ความลับทางการค้ า
ร้อยโท ดร. ธนพจน เอกโยคยะ
คานิยาม
ความลับทางการค้าหมายความว่า
ข้อมูลการค้าซึ่ งยังไม่รู้จกกันโดยทัวไป หรื อยังเข้าถึงไม่ได้ในหมู่บุคคล
ั ่
ซึ่งโดยปกติแล้วต้องเกี่ยวข้องกับข้อมูลดังกล่าว
เป็ นข้อมูลที่มีประโยชน์ในเชิงพาณิ ชย์เนื่ องจากการเป็ นความลับ และ
ู้
เป็ นข้อมูลที่ผควบคุมความลับทางการค้าได้ใช้มาตราการที่เหมาะสมเพื่อ
รักษาไว้เป็ นความลับ
สิ ทธิของเจ้ าของความลับทางการค้ า
ความลับทางการค้านั้นย่อมโอนให้แก่กนได้ั
เจ้าของความลับทางการค้ามีสิทธิที่จะเปิ ดเผย เอาไป หรื อใช้ซ่ ึงความลับ
ทางการค้า หรื ออนุญาตให้บุคคลอื่นเปิ ดเผย เอาไป หรื อใช้ซ่ ึงความลับ
ทางการค้า โดยจะกาหนดเงื่อนไขอย่างใดเพื่อรักษาความลับทางการค้า
ดังกล่าวให้เป็ นความลับต่อไปก็ได้
การโอนความลับทางการค้าตามวรรคหนึ่งซึ่งมิใช่ทางมรดกต้องทาเป็ น
้ ้
หนังสื อ ลงลายมือชื่อผูโอนและผูรับโอน ถ้าไม่ได้กาหนดระยะเวลาใน
สัญญาโอน ให้ถือว่าเป็ น การโอนมีกาหนดระยะเวลาสิ บปี
การละเมิด
การละเมิดสิ ทธิในความลับทางการค้าตามพระราชบัญญัติน้ ี ได้แก่
การกระทาที่เป็ นการเปิ ดเผย เอาไป หรื อใช้ซ่ ึ งความลับทางการค้าโดย
ไม่ได้รับความยินยอม จากเจ้าของความลับทางการค้านั้น
ั ั
อันมีลกษณะขัดต่อแนวทางปฏิบติในเชิงพาณิ ชย์ที่สุจริ ตต่อกัน
้ ั ่
ทั้งนี้ ผูละเมิดจะต้องรู ้หรื อมีเหตุอนควรรู ้วาการกระทาดังกล่าวเป็ นการ
ั
ขัดต่อแนวทางปฏิบติ เช่นว่านั้น
ี่
ขัดต่ อแนวปฏิบัตเิ ชิงพาณิชย์ทสุจริต
ั ั
การกระทาที่มีลกษณะขัดต่อแนวทางปฏิบติในเชิงพาณิ ชย์ที่สุจริ ต
ต่อกันหมายความรวมถึง
การผิดสัญญา การละเมิดหรื อการกระทาในประการที่เป็ น การจูงใจให้
ละเมิดความลับอันเป็ นที่ไว้เนื้อเชื่อใจต่อกัน การติดสิ นบน การข่มขู่ การ
ฉ้อโกง การลักทรัพย์ การรับของโจร หรื อการจารกรรมโดยใช้วิธีการ
ทางอิเล็กทรอนิกส์หรื อ วิธีการอื่นใดด้วย
ข้ อยกเว้ นการละเมิด 4 ประการ
่ึ ่ ้
(๑) การเปิดเผยหรือใช้ซงความลับทางการค้าโดยบุคคลทีได้ความลับทางการค้านันมาโดย
ทางนิตกรรม โดยไม่รหรือไม่มเี หตุอนควรรูวาความลับทางการค้านัน คูสญญาอีกฝาย
ิ ู้ ั ้่ ้ ่ ั ่
หนึ่งได้มาโดยการละเมิดสิทธิในความลับทางการค้าของบุคคลอื่น
่ึ ่
(๒) การเปิดเผยหรือใช้ซงความลับทางการค้าโดยหน่วยงานของรัฐซึงดูแลรักษาความลับ
้
ทางการค้านันในกรณีดงต่อไปนี้ ั
่ ้
(ก) ในกรณีจาเป็ นเพือคุมครองสุขภาพอนามัยหรือความปลอดภัยของสาธารณชน หรือ
่ ่ ีั
(ข) ในกรณีจาเป็ นเพือประโยชน์สาธารณะอย่างอื่นซึงมิได้มวตถุประสงค์ เพื่อการค้า
ั ่
และในกรณีดงกล่าว หน่วยงานของรัฐซึงดูแลรักษาความลับทางการค้านัน หรือ้
่ ่ ่ ้
หน่วยงานของรัฐหรือบุคคลทีเกียวข้องซึงได้ความลับทางการค้านันไป ได้ดาเนินการ
้ ้
ตามขันตอนเพื่อคุมครองความลับทางการค้าดังกล่าวจากการนาไปใช้ในเชิงพาณิชย์ ที่
ไม่เป็ นธรรม
(ต่ อ)
้ ้้
(๓) การค้นพบอิสระ ซึ่ งได้แก่ การค้นพบความลับทางการค้าของผูอื่น โดยผูคนพบได้ใช้
้้
วิธีการประดิษฐ์หรื อจัดทาขึ้นด้วยความรู ้ความชานาญของผูคนพบนั้นเอง หรื อ
้
(๔) การทาวิศกรรมย้อนกลับ ซึ่ งได้แก่ การค้นพบความลับทางการค้าของผูอื่น โดยผู ้
ั
ค้นพบได้ทาการประเมินและศึกษาวิเคราะห์ผลิตภัณฑ์ที่เป็ นที่รู้จกกันทัวไป เพื่อ
่
ั ั
ค้นคว้า หาวิธีที่ผลิตภัณฑ์น้ นได้รับการประดิษฐ์ จัดทา หรื อพัฒนา แต่ท้ งนี้ บุคคลซึ่ ง
ั
ทาการประเมิน และศึกษาวิเคราะห์ดงกล่าวจะต้องได้ผลิตภัณฑ์เช่นว่านั้นมาโดยวิธีที่
สุ จริ ต
การกระทาตาม (๔) ไม่อาจถูกยกขึ้นกล่าวอ้างได้ ถ้าบุคคลซึ่ งทาวิศวกรรม ย้อนกลับ
้
ดังกล่าวได้ทาสัญญากับเจ้าของความลับทางการค้าหรื อผูขายผลิตภัณฑ์ที่ทาวิศวกรรม
ย้อนกลับไว้เป็ นอย่างอื่นโดยชัดแจ้ง
การป้ องกันการละเมิด
้
เมื่อมีหลักฐานโดยชัดแจ้งว่าผูใดละเมิดหรื อกาลังจะกระทาอย่างใด อย่าง
้
หนึ่งอันเป็ นการละเมิดสิ ทธิในความลับทางการค้า ผูควบคุมความลับทางการค้าที่
ั ั
ถูก หรื อกาลังจะถูกละเมิดสิ ทธิ น้ นมีสิทธิ ดงต่อไปนี้
ู้ ั
(๑) ร้องขอให้ศาลมีคาสั่งให้ผน้ นระงับหรื อละเว้นการละเมิดสิ ทธิ ในความลับ ทาง
การค้านั้นเป็ นการชัวคราว และ
่
(๒) ฟ้ องคดีต่อศาลเพื่อให้มีคาสั่งห้ามมิให้ผน้ นละเมิดสิ ทธิ ในความลับทางการค้า
ู้ ั
้
และฟ้ องเรี ยกค่าสิ นไหมทดแทนจากผูละเมิดสิ ทธิ ในความลับทางการค้าได้
การใช้สิทธิตาม (๑) อาจกระทาได้ก่อนการฟ้ องคดีตาม (๒)
่
การไกล่ เกลียก่อนดาเนินคดี
้
ก่อนที่จะใช้สิทธิทางศาล ผูควบคุมความลับทางการค้าที่ถูก หรื อกาลังจะ
ถูกละเมิดสิ ทธิในความลับการค้าและคู่กรณี อีกฝ่ ายหนึ่งอาจตกลงกันเพื่อ
ขอให้ คณะกรรมการทาการไกล่เกลี่ยหรื อประณี ประนอมข้อพิพาท
เกี่ยวกับความลับทางการค้าได้ แต่ท้ งนี้ ไม่ตดสิ ทธิผควบคุมความลับ
ั ั ู้
ทางการค้านั้นและคู่ความอีกฝ่ ายหนึ่งที่จะนาข้อพิพาทไปสู่การพิจารณา
ของอนุญาโตตุลาการหรื อนาคดีไปสู่ศาลหากการไกล่เกลี่ยหรื อการ
ประนีประนอมข้อพิพาทดังกล่าวไม่อาจตกลงกันได้
อายุความ
ห้ามมิให้ฟ้องคดีละเมิดสิ ทธิในความลับทางการค้าเมื่อพ้นกาหนด สามปี
ั ู้
นับแต่วนที่ผควบคุมความลับทางการค้าที่ถูกละเมิดสิ ทธิรู้ถึงการละเมิด
ั ้ ั ั
และรู ้ตวผูกระทา ละเมิด แต่ท้ งนี้ ต้องไม่เกินสิ บปี นับแต่วนที่มีการ
ละเมิด
การบรรเทาความเสี ยหาย
้
เมื่อผูควบคุมความลับทางการค้าฟ้ องคดีขอให้ศาลพิจารณาออกคาสั่งห้ามไม่ให้ทา
ละเมิด หากศาลวินิจฉัยว่ามีการละเมิดสิ ทธิ ในความลับทางการค้า แต่มีพฤติการณ์
พิเศษที่ไม่สมควรออกคาสั่งตามคาขอได้ ศาลอาจพิจารณากาหนดให้ผละเมิดสิ ทธิ ู้
ในความลับทางการค้าเสี ยค่าตอบแทนในจานวนที่เหมาะสมและกาหนดให้ผน้ น ู้ ั
ใช้ความลับทางการค้านั้นต่อไปได้ตามกาหนดเวลาที่ศาลเห็นสมควรได้
จะขอให้ศาลสั่งทาลายหรื อริ บสิ่ งของ เครื่ องมือ เครื่ องใช้ และอุปกรณ์ต่าง ๆ ที่ได้
ใช้ในการละเมิดสิ ทธิ ในความลับทางการค้าด้วยก็ได้
ผลิตภัณฑ์ที่ได้ทาขึ้นจากการละเมิดสิ ทธิ ในความลับทางการค้าและยังเป็ น
กรรมสิ ทธิ์ ของผูละเมิดให้ตกเป็ นของแผ่นดินหรื อของผูควบคุมความลับทางการค้า
้ ้
ั
ตามที่ศาลมีคาสั่ง หรื อถ้าการมีผลิตภัณฑ์น้ นไว้เป็ นความผิดตามกฎหมาย ศาลจะ
ั
สังให้ทาลายผลิตภัณฑ์ดงกล่าวเสี ยก็ได้
่
ข้ อสั นนิษฐานของกฎหมาย
ู้ ั
ในกรณี ที่ผควบคุมความลับทางการค้าที่ความลับทางการค้านั้นมีลกษณะ
้
เป็ นกรรมวิธีการผลิตผลิตภัณฑ์ฟ้องผูละเมิดสิ ทธิในความลับทางการค้า
้ ่
เป็ นคดีแพ่ง ถ้าผูควบคุมความลับทางการค้าพิสูจน์ได้วาผลิตภัณฑ์ที่ผู ้
ละเมิดผลิตมีความเหมือนกับผลิตภัณฑ์ ที่ผลิตโดยใช้กรรมวิธีการผลิตที่
เป็ นความลับทางการค้าของตน ให้สนนิษฐานไว้ก่อนว่าผูละเมิดได้ใช้
ั ้
ั ู้
ความลับทางการค้านั้นในการผลิตผลิตภัณฑ์ดงกล่าว เว้นแต่ผละเมิดจะ
พิสูจน์ให้เห็นเป็ นอย่างอื่น
การขอให้ ชดใช้ ค่าเสี ยหาย
(๑) นอกจากกาหนดค่าสิ นไหมทดแทนเฉพาะในความเสี ยหายที่เกิดขึ้นอย่างแท้จริ ง
ู้
ศาลอาจมีคาสั่งให้ผละเมิดสิ ทธิ ในความลับทางการค้าคืนผลประโยชน์ที่ได้จาก
หรื อเนื่องจากการละเมิดโดยคิดรวมเข้าไปในค่าสิ นไหมทดแทนได้
(๒) ในกรณี ที่ไม่อาจกาหนดค่าสิ นไหมทดแทนตาม (๑) ได้ ให้ศาลกาหนด
ู้
ค่าสิ นไหมทดแทนให้แก่ผควบคุมความลับทางการค้าตามจานวนที่ศาลเห็นสมควร
(๓) ในกรณี ที่ปรากฎหลักฐานชัดแจ้งว่าการละเมิดสิ ทธิ ในความลับทางการค้า เป็ นการ
กระทาโดยจงใจหรื อมีเจตนากลันแกล้ง เป็ นเหตุให้ความลับทางการค้าดังกล่าวสิ้ น
่
ู้
สภาพ การเป็ นความลับทางการค้าให้ศาลมีอานาจสั่งให้ผละเมิดจ่ายค่า
สิ นไหมทดแทนเพื่อการลงโทษ เพิ่มขึ้นจากจานวนที่ศาลกาหนดตาม (๑) หรื อ (๒)
้
ได้ แต่ตองไม่เกินสองเท่าของค่าสิ นไหมทดแทนตาม (๑) หรื อ (๒)
โทษอาญา
ผูใดเปิ ดเผยความลับทางการค้าของผูอื่นให้เป็ นที่ล่วงรู ้โดยทัวไปใน
้ ้ ่
ประการที่ทาให้ความลับทางการค้านั้นสิ้ นสภาพการเป็ นความลับทาง
ู้
การค้า โดยเจตนากลันแกล้งให้ผควบคุมความลับทางการค้าได้รับความ
่
่
เสี ยหายในการประกอบธุรกิจ ไม่วาจะกระทาโดยการโฆษณาด้วย
เอกสารการกระจายเสี ยง หรื อการแพร่ ภาพ หรื อการเปิ ดเผยด้วยวิธีอื่นใด
ต้องระวางโทษจาคุกไม่เกินหนึ่งปี หรื อปรับไม่เกินสองแสนบาท หรื อ
ทั้งจาทั้งปรับ
ความรับผิดของกรรมการ
ู้
ในกรณี ที่ผกระทาความผิดเป็ นนิติบุคคลถ้ากระทาความผิดของนิติบุคคล
ั่
นั้น เกิดจากการสังการกระทา หรื อไม่สงการหรื อไม่กระทาการอันเป็ น
่
้ ้ั
หน้าที่ที่ตองกระทาของกรรมการ ผูจดการ หรื อบุคคลใดซึ่งรับผิดชอบ
้ ั ั
ในการดาเนินงานของนิติบุคคลนั้น ผูน้ นต้องรับโทษตามที่บญญัติไว้
สาหรับความผิดนั้น ๆ ด้วย
การยอมความ
เป็ นความผิดอันยอมความได้
้
หากผูกระทาความผิดเป็ นเจ้าหน้าที่ของรัฐ ไม่สามารถยอมความได้