Arjuna Sasrabahu
1/31/2012
Arjuna Sasrabahu
Arjuna Sasrabahu iku salah siji paraga ing cerita wayang kang dadi raja Maespati.
Arjuna Sasrabahu uga nduweni jeneng liya,yaiku Arjunawijaya nalika isih enom. Ing cerita
pawayangan Arjuna Sasrabahu iku titisan saka Bathara Wisnu. Dheweke iku putra Prabu
Kartawirya utawa kang diarani Sasrawirya. Garwane kang pisannan jenenge Dewi
Citralangeni saka Tunjungpura, kang nomer loro jenenge Srinadi, putrine Begawan
Jumanten saka Pertapaan Giriretna. Saliyane, dheweke uga nduweni bojo kang caacahe
atusan. Ana uga kang dadi selire iku Dewi Citrawati saka nagara Magada. Citrawati iku
titisane Dewi Sri. Ana cerita kang nyebutake yen garwane Arjuna Sasrabahu cacahe 1000
kurang siji.[1]
Arjuna Sasrabahu nduweni patih kang arane Patih Suwanda utawa Bambang
Sumantri. Jeneng Arjuna Sasrabahu nalika isih enom yaiku Arjunawijaya. Jeneng liyane
yaiku Wingsatibahu, kang tegese nduweni sewu bahu. Jeneng iku aran saka wong kang
ngurmati kekuwatane Arjuna Sasrabahu.
Arjuna Sasrabahu Page 2
Jeneng Arjuna Sasrabahu iku gelar nalika dheweke dadi raja ing Maespati. Dheweke
entuk jeneng iku saka anggone nglakoni triwikrama, wujude malih dadi brahala seu, awake
gedhe, sirahe ana satus, tangane ana sewu lan kabeh nyekel senjata. Arjuna nglakoni
triwikrama nalika perang tandhing lawan Bambang Sumantri. Bambang Sumantri iku duta
kanggo sayembara sapa kang isa ngalahake Bambang Sumantri isa nikah karo Putri nagara
Magada, aarane Dewi Citrawati. Bambang Sumantri iku patih kang sekti mandra guna.
Dheweke wis ngalahake ewonan raja kang nduweni niyat arep dhaup karo Dewi Citrawati.
Bambang Sumantri uga nduweni tekad bakal ngabdi marang raja kang isa ngalahake
kasektene.
Arjuna Wijaya iku satriya titisan Bathara Wisnu. Dheweke iku raja kang disembah
dening para raja. Dheweke nduweni kasekten kang tanpa tandhing. Sanajan sekti
mandraguna dheweke kagolong raja kang ora seneng perang, lan ndiseke musyawarah
kanggo ngrampungi perkara. Mula saka iku akeh raja kang ngurmati dheweke. Arjuna uga
raja kang nduweni rupa bagus, rupane mirip karo Bathara Kamajaya.
Arjuna Sasrabahu Page 3
Nalika dheweke oleh wangsit saka Bathara Narada, yen Dewi Citrawati, putri saka
negara Magada kang nalika iku dadi putri kang gawe rebutan para raja saka sewu nagara
iku titisan Bathari Sri Widowati, dheweke bingung. Apa kudu ngalahake para raja-raja
kanggo isa ngentukake Dewi Citrawati lan nyelametake negara Magada. Dheweke kang
sekti mandra guna isa ngalahake kabeh raja, nanging iku ora dilakokake.
Saka akehe raja kang kepingin ngepek bojo Dewi Citrawati, Prabu Darmawisesa saka
nagara Widarba, iku salah siji raja kang paling diwedeni. Prabu Darmawisesa lan 75 raja
saka negara liya lan para prajurite wis siyap arep nyerang Magada kanggo ngentukake Dewi
Citrawati.
Nalika Prabu arjuna bingung, Bambang Sumantri madhep kanggo ngabdi ing negara
Maespati. Banjur Prabu Arjuna nampa Bambang Sumantri anggone ngabdi ing Maespati. Ing
kono Bambang Sumantri didaekake duta kanggo nglamar lan mboyong Dewi Citrawati.
Syarat iku ditampa dening Bambang Sumantri. Bambang Sumantri kasil isa ngalahake
Prabu Darmawisesa lan para sekutune. Banjur Dewi Citrawati diboyong menyang Maespati.
Arjuna Sasrabahu Page 4
Nanging sadurunge mlebu kutha Maespati, Bambang Sumantri ngajokake syarat
marang Prabu Arjuna Wijaya supaya mapak Dewi Citrawati ing wates kutha minangka
satriya, lan ngalahake Bambang Sumantri.
Perang gedhe antarane Arjuna lan Bambang Sumantri ing antarane gunung Salva lan
Malawa, ing sajabane kutha Maespati. Para brahmana lan pujangga nggambarake yen
perang antarane Prabu Arjuna Wijaya lan Bambang Sumantri iku perang kang paling agung
ing alam semesta. Perang iki luwih sangar tinimbang perang antarane Kumbakarna lan
Prabu Sugriwa kang direwangi dening Anoman lan kethek kang cacahe nganti yutanan,
utawa perang antanare Prabu Rama Wijaya mungsuh Prabu Rahwana ing Alengka.Perang
iku uga luwih sangar tinimbang perange Arjuna mungsuh Adipati Karna utawa perange Resi
Bisma mungsuh Resi Seta, utawa perange Bima mungsuh Duryudana ing Perang
Baratayuda.
Perang tandhing antarane Prabu Arjuna Wijaya mungsuh Bambang Sumantri uga
katon agung lan endah. Wong loro iku nganggo klambi perang kang gagah. Wong loro iku
padha nyekel gandewa perang jangkepkaro busur kang sekti. Wujude padha kabeh, mung
Arjuna Sasrabahu Page 5
beda werna slempang. Slempang gandewa prabu arjuna wernane abang, lan slempang
gandewa Bambang Sumantri wernane kuning gadhing. Wong loro iku padha numpak kereta
kang digeret jaran cacahe papat. Prabu Arjuna Wijaya numpak keretane Bathara Wisnu
kang sengaja disengaja ditekake saka Kahyangan Untarasegara, kang digeret jaran ireng
lan putih. Dene Bambang Sumantri numpak keretane Prabu Citragada, kang digeret jaran
papat wulune werna abang lan putih ing sikile. Biyen kereta iki duweke Bathara Indra
diwenehake Prabu Citradarma, raja nagara Magada.
Kereta kang digunakake dening wong loro iku padha sektine, padha apik lan endahe.
Bedane mung ana ing panji utawa gendera perange. Gendera perange Prabu Arjuna Wijaya
wernane kuning rada emas lan ana lambange manuk garuda, lan genderane Bambang
Sumantri wernane putih lan ana gambare ula naga kanthi mbukak cangkeme. Wong loro iku
banjur adhep-adhepan, kayadene Bathara Asmara lan Bathara Candra.
Perange Prabu Arjuna Wijaya musuh Bambang Sumantri akeh kang ndeleng. Perange
wong loro iku ana ing panggon kang amba, ing antarane gunung Salva lan Malawa. Dideleng
dening Dewi Citrawati, wong wadon titisane Bathari Sri Widowati lan 800 putri dhomas,
Arjuna Sasrabahu Page 6
ewonan dhayang, luwih saka sewu raja lan permaisurine, jangkep karo patih lan hulubalang
krajaan, lan warga Maespati, luwih saka sayuta prajurit saka sewu negaralan dideleng
dening para dewa lan kang dipimpin Bathara Narada lan Bathf ara Indra kang sengaja
mudhun saka Kahyangan Jonggring Saloka lan Kahyangan Ekacakra.
Pungkasane perang iku gawe wong kabeh ngerti yen Arjuna Sasrabahu iku jelmaane
Bathara Wisnu. Dheweke banjur dikenal minangka raja kang sekti mandraguna. Para raja
kang sadurunge padha wani lan dadi musuhe Arjuna Sasrabahu, wiwit iku gelem manut lan
ngabdi marang Prabu Arjuna Sasrabahu.
Nalika Prabu Arjuna Sasrabahu dadi raja lan patihe Suwanda, Maespati dadi negara
kang adikuwasa lan isa nguwasani 2/3 jagad. Sanajan kaya mengkono Prabu Arjuna
Sasrabahu tetep mrentah supaya adil. Arjuna Sasrabahu iku raja kang seneng tentrem, lan
nduweni unen-unen Sugih tanpa banda, nglurug tanpa bala, menang tanpa angasorake.
Arjuna Sasrabahu Page 7