloeiwijzen boven het water oppervlak uitsteken.
Enkele kunnen ook een landvorm krijgen. Door de fijn geveerde bladeren en de
uiteenlopende kleur van lichtgroen via donkergroen en olijfgroen tot roodachtig - zijn het
zeer decoratieve planten, waarvan vele geschikt zijn voor het aquarium. Afhankelijk van hun
herkomst stellen ze uiteenlopende eisen aan de temperatuur; verder zijn ze niet moeilijk te
houden, behalve dat ze gevoelig zijn voor bealging en vervuiling door opgewerveld
bodemvuil. De meeste soorten die worden gehouden zijn nog niet met zekerheid
gedetermineerd.
                                     Myriophyllum brasiliense            Zuid Amerika

                                   Deze plant kunnen we vermeerderen door het innemen
                                   van de toppen en de zijscheuten. De water temperatuur
                                   moet zijn tussen de 15 en de 26°C. Met een Ph waarde
                                   van 6.5 tot 7.5 en een Dh waarde tussen de 3 en de 18°.
                                   De stengel kan wel 1 meter worden. Stelt geen speciale
                                   eisen aan het water verder, maar eenmaal boven de 26°
                                   dan is het zo gedaan, de plant zal snel afsterven.
                                   Opdwarrelend bodemvuil zet zich vast op de bladeren
                                   en doet deze verstikken, het is dus raadzaam geen
                                   grondelende vissen te houden. Voor een optimale
                                   conditie moeten we de stengels op één laten staan;
                                   d.w.z.alle zijscheuten die gevormd worden er af knijpen
                                   en alleen de top laten groeien. Degenereerd bij een
                                   volledige – om afstoten van onderwaterbloemen te
                                   voorkomen,in het aquaria toch noodzakelijke


                                            60
gedwongen onderwatercultuur. diep inplanten. Een rand – of – achtergrondbeplanting kan
in stand gehouden worden door regelmatig stekken. Het submerse gedeelte blijft
welliswaar minder fraai dan de bovenwater uitstekende frisgroene stengeltoppen. Bij
een vochtig klimaat versieren gasbellen meestal het bovenwater uitstekende loof,
Vandaar de Nederlandse naam “gepareld vederkruid”. Verkiest een flinke belichting en
houdt van zonlicht. Bij een krachtige belichting verkleuren de submerse bladeren roodachtig.
In openluchtvijvers de plant niet aan het zonlicht onttrekken. Braziliaans vederkruid,
parelend vederkruid. Zuid - Amerika, ingeburgerd in het zuiden van Noord - Amerika
en in Zuidoost - Azië. Stengels lichtgroen, bladeren lichtgroen met vaak roodachtige
punten. Geschikt voor zowel verwarmde als onverwarmde bakken.

Myriophyllum heterophyllum Noord - Amerika

Bladkrans 4- tot 5-tallig. Stengels en bladeren donkergroen. Koudwaterplant.

Myriophyllum hippuroides            Midden Amerika

Rood vederkruid. Verspreidingsgebied Noord – Amerika en Mexico. Stengels rood, bladeren
olijfgroen tot roodachtig. Geschikt voor het verwarmd aquarium.

                                 Vermeerderen door toppen en zijscheuten.
                                 Watertemperatuur tussen de 18 en de 26°C. Ph waarde 6.5
                                 tot 7.5 en de Dh waarde tuusen de 3 en de 18°. De stengels
                                 kunnen een lengte bereiken van 80 cm en meer en gaan
                                 dan sierlijk op het wateroppervlak drijven. Bijzonder
                                 mooie en dankbare groeier. Is geschikt voor koudwaterbak
                                 en tevens voor het tropisch aquaria.Moet zeker 1 keer per
                                 week getopt worden. Als de stengels boven water komen
                                 nemen ze een totaal andere vorm aan.

                                 Het is aan te raden de plant niet te lang te laten worden
                                 omdat hij dan het licht voor de andere planten op de
                                 bodem weg gaat nemen. Opdwarrelend bodemvuil zet zich
                                 af op de bladeren en doet deze verstikken en afsterven.

Het is dus raadzaam geen grondelende vissen te houden of de bodemgrond regelmatig af te
hevelen. In het algemeen zal men de plant met zijn mooie dichtgeveerde bladkransen en zijn
zacht rose-rode stengel op de achtergrond van het aquaria plaatsen.Een bladkrans bestaat
uit 4 tot 5 slippen die elk weer 2 rijen met zeer fijne naalden dragen.De diameter van zo‟n
stengel is dan 5 tot 6 cm.

Een slecht gewassen zandbodem is voldoende.Een klein beetje klei in de bodem verwerken
als we de plant in optimale groei willen zien. Planten met een fijne structuur gaan bij
veralging meestal ten gronde,het is dan ook noodzakelijk er voor te waken dat deze plant niet
onder de alg geraakt.Toch moeten we de plant ruim belichten,anders zal hij nooit zijn mooie
bladkransen vertonen.




                                             61
Potamogeton gayi, Zuid Amerika

Vermeerderen door toppen en zijscheuten. De water temperatuur moet liggen tussen de 20
en de 26°C. Ph waarde 6 tot 7 de Dh waarde tussen de 3 en de 9°.

                                    De stengel kan wel 1 meter lang worden waaraan om de
                                    cm bladeren zitten die 6 tot 9 cm lang zijn en zo'n 4
                                    mm breed zijn. Deze plant groeit alleen submers, we
                                    kunnen hem dus een echte waterplant noemen. Deze
                                    soort blijkt in het tropische aquaria vrij goed houdbaar,
                                    verlangt wel zacht water. Deze plant doet het niet bij
                                    iedereen. Vooral de eerste weken na de inplanting
                                    gedraagt deze plant zich als een kruidje-roer-me-niet.
                                    We planten braaf stekken aan en ervaren dat de
                                    onderzijde af sterft. Toppen en opnieuw aan planten is
                                    dan het enige wat we kunnen doen.

                                    Maar als men geluk heeft en hij gaat groeien dan kan
                                    hij zeer groot worden. Het lijkt er veel op dat het
                                    wennen aan een ander nieuw aquaria het grootste
                                    probleem is dat hij te overwinnen heeft. Het regelmatig
                                    toedienen van CO2 is bijzonder gunstig.

De plant vormt zeer lange dunne stengels. Bloeiaar wordt zo'n 2 cm lang, draagt slechts
weinige bloempjes en komt juist boven de waterspiegel uit. Aan het oppervlak vertakken de
stengels zich sterk waarop op den duur een dichte massa kan ontstaan. Dit is bijzonder
gunstig voor de kweek doeleinden. De bladeren zijn aan de bovenzijde mooi donkergroen en
aan de onderkant diep bruin. Bijzonder geschikt voor beplanting van de midden zone en de
zijwanden.We planten ze zo'n 2 cm van elkaar.

Een gewone zandbodem is goed. Maar de bodem mag ook voedzamer zijn.
Goede belichting is noodzakelijk. Intensief belichting willen we de mooie fel bruine en rode
kleuren van de jongen bladeren tot hun recht laten komen. Een beetje dag licht kleurt de
planten nog dieper. Een goed florerende plant kunnen we ongestraft toppen en opnieuw aan
planten,de getopte delen die we laten staan zullen zich al gauw rijkelijk vertakken vanuit de
bladoksels. Men kan ook de ganse stek in stukken snijden met aan elk deel vijf of zes blaadjes
en deze in planten. Op korte tijd kan men van deze plant een rijk bestand bezitten.
Vermeerderd zich ook door uitlopers langs de bodem, die wortelen en waaruit weer vertikale
takken ontstaan.

Sagittaria Subulata          Zuid Amerika

                                   Vermeerderen door afleggen van uitlopers. Water
                                   temperatuur van 20 tot 30°C. Deze plantjes worden
                                   ongeveer 5 tot 7 cm hoog. Een veldje inplanten eist
                                   geduldige nauwkeurigheid. Zorg ervoor dat alle
                                   worteltjes netjes ondergestopt worden.
                                   Rechtopstaande wortelsprieten zijn voor kenners
                                   storende elementen. Plant ze ca. 4-6 cm van elkaar.
                                   Liefst te houden bij Plus 20 °C. Doet het echter bij 15 °
                                   Celsius ook al behoorlijk. Tijdelijk mag zelfs de
                                   temperatuur nog verder dalen. S. subulata is een ideaal
                                   plantje voor de voorgrond van het aquaria.




                                             62
Drijvende bladeren ontstaan alleen bij lage waterstand. Als een zeer dichte groep is
ontstaan, is dit de ideale plaats waar tussen het bodemvuil zich kan ophopen. Men moet dit
dan ook regelmatig afzuigen. Hierbij moet men echter opletten dat men de blaadjes niet
beschadigd, anders sterven ze af. Een klein knakje in een blaadje is reeds voldoende om af te
sterven. Opgelet voor alggroei, het maakt de groep smerig en is moeilijk nog te verwijderen.
Houdt welliswaar van licht maar te felle belichting zal de blaadjes snel veralgen. Deze plant
geeft vele uitlopers op de bodem, wat na verloop van tijd een dicht fris groen tapijt kan
opleveren zodat men zelfs de bodemgrond niet meer kan zien. Onderin en/of tegen de
bodemgrond is er dan een kluwen van uitloperstengels ontstaan.

Sagittaria Platyphylla               Zuid Amerika

25cm hoog, water temperatuur 22 – 26°C.




          Sagittaria Platyph                           Sagittaria graminea

Sagittaria graminea            Noord Amerika

Saururus cernuus

Leids plantje. Dit plantje is eigenlijk in het
aquarium niet in zijn element, maar door zijn
aanpassingsvermogen houdt hij het wel enige tijd
uit in onze bak. Een zandbodem met wat klei en
een temperatuur van 25 graden neemt hij ons in
dank af. Om hem te vermeerderen wordt een forse
plant uit de bodem getrokken en hiervan het
onderste gedeelte van de wortelstok afgeknepen.
Dat stukje in het aquarium laten drijven en binnen
2 weken groeit er een nieuwe plant uit. Kweken in
een kas op moerascultuur gaat beter en sneller,
daar de plant dan in zijn element is en uitlopers
vormt. Met 2 of 3 plantjes beginnen in zo‟n kas en
binnen 4 weken heeft u voldoende plantjes om een
aquarium van een mooi veld te voorzien.
We hebben dan tevens nog zoveel stekken over dat
we iedere week (bij doorgaande kweek) lelijk
geworden plantjes kunnen verversen.




                                               63
Synnema triflorum

Vallisneria neotropicalis Midden Amerika

Forse rozetplant, met lintvormige bladeren. De
kleur is meestal diepgroen, met hierin een
donkerdere (bruinrood)tekening wordt daarom
ook tijgervallisneria genoemd. Heeft veel licht
nodig, en groeit zeer snel. Kan een hoogte
bereoken van 150 cm de breedte 10 cm. Water
temperatuur tussen de 20 en de 30°C. Ph
waarde tussen de 5 en de 7°, een Dh waarde
tussen de 5 en de 15°. Heeft niet zoveel licht
nodig om mooi te groeien.Vermeerdering door
uitlopers. Prachtige achtergrondbeplanting, die
wel eens wil woekeren, daarom is uitdunnen
noodzakelijk. Ook geschikt voor
cichlidenaquaria.

Vallisneria asiatica          Zuid Amerika

                                      Vermeerderen door het afleggen van uitlopers. Water
                                      temperatuur tussen de 20 en de 30°C. Ph waarde tussen
                                      de 6 en de 8°, de Dh waarde tussen de 8 en de 30°.
                                      De bladeren kunnen 25 tot 35 cm lang worden en 8 mm
                                      breed.
                                      Het is een kalkminnende plant,het water mag dus niet
                                      te zacht zijn. Als de temperatuur te laag is dan is de
                                      vallisneria niet die mooie verschijning die hij in warmer
                                      water wel is.Gele punten aan de bladeren zijn
                                      ouderdomsverschijnselen,men kan dan maar beter het
                                      gehele blad verwijderen.
                                      Hij levert flinke hoeveelheden zuurstof, reinigt het water
                                      en geeft ook nog een flinke groei te zien. Kortom een
                                      zeer dankbare aquariaplant.
                                      De schroefvallisneria is een zelfstandige soort,dus geen
                                      variéteit van de vallisneria spiralis.
De lange lintvormige bladeren zijn sterk gedraaid en hebben de vorm van een kurketrekker.
De vallisneria verlangt veel licht anders worden ze bleek en gaan ze dood.




                                              64
                                        ( Afrika )
Ammannia gracilis

De grote cognac plant met als vind gebied de Afrikaanse Westkust. Groeit per maand
ongeveer 10 cm. Kan ca 50 cm hoog worden. Vermeerderen kan door stekken te nemen van
ca 25 cm met een scheermes. Gedijt goed bij een temperatuur tussen de 22 en 28°C.
Vraagt veel licht, bij te weinig licht rotten de bladeren weg van onder uit. Dh van 4°




                                    Ammannia gracilis

                                            Ammannia senegalensis

                                          Nederlandse naam Cognacplant, Synoniemen;
                                          Ammannia diffusa, Ammannia filiformis,
                                          Ammannia salsuginosa

                                          Mooie, lichtbehoeftige stengelplant die onder een
                                          goede verlichting cognacbruine bladeren heeft.
                                          De emerse bladeren die de plant bij aankoop had
                                          waren onder water erg gevoelig voor puntalgen.
                                          In eerste instantie waren de submerse bladeren
                                          een stuk minder gevoelig voor puntalgen, maar
                                          naarmate de planten ouder werden, werden ze
                                          gevoeliger.

Ammannia senegalensis is een plant uit West-Afrika die gebruikt kan worden als
middenzoneplant in zowel kleine als wat grotere aquaria. De plant groeit goed in water van
20-28ºC en kan tot 40 cm hoog worden.




                                             65
Anubias Nana

Deze robuuste, traag groeiende plant is zeker een van de meest populaire planten in het
aquarium. De ronde blaren en harde stengels weerstaan de meesteplantenetende vissen.
Wat naamgeving betreft zou deze plant sorteren
onder Anubias barteri variëteit nana. Maar zelfs in
wetenschappelijke kringen bestaat hier de grootste
verwarring over. De plant behoort net als de
Cryptocorynes tot de familie der Araceae
(Aronskelkfamilie). In de natuur komt A. nana voor in
Kameroen. A. nana kan met bladeren die ongeveer 5
cm lang en 3 cm breed worden als voorgrond
beplanting gebruikt worden. De totale plant wordt
zelden meer dan 15 cm groot. De bladeren zijn intens
groen gekleurd, en jonge bladeren zijn eerder
lichtgroen gekleurd. Deze moerasplant past zich
uitstekend aan, aan het leven onder water. Op het
rizoom vormen zich de dichte wortels die de plant
vasthechten in de grond. In het aquaterrarium kan
men de plant zien bloeien met minuscule witachtige
bloempjes. A. nana stelt geen eisen aan de
waterwaarden. De plant doet het goed in zacht of hard,
zuur of alkalisch water. Het beste groeit ze bij matige
verlichting. Bij te felle belichting kan de plant door
haar trage groei te lijden hebben van bealging.
Het enige waar men aandacht moet aan besteden is dat
het rizoom (=wortelstok) boven het substraat blijft bij
het aanplanten.
Exemplaren waarvan het rizoom onder het substraat belandt zullen slecht groeien. A. nana
is ook uitermate geschikt om op decoratie als kienhout of rotsen te bekleden. In kale
kweekbakken kunnen ze vrij door het water zweven. Men kan de planten vermeerderen
                                     door deling van de wortelstok. Door het gemak waarmee
m                                    deze plant gehouden kan worden is ze een ideale plant b
b                                    voor beginners, en door haar decoratieve waarde is ze ook
.                                    bij de meer ervaren aquarianen een geliefde m . mm
mmmm                                 aquariumplant.

                                  Anubias nana is een plant afkomstig uit Cameroen
                                  (Afrika) die gebruikt kan worden als epifyt, op de
                                  voorgrond, in zowel kleine als grotere aquaria. De plant
                                  groeit goed in water van 20-28ºC en word 5-15 cm hoog.
      Anubias nana 'Mini'
                                  De plant kan als epifyt op een steen of een stuk hout
                                  groeien. Anubias nana 'Mini' is een cultivar die gebruikt
                                  kan worden als epifyt,
                                  op de voorgrond, in zowel kleine als grotere aquaria. De
                                  plant groeit goed in water van 20-28ºC en word 5-10 cm
                                  hoog.
                                  De plant kan als epifyt op een steen of een stuk hout
                                  groeien.

                                  Anubias Barteri;

                                  Kan een hoogte van 15 cm en een breedte van 15 cm
                                  bereiken. De licht behoefte is laag, de gewenste
                                  temperatuur ligt tussen de 20 en 30°C.



                                              66
Een Ph waarde van 5 tot 9°. Dh waarde tussen de 3 en de 18°. Het is een eenvoudig te
houden plant evenals de var. Angustifolia met de lange brede bladeren. Ondanks dat deze
laatste een gecultiveerde plant is. Die 25 cm hoog wordt en 15 cm breed. Anubias barteri is
een plant afkomstig uit West-Afrika die gebruikt kan worden als epifyt, op de achtergrond of
middenzone, in wat grotere aquaria. De plant groeit goed in water van 20-30ºC en kan tot
40 cm hoog worden. Vermeerdering via scheuren van de wortelstok. De plant kan als epifyt
op een steen of een stuk hout groeien. Het is een west Afrikaanse moerasplant uit
o.a.Nigeria en Gabon;ze groeien in moerassen,aan oevers,vooral in de tropische
regenwouden en op andere schaduwrijke plaatsen. Is een rasechte moerasplant die vrij
teer is en eigenlijk alleen geschikt is voor warme moerasaquaria en vochtigwarme
terraria. Maar ja, als hij in uw aquaria wil groeien kunt u daar alleen gelukkig mee
zijn.Temperatuur in de lucht en in het water 25 – 30°C.Behoefd een overwintering
bij 18-20°C. Het is een mooie forse middenzone plant die mooi diep donkergroen
van kleur is.Het goed zichtbaar nervatuur maakt de plant nog mooier.Het blad is
aan de steel met een matig diepe insnijding verbonden. De bodem moet minstens 10
cm dik zijn en kan uit grof zand bestaan maar bijmenging van klei of leem is
absoluut noodzakelijk. Is niet zeer lichtbehoevend,toch is belichting tot op de bodem
noodzakelijk omdat het om een moerasplant gaat.

De variatie Coffeefolia

Is een sterke plant met geribbelde bladeren. Deze
bladeren zijn rood / bruin van kleur. De plant
bloeit regelmatig onder water. Hoogte varieerd
van 7 tot 15 cm. In de breedte van 10 tot 20 cm.
Geeft de voorkeur aan een schaduwrijke plek. De
temperatuur ligt tussen de 20 en de 30°C, de Ph
waarde tussen de 5 en de 9°C. de Anubias soorten
zijn eenvoudig te houden waterplanten die
eigenlijk moerasplanten zijn, maar onder water
ook goed aanslaan. Anubias coffeefolia is een
cultivar die gebruikt kan worden als epifyt, op de
voorgrond of middenzone, in zowel kleine als wat
grotere aquaria. De plant groeit goed in water van
20-28ºC. De plant kan als epifyt op een steen of
een stuk hout groeien.


                                       Anbias Barteri var. Caladiifolia

                                       Is een mooie en sterke plant met lange, brede
                                       bladeren. Deze plant is bijna hetzelfde als Anubias
                                       Barteri var. nana maar de bladeren zijn ronder en
                                       langer. Deze plant zal het goed doen in elk soort
                                       water maar groeit wel langzaam. Hoogte tuusen de
                                       10 en de 15 cm, 15 cm breed. Alle andere gegevens
                                       zijn gelijk aan de vorige.

                                       Epifyten zijn planten die op hout of
                                       stenen kunnen groeien.




                                             67
Anbias Barteri var.angustifolia

Is een mooie plant met lange, brede bladeren.




              Angustifolia                                       afzelii

Anubias afzelii

is een plant afkomstig uit West-Afrika die gebruikt
kan worden als epifyt, op de achtergrond of
middenzone, in zowel kleine als wat grotere
aquaria. De plant groeit goed in water van 20-
28ºC en kan zo'n 60 cm hoog worden. De plant
kan als epifyt op een steen of een stuk hout
groeien.

Anubias congensis

Is een plant afkomstig uit West-Afrika die gebruikt kan worden als epifyt, op de achtergrond,
in zowel kleine als wat grotere aquaria. De plant groeit goed in water van 20-28ºC en kan
zo'n 50 cm hoog worden. De plant kan als epifyt op een steen of een stuk hout groeien.


                                 Anubias gracilis

                                 Is afkomstig uit West-Afrika en kan gebruikt worden als
                                 epifyt, in de middenzone, in wat grotere aquaria. De plant
                                 groeit goed in water van 20-28ºC en kan tot 70 cm hoog
                                 worden.
                                 De plant kan als epifyt op een steen of een stuk hout
                                 groeien.

                                 Anubias hastifolia

                                 Is een plant afkomstig uit West-Afrika, die gebruikt kan
                                 worden als epifyt, op de achtergrond of middenzone, in
                                 28ºC en kan tot 70 cm hoog worden.


                                             68
Anubias heterophylla

Is afkomstig uit West-Afrika en kan gebruikt worden
als epifyt, op de achtergrond of middenzone, in
zowel kleine als wat grotere aquaria. De plant groeit
goed in water van 20-30ºC en kan tot 50 cm hoog
en breed worden. De plant kan als epifyt groeien.
Het is
een synoniem voor Anubias, Congensis, affinis en
undulatus. Het is een plant die op een wortelstok
groeit en die zo lange lancetvormige bladeren
vormt. De bladeren zijn vrij lang gesteeld en hebben
en mildgroene kleur. Stelt zeer weinig eisen, matig
licht en een magere bodem structuur zijn al
voldoende. Na verloop van tijd kan deze een
schitterende blikvanger zijn, evenals de
soortgenoten groeit deze zeer traag. Ph van5 tot 8°
en de Dh 5 tot 12° en de anubias is je grootste
vriend.

Anubias lanceolata

Is afkomstig uit West-Afrika en kan gebruikt worden als epifyt, in de middenzone, in zowel
kleine als wat grotere aquaria. De plant groeit goed in water van 20-28ºC en kan tot 40 cm
hoog worden. De plant kan als epifyt op een steen of een stuk hout groeien.

Anubias minima

Is afkomstig uit West-Afrika en kan gebruikt worden als epifyt, in de middenzone, in zowel
kleine als wat grotere aquaria. De plant groeit goed in water van 20-28ºC en kan tot 40 cm
hoog worden. De plant kan als epifyt op een steen of een stuk hout groeien.

Anubias species

Is afkomstig uit West-Afrika en kan gebruikt worden als epifyt, op de achtergrond of
middenzone, in zowel kleine als wat grotere aquaria. De plant groeit goed in water van 20-
28ºC en kan tot 40 cm hoog worden. De plant kan als epifyt op een steen of een stuk hout
groeien.




         Anubias lanceolata             Anubias minima                 Anubias species

Anubias frazeri

Een plant die vertrekt vanuit een wortel, met een lichtgroene lancetvormige gesteelde
bladeren. De soort groeit niet echt kruipend maar vormt een fraaie sterke plant.


                                             69
Schaduwplant welke een hoogte kan bereiken van 15 tot 30 cm met een breedte van ca 30
cm. Voelt zich evenals alle andere zeer behaaglijk bij een temperatuur van 20 tot 30°. De
Ph-waarde van 5 tot 8° en de Dh waarde tussen de 5 en de 12°. Het is een hoogte groeier,
dus geen kruiper.

Anubias barteri var. Nana “Dwergspeerblad”.

Hoogte : 15 cm        Vindplaats Kameroen Afrika.

PH 6,0 - 7,5          KH 4 – 15

Voedselbehoefte: gemiddeld

Temperatuur : 22 - 28 `C

Weinig licht   Langzame groeier


Eichhornia natans (waterster) Afrika

De grote waterster is een makkelijke plant, die op iedere aquarium-bodem wil groeien. De
water temperatuur moet tussen de 22 en 28 graden gehouden worden. De plant moet in de
voorgrond regelmatig getopt worden anders groeit hij de bak uit, en beneemt hij het zicht
naar achteren. Goed belicht is dit tevens een goede plant voor de achtergrond.
Het is een zuiver tropische plant uit de gebieden Oost Afrika, Ivoorkust, Frans Guinea, noord
Nigeria. Men kan deze plant vermeerderen door het verwijderen van zijstengels en toppen.
De gewenste water temperatuur ligt tussen de 22 en de 28°C. De Ph waarde tussen de 6 en
de 7.5 de Dh tussen de 3 en de 18°. De plant groeit tot het water oppervlak, gaat daarna
drijven. De bladeren worden 5 tot 9 cm groot. De wortels vormen zich eenvoudig. Willen wij
de plant op z;n mooiste krijgen dan moeten wij alle zijstengels er af knijpen. Zo dat de plant
op een rozet op een stengel komt te staan. Bij het vormen van een groep is dat niet nodig. We
krijgen dan toch een mooi geheel. De plant die een prachtige legale lichtgroene kleur heeft
groeit in een rozet vorm rond de stengel. De bladeren vormen aan de top van de stengel een
prachtige rozet. De plant is zowel als voorgrond beplanting als voor de middenzone van het
aquaria geschikt. Wanneer wij hem als voorgrond beplanting gebruiken dan zullen we alleen
wat meer de toppen eruit moeten knijpen en weer opnieuw aanplanten.
                                      De plant neemt genoegen met een slecht gewassen zand
                                      bodem.
                                      Een goede verlichting is gewenst, anders zal hij veel
                                      kleinere rozetten vormen dan hij wel kan.
                                      Door de zijstengels eraf te knijpen en weer aan te
                                      planten. Vermeerderd en groeit zeer snel, gemiddeld
                                      wel 10 cm per week. Vermenigvuldigen gaat al even
                                      snel, van een paar exemplaren bezit men na enkele
                                      weken een grote weelderige bos. Kortom een zeer goede
                                      aanbevelingswaardige plant die zonder problemen te
                                      houden is. De grote waterster is een makkelijke plant,
                                      die op iedere aquarium-bodem wil groeien. De water
                                      temperatuur moet tussen de 22 en 28 graden gehouden
                                      worden. De plant moet in de voorgrond regelmatig

getopt worden anders groeit hij de bak uit, en beneemt hij het zicht naar achteren. Goed
belicht is dit tevens een goede plant voor de achtergrond.




                                             70
Bolbitis Heudelotti (Kongovaren)

Een echte watervaren, met donkerbruine stevige wortelstok die veel uitlopers vorm die zich
sterk hechten aan substraat. De bladeren zijn gesteeld, donkergroen, hard en breekbaar.
Zeer mooi is de geveerde struktuur van de
bladeren. Vermeerderen is heel makkelijk
door stekken te nemen van de wortelstok.
Zgn. Scheuren.
Matige licht behoefte
Matige groeier
Hoogte 15 tot 40 cm.
Breedte 40 cm.
Temperatuur 20 – 30°C.
Ph waarde 5 tot 7
Dh waarde 5 tot 20
Vindplaats west Afrika
Verzorging (licht, bemesting, ....): Een niet zo
makkelijke plant, want hij vereist wel zeer zacht en
licht zuur water.
Als dat in combinatie met Co2 bemesting aanwezig is, zal hij zich in zijn volle pracht tonen.
Bevestig de plant op een stuk steen of hout. Tips, houdbaarheid, plaats in aquarium: Een
zeer aparte mooie plant, die het in de beschaduwde regionen zeer goed zal doen. Door zijn
originele bladvorm is hij een ware aanwinst voor het aquarium.

Crinum natans Afrika

                                             Gekrulde Crinum natans Een mooie knolplant
                                             die vrij veel bandvormige bladeren voortbrengt,
                                             die een mooie diepgroene kleur hebben en een
                                             sterk gegolfd oppervlak. Op oudere leeftijd kan
                                             hij emers bloeien, en bijknolletjes vormen.
                                             vindplaats: Afrika, onder andere Liberia,
                                             Kameroen, Nigeria en Ghana. Daar groeit de
                                             plant op steen achtige zand bodems.
                                             Ph 6-8°, Dh 3-20, Temp 23-27°C. Er
                                             ontwikkelen zich bladeren die wel 1,5 meter lang
                                             kunnen worden, bij een breedte van 3 tot 4 cm.
                                             De plant heeft taaie bladeren en is daarom zeer
                                             geschikt om in het cichlidenaquarium gezet te
                                             worden. Het wordt nogal een grote plant maar
                                             hij is uitstekend bruikbaar in grotere aquaria. De
                                             plant heeft een stevige knol die op een ui gelijkt,
                                             we moeten hem zo aanplanten dat hij met de
                                             neus van de knol net boven de grond uitsteekt.
                                             Niet zelden vormt een plant wel 15 tot 20
                                             bladeren. In het begin zijn er soms wat
                                             aanpassings moeilijkheden, maar in het
                                             algemeen groeit hij toch wel hard. Die groei
                                             kunnen de reguleren door de plant te laten
                                             groeien op arme of rijke bodem. Vormt emers

prachtige bloei stengels, maar bloeit in het aquaria niet.

De bladeren gaan langs het water oppervlak drijven, het geen een mooi decoratief effect geeft
aan zijn egaal gras groen.



                                               71
Een grove zand bodem. Indien een grove groei gewenst is dan bij mesten met klei. Is erg
lichtbehoeftig, de mogen dus niet te karig zijn. In de natuur emers groeiende exemplaren
krijgen bloei stengels met bloemen die zaden opleveren. In het aquaria worden soms
dochterbollen gevormd, die als ze voldoende groot en bewortelt zijn voorzichtig van de
moeder plant kunnen worden losgemaakt.

Het is een goede en sterke aquaria plant die het goed doet en tamelijk snel groeit.
Vermeerdering in het aquarium nooit waargenomen.

Crinum calamistratum

Een knolplant die fijne donkergroene lintvormige bladeren produceert. Het oppervlak is bij
goede belichting sterk gegolfd. Zowel de knol als de bladeren zijn kleiner en smaller dan zijn
familiegenoten, wat hem een zeer sierlijke verschijning maakt. Vraagt veel licht en groeit vrij
langszaam. De lengte welke deze kan bereiken ligt tussen de 40 en de 120 cm, met een
breedte van 40 cm. Houdt van een temperatuur tussen de 20 en de 26°C., een Ph waarde van
5 –7° en een DH waarde van 5 tot 12°.

Verzorging (licht, bemesting, ....): Een plant die
op zich niet zoveel eisen stelt aan het water, en
dus ook een goede beginnersplant is. Voorzie veel
licht, niet zozeer omdat deze plant er veel nodig
heeft, maar wel omdat hij er heel veel zal
wegnemen door zijn drijfbladeren. Plant de knol
zodanig dat 2/3 van de knol boven de bodem
uitsteekt, anders bestaat het risico op rotten. Deze
verdraagt absoluut geen trypaflavine
(geneesmiddel voor vissen)
Tips, houdbaarheid, plaats in aquarium: Een heel
mooie originele solitair, die men ook in
brakwateraquaria kan houden. Zoals alle
lintvormige bladeren zeer geschikt voor Discus en
scalaresaquarium. Deze plant wordt niet gegeten
door herbivoren.

Lagarosiphon cordofanus               Zuid-Afrika

De aquarist die de plant uit de vrije natuur meegenomen had, vertelde dat hij deze aan
verscheidene mensen gegeven had en dat ze het daar ook niet goed deden. In zijn eigen bak
echter groeide Lagarosiphon cordofanus voorbeeldig. Daar deze plant mij zeer aansprak -
niet alleen de vorm, maar ook de frisse kleur groen - wilde ik die toch graag in mijn
aquarium hebben. U zult mijn blijdschap kunnen begrijpen, toen ik in de gelegenheid was
om deze plant zelf in haar biotoop te zoeken en te vinden. Het zal natuurlijk duidelijk zijn,
dat ik ze meenam en - wonder boven wonder - ze deed het nu goed in mijn aquarium. Toen
ik ze echter weer op mijn beurt aan andere aquaristen gaf, bleek daar hetzelfde probleem op
te treden als bij mijn eerste kennismaking. De plant kwijnde ook nu vrij snel weg.
Tegenwoordig doet zij het wat beter in aquaria en zien we haar zo hier en daar in alle pracht.
Deze blijkbaar net geïmporteerde Lagarosiphon cordofanus, die vooral in het begin een toch
wat moeilijke plant is, komt uit Zuid-Afrika. Een familielid uit hetzelfde geslacht, dat erg veel
op L. cordofanus lijkt, is L. madagascariensis. Zoals de naam aangeeft afkomstig van
Madagascar. Deze plant zien we tegenwoordig ook wat regelmatiger in aquaria. Een wat
bekendere is Lagarosiphon major (die vroeger L. muscoides genoemd werd). Die lijkt
ontzettend veel op waterpest en wordt daar ook snel mee verward. In onze bakken staat hij
dan ook vaak bekend onder de naam gekrulde waterpest. De manier van geslachtelijke
vermenigvuldiging is vrijwel dezelfde als bij Vallisneria, die trouwens ook tot de familie der


                                               72
Hydrocharitaceae behoort. De vrouwelijke bloemen drijven op het water, maar zitten vast
aan een lange stengel. Terwijl de mannelijke bloemen los op het water drijven, zoals dat ook
bij Vallisneria spiralis voorkomt. Hoe het ook wezen moge, meestal zijn de planten
tweehuizig. De manier van bestuiving is interessant, zoals we dat al kennen van Vallisneria.
We zien hier dat de stuifmeelkorrels als een soort kleverig klompje aan de meeldraad zitten.
Dit in tegenstelling tot wat we veel vaker zien, namelijk dat het stuifmeel droogkorrelig is.
Vooral bij planten die afhankelijk zijn van windbestuiving, is deze laatste methode van
levensbelang. Niet echter bij Lagarosiphon, want hier gebeurt de bevruchting doordat de
mannelijke bloem als een bootje over het water naar het vrouwelijke bloempje glijdt.
Natuurlijk gebeurt dit ook door de wind of door stroming, maar dit is een min of meer
gerichte benadering. We zien dan ook bij deze manier van bestuiving veel en veel minder
stuifmeelkorrels. Het mannelijke bloempje heeft drie meeldraden; meestal zijn er maar twee
van een klompje stuifmeelkorrels voorzien, waarbij één helmknop gewoonlijk maar
zesendertig stuifmeelkorrels heeft. In wat jongere literatuur vinden we vaak aangegeven dat
het tweeëndertig stuifmeelkorrels zijn. In elk geval zijn het er erg weinig. De vrucht van
Lagarosiphon major bevat maar vijf tot dertig zaden. Wanneer de zaden gaan rijpen, vult de
vrucht zich met een soort slijm, waardoor deze in omvang toeneemt. De vrucht springt nu
open op onregelmatige tijdstippen en plaatsen en laat op deze manier niet alle zaden ineens
vrij, waardoor er een verspreiding van de zaden ontstaat. Dit wordt ook nog versterkt, omdat
de zaden eerst op de oppervlakte drijven en pas na een poosje naar de bodem zinken om daar
te ontkiemen. Alle drie soorten zijn geschikt voor het aquarium,

Lagarosiphon Madagascariensis               zie hier boven

Lagarosiphon Major

Dit geldt voor alle Lagarosiphon soorten een temperatuur van 22 tot 28°C. Voor achtergrond
vulling. Een normale belichting.
voeding aanreiken.

Eichhornia crassipes Water hyacint (warme schoonheid) Afrika

In landen met een warm klimaat is de teelt van de waterhyacint verboden. De plant
vermeerdert zich zo razendsnel, dat rivieren verstopt kunnen raken en scheepvaart vrijwel
onmogelijk wordt. Ons koele klimaat overleeft de plant niet. In de winter bevriezen de
sponsachtige bladvoeten direct en sterft de plant af. De waterhyacint is hier daarom een
tijdelijke bewoner van vijver of een met water
gevulde bak op balkon of terras.
De waterhyacint behoort tot de familie van de
snoekkruiden (Pontederiaceae), waartoe ook
een andere interessante waterbewoner,
snoekkruid behoort. De waterhyacint
(Eichhornia crassipes) is een drijvende plant,
die zich niet aan de bodem verankert. In
luttele tijd groeit een klein plantje uit tot een
geweldig veld en beneemt andere planten, die
wel aan de bodem zijn verankerd, al het licht.
Gelukkig maar dat dit verschijnsel alleen in
tropische en subtropische wateren voorkomt.
Een waterhyacint heeft een gezwollen,
bolvormige bladvoet.




                                             73
                             Wie zo'n bladvoet eens opensnijdt, zal zien dat zich daarin wit
                             sponsachtige substantie bevindt. De bladvoet is voornamelijk
                             gevuld met lucht en daardoor blijft de plant goed drijven.
                             Onder de bladvoet bevinden zich ragfijne wortels, die voedsel
                             uit het water opnemen. De glimmende, ronde, dikke en vettige
                             bladen staan in rozetvorm boven de bladvoet. De waslaag op
                             het blad zorgt ervoor dat de huidmondjes niet door water en
                             verontreinigingen daarin verstopt raken. De plant neemt via de
                             groene delen zuurstof uit de lucht op, maar ook zuurstof via de
                             wortels uit het water.

                            Eichhornia crassipes bloeit in juni - juli met eindstandige
 lilablauwe bloemen in aren. De bloem lijkt op die van een hyacint. Het bovenste bloemblad
 draagt een donkerlila macule. Het midden van de macule wordt gemarkeerd met een
 diepgele vlek, omgeven door verticaal lopende donkerlila lijnen.
 Een waterhyacint kan vanaf half mei buiten worden gehouden: in een vijver of een met
 water gevulde bak. Aan het einde van de herfst moeten enkele exemplaren apart worden
 gehouden om te overwinteren op een vorstvrije plaats. Het beste is de planten in een
 verwarmde kamer te laten overwinteren op een lichte plaats. Mocht de overwintering
 ondanks goede zorgen toch mislukken, dan is er nog geen man overboord. De plant is
 ruimschoots te koop in een tuincentrum. Een waterhyacint kan worden vermeerderd door
 delen. Water temperatuur van 20 tot 30°C. Veel licht nodig.

Vallisneria spiralis          Afrika
                                 Een plant met lintvormige lichtgroene bladeren. Dit is de
                                 soort die men het meest ziet, met het gladde blad, hierin kan
                                 er een lichte draaiing zijn, maar niet zoals bij de andere
                                 vormen. Is een synoniem voor V. portugalensis. Heeft
                                 edvenals de andere veel licht nodig en groeit zeer snel. Kan
                                 70 cm hoog worden en 10 cm breed. Water temperatuur 209
                                 tot 30°C. De Ph waarde tussen de 6 en de 8°, de Dh waarde
                                 tussen de 5 en de 15°.
                                 Stelt nagenoeg geen eisen aan water en lichttoevoer. Ideale
                                 beginnersplant die zeer snel en goed groeit. Water mag
                                 echter niet te hard zijn. Vermeerdering door uitlopers, wat
                                 heel snel kan gaan, waardoor overwoekering kan ontstaan.
                                 Zorg ervoor dat ze niet alle licht wegnemen. Mooie
                                 achtergrondbeplanting, die het mooist is als de linten in de
uitstroom vande filter staan en zo heel sierlijke bewegingen veroorzaken. Ideale plant voor
discussen en scalares.

Aponogeton madagascariensis (afrika)

                                Aponogeton madagascariensis is vanwege de ongewone
                                gaasachtige structuur van haar bladeren sinds vele jaren
                                een van de populairste aquariumplanten. Ze wordt
                                regelmatig van Madagascar uitgevoerd, maar slechts zelden
                                lukt het om ze langdurig en op bevredigende wijze in het
                                aquarium te houden. In feite verzorgen we het aquarium
                                twee op het eerste gezicht zeer verschillende gaasplanten,
                                een met smalle bladeren en een fijne gaasstructuur en een z
                                met brede bladeren en een grove structuur. De bladeren
                                van de reuzegaasplant zouden een lengte van 100
                                centimeter en een breedte van 18 x centimeter bereiken. De
                                planten hebben een zeer beperkt verspreidingsgebied


                                             74
 (vindplaats Niagarakely) en groeien in tegenstelling tot de normaal gesproken zeer ccc
zonnige vindplaatsen van de Aponogeton madagascariensis in volledig in de schaduw
liggende bosbeken. De uiterst zeldzame dwergvorm (vindplaats : Cap Masoala) bezit
daarentegen bijna ronde bladeren met een weinig uitgesproken gaasstructuur.

Hieronder de verschillende bladvormen van Aponogeton madagascariensis.

           1.   Smalbladige vorm met fijne structuur (in cultuur).
           2.   Reuzevorm.
           3.   Breedbladige vorm met grove structuur (in cultuur).
           4.   Dwergvorm.

Deze gegevens duiden op de mogelijkheid dat er verschillende variëteiten bestaan.

De planten groeien in stromend water, in stroomversnellingen en onder watervallen.
Verder worden ze op bazalt en kalkhoudende rotsen gevonden. Moeilijk in cultuur te
houden soort, die tot nu toe in het aquarium slechts een kort leven was beschoren.
Een aanvullende waterbeweging had een gunstige invloed". De soort komt tot een
hoogte van 1800 meter boven de zeespiegel voor. Vaak groeien de planten in bossen
in meer of minder diepe schaduw. Het is niet bekend of de exemplaren in de vrije
natuur een droogteperiode doormaken. Op zonnige plaatsen zou dit inderdaad zo
zijn. Op andere plaatsen blijven ze het hele jaar doorgroeien. De bloeitijd is blijkbaar
niet tot een bepaald jaargetijde beperkt. Deze gegevens staan gedeeltelijk in
tegenstelling tot de waarnemingen van Kiener (1963), die van mening is, dat de
gaasplant ten gevolge van haar zuurstofbehoefte alleen in helder, stromend water
voorkomt en dat men deze planten niet in moerassen of stilstaand water vindt.

Het was regentijd, die van oktober tot ongeveer maart aanhoudt, waarbij het volgens
de inwoners in de maanden februari en maart bijzonder veel regent. Ook tijdens ons
verblijf regende het dagelijks, meestal rond het middaguur ongeveer een uur lang,
maar ook in de middag vielen zo nu en dan hevige buien. In de nabijheid van het
dorp Antasib‚ bevindt zich een beschermd natuurpark met tropische regenwoud en
een voor Madagascar kenmerkende fauna en flora. Dit gebied ligt ongeveer 960
meter hoog en kan alleen met een inlandse gids worden betreden. Een kleine zijarm
van de rivier Satandra stroomt onzichtbaar, en door het oerwoud sterk beschaduwd,
door het park. De ongeveer 1 tot 2 meter brede beek was moeilijk toegankelijk, en
zonder hulp van de gids hadden we de A. madagascariensis in dit water zeker niet
gevonden. In het snelstromende, heldere water groeiden enkele exemplaren van de
smalbladige vorm. In het ondiepe water wortelden ze diep in de bodemgrond, die uit
grof zand, vermengd met min of meer grotere stenen als grotere rotsblokken bestond.
Een analyse van het water gaf de volgende waarden: watertemperatuur om 11.00 uur
18,5°C, luchttemperatuur 23°C, pH waarde 5,6, gezamelijke hardheid en
karbonaathardheid kleiner dan 1°DH en Fe2 niet meetbaar.

De tweede vindplaats, op deze plaats is de rivier ongeveer 10 meter breed. We vonden
hier eveneens de smalbladige vorm van A. madagascariensis, die in kniediep, licht
troebel water bij een sterke stroming groeit, waarbij haar bladeren nauwelijks de
oppervlakte bereikten. De bodem bestond uit sterk leemhoudend zand, vermengd
met kiezel, grotere stenen en rotsblokken. De gaasplanten groeiden zowel onder de
brug als in de volle zon. Ook hier waren geen grote bestanden. De bruine kleur van de
bladeren wijzen er wel op dat de planten in het natuurlijke biotoop onder sterker licht
groeien dan in cultuur, want de meegebrachte exemplaren ontwikkelden later in het
aquarium alleen nog olijfgroen gekleurde bladeren.




                                               75
Aponogeton boivinianus madagaskar
Dit is een echte waterplant bestaande uit slechts één geslacht en ongeveer 25 soorten,
waaronder de hiervoor beschreven Aponogeton Madagascariensis (de gaasplant) Plant deze
soort nooit te dicht bij andere planten. Net zoals bepaalde vissen een eigen territorium
hebben, heeft deze plant hier ook behoefte aan. Heeft deze plant niet de ruimte die zij nodig
heeft om te groeien, dan zullen wij in de korste keren met de kommervorm te maken hebben
en dat kan geenzins de bedoeling zijn.
Dit is een Aponogetonsoort die werkelijk een juweel is
voor het aquarium, maar tevens heel moeilijk te houden.
De Aponogeton boivinianus mag er echter ook wezen.
In het natuurlijk milieu komt zij voor in langzaam
stromende rivieren in het noorden van Madagaskar. Het
is een solitair die heel goed geschikt is om als
blikvanger dienst te doen. Daar deze plant heel lange
bladstengels kan krijgen hoort zij thuis in een ruime en
tezelfdertijd hoge bak: bladstengels tot 45 cm lang en
5 cm breed zijn geen zeldzaamheid. De bladeren zelf zijn
donkergroen en hebben een "gewafeld" uitzicht.
Aponogetonsoorten hebben geen wortels in de letterlijke
betekenis van het woord, maar wel een wortelstok of
rizoom. Het knolletje mag nooit volledig in de bodem
verzonken zijn, anders gaat dit verrotten waarna onze
plant gedoemd is om af te sterven.
Het is een plant die zich relatief goed aanpast aan de
omstandigheden in het aquarium. Zij is niet veel -eisend aan de bodem- en
watersamenstelling en kan temperaturen tussen de 22°C en 26°C goed verdragen. De pH-
waarde en hardheid mogen zowel langs de lichtzure en zachte kant liggen als hellen naar de
alkalische en harde waarde. Deze plant heeft een groot assimilatievermogen, waardoor het
soms gebeurt dat er zich witte bolletjes afzetten op de bladeren ten gevolge van
kalkafzetting.

Sommige aquariumliefhebbers gunnen deze bloeiende en zaadproducerende soorten in de
winter wat rust,door ze onder te brengen in een niet zo hoge bak bij een lagere temperatuur.
Op die manier kan deze plant in al haar glorie het volgend voorjaar terug het aquarium
sieren. Aponogetonsoorten houden van een goede belichting. Als algemene leidraad,
afhankelijk ook van andere factoren, kan men bijvoorbeeld 0,3 ... 0,5 Watt/liter nemen of
25 tot 35 Lumen/liter. Plant deze soort nooit te dicht bij andere planten. Zoals bepaalde
vissen een territorium hebben, zo hebben planten er ook een. Heeft deze plant niet de
ruimte die zij nodig heeft om te groeien, dan zullen wij in de kortste keren met de
kommervorm te maken hebben en dat is toch geenszins onze bedoeling. Als onze
Aponogeton boivinianus in bloei komt vertoont hij 2 aren die elk tot 20 cm lang kunnen
worden. Zij zijn dicht bezet met witte of zeer lichtroze bloemetjes die bestaan uit 2
bloemdekbladen, 6 meeldraden en 3 vruchtbeginsels die op hun beurt bestaan uit 4
zaadbeginsels. Onze Aponogeton lijkt zeer goed op de Cryptocoryne usteriana maar is, als
hij in bloei staat, heel gemakkelijk van deze laatste te onderscheiden door de aanwezigheid
van zijn knolletje.

Aponogeton ulvaceus madagaskar

Er zijn nog genoeg liefhebbers die zich interesseren voor mooie aquarium-planten. Van
goede waterplanten is de invoer de laatste tijd zeer gering, mede daardoor worden de
waterplanten in Nederland boven water gekweekt. Een plant, die mij altijd interesseert, is
de Aponogeton ulvaceus, die afkomstig is uit Madagascar. Ik vind dit wel één van de
mooiste die er zijn.




                                             76
                             Het is een knolvormende plant. De plant vermenigvuldigt zich
                             alleen maar door zaad en dit is niet zo gemakkelijk. Het zaad
                             verspreidt zich over het wateroppervlak, als het eenmaal rijp is
                             springt het uiteen. Om een goede vruchtvorming te krijgen,
                             heeft men wel twee verschillende geslachten nodig.
                             Door de lange stelige bloem, die van beide planten boven water
                             groeit, zal de
                             zaadvorming plaats vinden, door met behulp van een
                             kippeveer het stuifmeel op beide bloemen te verdelen.
                             Persoonlijk bind ik de zaadstengels met een draad garen aan
                             elkaar vast. De bloem heeft twee bloembladen en zes
                             meeldraden en meestal een duidelijke stamper. Heeft U een
                             goede zaadoogst, zaai het dan uit in een lage waterstand, het
                             liefst in een apart aquarium. Plant de zaadjes luchtig in het
                             losse zand. Na ontwikkeling van de eerste 5 à 8 bladen, moet
                             men de planten verplaatsen, zodat zij meer groeiruimte
                             hebben. De bloem heeft een lange, spits toelopende
                             bloeischede. Voor een succesvolle kweek van de plant is een
                             hoge bak aan te bevelen, want zij groeien nogal fors uit. Zij
hebben een mooi gegolfd blad en een helgroene kleur. Als voedingsbodem gebruik ik vuil
zand met hier en daar koemestkorrels. Aponogetonsoorten hebben tamelijk veel voedsel
nodig. U kunt ook met de Aponogeton fenestralis kruisen, maar het resultaat is beduidend
minder, de plantjes zijn minder mooi. Hoogte ca 50 cm, krijgt maandelijks ca 2 nieuwe
bladeren Watertemperatuur tussen de 22 en de 30°C.

Watertemperatuur tussen de 22 en de 28°C. Gemiddelde belichting, en hoort thuis in het
midden naar de achtergrond.




          Lagarosiphon major                                     Limnophila aquatica




                                             77
Voorbeeld van een indeling van een aquarium .




Resultaat




Plan



Beplanting:

   1.    Rotala rotundifolia
   2.    Cryptocoryne petchii
   3.    Cryptocoryne balansae
   4.    Mayaca
   5.    Alternanthera sessilis
   6.    Saururus cernuus
   7.    Mayaca
   8.    Hygrophila difformis
   9.    Cryptocoryne beckettii
   10.   Ludwigia natans
   11.   Nymphea lotus, Groene tijgerlotus
   12.   Cryptocoryne parva
   13.   Hygrophila guianensis
   14.   Anubias barteri, var. nana

Terrassen begroeid met Vesicularia dubyana
Zij- en achterwanden: op kurkschors gelijkend kunststof
Terassen: gemaakt van kurkschors
Verwarming: Dompelaar en thermostaat
Filter: Eheim 500 liter, inhoud watten en pijpjes
Verlichting: 1 x Cool white (Sylvania), 2 x TL-33 (Philips), 2 x Warm licht 8 watt (Daks), 1 x
Gro-lux
Het aquarium wordt van C02 voorzien d.m.v. suiker-gist methode
Hoewel ik mijzelf zeker niet als expert beschouw maar wel als een liefhebber, heb ik in de
loop der jaren ervaren dat je, om verantwoord deze hobby te bedrijven, een aantal, noem het
maar spelregels, moet hanteren.

Onder andere, voor je tot aanschaf van planten en/of vissen overgaat, lees eerst eens wat de
beste leefomstandigheden zijn voor plant en vis en wat elkaar verdraagt, zodat je niet al die
blunders hoeft te maken zoals ik in mijn beginperiode. Een voorbeeld: bij een bezoek aan
een aquariumzaak, welke pas een modernisering en uitbreiding had ondergaan, stond een
immens groot trapeziumvormig aquarium als toonbank opgesteld. Daarin zwom een
ouderpaar met een zeer groot aantal nakomelingen. Vol bewondering zat ik op mijn knieën
dit jonge grut te bewonderen. De eigenaresse deed mij een aanbod dat, als ik het aantal



                                              78
vissen zou raden die daar rond zwommen, ik er 5 gratis mocht meenemen. Het aantal was
niet precies goed geschat maar omdat ik er zo dicht bij zat en daarbij een goede klant was,
kreeg ik de beloofde 5 mee naar huis. Blij en trots gingen deze prachtige vissen in de bak.
Maar om nu een lang verhaal kort te maken, ik zag steeds minder vissen in de bak
zwemmen, totdat ik 's-avonds bij schemerlicht nog even de gedragingen van de vissen zat te
bewonderen en tot mijn afschuw ontdekte waarom ik steeds minder visjes in de bak zag
zwemmen. De vijf gratis gekregen vissen bleken de z.g. Jack Dempsey vissen (Cichlasoma
biocellatum) te zijn die ik had gewonnen. Het bewijs, eerst lezen en dan pas aanschaffen,
alhoewel het waren wel vreterige mooie vissen. Wilt u nog een goede en voordelige tip?
Gebruik nooit chemische preparaten in het aquarium en toch zeker niet meerdere soorten
door elkaar, want de onderlinge reacties zijn onvoorspelbaar en kunnen wel eens desastreus
uitpakken.

Onderhoudsschema:
Beperk ook het aantal soorten vissen maar kies voor grotere groepen van 5 â 20 stuks.
Maak er geen postzegelverzameling van, Dat geldt uiteraard ook voor de planten, altijd
groepen bij elkaar zetten en maar 1 of 2 solitairen gebruiken. Tot slot het belangrijkste:
onderhoud. Een strakke regelmaat aanhouden, te weten wekelijks en niet zo nu en dan als je
zin hebt. Hierbij elke week 10 à 20 % van het water verversen en het nodige vuil afhevelen.
Ook nooit alle planten tegelijk toppen en terugzetten maar ook hier weer b.v. 2 of 3 groepen
per onderhoudsbeurt. Wilt u meer weten en dat wilt u (= bekende uitdrukking uit de
reclamewereld), wordt lid van een vereniging en nogmaals; lees, luister en kijk bij andere
aquariumliefhebbers. Onze hobby is te mooi en de natuur is te waardevol om hier het
spreekwoord 'met schade en schande moet men leven' toe te passen

                             Wereldwijd
Ceratophyllum demersum (Wereldwijd)

Temperatuur –10 - 28°, 6.5-7.5 Ph, 8-12 Dh.
De allerbeste zuurstofplant die er te krijgen is. Hij is een zeer snelle groeier (tot 10 cm per
dag) en neemt dus zeer veel voedingsstoffen uit het water op. Zeer geschikt als
achtergrondplant. De plant voelt hard aan en breekt gemakkelijk. De plant groeit ook hier in
Nederland. Pas op met planten direct overzetten in uw aquarium. Parasieten ! De plant vangt
gemakkelijk zweefvuil op. Er moet dus gezorgd worden voor helder water.

De vermeerdering is zeer eenvoudig door zijscheuten.

Nederlandse naam: gedoornd hoornblad
Het is een onder waterplant - dit is mischien de beste zuurstof leverende plant voor
gebieden met een zacht klimaat en daardoor wat minder betrouwbaar voor onze, wat
koudere streken. Zoals veel ondergedoken planten is deze bijna wereldwijd verspreid. De
naam komt van de gestekelde bladranden.
Het is een sterk groeiende plant die in warme zomers een kleine vijver als snel kan
verstikken met een enorme dichte drijvende bladeren massa, waar vissen en andere dieren
wel gek op zijn, maar het is ook een prachtige groeiplek voor draad algen die het helemaal
doorwoekeren. Dit hoornblad worteld kennelijk nooit en drijft zowel aan het oppervlak als
op halve diepte.

Winter groen in zachte winters, meestal half winter
groen. De plant zinkt naar de vijver bodem. klein,
naaldachtig, groen blad in kransen.

Groeiplaats: volle zon.



                                              79
Waterdiepte: 25 cm - tot 1,5 meter.
Beste vijvermaat: middelgroot tot groot.
Speciale eisen: geen

Gooi jonge planten in de lente in het water succes verzekerd. Moet zeker eens per jaar
uitgedund worden, behalve in heel grote vijvers.

Ceratopteris Pteridoides (wereldwijd)

De drijfplanten.

Drijfplanten mogen in het discus aquarium zeker niet ontbreken. Ze vervullen er bepaalde
functies die onmisbaar zijn, en dragen zo bij tot het biologische evenwicht van het aquarium.
Door hun snelle groei vormen ze een stevige concurrent voor algen. Bovendien ogen ze met
hun wortelstel bijzonder attractief. Zorg er uiteraard wel voor dat je hun groei binnen de
perken houdt. Weet wat of welke planten je nog meer hebt en welke eisen stellen die planten.
Het mag dus nooit zo zijn de andere planten teweinig licht krijgen. Denk maar eens aan het
bovenste deel van de achterwand van een aquarium. Hoe moet je dat in 's hemelsnaam
bedekken? Immers, de meeste planten groeien enkel tot de bovenste waterlagen. Sommige
soorten drijfplanten daarentegen kunnen ook boven het wateroppervlak uitkomen en bieden
zo een decoratieve uitweg. Verder zijn veel vissen ook hier voor aangelegd, zij verorberen
regelmatig de jonge scheuten van het plantenbestand. Drijfplanten schijnen echter buiten
hun reikvermogen te liggen. Eén van de uitzonderingen: de goudvis, Carassius auratus.

Drijfplanten kunnen - naast het decoratieve aspect - nog om een van de volgende redenen
worden aangewend:

       om schuilmogelijkheden voor bepaalde vissen te creëren
       om vissen te verzorgen die veelvuldig in de bodem woelen en dan wortelende planten
       regelmatig lostrekken
       om het licht te dempen
       om een schaduwdeel in het aquarium te maken

Verder zijn drijfplanten uitstekend geschikt:

       als babykamer/schuilplaats voor jongbroed, zodat ze meer overlevingskansen
       hebben, doordat ze minder snel worden opgegeten door andere vissen.
       als steunweefsel voor het schuimnest van labyrintvissen
       als liefdesnest voor barbelen en zalmen, die bij voorkeur hun eieren afzetten aan de
       fijngeveerde wortels
       als babyopvangsysteem voor bepaalde cichliden die op een vaste ondergrond
       afzetten en later de uitgekomen jongen overbrengen naar drijfplantwortels
       als verzamelplaats voor cichlidenjongen die de nacht onder drijfplanten doorbrengen
       (pas later slapen ze, zoals andere cichliden, op de bodem) boven het zand zichtbaar
       blijft.

                                        Ceratopteris Pteridoides (wereldwijd)

                                        De eikenbladvaren bezit lange wortels en heeft
                                        dichte rozetten van lichtgroene, niet te diep
                                        ingesneden veerdelige bladeren. De plant stelt geen
                                        strenge eisen aan de waterkwaliteit.




                                                80
Natuurlijk groeit zij sneller in goed bemest water en houdt van een temperatuur vanaf 15° C
tot meer dan 30° C. Zij krijgt een doorsnede van 60 cm en doet het in bijna elk soort
aquarium. De plant verandert dan wel vrij sterk van uiterlijk. De vermeerdering gebeurt
door vorming van adventiefplanten. Er worden kleine dochterplanten gevormd op de bbb
oudere bladwaaiers. Naast een degelijke achterwandbedekking als drijfplant - waarbij een
perlondraad ervoor zorgt dat de gewenste positie blijft behouden - kan deze soort ook als
solitair op de achtergrond worden gezet.

Men kan ze ook in de bodem planten, mits men erop let dat de wortelhals ……..

Ceratopteris Thalictroides (wereldwijd)

Nederlandse naam; Sumatravaren. Zo als de naam doet vermoeden is deze plant afkomstig
uit Azie, maar deze komt voor in alle tropische streken.

Lichtgroene plant met gevederde bladeren.
De plant kan zowel in de bodemgrond geplant worden,
als op het water drijven. De plant vormt op het oog een
beetje ongeordend geheel, en groeit kriskras door elkaar,
vormt daardoor ook een geliefde schuilplaats voor
schuwe vissen.

Na aankoop duurde het bij mij ongeveer 1 à 2 weken
voordat de plant aansloeg. Dit komt waarschijnlijk
doordat de plant boven water gekweekt wordt.

Eenmaal aangeslagen een probleemloze, snel groeiende
plant. Die echter door het grote formaat welke deze
bereiken kan. Zeer veel licht van omringende planten
weg kan nemen. Ook zou deze plant stikstof minnend zijn, zodat hij ook goed helpt
ongewenste stikstof verbindingen uit het water te halen. Eén van deze planten in mijn
aquarium, welke al lange tijd stond en erg groot gegroeid was, ging bij mij boven waterse
bladeren vormen. De structuur van deze bladeren is dan heel anders als de onder water
bladeren. De bovenwaterse (emerse) bladeren zijn een soort dunne, stevige sprieten. Ook
gaat het vormen van boven waterse bladeren ten koste van de onder waterse (submerse)
bladeren die niet meer aangemaakt werden door deze plant.

Deze plant laat zich in het aquarium gemakkelijk vermeerderen door de vorming van
adventiefplanten. In mijn aquarium worden vooral op de wat oudere bladeren van de plant
adventiefplanten gevormd. Het is mogelijk om de adventiefplanten op de plant zelf
voldoende groot uit te laten groeien, maar zelf verwijder ik de "tak" met adventiefplanten
meestal na enige tijd van de plant waarna ik enkele van de grootste adventiefplanten aan het
oppervlak van mijn aquarium laat drijven totdat zij voldoende groot geworden zijn om in de
bodem te planten.

Gewenste temperatuur liggende tussen de 22 en de 28°C
is ideaal, met daarnaast een Ph waarde van 6.5-7.2° en
een Dh waarde tussen de 8 en de 12. Het is een ideale
hoekvuller achter in onze aquarium. De grove kan men
ook als epifiet laten groeien. Zelf als drijfplant.
Verlichting 2 a 3x 18 watt. Bij een temperatuur van 25
graden vormt hij veel dochterplanten aan de bladranden
en wordt de groei wat rommelig. De plant heeft dus veel
onderhoud nodig. De dochterplanten moeten regelmatig
verwijderd worden.


                                             81
                        Eichhornia crassipes        De waterhyacint      (wereld wijd)

                        De waterhyacint kan zelfs in een open aquarium wel eens gaan
                        bloeien, alhoewel dat eenvoudiger realiseerbaar is in een vijver,
                        maar dan alleen in een warme zomer. De winter overleeft ze niet
                        buiten. Deze plant vermenigvuldigt zich d.m.v. uitlopers en kan
                        rustige waterzones binnen de kortste tijd overwoekeren. Veel beter
                        geschikt voor het aquarium is een verwant van de waterhyacint,
                        namelijk Eichhornia azurea. Deze wortelt in de bodem, vormt
                        onder water een zeer decoratieve onderwatervorm, maar verandert
                        aan de oppervlakte sterk van uiterlijk. Tussen de emerse
                        lepelvormige bladeren ontstaat dan vrij gemakkelijk een bloeiwijze.

                        Ceratopteris Thalictroides grof

Eichhornia crassipes behoeft eigenlijk geen snoei. De uitbreiding van de planten inperken
kan door voortdurend de nieuwe uitlopers te verwijderen. In landen met een warm klimaat
is de teelt van de waterhyacint verboden. De plant vermeerdert zich zo razendsnel, dat
rivieren verstopt kunnen raken en scheepvaart vrijwel onmogelijk wordt. Bij temperaturen
van 25° of hoger. Ons koele klimaat overleeft de plant niet. In de winter bevriezen de
sponsachtige bladvoeten direct en sterft de plant af. De waterhyacint is hier daarom een
tijdelijke bewoner van vijver of een met water gevulde bak op balkon of terras. De
waterhyacint behoort tot de familie van de snoekkruiden (Pontederiaceae), waartoe ook een
andere interessante waterbewoner, snoekkruid behoort. De waterhyacint (Eichhornia
crassipes) is een drijvende plant, die zich niet aan de bodem verankert. In luttele tijd groeit
een klein plantje uit tot een geweldig veld en beneemt andere planten, die wel aan de bodem
zijn verankerd, al het licht. Gelukkig maar dat dit verschijnsel alleen in tropische en
subtropische wateren voorkomt. Een waterhyacint heeft een gezwollen, bolvormige
bladvoet. Wie zo'n bladvoet eens opensnijdt, zal zien dat zich daarin een wit sponsachtige
substantie bevindt. De bladvoet is voornamelijk gevuld met lucht en daardoor blijft de plant
goed drijven. Onder de bladvoet bevinden zich ragfijne wortels, die voedsel uit het water
opnemen. De glimmende, ronde, dikke en vettige bladen staan in rozetvorm boven de
bladvoet. De waslaag op het blad zorgt ervoor dat de huidmondjes niet door water en
verontreinigingen daarin verstopt raken. De plant neemt via de groene delen zuurstof uit de
lucht op, maar ook zuurstof via de wortels uit het water.

Pistia stratiotes     De mosselplant,

De drijfplant is gevoelig voor verhitting van
boven en voor condenswater. Bij gebrek aan
licht blijven de bladeren klein en plat op het
water liggen. Hiermee dient men rekening te
houden als de plant wordt gebruikt in een
aquarium met dekruiten. De vermenigvuldiging
gebeurt d.m.v. uitlopers. Zo kunnen rustige
waterzones binnen de kortste keren overwoekerd
worden. Pistia stratiotes en Eichhornia
crassipes zijn nieuwkomers onder de waterplanten,
beide afkomstig uit de tropen. Het zijn niet de
eerste nieuwe waterplanten. Over Waterpest
soorten hebben we al eens in het gras gelegen.
En het is heel verleidelijk om te gaan schrijven over
Hydrocotyle ranunculoides (Grote waternavel) en
Ludwigia grandiflora (die in de wandeling
Waterteunisbloem wordt genoemd, maar waarvoor



                                              82
wij de naam Soeplepel voorstellen naar aanleiding het formaatverschil met zijn inheemse
geslachtgenoot Waterlepeltje [L. palustris]). Verleidelijk omdat deze soorten zich zodanig
uitbreiden dat bestrijding noodzakelijk wordt geacht: kranten en tijdschriften worden
volgeschreven, congressen belegd, ecologen ingehuurd, internet sites opgetuigd. Wie op
internet de namen van beide soorten intikt, komt tot de olijke ontdekking dat de helft van de
sites wordt gevuld door lieden die de planten willen verkopen en de andere helft door lieden
die hem willen bestrijden. Temperatuur: 15 - 28 º C. De plant kan tot 5 cm hoog worden en
ca. 25 cm in doorsnee.

Ceratopteris cornuta (evenals C. pteridoides) De eikenbladvaren, Wereldwijd tropische
gebieden.

De varen groeit in zeer uiteenlopende wateren, maar bij voorkeur in moeras gebieden met
een periodiek wisselende waterstand, daar dit het meest met zijn levens eisen overeenstemt.
Ph waarde 6 tot 7.5° De Dh waarde 5 – 10. Temperatuur van 22 tot 30°C.
De plant is in staat zich aan te passen aan de meest uiteenlopende omstandigheden, op
gunstige standplaatsen worden ze tot 45 cm hoog, de wortels zijn fijngeveerd en rijk vertakt.
De bladeren zijn erg gevoelig. We moeten regelmatig de verouderde bladeren wegsnijden en
de soms in hoog tempo gevormde jonge planten in toom houden. Bij het in planten mogen
we de veelal ruimschoots gevormde wortels niet tot aan de bladvoet poten, deze sterven dan
af en de plant gaat drijven, beter is het de plant verankert te houden met een stuk steen op de
wortels te leggen. Kan eveneens als drijfplant gehouden worden. Tegen de winter gaan de
meeste planten te gronde, daar de varen meestal eenjarig is, alleen de dochterplanten
overleven de winter als moeras planten liefst in een ondiepe schaal bij een lichte standplaats
en een lucht temperatuur van 18-20 graden Celsius. Zacht water is gewenst.

                                          De bladvorm is vrij variabel. Is een mooie
                                          blikvanger als Hij niet verdrongen wordt door
                                          andere planten. De drijvende varen verlangt voor
                                          een goede groei schuin geplaatste dekruiten zodat
                                          kondenswater niet op de planten kan druppelen.
                                          Daar de planten bij een juiste verzorging zeer groot
                                          kunnen worden moet men met een groei rekening
                                          houden. Op alleen zand worden zijn niet zo fors het
                                          best is grof zand gemengd met wat leem,1/3 tot 1/2.
                                          De plant mag goed belicht worden. De dochter
                                          planten die overal op de bladranden ontstaan
                                          kunnen als ze voldoende bewortelt zijn worden
afgenomen en worden ingeplant of als drijfplant worden gebruikt. Vermeerderd zeer snel. De
eikenbladvaren bezit lange wortels en heeft dichte rozetten van lichtgroene, niet te diep
ingesneden veerdelige bladeren. De plant stelt geen strenge eisen aan de waterkwaliteit.
Natuurlijk groeit zij sneller in goed bemest water en houdt van een temperatuur vanaf 15° C
tot meer dan 30° C. Zij krijgt een doorsnede van 60 cm en doet het in bijna elk soort
aquarium. Men kan ze ook in de bodem planten, mits men erop let dat de wortelhals boven
het zand zichtbaar blijft. De plant verandert dan wel vrij sterk van uiterlijk. De
vermeerdering gebeurt door vorming van adventiefplanten. Er worden kleine dochterplanten
gevormd op de oudere bladwaaiers. Naast een degelijke achterwandbedekking als drijfplant -
waarbij een perlondraad ervoor zorgt dat de gewenste positie blijft behouden - kan deze
soort ook als solitair op de achtergrond worden gezet.

Riccia fluitans (Het watervorkje)

Dit levermos bestaat in zijn waterfase uit talloze, sterk gevorkte groeisels, die in dichte
kussens dooreen groeien en aan de oppervlakte drijven. In die vorm kan het ook wel eens
submers op een substraat worden vastgezet. Boven water kan zich een veel minder gedeelde


                                              83
landvorm ontwikkelen.
De verzorging is makkelijk. De vereiste temperatuur ligt tussen 15 en 30° C., 6.5-7.2 Ph, Dh
8-12. Een oppervlakteplant die binnen zeer korte tijd het gehele oppervlak van een aquarium
kan bedekken. In deze vorm is het een ideale schuilplaats voor jonge vis. Ook is het een
ideaal materiaal voor schuimnestbouwers. De plant heeft behoefte aan veel licht, maar als
het een dicht tapijt gevormd heeft neemt hij ook veel licht voor andere planten weg. Het is
dus de kunst om dus een evenwicht te vinden.

                                    Vermeerdering vindt plaats door middel van
                                    vertakking.

                                      Zeer zacht voedselarm water wordt niet lang verdragen.
                                      Men moet de 'kussenplant' regelmatig uitdunnen. De
                                      vermeerdering geschiedt door deling van de kussens.
Afgezien van de zozeer bekende drijvende vorm kan Riccia fluitans op natte aarde (of ook
wel verticaal op een turfplaatje tegen de achterwand en boven waterspiegel) een veel minder
fijnverdeelde landvorm ontwikkelen. In deze thalleuze vorm kan de plant zich ook
geslachtelijk voortplanten, hetgeen bij de watervorm niet gebeurt.

Het geslacht Elodea.

Van dit geslacht wordt er slechts één soort regelmatig aangeboden, maar dan eerder in
vijverspeciaalzaken dan in de aquariumhandel. De belangrijkste reden hiervoor is dat de
plant moeilijk hoge temperaturen verdraagt en zich veel beter voelt in het
koudwateraquarium en de vijver. Het betreft hier de Elodea canadensis, ook wel eens de
Canadese waterpest genoemd. Daarnaast treft men zeer uitzonderlijk de smalle waterpest
(E. nuttallii) aan die dezelfde kenmerken heeft als de vorige.




Het geslacht Lindernia.




       Elodea callitrichoides                                    Elodea nuttallii

Slechts één soort wordt met de regelmaat van de klok aangeboden in de erkende
aquariumzaken. Het betreft: Lindernia parviflora, een snelgroeiende en uiterst geschikte
aquariumplant. De waterwaarden en de bodem zijn onbelangrijk voor een goede groei. Een
hoge lichtintensiteit is wel belangrijk voor de groei. De optimale verzorgingstemperatuur
schommelt tussen 22 en 26 °C. Deze kleinbladige plant contrasteert goed bij grootbladige,
donkergroene tot bruinrode planten en moet in een kleine groep aangeplant worden op de
voorgrond of in de middenzone van het aquarium.




                                             84
Hydrilla Verticillata

Tropische omgeving
Temperatuur tussen de 18 en de 26°C.
Is gemakkellijk vergisbaar met de waterpest.
Ideale plaats achter in het midden.
Belichting normaal tot sterk.

Hydrocharis kikkerbeet

Deze drijvende waterplanten kunnen tijdens de
zomer zo sterk uitgroeien (via de uitlopers) dat ze
met hun bladeren het gehele vijveroppervlak gaan
bedekken. Intomen kan door in de zomer de
uitlopers weg te snoeien of door in mei de jonge
naar bovenkomende winterknoppen en nieuwe
gevormde plantjes te verwijderen. In het voorjaar
bij het opschonen van de vijver kan je de
winterknoppen uit de vijver verwijderen.
Men vind ze wereldwijd en dat is niet vreemd voor zo een sterke plant.
Het kan temperaturen hebben die liggen tussen de – 34 en de +30°C. Vraagt naar zon tot
                                             halfschaduw, dus matig tot normaal licht. Het
                                             blad drijft op het water en de bloem kan 3 tot 5
                                             cm hoog worden.

                                             Op het eerste gezicht lijkt kikkerbeet sterk op
                                             een kleine waterlelie, maar een nadere
                                             kennismaking onthuld dat de plant drijft en niet
                                             vast geworteld staat en iedereen kan zien dat de
                                             bloemen slechts drie kroonblaadjes tellen. Het is
                                             een in Europa inheemse plant die als zij zijn
                                             gang kan gaan al gauw hele oppervlakten van
                                             stilstaande watertjes zal bedekken. Maar het is
                                             een mooi plantje, zowel qua bladeren als
                                             bloemen, dat best een plaatsje in de tuin vijver
                                             verdient. U moet het echter wel in de gaten
                                             houden en regelmatig uitdunnen om ergernis te
                                             voorkomen.
                                             Groeit het best in stilstaand, vrij kalkrijk water.
                                             Verdraagd tot min 20 °C en overwintert via
                                     slapende winterknoppen. Bedekt na 1 seizoen ca. 1
                                     vierkante meter water oppervlak. Jonge planten in de
                                     lente, gooi ze gewoon in het water. Dun de planten zo nu
                                     en dan uit ( met een net) om uitbreiding tegen te gaan,
                                     anders kan de vijver dicht groeien.

                                     Hottonia palustris            wereldwijd

                                     Nederlandse naam; Waterviolier
                                     Kan temperaturen aan van –23.3°C. Steld niet veel eisen
                                     aan de bodem, niet in de volle zon / licht. De bloemen
                                     bloeien ca 20 cm boven het water oppervlak. Dus let op.
                                     Drijfplant - het zal u niet verwonderen dat dit geen
                                     echte violier is, maar misschien wel dat het een lid



                                               85
van de Primulafamilie is. En mischien ook dat het hier een inheemse plant betreft, hoewel
vrij zeldzaam. Het is geen absolute drijfplant, want in ondiep water wortelt hij in de
bodemlaag, maar in dieper water zweeft deze net onder het water oppervlak gedurende het
eerste deel van de zomer. Daarna komt er een hele bos stengels met lavendelblauwe bloemen
uit omhoog. Van dichtbij bekeken zult u zien dat Hottania inderdaad bij de sleutel bloemen
hoort. In de zomer zijn de bloemen licht lila tot wit,verliest het blad die in kransen of
tegenover elkaar staan. Heeft graag de volle zon tot lichte schaduw. Het is een zeer snelle
groeier. Bij aanschaf deze jonge scheuten in de lente gewoon in het water gooien, groeien
altijd aan. Dun ze in het voorjaar goed uit om dicht groeing te voorkomen.

Hydrocotyle vulgaris         wereldwijd
                                               De waternavel (Hydrocotyle) heeft een
                                               omvangrijk verspreidingsgebied. Het plantje
                                               komt voor vanaf zeeniveau tot hoog in de bergen.
                                               Voorwaarde is wel, dat het milieu waar de plant
                                               moet groeien, permanent vochtig is. In vochtige
                                               duinen en veengebieden is de plant van nature
                                               thuis. Meestal is de grond iets zuur. In tuinen
                                               komt de plant soms spontaan te voorschijn op
                                               vochtige, schaduwrijke plaatsen. Kenmerkend is
                                               het vrijwel ronde en iets gelobde blad. De
                                               gewone waternavel (Hydrocotyle vulgaris)
                                               behoort tot de familie van de schermbloemigen
                                               (Umbelliferae).
                                               Het geslacht bestaat uit meer dan honderd
                                               soorten.
                                               De gewone waternavel komt van nature in heel
                                               Europa en Noord-Afrika voor.
Schijnbaar ligt het plantje plat op de grond, maar niets is minder waar: elk blad staat op een
tot vijftien centimeter lange steel. De witte tot bleekroze bloemen verschijnen in mei tot en
met september op één enkele steel boven het centrum van het blad, later gevolgd door zaden.
Hoewel waternavel meestal als onkruid wordt gezien, is het een aardig plantje, dat redelijk
bestand is tegen vorst. Het specifieke, donkergroene blad met de bloemen daarboven maakt
de plant juist wel bijzonder. In een groep geplant tussen andere kruidachtigen is hij zeker
thuis in een heemachtige of natuurtuin. Een waternavel wordt tot ongeveer vijftien
centimeter hoog. Plant waternavel in een halfschaduwrijke situatie. Als u een wat grotere
bladvorm wenst, dan kunt u op zoek gaan naar Hydrocotyle bonariensis. Deze soort heeft
bladen in een omvang als die van Oost-Indische kers. Het is een Zuid-Amerikaanse soort en
helaas vorstgevoelig. Met deze plant is een fraaie bodembekking te realiseren.
Waternavel kan worden vermeerderd door in het najaar de plant te delen. Plant de gedeelde
planten op een onderlinge afstand van vijfentwintig centimeter. Zaaien kan in het voorjaar.
Strooi het zaad op een blijvend vochtige voedingsbodem bestaande uit tuinturf gemengd met
zand. Dek het zaaisel af met glas of plastic. Water temperatuur tussen de 16 en de 24°C. De
Dh waarde 5 en de 8° en de Ph waarde 6.5 – 7.5.

Ludwigia glandulosa          tropische gebieden.

De Ph waarde tussen de 6 en de 7.5, Dh waarde tussen de 5 en de 10°. Watertemperatuur 18
– 26°C. Vermeerderen door toppen.
We hebben hier te maken met een echte moerasplant die het submers wel uithoud. We
kunnen ze beter toppen bij een lengte van ca. 25 cm, daar anders de onderste stukken vaak
minder mooi worden. Aan de vrij stevige, enigszins rood gekleurde stengels staan kruiselings
blaadjes, ze staan kruisgewijs tegenover elkaar, de vorm doet wat ongewoon aan. Behalve dat
ze aan de randen vaak grof gegolfd zijn, vertonen ze ook een meer of minder sterke neiging
tot golfvorming om de lengtenerf. Wanneer we de plant kopen zullen de blaadjes veelal groen



                                              86
                                     zijn, wij hebben namelijk te maken met een echte
                                     moerasplant. Zodra ze in het aquaria staan, liefst op een
                                     terras of een hoger gelegen gedeelte waar ze veel licht
                                     kunnen opvangen, zal het eerste nieuwe blad reeds een
                                     rood kleuring te zien geven. Onder gunstige
                                     omstandigheden zal elk volgend nieuw blad deze kleur
                                     nog intenser bezitten. De groei toppen kunnen zelfs
                                     prachtig violetrood worden. Het is geen buitengewone
                                     snelle groeier. Hoe meer licht, hoe mooier en roder de
                                     bladeren. Het is zeker geen beginners plant. Indien men
                                     nog niet veel ervaring heeft met aquarium planten en
                                     lichthoeveelheid kan men deze plant beter niet kopen.

Ludwigia palustris            Wereldwijd

Vindplaats: Europa, West Azië, Noord-Amerika; gevonden in nogal tamelijk zuur water en
een stevige klei bodem. Het water niveau is meestal niet hoger dan 40 cm. In Nederland
zeldzaam in heide en Veen streken.

                                            Te vermeerderen door middel van toppen en
                                            zijscheuten. Ph waarde van 6 – 7°, Dh waarde
                                            tussen de 3 en de 10° met een watertemperatuur
                                            tussen de 16 en de 28°C

                                            De blaadjes zijn drie tot 4 cm lang en zijn daarbij
                                            dan niet breder dan 1,5 cm. De stengel kan 40 cm
                                            lang worden maar het is aan te bevelen hem niet
                                            langer te laten worden dan 25 cm. Op deze manier
                                            is de plant het meest decoratief. Direct zonlicht
                                            mijden. Deze uitermate fraaie plant is zeer
                                            geschikt als midden beplanting. Heeft een stevige
                                            stengel waar de blaadjes kruislings aanstaan. Aan
                                            de rand enigszins golvend. Steld geen eisen aan de
                                            bodem, ongewassen zand is al voldoende.
                                            Bij een juiste belichting zal het blad roodbruin
                                            kleuren en zelfs de stengel doet daar aan mee.
                                            Maar let wel zij vraagt veel licht.

Door de plant te toppen en deze terug aan te planten. Ook de getopte moederplant krijgt
terug nieuwe zijscheuten. Het is aan te raden de getopte delen eerst te laten drijven tot ze
voldoende wortels hebben gekregen. Als achtergrond tot midden plaats.

Elodea densa

                                           Uitstekende zuurstofplant, uitermate geschikt voor
                                           een aquarium in de opstartfase. Ook heel geschikt
                                           als achtergrondbeplanting. Het is een echte
                                           waterplant en dus een goede zuurstofproducent. De
                                           plant heeft wel een sterke belichting nodig, maar
                                           groeit dan ook zeer hard. Hij kan wel tot 4 meter
                                           lang worden. Ook geschikt voor de vijver, kan
                                           langere tijd lagere temperaturen verdragen.
                                           Vermeerdering vindt zeer eenvoudig plaats door
                                           zijscheuten die eenvoudig getopt kunnen worden en
                                           weer aangeplant.



                                               87
Water temperatuur moet tussen de 16 en de 26°C. zijn. Een Ph waarde van 7 tot 7.5 en de Dh
waarde van 16 tot 20°. De echte waterplant kan wel tot 4 meter lang kan worden, dicht op
elkaar zittende kransen van 4 blaadjes, afhankelijk van de belichting licht- tot donkergroen,
min of meer gegolfde bladeren. Vermeerderen door stekken, graag een sterke belichting,
terwijl we iets klei moeten mengen in de bodem. Ook zeer aanbevolen voor
koudwateraquaria en/of vijvers



Eriocaulon sp.

15 cm hoog en breed.




                                                   Hydrocotyle verticillata

                                                   Water temperatuur van 20 tot 26°C.
                                                   Mooiste plaats is midden in het
                                                   aquarium. Vraagt een normale
                                                   verlichting.




Myriophyllum spicatum Wereldwijd

                                             Kan een lengte bereiken van 250cm. Kan
                                            daarom op het water gaan drijven. Is een
                                            overblijvende plant welke helder en voedselrijk
                                            water moet hebben en kalkrijk. Zonnige plek.
                                            Komt overal vvor behalve in Australie.
                                            Vermeerderen door het uitknijpen van de toppen
                                            en de zijscheuten, en deze weer te planten.
                                            Watertemperatuur tot 20°C. Ph waarde van 6 tot
                                            8°, de Dh waarde van 3 tot 15°. Het is mogelijk
                                            deze soort in het tropische aquaria te houden.
                                            Verliest niet zo gemakkelijk de bladeren en is
                                            niet zo onderhevig aan veralging. In de winter
                                            sterven de planten meestal af. Het
                                            wortelgedeelte blijft in de bodem steken en gaat
                                            het volgende voorjaar weer bloeien. Als men de
                                            planten s‟omers geregeld topt dan blijven zij met
                                            een beetje geluk ook in de winter verder groeien.



                                             88
Verdraagd ook hard water. Belangrijk is wel dat men geen sterk grondelende vissen plaatst!
Opgewerveld bodemvuil zet zich af op de bladeren en doet deze verstikken. Bloeit regelmatig
in het aquaria met drie tot vijf bloemen aan het water oppervlak. Geregelt het bodemvuil
afzuigen is een noodzaak. Groeit gewillig in gewassen zand, maar doet het evengoed in een
voedselrijke bodem. Verdraagt in geen geval intensief licht. Wel twaalf uur per dag, anders
krijgen we onderaan kale bladloze stengels. Deze rotten af en de gebladerde toppen gaan aan
het oppervlak drijven.

Najas minor           wereldwijd

Waterplant welke 10 tot 25cm groot wordt. Heeft graag veel zonlicht. Vrij warm water. In
Nederland voor het laatste gevonden in Apeltern in 1904.

Proserpinaca pectinata




                              Onder een rode lotus (een mooi contrast).

Vermeerderen door toppen en zijscheuten,Water temperatuur van 20 tot 26°C. Ph waarde
van 6 tot 8°. Als men deze plant in de groei krijgt kan hij uitgroeien tot en mooie groep met
gemiddelde grootten der plantenstengels van 8 tot 15 cm.
Stellen geen bijzondere eisen aan de temperatuur maar zijn integendeel gevoelig voor te hoge
temperaturen.Men mag deze planten nooit zetten in aquaria met sterk grondelende
vissen,daar opgewerveld bodemvuil zich op de bladeren afzet en deze verstikt.In aquaria met
deze planten moet men regelmatig en zorgvuldig het bodemvuil verwijderen.

Het zijn decoratieve aquariaplanten die het echter soms niet al te lang blijven doen. Men ziet
ze dan “letterlijk” achteruitgaan en afsterven. Ongewassen zand is voldoende. De bodem mag
echter wat leem bevatten. Bij een juiste belichting zijn de blaadjes frisgroen. Bij
overbelichting bealgen de blaadjes en wordt het een smerig zicht om naar de plant te
kijken.Bij onderbelichting groeit de plant met lange kale stengels en wordt het onderste deel
van de plant geelachtig,de blaadjes sterven af en kale onderstengels blijven over.
Zeer dichte groepen moet men regelmatig uitdunnen door de stengels tegen de bodem af te
snijden,zo kan het licht tot tegen de bodem.Als men dit niet doet wordt de plant onderaan
eveneens geelachtig en kaal. Aangekochte plantjes komen aanvankelijk moeilijk op gang.
Eéns in de groei wordt er snel een mooie groep gevormd. Men kan best als de groep te groot
wordt,of te dicht opeen groeit,”uitdunnen” door stengels af te snijden tot tegen de bodem en
de planten niet uit te trekken.Meermaals heb ik goed groeiende Pectinata groepen
getopt,alles uitgetrokken en de toppen terug aangeplant.Nooit kwamen deze toppen terug in
de groei maar verkommerden en veralgden.Men kan dus best éénmaal de groep goed groeit
eraf blijven en zich beperken door uitdunnen tot tegen de bodem om de groep in stand
proberen te houden.




                                                89
1-  Microsorium pteropus (Bl.)          9-   Cryptocoryne pontedriifolia
    Ch.                                      Schott
2 - Cryptocoryne willissii Reitz        10 - Hygrophila polysperma T.
                                             Anders
3-  Elodea canadensis Rich.             11 - Marsilea quadrifolia L.
    apud. Mich.
4 - Lobelia cardinalis L.               12 - Ceratopteris thalictroides (L.)
                                             Brongn.
5-   Alternathera reineckii Briq.       13 - Cryptocoryne beckettii Thw.
                                             ex Trimen
6-   Vesicularia dubyana                14 - Vallisneria sp.
     (C. Mull.) Broth.                  15 - Saururus cernuus L.
7-   Ceratophyllum
     demersum L.
8-   Hygrophila sp.




1-   Vallisneria spiralis L.            2-    Nymphea lotus
3-   Microsorium pteropus (Bl.) Ching          4 - Sagittaria sp.
5-   Cryptocoryne beckettii Trimen      6-    Echinodorus bleheri Rataj




                                         90
A 70     Aponogeton ulvaceus                  C 10  Cabomba caroliniana
C 320    Cryptocoryne willissii               C 350 Cryptocoryne petchii
E 20     Echinodorus amazonicus               E 31  Echinodorus cord. 'MINI'
E 35     Echinodorus cord                     E 132 Echinodorus spec. barthii
E 176    Echinodorus schlueteri               E 177 Echinodorus 'GRÜNER zzzzzz
                                                    LEOPARD'
E 205    Echinodorus spec                     E 230 Echinodorus tenellus
H 20     Hydrocotyle leucocephala             H 55 Hygrophila lacustris
L 35     Limnophila spec. australis           M 33 Micranthemum spec
M 60     Myriophyllum elatinoides             R 20 Rotala macrandra zzzz
                                                    'FLORIDA'
S 60     Saururus cernuus                     V 30 Vallisneria spiralis
V 40     Vallisneria tortifolia               V 41 Vallisneria americana
V 60     Vesicularia dubyana




   1.    Cryptocoryne becketti                2. Hygrophila corymbosa
   3.    Anubias barteri var. Nana            4. Vesicularia dubyana
   5.    Sagitaria spec.                      6. Nymphaea lotus
   7.    kienhout                             8. Rotala rotundifolia
   9.    Cryptocoryne wendtii                 10. Echinodorus barthii
   11.   Egeria densa                         12. Zosteretla dubya
   13.    Javavaren                           14. Lobelia cardinalis
   15.   Ammania gracilis

                            Gemeten werd een temperatuur van ± 26° C, zuurgraad (pH) ± 8,2,
                            carbonaathardheid ± 4° DH, totale hardheid ± 5° DH en een
                            elektrische geleidbaarheid van ± 290 µS/cm.
                            Een belangrijke milieuverbetering voor o.a. de dieren kan worden
                            behaald door verlaging van de pH richting 7. Bekende methoden
                            voor pH-verlaging zijn CO2-toevoeging of filtering over turf.

                            Aponogeton Elongatus             Australie

                           Aponogeton Elongatus werd in 1878 door Mueller met deze naam
                           aangeduid en door Bentham voor het eerst beschreven. Het
                           verspreidingsgebied van deze planten strekt zich uit over Noord- en


                                                91
Oost-Australië, waar ze gevonden worden in bochten van langzaam stromende rivieren. De
planten hebben een wortelknol van ongeveer 3 cm doorsnede. De bladeren zijn meestal sterk
gegolfd en kunnen van 15 tot 55 cm lang worden. Aan de onderkant, daar waar de bladeren
aan de stengels vastzitten lopen de bladeren spits toe.
De stengels zijn 5 tot 50 cm lang. De kleur van de bladeren is lichtbruin, maar onder
bepaalde lichtomstandigheden worden die roodbruin.
Aponogeton elongatus verdraagt erg veel in het aquarium en is daarom een nogal
gemakkelijke plant te noemen.
De rustperiode duurt van november tot februari en tijdens die periode ligt de temperatuur
van het aquariumwater dan ook liefst iets lager. Wat minder licht is tijdens deze rust ook
verkieslijk. Zoals alle aponogeton-soorten is de plant het best geschikt om als solitair
aangeplant te worden, als blikvanger. Bij het planten dien je er op te letten dat de wortelknol
nog net boven het zand moet uitsteken.

Eusteralis stellata Azie / Australie
Veel licht, 22 tot 28°C.




Glossostigma elatinoides             Australie

Vermeerderen d.m.v. weg nemen van uitlopers.
Watertemperatuur tussen de 20 en de 26°C. Ph
waarde tussen de 6 en de 7 terwijl de Dh waarde
moet liggen tussen de 3 en de 15°.

Hier hebben we nu eens een bodem bedekker die
ons goed van dienst kan zijn als laag blijvende
voorgrondbedekking. Het is een zeer fragiele
maar uiterst fraaie plant. Hij is met zijn
donkergroene kleur erg decoratief. De groeiwijze
is bijzonder leuk, het blad groeit uit dunne



                                              92
steeltjes op, steeds breder wordend tot de vorm van een langgerekt hartje dat aan de top
weinig is ingesneden en daar dan ongeveer 8 mm breed is. Doet het prima op gewoon grof
zand. Flink belichten. Bij een goede belichting wordt hij niet hoger dan 1,5 cm en de steeltjes
niet langer dan 4 mm. Bij onderbelichting kan dat oplopen tot 10 mm.

                                     De plant vormt zeer fragiele wortelstokjes waaraan om
                                     10 tot 15 mm telkens twee steeltjes groeien die elk een
                                     blaadje dragen. De wortelstokjes vertakken zich zo sterk
                                     dat uiteindelijk een dichte begroeiing ontstaat.




250 x 50 x 46 cm

verlichting:           2 x 36 watt kleur 92 brandduur 09.00uur – 24.00uur
                       2 x 36 watt kleur 94 brandduur 12.00uur – 17.00uur
                       2 x 36 watt kleur 83 brandduur 10.00uur – 19.00uur

Filtercap. 800 liter per uur.




hoogte 46 min 10 cm bodem = 36 (watt)

1-   Cryptocoryne pontederiifolia    14 - Eichhornia azurea (Sw.) kunth
     Schott
2-   Hygrophila sp.                  15 - Vallisneria spiralis var. torta
3-   Hydrocotyle leucocephala        16 - Najas sp.
     Cham. & Schltd.


                                              93
4-     Vallisneria neotropicalis       17 - Eriocaulon sp.
       Marie-Vict.
5-     Myriophyllum brasiliense        18 - Micranthemum micranthemoides
       (Nutall) Wettstein              19 - Aponogeton ulvaceis Bak.
       Cambess
6-     Lotus sp.                       20 - Ceratopterus thalictroides (L.)
7-     Ottelia alismoides (L.) Pers.        Brongr.
8-     Ammannia sp.                    21 - Bacopa amlexicaulis (Pursh)
                                            Wettstein
9-     Hottonia inflata Ell.           22 - Lagarosiphon muscoides Harv.
10 -   Echinodorus osiris Rataj        23 - Heteranthera zosterifolia Mart.
11 -   Lagarosiphon sp.                24 - Echinodorus tenellus (Martius)
12 -   Ludwigia palustris (L.) Ell.         Fassett
13 -   Lobelia cardinalis L.           25 - Hygroryza aristata (Retz.) Nees




1 – Eikenbladvaren Ceratopteris thalictroides
2 – Vaantjesplant Hygrophila difformis
3 - Kersenblad of Tabaksplant Hygrophila corymbosa
4 - Belgisch groen Hygrophila polysperma


Eendekroos              Lemna minor

Eendekroos kleurt grachten groen.
Diverse grachten (foto: Oosteinde) in Delft zijn momenteel groen van kleur. Het wordt
veroorzaakt door een tapijt van kleine drijvende waterplantjes, het zogenaamde
'eendekroos'. Meestal vermeerdert het eendekroos zich in hoog tempo door zichzelf steeds te
delen. De plant voelt zich op veel plaatsen thuis, vooral in rustig water. Ook wordt ze
gemakkelijk over grote afstanden meegevoerd, bijvoorbeeld aan de poten en vleugels van
watervogels. De in het water hangende worteltjes onttrekken voedingsstoffen aan het water,
zodat algen geen kans meer krijgen zich te ontwikkelen.

Vaak wordt verondersteld dat kroos weinig waarde heeft als drijfplant in een aquarium.
Wanneer een aquarium goed draait en er geen problemen zijn met de plantengroei en de
waterkwaliteit, dan is dit ook wel zo. Kroos vermeerdert zich namelijk zeer snel en al gauw
ligt er een deken van deze plantjes op de oppervlakte van het water. Dit houdt natuurlijk het
licht, waar onze planten het van moeten hebben, in belangrijke mate tegen.

Daar ik een fanatieke aquariaan ben, heb ik een aantal kleine en grote aquaria, waarin zich
af en toe natuurlijk ook wel eens problemen voordoen. In de meeste van mijn bakken laat ik
het kroos (Lemna minor) welig tieren. Totdat het tapijt te dik wordt. Dan schep ik het af tot
nog geen tiende van het oppervlak bedekt is. Het kroos kan dan weer alle kanten op. Nu heb
ik een jaar geleden een aquarium van 150 bij 50 bij 50 cm opnieuw ingericht en ik kon deze
bak niet aan de gang krijgen. Ik probeerde van alles (ijzer, plantenvoeding, veel Vallisneria,
waterverversen etc.), maar de algen (bruine, blauwe en draadalgen) bleven groeien, terwijl
de planten (zelfs Waterpest en Boomblad) verkommerden.




                                               94
Als liefhebber baal je daar natuurlijk van en ik probeerde van alles. Alle algen weggehaald
en maar weer eens een dot kroos erbij. De algen begonnen alweer snel te groeien, maar ook
het kroos begon aan te slaan. Na een dag of tien was heel het wateroppervlak bedekt met
kroos en sommige planten begonnen al nieuwe bladeren te krijgen. De algen daarentegen
werden snel minder en na een maand waren deze geheel verdwenen. Alle planten groeiden
nu goed en er kon alweer wat kroos worden weggeschept.

Sinds een maand of drie draait deze bak nu probleemloos, dankzij het simpele eendekroos.
Voor een aquarium heeft dit plantje dus wel degelijk waarde. Het is namelijk zo dat in de
natuur het kroos veel voorkomt in wateren met veel organische verontreiniging. In mijn bak
had ik door een voedingsbodem, slechte plantengroei, veel algen en ook veel organisch afval.
Het kroos kon hier goed op gedijen en heeft in korte tijd de afvalstoffen in het water
gedecimeerd. De algen kregen toen geen kans meer en de planten konden weer groeien.
Wanneer u dus een bak met problemen heeft, dan zou ik zeker eens het zogenaamde
Eendekroos proberen. Baat het niet, het schaadt ook niet. In Nederland komen vijf
kroossoorten voor. Het kroos dat ik heb gebruikt, komt het meest voor. Het heeft vier
schijfvormige blaadjes, die aan beide zijden groen zijn. Het drijft op het water en heeft één
worteltje. De Lemna minor bloeit zelden en heeft dan minuscule bloempjes. Gebruik geen
kroos in kweekbakken. Er zitten soms klokdiertjes, poliepen en andere voor vissen
schadelijke diertjes tussen.

Marsilea quadrifolia         klavertjevier Noordelijk halfrond

Watervaren, die bladeren vormt die op dat van een klavertje vier lijken, deze staan op stelen
die zeer variabel in lengte kunnen zijn. Zeer attractieve plant, die eigenlijk meer voor een
palludarium geschikt is.
                                               Vraagt veel licht en groeit maar matig. Kan 70 a
                                               80 cm hoog worden en 30 cm breed. Water
                                               temperatuur van 15 tot 23°C, een Ph van 6 tot
                                               7, een Dh waarde tuusen de 5 en de 20°. Unieke
                                               plant, die echter de neiging heeft om door het
                                               wateroppervlak te schieten, wat in een
                                               aquarium niet de bedoeling is. Men kan dit
                                               voorkomen door of hem steeds terug te
                                               snoeien, en een soort van bonsai te creëren, of
                                               door hem gedurende maanden aan een steeds
                                               hogere waterstand te laten wennen. Vraagt
                                               sterke belichting en eerder lage temperaturen,
                                               indien mogelijk direct daglicht. Een zeer rijke
bodem is een must. Zoals gezegd moeilijke
aquariumplant, zeker niets voor een
beginner, dit is iets voor gevorderden en dan
nog. Als men hem kan houden is hij echter
schitterend.

Myriophyllum alterniflorum           Europa

Heeft graag een zonnige plaats, kan
een l;engte bereiken tot 150cm. Over-
blijver, maar wil wel helder kalkarm
water en arme grond.




                                              95
Myriophyllum verticillatum           Kransvederkruid.

                                     Onder waterplant - hoewel het mischien moeilijk is om
                                     erg enthousiast te worden over een plant die zijn hele
                                     leven vrijwel voortdurend onder water doorbrengt,
                                     denk ik dat de vederkruiden de mooiste zuurstof
                                     leveranciers zijn. Myriophyllum is een vrij groot
                                     geslacht dat wereldwijd voorkomt met enkele zachte
                                     soorten die uitsluitend voor het tropische aquaria
                                     geschikt zijn, naast de winterharde soorten. De naam
                                     Myriophyllum ( veel bladeren) zegt het al, hoewel het
                                     mischien beter is om van ontelbare fijn gedeelde
                                     blaadjes te spreken.

                                     In de zomer, klein, rose of geelachtig, aan lange aren
                                     boven het water oppervlak uitstekend.

Het blad blijft ook in de winter groen, in
regelmatige kransen aan de stengels,
meestal fijn gedeeld met geveerd uiterlijk;
waar bladeren aan stengels boven water
verschijnen is het blad meestal veel
minder fijn gedeeld dan bij bladeren
onderwater.
Houdt van volle zon tot lichte schaduw.
Speciale eisen: geen, hoewel M.                                    verticillatum en
M.spicatum altijd                                       het best in kalkrijk water groeien.

Ze zijn zeer zeer winterhard (M.verticillatum en
M.spicatum) verdragen min 20 °C - redelijk
harde soorten (M.aquaticum) verdragen ongeveer
min 5 °C, maar overleven ook in kouder water
door tot op een minimum af te sterven en op de
bodem te slapen.
Maximale grootte: varieert per soort, maar stengels
worden tot 2 à 3 meter lang. Aan de basis groeien de
planten tot 30 x 30 cm in drie jaar, de plant loopt
van daaruit weg.
Jonge planten, in de lente, gooi ze in het water
verzwaard met een steentje.




                                              96
Potamogeton Densus Dichtbladig Fonteinkruid               Europa, Azië, n.-Afrika

Dicht op elkaar zittende glanzende lichtgroene
iets doorschijnende langwerpige bladeren.
Vermeerderen door stekken van toppen en
zijscheuten. Watertemperatuur 10 tot 15°C.
maar doorstaat ook lagere temperaturen. Ideaal
voor koudwater aquaria. Ph neutraal tot licht
alkalisch. ( betekend dus 7 tot 7.5)

Waterhardheid = matig.
Belichting = sterk.
Zandbodem, maar wordt in koud water
aquaria veel gebruikt om het water te
verbeteren




                                                            Potamogeton crispus

Potamogeton crispus          gekroesd fonteinkruid        Europa

Bloemkleur: rood met crème, bladeren:
groen en doorschijnend, fraai gekroesd
fonteinkruid lijkt wel zeewier en is in
heems in Europa en verwilderd in de
V.S. Het is een uitstekende zuurstof
leverancier die ook nog eens leuk bloeit
met opvallende rood met crême bloemen
die aan de einde van de stengels boven
water uitsteken. Het 15 cm grootte
fraaie blad is groen tot bronskleurig,
doorschijnend en ondergedoken. De
bladeren kunnen wintergroen blijven in
zachte winters en als ze diep genoeg in
de vijver zijn aangeplant, dit wil zeggen
op minimum 60 cm diepte.
 …………                             ………………                        Potamogeton Densus
De bladeren zijn eerst plat met een getande rand; later gaan ze omkrullen (vandaar de naam
gekroesd) en zich oprollen.
Gekroesd fonteinkruid kan groeien op open plaatsen in de volle zon en mag in stromend
water worden gezet. Het water mag vooral niet te hard verwarmd worden door de zon want
dan treden groeistoornissen op. In de schaduw zullen de bladeren van licht naar
donkergroen verkleuren.

De vermeerdering is makkelijk uit stengelstek. In april kan je nieuwe uitlopers afsnijden en
oppotten in een mengsel van klei en laagveen. In mei kan je een nieuwe groei onder een
knoop afbreken. Zo'n stek van een 20 cm lengte kan best minimaal 3 knoppen hebben.
Beschadig de stek niet. Het onderste blad verwijderen. Voorzichtig inpotten want de stekjes
zijn zeer broos en breken makkelijk. Na enige weken kan je wortels verwachten.
De bladeren bieden een heel goede schuilplaats voor vissen.


                                             97
Slakken vreten aan de jonge, zachte bladeren.
Stof is een grote vijand van het fonteinkruid. Door wind kan er stof in het water terecht
komen en de bladeren bevuilen. Ga met een visnetje langs de bladeren zodat het stof eraf
waait en naar de bodem zakt.
Het is een echte onder water zuurstofplant. voor een plantkundige is het geslacht
potamogeton met de saaie volksnaam fonteinkruid, een nachtmerrie. Dat ligt vooral aan het
feit dat het een geslacht met enorm veel soorten is die allemaal zeer variabel zijn, zodat het
vaak vrijwel onmogelijk is vast te stellen waar de ene soort begint en de andere eindigt.
Voor de vijver liefhebber kan het geslacht tot 2 soorten beperkt worden, die niet erg mooi
zijn, maar wel heel doeltreffend als ze de ruimte krijgen. Ze sterven af en overwinteren met
winter knoppen. Die lopen in het voorjaar weer uit. Potamogeton is eerder een plant voor
grote vijvers of meren dan voor het kleine tuinvijvertje.

In de zomer, klein, in groenbruine aren die boven water uitsteken. Bladverliezend, geheel
onderwater, donkergroen, smal langwerpig met golvende randen.Potamogeton crispus doet
aan zeewier denken,Potamogeton pectinatus is meer grasachtig.
Volle zon tot lichte schaduw. Zeer winterhard, verdraagd tot min 20 °C.

De stengels bereiken 1 tot 2 meter lengte; op de vijver bodem meet de basis na drie jaar ca.
30 x 30 cm. De plant groeit van daaruit verder weg. Zelfs in grote vijvers is jaarlijks
uitdunnen noodzakelijk. Vermeerderen: door deling in de lente. Potamogeton crispus,
golvende randen.P.pectinatus, Fijn gedeeld, tamelijk grasachtig blad.

Potamogeton natans           drijvend fonteinkruid Europa

Drijvend fonteinkruid is eigenlijk geen
zuurstofplant maar wordt er vaak wel aan toe
gerekend omdat veel andere Potamogeton's dat
wel zijn. Maar er zit geen groen onder water, dus
wordt daar ook geen zuurstof geproduceerd. De
puntig, ovale bladeren van deze soort drijven bij
wijze van uitzondering op het water. Ze zijn tot 10
cm lang en 4 cm breed en bij het ontrollen
roodbruin gekleurd. Daarna, omstreeks eind van
mei, veranderd de kleur naar groenbruinig. De
lintvormige onderwaterbladeren blijven echter
rood bruin van kleur. De bloeikolven tot 8 cm lang,
die tussen het blad boven water uit steken, zijn
tamelijk onopvallend groen. De planten ankeren
zich vast met lange wortelstokken. Ze woekeren,
plant poten kan in april in een mengsel van klei en
laagveen. Eind april kan je ook stukken nemen van
de wortelstokken.
De jonge, zachte bladeren zijn en lekkernij voor
slakken en de leliekever.




                                              98
Najas- (Nimfkruid) wereldwijd

Waterplant welke 10 tot 70cm groot kan worden, zwak brak tot zwak stromend zoetwater,
voedselrijk en basisch. Zonnige omgeving.. Wereldwijd, voornamelijk in warmere streken.




                                                     Najas Minor

Sagittaria sp.

Verspreidingsgebied Gematigde en warme zones. De Sagittaria soorten zijn onderling vaak
zeer verschillend. De submerse bladeren zijn een bladschijf. S.Saittafolia komt voor in
europa. S.Subulata en S.Platyphylla uit het zuiden van de U.S.A. zijn geschikte
aquariumplanten. Vermeerderen door uitlopers. Temperatuur 15-25ºC, optimaal 20ºC. pH =
neutraal tot licht alkalisch. Waterhardheid = matig hard. Belichting = matig tot normaal.
Oeverplant - Sagittaria sagittifolia is een van de meest robuuste en algemene oeverplanten in
onze wilde natuur.De bladeren zijn prachtig,maar de planten woekeren en moeten goed in de
gaten gehouden worden.In grote vijvers worden ze door eenden ontworteld,die eten de
knollen.

In de zomer heeft ze vrij grote bloemen, wit met
een donkerpaarse vlek aan de kroonbladbeses.
Bladverliezend, met drie bladtypen, groot, groen,
glanzend en pijlvormig aan planten die als
oeverplanten groeien; min of meer ovale
drijvende bladeren en langwerpige ondergedoken
bladeren die vroeg in de lente uit knollen onder
water gevormd worden.
Volle zon tot heel lichte schaduw.
Waterdiepte : 0 tot 10 cm als oeverplant,maar
ook tot 60 cm diep als ondergedoken waterplant.
Verdraagt – 15 tot – 20 °C. Wordt 50 cm hoog
en in twee jaar ca.30 cm breed. Planten of knollen in de lente of in de herfst,het best direct in
de vijvergrond bij grote vijvers of in grote manden,hoewel ze te sterk groeien om ze daarin in
toom te houden.Kan ook als onderwaterplant en plant met drijvend blad gebruikt worden
door ze met een gewicht verzwaard in dieper water te gooien. Dode stengels in de herfst
verwijderen.Eens per 2 – 3 jaar opnemen en delen.
Vermeerderen door delen in de lente, door afnemen en appart inplanten van overwinterende
knollen die in de herfst aan de uitlopereinden gevormd worden en door zaaien in de lente.




                                               99
Stratiotes aloides      krabbenscheer,


Deze plant heeft scherpe bladranden met
kleine tandjes. Eigenlijk is het een
koudwaterplant en dus niet geschikt voor
hoge temperaturen. Zij moet trouwens ook
koel overwinteren. Daartegenover staat dat
deze plant uitermate decoratief is. Naast het
los drijven, kan zij ook op het kienhout
worden geplaatst.

Krabbescheer zijn merkwaardige planten die vooral een ondergedoken bestaan lijden, maar
als het voorjaar (vanaf eind maart) komt en gaan bloeien, bovenkomen. Ze steken dan een
deel van hun bladeren en witte bloemen boven water uit.
Wanneer het water kouder wordt vormt zich onderaan de planten een kalkmassa waardoor
ze naar de bodem zakken om te overwinteren. Eigenaardig misschien, maar zijn er meer
planten die dat kunnen. Ze vormen hele klusters planten die onderling verbonden zijn. De
planten halen hun voedsel direct uit het water. Sommige planten hebben alleen mannelijke
bloemen (vrij zeldzaam), andere alleen vrouwelijke (het meest voorkomend). De mannelijke
bloemen staan in groepjes, de vrouwelijke staan meestal alleen. De bloemen worden vaak
door insecten bezocht. De schutblaadjes aan de bloemstelen lijken op krabbescheer. Mooie
krans van honingkliertjes. De stijve bladeren zijn 40 cm lang en 4 cm breed met stekelige
tanden aan de randen. De bladeren staan in rozetten die zelfs een doorsnede tot 50 cm
kunnen bereiken. Vanaf het eind van maart komen ze boven het wateroppervlak uit.

Nederlandse naam: krabbescheer, wateraloë

Bloeitijd: 5-8 Bloemkleur: wit Bladeren: 40 cm lang en 4 cm breed. Diepte: -80/-35

Krabbescheer vermenigvuldigd zich sterk door uitlopers. Gedurende de zomer ontspringen
uit de bladoksels 3 uitlopers met 3 tot 5 dochterplanten. In de herfst zinkt de moederplant
met haar uitlopers naar de bodem. In het voorjaar (eind maart) tot de zomer verschijnen de
jonge planten aan het oppervlak. De moederplanten sterven dan later af want eigenlijk is
krabbescheer een tweejarige plant.

In april kan jezelf de jonge uitlopers van de moederplanten scheiden.

Vissen: Krabbescheer biedt kleine visjes een ontsnappingsmogelijkheid bij een
achtervolging. Ze schuilen tegen de bladeren en omdat deze wat scherp zijn kan de oudere
vis geen snelle achtervolging inzetten.

Lemna minor of andere soorten (Eendekroos) Midden Europa

Eendekroos wordt vaak samen met zelf geschept levend voer in het aquarium gebracht. De
vermenigvuldiging van deze plantensoort is ongelooflijk snel. Daarom wordt eendekroos
vaak als onkruid beschouwd. Als je het eenmaal in de bak hebt, raak je het haast niet meer
kwijt. Maar als je het regelmatig afschept, zorgt het restant voor het dempen van het licht
zonder andere planten echter te veel in het donker te zetten. Daarenboven zijn goudvissen er
dol op. Eendekroos kan dus best de sla vervangen. Dat is trouwens nog veel goedkoper ook!

Komt algemeen voor in België en Nederland en in de meeste gebieden met een normaal
klimaat. Velen onder jullie zullen dit drijfplantje vervloeken. Eendekroos wordt vaak
bestempeld als een 'ware plaag' in het aquarium, en ik zal dit niet ontkennen ook. In een
korte tijd kan hij inderdaad het volledige wateroppervlak van het aquarium overheersen.


                                                100
Door deze snelle groei kan eendekroos alle licht voor de overige planten wegnemen.
Ondanks dit alles ben ik voorstander van dit kleine drijfplantje. Met wat inspanning is het
teveel aan dit plantje in het aquarium vlug weggeschept. Gezien de voordelen van het
plantje, is dit een kleine moeite die ik er graag bijneem.

Eendekroos groeit onder alle omstandigheden van de
waterkwaliteit ontzettend snel. Door deze snelle groei
verbruikt hij aanzienlijke hoeveelheden nitraat, wat een
groot voordeel is. Eendekroos verdraagt een
temperatuur van 32 graden Celsius probleemloos, wat
hem uitermate geschikt maakt voor het
discusaquarium. Zelfs temperaturen ver onder het
vriespunt vormen geen probleem. Daarmee is
eendekroos ook geschikt voor de tuinvijver. Af en toe
mocht ik al bemerken dat mijn discusvissen graag een
blaadje eendekroos lusten. Ik beschouw dit plantje dan
ook als een aanvulling van hun gevarieerde menu.




Welke soorten planten moet in een nieuw ingericht aquarium ?
Snel groeiende planten zoals : Waterpest, Vallisneria Torta, Ludwigia Arcuata, Cabomba
aquatica.


                               Beplantingsplannen

Persoonlijk ben ik een liefhebber van een dicht beplant aquarium. Al vanaf het prille
begin heb ik altijd gestreefd naar een optimale beplanting, maar dit is makkelijker
gezegd dan gedaan. Natuurlijk is het mij met de tijd wel een aantal keer gelukt mijn
aquarium naar tevredenheid in te richten, maar toch is het mij nog niet steeds niet
gelukt om voor een langere periode dan zo'n half jaar het aquarium naar mijn zin te
houden. Vooral problemen met algen, maar ook mijn zucht naar het proberen van
steeds nieuwe planten hebben er met de tijd zeker toe geleid dat een mooi
beplantingsplan bijna compleet op de schop ging voor iets nieuws.

De beplanting van een aquarium is een dynamisch geheel en de ontwikkeling van
een beplantingsplan kan soms behoorlijk lang duren. Hoewel veel mensen snel
resultaat zullen willen zien is dit in praktijk zelden mogelijk. Op deze pagina wil ik
dan ook aan de hand van foto's van mijn eigen aquarium en beplantingsplannen
laten zien hoe mijn aquarium zich met de tijd ontwikkelt heeft. Hierbij zal er zowel
aandacht besteed worden aan de opbouw van de beplantingsplannen, de problemen
en natuurlijk ook de successen. Echter alvorens met de beschrijving van de
beplantingsplannen te beginnen zal ik eerst proberen een aantal grondbeginselen uit
te leggen die nodig zijn om een beplantingsplan voor het aquarium op te stellen.

De theorie achter een beplantingsplan

De beplanting van een aquarium is voor een sterk deel ook afhankelijk van de
persoonlijke smaak van de persoon in kwestie. Toch zijn er voor het samenstellen
van de beplanting voor een aquarium wel een aantal grondregels die redelijk


                                             101
universeel toepasbaar zijn. Voor de één zullen deze regels haast zo heilig zijn als de
bijbel, terwijl voor de ander dit alleen maar geld als een mooi uitgangspunt om mee
te beginnen. Hieronder staan de belangrijkste grondregels voor het samenstellen
van een beplanting voor een aquarium weergegeven.

Kies planten die bij het aquarium passen
Er zijn veel aquariumplanten te koop, maar deze stellen lang niet altijd dezelfde
eisen. Vooral de verlichting is vaak een belangrijk uitgangspunt bij het kiezen van
planten. In een zwak verlicht aquarium zullen veel planten die een hoge
lichtintensiteit eisen het niet goed doen, waardoor dit soort planten beter niet
gebruikt kunnen worden in een dergelijk aquarium. In een sterk verlicht aquarium
is het meestal wel goed mogelijk om ook planten te gebruiken die minder hoge eisen
aan het licht stellen. Ook is het beter om geen planten aan te schaffen die zo groot
kunnen worden dat ze na enige tijd niet goed meer in het aquarium passen.

Het formaat van planten
Bouw de beplanting van het aquarium van laag naar hoog op. Gebruik voor de
voorgrond lage planten en gebruik voor de achterzijde planten die de achterwand
mooi afdekken. Plaats geen lage planten achter hoge planten, waardoor de lage
planten niet goed zichtbaar meer zijn.

De bladvorm van planten
Probeer te vermijden dat planten met dezelfde bladvorm naast elkaar komen te staan. Door
planten met verschillende bladvormen naast elkaar te plaatsen komen plantengroepen beter
tot hun recht.

De kleuren van planten Ook voor de kleuren van planten geldt dat planten met dezelfde
kleuren beter niet naast elkaar kunnen staan. Een veelgebruikt contrast tussen kleuren is
bijvoorbeeld een combinatie van rood-bladige planten naast licht groene planten. Echter
ook het verschil tussen donkergroen en lichtgroen is een bruikbare combinatie om verschil
in bladkleur te creëren.

De plaatsing van planten
De manier waarop planten in een aquarium worden gezet kan voor een groot deel bepalen
hoe zij tot hun recht komen. Zo is het voor veel planten nodig om een ze in een groep bij
elkaar te zetten, om ze volledig tot hun recht te laten komen. Ook is het mogelijk om met
bepaalde planten een zogenaamd straatje te maken, waarbij de planten van laag naar hoog
geplant worden om een mooie groep te vormen en diepte te creëren. Ook de plaatsing van
zogenaamde solitaire planten in het aquarium, die vaak als blikvanger fungeren, kan
belangrijk zijn. Bij dit soort planten is het meestal gebruikelijk ze enigszins uit het midden
van het aquarium te plaatsen, waardoor zij beter tot hun recht komen. Ook wordt er vaak
afgeraden om symmetrie in het aquarium aan te brengen, zoals bijvoorbeeld niet links en
rechts dezelfde planten te gebruiken.

Van de vijf hierboven genoemde punten zijn naar mijn menig vooral de eerste vier punten
vrij universeel bruikbaar, ongeacht de persoonlijke smaak. Het laatste punt oer de
plaatsing van planten is vooral een aardig uitgangspunt, maar zeker het vermijden
van symmetrie vind ik meer iets dat met persoonlijke smaak te maken heeft dan dat
het als een harde grondregel gezien moet worden. Persoonlijk heb ik het gebruik van
symmetrie meestal wel vermeden, maar het kan naar mijn menig ook juist gebruikt
worden om een bepaalt effect in het aquarium juist extra te versterken.



                                              102
Beplantingsplannen in mijn aquarium

Hieronder staan een aantal foto's van beplantingen die ik in het verleden in mijn
aquarium gehad heb. Naast de foto's staat telkens een korte toelichting over de
getoonte foto. Door op de foto van de beplanting te klikken kan telkens een
uitgebreide beschrijving van het beplantingsplan geopend worden, met uitgebreide
toelichting op het beplantingsplan. Ook is bij een aantal beplantingsplannen de
opbouw van de beplanting beschreven wat toegelicht wordt met foto's van de
opbouw.
                                De foto van dit eerste beplangingsplan op deze pagina is
                                gemaakt op 9 juni 2000. Hoewel het alweer enige tijd
                                geleden is dat ik dit beplantingsplan in mijn aquarium
                                had, vindt ik dit tot nog toe het meest geslaagde die ik
                                met de tijd gehad heb. Naast dat er een in dit
                                beplantingsplan een mooi contrast te zien is tussen
                                bladvorm en kleur, waren de planten in dit
                                beplantingsplan over het algemeen gemakkelijk te
                                houden in mijn aquarium. Meer informatie over dit
                                beplantingsplan is te vinden door op de foto links te
                                klikken met de muis

                                De foto links toont mijn aquarium op 12 januari 2001.
                                Dit was ongeveer het eind resultaat van een
                                beplantingsplan waar ik in oktober 2000 aan begonnen
                                was en wat een vervolg moest worden op het
                                bovenstaande beplantingsplan. Door problemen met
                                puntalgen en niet al te beste planten keuzes was de
                                opbouw van dit beplantingsplan vrij rommelig en
                                ontbraken echt duurzame planten op een aantal
                                plaatsen in het beplantingsplan. Op de uitgebreide
                                pagina over dit beplantingsplan, dat te openen is door
                                op de foto te klikken, wordt de opbouw van dit
                                beplantingsplan toegelicht met behulp van vier foto's
                                gemaakt in de periode van oktober 2000 tot en met
                                januari 2001

                              Plantendatabase
Deze pagina bevat een plantendatabase van de planten die ik in mijn aquarium
(gehad) heb. De planten staan aan de rechterkant van de pagina weergegeven. Door
op de foto van de plant te klikken met de muis wordt de pagina van de afgebeelde
plant geopend. De informatie in de plantendatabase bestaat voor een gedeelte uit
algemene informatie over de planten zoals de wetenschappelijke naam,
synoniemen( andere namen waaronder de plant aangeboden wordt), eventuele
Nederlandse naam, een omschrijving en minimaal één duidelijke foto van de plant.

De algemene informatie wordt verder aangevuld door de ervaringen die ik met de
planten heb opgedaan in mijn eigen aquarium. Met de beschreven ervaringen moet
er rekening gehouden worden dat de ervaringen met de planten in mijn aquarium
kunnen verschillen van de ervaringen die andere mensen met deze planten hebben
opgedaan onder andere omstandigheden. Naar mijn mening zijn de


                                        103
omstandigheden in mijn aquarium voor de planten redelijk goed. De tabel hieronder
geeft aan welke goede en slechte punten in mijn aquarium aanwezig zijn voor de
plantengroei. Meer uitgebreide informatie over deze punten is in andere delen van
deze site terug te vinden.


             Informatie over mijn aquarium m.b.t. de plantgroei
     Groei bevorderende punten                       Groei beperkende punten
                                              Meestal meer dan de "gewenste"
Goede water samenstelling voor de             hoeveelheid puntalgen in het aquarium.
meeste aquariumplanten: pH 7-7.2, KH          Vooral lichtbehoeftige planten en planten
4º-6º dH, watertemperatuur van rond de        met dunne bladeren ondervinden
25 ºC.                                        (regelmatig) hinder van deze algen in
                                              mijn aquarium.
                                              Door het ontbreken van een
                                              bodemverwarming en de plaatsing van
Voldoende voedingstoffen aanwezig:
                                              het aquarium in een relatief koude
bodembemesting, CO2 bemesting en in
                                              ruimte, worden de planten nog wel eens
beperkte mate een basis- en
                                              in hun groei gehinderd door zogenaamde
spoorelementen toevoeging aan het
                                              "koude" voeten wanneer in de winter de
water.
                                              kamertemperatuur vaak niet hoger is dan
                                              10 tot 15 ºC.
Voldoende verlichting voor de meeste
planten. Het aquarium is verlicht
(geweest) met een verlichting van 0.42
                                              -
Watt/liter (lumilux) TL verlichting (2*18
Watt) tot 0.63 Watt/liter standaard TL
verlichting (3*18 Watt).

                             De planten verzorging
Planten hebben licht nodig. Een plant zet Co2 om in zuurstof, deze zuurstof hebben je vissen
nodig om te kunnen overleven. Zorg daarom voor een goede TL, speciaal voor planten. Deze
TL-balken hebben een rode kleur. Heb je slechts ruimte voor één TL-balk, dan kun je beter
een normale TL nemen, omdat de rode kleur de kleuren van je vissen verbeteren.
Vervang de TL-balk twee jaar. Koolstofdioxide is nodig om de plant te laten groeien, tevens
zorgt dit ervoor dat schadelijke stoffen (ammonium en nitraat) uit het water worden
afgebroken. Co2 komt in het water terecht doordat je vissen dit uitademen. Wanneer dit niet
vldoende is dan kun een speciaal Co2-apparaat aanschaffen, maar deze zijn erg duur. Maar
er bestaan ook speciale tabletjes die Co2 in het water brengen. Zorg ervoor dat je
wateroppervlak niet in beweging is, dit drijft Co2 af. Mineralen worden door de planten
opgenomen via de wortels en/of de bladeren van de plant, en zijn nodig voor de groei van de
plant. We kennen twee soorten, hoofdvoedingsstoffen waar je planten veel van nodig
hebben en sporenelementen. De hoofdvoedingsstoffen zijn, stikstof (N), Fosfor (P), Zwavel
(S), Kalium (K), Calcium (Ca) en Magnesium (Mg). Deze voorkomen dst de bladeren
afsterven, groeistoornissen en misvormingen. De sporenelementenzijn, IJzer (Fe),
Koper (Cu), Mangaan (Mn), Zink (Zn), Boor (B), Molybdeen (Mo), Vanadium (V).




                                            104
Je kunt deze mineralen kunstmatig in het water brengen door b.v. een voedingsbodem in
het aquarium aan te brengen of door voedingsbolletjes in de grond te stoppen. Maar ook
door vloeibare plantenmest toe te voegen.

De voordelen nog eens op een rijtje:

       Waterplanten nemen de schadelijke stoffen zoals ammonium en nitraat op uit
       het water, deze stoffen zijn schadelijk cq. dodelijk voor vissen als ze eenmaal
       zijn omgezet in ammoniak en nitriet.
       Waterplanten zorgen ervoor dat het water rijk is aan zuurstof. Vissen hebben
       zuurstof nodig om te overleven. In het water zit ca. 5% zuurstof. In lucht 21%.
       Waterplanten bieden schuilplaatsen aan jonge vissen, en volwassen vissen die
       behoefte hebben aan een veilige schuilplaats.
       Een aquarium met waterplanten zorgt ervoor dat je een echt stukje natuur in
       huis haalt.

Tips voor aquariumplanten:

Rode planten zijn vaak lastiger en hebben
behoefte aan meer ijzer en licht.
Bij het opstarten van een bak is het handig
om snelgroeiende planten in het aquarium
te zetten, zoals Waterpest, Cabomba soorten
en Belgisch groen. Deze planten kunnen een
teveel aan vuilstoffen door een gebrek aan
bacteriële aanwezigheid verwijderen.
Planten met dikke stengels en grote
bladeren hebben in de regel minder licht en
voedingstoffen nodig. Voeding in de bodem
is voor de planten wel belangrijk. Planten
met dunne stengels, dunne naaldachtige
bladeren en grasachtigen hebben in de regel meer licht en vloeibare voedingsstoffen nodig.
Bodembedekkers hebben in de regel veel meer licht nodig, omdat de afstand van de bodem
tot de lampen groter is. Haal loodjes, potjes, schuim ed. van de planten af en verwijder dode
bladeren. Plant de planten ver genoeg uit elkaar zodat het licht en water erbij kan. Plant
aquariumplanten in groepjes voor een mooi effect. Snoei wanneer nodig. Haal
stengelplanten er helemaal uit, met wortel dus, en knip ze schuin af net boven een
vertakking naar bladeren. Zorg ervoor dat je geen bladeren in het grind duwt. Dit kan je bij
voorkeur doen bij het wekelijkse water verversen. Dode planten en bladeren verwijderen.

                                          Algen
Algen zijn planten die in ieder aquarium in meer of mindere mate voorkomen. Problemen
met algen komen dan ook zeer vaak voor in het aquarium en zijn voor vele mensen een
ergernis. Ook in mijn aquarium konden algen vanaf de start niet uitblijven en nu enkele
jaren later ben ik nog steeds bezig het aantal algen in mijn aquarium te verminderen. Toch
is de werkelijkheid minder negatief dan de voorgaande zin doet vermoeden, want hoewel de
strijd nog niet ten einde is, heb ik met de tijd toch wel een aantal veldslagen van de algen
gewonnen. Naast het feit dat de algen in mijn aquarium al redelijk gereduceerd zijn, heb ik
de afgelopen jaren ook een behoorlijk portie praktijk ervaring opgedaan in de bestrijding
van algen waaraan ik een groot deel van deze pagina zal wijden. Echter voordat ik een
beschrijving zal geven van mijn strijd tegen algen zal ik proberen een duidelijk beeld te
geven over algenproblemen en de moeilijkheden met de bestrijding hiervan.



                                             105
Waardoor ontstaan algen problemen

Een zeer simpele en veel genoemde verklaring voor algen problemen in het aquarium is dat
men tekort is geschoten in de verzorging van het aquariumwater en dat er iets niet in orde is
in het aquarium. Enkele oorzaken voor het ontstaan van algen problemen staan hieronder
opgesomd.

       Eén van de favorieten voedingsstoffen van algen zijn nitraten en fosfaten. In een
       aquarium waarin men niet of nauwelijks een deel van het aquariumwater ververst
       zullen deze stoffen zich al snel opstapelen, met als mogelijke gevolgen een
       algenplaag.
       Ook een tekort aan voedingstoffen voor de planten kunnen er de oorzaak van zijn dat
       algen de kans krijgen zich explosief te vermenigvuldigen. In dit geval gaat het echter
       niet om nitraten en fosfaten waar de algen zo gek op zijn, maar om voedingsstoffen
       voor aquariumplanten zoals CO2, ijzer en spoorelementen. Wanneer er een tekort
       van deze stoffen voor de planten aanwezig zijn bestaat de kans dat de
       aquariumplanten niet goed meer groeien en algen de kans krijgen zich explosief te
       vermenigvuldigen
       Ook een verkeerde verlichting kan de oorzaak zijn van algen problemen. Dit kan
       echter zowel het gevolg zijn van een tekort aan licht als een teveel. Wanneer er tekort
       licht boven het aquarium hangt om de planten goed te laten groeien krijgen algen
       vaak de kans om zich explosief te vermenigvuldigen. Als er echter teveel licht boven
       het aquarium hangt of als men de verlichting veel te lang aan laat staan per dag
       krijgen de algen wederom een kans om zich snel te vermeerderen.

Persoonlijk vindt ik echter de genoemde verklaring voor het ontstaan van algen slechts in
zijn geheel opgaat voor het ontstaan van algen problemen in het aquarium. Als de algen
echter eenmaal in grote getallen in het aquarium aanwezig zijn hoeft het helemaal niet zo te
zijn dat de algen als sneeuw voor de zon verdwijnen wanneer de waterkwaliteit weer naar
behoren is. Wanneer de algen eenmaal in grote getallen in het aquarium aanwezig zijn
kunnen zij zich over het algemeen ook nog aardig in stand houden wanneer de
omstandigheden voor de algen in het aquarium verslechterd zijn. De bewering dat in een
aquarium waarin veel algen voor komen iets niet in orde is, vindt ik dan ook enigszins
onterecht.

Moet een aquarium geheel vrij van algen zijn?




           Puntalgen op kienhout

In boeken en folders wordt nog wel eens geschreven over het algenvrij houden van een
aquarium. Hoe mooi dit ook mag klinken, in praktijk is dit niet haalbaar en ik durf zelfs te
beweren onmogelijk. In al het water komen namelijk sporen van algen voor die zich onder
de juiste omstandigheden tot algen vormen. Aangezien algen verwant zijn aan
aquariumplanten kan het dan ook niet anders dat als de omstandigheden voor de planten
ideaal zijn, er ook altijd wel een aantal algen tot ontwikkeling zullen komen. Echter een
kleine hoeveelheid algen in het aquarium is niet zo'n probleem en op sommige plaatsen


                                             106
kunnen algen het aquarium ook verfraaien. Een voorbeeld hiervan is te zien op de rechter
foto waar algen het kienhout in mijn aquarium verfraaien en een meer natuurlijk aanzicht
geven. Ook algen op de achterwand van het aquarium kunnen vaak juist mooi aandoen en
het geheel een natuurlijker aanzicht geven. Naar mijn idee zijn algen dan ook pas ongewenst
wanneer ze grootschalig op de bladeren van de planten zitten, waardoor zij de groei en de
levensduur van de planten beletten. Het doel in mijn aquarium is dan ook niet het compleet
uitroeien van alle algen in het aquarium, maar vooral te voorkomen dat de algen te
overheersend worden en de planten aantasten.
Natuurlijk zijn niet alle algen het zelfde en is de ene soort
hinderlijker dan de andere. Een algensoort die men echter
nooit moet dulden in het aquarium zijn de zogenaamde
blauwe algen. Deze algen worden ook wel cyano bacteriën
genoemd doordat zij zowel een plantaardige als bacteriële
stofwisseling hebben. Blauwe algen overwoekeren de
bodem en de planten in het aquarium en verstikken
hierdoor de planten. Ook geven blauwe algen stoffen af aan
het water die andere bacteriën in hun groei belemmeren.
Als deze algen in een aquarium voorkomen is het                       Blauwe algen(1)
belangrijk deze zo snel mogelijk te verwijderen, door ze
bijvoorbeeld met een slang van de planten en bodem af te zuigen. Er zijn geen vissen bekend
die blauwe algen eten, echter via e-mail heb ik wel vernomen dat er een slak is die blauwe
algen eet. Dit is de Pomacea bridgesi of in het Nederlands de Appelslak en in het bijzonder
de Gouden of Gulden Appelslak. Deze slak is voor een prikje te koop in aquariumwinkels en
zou een aanrader zijn voor iedereen die met blauwe algen kampt. Tevens is het belangrijk
om de oorzaak van het probleem op te sporen zodat een toekomstige plaag van blauwe algen
voorkomen kan worden.

Hoe algen in theorie bestreden kunnen worden

Zoals u in het voorgaande gedeelte van deze pagina wel duidelijk geworden zal zijn, is het
geen gemakkelijke opgave om van algen af te komen wanneer ze eenmaal in grote getallen in
het aquarium voor komen. Echter in theorie is het niet zo heel moeilijk om een tot een goede
bestrijding van algen te komen. Zoals al eerder beschreven krijgen algen vooral de kans om
zich massaal te vermenigvuldigen wanneer de omstandigheden voor de aquariumplanten
slecht zijn en er een teveel aan voedingstoffen als fosfaten en nitraten in het aquarium
zitten. Toch zullen zoals eerder al beschreven de algen niet als sneeuw voor de zon
verdwijnen wanneer de omstandigheden in het aquarium weer verbeterd zijn. Voor een
goede theoretische bestrijding van algen in het aquarium is het dan ook zaak en optimale
omstandigheden voor de planten in het aquarium te creëren, terwijl de algen in hun groei
belemmerd worden. Zo op het eerste gezicht lijkt dit een eenvoudige opgave, maar naar
mijn weten is er nog niemand die een onfeilbare methode heeft ontwikkeld die zowel ideale
omstandigheden voor de planten creëert (of behoud) en tevens de algen in hun ontwikkeling
stoort. Vooral vanwege de sterke overeenkomsten tussen planten en algen is het dan ook
een zeer moeilijke opgave om de algen te belemmeren in hun groei, zonder ook de
omstandigheden voor de planten in het aquarium te verslechteren. Een eerste vereiste om
algenproblemen te voorkomen is dan ook de toepassing van preventieve methoden. Echter
wanneer er reeds een groot aantal algen in het aquarium zitten is het naast het gebruik van
preventieve methode soms ook nodig om opzoek te gaan naar andere middelen om algen te
bestrijden. Op het vervolg van deze pagina zal ik dan ook een beschrijving geven over de
preventieve methodes die ik voor mijn aquarium heb toegepast als wel een beschrijving van
de methoden die ik voor het bestrijden van algen gebruikt heb.

De gebruikte methoden in mijn strijd tegen algen

Op het moment dat ik dit stuk schrijf ben ik al weer ruim drie jaar bezig met het aquarium
dat op deze site beschreven wordt, waarvan ik al net zo lang bezig ben met mijn strijd tegen


                                             107
algen. In deze paragraaf zal ik een beschrijving geven van de methoden die ik de afgelopen
jaren gebruikt heb om de algen in mijn aquarium te beperken. Een gedeelte van deze
methodes hebben naast het voorkomen van algen ook nog andere functies, maar een aantal
zijn ook puur gericht op het bestrijden van algen.

Algenetende vissen
Algenetende vissen zijn een goed preventief middel tegen algen problemen. Hoewel
algeneters niet snel in staat zullen zijn het aquarium geheel vrij van algen te houden zijn zij
wel een goede basis om een algenexplosie te voorkomen. Het inzetten van algeneters voldoet
ook goed aan de eis om algen in hun groei te hinderen terwijl de planten ongemoeid gelaten
worden. Wel moet men bij de aanschaf van algeneters goed oppassen dat de algeneter naast
de algen ook niet de planten beschadigd. Een goede algeneter die nog wel eens planten wil
beschadigen is de Ancistrus dolichopterus, waardoor deze vis minder goed geschikt is voor
een beplant aquarium.
Zelf heb ik ook vanaf het begin algeneters in
mijn aquarium gehad en hoewel deze niet
hebben kunnen voorkomen dat er meer algen
in mijn aquarium kwamen dan mij lief was ben
ik er persoonlijk van overtuigd dat deze vissen
de algengroei toch goed binnen de perken
kunnen houden. Wel is het zo dat er een groot
aantal algenetende vissen verkrijgbaar zijn, die
niet allemaal evengoed zijn in hun taak. Ook de
algeneters die ik vanaf het begin in mijn
aquarium had bleken niet allemaal evengoed
op hun taak berust te zijn. Bij de start van mijn           Crossocheilus siamensis
aquarium had ik twee vissen van het soort
Otocinclus affinis en twee van het soort Epalzeorhynchus sp. (waarvan ik in eerste instantie
dacht dat het de vis Crossocheilus siamensis was. De twee vissen van het soort Otocinclus
affinis voldeed wel aardig aan de verwachtingen, maar gezien het kleine formaat van deze
vissen waren deze (wel zoals verwacht) niet in staat om met zijn tweetjes het aquarium vrij
van algen te houden. Voor het grovere werk had ik in gedachten gehad dat de vis
Crossocheilus siamensis goed geschikt was, maar aangezien de vissen die ik aangeschaft had
niet van deze soort bleken te zijn, maar van het soort Epalzeorhynchus sp. bleken deze niet
opgewassen tegen de dikke laag groene algen die mijn aquarium in de begin fase trof. Ook
zijn de vissen van het soort Epalzeorhynchus niet zo gecharmeerd van elkaars gezelschap,
waardoor deze vissen samen voor behoorlijk wat onrust in het aquarium kunnen zorgen.

Later heb ik nog twee algeneters in mijn aquarium geplaatst waarover ik wel een stuk
positiever ben 1 hiervan is de al eerder genoemde Crossocheilus siamensis en de ander de
vis Helostoma temminckii die in Nederland ook wel beter bekend is als de zoenvis. De eerste
genoemde vis Epalzeorhynchus siamensis bleek een ware topper te zijn en is vanaf het begin
dat ik hem in mijn aquarium had tot en met nu een uitstekende en ijverige algeneter. Toch
is deze vis niet geheel in staat de puntalgen die mij de afgelopen 1,5 tot 2 jaar vooral dwars
hebben gezeten goed te lijf te gaan doordat deze algen zich zeer sterk op de bladeren
hechten waardoor de algeneters meer als een grasmaaier functioneren dan in staat zijn deze
algen geheel te verwijderen. De zoenvis die ik zo'n 2,5 jaar in mijn aquarium heb gehad
bleek ook een zeer ijverige algeneter te zijn die naar mijn idee vooral goed in staat was
zachte algen van de planten te verwijderen.

Over het algemeen kan er gezegd worden dat algeneters een effectief middel zijn in de
bestrijding tegen algen, maar natuurlijk hebben zij ook hun beperkingen. Zo moet er altijd
rekening gehouden worden dat de algeneters ook goed in het aquarium passen en of de
vissen onderling wel bij elkaar in één aquarium kunnen. Ook is mij in mijn aquarium
opgevallen dat de algeneters er de voorkeur aan geven om planten met grote bladeren af te


                                              108
grazen en de planten met veel, fijne bladeren liever links laten liggen. Dit laatste kan
natuurlijk verklaard worden doordat het voor de algeneters veel makkelijker is om een paar
grote bladeren af te grazen dan vele tientallen kleine blaadjes stuk voor stuk af te grazen.

Aquariumplanten

Hoewel aquariumplanten niet alleen dienen om algen in het aquarium te voorkomen en
meestal vooral om hun decoratieve functie in het aquarium geplaatst worden kunnen
aquariumplanten goed bijdragen tot het beperken van algen. Goed groeiende planten
blijken een goede weerstand tegen algen te hebben, waardoor algen zich niet snel op de
bladeren af zullen zetten. Ook zullen aquariumplanten met de algen om voedsel concurreren
waardoor planten kunnen voorkomen dat de algen een overdaad aan voedingsstoffen tot
hun beschikking kunnen krijgen. Echter wanneer de groeiomstandigheden voor de planten
niet optimaal zijn of er moeilijk te houden planten in het aquarium geplaatst worden
kunnen aquariumplanten net zo goed als een
"algenmagneet" werken als algen voorkomen.
Ook ik kwam er al snel achter dat planten in het
aquarium net zo gemakkelijk algen kunnen aantrekken
als dat ze algen kunnen voorkomen. In de beginfase van
mijn aquarium had ik een aantal lastig te houden planten
die beter waren in het aantrekken van algen dan het
voorkomen. De twee planten die in mijn aquarium de
meeste moeilijkheden gaven op dat moment waren de
planten Didiplis diandra en Rotala wallichii, maar ook de
plant Hygrophila difformis die vaak geadviseerd wordt
voor een nieuw opgezet aquarium bleek behoorlijk
gevoelig te zijn voor algen. Naast het feit dat deze planten
gevoelig bleken voor algen, hadden deze planten ook het
nadeel dat ze kleine of fijn vertakte bladeren hadden die
over het algemeen genegeerd werden door de algeneters
die hun tijd liever bestede aan de planten met grotere
bladeren. Met de tijd heb ik toch ook een groot aantal
aquariumplanten in mijn aquarium gehad die een
uitstekende weerstand tegen algen hadden. De planten
die in mijn aquarium een goede weerstand tegen algen
hadden waren lang niet altijd de snel groeiende planten,
maar vooral de planten met wat hardere, stevigere of              Hygrophila difformis
dikke bladeren. Enerzijds zal dit komen doordat planten
met harde bladeren niet zo gevoelig zijn voor puntalgen (die veel in mijn aquarium
voorkomen) dan planten met tere bladeren, maar ook toen ik nog een dikke laag groene
algen op een hoop planten had waren de planten met stevigere bladeren over het algemeen
beter bestand tegen deze algen. Meer informatie over planten en algen kan gevonden worden
op de pagina Dicht op elkaar zittende glanzende lichtgroene iets doorschijnende langwerpige
bladeren. Vermeerderen door stekken van toppen en zijscheuten. Watertemperatuur 10 tot
15°C. maar doorstaat ook lagere temperaturen. Ideaal voor koudwater aquaria. Ph neutraal
tot licht alkalisch. ( betekend dus 7 tot 7.5)



Waterhardheid = matig. Belichting = sterk. Zandbodem, maar wordt in koud water
aquaria veel gebruikt om het water te verbeteren op deze site.

Ik vermoed wel dat de grote hoeveelheid planten in mijn aquarium voor een groot deel
verantwoordelijk zijn voor de lage organische belasting van mijn aquariumwater met
nitraten. Hoewel ik volgens de meeste richtlijnen nog een licht overbevolkt aquarium heb is


                                             109
de nitraat waarde in mijn aquarium zeer laag en met de nitraat test die ik gebruik niet eens
meetbaar. Deze test kan nitraatwaardes vanaf 5 mg/l duidelijk meten, maar met het water
uit mijn aquarium is er meestal niet eens een lichte verkleuring van de test zichtbaar. Ik
vermoed dan ook dan de planten de stikstofverbindingen in mijn aqauarium grotendeels als
voedsel gebruiken, aangezien de meeste aquariums veel hogere nitraatwaardes hebben dan
die van mij, terwijl ik toch een lichte overbevolking van vissen in mijn aquarium heb. Naast
de nitraat waarde van het water is echter ook de fosfaat waarde van het water van belang.
Ook fosfaat wordt door planten als voedingstof gebruikt, maar in mindere maten dan
verbindingen uit de stikstofkringloop (ammonia, nitriet en nitraat). De fosfaat waardedan
ook een stuk moeilijker laag te houden in mijn aquarium dan de nitraatwaarde en naar mijn
idee de grootste verantwoordelijke voor algen in mijn aquarium.

Water wisselingen

Het regelmatig wisselen van een deel van het aquariumwater behoort tot een vast ritueel
van ieder aquarium, wat o.a. als doel heeft het voorkomen van algen. Door een regelmatige
waterwisseling wordt steeds een deel van het aquariumwater dat vervuilt is met o.a. fosfaten
en nitraten vervangen door vers water waarin minder fosfaten en nitraten zitten. Door
regelmatig een gedeelte van het water te wisselen wordt dan ook voorkomen dat er
afvalstoffen zich in het aquarium ophopen die onder andere tot een algenplaag kunnen
leiden. Echter de frequentie waarmee de waterwisselingen plaatsvinden en de kwaliteit van
het gebruikte water bepalen hoe effectief deze methode is.

Persoonlijk wissel ik in mijn aquarium eens per week ongeveer 25% van het water. Lange
tijd heb ik hiervoor 50% leidingwater en 50% osmose water gebruikt. Echter deze
waterwisselingen hebben het niet kunnen voorkomen dat ik een overdaad aan algen in mijn
aquarium kreeg. Nadat de fosfaat waarde in mijn aquarium niet meer constant bleef, maar
langzaam aan begon te stijgen heb ik als proef mijn leidingwater op fosfaat getest, waaruit
bleek dat dit water een behoorlijk hoog fosfaat gehalte had. Hoewel de fosfaat waarde van
mijn aquarium op dat moment met 0.2 mg/ fosfaat per liter water nog niet echt extreem
hoog was (Dupla adviseert bij hun fosfaat test dat waardes boven de 0.2 mg/l kritiek zijn
i.v.m. met algenproblemen) had ik persoonlijk het idee dat ik door een lagere fosfaat waarde
toch het aantal algen beter zou kunnen reduceren. Om dit te verwezenlijken ben ik
uiteindelijk overgestapt op het gebruik van enkel osmose water waarvan ik met behulp van
waterbehandelings producten de hardheid weer verhoog tot de gewenste waarde.Enkele
weken nadat ik enkel osmose water ben gaan gebruiken was mijn fosfaat waarde al gedaald
naar 0.1 mg/l en namen ook het aantal puntalgen in mijn aquarium langzaam aan af. Over
de langere termijn gekeken ben ik er met deze methode in geslaagd de algen in mijn
aquarium drastisch te reduceren, waardoor er momenteel nog maar erg weinig algen in mijn
aquarium voorkomen. Hoewel ik in de tussentijd ook mijn aquarium opnieuw ingericht heb
(wat vooral voor verbeterde groeiomstandigheden voor de planten geleid heeft door een
nieuwe bodem en bodemverwarming), heb ik zeker het idee dat het verlagen van de
organische belasting van mijn aquariumwater voor een zeer groot deel heeft bijgedragen aan
het verminderen van de hoeveelheid algen in mijn aquarium. Hoewel de algen natuurlijk
nooit geheel verdwijnen met een lagere fosfaat waarde ben ik zeker tevreden over het
behaalde resultaat door het gebruik van osmose water in plaats van het organisch belaste
leidingwater in mijn woonplaats.

Aquarium Planten Inhoud

Azie                                                                     Blad 4
       - Acorus Gramineus – Variegatusor Japanese Rush
       - Aponogeton crispus




                                            110
     - Barclaya longifolia
     - Ceratopterus Thalictroides (Eikenbladvaren )
     - Colysis pteropus (javavaarn)
     - Blyxa novoguineensis
     - Blyxa Japonica
     - Blyxa Aubertii
     - Blyxa Echinosperma
     - Microsorum pteropus         (De Javavaren)
     - Ottelia Alismoides
     - Crinum Thaianum = Ajuinplant
     - Cryptocorine becketti
     - Cryptocoryne albida
     - Cryptocoryne pontederiifolia
     - Cryptocoryne undulata
     - Cryptocoryne Wendtii
     - Cryptocoryne wendtii bruin
     - Cryptocoryne wendtii groen
     - Hygrophila polysperma Belgisch groen
     - Hygrophila corymbosa
     - Hygrophila difformis
     - Limnophila aquatica
     - Microsorum pteropus - Java varen
     - Microsorum pteropus 'Latifolia' - Java varen
     - Myriophyllum ussuriense
     - Nymphea lotus "rood"
     - Rotala indica
     - Rotala macrandra ( rood en groen )
     - Rotala rotundifolia
     - Rotala Wallichii
     - Vallisneria americana biwaensis
     - Vallisneria Torta
     - Vesicularia dubyana         Javamos

Zuid Amerika                                           Blad 28

     - Alternanthera reineckii
     - Alternanthera reineckii "lilacina”
     - Alternanthera reineckii. "groen"
     - Alternanthera sessilis
     - Althernanthera cardinalis
     - Althernanthera rosaefolia
     - Althernathera reineckii "Roaefolia"
     - Bacopa caroliniana
     - Bacopa Lanigera
     - Bacopa Rotundifolia
     - Cabomba
     - Bacopa amplexicaulis
     - Cabomba Piauhyensis – Rode Cabomba
     - Cabomba aquatica - Groene Cabomba
     - Cabomba Caroliniana
     - Cabomba Furcata
     - Cabomba Palaeformis
     - Egeria densa
     - Egeria najas
     - Lagarosiphon Muscoides(Argentijnse Waterpest)
     - Limnobium laevigatum


                                         111
     - Cryptocorynen petchii
     - Didiplis Diandra
     - Echinodorus Amazonicus Amazone zwaardplant
     - Echinodorus Azurea
     - Echinodorus Aschersonianus (Tijgerlotus)
     - Echinodorus Quadricostatus
     - Echinodorus Barthii
     - Eichinodorus Harbig
     - Eichinodorus Major
     - Echinodorus latifolius
     - Echinodorus osiris
     - Echinodorus 'Ozelot'
     - Echinodorus parviflorus
     - Echinodorus parviflorus `tropica
     - Echinodorus schlueteri
     - Echinodorus tenellus
     - Eichhornia Diversifolia
     - Eichornia Azurea
     - Eleocharis Acicularis
     - Eleocharis parvula Dwergnaaldgras
     - Gymnocoronis spilanthoides
     - Hemianthus micranthemoides
     - Heteranthera zosterifolia
     - Hottonia inflata
     - Hydrocotyle leucocephala
     - Lobelia cardinalis
     - Ludwigia Arcuata
     - Ludwigia natans
     - Mayaca fluviatilis
     - Micranthemum micranthemoides
     - Micranthemum umbrosum
     - Myriophyllum aquaticum
     - Myriophyllum         Vederkruid
     - Myriophyllum brasiliense
     - Myriophyllum heterophyllum
     - Myriophyllum hippuroides
     - Potamogeton gayi
     - Sagittaria Subulata
     - Sagittaria Platyphylla
     - Sagittaria graminea
     - Saururus cernuus leidsplantje
     - Vallisneria neotropicalis
     - Vallisneria asiatica

Afrika                                              Blad 65

     - Ammannia gracilis
     - Ammannia senegalensis
     - Anubias Nana
     - Anubias Barteri
     - Anubias Coffeefolia
     - Anbias Barteri var. Caladiifolia
     - Anbias Barteri var.angustifolia
     - Anubias afzelii
     - Anubias congensis
     - Anubias gracilis


                                          112
      - Anubias hastifolia
      - Anubias heterophylla
      - Anubias lanceolata
      - Anubias minima
      - Anubias species
      - Anubias frazeri
      - Anubias barteri var. Nana “Dwergspeerblad”
      - Eichhornia natans (waterster)
      - Bolbitis Heudelotti (Kongovaren)
      - Crinum natans
      - Crinum calamistratum
      - Lagarosiphon cordofanus
      - Lagarosiphon Madagascariensis
      - Lagarosiphon Major
      - Eichhornia crassipes
      - Vallisneria spiralis
      - Aponogeton madagascariensis

Madagaskar                                           Blad 76
             o   Aponogeton boivinianus
             o   Aponogeton ulvaceus
             o   Lagarosiphon major
             o   Limnophila aquatica

Wereldwijd                                           Blad 86

      - Ceratophyllum demersum
      - Ceratopteris Pteridoides
      - Ceratopteris Thalictroides Eikenbladvaren
      - Eichhornia crassipes
      - Pistia stratiotes     De mosselplant
      - Ceratopteris cornuta De eikenbladvaren
      - Riccia fluitans ‟t watervorkje
      - Elodea callitrichoides
      - Elodea nuttallii
      - Hydrilla Verticillata
      - Hydrocharis morsus-ranae – kikkerbeet
      - Hottonia palustris Waterviolier
      - Hydrocotyle vulgaris
      - Ludwigia glandulosa
      - Ludwigia palustris
      - Elodea densa
      - Eriocaulon
      - Hydrocotyle verticillata
      - Myriophyllum spicatum
      - Proserpinaca pectinata

Australie                                            Blad 91

      - Aponogeton Elongatus
      - Eusteralis stellata
      - Glossostigma elatinoides

Europa / Noordelijk halfrond                         Blad 96

      - Lemna minor Eendekroos


                                          113
     - Marsilea quadrifolia       klavertjevier
     - Myriophyllum alterniflorum
     - Myriophyllum verticillatum
     - Myriophyllum spicatum
     - Potamogeton Densus Dichtbladig Fonteinkruid
     - Potamogeton crispus
     - Potamogeton natans
     - Najas- Nimfkruid
     - Sagittaria
     - Stratiotes aloides    krabbenscheer
     - Lemna minor Eendekroos

Beplantings plannen                                  Bald 101




                                       114

								
To top