SWOT
(قوت ، ضعف ، فرصت ، تهدید)
در تدوین استراتژی سازمان ها
تهیه کننده : مهندس عبدالرحیم نقاش زاده
1
0- مقدمه
از مراحل 3 گانه مدیریت استراتژیک(تدوین ، اجرا و ارزیابی)مبحث •
SWOTدر مرحله تدوین استراتژی کاربرد دارد که در نهایت از این مبحث
می توان اهداف استراتژیک(کوتاه ، میان ، بلند)مدت را تهیه نمود. که در
مراحل(اجرا و ارزیابی)کاربرد دارند.
• لذا این مبحث فقط به مقوله SWOTمی پردازد.ولی در ابتدا با توجه به
اینکه این مبحث در ارتباط با دوره (خالقیت و کارآفرینی)می باشد.طرح کسب
و کار یک صفحه ای را که مقوله استراتژی یکی از 5 بند آن می باشد.ارائه
خواهد شد.
2
طرح کسب و کار یک صفحه ای
1- چشمانداز
افق دید شما را به نمایش ميگذارد. جایگاهي كه تمام تمركز شما
براي رسیدن به آن است. فعالیت شما را معرفي ميكند.
3
1- چصم اهداز سازمان
ايودى والع گراياهي ، لابو تدكق و جذاب براي سازمان
بيان ظريح سرهٍضتي هي سازمان بايد بسٍي ان خرهت هود
ًور ديدن هاديدهي ًا
4
• چشم انداز
• - چه تصوری از کارتان دارید؟
• - چگونه خودتان را در آینده می بینید؟
• - این چشم انداز باید پر محتوا و آرمانگرایانه باشد.باید
خواننده را سر ذوق آورده و تحریک کند.
5
ما تالش مينويم تا
رؤيا
Dream روياًاي
مصترياهمان تدكق يابد
Citibank
6
Bill Gates Vision
“A computer on every desk and in every home”
7
يک کامپيٍتر بر روی ًرميز ودر ًر خاهي
: کاری کنیم که تمام مردم کره • Ebay
زمین با یکدیگر رقابت کنند. •
: کاری کنیم که بچه ها با پول تو • Sony
جیبی خود رادیو بخرند. •
• : Microsoftمحدوده پرواز شماست.
8
• مثال : یک شرکت(خدمات - مشاوره ای) X
ما به خواسته ها و نیازهای شما گوش می دهیم،تا لحظه •
• لحظه روزهای خاص زندگی تان را آن چنان که در رویاهای
• خود تصور می کنید،هر لحظه برایتان به یادگار بگذاریم.
9
• 2- مامٍریت
• آنچه که می خواهید انجام دهید را مشخص می کند
• و به مشتریان می گوید.
• خرید این کاال چرا برایشان منفعت دارد؟
• چرا مشتریان این کاال را می خرند؟
• ماموریت باید دقیق و واضح باشد و تعهد شما را به
• کار نشان دهد.
01
• مثال : شرکت X
ما قصد داریم با مشاوره و دربر پائی مراسم •
•
• روزهای ویژه زندگی تان از دغدغه های شما در فراهم
• کردن هر گونه مقدمات الزم ، بطور منحصر بفرد و
•
• ثمر بخش بکاهیم.
11
3- اهداف
مقاصد ویژه و قابل اندازهگیري.
تا حد امكان باید كمي باشند.
21
• اهداف
اهداف باید به شکل مقاصد ویژه و قابل اندازه گیری باشند. •
حتما باید دقیق،روشن،واضح،و قابل سنجش باشند. •
هدف بدون زمان بدرد نمی خورد. •
اهداف را باید مختصر و حرفه ای نوشت. •
اهداف در طی مراحل برنامه ریزی و اجرا امکان تعدیل را •
داشته باشند.
در کل اهداف به ما می گویند که“موفقیت را در هر زمان چه •
می دانیم“. •
31
جدول اهداف شخصی یک ساله
ورزشی و فعالیت سیاسی حرفه و شغل خانوادگی اقتصادی تحصیلی
تفریحی اجتماعی
41
مارى 1 ويا 2 باضيد، اگر در ظوػت خٍد ضمارى 4 ي
ستيد، با سرفي هردن رليب ضمارى 1 ضما سيوي پٌلٍ مي هويد
51
مثال : اهداف شرکت X
• - فروش خدمات مشاوره به مبلغ(00000001 تومان) تا
پایان 88
• - بستن 8 قرارداد بطور متوسط در هر ماه تا پایان 88
• - ایجاد 3 شعبه در شهرهای دیگر تا پایان 88
• - افزایش درآمد بطور متوسط ساالنه به میزان 02% تا سه
سال آینده
61
4- استراتژي
برنامه جامع و منسجم جهت دستیابي به
اهداف بلند مدت.
جهت، فلسفه، معیار و روشهاي ایجاد و
اداره شركت شما را تنظیم ميكنند.
71
• استراتژی
• استراتژی ها نشاندهنده آنست که :“شما چگونه می خواهید
به اهداف خود برسید؟“.
• بیانگر جهت گیری موفقیت شما هستند.
• در این رابطه باید(ارزشها و عقاید حاکم بر سازمان)مشخص
• بوده تا مسیر رسیدن به اهداف(استراتژی ها) مشخص گردد.
81
• مثال :شرکت X
- برقراری روابط عالی با گل فروش ها،سالن های •
زیبائی،تاالرهای جشن و مراسم یادبود،طالفروش ها و...
- مطالعات فرهنگ و مراسم سنتی در شهرهای مختلف. •
- ارتباط با مراکز آموزشی •
- جذب افراد هنرمند در زمینه های(عکاسی،نقاشی،طراحی و •
غیره)
91
5- برنامهها
مبین رویههاي عملكردي شما جهت دستیابي به اهداف
میان دورهاي
02
• برنامه ها
• حرف زدن کافی است و بگوئید چه کار می خواهید بکنید؟
• برنامه ها ی رسیدن به اهداف چه هستند؟
• در واقع هر برنامه یک پروژه برای رسیدن به اهداف
هستند.درهربرنامه(زمان بندی و مسئول هر پروژه)را
مشخص کنید.
12
• مثال : شرکت X
• - طراحی 3مراسم جشن و 2 مراسم یادبود تا 88/3/13
• - تهیه کارت ویزیت و کاتالوگ تا 88/2/02
• - انجام مطالعه بر روی 5 نمونه سمینار خارجی تا 88/2/13
• - انجام 2 سفر تحقیقی به شهرهای اطراف جهت بازاریابی تا
88/3/01
• - ارائه کاتولوگ و پوستر حداقل به 07 آموزشگاه تا
88/2/13
22
یک مثال دیگر : تولید و فروش شیرینی
• 1- چشم انداز : ما تالش می کنیم تا رویاهای مشتریمان در رابطه با یک شیرینی دلخواه آنها
تحقق یابد.
• 2- ماموریت : ارائه شیرینی های بسیار خوشمزه و با تنوع زیاد مطابق ذائقه شما و قیمت معقول
و مناسب
• 3- اهداف
3-1- 5 ساله •
- طراحی و ارائه 52 مدل شیرینی جدید •
- راه اندازی یک شبکه ماهواره ای شیرینی پزی •
- ایجاد 5 شعبه جدید در استان اصفهان و یک شعبه در امارات متحده عربی •
- ارتباط کاری با 06 موسسه(صنعتی،هتل و رستوران و...)جهت ارائه تولیدات به آنها •
- رسیدن به سود خالص 53% •
3-2- 3 ساله •
- راه اندازی نمایشگاه تولیدات در اصفهان •
- ایجاد 3 شعبه جدید در در استان اصفهان •
32
- ارتباط کاری با 63(هتل ، رستوران و...) •
- رسیدن به سود خالص 52% •
- راه اندازی یک واحد آموزش شیرینی پزی در استان اصفهان •
- طراحی و ارائه 51 مدل شیرینی جدید •
3-3- 1 ساله •
- رسیدن به سود خالص 51% •
- بستن 51 قرار داد با موسسات مختلف •
- ایجاد یک شعبه جدید •
- تهیه بروشور و کاتالوگ تبلیغاتی •
• خواسته : استراتژی و برنامه ها را خودتان بنویسید.
42
- اصول مهم
• - بنویسید : تا وقتی بطور جدی نوشتن یک طرح کسب و
کار را آغاز نکنید،نمیدانید چرا یک چیز بدرد بخور
است.بهتر است برای پروراندن ایده آن را بنویسید،نوشتن
جادو می کند و ایده ها را واقعی تر می کند.باور کنید،فکرتان
قالب پیدا
• می کند و از آن یک تصویر خلق می شود.
• (تا ننویسید معلوم نیست چه می گوئید)
• چه بنویسیم؟ : فکرها یتان را بصورت طرح کسب و کار
52 یک صفحه ای روی کاغذ بیاورید.
• - چگونه بنویسیم؟ :
- چشم انداز(به کجا می خواهید برسید؟). •
- ماموریت(چه چیزی را به مشتری عرضه می دارید؟). •
- اهداف(به دنبال چه هستید؟). •
- استراتژی(چگونه این کسب و کار شروع و رشد می کند؟) •
• - برنامه ها(برای رسیدن به اهداف چه برنامه هائی دارید؟).
62
مدیریت استراتژیك
ميتوان مدیریت استراتژیك را بدینگونه تعریف كرد: هنر و علم
(تدوین، اجرا و ارزیابي) تصمیمات وظیفهاي چندگانه كه
سازمان را قادر ميسازد به هدفهاي بلندمدت خود دست یابد.
72
مراحل مدیریت استراتژیك
• فرایند مدیریت استراتژیك در برگیرنده سه مرحله ميباشد:
• 1- تدوین استراتژيها
• 2- اجراي استراتژيها
• 3- ارزیابي استراتژيها
82
1- تدوین استراتژي
• مقصود از تدوین استراتژي این است كه مأموریت شركت تعیین شود،
شناسایي عواملي كه در محیط خارجي، سازمان را تهدید ميكنند یا
فرصتهایي را به وجود ميآورند، شناسایي نقاط قوت و ضعف داخلي
سازمان، تعیین هدفهاي بلندمدت، درنظر گرفتن استراتژيهاي
گوناگون و انتخاب استراتژيهاي خاص جهت ادامه فعالیت.
92
تدوین استراتژي
• نقاط قوت :Strengthsآنچه كه در اختیار داریم و ميتوانیم در عمل از آنها
بهرهبرداري كنیم.
• نقاط ضعف :Weaknessesآنچه كه در اختیارمان نیست اما براي انجام امور به آنها
نیازمندیم.
فرصتها :Opportunitiesزمینهها و موقعیتهاي مناسبي را براي فعالیتهاي جاري •
و آتي در اختیار ميگذارد.
• تهدیدها :Threatsموانعي كه انجام فعالیتها را با مشكل روبرو ميسازد.
03
پیشامدهاي احتمالي
تغییرات در(نرخ بهره، نوسانات نرخ ارز، ركود اقتصادي، نرخ تورم، •
نرخ مواد اولیه) : عوامل خارجی
در مورد قوانین و مقررات و سیاست هاي اقتصادي( مالیات ها، •
مقررات جدید و اثرات احتمالي آن ) : عوامل خارجی
تغییرات عقاید و افكار عمومي مثل تغییرات در(سلیقه، مد، موضوعات •
اخالقي و مسائل سیاسي) : عوامل داخلی و خارجی
تغییرات در(فن آوري(خارجی)، دعاوي حقوقي كاركنان و •
كارگران(داخلی)، پرداخت هاي مشتریا ن(خارجی))
قطعاتي كه به عهده پیمانكاران است و مخاطراتي كه در این زمینه •
وجود دارد : عوامل خارجی
تأثیراتي كه در بازار ممكن است به وجود آید، مثل نوسانات •
13
فروش(خارجی)، رقا بت شدیدتر(خارجی) و .. .
نکته :
اگر شما از قبل عكس العمل هاي احتمالي در مورد تغییرات •
بازار را در نظر گرفته باشید، در مقایسه با حالتي كه حتي •
در مورد این موضوع فكر نكرده اید، مي توانید سریع تر •
تصمیم گیري و عمل نمایید . بنابراین صرف نظر از اینكه •
كارها بهتر یا بدتر از وضعیت پیش بیني شده پیش بروند، شما •
قبالً علل احتمالي و اثرات حاصله را بررسي كرده و اقدامات •
مناسب را پیش بیني كرده اید . •
23
فرايود مديريت استراتژيم
ضواخت غٍامو استراتژيم : بررسي مديط خارجي :
_ ملي
_ فرظت ًا
_ تٌديدًا _ جٌاهي
ضواخت وضع مٍجٍد :
پيادى سازي استراتژي از طريق تغيير :
تدوين استراتژي :
_ فرًوگ
_ مامٍريت جديد ماموریت _
_ استراتژي ضره تي
_ اًداف جديد SWOT _ اًداف
_ ساختار _ استراتژي تجاري
_ مديريت موابع اهساهي _ استراتژي ًاي وظيفي اي _ استراتژي جديد _ استراتژي ًا
_ تنوٍلٍژي اطالغات
ضولخت غٍامو استراتژيم : بررسي مديط داخلي :
_ هكاط لٍت _ ضايستگي ًاي مدٍري
_ ًم افزاي ي
- هكاط ضػف
_ ارزش سازي
33
1002 ;Source: Richard; L Daft; Management
تػاريف غملياتي متغيرًا متغيرًاي فرغي متغيرًاي اظلي
فرايودي هي طي ان مجمٍغي وظايف و مص الو در ي م طهك ي ل رار م ي سازماهدًي
گيرهد.
مجمٍغي سيستم ًا و روش ًا و فرم ًاي ي هي طي ان خدمات ، تٍليد روش ًا و رويي
و در اختيار مصتري لرار مي گيرد. ًاي غمليات
فرايو دي ه ي ط ي ان اختي ارات م ٍرد هي از ب راي تع ميم گي ري هي روي فرايود تعميم
فرايودًاي ساختاري
اهساهي در جٌت اهجام هار تٍزيع مي گردد. گيري
مجمٍغ ي اس تاهداردًا و روش ً اي سوجص ي ه ي مي زان غملن رد سيستم هوترل
واخدًاي هاري را ب ا ل ٍاهين ، مك ررات و اً داف و اس تراتژي ت هي ق
43 مي دًد.
تػاريف غملياتي متغيرًا متغيرًاي فرغي متغيرًاي اظلي
ضهني لير رسمي يا ائتالف ًاي لير رسمي افراد با هفٍذ سازمان
ساختارًاي لدرت
الگًٍاي رفتاري هارهوان سازمان هي تػيين هوودى هيفيت ارتهاط با مصتريان است.(هدٍى ارتهاط با
مصتریان و هظر سوجی ًا) اداب و رسٍم
هصاهي ًا و همادًاي ي هي بيان هوودى ميزان ارزش و لدرت در سازمان ًستود.(گٍاًی هامي ًا)
همادًا
داستاهٌا، خنايات و هك اط غ ف ي ه ي بع ٍرت مٍفكي ت ً اي ب زرف در خافظ ي س ازمان باليماه دى
فرايودًاي فرًوگي
است.(گذر از بدران ًا) داستاهٌا و خنايات
غالئق مثهت ي ه ي در ب ن س ازمان ض نو م ي گي رد و تٍس ط فد اي مٍج ٍد م ٍرد تكٍي ت ل رار م ي
گيرد.(سرغت غمو،تدٍیو سریع،هٍاوری،اهعاف و...) ارزش ًا
خٍب و بدًاي غرفي هي در فداي هاري سازمان بٍجٍد امدى و مهواي رفتار هارهوان است.
(لٍاهین اهظهاطی و...) ًوجارًا
هگرش هارهوان سازمان بي دهيا و مصتريان هي بر پيش فرضٌاي زير بواي ي استٍار است.
( اهگیزى از خدمت بي دیگران) پارادايم و مفروضات
53
تػاريف غملياتي متغيرًا متغيرًاي فرغي متغيرًاي اظلي
سيستم امٍزش
فرايودي هي طي ان هيروي اهساهي لابليت ًاي مٍرد هياز خٍد را از طريق هسب داهش فرا مي گيرد.
طراخي ضغو و ترهيب
فرايودي هي طي ان هار بي اجزاء هٍچن تر تكسيم گرديدى و ضرح وظايف ًر ضغو مصخط مي گردد. وظايف ضغلي
مجمٍغي فػاليت ًاي ي هي جٌت جذب هيروي اهساهي مٍرد هياز از طريق ازمٍن و معاخهي اهجام استخدام
مي گيرد.
فرايودي هي طي ان هيروي اهساهي ضالو طي سوٍات خدمتي بي مصالو مختلف تخعيط پيدا مسير ضغلي و ارتكاء فرايودًاي مديريت
مي هود. موابع اهساهي
مجمٍغي موافػي هي غالوى بر خكٍق و مزاياي رسمي در جٌت ايجاد اهگيزش در اختيار هيروي اهساهي لرار سيستم پاداش
مي گيرد.
مجمٍغي استاهداردًا و روش ًاي ي هي براي سوجش فػاليت ًاي هي روي اهس اهي و ت هي ق ان ب ا اً داف و سيستم ارزيابي غملنرد
استراتژي فراًم امدى است.
فرايودي هي طي ان غالوى بر ازمٍن ًاي اس تخدامي و مع اخهي ً اي اس تخدامي ظ الخيت هي 63 اهس اهي
روي سيستم گزيوش
داوطلب استخدام، جٌت اغتهار اجتماغي، اخاللي و ضخعيتي مٍرد بررسي لرار مي گيرد.
پايگاًٌاي اطالغاتي
تػاريف غملياتي متغيرًا متغيرًاي فرغي متغيرًاي اظلي
سيستم ًاي هامپيٍتري
مجمٍغي سيستم ًاي هرم افزاري و سخت افزاري هي با تٍجي بي زير ساخت تنوٍلٍژي اطالغات بنار گرفتي ضدى اهد.
مجمٍغي باهم ًاي اطالغاتي و فايو ًاي اطالغاتي هي در زير ساخت تنوٍژي اطالغات جٌت جمع اوري و ذخيرى
سازي اطالغات طراخي ضدى اهد. فرايودًاي
تنوٍلٍژي اطالغات
زير ساخت ًاي مٍجٍد براي بٌرى گيري از اطالغات مٍجٍد ماهود، گزارش ًاي مديريتي، تهادل سريع اطالغات بي
تعميم گيران، سيستم ًاي پصتيهاهي تعميم گيري و فرايود تهديو دادى بي داهش، براي تعميم گيران. ضهني و سيستم ًاي اطالغاتي
زير ساخت ً ا و تجٌي زات مٍج ٍد ماهو د ماض ين ً اي تدٍيل داري خٍده ار، واس ط ً ا، م اًٍارى ً ا و سيس تم ً اي
تهادل اطالغات دوربرد هي براي اهجام غمليات باهني مٍرد استفادى لرار مي گيرد. تجٌيزات ارتهاط از راى دور
مٌودسي و سازماهدًي اطالغات هي در ان مٍلػي ت هل ي فػالي ت ً اي س ازمان و ارته اط ان ب ا تنوٍل ٍژي اطالغ ات
مٍجٍد، تػيين مي گردد.(مدیریت داهش) فرايود مػماري اطالغات
73
مجمٍغي فػاليت ًاي ي هي براي خٍدهار هردن غمليات ظ ٍرت م ي گي رد و ً دف ان ه اًش هك ش هي روي اهس اهي در
اهجام غمليات، هاًش زمان دسترسي بي اطالغات و هاًش ًزيوي است. فرايود اتٍماسيٍن
شرکتی خودروساز()SWOT
خارجی داخلی
فرصت تهدید ضعف قوت
1- سرمایه ناکافی 1- مدیریت با تجربه
1- تعرفه بر واردات خودرو 1-نرخ بهره باال برای گرفتن وام 2-بهره وری پائین پرسنل 2-پرسنل با سابقه باال
خارجی 2-عدم توانائی رقابت با خارجی ها 3-طراحی های کپی برداری 3-تجهیزات کافی
2- تهیه ورق از داخل 3-تحریم جهانی بنزین شده 4-تحت حمایت بودجه
3- اجبار مردم به خرید خودرو 4- تحریم اقتصادی ایران 4-داشتن سازمان های سایه بانك
داخلی 5-جنگ جناح های حکومت برای 5-داشتن انواع گواهی نامه 5-گسترش روابط بجای
4- استفاده از رانت های دولتی تسلط بر مدیریت شرکت ضوابط ها
5-فروش بیشتر بعلت تحریم 6- عدم توانائی اقتصادی مردم برای 6-عدم تعهد به قول هایش 6-حقوق خوب و انگیزه
خارجی تغییر خودرو 7-پارتی بازی شدید بهتر پرسنل
6-کاهش قیمت های جهانی و 7-پائین آمدن قیمت ها 8-عدم استفاده کارا از پرسنل 7- پاداش ها و تشویقات
وارد کردن تعدادی خودرو 8-عدم رضایت مشتریان از زمان 8-آموزش زیاد برای پرسنل آموزش رفته
خارجی تحویل 01-ماندگاری پول مردم در 9-عدم شناخت بازار برای
7-فروش به کشور های جهان 9- عدم رضایت مشتریان از کیفیت 01-عدم استفاده بهینه از شرکت
سوم پول مردم 11-عدم پرداخت دیون به
01-تصمیم گیری های متغیر دولت
8-استفاده از سازندگان قطعات 11- بدهی شدید سازندگان قطعات
داخلی
83
• تذکار : دو روش برای SWOTوجود دارد.
• 1- جدول را به مانند مثال کامل نموده و سپس اطالعات آن را در هر کدام از چهار
حالت تعیین شده(ساختارها ، فرهنگی ، نیروی انسانی و تکنولوژی)که مربوط به آن
می شود ، قرار دهید.
• 2- برای هر کدام از جهار حالت از همان ابتدا SWOTبصورت جداگانه تهیه نمائید.
•
93
فرآیند ها : منجر به : بهره وری یاد گیری و رشد : منجر به : انگیزه و دانائی
(ساختار ها و تکنولوژی اطالعات) (فرهنگی ، منابع انسانی)
1-ارتقا کیفیت 1- ایجادسیستم انگیزشی
2-ایجاد سیستم PM 2- افزایش رضایت کارکنان
… ...
… ...
مالی : منجر به : سودآوری(ساختار ها،تکنولوژی مشتری و بازار : منجر به : فروش پایدار
اطالعات) (فرهنگی،ساختار ها،تکنولوژی اطالعات،منابع
انسانی)
1-برنامه ریزی مالی(برنامه درآمد و هزینه) 1-ارتقا شناخت بازار
2-بهبود نظارت بر بودجه 2-ایجاد واحد بازاریابی
... ...
... ...
04
فرآیند های فرهنگی فرآیند های ساختاری
فرآیند های تکنولوژی اطالعات فرآیند های منابع انسانی
14
پایان
• با تشکر :
• مهندس عبدالرحیم نقاش زاده
24