กฎแหล่ งกาเนิดสินค้ า
(Rule of Origin)
โดย
นางวิไลวรรณ ทัพวงศ์ ศรี
ผอ. สานักส่ งเสริมและพัฒนาสิ ทธิประโยชน์ ทางการค้า
กรมการค้าต่างประเทศ กระทรวงพาณิชย์1
คือ.... กฎแหล่งกำเนิดสินค้ำ
หลักเกณฑ์
ระเบียบ
ถิ่นกาเนิดหรือความเป็ นเจ้ าของ
เครื่ องมือ หรือสั ญชาติของสิ นค้ า
กติกา
เครื่ องพิสูจน์ กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์
2
ทาไมต้ องมีกฎแหล่ งกาเนิดสินค้า
•เพือให้ เกิดความมันใจว่า ผลประโยชน์
่ ่
่
ทีได้ รับจากการให้ สิทธิพิเศษจะตกแก่
่
สินค้าทีเ่ ป็ นผลผลิตทีแท้จริงของประเทศที่
ได้ รับสิทธิ
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 3
กฎแหล่งกาเนิดสิ นค้ า มี 2 แบบ
แบบไม่ได้ สิทธิพเิ ศษ
(Non Preferential Rule)
แบบได้ สิทธิพเิ ศษ
(Preferential Rule)
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 4
Non Preferential Rule
เป็ นกติการ่ วม หรือ หลักเกณฑ์กลางที่
ประเทศสมาชิกตกลงใช้ ร่วมกัน เป็ นมาตรฐาน
ั
เดียวกัน โดยเท่ าเทียมกัน (ปัจจุบนยังทาไม่
เสร็จ)
ผ้กาหนด / ผ้ใช้
ู ู
WCO/WTO
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 5
Preferential Rule
เป็ นกติกา หรือ กฎเกณฑ์เฉพาะที่คู่สัญญา
หรือ สมาชิกตกลงร่ วมกันให้ ใช้ เฉพาะในกลุ่ม
่
เพือใช้ ในการรับสิทธิพเิ ศษตามที่ตกลงระหว่าง
ประเทศ
ระบบ GSP, GSTP
ผ้ กาหนด / ผ้ ใช้
ู ู EU AFTA
FTA
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 6
สาระสาคัญของกฎว่าด้ วยแหล่งกาเนิดสินค้า
หลักเกณฑ์ว่าด้ วยแหล่ งกาเนิดสิ นค้ า
(Origin Criteria)
เงื่อนไขการส่ งมอบสิ นค้ า
(Consignment Condition)
เอกสารที่ใช้ เป็ นหลักฐาน
(Documentary Evidence)
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 7
หลักเกณฑ์ แหล่งกาเนิดสินค้ า
ภายใต้ สิทธิพิเศษฯ
สิ นค้ าที่ผลิตหรื อได้ มาจากในประเทศทั้งหมด
(Wholly Obtained)
้ ิ
สิ นค้ าที่ผลิตขึนโดยมีวัตถุดบหรื อชิ้นส่ วนที่นาเข้ า
ต้ องได้ รับ “การแปรสภาพอย่ างเพียงพอ”
(Substantial Tranformation)
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 8
สินค้าที่ผลิตหรือได้ มาจากในประเทศทั้งหมด
เช่ น พืช
แร่ ธาตุ
สั ตว์ ปลา
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 9
การแปรสภาพเล็กน้อย
• -การตัด การล้าง การทาสี
• -การบรรจุขวด, การติดฉลาก ไม่ถูกต้องตาม
หลักเกณฑ์
• -การอบแห้ง การผึ่ง แหล่งกาเนิด
• -การเปลี่ยนหีบห่อ สิ นค้ า
• -การประกอบชิ้นส่ วน
แบบง่ าย ๆ
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 10
้ ั
สินค้าที่ผลิตขึนโดยมีวตถุดิบหรือชิ้นส่ วนที่นาเข้ า
ใช้ หลักเกณฑ์ ของ “การแปรสภาพอย่ างเพียงพอ”
Substantial Transformation (ST) ซึ่งประกอบด้ วย...
การเปลียนพิกดฯ ระหว่าง “วัตถุดิบนาเข้ า” กับ “สินค้าส่ งออก”
่ ั
การกาหนด “กระบวนการผลิต” หรือ “ประเภทของวัตถุดิบ” ทีใช้ ในการผลิต
่
การกาหนดมูลค่าขั้นสู งของ “วัตถุดบนาเข้ า”
ิ
การกาหนดมูลค่าวัตถุดิบและต้ นทุนการผลิตในประเทศ
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 11
ั ุ
พิกดศลกากร คือ..
เครื่ องมือในการจาแนกสิ นค้ า เพื่อให้ สามารถ
ระบุสินค้ าได้ โดยสะดวก รวดเร็ ว และเข้ าใจตรงกัน
เรี ยกว่ า ระบบฮาร์ โมไนซ์ (Harmonized System)
โดยใช้ ตัวเลขเป็ นสั ญลักษณ์
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 12
วิธีการจาแนกสินค้า
แบ่ งเป็ นหมวด (Section) มี 21 หมวด
แบ่ งเป็ นตอน (Chapter) ใช้ เลข 2 หลัก (XX) มี 97 ตอน
แบ่ งเป็ นประเภท (Heading) ใช้ เลข 4 หลัก (XXXX)
แบ่ งเป็ นประเภทย่ อย (Sub-heading) ใช้ เลข 6 หลัก (XXXXXX)
มีมากกว่ า 5,500 รายการ
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 13
ั
ตัวอย่างการจาแนกพิกด
ตอนที่ 03
03. ้
สัตว์ นา
้
0306. สัตว์ นา จาพวกครัสตาเซีย (กุ้ง ปู กั้ง)
0306.13 กุ้ง
ตอนที่ 87
87. ยานพาหนะ
8711. รถจักรยานยนต์
8711.30 รถจักรยานยนต์ 250 – 500 ซีซี
14
่ ั
การเปลียนพิกด (Change in Tariff Classification)
ตัวอย่ าง
่ ั
การเปลียนพิกด 2 หลัก (CC) 4 หลัก (CTH) 6 หลัก (CTSH)
CC : Change of chapter 7215 7302
CTH : Change of heading 7206 7217
CTSH : Change of subheading 710310 710391
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 15
ั
ตัวอย่ างการเปลี่ยนพิกดฯ ระหว่ าง
“วัตถดิบนาเข้ า” กับ “สินค้าส่ งออก”
ุ
ิ
วัตถุดบ -- ทราย สิ นค้ า -- แก้ว
กระบวนการผลิต
ั
พิกด 25 พิกด 70
ั
วัตถุดบ—ไม้
ิ สิ นค้ า - หน้ าต่ าง ประตู
กระบวนการผลิต
พิกด
ั 4403 พิกด 4418
ั
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 16
ตัวอย่างการกาหนด “กระบวนการผลิต” หรื อ
“ประเภทของวัตถุดิบ” ที่ใช้ ในการผลิต
้
สั ตว์นา/ พืชผัก/ ต้ องเป็ นสั ตว์ น้าที่จับได้ ในน่ านน้า
ผลไม้กระป๋ อง/ ไทย พืชผัก/ผลไม้ ปลูกใน
ปลากระป๋ อง
ประเทศไทย
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 17
ตัวอย่างการกาหนดมูลค่ าขั้นสูงของวัตถุดิบนาเข้ า
ไม่เกิน 40%
ของราคาสิ นค้า
สินค้าส่ งออก
วัตถุดิบนาเข้ า ส่ งออก
ไม้ (20 US$) เฟอร์ นิเจอร์ ไม้
้
นายาเคลือบเงา ( 3 US$) (100 US$)
ตะปู (5 US$)
กาว (2 US$)
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 18
ตัวอย่ าง
การกาหนดมูลค่าวัตถดิบและต้ นทุนการผลิตในประเทศ
ุ
วัตถุดิบและต้นทุนการผลิต
ในประเทศ ไม่ต่ากว่า 40%
ของราคาสิ นค้า สินค้าส่ งออก
ไม้ (20 US$)
ค่าแรงงาน (20 US$) ส่ งออก
ค่าไฟฟ้ า (10 US$) เฟอร์ นิเจอร์ ไม้
(100 US$)
วัตถุดิบนาเข้า
น้ายาเคลือบเงา ( 3 US$)
ตะปู (5 US$)
กาว (2 US$)
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 19
ประเภทของกฎแหล่งกาเนิดสิ นค้ า
ภายใต้ สิทธิพเิ ศษ
General Rule
(กฎทั่วไป)
Product Specific Rule
(กฎเฉพาะสิ นค้ า)
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 20
General Rule
คือ ั
กฎหลัก หรือ กฎทั่วไปที่ใช้ กบทุกสินค้า
ภายใต้ความตกลง
ตัวอย่าง
สิ นค้ าต้ องมีมูลค่ าเพิ่ม หรื อ ต้ นทุนการผลิตในประเทศ
มากกว่ าร้ อยละ 40 ของราคาส่ งออก
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 21
Product Specific Rule
่
กฎที่ใช้ เฉพาะสิ นค้ าหรื อกฎที่ยกเว้ นจากกฎทัวไป
ตัวอย่าง
ั
เครื่ องปรั บอากาศ พิกดฯ 8415.10 ต้ องเป็ นสิ นค้ าที่
ผลิตหรื อได้ มาจากสิ นค้ าพิกัดอื่นที่ไม่ ใช่ 8415.10 (ใน
ระดับ 4 หลัก) และต้ องมีมูลค่ าเพิ่มหรื อต้ นทุนการผลิตใน
ประเทศไม่ น้อยกว่ าร้ อยละ 40 ของราคาสิ นค้ า F.O.B
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 22
สรุปหลักเกณฑ์ แหล่ งกาเนิดสินค้ า
GSP-ญี่ป่ ุน
่
** การเปลียนพิกัดฯ ระหว่ าง“วัตถุดบ ิ
ใช้ กฎทั่วไป นาเข้ า” กับ “สินค้ าส่ งออก” ในระดับ 4 หลัก
ใช้ กฎเฉพาะ
การกาหนดมูลค่ าขั้นสู งของ “วัตถุดิบนาเข้ า”
สิ นค้า
การกาหนด “กระบวนการผลิต” หรือ
่
“ประเภทของวัตถุดิบ” ทีใช้ ในการผลิต
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 23
สรุปกฎถิ่นกาเนิดสินค้าภายใต้ JTEPA
สินค้าทีได้ มาทั้งหมด หรือ เป็ นผลิตผลทั้งหมดในประเทศ
่
“WHOLLY – OBTAINED”
สินค้าทีใ่ ช้ แต่ วตถุดิบในประเทศ ที่ “ได้ ถิ่นกาเนิด”
ั
(ORIGINATING MATERIALS)
สินค้าทีมีการใช้ วตถุดิบนาเข้ า ผลิตถูกต้ องตาม “กฎเฉพาะ
่ ั
สินค้า”
่ ั
“เกณฑ์ การเปลียนพิกดฯ” ระหว่าง “วัตถุดิบนาเข้ า” กับ
“สินค้าส่ งออก”
“เกณฑ์ มลค่าเพิ่ม” ของการผลิตในประเทศมีสัดส่ วนไม่ ต่ากว่า
ู
40% ของราคาสินค้า F.O.B.
“เกณฑ์ กระบวนการผลิต” ทีกาหนดไว้โดยเฉพาะ
่
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 24
ั
ตัวอย่ างกฎการเปลี่ยนพิกดฯ ระหว่ าง
“วัตถดิบนาเข้ า” กับ “สินค้าส่ งออก”
ุ
แก้ วเครื่องดื่ม (7013) = A change to heading
7013 from any other heading (CTH)
วัตถุดบ -- ทราย
ิ ่
สิ นค้ า -- แก้วเครื่องดืม
กระบวนการผลิต
ั
พิกด 2505 ั
พิกด 7013
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 25
ตัวอย่ าง
่
การกาหนดมูลค่าเพิมภายในประเทศ(value added 40%)
เครื่องปรับอากาศแบบติดผนัง (8415.10)
No required change in tariff classification to subheading
8415.10, provided thai there is a qualifying value content
of not less than 40 per cent
่ ั
ไม่ กาหนดให้ เปลียนพิกด แต่ สินค้าต้ องมีมูลค่าเพิ่มไม่ น้อยกว่า 40%
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 26
ตัวอย่างการกาหนด “กระบวนการผลิต”
-No required change in tariff classification to
heading 3901, provided that non-originating
materials used undergo a chemical reaction,
โพลิเมอร์ purification, isomer separation or
(3901) biotechnological processes in a Party
่ ั ั ่
-ไม่ กาหนดให้ เปลียนพิกด แต่ วตถุดิบนาเข้ าทีใช้
ิ
ต้ องผ่ านการเกิดปฎิกริยาเคมี การทาให้ บริสุทธิ์
การแยกไอโซเมอร์ หรือ กระบวนการทางเทคโนโลยี
ชีวภาพในภาคี
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 27
กฎแหล่งกาเนิดสิ นค้ าภายใต้ JTEPA
กฎแหล่ งกาเนิดสินค้าของ JTEPA มี
• กฎเดียว เช่ น การเปลียนพิกด (CC, CTH,
่ ั
CTSH)
• กฎทางเลือก เช่ น การเปลี่ยนพิกด หรือ
ั
มูลค่าเพิ่ม 40%
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 28
ตัวอย่าง กฎแหล่ งกาเนิดสิ นค้ า
• สิ นค้าเครื่องปรับอากาศ (พิกัด HS. 8415.10)
-A change to subheading 8415.10 from any other
subheading or
-No required change in tariff classification to
subheading 8415.10 , provided thai there is a
qualifying value content of not less than 40 per cent
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 29
ตัวอย่าง กฎแหล่ งกาเนิดสิ นค้ า
• สิ นค้ากระดาษคาร์ บอน หรือกระดาษทาสาเนา
(พิกัด HS. 4816)
-A change to heading 4816 from any other
heading except from heading 4809
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 30
การสะสมแหล่ งกาเนิดสิ นค้า
(Cumulation Rule of Origin)
การคานวณแหล่ งกาเนิดสิ นค้ า โดยยอมให้ รวม
คือ
ต้ นทุนวัตถดิบ หรื อ ต้ นทนการผลิตระหว่ าง
ุ ุ
ประเทศภาคีสมาชิกด้ วยกันได้
ตัวอย่าง
ต้ นทุนวัตถุดิบไทย + ต้ นทุนวัตถุดิบออสเตรเลีย = ต้ นทุนสะสม
30 + 10 = 40
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 31
การตรวจสอบคณสมบัติ
ุ
ทางด้ านถิ่นกาเนิดสินค้า
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 32
วัตถุประสงค์ของ
การตรวจถิ่นกาเนิดสินค้า
ตรวจว่าสินค้ามีคณสมบัติถูกต้องตาม
ุ
กฎว่าด้วยถิ่นกาเนิ ดสินค้า หรือไม่
ปองกันการแอบอ้างถิ่นกาเนิ ดสินค้า
้
(Circumvention)
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 33
ข้อมูลที่ผูส่งออกต้องตรวจสอบก่อนขอใช้สิทธิ
้
สิ นค้าที่ส่งออกจัดอยู่ในพิกดศุลกากรใด
ั
- www.customs.go.th - ตรวจสอบกับผูนาเข้า
้
สิ นค้าอยู่ในรายการที่ ได้รบสิ ทธิ พิเศษ หรือไม่
ั
- www.dft.moc.go.th - www.thaifta.com
- www.mfa.go.th
กฎว่าด้วยถิ่ นกาเนิ ดสิ นค้ากาหนดไว้อย่างไร
วิธีปฏิ บติในการขอหนังสื อรับรองฯ เพื่อขอใช้สิทธิ ฯ
ั
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 34
กรมการค้าต่ างประเทศกับความพร้ อมในการรอง JTEPA
กรมฯ ได้ เตรียมความพร้ อมในเรื่องของบุคลากร
- ให้ คาปรึกษาในเรื่องระเบียบปฎิบัติในการใช้ สิทธิประโยชน์ จาก JTEPA
เช่ น เรื่องกฎแหล่งกาเนิดสินค้า การออกหนังสือรับรองแหล่งกาเนิด
่
สินค้า ระเบียบปฎิบัติในการส่ งออก/นาเข้ าสินค้าทีอยู่ภายใต้ TRQ ตาม
ข้ อผูกพันของ WTO และระเบียบปฎิบัติในการส่ งออกสินค้าทีไทยและ่
ุ่
ญี่ปนกาหนดโควตาในการนาเข้ า
- ความพร้ อมในเรื่องของระเบียบปฎิบัติตามพันธกรณีอยู่ระหว่างการ
ดาเนินการออกระเบียบ/ประกาศ เรื่องการจัดสรรโควตา การออก
่
หนังสือรับรองในการส่ งออก/นาเข้ า สินค้าทีกาหนดในพันธกรณี
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 35
ความพร้อมในการรองรับ JTEPA
ส่ งเสริมและอานวยความสะดวกให้กบผู้ส่งออกในการใช้ สิทธิประโยชน์
ั
ให้บริการในการตรวจสอบและรับรองแหล่งกาเนิดสินค้ าผ่ านทาง
Internet ที่เรียกว่าระบบ E-Origin โดยระบบได้ออกแบบให้เชื่อมโยงข้ อมูลกับ
หน่วยงานภาครัฐ ที่ใช้ ในการตรวจสอบ เช่ น ข้ อมูลนิติบุคคลกับกรมพัฒนา
ธุรกิจ ข้ อมูลโรงงานกับกรมโรงงานอุตสาหกรรม ข้ อมูลใบขนสินค้ากับกรม
ศุ ลกากร ทาให้ไม่ต้องขอดูเอกสารจานวนมากจากผู้ส่งออก และ ให้บริการการ
ออกหนังสือรับรองผ่ านทางระบบ EDI
ซึ่งทั้งสองระบบดังกล่าวได้ :
่
- เพิมความสะดวกและรวดเร็วสาหรับผู้ส่งออก
- ลดภาระขั้นตอนการยื่นเอกสาร
่
- เพิมประสิทธิภาพ ความโปร่ งใส และความชัดเจนของข้ อมูล และ
- ประหยัดต้ นทุนและเวลาในการเตรียมเอกสาร
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ 36
สถานที่ให้บริ การของกรมฯ
ส่วนกลาง
1. สานักบริ การการค้าต่างประเทศ อาคารกรมการค้าต่างประเทศ ชั้น 3 สนามบินน้ า จ. นนทบุรี
โทร. 0-2547-4753, 0-2547-4832 โทรสาร 0-2547-4757
2. อาคารตรวจสอบสิ นค้าขาออก เขตปลอดอากร ตึกซีอี-1 ชั้น 2 ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ
โทร. 02-134-0942-5 โทรสาร 02-134-0946
3. อาคารกองตรวจสิ นค้าขาออก กรมศุลกากร ท่าเรื อกรุงเทพฯ โทร 0-2512-0123 ต่อ 817-8
โทรสาร 0-2249-2106
4. ศูนย์บริ การส่ งออกแบบเบ็ดเสร็ จกรมส่ งเสริ มการส่ งออก ถ. รัชดาภิเษก โทร. 0-2512-0123
ต่อ 817-8 โทรสาร 0-2512-0329
5. ศูนย์รวบรวมผักและผลไม้เพื่ อการส่ งออก (ตลาดไท) โทร. 0-2832-6942 โทรสาร 0-2832-6942
ส่วนภูมิภาค
เขต1 เชียงใหม่ โทร. 0-5327-4671-2 โทรสาร 0-5327-7901
เขต 2 หาดใหญ่ โทร. 0-7452-2501-2 โทรสาร 0-7425-2501
เขต 3 ชลบุรี โทร. 0-3834-1173-4 โทรสาร 0-3834-1174
เขต 4 สระแก้ว โทร. 0-3742-5062 โทรสาร 0-3742-5063
เขต 5 หนองคาย โทร. 0-4241-3373-5 โทรสาร 0-4241-3376
เขต 6 เชียงราย โทร. 0-5371-9612-4 โทรสาร 0-5371-9615 37
่
สอบถามเพิมเติม
สานักส่ งเสริมและพัฒนาสิทธิประโยชน์ ทางการค้า
อาคารกรมการค้าต่ างประเทศ
0 2547 4818-9, 0 2547 4872
กรมการค้ าต่ างประเทศ กระทรวงพาณิชย์
38