dretsinfantsavui gre

Tα δικαιώματα

των παιδιών, σήμερα!



1







TΑ ΔΙΚΑΙΏΜΑΤΑ

ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ,

ΣΗΜΕΡΑ!

ΣΥΜΒΑΣΗ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ





Αφιερωμένο σε όλα τα παιδιά των Βαλεαρίδων Νήσων,

ώστε ν’ανοίξουν νέους δρόμους για την ειρήνη και την αδελφοσύνη.





2

ΑΥΤΗ Η ΖΩΓΡΑΦΙΑ

ΕΝΟΣ ΠΑΙΔΙΟΥ ΑΠΟ ΤΗ ΛΕΥΚΟΡΩΣΙΑ

ΔΕΙΧΝΕΙ ΠΩΣ Η ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΕΙΑ ΤΟΥ ΤΣΕΡΝΟΜΠΙΛ

ΕΧΕΙ ΚΛΕΙΣΕΙ ΣΠΙΤΙΑ ΚΑΙ

ΕΧΕΙ ΚΑΤΑΣΤΡΕΨΕΙ ΤΗΝ ΕΞΟΧΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ ΤΟΥ





Κάθε φορά που ανακαλύπτουμε ένα καινούριο δρόμο για να γιορτάσουμε

τη διαφορετικότητά μας … νικάμε τον εγωισμό.



Κάθε φορά που δείχνουμε αλληλεγγύη … υπάρχει ελπίδα.



Κάθε φορά που βρισκόμαστε στο πλάι κατατρεγμένων ανθρώπων …

καταλαβαίνουμε το νόημα της ζωής.



IRINA GRUSHEWAYA, εκπαιδευτικός. Starovilemkaya, 220029 Minsk, Λευκορωσία

3







ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

# Ευχαριστίες

# Μάθε και εφάρμοσε τα δικαιώματά σου

# Γράμμα από τα Ηνωμένα Έθνη

# Τραγούδι: Όλα τα παιδιά

# Ένα παράθυρο στον κόσμο

# Η Σύμβαση των δικαιωμάτων του παιδιού

# Λίστα των δικαιωμάτων

# Προοίμιο

# Τα παιδιά του κόσμου



Άρθρο 1 Γράμμα από τη Ναβάρα

Άρθρο 2 Πρεσβευτές της ειρήνης

Άρθρα 3 και 4 Γράμμα από την Πορτογαλία

Άρθρο 5 Γράμμα από την Ιταλία

Άρθρο 6 Γράμμα από τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής

Άρθρο 7 Στις Βαλεαρίδες Νήσους σήμερα

Άρθρο 8 Γράμματα από τη Μαγιόρκα

Άρθρο 9 Γράμμα από την Ινδία

Άρθρο 10 Γράμμα από τον Παναμά

Άρθρο 11 Γράμμα από το Μαρόκο

Άρθρο 12 Γράμμα από το Μπουρούντι. Το σκέφτηκες αυτό;

Άρθρο 13 Γράμμα από την Ελβετία

Άρθρο 14 Γράμμα από το Μπανγκλαντές

Άρθρα 15 και 16 Γράμματα από τη Γερμανία

Άρθρο 17 Γράμμα από τον Ισημερινό

Άρθρο 18 Γράμμα από τη Βουλγαρία

Άρθρο 19 Από την Κεντροαφρικανική Δημοκρατία

Άρθρα 20 και 21 Από την Αιθιοπία

Άρθρο 22 Γράμμα ενός νέου από τη Σαχάρα

Άρθρο 23 Γράμμα από τη Σλοβενία

Άρθρα 24 και 25 Από την τάξη του νοσοκομείου

Άρθρα 26 και 27 Γράμμα από τη Σουηδία

Άρθρο 28 Γράμμα από τη Νορβηγία.

΄Εχουν όλοι δικαίωμα στην εκπαίδευση;

Άρθρο 29 Γράμμα από την Ουκρανία

Άρθρο 30 Γράμμα από μία τσιγγάνα από την Ανδαλουσία

Ήξερες ότι…;

Άρθρο 31 Γράμμα από την Ελλάδα

Άρθρο 32 Γράμμα από το Καμερούν

Άρθρα 33 και 34 Μια μαρτυρία από την Βραζιλία. Δώρα.

Άρθρα 35 και 36 Μια μαρτυρία από το Πακιστάν

Άρθρο 37 Γράμμα από την Αργεντινή

Τραγούδι: Θέλω να είμαι ελεύθερος!

Άρθρα 38 και 39 Γράμμα ενός νέου από τη Ρουάντα

Άρθρο 40 Γράμμα από την Τόνγκα

Άρθρα 41 και 42 Γράμμα από τον Καναδά

Ποιο δικαίωμα ταιριάζει στην περίπτωση;

Άρθρα 43 και 44 Γράμμα από τη Ρουμανία.

Τραγούδι: Καλοί φίλοι

Άρθρο 45 Γράμμα από τη UNICEF.

Μήνυμα από το Μαυρίκιο

Άρθρο 46 Γράμματα στις ΗΠΑ και στη Σομαλία

Γράμμα από την Τυνισία.

Άρθρα 47 και 48 Γράμμα από τη Σενεγάλη

Άρθρο 49 Γράμμα από την Ιορδανία

Τραγούδι: Θέλω την ειρήνη

Άρθρα 50 και 51 Γράμμα από τη Λευκορωσία

Άρθρα 52 και 53 Ενός λεπτού σιγή

Μανιφέστο 2000. Για σένα, φίλε και φίλη

Άρθρο 54 Ας εκφράσουμε τα δικαιώματά μας

Η γιορτή των καλών ευχών.



# Βιβλιογραφία





4



EΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ

ΓΙΑ ΝΑ ΓΙΝΕΙ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΑΥΤΟ ΣΥΝΕΒΑΛΑΝ 187 ΠΑΙΔΙΑ, 52 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΚΑΙ 53

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΙΔΡΥΜΑΤΑ ΜΕ ΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ, ΚΑΡΤΕΣ ΚΑΙ ΖΩΓΡΑΦΙΕΣ. ΛΟΓΩ

ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΕΝΟΥ ΧΩΡΟΥ ΧΡΕΙΑΣΤΗΚΕ ΝΑ ΕΠΙΛΕΞΟΥΜΕ ΚΑΙ ΝΑ ΣΥΝΟΨΙΣΟΥΜΕ ΤΟ ΥΛΙΚΟ

ΑΥΤΟ, ΟΦΕΙΛΟΥΜΕ ΟΜΩΣ ΝΑ ΕΥΧΑΡΙΣΤΗΣΟΥΜΕ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥΣ ΤΟΣΟ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ

ΟΣΟ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥΣ ΠΟΥ ΤΑ ΕΝΘΑΡΡΥΝΑΝ ΚΑΙ ΤΑ ΚΑΘΟΔΗΓΗΣΑΝ ΣΤΟ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΥΤΟ. ΠΑΡΑΘΕΤΟΥΜΕ ΕΔΩ ΤΑ ΟΝΟΜΑΤΑ ΤΩΝ ΑΝΘΡΩΠΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΟΡΕΩΝ

ΠΟΥ ΣΥΝΕΡΓΑΣΤΗΚΑΝ ΩΣ ΕΝΔΕΙΞΗ ΕΥΓΝΩΜΟΣΥΝΗΣ.



ΑΙΘΙΟΠΙΑ Hanna Soluum. ΑΡΓΕΝΤΙΝΗ Σχολείο González Pecotche, Μπουένος Άιρες. Μαθητές:

María José Amor, Maria Celeste Baranda, Betina Bellot, Juliana Catuogno, Evelín Gabaldón, Alejandro

Iván, Roxana Larramendia, Ornella Nitardi, Maria Nazarena Ortiz, Lucisna Mazzola, Cecilia Repossi,

Maria Dolores Sousa, Agostina Udvardi. Εκπαιδευτικός: Claudia Mandel / New Model International

School, Μπουένος Άιρες. Μαθητές: Estefanía Castro, Nicolás J. Ceorme, Mariana Roca, Leonardo Stier,

Mariel Tenembaum / EIP Αργεντινής. Εκπαιδευτικός: Alicia Campastro. ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ Institut Victor

Hugo, Σόφια. Mαθήτριες: Katerina, Nadia, Pavlina, Silvia, Todor, Kristian, Vassilica P., Vassilica I.

Εκπαιδευτικός: Roumiana Stankova. ΒΡΑΖΙΛΙΑ Μαθήτρια: Naira d’ Olinda. ONG Malhayar Vida.

ΓΕΡΜΑΝΙΑ Ιnstitut Am Sandberg, Wilkau. Μαθητές: Elaine Hempel, Cristiane Heiling, Lydia Hertel,

Annika Beier. Εκπαιδευτικός: Ηans-Jürgen Klinner / Institut Ganderkesee. Mαθητές: Katharina Titz και

Merle Kügler. Εκπαιδευτικός: Christianne Goldenstedt. ΔΥΤΙΚΗ ΣΑΧΑΡΑ Μαθητές: Bodbuda,

Hassana, Isabelita, Majidi Mohamed Buzeid (μαθητής στη Μαγιόρκα), Mohamed και Nona. ΕΛΒΕΤΙΑ

Albertinum, Ordo Praedicatorum, Φριμπούρ. Εκπαιδευτικός: Emmanuel Ntakarutimana / Ύπατη

Αρμοστεία για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, Γενεύη / CIFEDHOP: Διεθνές Κέντρο εκπαίδευσης για τα

Δικαιώματα του Ανθρώπου και την Ειρήνη, Γενεύη / EIP: Ecole-Instrument de Paix, Γενεύη / Σχολείο

Moser, Γενεύη. Μαθητές: Tarik Adam, Jean Baptiste, More Grobéty, Yan Nuidant, Alexandre de

Raemy, Die Rodríguez. Εκπαιδευτικός: Gisèle Weidmann / UNICEF, Γενεύη. ΕΛΛΑΔΑ Σχολείο Παλιάς

Πέλλας. Μαθητής: Γιώργος Καλιοντζής. Εκπαιδευτικός: Δήμητρα Ζάπρη. ΗΝΩΜΕΝΕΣ ΠΟΛΙΤΕΙΕΣ

ΤΗΣ ΑΜΕΡΙΚΗΣ Union Correctional Institution, Φλόριντα. Joaquín Martínez, έγκλειστος. ΙΝΔΙΑ

Εκπαιδευτικός: Prakash Tekadey, Ναγκπούρ / SICHREM, ONG για την προστασία των ανθρωπίνων

δικαιωμάτων, Μπανγκαλόρε. ΙΟΡΔΑΝΙΑ Εκπαιδευτικός: Khalida Qattash, Αμμάν. ΙΣΗΜΕΡΙΝΟΣ

Εκπαιδευτικός: Francisco López Bermúdez / Universidad Pontificia de Quito. ΙΣΠΑΝΙΑ Μαγιόρκα.

Amics del Poble Saharahuí / Aula Cultural / Aula Hospitalária de Son Dureta. Εκπαιδευτικοί: María

Antonía Pasqual και Joana Vanrell / Conselleria de Benestar Social και Conselleria d’ Educacio i Cultura

del Govern de les Illes Balears / Col-legi Públic Blanquerna, Μαρατσί, μαθητές της Ε’ και ΣΤ’ τάξης:

David Araque, Guillem Bennàssar, Núria Bestard, Gregorio Bleda, Maria José Cabanillas, Jessica Cabot,

Demetrio Calvillo, Gabriel Carbonell, Blanca Chávez, José Maria Devine, Joana Maria Ensenyat, Maria

José Escudero, Neus Están, Vanessa Felipe, Natalia García, Marta Gil, Jennifer Ginard, Javier González,

Norberto González, Jessica Fortuny, José Hidalgo, Manuel Hidalgo, Domingo Inarejos, Claudia León,

Yaiza Llombart, Antonia Manso, Carolina Moreno, Laura Oliver, Laura Olivera, Dolores Pantoja, Isaac

Rodríguez, Llúcia Romero, Marina Sastre, Isabel Serra, Elide Terrón, Noelia Tocino, Miquel Tomás,

Humberto Trujillo, Yasmina Viñas, Zorayda Viñas. Εκπαιδευτικοί: Josefina García-Luengo και Mercé

Socías / Consell de Mallorca / Φωτογράφοι: J. F. Cuennet και Cèlia Rios. Εικονογράφος: Pilarín Bayés.

Μουσικός: Rah-mon Roma / Ιδρυμα FUNCOE / Επιτροπή UNICEF Βαλεαρίδων Νήσων / YAPO,

σύλλογος σενεγαλέζων μεταναστών. Εκπαιδευτικός: Abdoulayé Konate / Ναβάρα. Institut Toki Ona,

Mπέρα. Μαθητές: Beñat Irazoki, Itsaso, Egaitz Telbetxea και Iñigo Zelaieta. Εκπαιδευτικός: Maria

Jesús Aguirre. ΙΤΑΛΙΑ Σχολείο Domenico Savio, Άστι. Μαθητές: Erika, Marzia Passarino, Irene

Schillaci και άλλοι μαθητές των τάξεων 2n A και 2n B. Εκπαιδευτικός: Imma Veltre. ΚΑΜΕΡΟΥΝ Lycée

Général Leclerc, Γιαουντέ. Μαθήτρια: Michèle Pentang. Εκπαιδευτικός: Catherine Moto Zeh / EIP

Καμερούν. ΚΑΝΑΔΑΣ Ecole Marguerite-Bourgeoys, Μοντρεάλ. Εκπαιδευτικός: France Laroche.

ΚΕΝΤΡΟΑΦΡΙΚΑΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Εκπαιδευτικός: Leonard Amadou / UNESCO Μπανγκουί.

ΛΕΥΚΟΡΩΣΙΑ 3ο Σχολείο Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, Μινσκ. Μαθήτρια: Ekaterina Martchenko /

Σχολείο Klimowitschi, Μινσκ. Μαθητές: Julia Habibulina, Nina Jermotschenko, Alexandr Podobed και

Marina Zibulkaja / Εκπαιδευτικοί: Irina Grushewaya και Jelena Asmycovitch. ΜΑΡΟΚΟ Lycée Kadi

Ayad, Μαρακές. Μαθητής: Souheil Abadarrine Εκπαιδευτικός: Fatima Bourhaila. ΜΑΥΡΙΚΙΟΣ

Εκπαιδευτικός: Mahen Busgopaul / Halley Movement, Κουρέπιπε. ΜΠΑΝΓΚΛΑΝΤΕΣ Μαθήτρια:

Juleansia Rema. Εκπαιδευτικός: Eugene Homrich, Τανγκάιλ. / Roman Catholic Church. ΜΠΟΥΡΟΥΝΤΙ

Ecole Primaire Kinama III, Sainte Famille, Μπουτζουμπούρα. Μαθητής: Olivier Nkurunziza.

Εκπαιδευτικός: Agakuna. ΝΟΡΒΗΓΙΑ Δημοτικό Σχολείο Κρόντερεν. Μαθητές: Vergard Boe, Kristin

Beutsen, Marion Duca, Silie Duca, Heidi Frydenheug, Silje Handeland, Stig Jokerud, Eirik Langseth,

Sara Tandberg. Εκπαιδευτικοί: Vidgis Hartberg και Vibeke Eikaas / Διεθνής Αμνηστία Νορβηγίας.

ΟΥΚΡΑΝΙΑ Σχολείο 284ο, Κίεβο. Μαθήτρια: Olga Marinka. Εκπαιδευτικός: Maryna Kalyta.

ΠΑΚΙΣΤΑΝ Μαθητής: Iqbal Masih, Πουντζάμπ. ΠΑΝΑΜΑΣ Σχολείο Gaspar Octavio Hernández,

Παϊτίγια. Μαθητές: Yamilin Adams, Juan Carlos, Juan José Castillo, Odalys Castro, Lylani Dean,

Jovlenny Domínguez, Claribeth Fernández, Reina Herrera, Edgar Jodoy, Johanna Larrido, Emérita

Mendoza, Liliana Muñoz, Darling Pollaod, Javier Traveno, Daniel Zapateiro, Kiara Zulay. Διευθύντρια:

Zoraida Castillo. Εκπαιδευτικοί: Marta Castañeda και Carlos Ibarra / EIP Παναμά: Juan Vargas και

Graciela Villareal. ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ Βασικό Σχολείο Don Pedro II, Μπαρέρο. Μαθητές: Saúl Almeida,

Filipa Caeiro, Ana Marta Costa, Andreia Filipa, Ana Salvador. Εκπαιδευτικοί: Melo Monteiro Chaves,

Maria Eulália Almeida και Fatima Correia. POYMANIA Institut Liviu Rebreanu, Μπιστρίτα. Μαθήτρια:

Ana Maria Balaita. Εκπαιδευτικός: Mihai Cazacu / Εκπαιδευτικός: Carmen Bulzan, Ντρομπέτα-Τουρούμ-

Σεβερίν. ΡΟΥΑΝΤΑ Jean Damascène Gasanabo, φοιτητής Πανεπιστημίου Γενεύης. ΣΕΝΕΓΑΛΗ Ecole

Annexe Germaine Le Goff, Τιές. Μαθητής: Elhadji Momar Awa Niang / Cheikh Ahmed Mbaye,

καθηγητής στη σχολή εκπαίδευσης δασκάλων EFI Le Goff, Τιές. ΣΛΟΒΕΝΙΑ Σχολείο Osnova Sola

Sentvid, Λιουμπλιάνα. Μαθητές: Zala Herga και Ziva Herga. Εκπαιδευτικοί: Andrea Silc Marincia και

Marija Leskovec. ΣΟΜΑΛΙΑ Εκπαιδευτικός: Beidi Si. ΣΟΥΗΔΙΑ Α) Γράμματα από το σχολείο

Eriksbergsskolan, Ουπσάλα. Μαθητές: Peter Ahlman, Anders Berg, Björn Forsberg, Per Ekfeldt, Ludde

Eriksson, Therese Eriksson, Malin Larhammar, Jessica Lundquist, Arno Niazi, Caroline Ramtoff, Nils

Rutquist, Annika Sivertsson, Lydia Sjöberg, Julia Stasiewicz, Nils Törnblom. B) Ζωγραφιές από το

σχολείο Hagadalsskolan,Ουπσάλα. Μαθητές: Ilian Afsahi, Lisa Andersson, Clara Bjerking, Linn

Bleckert, Erika Domeij, Niclas Eriksson, Therese Gaveby, Dunia Gorgis, Maja Häggström, Marcus

Hedengren, Lisa Johansson, Martin Kirelov, Erik Kôersner, Tom Korsgren, Fredrik Kiellgren, Dennis

Moren, Sofia Pälgard, Ragnar Peterson, Lisa Regner, Robin Samuelsson, Alusha Sjunghamn, Filip

Scherman, Aron Viklund, Oskar Wallen. Εκπαιδευτικός: Peter Nyman / Levande Historia (Living History

Project), Στοκχόλμη. ΤΟΝΓΚΑ Μαθητής: John Snell. ΤΥΝΙΣΙΑ Institut Sidi Maklouf, Μεντενίνε.

Μαθητές: Ιbtisem Elageili, Karima Essgair, Jalima Michri. Εκπαιδευτικός: Hmidi Hedi.



Οφείλουμε επίσης να ευχαριστήσουμε τον δάσκαλο Jesús Están Camino για την εξέχουσα

συμβολή του στον παιδαγωγικό προσανατολισμό, την επιμέλεια και τη διόρθωση του βιβλίου,

καθώς και για τη συνεισφορά δώδεκα φωτογραφιών για την έκδοση αυτή.





5



ΜΑΘΕ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΕ

ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΣΟΥ!

Καλώς ήρθατε, παιδιά: αγόρια και κορίτσια, νέοι και νέες…



Πρώτα απ’ όλα, μην ξαφνιάζεστε από τη λέξη «παιδί». Τα Ηνωμένα Έθνη τη

χρησιμοποιούν για κάθε άτομο που κάτω των δεκαοχτώ ετών: το ίδιο συμβαίνει κι

εδώ. Κάθε φορά που θα βλέπετε τη λέξη αυτή, να ξέρετε ότι αναφέρεται σ’ εσάς.



Δεύτερον, θα θέλαμε να σας εμπνεύσουμε με το βιβλίο που έχετε στα χέρια σας. Το

βιβλίο αυτό εκπροσωπεί το βασικό «παγκόσμιο νόμο» για τα δικαιώματα των παιδιών

και όλος ο κόσμος πρέπει να τον γνωρίζει και να τον τηρεί. Υπάρχει, όμως, ένα

πρόβλημα για σας: η γλώσσα που χρησιμοποιείται στη Σύμβαση αυτή είναι για τους

μεγάλους και αυτό την κάνει δύσκολη. Γι’ αυτό προσπαθήσαμε να σας

παρουσιάσουμε με απλά λόγια τις βασικές ιδέες, ώστε ν’ αρχίσετε από εδώ και στο

εξής να καταλαβαίνετε και να εφαρμόζετε αυτό το νόμο. Ελπίζουμε να τα

καταφέρετε.



Θα βρείτε πολλά γράμματα, ζωγραφιές και φωτογραφίες παιδιών από διάφορες

χώρες. Εφόσον μιλάμε για τα δικαιώματα των παιδιών σε όλο τον κόσμο, θα πρέπει

να θυμάστε πάντα ότι πολλά άλλα παιδιά ενδιαφέρονται να μάθουν και να

απολαμβάνουν όπως εσείς τα δικαιώματά τους. Επειδή εσείς όλοι, παιδιά του κόσμου,

θέλετε να ζήσετε και να είστε χαρούμενα! Έτσι, λίγοι εκπρόσωποι ανάμεσα σε τρία

δισεκατομμύρια παιδιά θα σε συντροφεύσουν σε αυτήν την αναζήτηση. Καλή

δουλειά, μη σταματάτε και να εφαρμόζετε τη διάσημη φράση που γράφτηκε το 1945,

όταν ιδρύθηκε η UNESCO: «Οι πόλεμοι γεννιούνται μέσα στο μυαλό των ανθρώπων

και μέσα στο μυαλό των ανθρώπων πρέπει να βάλουμε τα θεμέλια για την ειρήνη».



Πάλμα. Μαγιόρκα, Ιούνιος 2000



Κυβέρνηση Βαλεαρίδων Νήσων:

Υπουργείο Κοινωνικής Πρόνοιας

Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού



Επιτροπή UNICEF Βαλεαρίδων Νήσων

Πηγή: Jesús Están

6

Γράμμα από τα Ηνωμένα Έθνη

Ύπατη Αρμοστεία Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων



Θα θέλαμε να σας συγχαρούμε για την προετοιμασία του βιβλίου Τα δικαιώματα των

παιδιών σήμερα, μία έκδοση στα καταλανικά, που παραχωρήσατε γενναιόδωρα στο

Γραφείο μας και που σκοπός της είναι να διαδώσει το περιεχόμενο της Σύμβασης των

Δικαιωμάτων του Παιδιού σε μαθητές της πρωτοβάθμιας και της δευτεροβάθμιας

εκπαίδευσης.



Πιστεύουμε ότι η έκδοση αυτή είναι ένα πολύτιμο εργαλείο που δίνει ερεθίσματα στη

νεολαία για σκέψη και συζήτηση σχετικά με θέματα που αφορούν τα δικαιώματα των

παιδιών, ιδιαίτερα λόγω της δομής κάθε ενότητάς της, που περιέχει μια απλοποιημένη

εκδοχή του σχετικού άρθρου, σύντομα αναγνώσματα και θέματα για συζήτηση.



Σας ευχόμαστε κάθε επιτυχία στις επιδιώξεις σας.



Με θερμότατους χαιρετισμούς.



Πάουλο Νταβίντ

Γραμματέας της Επιτροπής Δικαιωμάτων του Παιδιού.



Γενεύη, 9 Μαϊου 2000





Η ΛΕΞΗ «ΕΙΡΗΝΗ» ΣΕ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΓΛΩΣΣΕΣ





Πηγή: Ramis, Guillem: Estimem la nostra terra. Palma: Ed. Moll, 1995









7

ΤΡΑΓΟΥΔΙ: ΟΛΑ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ

Στίχοι και μουσική του Ραμόν Ρόμα



Όλα τα παιδιά

Του κόσμου μας,

Μαύρα και λευκά,

Όλων των χρωμάτων,

Έχουμε δικαιώματα

Και πρέπει να πολεμήσουμε

Για να μπορέσουμε πραγματικά

Να είμαστε όλοι ευτυχισμένοι

Χωρίς καμιά διάκριση

Για να μπορούμε να γελάμε και να παίζουμε,

να σεβόμαστε και να μας σέβονται.

«Ελευθερία»



Σκίτσο: Ecole & Paix, 1985: E.I.P. Γενεύη









8



ΕΝΑ ΠΑΡΑΘΥΡΟ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ

Σε αυτό το βιβλίο θα βρεις γράμματα παιδιών και πληροφορίες από τις ακόλουθες

τριάντα τρεις χώρες, που είναι χρωματισμένες στο γεωγραφικό χάρτη: ΑΙΘΙΟΠΙΑ,

ΑΡΓΕΝΤΙΝΗ, ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ, ΒΡΑΖΙΛΙΑ, ΓΕΡΜΑΝΙΑ, ΔΥΤΙΚΗ ΣΑΧΑΡΑ, ΕΛΒΕΤΙΑ,

ΕΛΛΑΔΑ, ΗΝΩΜΕΝΕΣ ΠΟΛΙΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΑΜΕΡΙΚΗΣ, ΙΝΔΙΑ, ΙΟΡΔΑΝΙΑ, ΙΣΗΜΕΡΙΝΟ,

ΙΣΠΑΝΙΑ, ΙΤΑΛΙΑ, ΚΑΜΕΡΟΥΝ, ΚΑΝΑΔΑ, ΚΕΝΤΡΟΑΦΡΙΚΑΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ,

ΛΕΥΚΟΡΩΣΙΑ, ΜΑΡΟΚΟ, ΜΑΥΡΙΚΙΟΣ, ΜΠΑΝΓΚΛΑΝΤΕΣ, ΜΠΟΥΡΟΥΝΤΙ, ΝΟΡΒΗΓΙΑ,

ΟΥΚΡΑΝΙΑ, ΠΑΚΙΣΤΑΝ, ΠΑΝΑΜΑ, ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ, ΡΟΥΜΑΝΙΑ, ΡΟΥΑΝΤΑ, ΣΕΝΕΓΑΛΗ,

ΣΛΟΒΕΝΙΑ, ΣΟΜΑΛΙΑ, ΣΟΥΗΔΙΑ, ΤΟΝΓΚΑ ΚΑΙ ΤΥΝΙΣΙΑ.



Συμβουλευτείτε έναν άτλαντα και γράψτε το όνομα του κάθε κράτους εκεί που

αντιστοιχεί στο γεωγραφικό χάρτη.









9





Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΤΩΝ

ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ

To έτος 1948, η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών ενέκρινε την Οικουμενική

Διακήρυξη των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Το σημαντικό αυτό κείμενο αφορά με

τρόπο έμμεσο και γενικό, τα δικαιώματα του παιδιού. Σύντομα θέλησαν τα

δικαιώματα αυτά να διακηρυχθούν με τρόπο πιο ξεκάθαρο και άμεσο. Έτσι, το έτος

1959, τα Ηνωμένα Έθνη δημοσίευσαν τη Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Παιδιού.

Τα άρθρα της Διακήρυξης αυτής δεν είχαν υποχρεωτικό αλλά συμβουλευτικό

χαρακτήρα. Πολλά χρόνια αργότερα, στις 20 Νοεμβρίου 1989, η Γενική Συνέλευση

των Ηνωμένων Εθνών ψήφισε τη Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού, η οποία

έγινε ο νόμος των παιδιών όλου του κόσμου (στην πραγματικότητα των Κρατών που

την αποδέχτηκαν, δηλαδή όλες εκτός από δύο).

Η Σύμβαση είναι ένα κείμενο των Ηνωμένων Εθνών που υποδεικνύει ξεκάθαρα τα

δικαιώματα των νεαρών ατόμων. Είναι ο πρώτος νόμος στην ιστορία που επιβάλλει

την προστασία των δικαιωμάτων του παιδιού. Η Σύμβαση αποτελείται από πενήντα

δύο άρθρα που θίγουν τα δικαιώματα στη ζωή, την ανάπτυξη, την προστασία και τη

συμμετοχή. Τα τελευταία άρθρα πραγματεύονται την οργάνωση και εφαρμογή του

νόμου.





ΔΙΑΚΉΡΥΞΗ: Έγγραφη ή έντυπη προφορική ανακοίνωση με επίσημο χαρακτήρα.



ΣΎΜΒΑΣΗ: 1. Συμφωνία που δημιουργεί δεσμευτική υποχρέωση από το νόμο. 2.

Συνθήκη. 3. Άτυπη συμφωνία ή γενικά παραδεκτή συνήθεια.



ΔΊΚΑΙΩΜΑ: 1. Απαίτηση, αξίωση που απορρέει από το νόμο. 2. Άδεια,

εξουσιοδότηση. 3. Νομιμή απολαβή ή νόμιμο τέλος



ΚΑΘΉΚΟΝ: 1. Ηθική υποχρέωση, ηθικό χρέος. 2. Ηθική υποχρέωση. 3. Ό,τι

επιβάλλουν οι νόμοι, υποχρέωση του πολίτη



Προσαρμογή από το Ελληνικό Λεξικό Τεγόπουλου-Φυτράκη (1991)









10

1ο ΜΕΡΟΣ



Άρθρο 1. Σε ποιον απευθύνεται αυτό το κείμενο

Άρθρο 2. Δικαίωμα στην ισότητα

Άρθρο 3. Δικαίωμα να πρστατεύεται το καλό σου

Άρθρο 4. Η Πολιτεία θα σε βοηθήσει

Άρθρο 5. Δικαίωμα να εφαρμόζεις τα δικαιώματά σου

Άρθρο 6. Δικαίωμα στη ζωή

Άρθρο 7. Δικαίωμα σε ένα όνομα και σε μία εθνικότητα

Άρθρο 8. Δικαίωμα να προστατεύεις την προσωπικότητά σου

Άρθρο 9. Δικαίωμα να ζεις με τον πατέρα και τη μητέρα σου

Άρθρο 10. Δικαίωμα να επισκέπτεσαι την οικογένειά σου

Άρθρο 11. Δικαίωμα να ζεις στη χώρα σου

Άρθρο 12. Δικαίωμα να διατυπώνεις την άποψή σου

Άρθρο 13. Δικαίωμα να εκφράζεσαι ελεύθερα

Άρθρο 14. Δικαίωμα στην ελευθερία σκέψης, συνείδησης και θρησκεύματος

Άρθρο 15. Δικαίωμα στην ελευθερία της συνεργασίας

Άρθρο 16. Δικαίωμα στην ιδιωτική ζωή

Άρθρο 17. Δικαίωμα στη σωστή και κατάλληλη πληροφόρηση

Άρθρο 18. Ευθύνη του πατέρα και της μητέρας σου

Άρθρο 19. Δικαίωμα στην προστασία κατά της κακοποίησης

Άρθρο 20. Δικαίωμα στην προστασία, ακόμα και αν δεν έχεις οικογένεια

Άρθρο 21. Δικαίωμα στην προστασία σε περίπτωση υιοθεσίας

Άρθρο 22. Δικαίωμα του παιδιού πρόσφυγα

Άρθρο 23. Δικαίωμα του παιδιού με ειδικές ανάγκες

Άρθρο 24. Δικαίωμα στην υγεία

Άρθρο 25. Δικαίωμα στην εξέταση της περίπτωσής σου, αν είσαι άρρωστος ή

άρρωστη

Άρθρο 26. Δικαίωμα στην κοινωνική ασφάλιση

Άρθρο 27. Δικαίωμα σε μια ζωή φυσιολογική και αξιοπρεπή

Άρθρο 28. Δικαίωμα στην εκπαίδευση

Άρθρο 29. Στόχοι της εκπαίδευσης



11

Άρθρο 30. Δικαίωμα των παιδιών που ανήκουν σε μειονότητες

Άρθρο 31. Δικαίωμα στην ξεκούραση και την ψυχαγωγία

Άρθρο 32. Δικαίωμα στην προστασία ενάντια στην εκμετάλλευση της εργασίας

Άρθρο 33. Δικαίωμα στην προστασία κατά των ναρκωτικών

Άρθρο 34. Δικαίωμα στην προστασία κατά της σεξουαλικής εκμετάλλευσης

Άρθρο 35. Δικαίωμα στην προστασία κατά της δουλείας

Άρθρο 36. Δικαίωμα στην προστασία ενάντια σε κάθε είδους εκμετάλλευση

Άρθρο 37. Δικαίωμα στην προστασία ενάντια στα βασανιστήρια και τη στέρηση της

ελευθερίας

Άρθρο 38. Δικαίωμα στην προστασία σε καιρό πολέμου

Άρθρο 39. Δικαίωμα στην αποκατάσταση και την επανένταξη

Άρθρο 40. Η δικαιοσύνη και τα δικαιώματα των ανηλίκων

Άρθρο 41. Δικαίωμα στην πιο ευνοϊκή προστασία



2ο ΜΕΡΟΣ



Άρθρο 42. Διάδοση της Σύμβασης

Άρθρο 43. Η Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Παιδιού

Άρθρο 44. Ενημέρωση της Επιτροπής Δικαιωμάτων των Παιδιών από τα Κράτη

Άρθρο 45. Οργανισμοί στην υπηρεσία των παιδιών



3ο ΜΕΡΟΣ



Άρθρο 46. Σχεδόν οικουμενική αποδοχή της Σύμβασης

Άρθρο 47. Επικύρωση της Σύμβασης

Άρθρο 48. Προσχώρηση στη Σύμβαση

Άρθρο 49. Εφαρμογή σε κάθε Κράτος

Άρθρο 50. Τροποποίηση της Σύμβασης

Άρθρο 51. Καμία τροποποίηση στη Σύμβαση δεν θα είναι αντίθετη στο καλό των

παιδιών

Άρθρο 52. Ελευθερία των Κρατών να αρνηθούν τη Σύμβαση αυτή

Άρθρο 53. Διαφύλαξη της Σύμβασης

Άρθρο 54. Γλώσσες της Σύμβασης

12









ΠΡΟΟΙΜΙΟ

ΕΠΕΙΔΗ σε όλες τις χώρες υπάρχουν παιδιά που ζουν σε συνθήκες πολύ δύσκολες και

χρειάζονται πολλή βοήθεια.

ΕΠΕΙΔΗ η παράδοση και ο πολιτισμός κάθε λαού επηρεάζουνι την αρμονική ανάπτυξη

κάθε παιδιού.

ΕΠΕΙΔΗ η διεθνής συνεργασία βελτιώνει τη ζωή των παιδιών, κυρίως στις

υποανάπτυκτες χώρες.



Για τους λόγους αυτούς, όλα τα κράτη του κόσμου (εκτός από τις Ηνωμένες Πολιτείες

της Αμερικής και τη Σομαλία μέχρι το Μάιο 2000) αποδέχονται αυτή τη ΣΥΜΒΑΣΗ

ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ και θα κάνουν ό,τι είναι απαραίτητο για να

εκπληρώσουν τα πενήντα τέσσερα άρθρα της.





ΠΑΙΔΙΑ ΤΗΣ ΣΑΧΑΡΑΣ

Φωτό: Jesús Están







13



ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ

Τα παιδιά αποτελούν το μισό πληθυσμό του κόσμου, που έχει περισσότερους από έξι

δισεκατομμύρια κατοίκους.



Πολλά παιδιά ζουν σε συνθήκες εξαιρετικά δύσκολες και οδυνηρές:



# 155 εκατομμύρια παιδιά κάτω των 5 ετών ζουν μέσα στην απόλυτη φτώχεια στις

υποανάπτυκτες χώρες.



# 120 εκατομμύρια παιδιά, μεταξύ 6 και 11 ετών, δεν έχουν πάει ποτέ στο σχολείο.



# 100 εκατομμύρια παιδιά έχουν εγκαταλειφθεί από την οικογένειά τους και μπορούν

να ζήσουν μόνο κάνοντας εξαντλητικές δουλειές, κλέβοντας, προκαλώντας ή

εξασκώντας την πορνεία.



# 50 εκατομμύρια παιδιά εργάζονται σε περιβάλλοντα επικίνδυνα και ανθυγιεινά.



# 4 εκατομμύρια παιδιά πεθαίνουν από ασθένειες που θεραπεύονται εύκολα.



Εκατομμύρια παιδιά, πολλά από αυτά σε εύπορες κοινωνίες, πέφτουν θύματα κακής

μεταχείρισης, έλλειψης προσοχής, σεξουαλικής εκμετάλλευσης ή ναρκωτικών.

Πηγή: Ανθρώπινα Δικαιώματα. Γενεύη: Κέντρο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, 1993.



Συλλογή σχεδίων. Fam. Intermón. Βαρκελώνη.



ΕΞΗΓΗΣΕ ΑΥΤΟ ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ

ΣΤΟΥΣ ΣΥΜΜΑΘΗΤΈΣ ΚΑΙ

ΤΙΣ ΣΥΜΜΑΘΉΤΡΙΈΣ ΣΟΥ





14







ΑΡΘΡΟ 1

ΣΕ ΠΟΙΟΝ ΑΠΕΥΘΥΝΕΤΑΙ AYTO ΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ

Η Σύμβαση αυτή είναι για σένα, αν δεν είσαι ακόμη

δεκαοχτώ χρονών(*). Οι Ηνωμένες Πολιτείες της

Αμερικής θεωρούν «παιδί» κάθε άτομο που δεν έχει

φτάσει στην ηλικία αυτή.

(*) Υπάρχουν χώρες όπου το όριο ενηλικίωσης είναι πριν τα 18. Η Σύμβαση αυτή

απευθύνεται στους ανήλικους, δηλαδή σε όσους είναι μικρότεροι από το όριο ενηλικίωσης

που ορίζει ο νόμος.



15



Γράμμα από τη Ναβάρα

Γεια σας. Με λένε Μπενιάτ Ιραζόκι και είμαι δώδεκα χρονών. Σπουδάζω στο

Ινστιτούτο Τόκι Όνα στη Μπέρα ντε Μπιντασόα, που μου αρέσει πολύ.

Όταν ανοίγω την τηλεόραση και βλέπω τις ειδήσεις, βλέπω ανθρώπους που

βρίσκονται σε άσχημη κατάσταση: παιδιά χωρίς σπίτι, χωρίς γονείς, σεισμοί και

τυφώνες παντού. Αφού έχω δει όλα αυτά, λέω στον εαυτό μου: «Ζούμε καλά εδώ!».

Έχουμε τα πάντα: γονείς, αδέρφια, σπίτια και όλες τις ανέσεις … και από την άλλη

πλευρά δεν νιώθουμε ποτέ ευχαριστημένοι. Να δούμε λοιπόν αν αυτό το γράμμα μας

βοηθήσει να εκτιμήσουμε τα πράγματα που έχουμε και να δείξουμε περισσότερη

αλληλεγγύη στους ανθρώπους που δεν έχουν τίποτα. Δεχτείτε τους θερμότερους

χαιρετισμούς μου.



BENAT IRAZOKI, δώδεκα ετών

1η Τάξη ESO. IES Bigarren H. Instituta Toki Ona

Eztegara Pasealekua, 34. 31718 Bera. NAFARROA (Ναβάρα)

ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Τι σημαίνει η λέξη «Σύμβαση»; Σε ποιον απευθύνεται η Σύμβαση των

Δικαιωμάτων του Παιδιού;

2. Τι είναι το δικαίωμα;

3. Τι είναι τα Ηνωμένα Έθνη;

4. Το γράμμα του Μπενιάτ είναι γραμμένο στα βασκικά. Τι μας μαθαίνει το γράμμα

από τη Ναβάρα;

5. Πώς δείχνεις ότι είσαι ευχαριστήμενος με τα πράγματα που έχεις; Τι πρέπει να

κάνεις για να δείξεις αλληλεγγύη;



16







ΑΡΘΡΟ 2

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ

Εσύ και όλα τα υπόλοιπα παιδιά του κόσμου

θα χρησιμοποιήσετε τα δικαιώματα αυτά

χωρίς διάκριση φυλής,

χρώματος, φύλου, πολιτικής,

έθνους, πλούτου, γέννησης ή οικογένειας.

Τα Κράτη θα φροντίσουν ώστε εσείς τα παιδιά να

μπορείτε πάντα να απολαμβάνετε τα δικαιώματά σας.

Πηγή: UNESCO, Μπανγκούι 1998





17







ΠΡΕΣΒΕΥΤΕΣ ΤΗΣ

ΕΙΡΗΝΗΣ

ΔΕΣΜΕΥΣΗ ΠΟΥ ΥΠΟΓΡΑΦΤΗΚΕ ΣΤΟ ΜΕΓΑΡΟ ΤΗΣ

ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ ΤΟΥ ΜΠΑΝΓΚΟΥΙ,

ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑΣ ΤΗΣ ΚΕΝΤΡΟΑΦΡΙΚΑΝΙΚΗΣ

ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΣΤΙΣ 16 ΙΟΥΝΙΟΥ 1998.

Εμείς, τα παιδιά της Κεντρικής Αφρικής, που ερχόμαστε απ’ όλες τις περιοχές της

χώρας, απ’ όλες τις φυλές και απ’ όλα τα θρησκεύματα, εμείς αναγνωρίζουμε, ως

παιδιά της ίδιας χώρας, την Κεντροαφρικανική Δημοκρατία. Οι φυλετικές διαφορές

είναι ο κοινός μας πλούτος· αυτές θα υπάρχουν πάντα. Η γλώσσα σανγκό είναι η

κοινή μας γλώσσα, αφού ο κεντροαφρικανικός πολιτισμός πλουτίζει κάθε μέρα, με

λεξιλόγιο και εκφράσεις, με γνώσεις και σοφία απ’ όλες τις φυλές της χώρας μας,

καθώς επίσης και από ξένες χώρες και φίλους.

Δεσμευόμαστε να διευθετήσουμε τις διαφορές μας, μέσα σε ένα πνεύμα

ανεκτικότητας, αμοιβαίου σεβασμού, αγάπης, αλληλεγγύης, συνεργασίας, διαλόγου

και ειρήνης. Θέλουμε να αντισταθούμε στις φυλετικές διακρίσεις, την ξενοφοβία, την

απόρριψη. Εμείς, οι Πρεσβευτές της Ειρήνης, δεσμευόμαστε να δείχνουμε

αλληλεγγύη σε όλα τα παιδιά της Κεντρικής Αφρικής, και στους φίλους μας από τις

ξένες χώρες, που είναι αδερφοί και αδερφές μας, και μοιραζόμαστε μαζί τους την ίδια

μοίρα. Για το λόγο αυτό αποφασίσαμε να υψώσουμε στη γη της πατρίδας μας, τις

σημαίες της Ανεκτικότητας, σύμβολο της συνθήκης μας για την ειρήνη, και της πίστης

μας στο μέλλον.



Υπέγραψαν το κείμενο αυτό 168 Πρεσβευτές της Ειρήνης.





ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Στην πόλη ή το χωριό σου, ζουν άτομα διαφορετικής φυλής ή που μιλού

διαφορετική γλώσσα; Από ποια χώρα είναι;

2. Πώς συμπεριφέρεται ο κόσμος στους φτωχούς; Πώς συμπεριφέρεται στους

πλούσιους;

3. Πώς αποδεικνύεις ότι όλα τα άτομα της τάξης σου έχουν τα ίδια δικαιώματα;

4. Πόσες από τις 168 υπογραφές του κειμένου της Κεντροαφρικανικής Δημοκρατίας

μπορείς να διαβάσεις;

5. Αν συμφωνείς με τους πρεσβευτές της ειρήνης, υπόγραψε και εσύ το κείμενο

αυτό. Τι θα κάνεις για να το τηρήσεις;





18







ΑΡΘΡΟ 3

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΝΑ ΔΙΑΣΦΑΛΙΖΕΤΑΙ ΤΟ ΚΑΛΟ ΣΟΥ

Καθετί που γίνεται για τα παιδιά θα επιζητεί πάντα το

καλό τους. Γι’ αυτό η Πολιτεία θα σε προστατεύει και θα

φροντίζει να μπορείς να έχεις ό,τι χρειάζεσαι για την

ευημερία σου.





ΑΡΘΡΟ 4

Η ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΘΑ ΣΕ ΒΟΗΘΗΣΕΙ

Η Πολιτεία θα κάνει ό,τι είναι απαραίτητο ώστε να

εκπληρωθεί ό,τι είναι γραμμένο στο κείμενο αυτό.

Φωτό: Jesús Están









19



Γράμμα από την Πορτογαλία

Διακήρυξη για τα Δικαιώματα του Παιδιού



Από τη γέννησή τους, τα παιδιά έχουν το δικαίωμα στην αγάπη και τη στοργή και

πρέπει να μεγαλώνουν σε ένα περιβάλλον ευνοϊκό, χωρίς ψέματα, καταπίεση και

καβγάδες μεταξύ των γονιών. Στον κόσμο αυτό υπάρχουν παιδιά, που, εξαιτίας

οικογενειακών προβλημάτων, είναι υποχρεωμένα να ζουν στο δρόμο και να

ζητιανεύουν για να επιβιώσουν. Άλλα παιδιά φτάνουν στα ναρκωτικά και άλλα στην

πορνεία. Αργότερα θα γίνουν ενήλικοι με ψυχικά τραύματα, εξαιτίας της έλλειψης

αγάπης, υλικής και ηθικής στήριξης από τους γονείς. Αυτοί οι νέοι θα έπρεπε να έχουν

το δικαίωμα να πηγαίνουν σε ειδικές εστίες που τους φιλοξενούν και τους δίνουν την

ευκαιρία να θεραπευτούν και να εργαστούν, για να γίνουν αργότερα αξιοπρεπείς,

υπεύθυνοι και ηθικοί ενήλικες.

ΣΕΒΑΣΜΟΣ, ΑΞΙΟΠΡΕΠΕΙΑ, ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ, ΑΓΑΠΗ.



ANDREIA S. FILIPA, δώδεκα χρονών

Escola Básica 2+3 Don Pedro ΙΙ. Largo da Juventude.

2860-301 Moita, ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑΣ



ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Τι σημαίνει να επιζητώ το καλό των παιδιών;

2. Πώς καταλαβαίνεις την ευημερία;

3. Τι είναι η Πολιτεία και ποιος την εκπροσωπεί;

4. Ποια σημαντικά πράγματα αναφέρει το γράμμα της Αντρέα;

5. Εξήγησε τις λέξεις: αγάπη, σεβασμός, αξιοπρέπεια και αλληλεγγύη. Τι πρέπει να

κάνεις για τις εφαρμόσεις;







20







ΑΡΘΡΟ 5

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΝΑ ΕΦΑΡΜΟΖΕΙΣ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΣΟΥ

Οι γονείς σου ή οι κηδεμόνες σου, θα αναλάβουν να σε

βοηθήσουν να αναπτύξεις τις ικανότητές σου και να

εφαρμόσεις τα δικαιώματα της Σύμβασης.

Φωτό: Inma Veltre









21



Γράμμα από την Ιταλία

Αγαπητά παιδιά της Μαγιόρκα,

Είμαστε πολύ χαρούμενοι που σας γράφουμε. Είμαστε παιδιά εφτά και οχτώ χρονών

των τάξεων 2Α και 2Β του Δημοτικού Σχολείου Ντομένικο Σάβιο του Άστι. Το Άστι

είναι μια μικρή πόλη στα βόρεια της Ιταλίας· είναι γνωστή για το κρασί της και το

«πάλιο», έναν αγώνα ιπποδρομίας που γίνεται το Σεπτέμβριο.

Το σχολείο μας είναι αρκετά μεγάλο και μας αρέσει πάρα πολύ. Υπάρχει ένας χώρος

για τη φυσική αγωγή. Εκεί παίζουμε με στεφάνια, σχοινάκια και άλλα όργανα. Στην

αυλή του σχολείου υπάρχει ένας μικρός κήπος, όπου πηγαίνουμε το μεσημέρι πριν

ξαναρχίσουν τα μαθήματα. Έχουμε επίσης την τύχη να έχουμε μια μικρή βεράντα,

μόνο για μας, τους μαθητές της Δεύτερης τάξης, οπού μπορούμε να πηγαίνουμε στο

πρωινό διάλειμμα. Μέσα στο σχολείο υπάρχει ένα αναγνωστήριο με πολλά

ενδιαφέροντα βιβλία και μία τηλεόραση για να βλέπουμε ταινίες. Έχουμε επίσης μία

αίθουσα με έξι υπολογιστές. Από αυτή τη χρονιά έχουμε τη δυνατότητα να τους

χρησιμοποιούμε καμιά φορά για ψυχαγωγία.

Ξέρουμε ότι δεν έχει όλος ο κόσμος την ευκαιρία να πηγαίνει στο σχολείο και να

μπορεί να κάνει όλα τα πράγματα που κάνουμε εμείς· αυτό μας στενοχωρεί πολύ.



ΜΑΘΗΤΕΣ ΤΩΝ ΤΑΞΕΩΝ 2Ν Α ΚΑΙ 2Ν Β

Scuola Domenico Savio, Via Tosi, 24. 14100 Asti. ΙΤΑΛΙΑ.



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΙΤΑΛΙΑΣ

ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Ποια πρόσωπα σε βοηθούν να μεγαλώσεις και να αναπτυχθείς;

2. Πού περνάς περισσότερο χρόνο για τη μόρφωση και την εκπαίδευσή σου;

3. Περίγραψε το σχολείο σου.

4. Πιστεύεις ότι τα παιδιά στον κόσμο μπορούν να μεγαλώνουν και να

αναπτύσσονται όπως εσύ;

5. Διαβάστε το γράμμα των παιδιών του σχολείου Ντομένικο Σάβιο στα ιταλικά.

Μπορείς να το καταλάβεις; Γράψε ένα γράμμα σε ένα φίλο ή μια φίλη σου για κάτι

που κάνεις για την εκπαίδευσή σου.







22







ΑΡΘΡΟ 6

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗ ΖΩΗ

Εσύ και όλα τα παιδιά έχετε το δικαίωμα στη ζωή, να

μεγαλώνετε και να αναπτύσσεστε όπως πρέπει.

ΖΩΓΡΆΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΊΑ ΤΩΝ ΗΝΩΜΈΝΩΝ ΠΟΛΙΤΕΙΏΝ ΤΗΣ ΑΜΕΡΙΚΉΣ





ΌΠΩΣ ΚΑΙ ΝΑ ‘ΧΕΙ, Η ΖΩΗ ΕΙΝΑΙ ΘΑΥΜΑΣΙΑ!

Φωτό: Jesús Están









23



Γράμμα από τις Ηνωμένες Πολιτείες

της Αμερικής

ΑΙΤΗΜΑ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΗ

Ράιφορντ, 3 Μαρτίου 2000



Γεια σας, φίλοι μου,

Σας λέω φίλους χωρίς να σας γνωρίζω προσωπικά, γιατί για μένα όλοι όσοι νοιάζονται

για την κατάσταση μου είναι φίλοι μου. Είστε ακόμη πολύ νέοι για να καταλάβετε

αυτό που η μοίρα έχει επιφυλάξει στον καθένα από εμάς στη διάρκεια της ζωής μας.

Εγώ όταν ήμουν στην ηλικία σας ήμουν ένα παιδί μελετηρό, υπάκουο και με

σεβασμό, όπως πιστεύω ότι είστε και εσείς. Μεγάλωσα και συνέχισα να είμαι έτσι και

σήμερα, παρόλο που είμαι καταδικασμένος σε θάνατο*, συνεχίζω να μελετώ, να

υπακούω και να τους σέβομαι όλους. Εγώ έχω την πίστη ότι μια μέρα όχι πολύ

μακρινή θα είμαι ελεύθερος και δεν θα έχω χάσει ούτε το χρόνο ούτε τη λογική κατά

τη διάρκεια της απάνθρωπης και άδικης φυλάκισής μου. Θέλω από εδώ που

βρίσκομαι να σας εμψυχώσω να μη χάνετε το χρόνο σας. Η ζωή είναι πιο σύντομη

απ’ όσο μας φαίνεται. Να μελετάτε πολύ, να προετοιμάζεστε για ένα μέλλον που

γίνεται όλο και πιο δύσκολο για τη ζωή μας, να δείχνετε σεβασμό σε όλους, να

αγαπάτε το Θεό και τους γονείς σας και να διασκεδάζετε πολύ, αλλά με σύνεση.

To πιο σημαντικό μήνυμα, το οποίο εγώ πάντα σεβάστηκα και θέλω να μεταφέρω σε

εσάς, είναι «ΟΧΙ ΣΤΑ ΝΑΡΚΩΤΙΚΑ». Λοιπόν, φίλοι μου, αν θέλετε, μπορείτε να μου

γράψετε. Τα γράμματα και οι κάρτες αλληλεγγύης που μου στέλνουν μου δίνουν

ιδιαίτερη χαρά.

Ο Θεός να σας ευλογεί όλους και σας στέλνω τους ειλικρινείς μου χαιρετισμούς.

Ο φίλος σας,

Χοακίν Χοσέ



JOAQUÍN JOSÉ MARTÍNEZ

P.O. BOX 600176 North Miami Beach, Florida, 33 160

ΗΝΩΜΕΝΕΣ ΠΟΛΙΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΑΜΕΡΙΚΗΣ



* Στις 15 Ιουνίου 2000 ορίστηκε νέα δίκη





ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Γιατί είναι πολύ σημαντικό το άρθρο 6;

2. Εξήγησε τις τρεις αυτές λέξεις: ζω, μεγαλώνω και αναπτύσσομαι.

3. Γιατί υπάρχουν άτομα που σκοτώνουν ή που διατάζουν άλλους να σκοτώσουν;

4. Τι πρέπει να γίνει για να καταργηθεί η ποινή του θανάτου σε όλον τον κόσμο;

5. Κάθε άνθρωπος έχει το δικαίωμα να ζει αξιοπρεπώς, αλλά πολλά εκατομμύρια

άτομα δεν το κατορθώνουν αυτό. Τι πρέπει να κάνουν οι άνθρωποι για να το

τηρήσουν πλήρως αυτό το δικαίωμα;

6. Τι θα έλεγες στον Χοακίν Μαρτίνεζ;

7. Τι πρέπει να κάνεις για να σέβεσαι και υπερασπίζεσαι πάντα τη ζωή;







24







ΑΡΘΡΟ 7

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΕ ΕΝΑ ΟΝΟΜΑ ΚΑΙ ΣΕ ΜΙΑ

ΕΘΝΙΚΟΤΗΤΑ

Από τη γέννησή σου, έχεις το δικαίωμα να έχεις ένα

όνομα, να ανήκεις σε μία χώρα και, αν είναι δυνατό, να

γνωρίζεις τους γονείς σου και να αναλάβουν εκείνοι την

αγωγή σου.

ΧΡΩΜΑΤΙΣΕ ΑΥΤΗ ΤΗ ΖΩΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ ΜΑΡΙΑΣ ΧΟΣΕ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΕΜΠΤΗ ΤΑΞΗ





25







ΣΤΙΣ ΒΑΛΕΑΡΙΔΕΣ

ΝΗΣΟΥΣ ΣΗΜΕΡΑ

ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ ΣΤΙΣ

ΒΑΛΕΑΡΙΔΕΣ

Οικονομικά προβλήματα

Ένας στους δέκα ανήλικους ζει σε οικογένειες που βρίσκονται κάτω από το όριο της

φτώχειας, με εισοδήματα χαμηλότερα από το μέσο εισόδημα μιας κανονικής

οικογένειας. Σήμερα θεωρείται φτωχός κάθε άνθρωπος που το εισόδημά του δεν

φτάνει τις 42.000 πεσέτες το μήνα. Στις Βαλεαρίδες υπάρχουν 57000 άνθρωποι που

ζουν σε αυτήν την κατάσταση.



Προβλήματα εργασίας

Μεταξύ 6000 και 15000 παιδιά και νέοι κάτω των 16 ετών εργάζονται ήδη.



Συνθήκες εγκατάλειψης

Στις Βαλεαρίδες Νήσους έχουν εντοπιστεί 4600 περιπτώσεις παιδιών που είναι

παραμελημένα από τις οικογένειές τους. Οι οικογένειες που έχουν σοβαρά

προβλήματα εργασίας, υγείας ή συμβίωσης, τείνουν να παραμελούν τις υποχρεώσεις

τους απέναντι στα παιδιά τους. Στις περιπτώσεις αυτές, οι ανήλικοι δεν λαμβάνουν

από τους γονείς τους τη βοήθεια που χρειάζονται για την ανάπτυξή τους.



Περιπτώσεις κακοποίησης και εκμετάλλευσης

Έξι στους εκατό ανήλικους έχουν πέσει θύματα κακοποίησης στο σπίτι. Στις

Βαλεαρίδες κάθε χρόνο υπάρχουν 1100 ανήλικοι πέφτουν θύματα βίας και

κακοποίησης στο σπίτι. Οι οικογένειές τους συχνά διαλύονται λόγω ασθενειών,

σοβαρών οικονομικών προβλημάτων ή ανεργίας. Μερικές περιπτώσεις είναι πολύ

δύσκολο να αντιμετωπισθούν.



Πηγές: Informe sobre la infància i l’adolescència. Sa Nostra, Acció social, Consell Insular de

Mallorca, Σεπτέμβριος 1999.

ALENYA, Miquel: La infància i l’adolescència a Balears, Palma, 1998

Η ΜΠΕΤΙΝΑ ΜΠΕΓΙΟ ΜΠΑΑΜΟΝΤΕ ΕΙΚΟΝΟΓΡΑΦΕΙ ΤΗ ΣΕΛΙΔΑ ΑΥΤΗ ΜΕ ΜΙΑ

ΖΩΓΡΑΦΙΑ



ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Σκέψου περιπτώσεις στη χώρα σου όπου γνωρίζεις ότι υπάρχει αδικία.

2. Σκέψου καταστάσεις στον κόσμο που πρέπει να βελτιωθούν.

3. Ποια δικαιώματα των παιδιών δεν τηρούνται στις περιπτώσεις αυτές; Αν δεν

γνωρίζεις να απαντήσεις, ξαναγύρισε στη σελίδα αυτή όταν θα έχεις τελειώσει το

βιβλίο.

4. Πώς μπορείς να βοηθήσεις τα παιδιά που είναι θύματα μιας άδικης κατάσταστης

στη χώρα σου;

5. Πώς μπορείς να βοηθήσεις τα υπόλοιπα παιδιά του κόσμου;

6. Κάνε μία έρευνα με τους συμμαθητές και τον δάσκαλο ή την δασκάλα σου για να

βρεις το ποσοστό των παιδιών της χώρας σου που αντιμετωπίζουν οικονομικά

προβλήματα και συνθήκες εγκατάλειψης, κακοποίησης και εκμετάλλευσης.

Συζητήστε τα στοιχεία που θα βρείτε και συκρίνετέ τα με τα στοιχεία των

Βαλεαρίδων που διαβάσατε παραπάνω. Για την άσκηση αυτή μπορείτε να

συμβουλευτείτε οργανισμούς, όπως η UNICEF, η UNESCO και η Στατιστική

Υπηρεσία (για να επικοινωνήσετε με κάποιους από τους οργανισμούς αυτούς,

συμβουλευτείτε τα στοιχεία που υπάρχουν στην ενότητα αυτού του βιβλίου για

το Άρθρο 45).







26







ΑΡΘΡΟ 8

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΝΑ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΕΙΣ ΤΗΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΟΥ



Έχεις το δικαίωμα να είσαι ο εαυτός σου. Κανείς άλλος δεν θα μπορεί να αλλάξει την

ταυτότητά σου.



ΚΟΛΛΗΣΕ ΕΔΩ ΜΙΑ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΣΟΥ

Η ΤΗ ΦΩΤΟΤΥΠΙΑ ΕΝΟΣ ΕΓΓΡΑΦΟΥ

ΠΟΥ ΔΕΙΧΝΕΙ ΠΟΙΟΣ ΕΙΣΑΙ



«Δεν λέω ότι είμαστε καλύτεροι ή χειρότεροι … απλά λέω ότι είμαστε διαφορετικοί»





27



Γράμματα από τη Μαγιόρκα

Ζητώ από αυτούς που έχουν πολλά να δίνουν ό,τι μπορούν στους φτωχούς, ώστε

όλοι να είμαστε ίσοι. Νομίζω ότι πρέπει να βοηθάμε περισσότερο έναν φτωχό πάρα

έναν πλούσιο. Στον κόσμο πρέπει να υπάρχει ισότητα. Να, ένα μικρό ποίημα που

έγραψα μόνος μου:

Αν θέλεις να είσαι σπουδαίος,

Δεν χρειάζεται να είσαι πλούσιος.

Βοήθησε τους φτωχούς·

Θα δεις, πως θα γίνεις ευτυχισμένος.



ISAAC RODRÍGUEZ, έντεκα ετών



Θα ήθελα σε αυτόν τον κόσμο να μην υπάρχει πόλεμος, και όλα να είναι ειρηνικά,

πολύ ειρηνικά. Δεν μου αρέσει οι άνθρωποι να σκοτώνουν. Δίνω μια συμβουλή σε

όλους: εγώ ξέρω ότι έχετε μια καρδιά για να αγαπήσετε τους ανθρώπους, ακόμα και

αν είναι πολύ μικρή και δεν φαίνεται. Θέλω να μην υπάρχει πόλεμος και όλα να είναι

ειρινικά και πάλι ειρηνικά …



JOANA MARIA ENSENYAT, δώδεκα ετών



Col-legi Públic Blanquerna. Caülls, 21. 07009 Marratxí, ΜΑΓΙΟΡΚΑ







ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Σε ποιά γλώσσα είναι γραμμένα τα δύο αυτά γράμματα από τη Μαγιόρκα;

2. Πού αλλού μιλούν καταλανικά εκτός από τις Βαλεαρίδες;

3. Γράψε κι εσύ ένα γράμμα και έκφρασε τις ευχές σου.

4. Μάθε ένα τραγούδι για την ειρήνη και τραγούδησέ το με τους συμμαθητές και τις

συμμαθήτριές σου.







28







ΑΡΘΡΟ 9

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΝΑ ΖΕΙΣ ΜΕ ΤΟΝ ΠΑΤΕΡΑ ΚΑΙ ΤΗ

ΜΗΤΕΡΑ ΣΟΥ

Αν εσύ δεν το θέλεις, κανείς δεν θα μπορέσει ποτέ να σε

χωρίσει από τους γονείς σου, εκτός και αν ο χωρισμός

αυτός είναι απαραίτητος για το δικό σου καλό, σε

περίπτωση κακοποίησης. Αν ο πατέρας και η μητέρα σου

ζουν χωριστά, έχεις το δικαίωμα να έχεις τακτικές

επαφές και με τους δύο, εκτός και αν αυτό είναι βλαβερό

για σένα.

«ΣΤΗΝ ΙΝΔΊΑ ΥΠΆΡΧΟΥΝ ΠΟΛΛΈΣ ΦΥΛΈΣ, ΓΛΏΣΣΕΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΎΜΑΤΑ»



ΤΟ ΌΝΟΜΑ ΤΗΣ ΙΝΔΊΑΣ ΣΤΑ ΙΝΔΙΚΆ









29



Γράμμα από την Ινδία

ΓΙΑΤΙ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΠΑΙΔΙΑ ΠΟΥ ΖΟΥΝ ΧΩΡΙΣ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥΣ;





Γιατί;

Γιατί είναι ο κόσμος μου σκοτεινός

και ο δικός σου γεμάτος

ευωδιαστά λουλούδια;

Γιατί εγώ κάθομαι ολομόναχος

ενώ εσύ κουρνιάζεις

στην αγκαλιά της μητέρας σου;

Γιατί εγώ δεν μπορώ να δω πέρα απ’ το σήμερα

ενώ το δικό σου βλέμμα απλώνεται μίλια μακριά;

Οι γονείς μου είναι στη φυλακή

αλλά δεν ξέρω τι έχουν κάνει.

Ο θείος μου είναι φτωχός,

η θεία μου έχει τρία δικά της παιδιά.

Δεν έχω να πάω πουθενά,

δεν έχω κανέναν να στραφώ,

δεν έχω σπίτι, δεν έχω εκπαίδευση, δεν έχω μέλλον.

Γιατί αυτή είναι η δική μου ζωή

και όχι η δική σου;





Το 1992 οι κυβερνήσεις των ινδικών επαρχιών Καρνατάκα και Ταμίλ Ναντού έστειλαν

τα στρατεύματά τους να συλλάβουν τους λαθρέμπορους σάνταλου (αρωματικού

ξύλου).Κατά τη διάρκεια των στρατιωτικών επιχειρήσεων οι στρατιώτες παραβίασαν

ανθρώπινα δικαιώματα. Εκατοντάδες άνθρωποι δολοφονήθηκαν, βασανίστηκαν και

συλλήφθηκαν από τις κυβερνητικές δυνάμεις. Από τα 121 άτομα που συλλήφθηκαν,

71 ελευθερώθηκαν με εγγύηση, οι υπόλοιποι 50 (μεταξύ των οποίων 12 γυναίκες)

βρίσκονται ακόμα στη φυλακή περιμένοντας να οριστεί δίκη. Σήμερα περισσότερα

από 350 παιδιά των θυμάτων αυτών δεν έχουν τα απαραίτητα μέσα για να ζήσουν.

Σύνδεσμος SICHREΜ

St Thomas Town - Bangalore 560 084 – ΙΝΔΙΑ



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΙΝΔΙΑΣ





ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Γράψε την περίληψη του άρθρου 9.

2. Υπογράμμισε τις φράσεις του γράμματος που αναφέρονται στα δικαιώματα των

παιδιών.

3. Γιατί υπάρχουν παιδιά που ζουν χωρίς τα δικαιώματά τους;

4. Γιατί υπάρχουν παιδιά με χωρισμένους γονείς;

5. Τι πρέπει να κάνεις εσύ για τους γονείς σου;









30







ΑΡΘΡΟ 10

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΝΑ ΕΠΙΣΚΕΠΤΕΣΑΙ ΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ

ΣΟΥ

Αν οι γονείς σου ζουν σε διαφορετικές χώρες, έχεις το

δικαίωμα να τους επισκέπτεσαι και να έχεις επαφή και με

τους δύο. Εκείνος ή εκείνη μπορούν, με τη σειρά τους,

να αφήσουν τη χώρα τους για να σε επισκεφθούν εκεί

όπου ζεις.

ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΜΑΘΗΤΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΜΑΓΙΟΡΚΑ,

ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΕΜΠΤΗ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ,

ΕΙΚΟΝΟΓΡΑΦΟΥΝ ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΜΕ ΜΙΑ ΖΩΓΡΑΦΙΑ



« - Γεια σου, γιαγιά

- Γεια σου, εγγονή μου

- Γεια σας, εγγόνια μου!

- Γεια σου, ξάδερφε »







31

Γράμμα από τον Παναμά

Αγαπητά παιδιά της Μαγιόρκα και της Ισπανίας,

Ελπίζω να είστε καλά στην υγεία σας και και να είστε περιτριγυρισμένοι από φίλους

και αγάπη, όπως κι εγώ. Θα ήθελα να πάω στην Ισπανία για να σας γνωρίσω και για

να μπορέσετε κι εσείς να γνωρίσετε εμένα που είμαι φιλική και μου αρέσουν ο

πολιτισμός και οι χοροί σας, καθώς εμείς πριν πολύ καιρό ήμασταν ισπανική αποικία.

Ελπίζω να σας αρέσει το ταπεινό αυτό γράμμα. Ο Θεός να σας ευλογεί σήμερα και

πάντα. Σας χαιρετώ

Η φίλη σας,

Χοάνα Λαρίδο



ΧΟΑΝΑ ΛΑΡΙΔΟ, έντεκα ετών

Σχολείο Gaspar Octavio Hernández. ΕΙΡ (Ecole Instrument de Paix)

ΤΘ 552.362 Paitilla, ΠΑΝΑΜΑΣ



ΖΩΓΡΑΦΙΣΤΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΟΥ ΠΑΝΑΜΑ



ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Βρες πληροφορίες για τον Παναμά και τη διώρυγά του.

2. Σχολίασε το γράμμα και τη ζωγραφιά.

3. Τι πρέπει να γίνει για να έχουμε φίλους και φίλες;

4. Εξήγησε το άρθρο 10.

5. Ζωγράφισε αυτό που χαρακτηρίζει περισσότερο την πατρίδα σου.







32







ΑΡΘΡΟ 11

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΝΑ ΖΕΙΣ ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΣΟΥ

Αν εσύ δεν θέλεις, κανείς δεν μπορεί να σε αναγκάσει να

φύγεις από την πατρίδα σου ούτε να σε εμποδίσει να

επιστρέψεις σε αυτήν.

ΠΑΙΔΙ ΤΗΣ ΕΡΗΜΟΥ ΣΤΗ ΣΑΧΑΡΑ

Φωτό: Jesús Están





33



Γράμμα από το Μαρόκο

Ο Σουεϊλ Αμπανταρίν σχολιάζει το άρθρο 11

Ο πατέρας μου πιστεύει ότι πρέπει να πολεμήσουμε ενάντια στους παράνομους

εκτοπισμούς και στις παράνομες κρατήσεις των παιδιών στο εξωτερικό, για να ζουν

τα παιδιά ευτυχισμένα και επίσης για να εξασφαλιστεί η φυσιολογική τους ανάπτυξη.

Πρέπει όλα τα Κράτη να καταλήγουν σε συμφωνίες ώστε τα παιδιά να μπορούν να

ξαναβρούν γρήγορα τις οικογένειες και να επιστρέψουν στον τόπο τους. Πρέπει

επίσης να βελτιωθούν οι σχέσεις των χωρών μεταξύ τους για να βασιλεύσει η ειρήνη

στον κόσμο.

Νομίζω ότι τα παιδιά θα έπρεπε να έχουν το δικαίωμα και την ελευθερία να

ταξιδεύουν όπου θέλουν με τους γονείς τους για την ψυχαγωγία τους, ειδικά στην

περίοδο των καλοκαιρινών διακοπών, όταν αυξάνεται η θερμοκρασία και όταν τα

παιδιά θέλουν να ταξιδέψουν με την οικογένειά τους για να ανακαλύψουν άλλα μέρη

και άλλες χώρες.



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΟΥ ΜΑΡΟΚΟΥ



ΤΡΕΙΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΔΥΟ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

1. Εξήγησε το άρθρο 11.

2. Το πρωτότυπο γράμμα είναι γραμμένο στα αραβικά, που γράφονται από τα δεξιά

προς τα αριστερά. Προσπάθησε να αντιγράψεις ένα τμήμα του.

3. Ταξιδεύεις στις διακοπές; Όλα τα παιδιά του κόσμου μπορούν να το κάνουν αυτό;

4. Στην τάξη έχεις το δικαίωμα να λες τη γνώμη σου, αλλά πρέπει πάντα να κρατάς

τη σειρά σου. Δεν είναι δυνατό να μιλάνε όλοι μαζί ταυτόχρονα ούτε πρέπει να

διακόπτει ο ένας τον άλλον. Οργανώστε μία συζήτηση: πρέπει να υπάρχει ένας

συντονιστής. Αν είναι δυνατόν, βιντεοσκοπήστε τη συζήτηση, για να τη

σχολιάσετε αργότερα.

5. Μπορείς να εκφράσεις την άποψή σου; Τι κάνεις ώστε η άποψή σου να γίνεται

σεβαστή και να λαμβάνεται υπόψη;



34







ΑΡΘΡΟ 12

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΝΑ ΕΚΦΡΑΖΕΙΣ ΤΗΝ ΑΠΟΨΗ ΣΟΥ

Για καθετί που σε ενδιαφέρει, μπορείς να εκφράζεις την

άποψή σου, η οποία θα ακουστεί και θα ληφθεί ανάλογα

υπόψη.

ΖΗΤΑ ΤΟ ΛΟΓΟ, ΛΕΕΙ ΑΥΤΟ ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΝΔΙΑ

Φωτό: UNICEF / C – 88 / 17 Godsmith







Το σκέφτηκες αυτό;

Αυτή η γραφομηχανή δxν xίναι χαλασμxνη, xνα πλήκτρο μόνο δxν λxιτουργxί καλά.

Τα υπόλοιπα σαράντα πxντx λxιτουργούν πολύ καλά. Αλλά αυτό το μοναδικό

πλήκτρο που κάνxι λάθη, προκαλxί μια μxγάλη διαφορά στο κxίμxνο … Δxν νομίζxις;

Xτσι μπορxίς να σκxφτxίς λοιπόν ότι δxν xίσαι παρά μια μονάδα και ότι δxν παίζxι

κανxνα ρόλο αν συνxργάζxσαι ή όχι μx τους άλλους. Αλλά αυτός ο τρόπος του να

βλxπxις τα πράγματα xίναι λάθος: οι άλλοι σx xχουν ανάγκη γιατί υπολογίζουν σx

xσxνα.

Την xπόμxνη φορά που θα σκxφτxίς ότι δxν xίσαι σημαντικός ή ότι οτιδήποτx άλλο

δxν xίναι σημαντικό (χώρα, ζώο, άνθρωπος…) θυμήσου αυτή τη μηχανή.

Και πxρα από α%τό φαντάσο% να %πάρχο%ν δ%ο πλήκτρα πο% δxν

λxιτο%ργο%ν καλά … κα& τ& θα xλxγxς αν %πήρχαν τρ&α; Κ#& #ν %πήρχ#ν

τxσσxρα τ#%τόχρον#;



Προσαρμογή από: GRASA, REIG. Vivim en un sol món. Barcelona: Quadern Linguapax, Ed.

Pau, 1998.





35



Γράμμα από το Μπουρούντι

ΒΟΗΘΕΙΑ: Βοήθησε τον φίλο σου όταν δεν έχει χρήματα να πληρώσει το εισιτήριο

του λεωφορείου. Βοήθησε τον άρρωστο άνθρωπο και ετοίμασε φαγητό για τους

φτωχούς.

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗ ΖΩΗ: Έχουμε όλοι το δικαίωμα να ζήσουμε όπως πρέπει, δηλαδή

σε ένα σπίτι. Πρέπει να ζούμε όπου υπάρχει ειρήνη. Πρέπει να τρώμε τα απαραίτητα

και πρέπει να έχουμε ρούχα για να ντυνόμαστε.

ΕΙΡΗΝΗ: Όπου υπάρχει ειρήνη, οι άνθρωποι δεν μαλώνουν ούτε σκοτώνονται, γιατί

ζουν ειρηνικά. Όμως, όπου δεν υπάρχει ειρήνη, οι άνθρωποι μαλώνουν, χτυπούν ο

ένας τον άλλον, πετροβολιούνται και μαχαιρώνονται.



OLIVIER NKURUNZIZA, δέκα ετών.

Ecole Primaire de Kinama III, Sainte Famille.

ΒΡ 690 Bujumbura. ΜΠΟΥΡΟΥΝΤΙ



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΟΥ ΜΠΟΥΡΟΥΝΤΙ

ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Κατάλαβες το κείμενο στη διπλανή σελίδα; Γιατί ο κάθε άνθρωπος είναι

απαραίτητος;

2. Τι σημαίνει να έχεις αυτοεκτίμηση;

3. Πώς μπορούν να μορφωθούν τα παιδιά που έχουν χάσει τους γονείς τους, ή

εκείνα που οι γονείς τους δεν τους έδωσαν την κατάλληλη μόρφωση;

4. Αγαπάς την πατρίδα σου; Τη σέβεσαι; Την υπερασπίζεσαι; Πώς το δείχνεις αυτό;

5. Γράψε για κάτι που ελπίζεις περισσότερο από τη ζωή.







36







ΑΡΘΡΟ 13

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΝΑ ΕΚΦΡΑΖΕΣΑΙ ΕΛΕΥΘΕΡΑ

Έχεις το δικαίωμα να αναζητείς, να παίρνεις και να

διαδίδεις τις πληροφορίες και τις ιδέες κάθε είδους, όποια

και αν είναι η προέλευσή τους, αρκεί οι πληροφορίες

αυτές να μην βλάπτουν κανέναν άλλο.

Φωτό: Philippe Schiller



Φωτό: Conozca UNICEF. 92 – 389 / Lemoyne



ΑΠΌ ΤΟ 1997, ΣΤΗΝ ΠΛΑΤΕΊΑ ΤΩΝ ΕΘΝΏΝ ΣΤΗ ΓΕΝΕΎΗ

ΥΠΆΡΧΕΙ ΤΟ ΜΝΗΜΕΊΟ ΣΠΑΣΜΈΝΗ ΚΑΡΈΚΛΑ, ΎΨΟΥΣ 12 ΜΈΤΡΩΝ,

ΤΟΥ ΚΑΛΛΙΤΈΧΝΗ ΝΤΑΝΙΈΛ ΜΠΕΡΣΈ.

ΕΊΝΑΙ ΈΝΑ ΣΎΜΒΟΛΟ ΤΗΣ ΔΙΕΘΝΟΎΣ ΕΚΣΤΡΑΤΕΊΑΣ

ΓΙΑ ΤΗΝ KATAΡΓΗΣΗ ΤΩΝ ΟΡΥΧΕΙΩΝ ΠΟΥ ΒΛΑΠΤΟΥΝ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΩΝ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ.





37



Γράμμα από την Ελβετία

Αγαπητοί φίλοι,

Η Γενεύη, ο ΟΗΕ, οι τράπεζες, ο Ερυθρός Σταυρός, όλα αυτά είναι συμβατά;

Όταν σκέφτομαστε τη Γενεύη, πολύ συχνά μας έρχονται στο μυαλό οι τράπεζες, το

συντριβάνι, τα ρολόγια … Υπάρχει όμως κάτι άλλο;

Η Παγκόσμια Επιτροπή του Ερυθρού Σταυρού που ιδρύθηκε το 1863 από τον Ανρί

Ντυράν, οργανώθηκε στη Γενεύη για να προσφέρει βοήθεια στα θύματα του

πολέμου.

Ένας άλλος διεθνής οργανισμός, ο ΟΗΕ (Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών) ιδρύθηκε το

1945 και εγκατέστησε μία από τις έδρες του στη Γενεύη, πράγμα που δείχνει την

εμπιστοσύνη των άλλων εθνών προς τη Γενεύη.

Γνωρίζω τους οργανισμούς αυτούς, όχι μόνο επειδή ζω στη Γενεύη, αλλά και επειδή

ενημερώνομαι για ό,τι συμβαίνει στον κόσμο σήμερα.

Εσείς ενημερώνεστε;

Σας στέλνω τους θερμότερους χαιρετισμούς μου.



TARIK ADAM, δεκαπέντε ετών.

Ecole Moser. 2 Ch Grange Falquet. 1224, Chêne – Bougeries

Γενεύη, ΕΛΒΕΤΙΑ



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΕΛΒΕΤΙΑΣ

(ΘΥΜΗΣΟΥ ΟΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΕΤΡΑΓΩΝΗ)









ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Εξήγησε το άρθρο 13.

2. Ενημερώσου για τα γεγονότα που συμβαίνουν στο χωριό ή την πόλη σου, στη

χώρα σου και στον κόσμο.

3. Γιατί είναι σημαντική η Γενεύη;

4. Γράψε ένα σχόλιο για τα ορυχεία που βλάπτουν την υγεία των εργαζομένων.

5. Πώς μπορείς να βοηθήσεις ώστε να διαδίδεται πάντα η αλήθεια;









38







ΑΡΘΡΟ 14

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΣΚΕΨΗΣ,

ΣΥΝΕΙΔΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΟΣ

Μπορείς να σκέφτεσαι και να πιστεύεις ό,τι θέλεις και

μπορείς να ακολουθείς ένα θρήσκευμα. Οι γονείς σου, ή

οι κηδεμόνες σου, μπορούν να σε βοηθήσουν σε αυτό.

Πάντα πρέπει να σέβεσαι την ελευθερία και τα

δικαιώματα των άλλων.

ΜΟΥΣΟΥΛΜΑΝΕΣ ΠΟΥ ΠΡΟΣΕΥΧΟΝΤΑΙ

Φωτό: Jesús Están









39



Γράμμα από το Μπανγκλαντές

Αγαπητά παιδιά από τη Μαγιόρκα,

Με λένε Tζουλεάνσια Ρέμα. Το σπίτι μου βρίσκεται στο χωριό Μοϊσμόρα. Η μητέρα

μου πέθανε στη γέννα. Είμαι δώδεκα χρονών και ανήκω στη φυλή ιθαγενών που

λέγεται «Γκαρς». Κυριαρχεί το μητριαρχικό πρότυπο. Το σπίτι μου βρίσκεται στη

ζούγκλα Μοντουγούρ, στο Μπανγκλαντές. Μέσα στη ζούγκλα, υπάρχουν πολλά

όμορφα δέντρα, φαρμακευτικά φυτά, ζώα κατοικίδια και άγρια. Αυτή τη στιγμή

υποφέρουμε πολύ, γιατί το δασικό τμήμα άρχισε να καταστρέφει αυτό το όμορφο

παρθένο δάσος και προσπαθεί να μας αναγκάσει ν’ αφήσουμε τη ζούγκλα για να

πάρει τη γη μας.

Η φυλή μας έχει εξαιρετικά δυνατές αξίες: δεν λέμε ποτέ ψέματα ούτε κλέβουμε.

Είμαστε ένας λαός που αρκείται στα απλά πράγματα. Υπάρχει ειρήνη στην

καθημερινή μας ζωή. Έχουμε ωραίους χορούς, τραγούδια και παραδόσεις, που τις

γιορτάζουμε σε συγκεντρώσεις της κοινότητας. Το θρήσκευμα της φυλής μας διέπει

όλη μας τη ζωή· προσπαθούμε να το κρατήσουμε Η φύση είναι η εκδήλωση της

δύναμης του Θεού: το Σύμπαν, ο άνεμος, οι καταιγίδες, οι αστραπές, τα ζώα του

δάσους. Ελπίζω να μπορούσατε κι εσείς να μοιραστείτε την ειρηνική ζωή μας.

Κοιτάξτε μια φωτογραφία όπου φοράω την παραδοσιακή στολή της φυλής μας.

Προσευχηθείτε για μένα· εγώ θα προσευχηθώ για σας.

Η φίλη σας, Τζουλεάνσια Ρέμα



JULEANSIA REMA, δώδεκα ετών

(Eugene Homrich, St. Paul’s Church)

Pirgaccha, 1996. Dt. Tangail, ΜΠΑΝΓΚΛΑΝΤΕΣ



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΟΥ ΜΠΑΝΓΚΛΑΝΤΕΣ



ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Εξήγησε το άρθρο 14.

2. Σχολίασε το γράμμα της Τζουλεάνσια Ρέμα από το Μπανγκλαντές, το οποίο είναι

γραμμένο στη διάλεκτο μπενγκαλί και σε αλφάβητο μπραχμί.









40







ΑΡΘΡΟ 15

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ

Έχεις το δικαίωμα να έχεις επαφές και να συνεργάζεσαι

με όποιον θέλεις, αρκεί αυτό να μη βλάπτει κάποιον

άλλον.





ΑΡΘΡΟ 16

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΙΔΙΩΤΙΚΗ ΖΩΗ

Κανείς δεν μπορεί, αν εσύ δεν θέλεις, να επέμβει στα

προσωπικά σου: οικογένεια, σπίτι, αλληλογραφία, φήμη,

τιμή. Ο νόμος σε προστατεύει.





41



Γράμματα από τη Γερμανία

Γεια σας. Ελπίζω το γράμμα μου να σας αρέσει και να μπορέσετε να το

χρησιμοποιήσετε. Σας εύχομαι καλή διασκέδαση με αυτή την ενότητα μελέτης και

καλή τύχη.



Αντίο,

Καταρίνα.



KATHARINA TITZ, δεκατριών ετών.

IES / Gymnasium Ganderkesee. Am Steinacker, 12.

27777 Ganderkesee, ΓΕΡΜΑΝΙΑ



Γεια σας, αγαπητοί μου φίλοι από τη Μαγιόρκα!

Έμαθα από το σχολείο ότι αρχίσατε να εφαρμόζετε ένα πρόγραμμα γνωριμίας φίλων

από άλλες χώρες μέσω αλληλογραφίας. Γι’ αυτό αποφάσισα να γράψω αυτό το

γράμμα.

Μερικά στοιχεία για μένα. Με λένε Ελάινε Χέμπελ. Μένω στο Βίλκαου-Χάσλαου στη

Γερμανία. Γεννήθηκα στις 21 Μαρτίου 1988 στο Τσβίκαου. Έχω μια αδερφή (την

Αϊλήν, που είναι 15) και δύο αδερφούς (τον Στηβ, 13, και τον Άικ, 10 ετών). Τα

χόμπυ μου είναι το ακορντεόν, τα πατίνια, το σχέδιο, η ζωγραφική, η ιππασία και

άλλα.

Επειδή είμαστε έξι στην οικογένειά μου είναι δύσκολο να ταξιδεύουμε συχνά. Παρόλα

αυτά, πέρυσι και φέτος μπορέσαμε να πάμε διακοπές σε χώρες που δεν γνωρίζαμε.

Ένα ταξίδι ήταν στην Ίμπιζα και συγκεκριμένα στον Άγιο Αντώνιο. Ένα άλλο ήταν

στην Τυνισία, στην πόλη Χαμαμέτ. Ήταν απίθανα. Το όνειρο μου είναι να πάω κάποια

μέρα στη Μαγιόρκα (μια φίλη μου ήδη έχει πάει) και θα ήθελα επίσης να πάω στην

Αίγυπτο.

Νομίζω ότι είναι καλή ιδέα που ξεκινήσετε αυτό το πρόγραμμα, γιατί με τον τρόπο

αυτό πολλά παιδιά μπορούν να γνωριστούν.

Η φίλη σας, Ελάινε.



ELAINE HEMPEL, δώδεκα ετών

IES / Gymnasium “Am Sandberg”. Albert Schweitzer Ring 77 –

08112 Wilkau-Hasslau, ΓΕΡΜΑΝΙΑ



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ



ΠΑΙΔΙΑ ΠΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΟΥΝ ΜΙΑ ΚΕΡΑΙΑ

Φωτό: Jesús Están





ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Γιατί μπορείς και διαβάζεις τα γράμματα ενός παιδιών από τη Γερμανία;

2. Κάνε μία λίστα αθλητικών, πολιτιστικών και κοινωνικών συλλόγων και επισήμανε

τους στόχους τους.

3. Γιατί τα μέσα επικοινωνίας μας διηγούνται τη ζωή σπουδαίων ανθρώπων;

4. Τι είναι το δικαίωμα στην ιδιωτική ζωή;

5. Τι πρέπει να κάνεις για να σέβεσαι πάντα τους άλλους;









42







ΑΡΘΡΟ 17

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗ ΣΩΣΤΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΛΛΗΛΗ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ

Τα μέσα επικοινωνίας είναι πολύ σημαντικά. Μέσω

αυτών μπορείς να παίρνεις πληροφορίες και μορφωτικά

αγαθά από τη χώρα σου και από άλλες χώρες και

πολιτισμούς σχετικά με ό,τι σε βοηθά να αναπτυχθείς ως

άτομο. Θα βρεις βιβλία για το επίπεδό σου γραμμένα στη

γλώσσα σου και θα υπάρχει πάντα μέριμνα ώστε να

μένεις μακριά από πληροφορίες που μπορεί να σε

βλάψουν.

Η ΖΟΡΑΪΝΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΚΤΗ ΤΑΞΗ

ΕΦΑΡΜΟΖΕΙ ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ

ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΕ ΕΝΑΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ



Ο ΝΤΕΜΕΤΡΙΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΕΜΠΤΗ ΤΑΞΗ

ΖΗΤΑ ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ

ΑΚΟΥΓΟΝΤΑΣ ΡΑΔΙΟΦΩΝΟ



43



Γράμμα από τον Ισημερινό

Η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών ανακήρυξε το έτος 2000 Διεθνές Έτος

Πολιτισμού και Ειρήνης και τη δεκαετία 2000 – 2010 Διεθνή Δεκαετία για έναν

πολιτισμό ειρήνης και μη-βίας για τα παιδιά του κόσμου. Σε απάντηση της

ανακήρυξης αυτής διάφορες ομάδες εργάζονται σε όλον τον κόσμο ώστε από την 1 η

Ιανουαρίου 2000, τα μέσα επικοινωνίας να αποβάλουν κάθε στοιχείο βίας από τα

προγράμματά τους. Προς την κατεύθυνση αυτή οι οργανώσεις του Ισημερινού «Σερ

Πάζ» (“Ser Paz”), AENU (Οργάνωση Ισημερινού για τα Ηνωμένα Έθνη) και PDH

(Πρόγραμμα για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα) προώθησαν το «ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟ 2000: ΟΙ

ΝΕΟΙ ΠΡΟΤΕΙΝΟΥΝ» που απευθύνεται στους νέους του Ισημερινού. Οι νέοι μπορούν

να συμμετάσχουν με ποιήματα, ραδιοφωνικές ή τηλεοπτικές ανακοινώσεις, με άρθρα

στις εφημερίδες, με ζωγραφιές και με φωτογραφίες.



“Ser PAZ”

Ciudadela Ferroviaria, Av. Cuarta No. 507. Guayaquil, ΙΣΗΜΕΡΙΝΟΣ



ΠΑΙΔΙΆ TOY ΙΣΗΜΕΡΙΝOY

Φωτό: Jean François Cuennet



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΟΥ ΙΣΗΜΕΡΙΝΟΥ



ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Εξήγησε το άρθρο 17.

2. Γιατί είναι πολύ σημαντικά τα μέσα επικοινωνίας;

3. Οι πληροφορίες που παίρνουμε «στρέφουν τον κόσμο προς τη μια ή την άλλη

κατευθύνση», δηλαδή επηρεάζουν την κοινή γνώμη. Εξετάστε μια εφημερίδα

των τελευταίων ημερών και κόψτε δύο ειδήσεις: μία ευχάριστη και μία

δυσάρεστη. Έπειτα σχολιάστε πώς μπορούν να μας επηρεάσουν αυτές οι ειδήσεις.

4. Τι είδους πρόγραμμα εφαρμόζεται στον Ισημερινό; Γίνονται παρόμοια

προγράμματα στη χώρα σου;

5. Τι μπορείς να κάνεις για να προστατεύσεις την αλήθεια;

44







ΑΡΘΡΟ 18

ΕΥΘΥΝΗ ΤΟΥ ΠΑΤΕΡΑ ΚΑΙ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΣΟΥ

Οι γονείς ή οι κηδεμόνες σου θα κάνουν ό,τι είναι

καλύτερο για να μεγαλώσεις και να αναπτυχθείς ως

προσωπικότητα. Η Πολιτεία θα τους βοηθήσει να

εκπληρώσουν το σκοπό αυτό με αξιοπρέπεια και, αν

εργάζονται, θα βοηθιούνται περισσότερα ώστε να μη

σου λείψει τίποτε.

ΓΡΑΜΜΑ ΣΕ ΚΥΡΙΛΛΙΚΟ ΑΛΦΑΒΗΤΟ



Η ΔΙΑΣΗΜΗ ΕΙΚΟΝΟΓΡΑΦΟΣ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΠΙΛΑΡΙΝ ΜΠΑΓΙΕΣ

ΑΝΑΠΑΡΙΣΤΆ ΈΤΣΙ ΤΟ ΔΙΚΑΊΩΜΑ ΑΥΤΌ







45



Γράμμα από τη Βουλγαρία

Αγαπητοί φίλοι,

Είμαστε οι μαθητές της ενδέκατης τάξης ενός σχολείου της Σόφιας, που ονομάζεται

Βίκτωρ Ουγκό. Αυτή τη χρονιά μελετάμε την Οικουμενική Διακήρυξη των

Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και από τότε που μάθαμε ότι σκεφτόσασταν κι εσείς να

εργαστείτε στον τομέα αυτό, αποφασίσαμε να έρθουμε σε επαφή μαζί σας. Όταν

διαβάσαμε την Διακήρυξη, συνειδητοποιήσαμε ότι δεν αξιοποιούμε τα δικαιώματά μας

όπως θα έπρεπε. Για παράδειγμα, συχνά οι γονείς μας είναι εκείνοι που αποφασίζουν

σε ποιο σχολείο θα πάμε κι εμείς δεν μπορούμε να πούμε ελεύθερα τη γνώμη μας

ούτε στο σπίτι ούτε στο σχολείο.

Στη Βουλγαρία υπάρχουν ακόμα παιδιά που δεν τα σέβονται στο σπίτι. Τα κορίτσια

νομίζουν ότι δεν γίνονται αρκετά αποδεκτά από τους συμμαθητές τους, γιατί ανήκουν

σε διαφορετικό φύλο. Σε πολλές περιπτώσεις τα άτομα που διδάσκουν δεν

επηρεάζουν αρκετά τη στάση των μαθητών απέναντι στη ζωή. Παρόλο που τα

τελευταία δέκα χρόνια ο λαός της Βουλγαρίας κάνει μεγάλες προσπάθειες για την

βελτίωση της κοινωνίας, η οικονομική κατάσταση της χώρας είναι δύσκολη. Δεν

μπορούμε να ταξιδέψουμε στην Ευρώπη, επειδή δεν έχουμε χρήματα.

Απολαμβάνουμε πολλά δικαιώματα, αλλά μας λείπουν άλλα. Ο άνθρωπος πάντα

επιθυμεί που ό,τι δεν έχει. Ξέρουμε ότι το μέλλον βρίσκεται στα χέρια μας. Γι αυτό

αποφασίσαμε να πολεμήσουμε για τα δικαιώματά μας και θέλουμε να τα

αξιοποιήσουμε όπως πρέπει.

Σας στέλνουμε τους χαιρετισμούς μας.



KATERINA, NADIA, PAVLINA, SILVIA, PODOR, KRISTIAN, VASSILKA P. ΚΑΙ

VASSILKA I.

(ROUMIANA STANKOVA – 81 School Victor Hugo – M Ladost 3) Sofia, ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ



Φωτό: Roumiana Stankova



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑΣ



ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Τι σημαίνει να μεγαλώνει κανείς ένα παιδί;

2. Ποιος βοηθάει τα παιδιά χωρίς γονείς;

3. Πώς η Πολιτεία βοηθάει τους γονείς που εργάζονται;

4. Ποια σημεία του γράμματος από τη Βουλγαρία έχουν σχέση με το άρθρο 18;

5. Οργανώστε μία συζήτηση στην τάξη για τα αγαθά που παίρνετε από τον πατέρα

σας, τη μητέρα σας και τα άτομα που σας βοηθούν στην αγωγή και την ανάπτυξη

σας. Σκεφτείτε επίσης τις πιθανές δυσκολίες της οικογενειακής ζωής. Θα ήταν

ακόμα καλύτερα αν μπορούσαν να συμμετάσχουν στη συζήτηση και μερικοί

γονείς.









46







ΑΡΘΡΟ 19

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΣ

ΚΑΚΟΠΟΙΗΣΗΣ

Η Πολιτεία θα σου προσφέρει προστασία ενάντια σε

κάθε είδους βία, εκμετάλλευση, κακοποίηση,

παραμέληση ή έλλειψη φροντίδας. Αν, παρόλα αυτά,

υπήρξες θύμα κάποιου τέτοιου αδικήματος, θα σου

προσφερθεί βοήθεια, ακόμη και από τη δικαιοσύνη, για

να ζήσεις όπως πρέπει.

Φωτό: UNICEF / 2982 / Murray - Lee

47



Από την Κεντροαφρικανική

Δημοκρατία

Πόσο ωραίο είναι να είσαι παιδί!



ΟΜΙΛΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΕΠΕΤΕΙΟ ΤΩΝ ΠΡΕΣΒΕΥΤΩΝ ΤΗΣ ΕΙΡΗΝΗΣ

Πόσο ωραίο είναι να είσαι παιδί όταν σήμερα οι γονείς, οι συγγενείς, οι φίλοι είναι

εδώ για να γιορτάσουν τη μέρα του παιδιού.

Πόσο ωραίο είναι να είσαι παιδί, επειδή στην πατρίδα μας λέμε: «Μολενγκέ α ον γιε

κουέ να σεσέ σο» (Μοlengué a ôn yé koué na sessé sô: Το παιδί είναι πάνω από όλα

σ’ αυτή τη γη).

Πόσο ωραίο είναι να είσαι παιδί, όταν πάμε στο σχολείο χωρίς να φοβόμαστε κανέναν

κίνδυνο.

Πόσο ωραίο είναι να είσαι παιδί όταν παίζουμε μαζί χαρούμενα χωρίς διακρίσεις

φυλής.

Πόσο ωραίο είναι να είσαι παιδί όταν, περπατώντας στο δρόμο για να πας στο ναό,

στην εκκλησία, στο τζαμί, σε κρατούν από το χέρι υπεύθυνοι γονείς.

Πόσο ωραίο είναι αλήθεια να είσαι παιδί.

Η μέρα αυτή όμως μας θυμίζει πόσο θλιβερό είναι να είσαι παιδί από την Αφρική.

Είναι θλιβερό να είσαι παιδί όταν πολύ συχνά το στομάχι σου είναι άδειο, επειδή η

μαμά σου δεν έχει τίποτα να μαγειρέψει.

Πόσο θλιβερό είναι να είσαι παιδί, όταν τα σχολεία μας είναι κατεστραμμένα,

ανοργάνωτα, ή ανύπαρκτα.

Πόσο θλιβερό είναι να είσαι παιδί, όταν αγνοείς τόσα ωραία πράγματα που γίνονται

στον κόσμο μας σήμερα.

Πόσο θλιβερό είναι να είσαι παιδί, όταν το περιβάλλον μας είναι φτιαγμένο μόνο με

μίσος και βία.

Πόσο θλιβερό είναι να είσαι παιδί, όταν κακοποιείσαι, απορρίπτεσαι και λυπάσαι

επειδή αισθάνεσαι ότι είσαι βάρος.

Είναι θλιβερό να είσαι παιδί, όταν βλέπεις όλες τις σκηνές πολέμου στην τηλεόραση,

όταν ακούμε στο ραδιόφωνο όλες αυτές τις κραυγές των ανθρώπων που υποφέρουν.

Και παρόλα αυτά, δεν χάνουμε ούτε την πίστη ούτε την ελπίδα μας.

Αυτή τη μέρα θα ήθελα να εκφράσω εδώ το όνειρο κάθε παιδιού από την Κεντρική

Αφρική: να σου συμπεριφέρονται με ευγένεια, να μπορείς να πηγαίνεις σε ένα ωραίο

σχολείο, να ζεις σε έναν θαυμάσιο κόσμο. Θέλουμε να θυμίσουμε στους γονείς μας

ότι πρέπει να μας προστατεύουν και να μας διαπαιδαγωγούν για να χτίσουμε μια

καινούρια Κεντροαφρικανική Δημοκρατία. Υπάρχει μέσα μας τόση αγάπη για τους

γονείς μας.

Αγαπητοί γονείς, θέλουμε να ζήσουμε όσο το δυνατό περισσότερο. Γι’ αυτό σας

ζητάμε: όχι πια βία, όχι πια εγωισμός, όχι άλλοι πυροβολισμοί, όχι άλλο αίμα, όχι

άλλοι θάνατοι, όχι άλλη αγωνία, όχι άλλες κραυγές, όχι άλλη δυστυχία. Φτάνει πια.

Δεν θέλουμε πια να είμαστε διωγμένοι μέσα στην ίδια μας τη χώρα.

Αγαπητοί γονείς, σαν καλοί αφρικανοί σας συνιστούμε έτσι να προσφύγετε στο

διάλογο, στη διαπραγμάτευση, μέσα σε ένα πνεύμα αμοιβαίου σεβασμού.

Κύριε Πρωθυπουργέ και αγαπητοί καλεσμένοι, αγαπητοί γονείς, σας ευχαριστούμε για

την αλληλεγγύη σας.

Οι Πρεσβευτές της Ειρήνης. Μπαγκούι, Κεντροαφρικανική Δημοκρατία, 16 Ιουνίου

1999.



UNESCO. BP 1583. Bangui. ΚΕΝΤΡΟΑΦΡΙΚΑΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΚΕΝΤΡΟΑΦΡΙΚΑΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ



ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Συνόψισε την ομιλία και σχολίασε τα πιο σημαντικά σημεία.

2. Γιατί είναι ωραίο να είσαι παιδί;

3. Γιατί είναι θλιβερό να είσαι παιδί της Αφρικής;

4. Γιατί υπάρχουν κακοποιημένα παιδιά στη χώρα σου; Ποια ιδρύματα τα βοηθούν;

5. Πώς μπορείς να βοηθήσεις τα παιδιά της Αφρικής;









48







ΑΡΘΡΟ 20

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ, ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΑΝ ΔΕΝ

ΕΧΕΙΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ

Αν δεν έχεις πια οικογένεια, η Πολιτεία θα σου παράσχει

ειδική προστασία και βοήθεια, είτε σε κάποιο ίδρυμα

προστασίας ανηλίκων, είτε σε κάποια οικογένεια που θα

σε αποδεχτεί σαν παιδί της. Οι αξίες της φυλής, του

θρησκεύματος, του πολιτισμού και της γλώσσας θα είναι

πάντα σεβαστές.

Εικονογράφηση: Pilarín Bayés









ΑΡΘΡΟ 21

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΣΕ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ

ΥΙΟΘΕΣΙΑΣ

Όταν ένα παιδί υιοθετείται, θα επιζητείται πάντα το καλό

του. Μια υιοθεσία δεν θα γίνεται ποτέ χωρίς την

συγκατάθεση των ατόμων που είναι υπεύθυνα για το

παιδί. Ένα παιδί θα μπορεί να υιοθετείται από μια

οικογένεια σε άλλη χώρα, μόνο όταν δεν υπάρχει αρκετή

βοήθεια στη χώρα του, και θα διατηρεί πάντα τα

δικαιώματά του. Η υιοθεσία δεν θα αποφέρει ποτέ

οικονομικά οφέλη στα πρόσωπα που εμπλέκονται στη

διαδικασία υιοθεσίας.





49



Από την Αιθιοπία

Στα παιδιά της Μαγιόρκα. Όλα τα παιδιά έχουν δικαίωμα σε ένα σπιτικό. Πιστεύω ότι

εμείς, τα παιδιά, έχουμε ανάγκη από ένα σπίτι, επειδή αν δεν το έχουμε, δεν θα

έχουμε πού να κοιμηθούμε τη νύχτα. Τα παιδιά έχουν ανάγκη από μια οικογένεια για

να τα προσέχει. Μια οικογένεια σημαίνει πολλά για ένα παιδί. Τα παιδιά ξέρουμε ότι

στην οικογένειά μας υπάρχει ασφάλεια, κανείς δεν μπορεί να έρθει και να μας πάρει.

Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο νομίζω ότι κάθε παιδί δικαιούται ένα σπίτι, μια

οικογένεια και τις φροντίδες της.



KRISTIN ROVE BENTSEN, δέκα ετών

Δημοτικό Σχολείο Κroderen, 3535 Kroderen, ΝΟΡΒΗΓΙΑ



Η ΚΡΙΣΤΙΝ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟ ΤΗ ΝΟΡΒΗΓΙΑ.

Η ΧΑΝΑ ΣΟΛΟΥΜ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΘΙΟΠΙΑ KAI

ΥΙΟΘΕΤΗΘΗΚΕ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΤΗΣ ΚΡΙΣΤΙΝ.





ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΑΙΘΙΟΠΙΑΣ





ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Συνόψισε τα άρθρα 20 και 21.

2. Τι σημαίνει να υιοθετεί κανείς ένα παιδί; Τι πρέπει να κάνει κανείς για να το

πετύχει αυτό;

3. Εξήγησε τη ζωγραφιά της διπλανής σελίδας.

4. Γιατί ζωγραφίζουμε εδώ τη σημαία της Αιθιοπίας;

5. Χωρίς να μιλάτε, ευχαριστήστε για όλα τα καλά πράγματα που σας έχουν

προσφερθεί.









50







ΑΡΘΡΟ 22

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΠΡΟΣΦΥΓΑ

Αν στη χώρα σου υπάρχει μια κατάσταση δύσκολη,

μπορείς να πας σε άλλη χώρα. Θα σου προσφερθεί

προστασία και βοήθεια για να το κάνεις αυτό μόνος σου

ή μόνη σου, με τους γονείς σου ή με άλλα άτομα, και θα

σου προσφερθεί βοήθεια για να ξανασυναντήσεις την

οικογένειά σου.

ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΣΑΧΑΡΑΣ



« Βοήθησε τους πρόσφυγες

1. Ό,τι καλύτερο για το Ζαϊρ και τη Ρουάντα

2. Τα χρήματα αυτά πρέπει να πάνε στο Ζαϊρ και τη Ρουάντα

3. Δεν πρέπει να ξοδεύουμε τόσα πολλά

4. Εκείνοι θα είναι ευγνώμονες γι’αυτό

5. Θέλω να βοηθήσω τους ανθρώπους του Ζαϊρ και της Ρουάντα

6. Και εκείνοι θα μας βοηθούσαν, γιατί είμαστε όλοι αδέρφια

7. Υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που σε χρειάζονται

8. Δεν πρέπει να αφήσουμε αυτήν την κατάσταση να συνεχιστεί. Πρέπει να βοηθήσουμε τη

Ρουάντα και το Ζαϊρ

9. Πρέπει να βοηθήσουμε και άλλους που έχουν ανάγκη από βοήθεια

10. Πρέπει να κάνεις το καλύτερο που μπορείς, αν πιστεύεις σε εκείνους.

11. Αυτά τα χρήματα είναι για το φαγητό τους

12. Βοηθώντας όσους έχουν λιγότερα από μας, θα κερδίσουμε περισσότερα από τη ζωή

13. Δεν χρειάζεται να δώσεις τα πάντα, αλλά έστω και το λίγο μπορεί να βοηθήσει πολύ

14. Εκείνοι θα έκαναν το ίδιο για σένα. Μας χρειάζονται, ας τους βοηθήσουμε

15. Υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που χρειάζονται φαγητό και μπορείς να τους βοηθήσεις

16. Πάρε μέρος στην εκστρατεία: (Ζαϊρ-Ρουάντα). Δώσε χρήματα στους φτωχούς για να

φάνε

17. Αν δώσεις χρήματα για τους ανθρώπους του Ζαϊρ, εκείνοι θα σου είναι ευγνώμονες

18. Εμπρός, βοήθησέ τους, δεν έχουν τίποτα!»





51



Γράμμα ενός νέου από τη Σαχάρα

ΈΝΑΣ ΝΈΟΣ ΜΑΘΗΤΉΣ ΓΡΆΦΕΙ ΣΤΗ ΜΑΓΙΌΡΚΑ



Γεια σας, φίλοι μου, είμαι ο Ματζίντι Μοχάμεντ Μπουζεϊντ, από τη Δυτική Σαχάρα, μία

χώρα στα νοτιοδυτικά της Αφρικής.

Η Δυτική Σαχάρα είναι μια περιοχή βασισμένη στην εξορία, σε εδάφη της Αλγερίας,

γιατί η γενέτειρά μας έχει καταληφθεί από τους Μαροκινούς. Ύστερα από 24 χρόνια

πολέμου, για να κερδίσουμε την ελευθερία μας, ο ΟΗΕ πρότεινε ένα δημοψήφισμα

για την αυτοδιάθεση της Δυτικής Σαχάρας, αλλά η μαροκινή κυβέρνηση εμπόδισε την

διαδικασία αυτή.

Στις προσφυγικές κατασκηνώσεις στην Αλγερία, όπου ζουν οι εξόριστοι από τον

πόλεμο κάτοικοι της Σαχάρας, οι συνθήκες ζωής είναι πολύ σκληρές κι εμείς, οι

κάτοικοί της χώρας, μπορούμε μόνο να ζήσουμε με ανθρωπιστική βοήθεια που μας

στέλνουν πολλές χώρες του κόσμου, μεταξύ των οποίων η Ισπανία, που ήταν παλιά

αποικιοκρατική δύναμη στην περιοχή. Η Μαγιόρκα επίσης δίνει το παρών.

Ζω τώρα στη Μαγιόρκα όπου σπουδάζω, επειδή στις κατασκηνώσεις μας δεν

υπάρχουν γυμνάσια και λύκεια. Υπάρχουν μόνο δημοτικά σχολεία εκεί. Μπορώ να

ζήσω εδώ επειδή ένας οργανισμός της Μαγιόρκα μου δίνει υποτροφία για τις σπουδές

μου.

Φίλοι μου, μην αφήνετε ανεκμετάλλευτη την ευκαιρία να σπουδάσετε. Δεν ξέρετε

πόσο άσχημα ζει ένα άτομο όταν δεν σπουδάζει, ακόμα χειρότερα αν του δόθηκε η

ευκαιρία και δεν το έκανε. Σας φιλώ. Ματζίντι.



MAJIDI MOHAMED BUZEID, δεκαέξι ετών

Φίλοι του λαού της Σαχάρας (Amics del Poble Saharauí). Montenegro. 8-1r. 07 012 Πάλμα,

ΜΑΓΙΟΡΚΑ



ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Τι είναι o πρόσφυγας;

2. Γιατί υπάρχουν εκατομμύρια πρόσφυγες στον κόσμο;

3. Ενημερώσου για τις προσφυγικές κατασκηνώσεις στη Σαχάρα. Τι σχέση έχουν με

τις Βαλεαρίδες Νήσους;

4. Αν σου είναι δυνατό, μίλησε με έναν πρόσφυγα και ενημερώσου για την

κατάσταση στη χώρα του.

5. Πώς μπορείς να βοηθήσεις τους πρόσφυγες;









52

ΑΡΘΡΟ 23

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ

Aκόμα και στην περίπτωση που έχεις κάποια σωματική ή

νοητική αναπηρία, θα πρέπει να σου δίνεται η

δυνατότητα να απολαμβάνεις πλήρως τη ζωή. Η

προσωπικότητά σου θα είναι πάντα σεβαστή και πρέπει

να προσπαθείς όσο μπορείς να ενεργείς μόνος σου, και

να συμμετέχεις με άλλους σε κοινωνικές δραστηριότητες.

Η κατάστασή σου σου δίνει το δικαίωμα να σου

προσφέρεται ειδική βοήθεια για τις σπουδές, την

εκγύμναση, τις υπηρεσίες υγείας και αποκατάστασης και

για την ψυχαγωγία για να μπορείς να αναπτυχθείς και να

ενταχθείς στο κοινωνικό σύνολο όπως πρέπει.



ΧΡΩΜΑΤΙΣΕ ΑΥΤΟ ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΤΗΣ ΜΑΡΙΑΣ ΧΟΣΕ ΚΑΜΠΑΝΙΓΙΑΣ







53



Γράμμα από τη Σλοβενία

Γεια σας, φίλοι από τις Βαλεαρίδες!

Κάθομαι στο κρεβάτι μου. Είμαι άρρωστη και πρέπει να παίρνω φάρμακα. Γι αυτό

σήμερα δεν μπορώ να πάω στο σχολείο. Α, το σχολείο! Είναι το μέρος οπού πρέπει

να πηγαίνουμε για να μορφωθούμε. Κάθε πρωί, ξυπνάμε και πάμε στο σχολείο με μια

μεγάλη τσάντα στην πλάτη. Οι καθηγητές μας εξετάζουν να δουν τι ξέρουμε. Το

απόγευμα πρέπει να κάνουμε τα καθήκοντά μας στο σπίτι για την επόμενη μέρα.

Παρόλα αυτά, τώρα είμαι άρρωστη και το σχολείο μου λείπει. Μου λείπουν οι φίλοι

μου και οι φίλες μου με τους οποίους παίζω μπάλα. Στην ώρα των μαθηματικών

μάθαμε πολλά πράγματα για τη γεωμετρία. Στην ώρα της σλοβενικής γλώσσας

μαθαίνουμε ποιήματα, διαβάζουμε πολύ και συζητάμε για τα βιβλία που έχουμε

διαβάσει. Στην ώρα των φυσικών επιστημών και της γεωγραφίας, μαθαίνουμε κάθε

μέρα πολλά καινούρια πράγματα. Μερικοί από μας έχουν πραγματικά επιστημονικό

μυαλό. Όλα τους ενδιαφέρουν. Θέλω να τελειώσω αυτήν την τάξη έχοντας μάθει

πολλά πράγματα και με καλά αποτελέσματα. Αυτός είναι ο τρόπος για να βρει κανείς

μια καλή δουλειά όταν μεγαλώσει. Ελπίζω να μπορείτε κι εσείς να πηγαίνετε στο

σχολείο και να αξιοποιείτε αυτήν την ευκαιρία. Γεια χαρά!



ZALA HERGA, δέκα ετών

Σχολείο Osnovna Sola Sentvid. Prusnikova 98. 1210 Ljubljana, ΣΛΟΒΕΝΙΑ



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΣΛΟΒΕΝΙΑΣ



ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Τι λέει το άρθρο 23; Εξήγησέ το με δικά σου λόγια.

2. Αν στο περιβάλλον σου υπάρχει κάποιο παιδί με σωματική ή νοητική αναπηρία, τι

μπορεί να γίνει για να μπορέσει να ενταχθεί πλήρως στο κοινωνικό σύνολο;

3. Πώς έχει προετοιμαστεί το σχολείο σου για να εξυπηρετήσει τα παιδιά με ειδικές

ανάγκες;

4. Τι θα έλεγες στη Ζάλα από τη Σλοβενία απαντώντας στο γράμμα της;

5. Πώς μπορείς να βοηθήσεις τα άτομα που έχουν σωματική ή νοητική αναπηρία;







54







ΑΡΘΡΟ 24

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ

Η υγεία σου θα προφυλάσσεται πάντα και θα βοηθιέται

με όλα τα δυνατά μέσα. Για να γίνεται αυτό παντού, και

κυρίως στις φτωχές χώρες, οι άνθρωποι θα εργάζονται

για να μειώσουν την παιδική θνησιμότητα, να

εξασφαλίσουν ιατρική βοήθεια, να καταπολεμήσουν τον

υποσιτισμό, να φροντίσουν τις εγκύους γυναίκες, να

κάνουν γνωστές τις βασικές αρχές της υγείας και της

καλής διατροφής, να προλάβουν τις ασθένειες και να

καταπολεμήσουν τις συνήθειες που είναι βλαβερές για τη

ζωή.

Η ΑΛΟΥΣΑ ΣΙΟΥΝΓΚΑΜΝ (ΕΝΤΕΚΑ ΕΤΩΝ)

ΑΠΟ ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΧΑΓΚΑΝΤΑΛΣΚΟΛΑΝ ΣΤΗΝ ΟΥΠΣΑΛΑ,

ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΕΤΣΙ ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ

ΑΡΘΡΟ 25

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΕΞΕΤΑΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ ΣΟΥ,

ΑΝ ΕΙΣΑΙ ΑΡΡΩΣΤΟΣ Ή ΑΡΡΩΣΤΗ

Αν ζεις σε κάποιο ίδρυμα υγείας για να θεραπευθεί

κάποια σωματική ή πνευματική σου ασθένεια, έχεις το

δικαίωμα στη συστηματική εξέταση της περίπτωσής σου.



55



Από την τάξη του νοσοκομείου

Σε περίπτωση που είσαι άρρωστος και βρίσκεσαι σε νοσοκομείο, για όσο καιρό θα

μένεις εκεί θα σου προσφερθεί βοήθεια για να συνεχίσεις τις σπουδές σου και για να

μη χάσεις την επαφή με τους συμμαθητές σου. Τα νοσοκομειακά εκπαιδευτήρια

δημιουργούνται, ώστε το παιδί να μπορεί να απολαμβάνει το δικαίωμά του στην

εκπαίδευση, όσο θα μένει στο νοσοκομείο. Θα βρεις επίσης την παρέα και την

υποστήριξη άλλων παιδιών, που θα βρίσκονται στην ίδια κατάσταση, καθώς και τη

βοήθεια και τη συνεργασία ειδικών δασκάλων.



MARIA A. PASQUAL ΚΑΙ JOANA VANRELL, δασκάλες στο νοσοκομειακό εκπαιδευτήριο

του Σον Ντουρέτα, Πάλμα.



ΆΡΡΩΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΣΤΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΣΟΝ ΝΤΟΥΡΕΤΑ, ΣΤΗΝ ΠΑΛΜΑ

Φωτό: Célia Rios







ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Εξήγησε τα δύο αυτά άρθρα.

2. Σωπαίνοντας προσπάθησε να ενωθείς με τα άρρωστα παιδιά του κόσμου.









56







ΑΡΘΡΟ 26

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΣΦΑΛΙΣΗ

Κάθε παιδί μπορεί να επωφεληθεί από την κοινωνική

ασφάλιση και τα οικονομικά βοηθήματα. Γι’ αυτό έχεις το

δικαίωμα να ζητάς τη βοήθεια που προσφέρει η χώρα

σου. Τα άτομα που σε φροντίζουν μπορούν επίσης να

ζητήσουν τη βοήθεια αυτή στο δικό σου όνομα.





ΑΡΘΡΟ 27

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΕ ΜΙΑ ΖΩΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΙ

ΑΞΙΟΠΡΕΠΗ

Έχεις το δικαίωμα να μπορείς να ζεις όσο καλύτερα

γίνεται για τη σωστή φυσική, νοητική, πνευματική, ηθική

και κοινωνική σου ανάπτυξη. Οι γονείς σου ή οι

κηδεμόνες σου είναι οι κύριοι υπεύθυνοι για αυτό. Σε

δεύτερη σειρά θα ενεργήσει η Πολιτεία, που θα βοηθήσει

τους γονείς σου να εκπληρώσουν την υποχρέωση αυτή.



ΖΩΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ ΛΙΖΑ ΓΙΟΧΑΝΣΕΝ (ΔΕΚΑ ΕΤΩΝ).

ΣΧΟΛΕΙΟ ΧΑΓΚΑΝΤΑΛΣΚΟΛΑΝ.

ΟΥΠΣΑΛΑ, ΣΟΥΗΔΙΑ



«Φροντίδα-Παρηγοριά-φαγητό-σχολείο-κατανόηση-σπίτι-βοήθεια-ρούχα»



57



Γράμμα από τη Σουηδία

Τι κάνετε; Πηγαίνουμε στο σχολείο και δουλεύουμε σκληρά. Είμαστε δύο παιδιά, ο

Άρνο Νιάζι και ο Πέτερ Άλμαν. Παίζουμε και οι δύο τένις και νομίζουμε ότι η

δικαιοσύνη είναι σημαντική και ότι πρέπει να την ενισχύσουμε τώρα που αλλάζει αυτή

η χιλιετία. Κάθε άτομο πρέπει να αντιμετωπίζεται με ισότητα, ανεξάρτητα από το αν

είναι πλούσιος ή φτωχός, από το χρώμα του δέρματός του, ή από το αν είναι άντρας

ή γυναίκα. Το σχολείο μας λέγεται Ερικσμπεργκσκόλαν και βρίσκεται στην πόλη

Ούπσαλα, στη Σουηδία. Είμαστε δώδεκα χρονών και οι δύο και μαχόμαστε για τη

δικαιοσύνη. Πολλούς χαιρετισμούς.

Πέτερ και Άρνο

PETER AHLMAN ΚΑΙ ARNO ΝΙΑΖΙ, δώδεκα ετών

Έκτη τάξη. Eriksbergsskolan. Granitvägen, 14

75243 Uppsala, ΣΟΥΗΔΙΑ



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΣΟΥΗΔΙΑΣ



ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Εξήγησε τα άρθρα 26 και 27.

2. Τι είναι η κοινωνική ασφάλιση;

3. Τι είναι η πλήρης ανάπτυξη;

4. Γιατί είναι ενδιαφέρον το γράμμα του Πέτερ και του Άρνο από τη Σουηδία;

5. Πώς μπορείς να πολεμήσεις κι εσύ για τη δικαιοσύνη;









58







ΑΡΘΡΟ 28

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

Κάθε παιδί έχει δικαίωμα στην εκπαίδευση. Γι’ αυτό η

πρωτοβάθμια εκπαίδευση θα είναι υποχρεωτική και

δωρεάν για όλους, η δευτεροβάθμια και επαγγελματική

εκπαίδευση θα γενικευτούν και η ανώτατη εκπαίδευση

θα είναι ανοιχτή σε όλα τα ικανά άτομα. Θα

ενθαρρύνεται η τακτική παρακολούθηση των

μαθημάτων. Η σχολική πειθαρχία θα σέβεται πάντα την

αξιοπρέπεια του παιδιού. Θα αποβληθεί η άγνοια και ο

αναλφαβητισμός. Οι φτωχές χώρες θα βοηθιούνται

περισσότερο. Θα ενημερώνεσαι και θα κατευθύνεσαι για

τις δυνατότητες σπουδών και τις επαγγελματικές

προοπτικές σου.

«ΟΛΑ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΕΧΟΥΝ ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΝΑ ΠΗΓΑΙΝΟΥΝ ΣΧΟΛΕΙΟ»,

ΓΡΑΦΕΙ Η ΔΑΣΚΑΛΑ ΣΤΟΝ ΠΙΝΑΚΑ

ΣΕ ΑΥΤΗ ΤΗ ΖΩΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ ΣΑΡΑ ΤΑΝΤΜΠΕΡΓΚ (ΟΚΤΩ ΕΤΩΝ)

ΑΠΟ ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΤΟΥ ΚΡΟΝΤΕΡΕΝ ΣΤΗ ΝΟΡΒΗΓΙΑ

59



Γράμμα από τη Νορβηγία

Αγαπητοί φίλοι από τη Μαγιόρκα,

Είμαι ένα κορίτσι από τη Νορβηγία και είμαι οκτώ ετών. Πήγα μια φορά στη

Μαγιόρκα. Ήταν τον Απρίλιο του 1998 στην πόλη Αλκουδία. Το περασμένο

φθινόπωρο κάναμε ένα πρόγραμμα στο σχολείο με το οποίο μάθαμε πολλά για τα

Δικαιώματα του Ανθρώπου και του Παιδιού. Το δικαίωμα που προτιμώ και που είναι

πολύ σημαντικό είναι το εξής: Να μπορεί να πηγαίνει κανείς στο σχολείο. Κατά τη

γνώμη μου, όλα τα παιδιά πρέπει να μάθουν να διαβάζουν, να γράφουν, να μετράνε,

να μαγειρεύουν και θα πρέπει να είναι μαζί. Τα παιδιά που δεν μπορούν να πάνε στο

σχολείο μαθαίνουν πολύ λίγα για όσα συμβαίνουν στον κόσμο και όταν μεγαλώσουν

δεν θα μπορούν να επιλέξουν το επάγγελμα ή τη δουλειά που θέλουν. Θα μου άρεσε

αν όλοι οι ενήλικοι και οι ανήλικοι μπορούσαν να μάθουν τα δικαιώματα των παιδιών.

Σας στέλνω τους καλύτερους χαιρετισμούς μου.



SARA OSTMO TANDBERG, οκτώ ετών

Kroderen Primary School. 3535 Kroderen, ΝΟΡΒΗΓΙΑ



ΖΩΓΡΑΦΙΣΤΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΝΟΡΒΗΓΙΑΣ







Έχουν όλοι δικαίωμα στην εκπαίδευση;

Πρόκειται να εξετάσουμε πώς βιώνεται στην πράξη σε πολλές χωρές το δικαίωμα

στην εκπαίδευση και πώς μπορεί να αισθάνεται κανείς μέσα του τις διαφορετικές

ευκαιρίες που υπάρχουν.

1. Κάντε δύο ομάδες με άνισο αριθμό μαθητών. Η πρώτη ομάδα θα παριστάνει τις

πλούσιες χώρες και θα έχει 3 ή 4 μαθητές. Η δεύτερη θα παριστάνει τις φτωχές

χώρες και θα έχει 20 ή 24 μαθητές.

2. Θα υπάρχουν τόσα μολύβια και χαρτιά όσοι και οι μαθητές, αλλά θα μοιραστούν

άνισα: 20 μολύβια και φύλλα χαρτί για την ομάδα των πλούσιων χωρών και δεν

θα υπάρχουν παρά μόνο 3 ή 4 μολύβια και χαρτιά για την ομάδα των φτωχών

χωρών. Κατά τη διάρκεια της δραστηριότητας κανείς δεν πρέπει να μιλήσει.

3. Οι δυο ομάδες θα γράψουν ταυτόχρονα την εξής πρόταση που θα υπαγορεύσει ο

δάσκαλος: «Το άρθρο 28 της Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Παιδιού, που το

αποδέχτηκας σχεδόν όλες οι χώρες του κόσμου, λέει ότι όλα τα παιδιά του

κόσμου έχουν το δικαίωμα στην εκπαίδευση, η οποία θα είναι υποχρεωτική και

δωρεάν για όλους.».

4. Θα διορθώσετε τα γραπτά και τα αποτελέσματα θα ανακοινωθούν δημόσια.

5. Σχολιάστε το σύστημα που χρησιμοποιήθηκε και το κείμενο που υπαγορεύτηκε και

βγάλτε τα κατάλληλα συμπεράσματα.



Πηγή: FONTAINE, Susan. Ce n’est que justice! New York: UNICEF, 1993

60







ΑΡΘΡΟ 29

ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Η εκπαίδευση που σου προσφέρεται:

- πρέπει να αναπτύσσει στο μέγιστο βαθμό την

προσωπικότητά σου και τις νοητικές και σωματικές

σου ικανότητες

- πρέπει να σέβεται τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις

βασικές ελευθερίες

- πρέπει να σέβεται τους γονείς σου, τον πολιτισμό σου,

τη γλώσσα σου, τις αξίες της χώρας σου και τις αξίες

όλων των πολιτισμών του κόσμου

- πρέπει να σε προετοιμάσει για να γίνεις υπεύθυνος σε

μια ελεύθερη κοινωνία, με κατανόηση, ειρήνη και

ανεκτικότητα μεταξύ των λαών και των ομάδων

διαφορετικής φυλής, θρησκείας, εθνικότητας και

καταγωγής.

- πρέπει να αναπτύσσει το σεβασμό για το φυσικό

περιβάλλον



ΠΑΙΔΙΑ ΕΝΟΣ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΣΤΗΝ ΤΑΝΖΑΝΙΑ

Φωτό: UNICEF / Tanzanie / Pirozzi-Education 2000

61



Γράμμα από την Ουκρανία

Καλημέρα! Με λένε Όλγα Μαρίνκα. Ζω στο Κίεβο, την πρωτεύουσα της Ουκρανίας.

Πηγαίνω στο 284 σχολείο στην έκτη τάξη. Είμαι 11 ετών. Η τάξη μας μου αρέσει

πολύ. Στα κορίτσια αρέσουν πολύ τα μαθήματα χειροτεχνίας και στα αγόρια το

ποδόσφαιρο. Τα πάω καλά στις σπουδές μου και τα μαθήματα που προτιμώ είναι η

βιολογία, η ουκρανική γλώσσα και τα αγγλικά. Μου αρέσει πολύ να ταξιδεύω. Το

καλοκαίρι πηγαίνω στη θάλασσα. Μαθαίνω επίσης και άλλες ξένες γλώσσες: γαλλικά

και γερμανικά. Μαθαίνω τις γλώσσες για να μπορώ να επικοινωνώ εύκολα με τους

φίλους μου. Έχω πολλούς φίλους που ζουν στο εξωτερικό και ελπίζω να αποκτήσω

ακόμα περισσότερους.

Πήγα με τη μητέρα μου στη Γαλλία, στην οικουμενική κοινότητα Ταϊζέ. Εκεί γνώρισα

παιδιά της ηλικίας μου από τη Γερμανία, τη Γαλλία και τη Φινλανδία. Κατάλαβα πόσο

σημαντικό είναι να ζούμε όλοι ειρηνικά. Τα πηγαίναμε πολύ καλά. Επίσης έχω ένα

φίλο από την Αγγλία. Εκεί είχαμε πάει με τον πατέρα μου. Τα παιδιά από την Αγγλία

έχουν τα ίδια προβλήματα και τους ίδιους προβληματισμούς με τα παιδιά της

Ουκρανίας.

Πηγαίνω συχνά σε μαθήματα χορών του σαλονιού. Μας αρέσει να χορεύουμε τους

ευρωπαϊκούς και λατινοαμερικάνικους χορούς: το τανγκό, τη σάμπα, τη ρούμπα, το

πάσο δόμπλε… Μου αρέσουν πολύ τα ζώα. Έχω ένα σκύλο στο σπίτι που είναι πολύ

ήρεμος και έξυπνος. Το όνειρό μου είναι να γίνω κτηνίατρος για να φροντίζω όλα τα

ζώα και για να ανακαλύψω διεθνή φάρμακα ώστε τα ζώα να μην αρρωσταίνουν ποτέ.

Οι γονείς μου και όλοι οι κάτοικοι της Ουκρανίας εύχονται να μην ξαναγίνει ποτέ η

τραγωδία του Τσερνόμπιλ, να είναι όλοι καλά στην υγεία τους και να μην γίνονται πια

πόλεμοι. Σας περιμένουμε στην Ουκρανία. Φιλικά, Όλγα.



OLGA MARINKA, έντεκα ετών

Σχολείο 284. Trostyanetskaya 7Β, 138

02091 Kiev, ΟΥΚΡΑΝΙΑ



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΟΥΚΡΑΝΙΑΣ





ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Εξήγησε το άρθρο 29.

2. Γράψε ένα γράμμα για το τι κάνεις κάθε μέρα.







62

ΑΡΘΡΟ 30

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΟΥ ΑΝΗΚΟΥΝ ΣΕ

ΜΕΙΟΝΟΤΗΤΕΣ

Αν είσαι παιδί που ανήκεις σε κάποια μειονότητα

φυλετική, θρησκευτική ή γλωσσική, έχεις το δικαίωμα να

διατηρήσεις τον πολιτισμό, το θρήσκευμα και τη γλώσσα

της μειονότητάς σου.

ΠΑΙΔΙΑ ΤΗΣ ΤΣΙΓΓΑΝΙΚΗΣ ΦΥΛΗΣ

Φωτό: Diane Tong – INTERFACE, 14







63



Γράμμα από μία τσιγγάνα από την

Ανδαλουσία

Γεια σας. Είμαι η Ρόζα Μαρί και είμαι δεκατεσσάρων ετών. Είμαι τσιγγάνα, αλλά ποτέ

δεν ένιωσα ότι βρίσκομαι στο περιθώριο. Θέλω να πω ότι ένα παιδί ή ένας νέος δεν

πρέπει να κακοποιείται μόνο και μόνο επειδή είναι άλλης φυλής ή άλλου χρώματος.

Κάθε άτομο έχει δικαίωμα στην ελευθερία, στην ασφάλεια, στην εκπαίδευση. Έχει

την υποχρέωση να εργάζεται και το δικαίωμα να έχει σπίτι. Όλοι έχουν δικαίωμα στη

ζωή. Δεν πρέπει να μας υποδουλώνουν, γιατί είμαστε άνθρωποι. Σε όλους σχεδόν

τους αρχαίους λαούς υπήρχαν σκλάβοι που τους συμπεριφέρονταν σαν ζώα και τους

πουλούσαν και τους αγόραζαν όπως ήθελαν τα αφεντικά τους. Οι ρωμαίοι μπορούσαν

να κακοποιούν τους σκλάβους, και στο τέλος μπορούσαν να τους σκοτώνουν, χωρίς

να τιμωρούνται από το νόμο. Η δουλεία δεν υπάρχει πια στην Ευρώπη, αλλά κράτησε

για πολύ καιρό στην Αμερική, επειδή κατά τον 16ο, 17ο και 18ο αιώνα έφτασαν εκεί

εκατομμύρια μαύροι που είχαν αιχμαλωτιστεί στην Αφρική για να γίνουν σκλάβοι.

Εγώ ζω στο Λος Μπιγιάρες, ένα μικρό μέρος στη Γρανάδα που έχει μείνει εδώ και

τέσσερα χρόνια χωρίς σχολείο. Το χωριό μου θα ήταν καλύτερο, αν είχε δρόμους από

άσφαλτο. Δεν έχουμε ιατρικό σύμβουλο, ούτε καταστήματα. Δεν υπάρχει σπουδαία

πολιτιστική ζωή. Ο μισός κόσμος εδώ δεν ξέρει να μιλάει καλά. Για παράδειγμα, αντί

να πουν “somos” (=είμαστε), λένε “semos”. Εδώ και λίγο καιρό άρχισαν να

φτιάχνουν υπονόμους, αλλά ακόμα δεν τελείωσε η εγκατάστασή τους. Υπάρχουν

άνθρωποι που δεν έχουν μπάνιο ούτε τουαλέτα. Έχουμε ένα μικρό ποτάμι που δεν

είναι μολυσμένο και ζούμε από τη γη. Σπέρνουμε κάθε χειμώνα και, αν δεν

σπείρουμε, πεινάμε. Έχουμε αμυγδαλιές, ελιές και άλλα δέντρα. Έχουμε το δικαίωμα

να τρώμε σαν άνθρωποι. Αυτό το χωριό πρέπει να προοδεύσει και πάει μπροστά. Στο

χωριό μου δεν πρέπει να υπάρχουν παιδιά που μόνο δουλεύουν, γιατί όλα τα αγόρια

και όλα τα κορίτσια έχουμε το δικαίωμα και το καθήκον να σπουδάζουμε και να

είμαστε πολιτισμένοι όταν μεγαλώσουμε.



Πηγή: Derechos Humanos: una esperanza. Μαδρίτη: Διεθνής Αμνηστία, 1985.



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗΝ ΤΣΙΓΓΑΝΙΚΗ ΣΗΜΑΙΑ



Ήξερες ότι…;

- Η τσιγγάνικη σημαία έχει δύο ίσες οριζόντιες γραμμές: η επάνω γραμμή είναι

μπλε, η κάτω πράσινη και στη μέση υπάρχει μια καφέ σιδερένια ρόδα κάρου.

- Ο τσιγγάνικος λαός έρχεται από την Ινδία και υπάρχει περισσότερα από χίλια

χρόνια.

- Οι τσιγγάνοι ζουν σε όλη την Ευρώπη και πολλοί απ’ αυτούς συνεχίζουν να ζουν

ως νομάδες.

- Δεν έχουν δική τους γη, αλλά θεωρούν τους εαυτούς τους πολίτες του κόσμου.

- Όλοι όσοι δεν είναι τσιγγάνοι ονομάζονται “paios” (πάιος).

- Οι τσιγγάνοι είναι οργανωμένοι σε μεγάλες οικογένειες και δουλεύουν κυρίως ως

πλανόδιοι έμποροι.

- Εκτός από τη γλώσσα και τον πολιτισμό της χώρας όπου ζουν, οι τσιγγάνοι έχουν

και τον δικό τους πολιτισμό.

- Η γλώσσα των τσιγγάνων είναι τα ρομανικά.

- Οι τσιγγάνοι διώχθηκαν σκληρά για πολλούς αιώνες.

- Μέχρι το 1783 δεν γίνονταν αποδεκτοί επίσημα από τις αρχές τις Ισπανίας.

- Πολλοί τσιγγάνοι ζουν στο περιθώριο της κοινωνίας και είναι θύματα σκληρού

ρατσισμού.

- Έχουν τους δικούς τους νόμους και τα δικά τους έθιμα, που βρήκαν από τους

προγόνους τους.

- Οι τσιγγάνικες οικογένειες πάντα βοηθούν η μια την άλλη.

- Δείχνουν μεγάλο σεβασμό για τους ηλικιωμένους. Πάντα κυβερνά ένας

ηλικιωμένος, «ο θείος».

- Οι ηλικιωμένοι, ως άτομα με μεγαλύτερη εμπειρία, είναι οι αρχηγοί της ομάδας.

- Μερικές τσιγγάνικες λέξεις: Lacho dives (λάτσο ντίβες: καλημέρα), rom (ρομ:

τσιγγάνος), manús (μανούς: άνθρωπος), rromani (ρομάνι: τσιγγάνα), maro (μάρο:

ψωμί), pani (πάνι: ψωμί), Kako (κάκο: θείος).



Πηγή: GARRIGA / GIMÉNEZ. Ostelinda. Jo vinc de tot arreu. Barcelona: Ed. La Galera, 1998.





ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Πώς βιώνεται το άρθρο 30 στο περιβάλλον σου;

2. Τι μπορείς να κάνεις για να σέβεται ο κόσμος τους ανθρώπους που ανήκουν στη

τσιγγάνικη φυλή;







64

ΑΡΘΡΟ 31

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΞΕΚΟΥΡΑΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ

ΨΥΧΑΓΩΓΙΑ

Έχεις δικαίωμα στην ξεκούραση, στη διασκέδαση, στο

παιχνίδι και στις δραστηριότητες που ταιριάζουν στην

ηλικία σου. Έτσι, λοιπόν, πρέπει να μπορείς να

συμμετέχεις στην πολιτιστική και καλλιτεχνική ζωή του

περιβάλλοντός σου.

ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΚΑΙ Η ΨΥΧΑΓΩΓΙΑ ΕΙΝΑΙ ΒΑΣΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ

Φωτό: Jesús Están







65



Γράμμα από την Ελλάδα

Όπως ξέρουμε τα παιδιά εκτός από μάθηση, από καλή συμπεριφορά και σχολική

πειθαρχία, έχουν το δικαίωμα της διασκέδασης, το δικαίωμα ενός παιχνιδιού και

φυσικά το δικαίωμα μιας ξένης γλώσσας, όπως Αγγλικά, Γερμανικά, Γαλλικά και άλλες

πολλές γλώσσες. Υπάρχουν όμως πολλά παιδιά χωρίς γονείς που σκοτώνονται, που

δεν έχουν το δικαίωμα μιας ξένης γλώσσας, ενός παιχνιδιού, το δικαίωμα της

διασκέδασης. Όπως ξέρουμε, τα περισσότερα παιδιά του κόσμου είναι φτωχά, είναι

άρρωστα, οι γονείς τους δεν μπορούν να πληρώσουν τόσα χρήματα και για αυτό το

πράγμα θα έστελνα βοήθεια, θα έστελνα φάρμακα, εμβόλια, τροφή και πολλά άλλα

πράγματα για να αποκτήσουν και αυτά τη χαρά.



ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΛΛΙΟΝΤΖΗΣ, εννιά χρονών

Δημοτικό Σχολείο Παλιάς Πέλλας, 58005, Πέλλα, ΕΛΛΑΔΑ



Ο ΛΥΧΝΟΣ ΤΟΥ ΣΩΜΑΤΟΣ ΕΣΤΙΝ Ο ΟΦΘΑΛΜΟΣ.

ΕΑΝ ΟΥΝ Ο ΟΦΘΑΛΜΟΣ ΣΟΥ ΑΠΛΟΥΣ,

ΟΛΟΝ ΤΟ ΣΩΜΑ ΣΟΥ ΦΩΤΕΙΝΟΝ ΕΣΤΑΙ

(Ελληνικά του 1ου αι. Κατά Ματθαίον, 6,22: Το φως του σώματός σου είναι τα μάτια

σου. Αν τα μάτια σου βλέπουν απλά, τότε όλο σου το σώμα θα είναι φωτεινό)





ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Πώς εξηγεί ο Γιώργος το άρθρο 31;

2. Πώς αξιοποιείς το δικό σου ελεύθερο χρόνο;

3. Ερεύνησε πώς μπορείς να συμμετέχεις καλύτερα στην τέχνη και τον πολιτισμό

του περιβάλλοντος σου.

4. Με ποιο τρόπο μπορείς να βοηθήσεις τους συμμαθητές και τις συμμαθήτριές σου

να ψυχαγωγηθούν και να μορφωθούν;









66







ΑΡΘΡΟ 32

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΗΝ

ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Θα σου προσφερθεί προστασία κατά της οικονομικής

εκμετάλλευσης και κατά της εργασίας που δυσκολεύει ή

θέτει σε κίνδυνο την αγωγή σου, την υγεία σου, τη

σωματική, νοητική, πνευματική, ηθική ή κοινωνική σου

ανάπτυξη. Θα υπάρχει ένα ελάχιστο όριο ηλικίας από το

οποίο θα μπορεί κανείς να ξεκινήσει να εργάζεται (*). Το

ωράριο και οι συνθήκες εργασίας θα ρυθμίζονται και όσοι

δεν το τηρούν θα τιμωρούνται.

(*) Στην Ισπανία είναι τα δεκαέξι χρόνια





ΟΧΙ ΣΤΗΝ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ!

Φωτό: UNICEF / 93 – 1229 / Andrew







67



Γράμμα από το Καμερούν

Σίγουρα δεν με γνωρίζετε, αλλά δεν μπορούσα να μη σας γράψω. Είμαι

εκπαιδευτικός, Γενική Γραμματέας του ΕΙΡ (Ecole Instrument de Paix: Σχολείο

Όργανο Ειρήνης) στο Καμερούν.

[…] Φέτος, θα θέλαμε να δοκιμάσουμε μια νέα δραστηριότητα που αφορά τη σχολική

αλληλογραφία μεταξύ των μελών διαφόρων ομάδων σχολικών δραστηριοτήτων. Αν

μπορούσαμε να επεκτείνουμε την αλληλογραφία αυτή πέρα από τα σύνορά μας, με

μαθητές από τη χώρα σας για παράδειγμα (Μαγιόρκα), η εμπειρία θα ήταν ακόμη

πλουσιότερη.

Αυτό θα μας επέτρεπε όχι μόνο να διατηρήσουμε την επαφή μας, αλλά ακόμη να

ανταλλάξουμε τις εμπειρίες μας, το διδακτικό μας έργο και να ξεκινήσουμε ένα

διεθνές δίκτυο που θα βοηθήσει να αναπτύξουμε την αδελφοσύνη μεταξύ των

ανθρώπων.

Δεχτείτε τους θερμότερους χαιρετισμούς μου.



CATHERINE MOTO ZEH

ΕΙΡ Camerun. ΒΡ 6130. Yaoundé, ΚΑΜΕΡΟΥΝ





ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΟΥ ΚΑΜΕΡΟΥΝ





ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Συγκέντρωσε πληροφορίες για το Καμερούν και παρουσίασέ τες στην τάξη.

2. Γιατί είναι χρήσιμη η σχολική αλληλογραφία;

3. Πώς μπορείς να συνεργαστείς σε μια ανταλλαγή μεταξύ σχολείων;







68







ΑΡΘΡΟ 33

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΤΑ ΤΩΝ

ΝΑΡΚΩΤΙΚΩΝ

Θα έχεις όσο καλύτερη προστασία γίνεται κατά των

ναρκωτικών. Τα παιδιά δεν θα εργάζονται ούτε θα

κυκλοφορούν με τις ουσίες αυτές.





ΑΡΘΡΟ 34

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΣ

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ

Θα προστατεύεσαι ενάντια σε κάθε είδους σεξουαλική

κακοποίηση ή εκμετάλλευση. Γι αυτό η Πολιτεία θα

εμποδίσει τα παιδιά να συμμετέχουν σε παράνομες

σεξουαλικές δραστηριότητες, όπως η πορνεία ή τα

πορνογραφικά θεάματα.





Η ΜΑΡΙΆΝΑ ΡΌΚΑ (7Η ΤΆΞΗ,

ΝΈΟ ΠΡΌΤΥΠΟ ΔΙΕΘΝΈΣ ΣΧΟΛΕΊΟ, ΜΠΟΥΈΝΟΣ ΆΙΡΕΣ)

ΖΩΓΡΑΦΊΖΕΙ ΤΑ ΠΑΙΔΙΆ ΤΟΥ ΔΡΌΜΟΥ ΣΤΟ ΧΆΡΤΗ ΤΗΣ ΝΌΤΙΑΣ ΑΜΕΡΙΚΉΣ

ΚΑΙ ΓΡΑΦΕΙ ΟΤΙ: «ΝΟΜΙΖΩ ΟΤΙ Η ΠΕΙΝΑ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΤΟΥ ΔΡΟΜΟΥ

ΕΙΝΑΙ ΧΕΙΡΟΤΕΡΗ ΑΠΟ Ο,ΤΙΔΗΠΟΤΕ ΑΛΛΟ! ΒΟΗΘΗΣΤΕ ΤΑ!»





69



Μια μαρτυρία από τη Βραζιλία

ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΗΝ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΚΑΚΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ



Η Νάιρα ήταν δώδεκα χρονών όταν ο πατέρας της έφυγε από το σπίτι στην Ολίντα,

μια φτωχή πόλη στα νοτιοανατολικά της Βραζιλίας. Δεν είχε σπίτι και είπε ότι θα

πήγαινε στο Ρίο ντε Τζανέιρο για να μπορέσει να κερδίσει κάποια χρήματα. Δεν

επέστρεψει ποτέ. Η Νάιρα είναι ακόμη λυπημένη και μας λέει: «Όταν ο πατέρας

μου έφυγε, η μητέρα μου έμεινε μόνη με τις κόρες της, αλλά ύστερα από λίγο καιρό

μπήκε στο σπίτι ένας αστυνομικός. Τώρα εκείνος πήρε σύνταξη και δεν δουλεύει πια.

Όταν η μητέρα μου πηγαίνει στη δουλειά εκείνος με παρενοχλεί και με κακοποιεί.

Όταν πίνει πολύ και μεθάει -κάτι που συμβαίνει συχνά- φωνάζει και όλα γίνονται

χειρότερα. Εγώ τα έχω πει όλα στη μητέρα μου, αλλά εκείνη δεν θέλει να με

πιστέψει. Θα έπρεπε να πάω στην αστυνομία για να με βοηθήσει, αλλά φοβάμαι ότι

ούτε εκείνοι θα θελήσουν να με πιστέψουν».

Αυτό συμβαίνει συχνά στην Ολίντα και σε πολλές άλλες πόλεις. Οι οικονομικές

δυσκολίες διαλύουν πολλές οικογένειες. Η φτώχεια είναι λοιπόν η κύρια αιτία για την

κακοποίηση και την εκμετάλλευση που υφίστανται χιλιάδες παιδιά και έφηβοι σε όλον

τον κόσμο. Έχει αποδειχθεί ότι οι μισοί από τους εφήβους που έχουν βγει στην

πορνεία, είχαν υποστεί πριν κακοποιήσεις και παρενοχλήσεις.

Όμως σε πολλά μέρη οργανώνονται δράσεις για να βοηθηθούν τα κακοποιημένα

παιδιά. Έτσι, στη Βραζιλία, για παράδειγμα, πραγματοποιείται το συλλογικό

πρόγραμμα “Malhayar Vida” (Μαλαγιάρ Βίντα) με την υποστήριξη της UNICEF, το

οποίο συγκεντρώνει τα κακοποιημένα παιδιά που θέλουν να βρουν λύση στο

πρόβλημά τους. Έτσι, τα παιδιά βοηθιούνται στις σπουδές τους ή μαθαίνουν κάποιο

επάγγελμα, βελτιώνουν το οικογενειακό κλίμα, βρίσκουν εργασία, κάνουν μαθήματα

σεξουαλικής διαπαιδαγώγησης, μάχονται ενάντια στο ΕΪΤΖ και θέλουν να ζήσουν με

ελπίδα και αισιοδοξία.



Πηγή: UNICEF: Ετήσια ενημέρωση 1996. Palais des Nations. CH 1211 Γενεύη,

ΕΛΒΕΤΙΑ.







Δώρα

Όλοι έχουν καλά χαρακτηριστικά μέσα τους. Πρέπει να αξιοποιήσουμε τα θετικά

χαρίσματα που έχουμε. Σε έναν πίνακα θα βρεις γραμμένα σε μια στήλη τα ονόματα

όλων των ατόμων που συμμετέχουν στο παιχνίδι. Διάλεξε μερικά ονόματα

συμμαθητών ή συμμαθητριών σου και στη συνέχεια γράψε κάτι που τους «δωρίζεις»

όπως, για παράδειγμα, «το δώρο που σου κάνω είναι να αξιοποιείς καλύτερα την

καλή σου διάθεση» ή «να μην ανησυχείς πολύ για το τι λένε οι άλλοι γύρω σου» ή

«να αξιοποιείς καλύτερα τον χρόνο σου».





ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΒΡΑΖΙΛΙΑΣ





ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Σχολίασε τη μαρτυρία από τη Βραζιλία.

2. Συζήτησε στην τάξη τα δύο αυτά θέματα: ναρκωτικά και σεξουαλική

εκμετάλλευση.

3. Βρες πληροφορίες για τον κίνδυνο που κρύβουν τα ναρκωτικά και η σεξουαλική

εκμετάλλευση για τα παιδιά και τους νέους.

4. Τι μέσα πρόληψης και βοήθειας υπάρχουν;

5. Τι πρέπει να κάνεις για να είσαι πάντα μακριά από τους κινδύνους αυτούς;



70





ΑΡΘΡΟ 35

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΔΟΥΛΕΙΑΣ

Δεν θα μπορέσουν ποτέ να σε απαγάγουν ή να σε

εξαναγκάσουν στο εμπόριο παιδιών.

ΑΡΘΡΟ 36



ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ

ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΕ ΚΑΘΕ ΕΙΔΟΥΣ

ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗ

Θα προστατεύεσαι ενάντια σε όλα τα είδη

εκμετάλλευσης που μπορούν να βλάψουν την ευημερία

σου.



ΤΙ ΣΚΕΦΤΕΣΤΕ ΒΛΕΠΟΝΤΑΣ ΑΥΤΟ ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ;



Πηγή: Intermón. Dessins Nord-Sud







71



Μια μαρτυρία από το Πακιστάν

ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΗΝ ΥΠΟΔΟΥΛΩΣΗ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ



Αν και δεν φαίνεται, το δουλεμπόριο υπάρχει ακόμα στις μέρες μας σε κάποιες χώρες

του κόσμου όπως η Σαουδική Αραβία, η Αιθιοπία, η Υεμένη, το Σουδάν, η

Μαυριτανία… Κατά τη διάρκεια του ατελειώτου εμφύλιου πολέμου στο Σουδάν,

χιλιάδες γυναίκες, νέοι και παιδιά πουλήθηκαν για περίπου 100 ευρώ το άτομο.

Σύμφωνα με τα Ηνωμένα Έθνη, υπολογίζεται ότι υπάρχουν 250 εκατομμύρια

άνθρωποι που ζουν ως δούλοι. Σήμερα, υπάρχει ένας άλλος τύπος δουλείας, όχι

λιγότερο σκληρός από αυτόν που μόλις αναφέραμε. Πολλά παιδιά από τις χώρες του

τρίτου κόσμου δεν μπορούν να διατραφούν σωστά από τους γονείς τους και

πουλιούνται σε αδίστακτους εργοδότες που τους υποχρεώνουν να κάνουν δουλειές

εντατικές και καταπιεστικές ή τους βγάζουν στην πορνεία.

Τον Απρίλιο του 1995, σε ένα χωριό του Πουντζάμπ στο Πακιστάν, ένα παιδί δώδεκα

χρονών δολοφονήθηκε. Όταν ήταν έξι ετών, ο Ικμπάλ Μασίχ, είχε πουληθεί σε έναν

υφάντη, τον Αρσάντ. Η μητέρα του είχε ανάγκη από χρήματα για να παντρέψει τον

μεγάλο γιο της και δάνεισε τον Ικμπάλ για 500 ρούπιες (περίπου 100 ευρώ) που θα

έπρεπε να επιστρέψει σε τέσσερα χρόνια. Μέχρι η μητέρα να επέστρεφε τα χρήματα,

το παιδί δούλευε από δώδεκα μέχρι δεκαπέντε ώρες τη μέρα. Έφτιαχνε μάλλινα χαλιά

μαζί με άλλα έντεκα άτομα (από τα οποία τα πέντε ήταν παιδιά) και έβγαζε σε

ρούπιες ίσα με 8 ευρώ το μήνα. Η μητέρα του είχε ανάγκη από περισσότερα χρήματα

και το δάνειο αυξανόταν όλο και περισσότερο: ο Ικμπάλ έμοιαζε καταδικασμένος να

μείνει δούλος για όλη του τη ζωή. Αλλά εκείνος επαναστάτησε. Με τη βοήθεια μιας

οργάνωσης που μαχόταν ενάντια στη δουλεία, έφυγε από το εργαστήριο και

ενημέρωσε τους δημοσιογράφους για την αδικία στην οποία είχαν πέσει θύματα

χιλιάδες παιδιά από τη χώρα του. Προσκλήθηκε να πάει στη Σουηδία και στις

Ηνωμένες Πολιτείες για να μιλήσει για την παιδική δουλεία που και ο ίδιος είχε βιώσει.

Τον άκουσαν με μεγάλο ενδιαφέρον και τότε ξέσπασαν παντού διαμαρτυρίες για τους

βιοτέχνες που εκμεταλλεύονταν παιδιά. Μια μέρα, ενώ έκανε ποδήλατο στο χωριό

του, δέχτηκε μια θανάσιμη σφαίρα και κανείς δεν έμαθε ποιος τον δολοφόνησε. Η

μικρή του ιστορία βοηθάει να μάθουμε λίγα περισσότερα για την εκμετάλλευση από

την οποία υποφέρουν χιλιάδες παιδιά στον κόσμο. Φτιάχνουν χαλιά, μπάλες,

παπούτσια…και πολλά άλλα αγαθά από τον τρίτο κόσμο που αγοράζουμε εδώ σε

χαμηλή τιμή.



Πηγή: GRIJALVO, Eva. Cuando la juventud lucha por la justicia. Madrid: Ed. Dersa, 1997



Φωτό: Lluita pels teus drets. Barcelona: Ed. Baula, 1998







ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Εξήγησε αυτά τα δύο άρθρα

2. Γιατί υπάρχουν ακόμα παιδιά που ζουν ως δούλοι;

3. Όλα τα παιδιά γύρω σου έχουν στην πράξη τα ίδια δικαιώματα;

4. Τι πρέπει να κάνουμε για να καταστείλουμε την παιδική δουλεία στον κόσμο;

5. Πώς μπορούν όλα αυτά που μαθαίνεις να σε βοηθήσουν να γίνεις πιο ελεύθερος

και πιο υπεύθυνος;





ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΟΥ ΠΑΚΙΣΤΑΝ





72

ΑΡΘΡΟ 37



ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ

ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΑ ΒΑΣΑΝΙΣΤΗΡΙΑ ΚΑΙ

ΣΤΗ ΣΤΕΡΗΣΗ ΤΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ

Κανένα παιδί δεν θα υποστεί σκληρή ή υποτιμητική

τιμωρία ή βασανιστήριο. Κανένα παιδί δεν θα χάσει την

ελευθερία του χωρίς λόγο και αν πρέπει να φυλακιστεί,

θα μείνει μέσα για λίγο καιρό. Θα του συμπεριφέρονται

με ανθρωπιά και σεβασμό, θα επικοινωνεί με την

οικογένειά του και θα λαμβάνει την κατάλληλη βοήθεια

από τη δικαιοσύνη.

ΖΩΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ ΜΑΡΙΑ ΝΑΖΑΡΕΝΑ ΟΡΤΙΖ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΡΓΕΝΤΙΝΗ





73

Γράμμα από την Αργεντινή



Δεν πρέπει ποτέ να κακομεταχειριζόμαστε ένα παιδί. Διατηρεί πάντα τα δικαιώματά

του, ανεξάρτητα από το χρώμα του δέρματός του, τη θρησκεία του, ή την

εθνικότητά του. Το να εκμεταλλεύεται κανείς ένα παιδί για το κέρδος είναι αδίκημα.

Δυστυχώς, στη χώρα μας δεν δίνουμε ιδιαίτερη προσοχή – ή τουλάχιστον όχι αρκετή

– και πιστεύω ότι η κυβέρνηση πραγματικά πρέπει να κάνει κάτι.



MARIA NAZARENA VILLALBA ORTIZ, δεκαέξι ετών

Instituto González Pecotche. Coronel Diaz, 1774

Ciudad Autónoma de Buenos Aires. ΑΡΓΕΝΤΙΝΗ.





ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΑΡΓΕΝΤΙΝΗΣ





ΤΡΑΓΟΥΔΙ: ΘΕΛΩ ΝΑ ΕΙΜΑΙ

ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ

Θέλω να είμαι ελεύθερος, θέλω να είμαι ελεύθερος,

Θέλω να είμαι ελεύθερος, τώρα αμέσως, τώρα αμέσως.

Πριν γίνω δούλος,

Θάψτε με κάτω από τη λάσπη

Και αφήστε με να ζήσω ειρηνικά και ελεύθερα.



Φτάνουν οι πόλεμοι, φτάνουν οι πόλεμοι,

Φτάνουν οι πόλεμοι, πάνω μου, πάνω μου,

Πριν γίνω δούλος.



Θέλω δικαιοσύνη, θέλω δικαιοσύνη,

Θέλω δικαιοσύνη, τώρα αμέσως, τώρα αμέσως.

Πριν γίνω δούλος…



Ειρήνη για όλους, ειρήνη για όλους,

Ειρήνη για όλους, τώρα αμέσως, τώρα αμέσως.

Πριν γίνω δούλος…



Παραδοσιακό τραγούδι μαύρων αμερικάνων. Προσαρμογή: Francesc Boix. Συλλογή

τραγουδιών του Pete Seeger. Πηγή: Cants. Ed. MFDEE, Barcelona

74

ΑΡΘΡΟ 38



ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΣΕ

ΚΑΙΡΟ ΠΟΛΕΜΟΥ

Σε περίπτωση ένοπλης σύρραξης τα κράτη θα

προστατέψουν τους πολίτες, κυρίως τα παιδιά. Αν είσαι

μικρότερος από δεκαπέντε ετών, δεν θα πρέπει να

πάρεις όπλα ούτε να υπηρετήσεις στο στρατό.

ΑΥΤΟΣ Ο ΔΩΔΕΚΑΧΡΟΝΟΣ ΕΙΝΑΙ ΣΤΡΑΤΙΩΤΗΣ ΣΤΗ ΛΙΒΕΡΙΑ



Φωτό: UNICEF / Yann Gamblin





ΑΡΘΡΟ 39

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΑΝΕΝΤΑΞΗ





Αν υπήρξες θύμα εγκατάλειψης, εκμετάλλευσης,

βασανιστηρίων, άσχημης μεταχείρισης ή πολέμου, έχεις

το δικαίωμα να επανενταχθείς στην φυσιολογική ζωή σε

ένα περιβάλλον που θα ευνοεί την υγεία σου και τον

σεβασμό της προσωπικότητάς σου.





75



Γράμμα ενός νέου από την Ρουάντα

ΕΝΑΣ ΝΕΟΣ ΦΟΙΤΗΤΗΣ ΑΠΟ ΤΗ ΡΟΥΑΝΤΑ ΓΡΑΦΕΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΛΒΕΤΙΑ



Οι αναπτυσσόμενες χώρες υποφέρουν όλο και περισσότερο από τη φτώχεια και τους

εμφύλιους πολέμους. Όλος ο κόσμος θύμαται τη γενοκτονία στη Ρουάντα το 1994

που πρόκαλεσε πολλές χιλιάδες θύματα. Τα παιδιά από τη Ρουάντα υπέφεραν πολύ.

Όσοι επέζησαν έμειναν ορφανοί ή ανάπηροι.

Ύστερα από έναν πόλεμοι πρέπει να επικεντρωθούν οι προσπάθειες στην εκπαίδευση

των παιδιών. Το σχολείο είναι ο τόπος όπου το παιδί μπορεί να αναπτύξει τα

χαρίσματά του σε ένα περιβάλλον σοβαρό και συνεχές. Οι εκπαιδευτικοί πρέπει να

αγαπούν τα παιδιά και να τα βοηθούν να βρουν την ισορροπία που χρειάζονται για να

μπορούν καλύτερα να μαθαίνουν, να συμβιώνουν, να παίζουν μαζί και να σέβονται το

ένα το άλλο. Το σχολείο πρέπει να παρέχει όχι μόνο γνώσεις όπως τα μαθηματικά, οι

γλώσσες και οι φυσικές επιστήμες, αλλά και αξίες όπως η δικαιοσύνη, η κατανοήση, η

ανεκτικότητα, ο σεβασμός για τον άλλο. Είναι αξίες της ειρήνης που είναι βασικές για

την ολοκληρωμένη ανάπτυξη του ατόμου. Είναι σημαντικό να αναγνωρίζουμε ότι όλοι

είμαστε διαφορετικοί, λόγω της εκπαίδευσής μας, του χρώματος των μαλλιών μας,

της θρησκείας μας, της εθνικότητας μας ή της καταγωγής μας. Η συνάντηση των

πολιτισμών και των αξιών δεν μπορεί παρά να εμπλουτίσει τον καθένα και την

καθεμιά από μας στην καθημερινή μας ζωή.

Στη Ρουάντα, η παραδοσιακή εκπαίδευση ήταν προσανατολισμένη στις ιδέες της

ειρήνης, της ανεκτικότητας, της αλληλεγγύης, της υπευθυνότητας του πολίτη και

στον αλληλοσεβασμό. Οι αξίες αυτές πρέπει να επιστρέψουν, γιατί είναι θέμα εθνικής

συνοχής.

Για να γίνει αυτό, το παιδί πρέπει να ευαισθητοποιηθεί σε μια κοινή ζωή οπού θα

υπάρχει αλληλοσεβασμός και να αισθανθεί υπεύθυνο σε όλες τις δραστηριότητες. Ο

διάλογος, καθώς και η ελευθερία έκφρασης στο σχολείο, επιτρέπουν να πλησιάσουμε

τους πρωταγωνιστές τόσο της σχολικής όσο και της πολιτικής ζωής. Με τη

συνεργασία μεταξύ των μαθητών και τις ομαδικές εργασίες το αποτέλεσμα της

δουλειάς αποκτά μεγαλύτερη αξία οι εντάσεις είναι λιγότερες. Για παράδειγμα, τα

παιχνίδια (αθλητισμός, μουσική, θέατρο, χορός) ευνοούν το σεβασμό για τα άλλα

παιδιά. Για το λόγο αυτό είναι προτιμότερο να συμμετέχει κανείς σε σωματικές και

πνευματικές δραστηριότητες μαζί με άλλους. Το να έχουμε έναν κοινό στόχο μας

επιτρέπει να παραμερίσουμε αυτό που μας χωρίζει.

Για να ξαναβρούμε την ειρήνη, την κατανόηση και την ομόνοια στη Ρουάντα, το

δημοτικό σχολείο μπορεί να παίξει μεγάλο ρόλο δίνοντας σε όλους τους μαθητές την

ευκαιρία να συμμετάσχουν σε συλλογικές δραστηριότητες. Η συμμετοχή δασκάλων

και μαθητών σε κοινά πρόγραμματα μπορεί να οδηγήσει σε μια μέθοδο επίλυσης των

συγκρούσεων, να επηρεάσει θετικά τη μελλοντική ζωή των μαθητών και να βελτιώσει

τις σχέσεις μεταξύ των μαθητών και ανάμεσα σε μαθητές και δασκάλους. Η

συνεργασία στην επίτευξη σχολικών καθηκόντων είναι το κλειδί για την επίλυση των

συγκρούσεων και την αποκατάσταση της ειρήνης.

Στη Ρουάντα, το δημοτικό σχολείο έχει την υποχρέωση να μαθαίνει σε όλα τα παιδιά

την αλληλοκατανόηση, τον αλληλοσεβασμό και την ειρήνη. Αυτό συμβαίνει με τη

συμμετοχή όλων των παιδιών σε σχολικές και εξωσχολικές δραστηριότητες. Η

συνεργασία είναι το πρώτο βήμα σε μια διαδικασία συμφιλίωσης. Αν το σχολείο

καταφέρει να ευαισθητοποιήσει τους μαθητές σε αυτή τη συνεργασία, τότε θα έχει

ξεκινήσει η ειρήνη και η ανάπτυξη στη Ρουάντα.



JEAN-DAMASCENE GASANABO, φοιτητής από τη Ρουάντα στο Πανεπιστήμιο της

Γενεύης. Rue de Roveray, 16. 1207 Γενεύη, ΕΛΒΕΤΙΑ



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΡΟΥΝΤΑ

ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Ποιοι πόλεμοι γίνονται τώρα;

2. Γιατί υπάρχουν πάντα πόλεμοι;

3. Τι συμβαίνει στη Ρουάντα και στην αφρικανική ζώνη των Μεγάλων Λιμνών;

4. Πως μπορούμε να επιλύσουμε τις συγκρούσεις;

5. Τι πρέπει να γίνει για να τηρήσουμε τα άρθρα 38 και 39;







76

ΑΡΘΡΟ 40



Η ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΑ

ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΑΝΗΛΙΚΩΝ

Αν η δικαιοσύνη κρίνει ότι ένα παιδί έχει κάνει μια κακή

πράξη, δε θα του στερήσει το δικαίωμα να του

συμπεριφέρονται με αξιοπρέπεια, σεβασμό και ανάλογα

με την ηλικία του. Η πολιτεία έχει την ευθύνη της

επανένταξης του παιδιού στην κοινωνία. Θα υπάρχει ένα

όριο ηλικίας κάτω από το οποίο το παιδί δεν θα

θεωρείται από το νόμο υπεύθυνο για τις πράξεις του (*).

Όλα τα ανθρώπινα δικαιώματα και όλες οι ελευθερίες

των παιδιών θα είναι πάντα σεβαστές.

(*) Δεκατέσσερα έτη στην Ισπανία σύμφωνα με τον οργανικό νόμο 5/2000 της 12

Ιανουαρίου.



ΕΤΣΙ ΕΚΦΡΑΖΕΙ ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ ΑΥΤΟΥ Ο ΔΕΚΑΧΡΟΝΟΣ ΦΡΕΝΤΡΙΚ

ΚΙΕΛΓΚΡΕΝ, ΑΠΟ ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΧΑΓΚΑΝΤΑΣΚΟΛΑΝ ΣΤΗΝ ΟΥΠΣΑΛΑ ΤΗΣ ΣΟΥΗΔΙΑΣ.





77

Γράμμα από την Τόνγκα



Καθόμουν κάτω από το δέντρο μου. Παρατηρούσα και σκεφτόμουν. Ένα αεροπλάνο

πέρασε εκείνη τη στιγμή. Έμεινα εκεί να σκέφτομαι. Αν μπορούσα να βάλω τον

κόσμο σε τάξη…θα εμπόδιζα κάθε καταστροφή όπως οι σεισμοί, οι πόλεμοι, οι

θάνατοι, τα εργοστάσια που μολύνουν και τα αεροπλάνα που ρυπαίνουν τον αέρα. Αν

ήμουν ηγέτης, θα πήγαινα κοντά στους αρχηγούς κρατών και θα τους έλεγα: «Να

δούμε αν θα δώσετε τίποτα στις φτωχές χώρες». Εκείνοι θα γελούσαν. «Γιατί

γελάτε;». Θα τους ρωτούσα: «Γιατί γελάτε όταν θα έπρεπε να βοηθάτε αυτούς τους

ανθρώπους που πεθαίνουν από την πείνα; Λυπηθείτε όλους τους φτωχούς που

μάχονται απελπισμένα για να συνεχίσουν να ζουν. Με ακούτε;». Ύστερα, θα πήγαινα

αλλού και θα έλεγα το ίδιο σε άλλους. Αν το αρνούνταν, θα έπεφτα στα γόνατα και

θα τους ικέτευα: «Βοηθήστε τους φτωχούς». Ύστερα, το μυαλό μου έπαψε να

σκέφτεται να πάει στους πλούσιους και στάθηκε στους φτωχούς. Φαντάστηκα τον

εαυτό μου σε γιορτές και δείπνα όπου ο καθένας μπορούσε να φάει και να πιει όσο

ήθελε. Μέχρι τη στιγμή που η φαντασία μου σταμάτησε. Ξύπνησα και είπα μέσα μου:

«Θα ήθελα αυτά να ήταν αλήθεια, αλλά δεν είναι».



JOHN SNELL, δέκα ετών. ΤΟΝΓΚΑ

Πρόγραμμα σχολικής αλληλεγγύης. UNICEF/ FUNCOE. Πάλμα, 1995



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΤΟΝΓΚΑ





ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Πως θα σχολίαζες το γράμμα του Τζων Σνελ;

2. Βρες πληροφορίες για την Τόνγκα, που είναι μια πολύ μικρή χώρα στην Ωκεανία.

3. Πώς καταλαβαίνεις το άρθρο 40;

4. Τι πρέπει να κάνεις όταν ένας φίλος ή μια φίλη σου κάνει κάτι κακό;

5. Τι πρέπει να απαιτείς από τον εαυτό σου όταν κάνεις κάτι κακό;







78

ΑΡΘΡΟ 41

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΠΙΟ ΕΥΝΟΪΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ





Αν οι νόμοι της χώρας σου είναι πιο ευνοϊκοί από τους

νόμους αυτής της Σύμβασης, έχεις το δικαίωμα να τους

εφαρμόζεις.

ΖΩΓΡΑΦΙΑ ΤΟΥ ΙΛΙΑΝ ΑΦΣΑΧΙ (ΔΕΚΑ ΧΡΟΝΩΝ), ΑΠΟ ΤΟ ΧΑΓΚΑΝΤΑΛΣΚΟΛΑΝ ΣΤΗΝ

ΟΥΠΣΑΛΑ ΤΗΣ ΣΟΥΗΔΙΑΣ



ΑΡΘΡΟ 42

ΔΙΑΔΟΣΗ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ

Τα κράτη πρέπει κάνουν γνωστή αυτήν τη Σύμβαση για

τα Δικαιώματα του Παιδιού τόσο στους ενήλικες όσο και

στα παιδιά.





79

Γράμμα από τον Καναδά



Αγαπητοί συνάδελφοι,

Εργάζομαι ως σχολικός σύμβουλος σε δύο καινούρια σχολεία που βρίσκονται σε μια

φτωχογειτονιά στο νότιο Μόντρεαλ και δέχονται πολλούς ιθαγενείς ινδιάνους και

μετανάστες. Δύο δάσκαλοι της έκτης τάξης του σχολείου Μαργκερίτ-Μπουρζουά,

διδάσκουν στην τάξη για τα δικαιώματα των παιδιών με μεγάλο ενδιαφέρον, και θα

ήθελαν να οργανώσουν ένα πρόγραμμα αλληλογραφίας ανάμεσα στους μαθήτες του

Καναδά και τους μαθητές των Βαλεαρίδων Νήσων. Θα ήθελα να λάβω ένα αντίτυπο

του βιβλίου ‘Τα δικαιώματα των παιδιών σήμερα’ για να κάνω αν είναι δυνατόν μια

διασκευή στη χώρα μας.

Με εγκάρδιους χαιρετισμούς.



FRANCE LAROCHE

Σχολείο Marguerite-Bourgeoys. 2070 Plessis. Montreal, Quebec.

H2L 2Y3. ΚΑΝΑΔΑΣ





ZΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΟΥ ΚΑΝΑΔΑ







Ποιο δικαίωμα ταιριάζει στην περίπτωση;

Ποιο άρθρο της Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Παιδιού προστατεύει τα παιδιά στις

παρακάτω περιπτώσεις;

1. Επειδή η οικογένειά μου ζει μακριά από τα κέντρα υγείας, δεν εμβολιάστηκα όταν

ήμουν μικρή. Σήμερα είμαι οκτώ ετών και πάσχω από πολυομυελίτιδα.

2. Τα αδέρφια μου πηγαίνουν στο σχολείο του χωριού. Είμαι το μόνο κορίτσι και η

οικογένειά μου με χρειάζεται για τις δουλειές του σπιτιού. Για τον λόγο αυτό δεν

μπορώ να πάω στο σχολείο.Είμαι ήδη επτά ετών.

3. Είμαι δεκαπέντε ετών και πηγαίνω κάθε μέρα στο λύκειο. Όταν επιστρέφω στο

σπίτι, βοηθώ τους γονείς μου στο μαγαζί ως το βράδυ. Μέτα τρώω, πλένω τα

πιάτα και ασχολούμαι με τους μικρούς μου αδερφούς μέχρι να τελειώσουν οι

γονείς μου τη δουλειά στο μαγαζί. Όταν οι αδερφοί μου κοιμηθούν, προσπαθώ να

κάνω τα μαθήματά μου, αλλά συχνά είμαι εξαντλημένος και με παίρνει ο ύπνος.

4. Είμαι εννέα ετών και η οικογένειά μου δεν είναι εύπορη. Ζούμε σε ένα μικρό σπίτι.

Πρέπει να πηγαίνουμε να παίρνουμε νερό από ένα πηγάδι που βρίσκεται ένα

χιλιόμετρο μακριά από το σπίτι. Τα σπίτια του χωριού δεν έχουν τουαλέτες και

χρησιμοποιούμε ένα χαντάκι στην άκρη του δρόμου μας.

5. Είμαι δεκατριών ετών και εδώ και τρία χρόνια η χώρα μου έχει πόλεμο με την

γειτονική χώρα για τα σύνορα. Ένας λοχαγός ήρθε σπίτι μου και μου είπε ότι είμαι

δυνατός και μεγάλος και ότι πρέπει να πάω στο στρατό για να πολεμήσω για τη

χώρα μου.

6. Είμαι δέκα ετών και μιλώ τη γλώσσα των γονιών μου και των παππούδων μου.

Στο σχολείο, κανένας δάσκαλος δεν ξέρει τη γλώσσα μου και μου απαγορεύουν να

τη μιλώ.

7. Άρχισα να δουλεύω δώδεκα ώρες τη μέρα σε μια βιοτεχνία υφαντών όταν ήμουν

εννέα ετών. Τώρα είμαι δώδεκα και το αφεντικό μου θέλει να δουλεύω

περισσότερες ώρες.

8. Είμαι δεκαπέντε ετών και ζω σε μια μεγαλούπολη. Πολλοί φίλοι μου

«φτιάχνονται» εισπνέοντας κάθε είδους κόλλες. Εγώ επίσης δοκίμασα και το κάνω

τώρα σχεδόν κάθε μέρα. Μερικές φορές η αστυνομία μας διώχνει από το μέρος

όπου συγκεντρωνόμαστε.



Πηγή: FONTAINE, Susan. Ce n’est que justice! Νέα Υόρκη: UNICEF,1993









ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Εξήγησε το άρθρο 41 με αφορμή τη ζωγραφιά του Ιλιάν Αφσαχί.

2. Τι πρέπει να κάνεις για να γνωρίσεις και να εφαρμόσεις στην πράξη τη Σύμβαση

των Δικαιωμάτων του Παιδιού;









80

ΑΡΘΡΟ 43



Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ

Μια Διεθνής Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Παιδιού,

που υπάγεται στα Ηνωμένα Έθνη και αποτελείται από

δέκα ειδικούς, θα επιβλέπει κάθε χρόνο πώς οι χώρες

εφαρμόζουν τη Σύμβαση.

Η ΛΟΥΣΙΑ ΚΑΙ Η ΚΑΡΟΛΙΝΑ ΑΠΟ ΤΗ ΜΑΓΙΟΡΚΑ ΣΕ ΟΜΑΔΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ



Φωτό: Jesús Están

ΑΡΘΡΟ 44



ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΙΑ

ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΑΠΟ

ΤΑ ΚΡΑΤΗ

Κάθε πέντε χρόνια όλες οι χώρες θα ενημερώνουν την

Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Παιδιού για τις

δυσκολίες που συναντούν στην εφαρμογή αυτής της

Σύμβασης και για τα μέτρα που τηρούνται για να

διασφαλιστεί η σωστή εφαρμογή της.

ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΡΟΥΜΑΝΙΑΣ









81

Γράμμα από τη Ρουμανία



Λένε ότι κάθε παιδί, από τη γέννησή του γίνεται υπήκοος μιας χώρας. Συμβαίνει

πραγματικά έτσι; Αναρωτιέμαι πάντα τι συμβαίνει με τα παιδιά που γεννιούνται

μακριά από τον πολιτισμένο κόσμο. Σκέφτεται κανείς την υπηκοότητά τους; Στην

πραγματικότητα, οι ενήλικες αποφασίζουν για τα παιδιά αυτά. Έτσι δεν είναι; Μα ο

κόσμος δεν ανήκει μόνο στους μεγάλους. Θα έπρεπε να δώσουμε μια θέση πιο

σημαντική στα παιδιά, γιατί είναι ο σπόρος του πολιτισμού. Ο κόσμος χωρίς τα παιδιά

θα ήταν πολύ άσχημος! Τι κρίμα για τους ανθρώπους που δεν έχουν νέους γύρω

τους! Θα μου άρεσε να υπήρχε μια Επιτροπή για τα Παιδιά, όπως υπάρχει μια

κυβέρνηση για κάθε χώρα. Κάθε παιδί θα είχε μια θέση και με τη βοήθεια των

μεγάλων, θα προσπαθούσε να οργανώσει τα δικαιώματα των παιδιών και ένα σωρό

άλλα σημαντικά πράγματα. Το θέμα είναι ποιος θα το κάνει αυτό δυνατό; Ποιος θα

δεχθεί τις ιδέες μας, που πολλοί θεωρούν ότι οι ιδέες αυτές δεν έχουν καμιά αξία;

Παρόλα αυτά, δεν πρέπει να τα παρατήσουμε. Αν είμαστε αισιόδοξοι, ίσως έρθει ο

καιρός που τα παιδιά θα βρίσκονται σε σημαντικές θέσεις στην κοινωνία. Θέλουμε να

μας μάθει ο κόσμος, όχι ως υπήκοους με πλήρη δικαιώματα, αλλά ως υπήκοους που

ετοιμάζονται να τα αποκτήσουν.



ANA MARIA BALAITA, δώδεκα χρονών. IES / Lycee Liviu Rebreanu. M. Eminescu, nr. 3,

Sc. B. Ap. 33-4400 Bistrita B-N ΡΟΥΜΑΝΙΑ

ΤΡΑΓΟΥΔΙ: ΚΑΛΟΙ ΦΙΛΟΙ

Στίχοι και μουσική του Ελάντι Γκαλιέγο



Καλοί φίλοι που ήρθατε με καλή θέληση

Και που ψάχνετε μέσα σας και με αγάπη

Κι εσείς που νιώσατε στην ψυχή σας ένα κάλεσμα

Εσείς κι εμείς είμαστε καλοί φίλοι.



Η φωνή μας θα γίνει κραυγή για την ειρήνη,

Κραυγή φιλίας, ελπίδας και συγγνώμης,

Έτσι μόνο θα γεννηθεί μια καινούρια ζωή,

Η φωνή σας, η φωνή μας θα ενωθούν.



Πηγή: ΚΑΙROI, Σχολείο Μιράλ. Συλλογή Al-Alba.

Ap. 31.001.08080 Βαρκελώνη









82

ΑΡΘΡΟ 45

ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ





Η UNICEF, τα όργανα των Ηνωμένων Εθνών και οι

ειδικές οργανώσεις για τα παιδιά θα μπορούν να

παρακολουθούν πώς εφαρμόζονται όλες οι αρχές που

περιγράφονται στη Σύμβαση αυτή.



Η UNICEF (United Nations International Children’s Emergency Fund: Ταμείο των

Ηνωμένων Εθνών για τα Παιδιά) είναι το Ταμείο των Ηνωμένων Εθνών για τη

βοήθεια των παιδιών, που ιδρύθηκε το 1946. Ο στόχος της, αρχικά, ήταν να

βοηθήσει τα παιδιά θύματα του πολέμου μετά το Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, αλλά από το

1950, το πεδίο δράσης της επεκτάθηκε στα παιδιά και τους νέους από τις

αναπτυσσόμενες χώρες, στις οποίες πραγματοποιεί δράσεις συμπαράστασης και

κοινωνικής ανάπτυξης. Συνεργάζεται με τις εθνικές κυβερνήσεις, με άλλα όργανα των

Ηνωμένων Εθνών (ΟΙΤ: Organisation Internationale du Travail/ Διεθνής Οργάνωση

για την Εργασία, OMS: Organisation Mondiale de la Sante/ Παγκόσμια Οργάνωση

Υγείας, HCR: Haut Commissariat des Refugies/ Ύπατη Αρμοστεία για τους

Πρόσφυγες…) και με πολλές άλλους μη κυβερνητικούς οργανισμούς (NGO: Non-

Governmental Organisations, ONG: Organisations Non-Gouvernamentales) για να

γνωρίζει καλύτερα τις ανάγκες των παιδιών και για να τα βοηθά καλύτερα. Παίρνει

πληροφορίες από όλον τον κόσμο, βρίσκει πόρους στις εύπορες χώρες, στέλνει

βοήθεια, όπως για παράδειγμα φάρμακα, εμβόλια, σκηνές, τεχνικές ομάδες για την

υγιεινή…Ο κύριος στόχος της είναι αφυπνίζει τη συνείδηση του κόσμου και να

κινητοποιεί αποστολές βοήθειας για τα παιδιά. Έχει περισσότερες από 200

αντιπροσωπείες σε όλον τον κόσμο. Οι κυριότερες έδρες της βρίσκονται στην Νέα

Υόρκη και στη Γενεύη.



Ελληνική Επιτροπή Συνεργασίας με τη UNICEF. Ξενίας 1, 115 27 Αθήνα.

(τηλ: 010-74 84 184, fax: 010-77 83 829, www.unicef.gr – www.unicef.org )





Η UNESCO (United Nations Educational Scientific and Cultural Organisation:

Οργάνωση των Ηνωμένων Εθνών για την Εκπαίδευση, τις Επιστήμες και τον

Πολιτισμό) είναι μια εξειδικευμένη οργάνωση των Ηνωμένων Εθνών, που ιδρύθηκε το

1945 και που η έδρα της βρίσκεται στο Παρίσι. Κύριος στόχος της UNESCO είναι να

συμβάλλει στη διατήρηση της ειρήνης και της ασφάλειας στον κόσμο προωθώντας τη

συνεργασία μεταξύ των εθνών μέσω της εκπαίδευσης, της επιστήμης και του

πολιτισμού. Εργάζεται για την εξάλειψη του αναλφαβητισμού, την ανάπτυξη του

πολιτισμού, τον σεβασμό των δικαιωμάτων του ανθρώπου, τις πολιτιστικές και

ανθρώπινες ανταλλαγές, την διάδοση και διατήρηση όλων των πολιτισμών του

κόσμου, την υποστήριξη της αλήθειας, της ελευθερίας και της ειρήνης, την

προώθηση οικονομικής και τεχνικής βοήθειας στις φτωχές χώρες. Τα σχολεία που

συνεργάζονται με την UNESCO έχουν ως σκοπό την ανάπτυξη της συνεργασίας και

της παγκόσμιας ειρήνης μέσω της εκπαίδευσης. Οποιοδήποτε σχολείο – αυτή τη

στιγμή υπάρχουν περισσότερα από 4000 στον κόσμο – μπορεί να συμμετάσχει στο

δίκτυο αυτό με εργασίες και ανταλλαγές.



Έδρα UNESCO στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Τ.Θ. 104 17, 54 110,

Θεσσαλονίκη (τηλ: 0310-997 361, fax: 0310-997 384)





Το EIP (Ecole Instrument de Paix: Σχολείο-Όργανο Ειρήνης) είναι μια παγκόσμια

οργάνωση με συμβουλευτικό ρόλο στα Ηνωμένα Έθνη, στην UNESCO και το

Συμβούλιο της Ευρώπης. Η δράση του συμβάλλει στη συνειδητοποίηση του

σημαντικού ρόλου που πρέπει να έχει το σχολείο για την ανθρωπότητα. Για αυτό,

αναπτύσσει δράσεις σχετικές με την εκπαίδευση για τα δικαιώματα του ανθρώπου και

την ειρήνη. Υπάρχει σε πολλές χώρες και η κύρια έδρα της βρίσκεται στην Ελβετία.



EIP, 5 rue de Simplon. 1207 Γενεύη. (fax: 0041 227 353 653 // www.eip-cifedhop.org )









83



Γράμμα από τη UNICEF

Αγαπητά παιδιά των Βαλεαρίδων Νήσων,



Σήμερα, μαθαίνετε τα δικαιώματά σας. Γνωρίζετε σίγουρα ότι πολλά άλλα παιδιά στον

κόσμο δεν ξέρουν αυτά τα δικαιώματα και ότι συναντούν τεράστιες δυσκολίες στο να

τα εφαρμόσουν. Οι πόλεμοι, η πείνα, οι φυσικές καταστροφές…και επίσης η άγνοια,

είναι τα εμπόδια που παρουσιάζονται συχνότερα σε αυτά τα παιδιά και που πρέπει να

τα υπερνικήσουν μέρα με τη μέρα με πολύ κόπο, αλληλεγγύη και επιμονή.



Το βιβλίο που έχετε στα χέρια σας μπορεί να σας βοηθήσει να ανακαλύψετε και να

κατακτήσετε καλύτερα ό,τι σας ανήκει. Στη UNICEF, συγκεκριμένα στη UNICEF των

Βαλεαρίδων Νήσων, θέλουμε να σας ενθαρρύνουμε σε αυτήν την προσπάθεια.

Πρέπει να γνωρίζετε και να απαιτείτε τα δικαιώματά σας, για εσάς τους ίδιους και για

όλα τα παιδιά του κόσμου. Και να θυμάστε ότι δεν πρέπει μόνο να εφαρμόζετε τα

δικαιώματά σας, αλλά να εκπληρώνετε και τις υποχρεώσεις σας.



Ευχόμαστε τα παιδιά των Βαλεαρίδων να είναι ενωμένα σε αυτήν την προσπάθεια, να

μπορέσουν να βοηθήσουν και όλα τα άλλα παιδιά του κόσμου και να είναι

παράδειγμα για τους μεγάλους, μια και μόνο με τη σύμπραξη όλων θα καταφέρουμε

να έχουμε έναν κόσμο πιο δίκαιο και πιο ανθρώπινο. Έτσι, όπως λέει και η αφιέρωση

στην πρώτη σελίδα, θα ανοίξουμε νέους δρόμους προς την ειρήνη και την

αδελφοσύνη. Προχωρήστε μπροστά και με θάρρος! Πραγματικά μπορείτε να το

πετύχετε.



GASPAR RUL-LAN

Πρόεδρος Επιτροπής UNICEF των Βαλεαρίδων Νήσων









Μήνυμα από τον Μαυρίκιο

Θα σας στείλω σύντομα τα προγράμματα εκπαίδευσης για τα Δικαιώματα του

Ανθρώπου. Με θερμούς χαιρετισμούς.



MAHEN BUSGOPAUL

Halley Movement. PO BOX 250. Curepipe. ΜΑΥΡΙΚΙΟΣ









ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ

ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ

ΤΟΥ

ΜΑΥΡΙΚΙΟΥ

ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Τι είναι η UNICEF; Σχολίασε το γράμμα.

2. Βρες τον Μαυρίκιο στο χάρτη, στον Ινδικό Ωκεανό.

3. Από τι έχουν ανάγκη τα παιδιά; Τι κάνουμε για αυτά; Κάνε τη δική σου έρευνα.

4. Τι μπορείς να κάνεις για να βοηθήσεις τα παιδιά που ζουν κοντά σου και για εκείνα

που ζουν μακριά σου;









84

ΑΡΘΡΟ 46

ΣΧΕΔΟΝ OIKOYMENIKH ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ





Η Σύμβαση αυτή είναι ανοιχτή στην υπογραφή όλων των

χωρών του κόσμου.



(Το Μάιο 2000, δεν είχε υπογραφτεί ούτε από τη Σομαλία ούτε από τις Ηνωμένες

Πολιτείες)



ΓΡΑΜΜΑ ΣΤΟΝ ΠΡΟΕΔΡΟ ΤΩΝ ΗΝΩΜΕΝΩΝ ΠΟΛΙΤΕΙΩΝ ΤΗΣ

ΑΜΕΡΙΚΗΣ



Αξιότιμε Πρόδρε των Ηνωμένων Πολιτειών,

Σας γράφω αυτό το γράμμα γιατί θα ήθελα να υπογράψετε τη Σύμβαση για τα

Δικαιώματα του Παιδιού, επειδή νομίζω ότι όλα τα παιδιά του κόσμου, είτε είναι

πλούσια είτε φτωχά, έχουν δικαίωμα στην εκπαίδευση, σε μια στέγη και σε ένα πιάτο

φαϊ στο τραπέζι. Ελπίζω το γράμμα αυτό να φανεί χρήσιμο και να υπογράψετε τη

Σύμβαση των Δικαιωμάτων του Παιδιού.

Δεχθείτε τους θερμότερους χαιρετισμούς μου.



Ες Ποντ ντ΄Ίνκα Νου, 16 Δεκεμβρίου 1999.



LAURA OLIVER, δώδεκα ετών









ΓΡΑΜΜΑ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΗΣ

ΣΟΜΑΛΙΑΣ

Αγαπητοί μου φίλοι από τη Σομαλία,

Θέλουμε να ξέρετε ότι ευχόμαστε να έχετε σχολεία. Σκοπεύουμε να πείσουμε τη

χώρα σας να υπογράψει τη Σύμβαση των Δικαιωμάτων του Παιδιού. Θέλουμε το

γράμμα αυτό να υπογραφεί ώστε να μπορείτε εσείς όλοι να έχετε σχολεία και ό,τι

εμείς έχουμε στη διάθεσή μας.



Ες Ποντ ντ’Ίνκα Νου, 16 Δεκεμβρίου 1999



MIQUEL TOMÀS, έντεκα ετών

Col-legi Públic Blanquerna. Caülls, 21. 07009 Marratxí, MALLORCA

85

Γράμμα από την Τυνισία



Στο όνομα του φιλεύσπλαχνου Θεού,

Η Τυνισία είναι μια χώρα στη Βόρεια Αφρική, στα παραλία της Μεσογείου. Η θρησκεία

της είναι ο ισλαμισμός. Ήταν γαλλική αποικία και έγινε ανεξάρτητη το 1956. Οι

χειροτεχνικές εργασίες της, όπως τα χαλιά, τα κεραμικά και τα υφαντά, είναι

φημισμένες. Η χώρα μας είναι κυρίως αγροτική, και βασίζεται ιδιαίτερα στην

ελαιοπαραγωγή και στο επαρχιακό εμπόριο. Η περιοχή μας που λέγεται Σιντί

Μακλούφ βρίσκεται στα νότιο-ανατολικά της χώρας και είναι επαρχιακή περιοχή.

Έχουμε πολλά δημοτικά σχολεία και δύο σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, μία

πολιτιστική λέσχη για τους νέους, μία λέσχη για τα παιδιά και ένα μικρό περιφερειακό

στάδιο. Το λύκειό μας περιλαμβάνει 22 τάξεις για 800 μαθητές, μια βιβλιοθήκη και

πολιτιστικά εργαστήρια. Ξεχωρίζει από τα άλλα σχολεία, γιατί τα αποτελέσματά του

είναι από τα καλύτερα στη χώρα.

Τα προβλήματα της Τυνισίας. Στον τομέα της εκπαίδευσης είχαμε το πρόβλημα της

ένταξης κοριτσιών στα σχολεία εξαιτίας του συντηρητισμού των οικογενειών, αλλά

ευτυχώς, αυτό ξεπεράστηκε.

Οι φιλοδοξίες μας. Στο σχολείο μας χρειαζόμαστε ένα εργαστήρι πληροφορικής και

ένα εργαστήρι που θα οργανώνει ταξίδια έξω από την Τυνισία. Σε παγκόσμιο επίπεδο,

επιθυμούμε την παγκόσμια ειρήνη.

Γιατί θέλουμε να γνωρίσουμε άλλα παιδιά του κόσμου; Για να μπορέσουμε να

καταλάβουμε τον πολιτισμό των άλλων χωρών, τα ήθη τους και τις παραδόσεις τους

και για να κάνουμε καινούριους φίλους με τους οποίους θα μπορούσαμε να

αλληλογραφούμε.





KARIMA ESSGAIR, JAMILA MICHRI I

IBTISEM ELAGRIBI

(γεννημένοι το 1984)

μαθητές του σχολείου Sidi Maklouf. 4191 Medenine, ΤΥΝΙΣΙΑ.



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΤΥΝΙΣΙΑΣ





ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Σχολίασε τις δύο αυτές σελίδες.









86

ΑΡΘΡΟ 47

ΕΠΙΚΥΡΩΣΗ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ





Η Σύμβαση πρέπει να επικυρωθεί από τα Κράτη που την

αποδέχονται.



ΑΡΘΡΟ 48

ΠΡΟΣΧΩΡΗΣΗ ΣΤΗ ΣΥΜΒΑΣΗ





Η Σύμβαση αυτή είναι ανοιχτή στην πρόσχωρηση κάθε

κράτους.



ΖΩΓΡΑΦΙΕΣ ΤΗΣ ΑΝΝΑ ΚΟΣΤΑ ΣΑΝΤΟΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ

ΚΑΙ ΤΗΣ ΛΥΝΤΙΑ ΧΕΡΤΕΛ ΑΠΟ ΤΗ ΓΕΡΜΑΝΙΑ



«Ειρήνη, αγάπη, στοργή»

87

Γράμμα από τη Σενεγάλη



Αγαπητοί φίλοι, μαθητές της Μαγιόρκα,

Δεχθείτε πρώτα από όλα τους θερμότερους χαιρετισμούς μου. Είμαι από τη

Σενεγάλη, μαθητής σε ένα δημόσιο σχολείο στο Τιές, μια πόλη που βρίσκεται 70

χιλιόμετρα από την πρωτεύουσα Ντακάρ. Με λένε Ελχατζί Μομάρ Άουα Νιάνγκ και

είμαι δώδεκα ετών.

Το σχολείο μας είναι πειραματικό. Έχει δεκατέσσερις τάξεις. Δέχεται παιδιά από έξι

μέχρι δώδεκα ετών. Έχω τη χαρά να σας μιλήσω για το σχολείο μου και να σας πω τι

σκέφτομαι γι’αυτό. Το σχολείο, εκτός από μαθήματα, όπως γαλλικά, μαθηματικά,

μελέτη περιβάλλοντος (ιστορία, γεωγραφία), επιστήμες, μας μαθαίνει και πολλά άλλα

πράγματα. Ασχολούμαστε επίσης με παραγωγικές δραστηριότητες, όπως

πτηνοτροφία και καλλιέργεια λαχανικών στον σχολικό κήπο. Οι δάσκαλοί μας μας

μαθαίνουν επίσης περιβαλλοντική αγωγή, γι’ αυτό φυτεύουμε δέντρα και λουλούδια

για να είναι το σχολείο μας το πιο όμορφο σχολείο του Τιές. Το σχολείο μου μαθαίνει

πολλά πράγματα για τους ανθρώπους. Γνωρίζω ήδη τη χώρα σας και μπορώ να τη

βρω στον παγκόσμιο χάρτη. Μου μαθαίνει επίσης να αγαπώ τη χώρα σας και να είμαι

ένας χρήσιμος πολίτης. Το σχολείο είναι για μένα ένα μέσο για να μορφωθώ και να

πετύχω. Ονειρεύομαι ένα σχολείο όπου τα μαθήματα θα γίνονταν στη γλώσσα μου,

όπου όλα τα παιδιά θα έρχονταν και θα πετύχαιναν. Έχω έναν αδερφό που πήγε

μέχρι το Πανεπιστήμιο αλλά δυστυχώς δεν μπόρεσε να βρει δουλειά. Στον τόπο μας,

πολλοί απόφοιτοι πανεπιστημίου είναι άνεργοι. Το σχολείο δεν μας επιτρέπει πια να

βρίσκουμε δουλειά όπως παλιά.

Έχετε χαιρετίσματα από τους γονείς μου και κυρίως από όλους τους μαθητές του

σχολείου Ζερμαίν Λε Γκοφ. Εγώ πηγαίνω στην τάξη CM2.

Ο φίλος σας, Ελχατζί.



ELHADJI MOMAR AWA NIANG, δώδεκα ετών.

Σχολείο Germaine Le Goff. ΒΡ 163. Τhiés. ΣΕΝΕΓΑΛΗ.



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΣΕΝΕΓΑΛΗΣ





ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Βρες πληροφορίες για τη Σενεγάλη.

2. Σχολίασε το γράμμα του Ελχατζί.

3. Γιατί οι Αφρικανοί έρχονται να ζήσουν εδώ; Τι είναι η μετανάστευση;

4. Εξήγησε τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα της μετανάστευσης. Τι σημαίνει

«διαπολιτισμικότητα»;

5. Πώς μπορείς να βοηθήσεις τους μετανάστες;









88

ΑΡΘΡΟ 49

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΕ ΚΑΘΕ ΚΡΑΤΟΣ





Η Σύμβαση θα εφάρμοζεται σε κάθε κράτος τριάντα

μέρες μετά την επικύρωσή της.

ΠΑΙΔΙΑ ΠΟΥ ΤΡΑΓΟΥΔΟΥΝ



Φωτό: Jesús Están







89

Γράμμα από την Ιορδανία



Οι συνάδελφοί μου κι εγώ θέλουμε να συμμετάσχουμε στο εκπαιδευτικό πρόγραμμα

για τα δικαιώματα του ανθρώπου. Οι μαθητές από την έβδομη μέχρι την ενδέκατη

τάξη θα στήσουν ένα πρακτικό εργαστήρι για την εφαρμογή των δικαιωμάτων του

ανθρώπου. Το εργαστήρι θα ονομαστεί «Η δημοκρατία στην τάξη». Ελπίζω το νόημα

του εργαστηρίου αυτού να γίνει κατανοητό από όλους και να εφαρμοστεί

ικανοποιητικά. Γεια σας!



KHALIDA QATTASH.

PO BOX 630 334, ΤΚ 11163. Αmman. ΙΟΡΔΑΝΙΑ





ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΙΟΡΔΑΝΙΑΣ







ΤΡΑΓΟΥΔΙ: ΘΕΛΩ ΤΗΝ ΕΙΡΗΝΗ

Θέλω την ειρήνη, θέλεις την ειρήνη,

Όλοι οι άνθρωποι θέλουν την ειρήνη

Εμπρός, αδέρφια, τραγουδήστε το δυνατά

Δεν θέλουμε τον πόλεμο



Οι άνθρωποι είδαν ποτάμια αίμα

Εξαιτίας των όπλων που οι άνθρωποι έφτιαξαν.

Ας δώσουμε το χέρι τώρα,

Γιατί μόνο στην ειρήνη πιστεύουμε.



Σε λέω «αδερφό», με λες «αδερφό»,

Θέλουμε όλοι να είμαστε αδέρφια.

Ας εξαφανίσουμε το ψέμα και τον πόλεμο

Και ας σπείρουμε το καλό και την ειρήνη.

Πηγή: Ramis, Guillem. Visca el món. Palma. Ed. Moll, 1995







90

ΑΡΘΡΟ 50

ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ





Τα κράτη μπορούν να προτείνουν τροποποιήσεις στα

άρθρα αυτής της Σύμβασης, αλλά καμία τροποποίηση δε

θα ισχύει χωρίς την έγκριση της Γενικής Σύνελευσης των

Ηνωμένων Έθνων.

ΑΡΘΡΟ 51



ΚΑΜΙΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΗ

ΣΥΜΒΑΣΗ ΔΕΝ ΘΑ ΕΙΝΑΙ ΑΝΤΙΘΕΤΗ

ΣΤΟ ΚΑΛΟ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ

Δεν θα γίνεται καμία τροποποίηση ενάντια στο καλό των

παιδιών, που είναι ο θεμελιώδης σκοπός αυτής της

Σύμβασης.



91

Γράμμα από τη Λευκορωσία



Αυτό το γράμμα από ένα μικρό κορίτσι σαν κι εμένα, από μία χώρα όχι πολύ πλούσια

ούτε πολύ ευτυχισμένη μπορεί να σας ενδιαφέρει αν εσείς το αφήσετε να μπει στη

ζωή σας, εσείς που ζείτε σε ένα νησί απίθανο που ο Θεός το εφτιάξε στην πιο

όμορφη θάλασσα.



Οι γονείς μου λένε ότι παλιά η χώρα σας ήταν μεγάλη και στο σχολείο μας είπαν ότι

ήταν η πιο μεγάλη χώρα του κόσμου και ότι προόδευε συνεχώς. Μας διηγούνταν

ιστορίες απίθανες για τη γη αυτή. Αλλά μετά η χώρα χωρίστηκε και οι κάτοικοι της

έμειναν πίσω. Λένε ότι οι ένοχοι αυτού του διχασμού ήταν οι εχθροί τους.



Αν και στο σχολείο χρησιμοποιούμε ακόμα σχεδόν τα βιβλία που χρησιμοποιούσαν οι

γονείς μας, τώρα μπορώ να μάθουμε με άλλα βιβλία, με ταινίες και επίσης με ιστορίες

που οι φίλοι μας μας διηγούνται αφού ταξιδέψουν σε μια ξένη χώρα. Καταλαβαίνουμε

καλύτερα τα πράγματα όταν μπορούμε να κάνουμε συγκρίσεις. Ξέρω γιατί πρέπει να

μαθαίνουμε γλώσσες, γεωγραφία και ιστορία. Είναι για να καταλαβαίνουμε καλύτερα

πώς είναι οι άνθρωποι και για να βλέπουμε καλύτερα ότι ζούμε σε έναν κόσμο χωρίς

σύνορα. Χάρη στη διεθνή συνεργασία τα παιδιά διαφορετικών χωρών γίνονται φίλοι.

Κι εγώ, έχω ένα όνειρο: να προσκαλέσω μια μέρα στο σπίτι μου κάποιον από τη χώρα

σας. Έτσι θα μπορείτε να συγκρίνετε και να αισθανθείτε περήφανοι για τη χώρα σας.

Κι εγώ θέλω να αισθανθώ περήφανη για τη χώρα μου, αλλά αυτή τη στιγμή μπορώ

μόνο να την αγαπώ. Στο σχολείο μου, όλα τα μαθήματα γίνονται στη γλώσσα της

Λευκορωσίας. Αυτό φαίνεται παράξενο επειδή μέχρι τώρα η γλώσσα μας δεν

χρησιμοποιούνταν σχεδόν καθόλου. Μου αρέσει να σπουδάζω γιατί η εκπαίδευση

είναι αναγκαία για τα παιδιά κι έτσι αργότερα θα μπορούμε να βρούμε μια δουλειά και

να γίνουμε υπεύθυνα άτομα.



Τώρα καταλαβαίνω καλύτερα τι είναι οικολογική καταστροφή. Στην τάξη μου υπήρχε

ένα μικρό αγόρι που το έλεγαν Αντρέα, αρρώστησε εξαιτίας της ραδιενέργειας, τον

εγχείρισαν και αναγκάστηκε να σταματήσει το σχολείο. Η γιαγιά μου ζει στην εξοχή,

κοντά στο χωριό Γκομέλ όπου υπάρχει πολλή ραδιενέργεια. Παρόλα αυτά πολλά

παιδιά πηγαίνουν εκεί διακοπές γιατί δεν έχουν αρκετά χρήματα για να πάνε αλλού.

Φοβάμαι όταν σκέφτομαι την καταστροφή στο Τσερνόμπιλ. Η καταστροφή αυτή

πήρε πολλές ζωές. Και αναρωτιέμαι τι θα συμβεί αν μια μέρα η ραδιενέργεια γέμιζε

όλον τον πλανήτη; Δεν ξέρω να απαντήσω.



Ο πατέρας μου λέει ότι ο Θεός άφησε τη χώρα μας. Η μητέρα μου λέει το αντίθετο:

λέει ότι όλα αυτά έγιναν για να γίνει η χώρα μας πιο γνωστή και για να μάθει ο

κόσμος ότι η ανανέωσή μας περνάει από την αγάπη. Η αγάπη, λέει, θεραπεύει τα

πάντα. Ευχαριστώ τον Θεό που ζω σε μια καλή οικογένεια. Έχω έναν πατέρα, μια

μητέρα και μια αδερφή επτά χρονών. Οι γονείς μας κάνουν ό,τι μπορούν για να μας

μεγαλώσουν όσο το δυνατόν καλύτερα. Διαβάζουμε πολύ, συχνά περνάμε μαζί τον

ελεύθερό μας χρόνο, και ταξιδεύουμε συχνά με ποδήλατο και με τα πόδια. Αλλά με

στενοχωρεί όταν βλέπω ότι στη χώρα μας υπάρχουν πολλά παιδιά δεν έχουν γονείς ή

έχουν γονείς αλκοολικούς. Αυτή είναι μια άλλη καταστροφή και πιστεύω ότι το

πρόβλημα θα λυθεί όταν τα παιδιά θα έχουν καλά παραδείγματα δίπλα τους.



EKATERINA MARTCHENKO, δώδεκα ετών.

Δευτεροβάθμιο Σχολείο, 3. 3 Ruelle Shelesnodoroshny, 16.

220014 Minsk, ΛΕΥΚΟΡΩΣΙΑ.



ΖΩΓΡΑΦΙΣΕ ΤΗ ΣΗΜΑΙΑ ΤΗΣ ΛΕΥΚΟΡΩΣΙΑΣ





ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Τι σκέφτεσαι όταν διαβάζεις αυτό το τόσο μεγάλο και εκφραστικό γράμμα;

2. Γράψε ένα γράμμα ανοιχτό σε όλα τα παιδιά του κόσμου, λέγοντάς τους ό,τι σε

ενδιαφέρει περισσότερο από τη Σύμβαση των Δικαιωμάτων του Παιδιού. Μπορείς

να στείλεις το γραπτό σου σε μια εφημερίδα ή ένα περιοδικό για να δημοσιευθεί,

ή μπορείς να κάνεις αντίγραφα και να τα στείλεις σε άλλα σχολεία που έχουν

δώσει τη διεύθυνσή τους στο βιβλίο αυτό.

92

ΑΡΘΡΟ 52



ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΝΑ

ΑΡΝΗΘΟΥΝ ΑΥΤΗ ΤΗ ΣΥΜΒΑΣΗ

Οι χώρες μπορούν να αποσύρουν την προσχώρησή τους

στη Σύμβαση αυτή, αλλά θα πρέπει να ειδοποιήσουν γι’

αυτό ένα χρόνο νωρίτερα.



ΑΡΘΡΟ 53

ΔΙΑΦΥΛΑΞΗ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ





Ο θεματοφύλακας της Σύμβασης αυτής είναι ο Γενικός

Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών.

ΚΑΛΛΙΓΡΑΦΗΜΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΣΤΕΡΙΟΥ ΤΟΥ ΠΙΚΑΣΟ, ΠΟΥ ΑΠΟΤΕΛΕΙΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗ ΛΕΞΗ

«ΕΙΡΗΝΗ» ΣΕ 42 ΓΛΩΣΣΕΣ.

Πηγή: RAMIS, Guillem. Visca el mon. Palma: Ed. Moll, 1995

ΕΝΟΣ ΛΕΠΤΟΥ ΣΙΓΗ



Ζητώ ενός λεπτού σιγή για όλους τους ανώνυμους μετανάστες που πνίγονται κάθε

μέρα στον Πορθμό του Γιβραλτάρ. Για την πείνα, την ξηρασία και τους πολέμους που

έχουν πέσει σαν κατάρα στην αφρικανική ήπειρο, για τα εκατομμύρια θανάτους που

προκαλεί η ελονοσία στο Νότο. Για τα εκατομμύρια παιδιά στον κόσμο, που πέφτουν

θύματα εκμετάλλευσης στη δουλειά. Για τα εκατομμύρια παιδιά από την Ασία που

αναγκάζονται να βγουν στην πορνεία. Για όλους τους φυλακισμένους του

κόσμου…και για τη δική μου ανικανότητα να αλλάξω κάτι απ’ όλα αυτά.



Είναι θλιβερό να κοιτάζεις τον κόσμο. Ενός λεπτού σιγή, είναι πραγματικά λίγο αν

αναλογιστούμε τις αμέτρητες κραυγές. Θα έπρεπε να στεκόμαστε σιωπηροί μερικές

ώρες τη μέρα για να εκφράσουμε τη φρίκη και τη θλίψη που νιώθουμε απέναντι στην

αδικία. Να γιατί καταφεύγουμε στην αλληλεγγύη, ένα μίγμα πόνου, αγάπης και

ουτοπίας που μας κάνει να δρούμε λες και θα μπορούσε αυτός ο κόσμος ν’αλλάξει.



Πηγή: PRECIADO, Natibel. Solidarios 100 por 100. Madrid: Editorial Bruño, 1998.

93





Μανιφέστο 2000

2000, ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΙΡΗΝΗ



Θέλω να μετατρέψω τον πολιτισμό του πολέμου και της βίας σε έναν πολιτισμό

ειρήνης και μη-βίας.

Θέλω να χτίσω έναν κόσμο πιο δίκαιο, αλληλέγγυο, ελεύθερο, αξιοπρεπή και

αρμονικό για όλους.

Θέλω να προστατέψω το περιβάλλον και να δώσω σε όλους τους ανθρώπους την

ικανοποίηση που τους αξίζει.

Θέλω να είμαι υπεύθυνος για το μέλλον της ανθρωπότητας.

Για όλους αυτούς τους λόγους, δεσμεύομαι, στην καθημερινή μου ζωή, με την

οικογένειά μου, στη δουλειά, μαζί με τη χώρα μου και με όλον τον κόσμο:

1. Να σέβομαι τη ζωή όλων.

2. Να απορρίπτω τη βία.

3. Να είμαι γενναιόδωρος.

4. Να ακούω για να καταλαβαίνω.

5. Να προστατεύω τον πλανήτη.

6. Να ξαναβρώ την αλληλεγγύη.



Διεθνές έτος για τον πολιτισμό και την ειρήνη – Οικουμενικό Φόρουμ Πολιτισμών.

Torre Mapfre, carrer de la Marina, 16, 29E – 08005, Βαρκελώνη.

Fax: 934 023 912









ΓΙΑ ΣΕΝΑ, ΦΙΛΕ ΚΑΙ ΦΙΛΗ

Η ζωή είναι μια ευκαιρία, αξιοποίησέ την.

Η ζωή είναι όμορφη, θαύμασέ την.

Η ζωή είναι ένα όνειρο, πραγματοποίησέ το.

Η ζωή είναι μια πρόκληση , αντιμετώπισέ την.

Η ζωή είναι καθήκον, εκπλήρωσέ το.

Η ζωή είναι παιχνίδι, παίξε.

Η ζωή είναι πολύτιμη, προστάτεψέ την.

Η ζωή είναι πλούτος, φύλαξέ τον.

Η ζωή είναι αγάπη, απόλαυσέ την.

Η ζωή είναι μυστήριο, ανακάλυψέ το.

Η ζωή είναι θλίψη, ξεπέρασέ την.

Η ζωή είναι τραγούδι, τραγούδησέ το.

Η ζωή είναι μάχη, αποδέξου την.

Η ζωή είναι τραγωδία, κατάκτησέ την.

Η ζωή είναι περιπέτεια, βίωσέ την.

Η ζωή είναι ευτυχία, απαίτεισαί την.

Η ζωή είναι ζωή, υπερασπίσου την.



Μητέρα Τερέζα της Καλκούτας



Φωτό: Jesús Están









ΣΚΕΨΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕ

1. Αν αποδέχεσαι αυτό το Μανιφέστο, αντίγραψέ το, εφάρμοσέ το και επιβεβαίωσε

την προσχώρησή σου στο Οικουμενικό Φορούμ Πολιτισμών.









94

ΑΡΘΡΟ 54

ΓΛΩΣΣΕΣ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ





Το κείμενο της Σύμβασης είναι γραμμένο σε έξι γλώσσες:

αγγλικά, αραβικά, ισπανικά, γαλλικά, ρωσικά και κινέζικα.



95

ΕΚΦΡΑΣΕ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΣΟΥ

Πρόκειται για μια άσκηση έκθεσης και ζωγραφικής. Μπείτε σε ομάδες των δύο ή

τριών ατόμων και μοιραστείτε τα άρθρα της Σύμβασης των Δικαιωμάτων του

Παιδιού. Κάθε ομάδα παίρνει από δύο φύλλα λεπτού χαρτονιού ή δύο κανονικά

φύλλα και πάνω στο ένα χαρτί θα γράψει με καλλιτεχνικό τρόπο μια φράση που θα

συνοψίζει το νόημα του άρθρου που της ανατέθηκε. Στο άλλο φύλλο, θα φτιάξει μια

ζωγραφιά που θα αναπαριστά εικονικά το αντίστοιχο γραπτό. Οι εργασίες θα

αξιολογηθούν με βάση την προσπάθεια, την τεχνική που χρησιμοποιήθηκε και την

ποιότητα του τελικού αποτελέσματος. Μπορείτε να κάνετε μια έκθεση με τα έργα

αυτά και να σχολιάσετε το μήνυμα που μεταδίδουν οι φράσεις και οι ζωγραφιές.



«Το κανάλι του Παναμά»



ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΑΝΑΜΑ, Ο ΝΤΑΝΙΕΛ ΖΑΠΑΤΕΪΡΟ, ΕΝΤΕΚΑ ΕΤΩΝ,

ΣΧΟΛΙΑΖΕΙ ΤΑ ΑΡΘΡΑ 10 ΚΑΙ 11 ΜΕ ΑΥΤΗ ΤΗ ΖΩΓΡΑΦΙΑ.

Η ΓΙΟΡΤΗ ΤΩΝ ΚΑΛΩΝ ΕΥΧΩΝ



Θα ήταν καλό να ξαναβρούμε την έννοια της πρόποσης. Αν συνδυάσουμε τη γιορτή

με την δράση, θα βρούμε το νόημα που πρέπει να δίνουμε στις προπόσεις μας.

Ετοιμάστε μια γιορτή με παιχνίδια, μουσική, φαγητό και αναψυκτικά. Στο τέλος, ο

εμψυχωτής θα σας προτείνει να εκφράσετε τα καλά σας συναισθήματα και τις ευχές

σας για κάποια σημαντικά πράγματα που συμβαίνουν γύρω σας, και θα σας προτείνει

να το κάνετε αυτό με μια πρόποση. Γεμίστε τα ποτήρια σας και είστε έτοιμοι να

ξεκινήσετε. Ο εμψυχωτής θα υψώσει πρώτος το ποτήρι του στο μεγάλο σκοπό του

κόσμου και για όλους τους ανθρώπους που ζουν σε αυτόν. Ύστερα όλοι όσοι

συμμετέχουν θα εκφράσουν με τη σειρά τη δική τους ευχή. Ύστερα από κάθε ευχή,

όλος ο κόσμος θα εύχεται να εκπληρωθεί η ευχή και θα πίνει.



Προτάσεις:

- Εύχομαι να υπάρχει ειρήνη στον κόσμο!

- Εύχομαι να έχουν τα παιδιά όλου του κόσμου έναν πατέρα και μια μητέρα που να

τους αγαπά!

- Θέλω οι φίλοι μου να μορφώνονται στο σχολείο όπως πρέπει!

- Θέλω να μην πεθαίνει κανείς από πείνα!



Πηγή: Ramis, Guillem. Estimem la nostra terra, recull de jocs. Palma: Editorial Moll, 1995.







96

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ



1. COTS, Jordi. Estos son los derechos de los niños. Barcelona: Ed. Mediterrània,

1998

2. FONTAINE, Susan. Ce n’ est que justice! New York: UNICEF, 1993

3. GARRIGA, Carme. Ostelinda. Jo vinc de tot arreu. Barcelona: Ed. La Galera, 1998

4. GILLIQUET. La convention des droits de l’enfant. Bruxelles: Le Lombard, 1993

5. GRASA/ REIG. Vivim en un sol món. Barcelona: Ed. Pau, 1998

6. GRIJALVO, Eva. Cuando la juventud lucha por la justicia. Madrid: Ed. Dersa, 1997

7. PEACE CHILD INTERNATIONAL. Lluita pels teus drets. Barcelona: Ed. Baula, 1998

8. RAMIS, Guillem. Any 2000: llibertat per a mil milions de persones. Palma: Justicia

i Pau, 1999

9. RAMIS, Guillem. Drets humans, avui. Palma: Justicia i Pau, 1999

10. RAMIS, Guillem. Estimem la nostra terra, recull de jocs. Palma: Ed. Moll, 1995

11. RAMIS, Guillem. Visca el món. Palma: Ed. Moll, 1995

12. SENILLOSA, Ignasi. El dret a ser nen. Barcelona: Intermón, 1993

13. ABC. L’enseignement des droits de l’homme. Génève: Nations Unies, 1992

14. Amnistia Internacional. Informe 1999. Barcelona: Ed. Columna, 1999

15. Derechos humanos: una esperanza. Madrid: Amnistía Internacional, 1998

16. Drets Humans. Recopilació de textos. Palma: Consell de Mallorca, 1998

17. Estado mundial de la infancia. Geneva: UNICEF, 1998

18. Human Rights Teaching. Paris: UNESCO, 1993

19. La décennie pour l’education des droits de l’homme 1995-2004. Génève: Nations

Unies, 1999

20. Los derechos del niño. Ginebra: Centro de Derechos Humanos, 1990

21. Solidarios 100 por 100. Madrid: Editorial Bruño, 1998









Συγγραφέας: Guillem Ramis i Moneny

Έκδοση: Conselleria de Benestar Social

Conselleria d’ Educació i Cultura

Γραφιστικός σχεδιασμός: Estudi Toni Sorell / sorell@retemail.es

Παιδαγωγική επιμέλεια: Jesús Están Camino

Μετάφραση, επιμέλεια και προσαρμογή στα ελληνικά: Δήμητρα Ζάπρη

Τυπώθηκε στο: Esment, centre especial de treball d’ AMADIP

Νόμιμη διάθεση: ΡΜ-1197-2000

ISBN: 84-89868-51-4

Πρώτη έκδοση: Ιούνιος 2000





Στοιχεία επικοινωνίας

gramis@dginnova.caib.es

Fax: 0034 971 716 483