PODKARPACKI KURATOR by 2CxzIx

VIEWS: 0 PAGES: 56

									     PODKARPACKI KURATOR
                OŚWIATY


                                      REGULAMIN
  organizacji konkursów interdyscyplinarnych i przedmiotowych dla uczniów szkół
  podstawowych i gimnazjalnych w województwie podkarpackim w roku szkolnym
                                            2009/2010


I. WSTĘP


Podstawa prawna:
 art. 31 pkt 7 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jednolity: Dz.U. z
  2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn. zm.),
 rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 29 stycznia 2002 r. w sprawie
  organizacji oraz sposobu przeprowadzania konkursów, turniejów i olimpiad (Dz.U. Nr 13
  poz. 125),
 Zarządzenie Podkarpackiego Kuratora Oświaty z dnia 10 września 2009 r. w sprawie
  powołania Wojewódzkiej Komisji Konkursowej w Rzeszowie.


Cele konkursów dla uczniów szkół podstawowych i gimnazjalnych:
 rozwijanie zainteresowań i motywowanie do uczenia się oraz wspieranie uzdolnień uczniów,
 wdrażanie uczniów do samokształcenia,
 pobudzanie twórczego myślenia,
 rozwijanie umiejętności stosowania zdobytej wiedzy w praktycznym działaniu,
 wyłonienie i promowanie uczniów zdolnych oraz ich nauczycieli, promowanie szkół,
 integrowanie środowisk edukacyjnych województwa.


II. POSTANOWIENIA OGÓLNE


                                              § 1.


1. W roku szkolnym 2009/2010 Podkarpacki Kurator Oświaty organizuje następujące
   konkursy o zasięgu wojewódzkim:
1) dla uczniów klas IV-VI szkół podstawowych konkursy:


                                                                                           1
      a) humanistyczny – konkurs interdyscyplinarny, obejmujący i poszerzający treści
            podstawy programowej przedmiotów: język polski, historia i społeczeństwo, muzyka i
            plastyka;
      b) matematyczno-przyrodniczy          –     konkurs   interdyscyplinarny,   obejmujący   i
            poszerzający treści podstawy programowej przedmiotów: matematyka, przyroda;
      c) języka angielskiego – przedmiotowy, obejmujący i poszerzający treści podstawy
            programowej z języka angielskiego;
      d) języka niemieckiego – przedmiotowy, obejmujący i poszerzający treści podstawy
            programowej języka niemieckiego,
2) dla uczniów gimnazjów konkursy przedmiotowe (obejmujące i poszerzające treści podstawy
     programowej jednego przedmiotu):
      a) polonistyczny,
      b) historyczny,
      c) chemiczny,
      d) biologiczny,
      e) geograficzny,
      f) matematyczny,
      g) fizyczny,
      h) informatyczny,
      i)    języka angielskiego,
      j) języka niemieckiego.
2. Konkurs języka angielskiego dla uczniów szkół podstawowych i konkurs języka
     angielskiego dla uczniów gimnazjów współorganizuje Podkarpackie Towarzystwo
     Edukacji Alternatywnej „Wszechnica” w Krośnie.
3. Konkurs informatyczny organizuje Centrum Kształcenia Praktycznego i Doskonalenia
     Nauczycieli w Mielcu.
4. Regulamin:
1)         Konkursu Informatycznego zostanie zamieszczony na stronie kuratoryjnej do dnia 30
           września 2009 r.


                                                 § 2.


1. Konkursy organizowane są w formie trzystopniowych zawodów:
      a) I stopień – etap szkolny,
      b) II stopień – etap rejonowy,
      c) III stopień – etap wojewódzki.

                                                                                               2
2. Terminy przeprowadzenia eliminacji I, II i III stopnia konkursów dla uczniów szkół
   podstawowych i gimnazjów przedstawia Załącznik nr 1 do Regulaminu organizacji
   konkursów.
3. Dyrektorzy szkół podstawowych i gimnazjów, których uczniowie biorą udział w konkursie,
   są współorganizatorami konkursu w zakresie przedstawionym w § 4.


                                            § 3.


1. Każdy uczeń ma prawo przystąpić do konkursu I stopnia organizowanego na właściwym
   mu etapie kształcenia (w szczególnych przypadkach uczniowie klas III szkoły podstawowej
   mogą uczestniczyć w konkursach wymienionych w § 1 ust. 1 pkt. 1 – decyzję w tej sprawie
   podejmuje dyrektor właściwej szkoły). Jeżeli w macierzystej szkole ucznia nie organizuje
   się danego konkursu, uczeń może do niego przystąpić w szkole wskazanej przez dyrektora
   szkoły. W takim szczególnym przypadku opiekę nad uczniem sprawuje oddelegowany
   przez dyrektora nauczyciel macierzystej szkoły ucznia.
2. Uczestnictwo w konkursie jest dobrowolne.
3. W etapie rejonowym/wojewódzkim konkursu mogą uczestniczyć tylko uczniowie wyłonieni
   w trakcie eliminacji szkolnych/rejonowych, po zakwalifikowaniu przez WKK.
4. Opiekę nad uczniami sprawują nauczyciele oddelegowani przez dyrektora szkoły.
5. Uczestnik konkursu winien posiadać przy sobie aktualną legitymację szkolną.
6. Uczestnicy, którzy spóźnią się na konkurs, mogą być do niego niedopuszczeni przez
   Przewodniczącego Zespołu Konkursowego.
7. W czasie trwania konkursu członkowie Zespołu Konkursowego nie mogą objaśniać,
   komentować zadań oraz udzielać wskazówek dotyczących ich rozwiązania.
8. Każdy uczeń pracuje przy oddzielnym stoliku. Stoliki ustawione są w odległości
   zapewniającej samodzielność pracy uczniów.
9. W przypadku stwierdzenia niesamodzielnego rozwiązywania zadań przez ucznia,
   Przewodniczący Zespołu Konkursowego przerywa pracę uczniowi i poleca mu opuszczenie
   sali, co jest równoznaczne z dyskwalifikacją ucznia w danym konkursie.
10. W przypadku stwierdzenia rażącego naruszenia Regulaminu organizacji konkursów w
   danej szkole, Podkarpacki Kurator Oświaty może w ciągu dziesięciu dni od dnia konkursu,
   na wniosek wizytatora sprawującego nadzór lub na wniosek WKK, unieważnić konkurs w
   danej szkole, bez możliwości jego powtórzenia.
11. Prace uczniów na etapie szkolnym, rejonowym i wojewódzkim konkursów są kodowane.
   Organizację i sposób kodowania oraz rozkodowywania prac na etapie szkolnym ustala
   dyrektor szkoły.


                                                                                         3
12. Uczniowie rozwiązują zadania długopisem lub piórem (kolor czarny lub niebieski) i nie
       mogą używać ołówków i korektorów. Autorzy zadań konkursowych określają w
       wymaganiach konkursowych z danego konkursu interdyscyplinarnego i przedmiotowego,
       jakimi przyborami i pomocami powinni dysponować uczestnicy konkursu, by poprawnie
       rozwiązać zadania. W szczególnych przypadkach Przewodniczący Zespołu Konkursowego
       w porozumieniu z Przewodniczącym WKK doprecyzuje, z czego uczniowie mogą, a z
       czego nie mogą korzystać w trakcie rozwiązywania zadań.
13. Konkursy interdyscyplinarne oraz przedmiotowe I, II i III stopnia polegają na wykonaniu
       pracy pisemnej.
14. Wszystkie komunikaty WKK publikowane są na stronie internetowej Kuratorium –
       www.ko.rzeszow.pl.
15. Materiały konkursowe objęte są klauzulą poufności i stanowią tajemnicę służbową.
16. Jeżeli termin wykonania czynności przewidzianej regulaminem przypada na dzień wolny od
       pracy, terminem jej wykonania jest kolejny dzień roboczy po wyznaczonym terminie.
17. Regulamin konkursu nie może być zmieniany w ciągu roku szkolnego.


III.      ORGANIZACJA KONKURSÓW


                                               § 4.
                          Przebieg poszczególnych etapów konkursów


                                    I stopień – etap szkolny
1. Za organizację i przeprowadzenie etapu szkolnego każdego z konkursów odpowiada
       dyrektor szkoły.
2. Zadaniem dyrektora w zakresie organizacji etapu szkolnego każdego z konkursów jest:
   1) zapoznanie nauczycieli, uczniów i rodziców z Regulaminem konkursów,
   2) zgłoszenie szkoły do udziału w konkursach w terminie od 28 września 2009 r. do 3
        października 2009 r. poprzez:
          zalogowanie się w Internetowym Systemie Obsługi Konkursów (ISOK),
          potwierdzenie w ISOK chęci uczestnictwa szkoły w konkursach,
          podanie w ISOK przewidywanej liczby uczestników poszczególnych konkursów
            (szczegółowy opis powyższych czynności znajduje się w Instrukcji obsługi
            informatycznej konkursów – Załącznik nr 2),
   3) uzyskanie od rodziców/prawnych opiekunów dziecka zgody na publikowanie, na stronach
        internetowych     KO,   nazwisk    uczniów    na   listach:   uczestników   konkursów
        zakwalifikowanych do etapu wojewódzkiego oraz listach finalistów i laureatów konkursów

                                                                                            4
     - Załącznik nr 3 przedstawia wzór stosownej zgody rodziców. W przypadku niewyrażenia
     przedmiotowej zgody informacje o wynikach ucznia identyfikowane będą kodem jego
     pracy,
  4) powołanie    szkolnego    zespołu   konkursowego    przeprowadzającego    etap   szkolny
     konkursów i wyznaczenie przewodniczącego tego zespołu – ilość nauczycieli
     pracujących w zespole musi zapewnić prawidłowy przebieg konkursu (co najmniej trzech
     nauczycieli w jednej sali),
  5) pozyskanie drogą internetową, z witryny Kuratorium Oświaty w Rzeszowie –
     www.ko.rzeszow.pl , materiałów konkursowych, w tym:
      Regulaminu organizacji konkursów,
      zadań konkursowych,
      klucza odpowiedzi do zadań.
  6) powielenie zadań dla każdego uczestnika konkursu,
  7) zapewnienie prawidłowego przebiegu konkursów zgodnie z zasadami wymienionymi w §
     3 Regulaminu organizacji konkursów,
  8) bieżące aktualizowanie w ISOK informacji o liczbie uczestników poszczególnych
     konkursów,
  9) kontrolowanie w ISOK poprawności zamieszczanych danych o szkole i uczniach,
  10) zagwarantowanie przestrzegania tajemnicy służbowej – w szczególności nie ujawnianie
     osobom postronnym klucza dostępu do ISOK,
  11) zagwarantowanie bezstronności i terminowości rozpatrywania przez szkolną komisję
     konkursową odwołań złożonych przez ucznia lub jego rodziców/prawnych opiekunów od
     wyniku konkursu – odwołania muszą być rozpatrzone w ciągu 3 dni od dnia konkursu,
  12) gromadzenie i przechowywanie do końca roku szkolnego dokumentacji konkursowej
     zawierającej:
     a) listy uczniów zgłoszonych do konkursów,
     b) powołania nauczycieli do pracy w zespole szkolnym i ich oświadczenia o
        przestrzeganiu tajemnicy i bezstronności – wzór oświadczenia w Załączniku nr 4,
     c) oświadczenia rodziców o których mowa w ust. 2, pkt. 3,
     d) konkursowe prace uczniów,
     e) protokoły pokonkursowe,
     f) dokumentację dotyczącą odwołań, o których mowa w pkt. 11.
3. Na tydzień przed terminem danego konkursu nauczyciele przekazują dyrektorowi szkoły
   imienne listy uczniów, którzy będą brali udział w eliminacjach szkolnych.
4. W eliminacjach szkolnych, w charakterze obserwatora, może brać udział wizytator
   wyznaczony przez Podkarpackiego Kuratora Oświaty.


                                                                                           5
5. Konkursy etapu szkolnego rozpoczynają się o godz. 11:00 oraz 12.30. Na wykonanie
   zadań konkursowych, po odliczeniu czasu na czynności organizacyjne, uczeń ma 60 min.
6. Szkolny zespół dokonuje sprawdzenia i oceny punktowej prac uczniów wg klucza
   odpowiedzi. Każda praca powinna być sprawdzona, oceniona i czytelnie podpisana przez
   sprawdzającego – członka szkolnego zespołu.
7. Zespół sporządza protokół z etapu szkolnego – wzór Załącznik nr 5.
8. Dyrektor w terminie do czterech dni po konkursie, na podstawie protokołu pokonkursowego
   oraz decyzji w sprawie odwołań, sporządzonych przez szkolny zespół konkursowy,
   przekazuje za pomocą ISOK do Kuratorium Oświaty w Rzeszowie informacje o wynikach
   uczniów, którzy osiągnęli minimum 60% możliwych do zdobycia punktów (zgodnie z
   Instrukcją obsługi informatycznej konkursów). W przypadku, gdy żaden z uczniów
   uczestniczących w konkursie nie uzyskał 60% możliwych do zdobycia punktów, dyrektor
   szkoły jedynie uaktualnia dane dotyczące liczby uczestników (w systemie ISOK).
9. Kwalifikacji uczestników do etapu rejonowego dokonuje WKK w oparciu o informacje
   przekazane przez dyrektorów szkół w terminie 14 dni od dnia konkursu.
10. Przewodniczący WKK kwalifikuje, z zastrzeżeniem § 7 Regulaminu organizacji konkursów,
   do etapu rejonowego konkursów uczestników etapu szkolnego, którzy uzyskali najwyższe
   wyniki, nie więcej jednak niż:
     300 uczniów w przypadku każdego konkursu dla szkół podstawowych,
     200 uczniów w przypadku każdego konkursu dla gimnazjów
11. Zatwierdzona przez Przewodniczącego WKK lista uczniów zakwalifikowanych do etapu
   rejonowego zostanie opublikowana na stronie internetowej Kuratorium Oświaty.


                                    II stopień – etap rejonowy


1. Za organizację i przeprowadzenie eliminacji rejonowych odpowiada WKK. Przewodniczący
   WKK może powołać zespół do zorganizowania i przeprowadzenia etapu rejonowego
   danego konkursu, o którym mowa w § 1 ust. 1.
2. Szczegółowa informacja o miejscach i godzinie przeprowadzenia poszczególnych konkursów
   etapu rejonowego ukaże się do dnia 20.11.2009 r na stronie internetowej KO w Rzeszowie
   (www.ko.rzeszow.pl).
3. Przewodniczący WKK powołuje przewodniczących i członków Rejonowych Zespołów
   Konkursowych.
4. Nauczycieli powołanych do pracy w Rejonowych Zespołach Konkursowych deleguje
   dyrektor szkoły, w której są zatrudnieni.
5. Zadaniem Przewodniczącego Rejonowego Zespołu Konkursowego, w zakresie organizacji
   i przebiegu etapu rejonowego każdego z konkursów, jest:
                                                                                          6
   1) przeprowadzenie kodowania prac uczniów wg zasad podanych przez WKK,
   2) zapewnienie prawidłowego przebiegu konkursu zgodnie z zasadami wymienionymi w § 3
     Regulaminu organizacji konkursów,
   3) przygotowanie i zatwierdzenie protokołu z przebiegu eliminacji,
   4) zobowiązanie członków zespołu do zachowania tajemnicy służbowej.
6. W dniu konkursu zadania konkursowe dla wszystkich uczestników dostarcza przedstawiciel
   WKK.
7. Na wykonanie pracy, po odliczeniu czynności organizacyjnych, uczeń ma 90 minut.
8. Przewodniczący Rejonowego Zespołu Konkursowego, w obecności członków zespołu,
   przygotowuje protokół pokonkursowy.
9. Prace uczniów oceniają, wg opracowanych przez autorów zadań konkursowych kryteriów,
   Rejonowe Zespoły Konkursowe.
10. Do eliminacji wojewódzkich Przewodniczący WKK kwalifikuje nie więcej niż:
   - 80 uczestników eliminacji rejonowych z każdego konkursu dla uczniów gimnazjów
   -120 uczestników eliminacji rejonowych z każdego konkursu dla uczniów szkół
   podstawowych,
    którzy uzyskali w etapie rejonowym największą liczbę punktów, z zastrzeżeniem, że będzie
   to liczba co najmniej 75 % możliwych do uzyskania.
11. Wyniki   eliminacji       rejonowych   i   listy    uczestników    zakwalifikowanych   do   etapu
   wojewódzkiego zostaną opublikowana na stronie internetowej Kuratorium Oświaty w
   terminie 14 dni od daty przeprowadzenia konkursu.


                                   III stopień – etap wojewódzki


1. Za    organizację      i    przeprowadzenie         eliminacji   wojewódzkich   odpowiada    WKK.
   Przewodniczący WKK może powołać zespół do zorganizowania i przeprowadzenia etapu
   wojewódzkiego danego konkursu, o którym mowa w § 1 ust. 1.
2. Adresy miejsc przeprowadzenia III etapu konkursów (wojewódzkich) oraz godziny
   rozpoczęcia eliminacji zostaną opublikowane w postaci komunikatu WKK na stronie
   internetowej Kuratorium Oświaty w Rzeszowie w terminie do 22 stycznia 2010 r.
3. Przewodniczący WKK powołuje przewodniczących i członków Wojewódzkich Zespołów
   Konkursowych.
4. Nauczycieli powołanych do pracy w Wojewódzkich Zespołach Konkursowych deleguje
   dyrektor szkoły, w której są zatrudnieni.
5. Zadaniem Przewodniczącego Wojewódzkiego Zespołu Konkursowego, w zakresie
   organizacji i przebiegu etapu wojewódzkiego każdego z konkursów, jest:
   1) przeprowadzenie kodowania prac uczniów wg zasad podanych przez WKK,
                                                                                                   7
     2) zapewnienie prawidłowego przebiegu konkursu zgodnie z zasadami wymienionymi w § 3
       Regulaminu organizacji konkursów,
     3) przygotowanie i zatwierdzenie protokołu z przebiegu eliminacji,
     4) zobowiązanie członków zespołu do zachowania tajemnicy służbowej.
12. W dniu konkursu zadania konkursowe dla wszystkich uczestników dostarcza przedstawiciel
     WKK.
13. Na wykonanie pracy, po odliczeniu czynności organizacyjnych, uczeń ma 90 minut.
14. Przewodniczący Wojewódzkiego Zespołu Konkursowego, w obecności członków zespołu,
     przygotowuje protokół pokonkursowy. Następnie umieszcza prace konkursowe uczniów
     w kopercie i wraz z protokołem zatwierdzonym oraz podpisanym przez członków zespołu,
     przekazuje niezwłocznie przedstawicielowi WKK.
15. Prace uczniów oceniają, wg opracowanych przez autorów zadań konkursowych kryteriów,
     niezależni egzaminatorzy, których powołuje Przewodniczący WKK.
16. Tytuł laureata konkursu organizowanego dla uczniów:
            1)    szkół podstawowych uzyskuje 50 uczestników etapu wojewódzkiego, którzy
                  uzyskali najwyższe wyniki. Liczba laureatów w poszczególnych konkursach
                  może być zwiększona, jeśli uczestnicy etapu wojewódzkiego danego
                  konkursu z pozycji 51 i następnych uzyskali taką samą liczbę punktów jak
                  uczeń z pozycji 50. Decyzję o poszerzeniu listy laureatów podejmuje
                  Przewodniczący WKK,
            2)    gimnazjów uzyskuje 30 uczestników etapu wojewódzkiego, którzy uzyskali
                  najwyższe wyniki. Liczba laureatów w poszczególnych konkursach może być
                  zwiększona, jeśli uczestnicy etapu wojewódzkiego danego konkursu z pozycji
                  31 i następnych uzyskali taką samą liczbę punktów jak uczeń z pozycji 30.
                  Decyzję o poszerzeniu listy laureatów podejmuje Przewodniczący WKK.
17. Tytuł finalisty konkursu, o którym mowa w niniejszym Regulaminie organizacji
     konkursów, otrzymuje uczeń, który przystąpił do etapu wojewódzkiego i nie uzyskał tytułu
     laureata.
18. Wojewódzka Komisja Konkursowa w terminie 14 dni od daty odbycia eliminacji umieszcza
     indywidualne wyniki uczniów na stronie internetowej Kuratorium Oświaty w Rzeszowie.
19. Laureaci i finaliści konkursów otrzymują zaświadczenia wydane przez Podkarpackiego
     Kuratora Oświaty.
                                               §5
                              Udostępnianie prac konkursowych


1.   Prace konkursowe z etapu rejonowego/wojewódzkiego udostępnia się do wglądu
     uczestnikom, ich rodzicom/ prawnym opiekunom, opiekunom naukowym na indywidualny
                                                                                           8
      pisemny wniosek w terminie 3 dni od ogłoszenia wyników danego konkursu.
2.    Udostępnienie pracy odbywa się w obecności pracownika Kuratorium Oświaty
      w Rzeszowie i trwa 20 minut.
3.    Prace konkursowe nie mogą być kserowane, fotografowane itp.
                                                §6
                       Wnoszenie zastrzeżeń i tryb ich rozpatrywania
1.       Uczeń biorący udział w konkursie lub jego rodzice/ prawni opiekunowie mają prawo
      złożyć odwołanie od wyników etapu:
       1) szkolnego bezpośrednio do dyrektora szkoły w ciągu 2 dni od dnia konkursu w formie
          pisemnej. Szkolna komisja konkursowa rozpatruje odwołanie ucznia lub jego
          rodziców/prawnych opiekunów od wyniku konkursu w trybie pilnym, by dyrektor szkoły
          najpóźniej w czwartym dniu po dniu konkursu mógł wpisać w ISOK dane dotyczące
          wyników uczniów.
       2) rejonowego/ wojewódzkiego w terminie 3 dni od dnia ogłoszenia wyników (dni
          robocze) do Przewodniczącego WKK.
2.       Odwołanie musi być złożone na piśmie i musi zawierać wskazanie zadań, których
      ocena jest kwestionowana.
3.       Pisemne wnioski zgodnie z § 6 ust. 1 pkt. 2 i ust. 2 należy składać do
      Przewodniczącego WKK na adres:
                     Wojewódzka Komisja Konkursowa w Rzeszowie,
                             ul. Grunwaldzka 15, 35-959 Rzeszów


4.       WKK rozpatruje odwołania w terminie 21 dni, powiadamiając pisemnie o swojej decyzji
      wnoszącego odwołanie.
                                           §7
1. W sytuacjach nieprzewidzianych niniejszym Regulaminem organizacji konkursów decyzję
     rozstrzygającą podejmuje Przewodniczący WKK.
                                           §8
Zakres wiedzy i umiejętności wymaganych na poszczególnych stopniach organizowanych
konkursów i wykaz literatury obowiązującej uczestników oraz stanowiącej pomoc dla
nauczycieli przedstawia Załącznik nr 6.


Zatwierdzam:
Dnia:                                                PODKARPACKI KURATOR OŚWIATY


                                                              Jacek Wojtas

                                                                                          9
        Załącznik nr 1: Terminarz konkursów I, II i III stopnia (I etap – szkolny, II etap –
rejonowy, III – etap wojewódzki) w roku szkolnym 2009/2010 r.



a) dla uczniów szkół podstawowych:

              Konkurs                    Etap szkolny          Etap rejonowy           Etap wojewódzki
       humanistyczny                     16.X.2009              27.XI.2009                    29.I.2010
 matematyczno - przyrodniczy             22.X.2009               4.XII.2009                   5.II.2010
     Języka angielskiego                 20.X.2009*              5.XII.2009                   4.II.2010
     Języka niemieckiego                 21.X.2009*             12.XII.2009                   6.II.2010


b) dla uczniów gimnazjów:


             Konkurs                    Etap szkolny           Etap rejonowy           Etap wojewódzki
          polonistyczny                  29.X.2009             12.XII.2009                   13.II.2010
            historyczny                  27.X.2009             11.XII.2009                   12.II.2010
           geograficzny                  21.X.2009             26.XI.2009                    28.I.2010
            biologiczny                 27.X.2009*              3.XII.2009                    3.II.2010
            chemiczny                    28.X.2009             10.XII.2009                   11.II.2010
              fizyczny                   23.X.2009              5.XII.2009                    6.II.2010
          matematyczny                   20.X.2009             28.XI.2009                    30.I.2010
       Języka angielskiego              16.X.2009*             17.XII.2009                   13.II.2010
       Języka niemieckiego              22.X.2009*             28.XI.2009                    30.I.2010
                                       30                                              00
        godzina rozpoczęcia konkursu: 12 , pozostałe konkursy rozpoczynają się o godz. 11 .




                                                                                                          10
      Załącznik nr 2: Instrukcja obsługi informatycznej konkursów


             INSTRUKCJA OBSŁUGI INFORMATYCZNEJ KONKURSÓW



W instrukcji znajduje się:
          1. opis sposobu pozyskania drogą elektroniczną materiałów konkursowych
              niezbędnych do realizacji w szkole I etapu konkursów dla uczniów szkół
              podstawowych i gimnazjów województwa podkarpackiego w roku szkolnym
              2009/2010;
          2. opis procedur związanych z przesyłaniem danych pokonkursowych,
              możliwości ich edycji i przeglądania.

Wykorzystując Internet, można pozyskać następujące materiały konkursowe:
   1. regulamin organizacji konkursów,
   2. zaszyfrowane pliki z zadaniami konkursowymi i prawidłowymi odpowiedziami (ich
      otwarcie będzie możliwe dopiero w dniu konkursu, kiedy opublikowane zostaną
      odpowiednie hasła),
   3. komunikaty Wojewódzkiej Komisji Konkursowej.

Instrukcja zawiera dokładny opis jak tego dokonać. Są w niej przedstawione podstawowe
informacje i wymagania związane z obsługą informatyczną konkursów:

         1. opis strategii informatycznej obsługi konkursów,
         2. wymagania informatyczno-techniczne stawiane szkołom,
         3. harmonogram czasowy działań dotyczących informatycznej obsługi
            konkursów,
         4. procedurę pobierania za pomocą sieci Internet plików materiałów
            konkursowych,
         5. procedurę pobierania zaszyfrowanych plików z zadaniami konkursowymi i
            prawidłowymi odpowiedziami,
         6. procedurę pozyskiwania haseł do odszyfrowania plików,
         7. sposób odszyfrowywania i drukowania zawartości plików z zadaniami
            konkursowymi i poprawnymi odpowiedziami.
     Proszę o bardzo dokładne zapoznanie się z instrukcją. Ścisłe stosowanie opisanych
procedur umożliwi łatwy dostęp do materiałów konkursowych i prawidłowe
przeprowadzenie konkursów.
     W przypadku problemów związanych z obsługą informatyczną należy
kontaktować się z Wojewódzką Komisją Konkursową (informatyk obsługujący
system) – tel.: – tel. (017) 867-11-46 lub (017) 867-11-03.




                                                                                   11
I. Podstawowe informacje i wymagania

I.1. Strategia informatyczna konkursów

Strategia informatyczna konkursów:
          1. zalogowanie się do Internetowego Systemu Obsługi Konkursów w terminie od
             28 września do 3 października 2009 r..
          2. przygotowanie i przesłanie danych pokonkursowych poprzez wypełnienie
             formularzy na wskazanych stronach WWW.

Zadania i odpowiedzi do zadań dla etapu I konkursów interdyscyplinarnych
i przedmiotowych dostarczane będą szkołom za pomocą sieci Internet.

W instrukcji zamiast pojęcia Internetowy System Obsługi Konkursów używany będzie skrót
ISOK.

Prosimy także pamiętać o wylogowywaniu się, gdy przestajemy korzystać z
komputera (może się zdarzyć, że w czasie naszej nieobecności dostęp do niego
będą miały inne osoby).

W/w wymagania powodują szereg konsekwencji organizacyjno-wykonawczych.
Najważniejsze informacje na ich temat zestawione zostały w Tabeli I.1.1.

Tabela I.1.1. Wykaz koniecznych czynności związanych z obsługą informatyczną
konkursów w roku szkolnym 2009/2010.

                                                                              Termin
Lp.        Materiał                Postać             Miejsce dostępu                        Konieczne działanie
                                                                           udostępnienia
                                                                                            Dyrektor szkoły
                                                                                            (ewentualnie
      Klucz dostępu do    Wydruk: nazwa              Miejsce spotkań                        upoważniony
      internetowego       użytkownika, hasło,        dyrektorów szkół z   Sierpień          przedstawiciel szkoły)
1.
      systemu obsługi     adresy WWW stron           Podkarpackim         2009r.            odbiera kopertę „z
      konkursów           startowych ISOK; tajna     Kuratorem Oświaty                      kluczami” od
                                                                                            pracownika Kuratorium
                                                                                            Oświaty w Rzeszowie.
      Instrukcja          Elektroniczna (witryna                                            Zapoznać się dokładnie
                                                     Witryny:
      obsługi             internetowa oraz plik do                        Nie później niż   z Instrukcją obsługi
2.                                                   www.ko.rzeszow.pl
      informatycznej      pobrania z serwera                              23.09.2009r.      informatycznej
      konkursów.          FTP); jawna                                                       konkursów.
                                                                                            Zalogowanie się do
      Informacja o
                                                                                            ISOK, potwierdzenie
      szkole
                                                                          28.09 –           udziału szkoły w
3.    (zgłoszenie         Elektroniczna              ISOK
                                                                          3.10.2009 r.      konkursach i podanie
      udziału szkoły w
                                                                                            przewidywanej liczby
      konkursie)
                                                                                            uczestników
                                                                                            Postępować zgodnie z
                          Elektroniczna (pliki do                                           Instrukcją obsługi
                                                     Witryny:
                          pobrania z serwera FTP);                        3 dni przed       informatycznej
                                                     www.ko.rzeszow.pl
      Zadania             zaszyfrowana                                    dniem             konkursów.
                                                     a ponadto inne
4.    konkursowe oraz     (pliki archiwum                                 przeprowadzenia   Przez Internet pobrać
                                                     lokalizacje jeśli
      klucz odpowiedzi.   samorozpakowującego                             danego konkursu   pliki z działu Materiały
                                                     wskazane zostaną                00
                          się, zabezpieczone                              od godz. 9 .      konkursowe
                                                     komunikatem WKK
                          hasłem)                                                           znajdującego się w
                                                                                            ISOK
                                                     Witryny:                               Postępować zgodnie z
                                                                          W dniu
                                                     www.ko.rzeszow.pl                      Instrukcją obsługi
      Hasło                                                               przeprowadzenia
                          Elektroniczna (witryna     a ponadto inne                         informatycznej
5.    rozszyfrowania                                                      danego
                          internetowa); jawna        lokalizacje jeśli                      konkursów.
      pliku zadań.                                                        konkursu, godz.
                                                     wskazane zostaną       00       30     Odczytać hasło ze
                                                                          9 oraz 10 *.
                                                     komunikatem WKK                        strony Materiały

                                                                                                           12
                                                                                          konkursowe -dział
                                                                                          znajdujący się w ISOK
                                                                                          Postępować zgodnie z
                                                   Witryny:            W dniu             Instrukcją obsługi
     Hasło
                                                   www.ko.rzeszow.pl   przeprowadzenia    informatycznej
     rozszyfrowania
                         Elektroniczna (witryna    a ponadto inne      danego             konkursów.
6.   pliku klucza
                         internetowa); jawna       lokalizacje jeśli   konkursu, o        Odczytać hasło ze
     odpowiedzi do                                                               00
                                                   wskazane zostaną    godz. 12           strony Materiały
     zadań.                                                                   30
                                                   komunikatem WKK     oraz 13 *.         konkursowe -dział
                                                                                          znajdujący się w ISOK.
                                                                                          Postępować zgodnie
                                                                                          opisem rozszyfrowania
     Rozszyfrowanie
                                                                                          zadań i klucza
     plików zadań i
7.                                   -             Szkoła.             W dniu konkursu.   odpowiedzi
     klucza odpowiedzi
                                                                                          umieszczonym w dziale
     oraz ich wydruk.
                                                                                          Materiały konkursowe
                                                                                          ISOK.
                                                                                          Postępować zgodnie
     Wprowadzenie
                           Elektroniczna, strona                          Zgodnie z       z Instrukcją obsługi
     danych
8.                         WWW wymagająca          Szkoła.              regulaminem       informatycznej
     pokonkursowych
                                autoryzacji                              konkursów.       konkursów oraz opisami
     do ISOK.
                                                                                          umieszczonymi w ISOK.
     Sprawdzenie                                                       Bezpośrednio po
                           Elektroniczna, strona                                          Postępować zgodnie z
     poprawności                                                        wprowadzeniu
9.                         WWW wymagająca          Szkoła                                 opisami czynności
     wprowadzonych                                                         danych
                                autoryzacji                                               umieszczonymi w ISOK.
     danych                                                            pokonkursowych
* w przypadku konkursu rozpoczynającego się o godz. 1230.

I.2. Wymagania informatyczno-techniczne stawiane szkołom

Dyrektor szkoły powinien mieć do wyłącznej dyspozycji jeden sprawnie działający
komputer z:
           monitorem i kartą graficzną wyświetlającymi obraz o rozdzielczości 1024x768
             albo 800x600 pikseli,
           dyskiem twardym posiadającym wolne miejsce na dysku „C:” o pojemności
             co najmniej 20 MB,
           zainstalowanym systemem MS Windows w wersji 98 lub wyższej
             uaktualnionym (zainstalowane wszystkie uaktualnienia /service packs/ np. z
             Internetu poprzez Windows Update),
           zainstalowanym edytorem tekstu Adobe Reader w.7.0 (do pobrania ze strony
             internetowej KO),
           zainstalowaną drukarką atramentową lub laserową gwarantującą wydruk
             o rozdzielczości 600 x 600 dpi lub wyższej,
           dostępem do Internetu, łączem o szybkości transmisji 24kB/s lub większej,
           dostępem do poczty elektronicznej poprzez utworzone konto pocztowe
             będące wyłącznie do dyspozycji dyrektora szkoły, z którego będzie wysyłał
             pocztę elektroniczną do WKK,
           zainstalowaną przeglądarką internetową MS Internet Explorer w wersji 6 lub
             wyższej z wyłączoną opcją autouzupełniania haseł,
           zainstalowanym klientem pocztowym MS Outlook Express w wersji 6 lub
             wyższej,
oraz do dyspozycji sprawnie działającą kserokopiarkę, gwarantującą dokładne kopie
obrazu (np. wyraźne odcienie szarości) oraz wydajność min. 8 str./minutę.

I.3. Harmonogram czasowy działań dotyczących informatycznej obsługi konkursów

a) pobierania i odsyłania plików danych związanych z organizacją konkursów w
szkole

                                                                                                        13
            w dniach od 28.09 – 3.10. 2009 r. dyrektor szkoły zobowiązany jest:
                 a. zalogować się do internetowego systemu obsługi konkursów,
                 b. potwierdzić zgłoszenie szkoły do konkursów,
                 c. zaktualizować informacje o szkole,
                 d. zapoznać się szczegółowo z Instrukcją obsługi informatycznej
                     konkursów oraz szczegółowymi opisami wprowadzania danych
                     zamieszczonymi w ISOK.
            po przeprowadzenia danego konkursu etapu szkolnego, szkoła zobowiązana
             jest przesłać wskazane w regulaminie dane pokonkursowe za pomocą ISOK.

Uwaga I.3.1:

Dyrektor szkoły (szkolny zespół) zobowiązany jest do systematycznego aktualizowania
danych szkoły, terminowego wprowadzania danych pokonkursowych oraz danych uczniów
zakwalifikowanych do etapu rejonowego.

b) czas udostępniania w Internecie danych dotyczących konkursów:

      czas udostępniania komunikatów WKK na witrynach – na bieżąco od początku roku
       szkolnego,
     czas udostępnienia zadań i odpowiedzi w sieci Internet: trzy dni przed danym
       konkursem od godz. 9:00,
     czas udostępnienia hasła do zadań w sieci Internet: w dniu danego konkursu o
       godz. 9:00 oraz 10.30*,
     czas udostępnienia hasła do odpowiedzi w sieci Internet: w dniu danego konkursu
       o godz. 12:00 oraz 13.30*.
* w przypadku konkursu rozpoczynającego się o godz. 1230.
I.4. Pobieranie za pomocą sieci Internet plików materiałów konkursowych

   1.   Zaloguj się do Internetowego Systemu Obsługi Konkursów;
   2.   Wybierz link (zakładkę) – Materiały konkursowe;
   3.   Pojawi się lista aktualnie dostępnych plików np. on_sp_humanistyczny_zadania.exe
   4.   Kliknij na linku wybranego pliku prawym przyciskiem i wybierz opcję: Zapisz
        element docelowy jako:




   5. Pojawi się okno pobierania pliku:




                                                                                     14
   6. Następnie zaś zostaniemy poproszeni o wskazanie miejsca zapisu – wskaż katalog
      Konkursy na dysku C: (C:\konkursy)




   7. Należy wybrać katalog konkursy na dysku C: (C:/konkursy) i zapisać plik.
   8. Aby rozpakować plik i poznać treść zadań (odpowiedzi do zadań) potrzebne jest
      hasło, tylko jego podanie pozwoli rozpakować plik.

Uwaga I.4.1.
Ponieważ nie można definitywnie wykluczyć, że udostępnione w Internecie materiały
konkursowe nie będą zawierały koniecznych do poprawienia błędów, zaleca się jak
najczęstsze przeglądanie na witrynach strony z komunikatami WKK, bowiem tylko w ten
sposób możemy Państwa informować o konieczności pobrania i zastosowania materiału
konkursowego w nowej, poprawionej postaci!

II. Pozyskanie haseł do odszyfrowania plików

   1. Zaloguj się do Internetowego Systemu Obsługi Konkursów,
   2. Wybierz link (zakładkę) – Materiały konkursowe,
   3. O odpowiedniej godzinie pojawi się hasło – jeśli je zapisujemy, należy zadbać o
      poufność tej notatki.

IV. Odszyfrowywanie i drukowanie zawartości plików z zadaniami i poprawnymi
odpowiedziami

   1. Kliknij na spakowany plik z zadaniami (odpowiedziami),
   2. Na prośbę programu - podaj odczytane hasło,
   3. Plik rozpakuje się automatycznie i skopiuje treść zadań (odpowiedzi) do katalogu
      C:/konkursy
   4. Otwórz pliki z zadaniami (odpowiedziami) korzystając z Worda lub Acrobat Reader-
      a (zależnie od zastosowanego formatu tekstu).

V. Wprowadzanie i edycja danych

   1. Wszystkie dane wprowadzane będą za pomocą Internetowego Systemu Obsługi
      Konkursów,
   2. Edycję danych także będzie można dokonywać za pomocą Internetowego Systemu
      Obsługi Konkursów. WKK ze względów organizacyjnych zastrzega sobie jednak
                                                                                   15
      możliwość ustalania przedziałów czasowych, w których dane będzie można
      edytować.
   3. Szczegółowe opisy wprowadzania (edycji) poszczególnych informacji znajdą
      Państwo na stronach ISOK.

VI. Przeglądanie informacji

   1. Wszystkie dane wprowadzone będzie można przeglądać (ewentualnie edytować) za
      pomocą Internetowego Systemu Obsługi Konkursów,
   2. W wybranych przypadkach, w celu szerszego upublicznienia informacji zostaną one
      umieszczone w działach: Konkursy interdyscyplinarne, Konkursy przedmiotowe
      w formie komunikatu.

VII. Sytuacje awaryjne

   1. Jeśli adres WWW: http://www.ko.rzeszow.pl pomimo kilku prób nie będzie się
      otwierać prosimy wybrać stronę http://79.188.21.140 gdzie znajdą Państwo
      potrzebne materiały lub informacje o terminie usunięcia awarii.
   2. Jeśli awaria dotyczyć będzie tylko ISOK lub jego części – informacja o tym znajdzie
      się na stronie głównej Kuratorium Oświaty w Rzeszowie.




                                                                                      16
Załącznik nr 3: Zgoda rodziców/opiekunów prawnych dziecka




                                                OŚWIADCZENIE

Oświadczam, że wyrażam zgodę na opublikowanie nazwiska mojego dziecka


                                          ......................................................................
                                                  (imię; nazwisko ucznia/uczennicy)
ucznia/uczennicy

                                          ......................................................................
                                                                 (nazwa szkoły)


na      stronach        internetowych        Kuratorium                  Oświaty,               na         liście   uczestników      konkursów
zakwalifikowanych do II i III etapu oraz na liście laureatów i finalistów konkursów organizowanych
w roku szkolnym 2009/10 przez Podkarpackiego Kuratora Oświaty.




Data:..................................                          .................................................................
                                                                             (czytelnie imię i nazwisko rodziców)




                                                                                                                                           17
Załącznik nr 4: Zobowiązanie służbowe




    ..................................................................................................                      ....................................................................................
                                             (Nazwa szkoły)                                                                                           (Miejscowość, data)




                                                                                                   Oświadczenie1
                Oświadczam, że zostałem zapoznany z zasadami i odpowiedzialnością nałożoną na mnie w
związku z organizacją konkursów interdyscyplinarnych dla szkół podstawowych i przedmiotowych
dla szkół gimnazjalnych w roku szkolnym 2009/2010.

                Zobowiązuję się przestrzegać tajemnicy służbowej i bezstronności oraz Regulaminu
organizacji konkursów, z którym się zapoznałem.



      .......................................................................................................   ............................................................................................................
                                             Imię i nazwisko                                                                                             czytelny podpis


      .......................................................................................................   ............................................................................................................
                                             Imię i nazwisko                                                                                             czytelny podpis


      .......................................................................................................   ............................................................................................................
                                             Imię i nazwisko                                                                                             czytelny podpis


      .......................................................................................................   ............................................................................................................
                                             Imię i nazwisko                                                                                             czytelny podpis


      .......................................................................................................   ............................................................................................................
                                             Imię i nazwisko                                                                                             czytelny podpis


      .......................................................................................................   ............................................................................................................
                                             Imię i nazwisko                                                                                             czytelny podpis


      .......................................................................................................   ............................................................................................................
                                             Imię i nazwisko                                                                                             czytelny podpis




1
    Oświadczenie podpisują: dyrektor szkoły, członkowie zespołu konkursowego.
                                                                                                                                                                                                                           18
Załącznik nr 5: Wzór protokołu z przebiegu etapu szkolnego konkursu
Pieczęć szkoły
                                                                       Protokół
                             z I etapu konkursu .........................................................................
                                                                               (nazwa konkursu
Szkolny zespół przeprowadzający eliminacje :

1. ...............................................         ...............................................
            (nazwisko i imię)                                         (nauczany przedmiot)
2. ...............................................         ...............................................

3. ...............................................         ...............................................


przeprowadził w dniu ...................... w..........................................................................
                                                                                          (nazwa szkoły)
I etap konkursu ........................................, w którym uczestniczyło ............... uczniów .
                                                                                                             (liczba)


Uczniowie uzyskali następujące ilości punktów:

                                                                                                                                  Nazwisko
            Kod                  Imię i nazwisko                     Liczba         Data        Miejsce                           i imię
Lp.                                                                                                                     Klasa
           ucznia                    ucznia                         punktów        urodz.      urodzenia                          nauczyciela
                                                                                                                                  -opiekuna




Podpisy członków zespołu przeprowadzającego eliminacje:

1. ...................................................
2. ...................................................
3. ...................................................


      ...........................................................                     ...................................................
                (pieczątka i podpis dyrektora)                                                       (miejscowość, data)




                                                                                                                                                19
Załącznik nr 6: ZAKRES WIEDZY I UMIEJĘTNOŚCI WYMAGANYCH NA
POSZCZEGÓLNYCH ETAPACH KONKURSÓW oraz WYKAZ LITERATURY
OBOWIĄZUJĄCEJ   UCZESTNIKÓW  ORAZ   STANOWIĄCEJ POMOC  DLA
NAUCZYCIELA


       KONKURS HUMANISTYCZNY – SZKOŁA PODSTAWOWA

                                                               Motyw przewodni konkursu:
                                                                   Marzenia uskrzydlają

    Uczestnicy przystępujący do konkursu powinni posiadać wysokie kompetencje
czytelnicze, umiejętność wnikliwej interpretacji utworów, a także umiejętność
samodzielnego wnioskowania i poprawnego wypowiadania się w różnych formach.
Zadania konkursowe sprawdzają wybrane zagadnienia z zakresu wiedzy
i umiejętności objęte zapisami Podstawy Programowej Kształcenia Ogólnego (PP) z
języka polskiego, historii, plastyki, muzyki, standardów wymagań oraz treści poszerzające
ww zagadnienia, m. in.:
    czytanie ze zrozumieniem różnych tekstów kultury, także niebędących lekturami
     konkursowymi, w tym: tekstów literackich, użytkowych, popularnonaukowych,
     publicystycznych; przekazów ikonicznych; źródeł i tekstów historycznych (np.
     fragmenty kronik, pamiętników, listów; inne elementy dziedzictwa kulturowego,
     zabytki architektury reprezentatywne dla danej epoki, i inne).
    odczytywanie danych, np.: z map historycznych, tabel wykresów, schematów, itp..
    rozpoznawanie charakterystycznych cech czytanego utworu, dostrzeganie znaczeń
      dosłownych i sensów przenośnych, odróżnianie fikcji literackiej od rzeczywistości;
      dostrzeganie i rozumienie symbolicznych i uniwersalnych wartości wpisanych w
      teksty kultury.
    posługiwanie się terminami służącymi do opisu omawianych dzieł literackich i
      innych tekstów kultury ( przekazów ikonicznych, malarstwa, prasy, filmu)        w tym
      rozróżnianie podstawowych rodzajów i gatunków literackich oraz filmowych.
    formułowanie wniosków, opinii, ocenianie faktów i wydarzeń, rozpoznawanie             i
      formułowanie intencji wypowiedzi.
    formułowanie uzasadnienia własnych postaw i poglądów, w tym redagowanie tekstu
      o charakterze argumentacyjnym.
    redagowanie tekstów użytkowych, m.in.: listu, sprawozdania, recenzji, planu,
      ogłoszenia, zawiadomienia, zaproszenia, dialogu, tekstu reklamowego, notatki
      encyklopedycznej, informacji prasowej, instrukcji, kartki pocztowej, dedykacji oraz
      innych form przewidzianych w PP i standardach wymagań.
    dokonywanie celowych operacji na tekście, np. streszczanie, przekształcanie
      stylistyczne.
    redagowanie twórczych tekstów, np. opowiadania, z obrazowym ujmowaniem
      epizodów, postaci, scenek (również historycznych), z uwzględnieniem dialogu,
      opisu, elementów charakterystyki postaci.
    formułowanie innych wypowiedzi w formie pisemnej w zależności od adresata, roli,
      celu, inspirowanych rysunkiem, cytatem, itp.
    stosowanie środków językowych wzbogacających styl wypowiedzi.
    przestrzeganie norm gramatycznych, ortograficznych i interpunkcyjnych na poziomie
      wyrazu, zdania, akapitu.

                                                                                         20
      stosowanie i wyjaśnianie znaczeń frazeologizmów, synonimów, zjawisk stylizacji
       językowej. Znajomość wyrażeń i zwrotów frazeologicznych inspirowanych tematyką
       konkursu.
      ujmowanie treści (w tym historycznych) w związkach przyczynowo-skutkowych.
      posługiwanie się kategoriami czasu i przestrzeni w celu porządkowania wydarzeń:
       sytuowanie ich w przestrzeni, umieszczanie dat w przedziałach czasowych,
       porządkowanie wydarzeń w kolejności chronologicznej             z wykorzystaniem
       w tym celu mapy, tabeli, wykresu.
      znajomość pojęć, wydarzeń i postaci stanowiących, np. kontekst historyczny,
       plastyczny dla obowiązujących na danym etapie lektur konkursowych.
      wskazywanie źródeł informacji, posługiwanie się nimi, porządkowanie           i
       selekcjonowanie ich.
      integrowanie wiedzy uzyskanej z analizowanych źródeł; wyciąganie wniosków z ich
       porównywania.
      wykazanie się funkcjonalną i teoretyczną wiedzą w zakresie podstawowych
       zagadnień i pojęć z zakresu gramatyki języka polskiego (wg PP).


                                       Lektury
ETAP I:
          1. M. Kuczyński, Atlantyda wyspa ognia, Siedmioróg, Wrocław 1997.
          2. W. Makowiecki, Diossos, wyd. z serii: Cała Polska Czyta Dzieciom, tom 7.
ETAP II i III
                1. C.W. Ceram, Bajka o biednym chłopcu, który znalazł skarb, [w]
                   Podręcznik do języka polskiego „To lubię !”. Teksty i zadania. Klasa I
                   gimnazjum, M. Jędrychowska, Z. A. Kłakówna.
                2. M. Ende, Niekończąca się opowieść
                3. M. Kamiński, Marek – chłopiec, który miał marzenia, GWP, Gdańsk
                   2009
                4. C. Lewis, O tym , co Alicja odkryła po drugiej stronie lustra lub (w
                   innym tłumaczeniu) Alicja po drugiej stronie lustra
                5. E. Nesbit, Pięcioro dzieci i „Coś”, Zielona Sowa, Kraków 2008
                6. J. Verne, Tajemnicza wyspa

Film :

1. Marzyciel, reż. Marc Forster, produkcja 2005 USA , Wielka Brytania

2. Niekończąca się opowieść , reż. Wolfgang Petersen, produkcja 1984 USA , RFN




                                                                                          21
           KONKURS MATEMATYCZNO – PRZYRODNICZY
                             – SZKOŁA PODSTAWOWA

       Tematyka konkursu matematyczno-przyrodniczego dla szkoły podstawowej oparta
jest na treściach matematycznych i przyrodniczych zawartych w podstawie programowej
kształcenia ogólnego dla szkół podstawowych.

ZAKRES WYMAGANEJ WIEDZY I UMIEJĘTNOŚCI

WIADOMOŚCI:

      Liczby wymierne i ich własności, dzielniki i wielokrotności liczb, liczby pierwsze i
       złożone, cechy podzielności liczb.
      Prawa i własności działań w zbiorze liczb wymiernych, przykłady potęg.
      Różne sposoby przedstawiania i odczytywania danych: tekst źródłowy, tabela,
       diagram, wykres, plan, mapa itp.
      Jednostki długości, powierzchni, wagi, prędkości, czasu, temperatury, pieniędzy.
      Procenty (pojęcie procentu, zamiana procentu na liczbę i liczby na procent,
       obliczanie procentu danej liczby, obliczanie, jakim procentem jednej liczby jest
       druga liczba).
      Wyrażenia arytmetyczne i algebraiczne.
      Równania pierwszego stopnia z jedną niewiadomą.
      Figury geometryczne płaskie i ich własności. Skala i plan.
      Pola i obwody trójkątów, prostokątów, równoległoboków i trapezów.
      Pole powierzchni i objętość prostopadłościanów, graniastosłupów. Jednostki
       objętości.
      Przykłady odbić lustrzanych, oś symetrii figury.
      Krajobrazy nizinne, wyżynne i górskie. Krainy Polski
      Charakterystyczne cechy i własności zjawisk oraz przemian przyrodniczych
       i fizycznych, obiektów przyrodniczych i elementów środowiska.
      Właściwości różnych substancji znanych z życia codziennego i ich zastosowanie.
      Przykłady różnorodności roślin i zwierząt oraz środowisk ich życia.
      Podstawowe zasady bezpieczeństwa i postępowania w środowisku przyrodniczym.
      Wpływ człowieka na środowisko przyrodnicze.
      Wpływ środowiska na zdrowie człowieka.
      Położenie obiektów na mapie Polski.
      Podstawowe określenia współrzędnych geograficznych.
      Ziemia w Układzie Słonecznym, obserwacje astronomiczne.


UMIEJĘTNOŚCI:

      Stosowanie pojęć matematycznych i przyrodniczych.
      Wykorzystywanie w sytuacjach praktycznych własności: liczb, figur, zjawisk,
       przemian, obiektów przyrodniczych, elementów środowiska.
      Sprawne wykonywanie obliczeń, zaokrąglanie, odczytywanie informacji z
       diagramów, map, rysunków, tabel, wykresów.
      Posługiwanie się jednostkami i ich zamiana.


                                                                                         22
      Wykorzystywanie i przetwarzanie informacji i danych przedstawionych w formie
       zdjęć, rysunków, schematów itp., porządkowanie i porównywanie ich.
      Opisywanie sytuacji przedstawionej w zadaniu za pomocą: wyrażenia
       arytmetycznego i prostego wyrażenia algebraicznego, planu, mapy, diagramu,
       prostego schematu, innego rysunku.
      Obliczanie obwodów i pól wielokątów.
      Obliczanie pól powierzchni i objętości prostopadłościanów, graniastosłupów
       prostych.
      Dostrzeganie prawidłowości, opisywanie ich i sprawdzanie na przykładach.
      Rozwiązywanie problemów z wykorzystaniem równań pierwszego stopnia z jedną
       niewiadomą oraz umiejętność prezentacji rozwiązania.
      Analizowanie otrzymanego wyniku i ocena jego sensowności, sprawdzanie wyniku z
       warunkami zadania.
      Obserwowanie przyrodniczych składników środowiska i ich opis.
      Integrowanie wiedzy koniecznej do opisywania zjawisk przyrody.
      Dostrzeganie walorów przyrodniczych najbliższego regionu, znajomość prawnie
       chronionych obiektów i obszarów przyrodniczych.
      Gromadzenie i integrowanie wiedzy koniecznej do opisywania zjawisk przyrody.
      Wyjaśnianie zjawisk fizycznych i astronomicznych.
      Dostrzeganie wpływu działalności człowieka na środowisko przyrodnicze i
       odwrotnie, środowiska na zdrowie człowieka.

FORMA ZADAŃ

Na każdym z trzech etapów konkursu, arkusz zawierać będzie różne typy zadań
zamkniętych i otwartych.

Uwaga:
Uczniowie nie mogą korzystać z kalkulatora. Na każdym etapie obowiązują
podstawowe przybory do wykonywania rysunków.

LITERATURA
    Podręczniki, zbiory zadań i zeszyty ćwiczeń do matematyki i przyrody zatwierdzone
      przez MEN.
    Materiały dostępne w księgarniach w formie testów sprawdzających wiadomości i
      umiejętności z zakresu szkoły podstawowej.
    Przykładowe arkusze egzaminacyjne sprawdzianu na stronie internetowej OKE w
      Krakowie (www.oke.krakow.pl) oraz CKE.
    Materiały zawarte na stronach internetowych zawierające przykładowe zestawy
      zadań matematycznych i przyrodniczych.
    Bobiński Z., Burnicka K. Jarek P., Nodzyński P., Świątek A., Uscki M., Matematyka
      z wesołym kangurem, wyd. AKSJOMAT, Toruń 2002.
    Z. Babiński, P. Nodzyński, Liga zadaniowa – zbiór zadań dla uczniów
      zainteresowanych matematyką – wyd. AKSJOMAT, Toruń 2004
M. Rosół, Konkursy matematyczne dla szkoły podstawowej – wyd. AKSJOMAT,
Toruń




                                                                                   23
  KONKURS JĘZYKA ANGIELSKIEGO – SZKOŁA PODSTAWOWA

   Poziom konkursu bazuje na podstawie programowej MENiS, w której nauka języka
obcego ma na celu opanowanie przez uczniów znajomości języka na poziomie
zapewniającym minimum komunikacji językowej.
   Konkurs przedmiotowy daje uczniom możliwość sprawdzenia, udoskonalenia i
rozwijania swojej znajomości języka angielskiego z zakresu życia codziennego oraz
typowej tematyki dziecięcej. Jest formą pisemną sprawdzenia wiadomości i umiejętności z
zakresu znajomości zasad gramatyki, czytania ze zrozumieniem, pisania oraz słuchania ze
zrozumieniem (etap 3) i obejmuje:
1.     Zakres wiedzy leksykalno-gramatycznej;
2.     Umiejętności.

ETAP I
Zagadnienia leksykalne:
      informacje o sobie – podawanie podstawowych danych; rodzina – członkowie,
       najbliższe otoczenie; mój dzień – rozkład dnia, podstawowe obowiązki, formy
       spędzania wolnego czasu;
      szkoła – przedmioty szkolne, nauczyciele, plan lekcji, przybory szkolne ucznia; klasa
       i jej wyposażenie;
      dom, mieszkanie - nazwy domów, nazwy pokoi, wyposażenie, otoczenie;
      ubranie – nazwy części garderoby, style ubierania się;
      opis osób - podstawowe dane dotyczące wyglądu zewnętrznego, podstawowe
       cechy charakteru;
      świat przyrody: nazwy roślin i zwierząt;
      kalendarz - daty, dni tygodnia, miesiące, pory roku, dni szczególne (np. urodziny,
       Dzień Matki), święta (szczególnie Boże Narodzenie, Wielkanoc);
      żywienie - produkty żywnościowe, napoje, owoce, warzywa, nazwy posiłków;
      pogoda – rodzaje zjawisk, przymiotniki określające jej stan;
      zainteresowania – hobby, dyscypliny sportowe;
      zegar – podawanie czasu i pytanie o godzinę;
      praca – nazwy zawodów;
      podstawowe wiadomości geograficzne, społeczne i polityczne o obszarze
       nauczanego języka;
Zagadnienia gramatyczne:
      zdania oznajmujące, pytające, przeczące, rozkazujące:
        końcówki pytające typu „question tags”
        zdania złożone zawierające zdania przydawkowe – „relative clauses” i relative
           pronouns (who, which, when, why, where)
        zdania złożone zawierające zdania okolicznikowe czasu - „time clauses”.
        konstrukcja „there+ be”.
        czasy - Present Simple, Present Continuous, Present Perfect, Past Simple, Past
           Continuous, Future Simple.
        konstrukcja „be going to”.
      odmiana czasowników: „to be” , „to have”,
      czasowniki nieregularne,
      czasowniki modalne (w formach teraźniejszej, przeszłej, 2nd conditional): „can”,
       „must”, „have to”, „ will”,
      tryb rozkazujący – rozkaz, zakaz;

                                                                                         24
      rzeczowniki złożone (compound nouns),
      rodzajnik określony i nieokreślony,
      przymiotnik - stopniowanie przymiotnika: regularne, nieregularne i opisowe,
      przymiotniki – kolejność w opisie przedmiotów;
      zaimek osobowy,
      zaimek dzierżawczy, przymiotniki dzierżawcze,
      zaimek osobowy w funkcji dopełnienia- „object pronoun”,
      przyimki z określeniami miejsca, czasu, położenia, ruchu,
      zaimki pytające,
      liczebniki główne i porządkowe;
      przysłówek i odmiana przysłówków,
        - „ing form” po czasownikach
        „ing form” jako podmiot
        konstrukcje „verb+object + infinitive“, „verb+ infinitive“, „verb+ing form“
       


Umiejętności
Uczeń w formie pisemnej:
   formułuje pytania;
   udziela odpowiedzi;
   znajduje określone szczegółowe informacje w tekście ciągłym, fabularyzowanym lub
     w dialogu;
   wypełnia diagram, tabelę, schemat;
   wykazuje wiedzę leksykalno-gramatyczną w ćwiczeniach typu: zdania prawdziwe -
     fałszywe, ćwiczenia wyboru informacji,;
   uzupełnia tekst wypełniając luki;
   układa wyrazy rozsypane w porządku, pod względem gramatycznym i stylistycznym;
   prawidłowo stosuje struktury leksykalno-gramatyczne;
   prawidłowo rozpoznaje, wyodrębnia i używa określonych elementów języka, by
     napisać proste sytuacje komunikacyjne (np. obowiązek, powinność, zaproszenie,
     prośbę, podziękowanie, chęć posiadania czegoś, polecenie, itp,);
   ustala kolejność wydarzeń;
   uzupełnia lub redaguje prosty dialog;
   umie połączyć zdania lub poszczególne wyrazy z pokazanymi na obrazku
     przedmiotami, osobami lub czynnościami;
   wypełnia prostą krzyżówkę lub tekst z lukami;
   buduje i uczestniczy w prostym dialogu;
   wykazuje się pełną znajomością ortografii;

ETAP II rejonowy
Obowiązuje zakres wiadomości i umiejętności etapu I, a ponadto:

Zagadnienia leksykalne
 zdrowie - nazwy podstawowych chorób i dolegliwości;
 człowiek - nazwy części ciała;
 podróżowanie - nazwy miejsc spędzania wakacji, środki transportu, sposoby spędzania
   wolnego czasu;
 żywienie - miejsca spożywania posiłków;
 pogoda - niektóre klęski żywiołowe;
 świat przyrody - gatunki zagrożone; elementy ochrony środowiska;
 nauka i technika - nazwy części komputera, telefon komórkowy, aparat fotograficzny;

                                                                                       25
   opis przedmiotów;

Umiejętności
Uczeń potrafi:
    zredagować email, w którym zamieści: zaproszenie, przeprosiny, prośbę o podanie
      informacji, opis zgubionej/zapomnianej rzeczy, itp;
    napisać list, kartkę z wakacji, ogłoszenie (np. o zgubionej książce), instrukcję (np.
      jak wykonać sałatkę owocową);
    napisać dialog na temat życia codziennego;
    wyrazić zadowolenie, krytykę, prośbę, zezwolenie, przymus, akceptację, chęć
      umówienia się, zakaz, ostrzeżenie, nakaz, polecenie, upodobanie, preferencje,
      zdolności i możliwości (wykorzystując znajomość czasowników modalnych), własną
      opinię stosując poznane funkcje językowe.


ETAP III wojewódzki
Obowiązuje zakres wiadomości i umiejętności etapów wcześniejszych, a ponadto:

Zagadnienia leksykalne:
 żywienie: sposoby przygotowania posiłków, podstawowe przyrządy;
 człowiek: opis wyglądu zewnętrznego, cechy charakteru z podaniem uzasadnienia;
 świat przyrody: sposoby ratowania środowiska naturalnego;
 sport: nazwy sprzętu wykorzystywanego w danej dziedzinie sportu, nazwy osób
   uczestniczących w danej dyscyplinie sportu;
 elementy historii, kultury i spraw społeczno-politycznych krajów obszaru języka
   angielskiego;
 nauka i technika – wynalazki/wynalazcy;

Umiejętności:
Uczeń potrafi:
 zrozumieć ze słuchu prosty tekst z życia codziennego;
 wypełnić podstawowe ćwiczenia związane z wysłuchanym tekstem;




LITERATURA:
   1. Podręczniki do nauczania języka angielskiego dla szkół podstawowych
      dopuszczone przez MENiS.
   2. Obrazkowe słowniki tematyczne.
   3. Repetytoria tematyczno-leksykalne.
   4. Leksykon wiedzy o Wielkiej Brytanii i USA.
   5. Przewodniki turystyczne.
   6. Gramatyki języka angielskiego




                                                                                        26
    KONKURS JĘZYKA NIEMIECKIEGO – SZKOŁA PODSTAWOWA

       Poziom konkursu bazuje na podstawie programowej MENiS, w której nauka języka
obcego ma na celu opanowanie przez uczniów znajomości języka na poziomie
zapewniającym minimum komunikacji językowej.
  Konkurs przedmiotowy daje uczniom możliwość sprawdzenia i udoskonalenia swojej
znajomości języka niemieckiego z zakresu życia codziennego oraz typowej tematyki
dziecięcej. Jest formą pisemną sprawdzenia wiadomości i umiejętności z zakresu czytania
ze zrozumieniem oraz pisania i obejmuje:
1. Zakres wiedzy leksykalno-gramatycznej.
2. Umiejętności.


Zagadnienia leksykalne:

   Informacje o sobie – przedstawianie się, ubranie, wygląd,
   Rodzina – najbliższe otoczenie, cechy charakteru,
   Mój dzień – obowiązki, czas wolny, wakacje,
   Szkoła – plan lekcji, przybory szkolne, droga,
   Kalendarz – data, rok, dni tygodnia, miesiące, pory roku, dni szczególne (np. urodziny,
    Dzień Matki), święta (Boże Narodzenie, Wielkanoc), główne kierunki stron świata,
   Produkty żywnościowe – jedzenie, picie, zakupy, owoce, warzywa, cena,
   Pogoda,
   U lekarza – części ciała ludzkiego, podstawowe dolegliwości,
   Zainteresowania – dyscypliny sportowe, zdrowy tryb życia,
   Zegar,
   Liczebniki do 100 (główne i porządkowe),
   Podstawowe wiadomości o obszarze nauczanego języka.

Zagadnienia gramatyczne:

   Zdania oznajmujące, pytające, przeczące, rozkazujące,
   Partykuły: ja , nein , doch,
   Odmiana regularna czasowników typu: machen (czas teraźniejszy i Perfekt),
   Odmiana czasownika haben i sein (czas teraźniejszy, Imperfekt i Perfekt),
   Odmiana czasowników ze zmianą samogłoski (nieregularna): nehmen, lesen, geben,
    sehen , helfen , sprechen , essen (czas teraźniejszy i Perfekt),
   Odmiana czasowników modalnych (w czasie teraźniejszym): sollen, wollen, können,
    mögen, dürfen, müssen,
   Odmiana czasowników zwrotnych: sich interessieren, sich freuen, sich waschen, sich
    setzen (czas teraźniejszy i Perfekt),
   Odmiana czasowników rozdzielnie złożonych: aufstehen, fernsehen, staubsaugen,
    aufräumen, mitnehmen, einkaufen, stattfinden, anrufen, angeben, aufwachen,
    einschlafen, ausgehen, ankommen (czas teraźniejszy i Perfekt),
   Odmiana czasownika: ich möchte,
   Tryb rozkazujący,
   Rzeczownik z rodzajnikiem nieokreślonym, określonym, w liczbie pojedynczej i mnogiej
    w I, III, IV przypadku,
   Rzeczowniki złożone,

                                                                                        27
   Przeczenie – kein , nicht,
   Stopniowanie przymiotnika regularne i nieregularne,
   Zaimek osobowy w I, III, IV przypadku,
   Zaimek dzierżawczy w I, III, IV przypadku,
   Zaimek nieokreślony jemand, niemand w I, III, IV przypadku,
   Zaimek wskazujący dieser, diese, dieses,
   Zaimek nieosobowy es, man,
   Przyimki z III przypadkiem: aus, bei, mit, nach, von, zu, seit oraz z IV przypadkiem:
    durch, für, ohne, gegen, entlang,
   Przyimki z III bądź IV przypadkiem w odpowiedzi na pytania: wo lub wohin ? (an, auf,
    hinter, in, neben, unter, über, vor, zwischen),
   Zaimki pytające: was, wer, wessen, wem, wen, wo, wohin, wie, wann, wie viel, wie oft,
    wie lange, welcher, welches, welche,
   Spójniki zdań współrzędnie złożonych und, aber, oder, den, sondern,
   Przydawka I i IV przypadek z rodzajnikiem określonym (l.poj. i l.mn.).


Umiejętności
Na podstawie przeczytanego tekstu uczeń:
 formułuje pytania;
 udziela odpowiedzi;
 znajduje określone szczegółowe informacje;
 wypełnia diagram, tabelę, schemat – wykazując wiedzę leksykalno-gramatyczną do
   ćwiczeń typu: zdania prawdziwe - fałszywe, treści pozytywne, negatywne, ćwiczenia
   wyboru informacji, rozsypane wyrazy;
 uzupełnia tekst wypełniając luki;
 prawidłowo stosuje struktury leksykalno-gramatyczne (np. dokonując transformacji
   krótkiego tekstu – tryb rozkazujący, czas przeszły - Perfekt, czas teraźniejszy);
 prawidłowo rozpoznaje, wyodrębnia i używa określonych elementów języka, by napisać
   proste sytuacje komunikacyjne (np. by wyrazić obowiązek, powinność, zaproszenie,
   prośbę, podziękowanie, chęć posiadania czegoś, polecenie), wykazując się
   znajomością ortografii.

Uczeń potrafi:
 zredagować zaproszenie (np. na prywatkę urodzinową);
 napisać list, kartkę z wakacji, ogłoszenie (np. o zgubionej książce), instrukcję (np. jak
  wykonać sałatkę owocową);
 napisać dialog na temat życia codziennego;
 wyrazić zadowolenie, krytykę, prośbę, zezwolenie, przymus, akceptację, chęć
  umówienia się , zakaz, ostrzeżenie, nakaz, polecenie, upodobanie (wykorzystując
  znajomość czasowników modalnych), własną opinię stosując np.: (etwas lästig / blöd
  finden, etwas macht Spaß, es gibt, übrig haben, fit sein);
 wskazać w zdaniu błąd oraz zapisać zdanie tak, by było poprawne pod względem
  gramatycznym i logicznym.

Przykładowa literatura:

1. Kozubska M., Krawczyk E., Zastąpiło L.: ” der, die, das Grammatik ” - Gramatyka
   niemiecka dla szkoły podstawowej, Wydawnictwo Szkolne PWN, Warszawa 2003.


                                                                                        28
2. Kozubska M., Krawczyk E., Zastąpiło L.:” eins, zwei, drei ” – Podręcznik do języka
    niemieckiego dla klasy I, II, III, Wydawnictwo Szkolne PWN, Warszawa 2002.
3. Kozubska M., Krawczyk E., Zastąpiło L.:” eins, zwei, drei ” – Zeszyt ćwiczeń do języka
    niemieckiego dla klasy I, II, III, Wydawnictwo Szkolne PWN, Warszawa 2002.
4. Kozubska M., Krawczyk E., Zastąpiło L.:” der, die, das NEU ” – Podręcznik do języka
    niemieckiego dla klasy IV, V, VI , Wydawnictwo Szkolne PWN, Warszawa 2002.
5. Kozubska M., Krawczyk E., Zastąpiło L.:” der, die, das NEU ” – Zeszyt ćwiczeń do
    języka niemieckiego dla klasy IV, V, VI, Wydawnictwo Szkolne PWN, Warszawa 2002.
Kretek I., Strzemeska R.:” der, die, das NEU ” – Materiały do Lernstationen dla klasy IV-
VI, Wydawnictwo Szkolne PWN, Warszawa 2005.




                                                                                      29
                KONKURS BIOLOGICZNY - GIMNAZJUM
WIADOMOŚCI.

JEDNOŚĆ I RÓŻNORODNOŚĆ ORGANIZMÓW ŻYWYCH.

  1. Szczeble organizacji materii żywej (komórki, tkanki roślinne i zwierzęce, narządy i
      układy narządów).
  2. Budowa chemiczna organizmów:
  a) pierwiastki budujące ciała organizmów i ich rola;
  b) znaczenie wody dla funkcjonowania organizmów;
  c) grupy związków chemicznych występujących w żywych organizmach: białka,
      węglowodany, tłuszcze, kwasy nukleinowe, witaminy , sole mineralne, ich
      funkcje;
  d) skutki niedoboru witamin i składników mineralnych.
  3. Współczesna klasyfikacja organizmów, zasady systemu klasyfikacji,
     podstawowe jednostki systematyczne, podwójne nazewnictwo.
  4. Wirusy jako bezkomórkowe formy życia.
  5. Charakterystyka pięciu królestw organizmów: bakterii, protistów, grzybów,
     roślin( mszaki, paprotniki, rośliny nagonasienne i rośliny okrytonasienne)
     i zwierząt( gąbki, parzydełkowce, płazińce, nicinie, pierścienice, stawonogi,
     mięczaki, ryby, płazy, gady, ptaki i ssaki).
  6. Budowa, czynności życiowe, oraz kontrola i regulacja tych czynności u różnych grup
      organizmów (odżywianie, oddychanie, wydalanie, osmoregulacja, rozmnażanie,
      wykonywanie ruchów).
  7. Sposoby pełnienia tych samych funkcji życiowych u różnych grup
     organizmów.
  8. Przystosowania organizmów w budowie i przeprowadzanych czynnościach do
     warunków środowiska.
   9. Warunki i przebieg procesów fotosyntezy i oddychania.
  10. Wpływ czynników środowiskowych na proces fotosyntezy.


CZŁOWIEK – ANATOMIA , FIZJOLOGIA I HIGIENA.

  1. Pochodzenie człowieka. Stanowisko człowieka w przyrodzie.
  2. Budowa i funkcje życiowe człowieka:
  a) budowa i rola tkanek budujących organizm człowieka;
  b) narządy i układy narządów człowieka, ich budowa i pełnione przez nie funkcje;
  c) integracja działania organizmu człowieka.
  3. Etapy rozwoju biologicznego i psychicznego człowieka.
  4. Zdrowie człowieka a środowisko:
  a) choroby społeczne, cywilizacyjne i zakaźne;
  b) czynniki wywołujące choroby;
  c) znaczenie profilaktyki w zachowaniu zdrowia (zdrowy styl życia, żywność i żywienie,
      aktywność ruchowa, wypoczynek bierny i czynny, higiena pracy umysłowej i snu,
      alkohol, tytoń i narkotyki – ich wpływ na nasze zdrowie).
  5. Zasady udzielania pierwszej pomocy przedmedycznej.

DZIEDZICZENIE I ZMIENNOŚĆ ORGANIZMÓW ŻYWYCH.
                                                                                      30
  1. Dziedziczność i zmienność genetyczna.
  2. DNA – magazyn informacji genetycznej , replikacja kwasu DNA.
  3. Kod genetyczny.
  4. Chromosom jako miejsce występowania genów.
  5. Podziały komórkowe – mitoza i mejoza.
  6. Pierwsze prawo Mendla, szachownica genetyczna.
  7. Dziedziczenie cech sprzężonych z płcią.
  8. Dziedziczenie grup krwi u człowieka.
  9. Mutacje genowe i chromosomowe jako przyczyna chorób genetycznych.
  10. Choroby genetyczne.
  11. Biotechnologia – inżynieria genetyczna , przeprowadzanie procesów
      biotechnologicznych na skalę przemysłową.
  12. Zastosowanie genetyki w medycynie i hodowli.


EKOLOGIA, OCHRONA PRZYRODY I ŚRODOWISKA.

  1. Gatunek, populacja, cechy populacji.
  2. Zakres tolerancji ekologicznej. Rośliny wskaźnikowe zanieczyszczeń wody,
      powietrza i gleby.
  3. Wzajemne stosunki miedzy populacjami w biocenozie.
  4. Charakterystyka biocenozy lasu, łąki i stawu. Łańcuch i poziom troficzny.
      Równowaga biocenotyczna.
  5. Struktura i funkcjonowanie ekosystemu.
  6. Wykorzystanie wiedzy z zakresu ekologii w różnych dziedzinach życia człowieka.
  7. Pozytywne i negatywne przejawy ingerencji człowieka w środowisku przyrodniczym i
      ich konsekwencje.
  8. Zanieczyszczenia atmosfery, hydrosfery i litosfery (źródła, skutki, sposoby
      zmniejszania zanieczyszczeń, wpływ na zdrowie człowieka).
  9. Źródła skażenia środowiska przyrodniczego najbliższego otoczenia, ochrona
      środowiska.
  10. Podstawowe formy ochrony przyrody:
      a) ochrona gatunkowa roślin i zwierząt;
      b) parki narodowe – definicja parku, jego cele i zadania, liczba parków
        narodowych w Polsce, charakterystyka parków województwa
        podkarpackiego);
      c) parki krajobrazowe, rezerwaty, pomniki przyrody województwa
        podkarpackiego.

UMIEJĘTNOŚCI.

  1. Poprawne posługiwanie się terminologią biologiczną.
  2. Analizowanie danych przedstawionych na wykresach, schematach, diagramach,
     wnioskowanie.
  3. Wykorzystanie wiedzy biologicznej do rozwiązywania zadań problemowych.
  4. Planowanie, dokumentowanie prostych doświadczeń biologicznych, określanie
     warunków doświadczenia, formułowanie wniosków.
  5. Opisywanie, porządkowanie i rozpoznawanie organizmów.
  6. Wyjaśnienie zjawisk i procesów biologicznych zachodzących w organizmach
     i w środowisku.


                                                                                   31
  7. Interpretowanie zależności między budową i funkcją układów i narządów u
      organizmów żywych.
  8. Interpretowanie zależności między środowiskiem życia organizmów a ich budową i
      funkcjonowaniem.
  9. Wyjaśnienie procesu fotosyntezy i zależności tego procesu od czynników
      wewnętrznych i zewnętrznych, powiązanie go z samożywnością roślin,
      umotywowanie znaczenia roślin jako producentów.
  10. Wyjaśnienie procesu oddychania tlenowego i fermentacji jako procesów
      dostarczających energię.
  11. Uzasadnienie potrzeby klasyfikacji organizmów.
  12. Podanie cech umożliwiających zakwalifikowanie organizmu do odpowiedniej grupy.
  13. Przedstawienie znaczenia różnych grup organizmów w środowisku i dla człowieka.
  14. Identyfikowanie na rysunku, schemacie lub na podstawie opisu tkanek czy organów
      roślinnych i zwierzęcych.
  15. Wskazywanie na schematach narządów ciała człowieka, rozpoznawanie tkanek
      budujących te narządy.
  16. Interpretowanie zależności między budową a funkcją narządów i układów
      organizmu ludzkiego.
  17. Opisywanie czynności życiowych ze wskazaniem elementów budowy ciała
      człowieka biorących w nich udział.
  18. Opisywanie etapów rozwoju człowieka od poczęcia do śmierci.
  19. Umiejętność umotywowania przyczyn chorób układów i narządów , wskazania
      związku między trybem życia , sposobem odżywiania , rodzajem pracy a
      zapadalnością na choroby tych układów.
  20. Uświadomienie znaczenia profilaktyki w zachowaniu zdrowia.
  21. Wskazywanie na przyczyny zmienności organizmów rozmnażających się płciowo.
  22. Opisanie zmian zachodzących w jądrze komórkowym i w komórce podczas mitozy i
      mejozy (z uwzględnieniem procesu crossing–over, powiązanie procesu mejozy z
      rozmnażaniem płciowym)
  12. Wyjaśnienie dziedziczenia cech na gruncie teorii Mendla.
  23. Rozwiązywanie zadań genetycznych.
  24. Wyjaśnienie mechanizmu dziedziczenia chorób , wykazywanie na podstawie
      krzyżówek alleli wystąpienia choroby dziedzicznej.
  25. Opis kierunków badań prowadzonych na materiale genetycznymi wskazanie
      zagrożeń, jakie mogą się pojawić.
  26. Wyjaśnienie praktycznego wykorzystania inżynierii genetycznej.
  27. Charakteryzowanie populacji, wzajemnych zależności między nimi.
  28. Wyjaśnienie przepływu energii i obiegu materii w ekosystemie.
  29. Dobieranie odpowiednich przykładów organizmów przy wyjaśnianiu pojęć
      i procesów zachodzących w ekosystemach lądowych wodnych.
  30. Wskazywanie na źródła zanieczyszczeń środowiska przyrodniczego , głównie w
      lokalnym terenie i proponowanie działań zapobiegających degradacji środowiska.
  31. Ocenianie zmian zachodzących w środowisku przyrodniczym w wyniku oddziaływań
      człowieka i ich wpływu na jego jakość.
  32. Wyjaśnianie związków miedzy naturalnymi składnikami środowiska, człowiekiem i
      jego działalnością.


LITERATURA:

  1. Podręczniki i zeszyty ćwiczeń dla klas I – III do biologii zatwierdzone przez MEN
     Wydawnictw NOWA ERA , WSiP i ŻAK.

                                                                                         32
   2. Podręczniki i zeszyty ćwiczeń dla klasy I do biologii zatwierdzone przez MEN
      Wydawnictw NOWA ERA , WSiP i OPERON ( REFORMA 2009 –NOWA PODSTAWA
      PROGRAMOWA)
   3. Atlas anatomiczny „Tajemnice ciała” wyd. NOWA ERA
   4. Zyta Sendecka, Elżbieta Szedzianis, Ewa Wierbiłowicz „BIOLOGIA.Vademecum.
      Egzamin gimnazjalny 2009” , wyd.OPERON
   5. Grzegorz Nalepa „Genetyka”, Wyd. Helion 2006 ( http://helion.pl ).
   6. strony www: Liga Ochrony Przyrody – parki narodowe, parki krajobrazowe,
      rezerwaty przyrody, ochrona gatunkowa roślin i zwierząt; www.mos.gov.pl.
   7. Robert Dzwonkowski „Atlas roślin, grzybów porostów chronionych” wyd. MAC
      EDUKACJA


Do konkursu biologicznego obowiązuje wyłącznie materiał zawarty w podanej literaturze.
Dotyczy to szczególnie gatunków chronionych, których znajomość musi opierać się na
rozporządzeniu Ministra Środowiska z 2004 r.




                                                                                         33
                KONKURS GEOGRAFICZNY - GIMNAZJUM
Uczestnicy konkursu powinni wykazać się wiadomościami i umiejętnościami zawartymi
w podstawie programowej kształcenia ogólnego dla gimnazjum z geografii oraz ścieżek
edukacyjnych: regionalnej i ekologicznej.
W czasie trwania konkursu uczestnicy winni być wyposażeni w przybory kreślarskie (linijka,
kątomierz, cyrkiel lub kroczek), kolorowe kredki lub długopisy oraz kalkulator.
Na I etapie konkursu każdy uczestnik powinien posiadać atlas geograficzny.


Wiadomości:

   Ziemia we Wszechświecie,
   ruchy Ziemi i ich następstwa,
   orientacja na Ziemi,
   dzieje geologiczne Ziemi,
   budowa wnętrza Ziemi,
   procesy endogeniczne i egzogeniczne,
   sfery powłoki ziemskiej,
   bogactwa naturalne,
   zróżnicowanie środowiska geograficznego kontynentów i oceanów, Polski,
    województwa podkarpackiego,
   relacje człowiek – środowisko,
   formy ochrony przyrody w Polsce,
   przykłady degradacji i ochrony środowiska przyrodniczego na świecie, w Polsce i w
    województwie podkarpackim,
   podział polityczny świata oraz administracyjny Polski,
   ludność i osadnictwo na świecie i w Polsce,
   gospodarowanie zasobami środowiska geograficznego,
   przemysł, rolnictwo i usługi na świecie i w Polsce,
   współczesne przemiany gospodarcze, społeczne i polityczne na świecie i w Polsce,
   potencjał ludnościowy i kulturowy Polski oraz województwa podkarpackiego,
   walory turystyczne świata, Polski, województwa podkarpackiego,
   Polska na tle Europy i świata,
   problemy integracyjne w Europie i na świecie,
   źródła konfliktów na świecie, ich przyczyny i próby rozwiązywania.

Umiejętności:

   wyznaczanie kierunków głównych i pośrednich,
   czytanie mapy poziomicowej,
   wyznaczanie linii grzbietowych i ciekowych,
   określanie wysokości względnych i bezwzględnych,
   obliczanie nachylenia terenu oraz spadku rzeki,
   wyznaczanie działów wodnych,
   wyznaczanie izolinii,
   analiza i interpretacja: treści map ogólnogeograficznych, tematycznych, turystycznych;
    wykresów, danych statystycznych,
   określanie położenia geograficznego,
   przeliczanie wymiarów liniowych i powierzchniowych z zastosowaniem skali,

                                                                                         34
   obliczanie wysokości górowania gwiazd nad horyzontem w dniach przesileń
    i równonocy,
   obliczanie rozciągłości południkowej i równoleżnikowej w stopniach i kilometrach,
   lokalizacja obiektów na mapie konturowej,
   ustalanie współrzędnych geograficznych w oparciu o wysokość górowania gwiazdy i
    czas miejscowy,
   obliczanie czasu strefowego i miejscowego (słonecznego),
   obliczanie temperatury powietrza i ciśnienia atmosferycznego na różnych
    wysokościach,
   sporządzanie i interpretacja klimatogramów,
   wyznaczanie kierunków wiatrów,
   interpretacja profili geologicznych,
   sporządzanie wykresów i diagramów,
   ustalanie gęstości zaludnienia, współczynnika przyrostu naturalnego, przyrostu
    rzeczywistego,
   obliczanie salda migracji i jego interpretacja,
   obliczanie wskaźnika urbanizacji,
   obliczanie salda obrotów w handlu zagranicznym,
   wykazywanie współzależności pomiędzy elementami środowiska naturalnego,
   dostrzeganie współzależności pomiędzy środowiskiem naturalnym a życiem
    i działalnością człowieka.

Literatura:

1. Podręczniki do geografii dla gimnazjum wydawnictw: Nowa Era (Ziemia nasza planeta,
   Geografia regionalna świata, Geografia Polski), Wiking, WSiP, M. Rożak (Planeta)
2. Atlasy geograficzne świata i Polski wydawnictw: PPWK/Nowa Era, Demart, Wiking
3. Materiały związane z regionem Podkarpacia, zawarte na stronie internetowej
   http://www.si.podkarpackie.pl
4. Flis J., Słownik szkolny – terminy geograficzne, WSiP, Warszawa.
Świat w liczbach 2007/2008, WSiP, Warszawa 2008 r.




                                                                                  35
               KONKURS POLONISTYCZNY - GIMNAZJUM
                                                                       Motyw przewodni:

                                               Trzeba wiedzieć, z czego się wyrasta


   Uczestnicy przystępujący do konkursu powinni posiadać wysokie kompetencje
czytelnicze, umiejętność wnikliwej interpretacji utworów, a także umiejętność
samodzielnego wnioskowania i poprawnego wypowiadania się w różnych formach.
Zadania konkursowe sprawdzają wybiórczo zagadnienia z zakresu wiedzy i umiejętności
objęte zapisami PP z języka polskiego, standardów wymagań oraz treści poszerzające
zakres ww zagadnień, ze szczególnym uwzględnieniem następujących kompetencji
uczniów:
    Czytanie ze zrozumieniem różnych tekstów kultury (w tym także takich, które nie są
     lekturami konkursowymi lub ich fragmentami) na poziomie dosłownym,
     metaforycznym i symbolicznym.
    Analizowanie i interpretowanie różnych tekstów kultury z wykorzystaniem pojęć
     służących do opisu dzieła wskazanych w PP do języka polskiego oraz wynikających
     ze specyfiki omawianych tekstów.
    Definiowanie pojęć służących opisowi dzieła literackiego, malarskiego                i
     filmowego, wyszukiwanie i określanie funkcji środków artystycznego wyrazu
     typowych dla analizowanych tekstów.
    Porównywanie tworzywa literatury i innych dzieł sztuki, np.: filmu, obrazu.
    Interpretowanie funkcjonujących w kulturze motywów, postaci, symboli przy użyciu
     pojęć z dziedziny filmu, teorii literatury.
    Przywoływanie oraz czytanie tekstów w różnych kontekstach, np.: historycznym,
     biograficznym, filozoficznym, plastycznym i wypowiadanie się na ich temat.
    Komentowanie właściwości poznanych utworów literackich i tekstów kultury
     wskazujące na dojrzałość i krytycyzm w formułowaniu sądów.
    Dokonywanie oceny czytanych utworów w świetle własnych wartości, dostrzeganie
     uniwersalności znaczeń, doświadczeń, przemyśleń.
    Argumentowanie, uzasadnianie i wnioskowanie.
    Formułowanie wypowiedzi w zależności od adresata, roli i celu, inspirowanych
     rysunkiem, cytatem, itp.
    Budowanie własnych tekstów poprawnych pod względem językowym, stylistycznym
     i ortograficznym w następujących formach: opis, opowiadanie, charakterystyka,
     sprawozdanie, rozprawka, recenzja, notatka, biogram, plan, wywiad, ogłoszenie,
     zaproszenie, dedykacja, podanie, list, pamiętnik, informacja prasowa, artykuł, esej.
    Samodzielna analiza i interpretacja utworu literackiego ( w tym także takiego, który
     nie jest tekstem konkursowym) lub jego fragmentu oraz analiza porównawcza
     tekstów.
    Stosowanie pojęć z poetyki w samodzielnej analizie utworów literackich.

    Dokonywanie celowych operacji na tekście: streszczanie, rozwijanie,
     przekształcanie stylistyczne (zjawisko stylizacji językowej); pojęcie gwary, dialektu,
     funkcje wypowiedzi, perswazja.
    Sprawne posługiwanie się wiedzą o języku w typowych ćwiczeniach gramatycznych
     i redakcyjnych ze szczególnym uwzględnieniem fleksji, składni i słowotwórstwa,
     fonetyki oraz norm ortograficznych i interpunkcyjnych.
    Znajomość wyrażeń i zwrotów frazeologicznych związanych z tematyką konkursu.

                                                                                        36
    Formułowanie problemów, podawanie sposobów ich rozwiązywania, wypowiadanie
     się na temat sytuacji problemowej przedstawionej w tekstach kultury.
    Dostrzeganie charakterystycznych cech stylów językowych.
    Sprawne posługiwanie się terminologią językoznawczą zgodnie z zapisem PP, a
     także wyrażeniami i zwrotami frazeologicznymi, synonimami stylistycznymi,
     eufemizmami, parafrazami.

ETAP I
Lektura:
   1. A. Mickiewicz, Pan Tadeusz, wyd. dowolne.
   2. M. Musierowicz, Kwiat kalafiora, wyd. dowolne.
   3. Własna antologia składająca się z co najmniej 10 tekstów poetyckich pod hasłem
      „Wędrówki poetów po ziemi ojczystej” .


ETAP II i III
Lektura:
   1. K. K. Baczyński, dowolny wybór wierszy, w tym, m.in. Byłeś jak wielkie, stare
      drzewo; Pokolenie; Rodzicom.
   2. J. Baran, Dolina ludzi spokojnych [w] Wyprawa po złote runo. Wybór wierszy z lat
      1968 – 2002 dokonany przez Annę Dymną i poprzedzony jej słowem wstępnym,
      Wydawnictwo Edukacyjne Kraków 2003.

   3. A.de Saint Exupery, Ziemia, planeta ludzi, wyd.dowlone.
   4. J. Gaarder, Świat Zofii, wyd. dowolne.
   5. W. Gombrowicz, Ferdydurke [ tu: fragmenty powieści prezentujące dom Młodziaków
      oraz dom ziemiański rodziny Hurleckich lub całość ].

   6. Z. Herbert, Barbarzyńca w ogrodzie, wyd. dowolne.
   7. Z. Herbert, dowolny wybór wierszy, w tym, m.in. Tren Fortynbrasa; Ze szczytu
      schodów; Nike, która się waha; Apollo i Marsjasz; Guziki, Stary Prometeusz.
   8. D. Terakowska, Tam gdzie spadają anioły, wyd.dowolne.

   9. J. Tischner, Historia filozofii po góralsku, wyd. dowolne.




                                                                                         37
                   KONKURS CHEMICZNY - GIMNAZJUM
                              Etap szkolny i rejonowy
1. Znajomość, rozumienie zagadnień:
   a) budowa atomu, izotopy, promieniotwórczość naturalna,
   b) masa atomu, masa cząsteczki, masa atomowa, masa cząsteczkowa,
   c) wartościowość, wiązania chemiczne: kowalencyjne, kowalencyjne spolaryzowane,
      jonowe,
   d) prawo stałości składu, prawo zachowania masy,
   e) mieszaniny, sposoby rozdzielania składników,
   f) typy reakcji chemicznych, reakcje egzoenergetyczne i endoenergetyczne, reakcje
      utleniania i redukcji,
   g) środowisko naturalne – powietrze, wody, skorupa ziemska,
   h) roztwory, rozpuszczalność, stężenie procentowe roztworu, odczyn, pH roztworu,
   i) właściwości, otrzymywanie, znaczenie najważniejszych tlenków, wodorotlenków,
      kwasów, soli,
   j) reakcje przebiegające w roztworach wodnych (cząsteczkowe, jonowe i jonowe
      skrócone),
   k) właściwości fizyczne, chemiczne, najważniejsze związki wybranych pierwiastków
      (sód, potas, magnez, wapń, glin, cynk, żelazo, miedź, argon, wodór, tlen, azot, chlor,
      węgiel, krzem, fosfor, siarka),
   l) zasoby mineralne Ziemi,
   m) zagrożenie spowodowane niewłaściwym wykorzystaniem różnych związków
      nieorganicznych,
   n) surowce energetyczne (węgle kopalne, gaz ziemny, ropa naftowa),
   o) odmiany alotropowe węgla,
   p) wzory sumaryczne, strukturalne, półstrukturalne (grupowe) węglowodorów (alkanów,
      alkenów, alkinów),
   q) właściwości węglowodorów (w tym reakcje addycji),
   r) reakcje polimeryzacji alkenów i ich pochodnych,
   s) wzory, nazwy, otrzymywanie i właściwości alkoholi,
   t) zastosowanie węglowodorów, alkoholi,
   u) zagrożenia powodowane niewłaściwym wykorzystaniem węglowodorów i alkoholi.

2. Najważniejsze umiejętności:
   a) odczytywanie i stosowanie informacji zawartych w układzie okresowym, tabeli
      rozpuszczalności, innych tabelach, wykresach, schematach,
   b) poprawny zapis wzorów chemicznych, równań reakcji,
   c) konstruowanie schematów, rysunków, wykresów,
   d) opisywanie efektów energetycznych przemian,
   e) planowanie typowych eksperymentów chemicznych, opisywanie spostrzeżeń,
      formułowanie wniosków,
   f) przewidywanie, czy zachodzą reakcje chemiczne pomiędzy wybranymi
      substancjami chemicznymi,
   g) przewidywanie sposobów identyfikacji pierwiastków (np. O2, H2, Cl2), tlenków (np.
      SO2, CO2), wodorotlenków, kwasów, soli,
   h) wykorzystanie reakcji jonowych do identyfikacji jonów,
   i) planowanie sposobów rozróżnienia substancji chemicznych,
   j) wyjaśnianie zależności między budową cząsteczek, a właściwościami substancji,
   k) przewidywanie, czy dany związek należy do konkretnego szeregu homologicznego,
   l) znajomość sposobów identyfikacji węglowodorów, alkoholi,

                                                                                         38
     m) projektowanie doświadczeń pozwalających rozróżnić podane związki,
     n) przewidywanie właściwości fizycznych związków organicznych na podstawie
        znajomości liczby atomów węgla,
     o) wykonywanie obliczeń chemicznych związanych z:
        -      liczbą cząstek elementarnych w atomie,
        -      masą atomu, cząsteczki, masą atomową, cząsteczkową,
        -      prawem stałości składu, prawem zachowania masy,
        -      składem związków chemicznych i mieszanin,
        -      stechiometrią równań reakcji,
        -      stężeniem procentowym roztworów, rozpuszczalnością ciał stałych, gazów w
           wodzie,
        -      zamianą jednostek
           - stechiometrią równań reakcji dotyczących węglowodorów i alkoholi,
           - molem i masą molową.

Uwaga!!! Wymagania zapisane pogrubioną kursywą dotyczą etapu rejonowego.

                                 Etap wojewódzki
Wymagania dotyczące etapu rejonowego, zagadnienia dotyczące reszty związków
organicznych oraz objętości molowej gazów.

1. Znajomość, rozumienie zagadnień:
a) wzory, nazwy, właściwości kwasów, estrów, cukrów, białek,
b) zastosowanie kwasów (w tym mydeł), estrów (w tym tłuszczów), cukrów, białek,
c) zagrożenia powodowane niewłaściwym wykorzystaniem powyższych rodzajów
   związków organicznych,
d) znaczenie tłuszczów, cukrów, białek dla organizmu człowieka, zasady racjonalnego
   odżywiania się.

2. Najważniejsze umiejętności:
        a) planowanie eksperymentów dotyczących identyfikacji i rozróżnianiu
           substancji organicznych, opisywanie spostrzeżeń, formułowanie wniosków,
        b) znajomość sposobów otrzymywania wybranych substancji, np. soli kwasów
           organicznych, estrów,
        c) przewidywanie właściwości chemicznych substancji na podstawie znajomości
           grupy funkcyjnej obecnej we wzorze związku,
        d) wykonywanie obliczeń chemicznych związanych z:

              stechiometrią równań reakcji dotyczących różnych związków organicznych,
              objętością molową gazów.
              stężeniem molowym roztworów



                     LITERATURA PODSTAWOWA I POMOCNICZA

Podręczniki, zeszyty ćwiczeń, zbiory testów i zadań, książki pomocnicze dopuszczone
przez MEN dla uczniów gimnazjów, m. in.:

1. Teresa Kulawik, Maria Litwin, Szarota Styka–Wlazło: ,,Zbiór dla gimnazjum. Chemia w
   zadaniach i przykładach”, Warszawa, Nowa Era 2008;

                                                                                      39
2. M. Koszmider, J. Sygniewicz: „Chemia. Zbiór zadań” Warszawa, WSiP 2002;
3. Gabriela Ciszak, Renata Mikołajczyk: „Zbiór zadań z chemii dla uczniów gimnazjum 1-
   3”, Warszawa, Nowa Era 2005;
1. Józef Głowacki, Tomasz Szrama: ,,Zbiór zadań z chemii dla gimnazjum”, Warszawa,
   WSiP 2003;
2. Maria Koszmider: ,,Zbiór zadań podstawowych”, Warszawa, Oficyna Edukacyjna
   Krzysztof Pazdro 1999;
3. Krzysztof Pazdro, Maria Koszmider: „Zadania od łatwych do trudnych”, Warszawa,
   Oficyna Edukacyjna Krzysztof Pazdro 1999;
4. Jadwiga Sobczak, Krzysztof M. Pazdro, Zofia Dobkowska ,,Chemia – Słownik szkolny”,
   Warszawa, WSiP 1993.




                                                                                    40
                      KONKURS FIZYCZNY - GIMNAZJUM
      Zestawy zadań konkursowych zawierać będą opisowe zadania doświadczalne,
zadania problemowe wymagające testowania hipotez, testy rozumowania naukowego,
zadania obliczeniowe i graficzne. Polecenia występujące w zadaniach to: zapisz, opisz,
wyjaśnij, uzasadnij, podaj wniosek, oblicz, wskaż, wymień, przyporządkuj, oszacuj,
sprawdź, oceń, uzupełnij, narysuj itp.. Szczególną uwagę należy zwrócić na:
    - stosowanie praw i zasad fizyki do opisu, wyjaśniana oraz przewidywania przebiegu
        zjawisk i procesów
    - znajomość praktycznych zastosowań fizyki
    - umiejętność analizowania i sporządzania wykresów oraz schematów
    - umiejętność wnioskowania na podstawie zależności podanych wzorem lub
        wykresem
    - umiejętność oszacowania błędów pomiarowych

       Zadania otwarte będą miały strukturę złożoną (składać się będą z kilku
podpunktów). W zestawach znajdą się także zadania testowe o różnym stopniu trudności
(za 1, 2 i 3 punkty).


WIADOMOŚCI:

   zjawiska, pojęcia i wielkości związane z ruchem (układ odniesienia, tor, droga
    i przemieszczenie, szybkość chwilowa, prędkość chwilowa), względność ruchu,
   ruch jednostajny prostoliniowy (wykresy zależności drogi i szybkości od czasu oraz
    wzory na szybkość i drogę)
   prędkość względna, prędkość średnia i szybkość średnia - znajomość odpowiednich
    wzorów
   ruch jednostajnie zmienny z prędkością początkową, wykresy zależności
    przyspieszenia, szybkości i drogi od czasu
   stosunek dróg przebytych po upływie i w kolejnych sekundach ruchu
   siła tarcia, tarcie statyczne i tarcie kinetyczne, współczynniki tarcia
   siła oporu powietrza, spadanie ciał w powietrzu, szybkość graniczna
   ruch jednostajny po okręgu, prędkość liniowa, okres obiegu, częstotliwość, siła
                                2π  r         mv 2      1
    dośrodkowa, (wzory: v =             ,F=         ,f=    i jednostki)
                                   T            r        T
   gęstość substancji, ciśnienie atmosferyczne i hydrostatyczne, warunek równowagi
    cieczy w naczyniach połączonych, zastosowania prawa Pascala
   siła wyporu, prawo Archimedesa, warunki pływania ciał, zastosowania prawa
    Archimedesa
                                                                        F
   zasady dynamiki Newtona, II zasada dynamiki w postaci a =             i w postaci uogólnionej
                                                                        m
          p
    F=       , układy inercjalne i nieinercjalne, siła bezwładności
          t
   praca mechaniczna i moc, związek mocy mechanicznej z prędkością (P = F. v)
   zasada zachowania energii mechanicznej
   pęd i zasada zachowania pędu na przykładzie zjawiska odrzutu i zderzeń
   przemiany energetyczne z uwzględnieniem zmian energii wewnętrznej
   sprawność maszyn i urządzeń
   maszyny proste (w małym zakresie: dźwignie, bloczki i równia pochyła)
   bilans cieplny, znajomość wzoru Q = c .m. T
                                                                                              41
   zmiany stanów skupienia, ciepło przemiany, wykresy zależności T(t), Q(t), T(Q)
   prawo powszechnego ciążenia, wzór na siłę grawitacji, przeciążenie, niedociążenie i
    nieważkość
   odległości w astronomii: jednostka astronomiczna, rok świetlny, parsek;
   I i II prędkość kosmiczna
   Układ Słoneczny, obiekty w kosmosie: (planety, komety, meteoryty, meteory,
    planetoidy)
                                                              kx2
   energia potencjalna sprężystości, znajomość wzoru Es =
                                                               2
   wykres zależności wychylenia od czasu w ruchu drgającym, wzory na okres drgań
    wahadła matematycznego i sprężynowego, rezonans mechaniczny
   zjawiska falowe, akustyka – echo, pogłos, rezonans akustyczny, infradźwięki,
    ultradźwięki, hałas, natężenie dźwięku; warunki wystąpienia dyfrakcji fali, interferencja,
    znajomość wzoru v =  f
   I i II prawo Kirchhoffa (II - w wersji uproszczonej), prawo Ohma dla odcinka obwodu,
    materiałowe prawo Ohma, praca i moc prądu elektrycznego, przemiany energii
    elektrycznej w inne rodzaje energii np. w cieplną, mechaniczną
   związek mocy z oporem i z napięciem lub natężeniem
   szeregowe, równoległe i mieszane łączenie oporów, znajomość wzorów na opór
    zastępczy
   zależność oporu elektrycznego od temperatury
   siła elektrodynamiczna i jej cechy, wzór na siłę
   wektor B indukcji magnetycznej wraz z jednostką
   prąd indukcyjny i sposoby jego wzbudzania, reguła Lenza
   zasada działania transformatora, zastosowania, przekładnia
   sposoby elektryzowania ciał, zasada zachowania ładunku elektrycznego
   prawo Coulomba, wzór uproszczony zawierający stały współczynnik „k”
   prawa odbicia i załamania światła, współczynnik załamania, prędkość światła w różnych
    ośrodkach przezroczystych
   równania zwierciadła i soczewki, zdolność zbierająca soczewki, dioptria, powiększenie,
    cechy obrazów otrzymywanych za pomocą zwierciadeł i soczewek,
   budowa jądra atomowego, nukleony, podstawowe nazwy i oznaczenia (liczby A, Z, N,
    symbole jąder atomowych)
   cząstki elementarne (kwarki)
   reakcje jądrowe (rozszczepienia i syntezy)
   ewolucja gwiazd, Wielki Wybuch, prawo Hubble’a
   niepewność pomiaru prostego oraz niepewność pomiaru złożonego (suma, różnica,
    iloczyn oraz iloraz dwóch wielkości fizycznych, metoda najmniej korzystnego
    przypadku)




UMIEJĘTNOŚCI:

   obliczanie przemieszczenia, wartości sił wypadkowych i prędkości z wykorzystaniem
    działań na wektorach i twierdzenia Pitagorasa
   zamiana jednostek z większych na mniejsze i odwrotnie
   porównywanie szybkości wyrażonych w różnych jednostkach

                                                                                           42
   odczytywanie wielkości z wykresów, korzystanie ze wzorów geometrycznych oraz
    algebraicznych do obliczeń drogi i szybkości
   rozróżnianie pojęcia szybkości od prędkości
   obliczanie wartości prędkości względnej poruszających się obiektów
   wykorzystanie wykresów zależności s(t), v(t), a(t) do obliczeń różnych innych wielkości
    fizycznych (np. siły, pędu, energii kinetycznej)
   obliczanie dróg przebytych po upływie i w czasie kolejnych sekund z wykorzystaniem
    wykresu v(t) albo ze znajomości stosunków tych dróg (zależności Galileusza)
   układanie równań odpowiednich do opisu danego ruchu
   sporządzanie wykresów zależności pewnej wielkości kinematycznej od czasu (np. s(t))
    na podstawie znajomości wykresów innych wielkości kinematycznych (np. v(t))
   obliczanie gęstości lub wysokości słupa cieczy z warunku równowagi cieczy
    w naczyniach połączonych
   obliczenia wartości sił i pól powierzchni tłoków prasy hydraulicznej
   rozwiązywanie zadań dotyczących warunków pływania ciał (szczególnie w sytuacji ciał
    pływających - częściowo zanurzonych)
   obliczanie pracy z uwzględnieniem wzoru na siłę tarcia
   praca w sytuacji, gdy siła działa skośnie do przesunięcia
                                                                                 0 F
   obliczanie pracy siły zależnej liniowo od przemieszczenia (ze średniej FSr =       lub z
                                                                                  2
    wykresu F(r))
   analiza zderzeń sprężystych i niesprężystych (w prostych przypadkach), obliczanie
    wartości pędów, szybkości i mas ciał zderzających się
   rozwiązywanie zadań z wykorzystaniem zasady zachowania energii mechanicznej
   układanie bilansu cieplnego do opisanych w zadaniu przemian energetycznych,
   obliczanie energii mechanicznej wystarczającej do dokonania się przemiany
    cieplnej (np. stopienia danej masy ciała)
   przyporządkowanie wartości ciepła właściwego i ciepła przemiany odpowiednim
    substancjom
   odróżnianie przewodników ciepła i izolatorów
   wskazywanie sposobów przekazywania ciepła (przewodnictwo, konwekcja
    i promieniowanie) w podanych przykładach
   wyjaśnianie zjawisk, przewidywanie ich dalszego przebiegu na podstawie praw i zasad
    fizycznych
   umiejętność linearyzacji zależności fizycznych, odczytywanie z wykresu funkcji liniowej
    wartości współczynników a i b
   określanie zmiany energii sprężystości na podstawie zmian wydłużenia –x
   rozwiązywanie zadań ilościowych i jakościowych z zakresu ruchu drgającego i falowego
   rozwiązywanie ilościowych i jakościowych problemów z elektrostatyki, związanych ze
    sposobem elektryzowania ciał, z prawem Coulomba i zasadą zachowania ładunku
   rozwiązywanie zadań obliczeniowych i problemowych z prądu elektrycznego (prawo
    Ohma, I i II prawo Kirchhoffa, obliczanie natężeń, napięć, oporu zastępczego, mocy i
    pracy prądu elektrycznego)
   określanie zwrotu siły elektrodynamicznej i dokonywanie obliczeń jednej wielkości przy
    znanych pozostałych ze wzoru F = B . I . l
   obliczanie napięć i natężeń na uzwojeniach transformatora z wykorzystaniem wzorów
    na równość mocy prądu idealnego transformatora i przekładni, zamiana energii
    elektrycznej w cieplną
   konstrukcje obrazów w zwierciadłach sferycznych wklęsłych i w soczewkach,
    rozwiązywanie zadań z wykorzystaniem odpowiednich wzorów na powiększenie,
    ogniskową lub zdolność skupiającą
                                                                                         43
   zapisywanie i uzupełnianie równań reakcji jądrowych
   oszacowanie przybliżonej masy jądra zbudowanego z Z protonów i N neutronów
    (w jednostkach masy atomowej), obliczanie ładunku elektrycznego jądra atomowego
   rozwiązywanie zadań ilościowych na zastosowanie czasu połowicznego zaniku (okresu
    półrozpadu)
   oszacowanie niepewności pomiaru metodą najmniej korzystnego przypadku

Literatura:

1. R. Subieta „Zbiór zadań z fizyki dla gimnazjum”, WSiP Wa-wa 1999 i 2006.
2. M. Chyla, K. Chyla, „Zbiór prostych zadań z fizyki dla uczniów gimnazjum” Wyd. DEBIT
   Bielsko-Biała 2000.
3. E. Kurek, U. Ilczuk, „Konkursy z fizyki - wybór zadań”, WSiP, Wa-wa1993,
4. W. Kulpa, A. Trzeciak, „Zadania i projekty badawcze z fizyki dla gimnazjum”, ŻAK
   Wydawnictwo Edukacyjne, W-wa – wydanie II 2005
5. A. Kurowski, J. Niemiec, „Fizyka w prostych zadaniach – zbiór zadań dla gimnazjum”
   ZamKor Kraków 2005.

Dodatkowo:
Bieżące informacje o ważnych odkryciach w dziedzinie fizyki i astronomii.
Zadania z konkursów z poprzednich lat.




                                                                                    44
                    KONKURS HISTORYCZNY - GIMNAZJUM

     Demokracja: geneza – rozwój – współczesność. Wybrane zagadnienia z
                    historii starożytnej oraz dziejów I, II i III Rzeczypospolitej

Problematyka i wymagania konkursu obejmują i poszerzają treści podstawy programowej z historii.

 Cele i umiejętności:

    1. Popularyzowanie wiedzy historycznej - zachęcanie do poznawania przeszłości własnej
       Ojczyzny.
    2. Ukształtowanie postaw: patriotyzmu, tolerancji, poszanowania dla innych narodów;
       promowanie wartości demokratycznych i społeczeństwa obywatelskiego.
    3. Ukształtowanie u uczniów umiejętności posługiwania się zdobytą wiedzą historyczną do
       rozumienia problemów współczesnego świata.
    4. Wyłanianie i promowanie młodzieży o ponadprzeciętnej wiedzy i umiejętnościach.
       Przygotowanie uczniów do podjęcia nauki w szkołach ponadgimnazjalnych.
    5. Przyporządkowywanie przez ucznia faktów, idei, postaci procesów historycznych
       odpowiednim czasom i miejscom oraz dostrzeganie zależności pomiędzy nimi.
    6. Ujmowanie treści historycznych w związkach przyczynowo-skutkowych. Wiązanie faktów z
       dziejów powszechnych z dziejami narodu polskiego.
    7. Wykorzystywanie źródeł historycznych do interpretacji faktów i ich oceny (mapy, diagramy,
       obrazy i dzieła sztuki). Posługiwanie się mapami do umieszczania faktów w czasie i
       przestrzeni.

 Treści:

    1. Etap I szkolny
        Uc znia obow ią zują na I etapie s zkolnym wiadomości z tr zech wymienionych
 poni żej zagadnień – okresów hist oryc znych (p.2 – a, b, c). Podstawę stanowią:
 program nauc zania / podręc zniki obowią zujące pr zed wprowadzeniem reformy.


    2. Zagadnienia ogólne obowiązujące do etapu I, II i III:
    – a.) Starożytna Grecja i Rzym
    – b.) Rzeczpospolita w XV-XVIII w.
    – c.) Naród polski w okresie zaborów 1795-1918


    3. Zagadnienia ogólne dodatkowe do etapu III:
    – d.) II Rzeczpospolita (1918-1939)
    – e.) Polskie Państwo Podziemne i Rząd RP na uchodźstwie w okresie II wojny światowej
    – f.) Upadek PRL i narodziny III RP (od powstania Solidarności do przystąpienia Polski do UE)

        Na etapie II i III ucznia obowiązują wiadomości nie tylko na poziomie

 podstawowym           –    program       nauczania         /   podręczniki        do     gimnazjum


                                                                                                    45
obowiązujące         przed     wprowadzeniem            reformy       –    ale    także     zagadnienia

dodatkowe podane poniżej.

Zagadnienia wiodące zarówno do II jak i III etapu :

(wymagana znacznie szersza wiedza m.in. w oparciu o lektury)
     ■ Ateny             (m.in. geneza demokracji, demokracja, społeczeństwo i kultura w czasach
Peryklesa,)
     ■ Sparta (Lacedemon)
                (m.in. geneza oligarchii, charakterystyka ustroju społeczno- politycznego, wychowanie)
     ■ Narodziny i upadek Republiki Rzymskiej (m. in. geneza i charakterystyka ustroju społeczno-
                                  politycznego, prawo, obywatelstwo rzymskie, przyczyny upadku Republiki)
     □ Rzeczpospolita Złotego Wieku ( XVI w.) (m.in. przywileje od koszyckiego z 1374 r. ,
                          charakterystyka demokracji szlacheckiej, rodzaje sejmów, sejmików, różnowiercy,
                          tolerancja religijna, gospodarka folwarczno-pańszczyźniana, kultura renesansowa)
     □ Rzeczpospolita w okresie Sejmu Wielkiego (m.in. stronnictwa polityczne i ich programy,
                                                                          charakterystyka Konstytucji 3 maja)
□   Koncepcje odbudowy państwa polskiego w programach ugrupowań politycznych - okres
rozbiorów
     Uc zeń pr zygot owuje zagadnienia wiodące w oparciu o zamies zc zoną poni że j
listę lektur. W pr zypadku gdy lektura nie została zaproponowana samod zielnie
pos zukuje dodatkow ych inf ormacji.
     Pytania dotyczące            zagadnień        wiodących będą             charakteryzować się

znacznie większym stopniem tr udności.

Zagadnienia wiodące dodatkowe do III etapu :
(wymagana znacznie szersza wiedza m.in. w oparciu o lektury)
     □ Narodziny II Rzeczpospolitej 1918-1922                  (m.in. walka zbrojna i polityczna o granice,
                                           kształtowanie ustroju politycznego, Konstytucja marcowa 1921 r.)
     □ Polskie Państwo Podziemne w okresie II wojny światowej
                              (m.in. formy walki z okupantem, partie polityczne i ich wizje przyszłej Polski)
     □   Narodziny III Rzeczypospolitej 1988-1990           ( m.in. Okrągły Stół, wybory czerwcowe,
                 powstanie rządu Mazowieckiego, ustąpienie Jaruzelskiego – wybór Wałęsy na prezydenta )
     □ Konstytucja RP z 1997 r.                (m.in. geneza Konstytucji RP i jej charakterystyka)

     □ Polska w NATO i UE              (m.in. geneza i znaczenie obecności Polski w NATO i UE )




                                                                                                              46
       Uczeń przygotowuje zagadnienia wiodące w oparciu o zamieszczoną poniżej listę

lektur. W przypadku gdy lektura nie została zaproponowana uczeń samodzielnie poszukuje

dodatkowych informacji.

       Pytania dotyczące zagadnień wiodących będą charakteryzować                    się znacznie

większym stopniem trudności.


Źródła wiedzy:        Lektury obowiązkowe zarówno na II jak i na III etapie:

 1. Encyklopedia szkolna. Historia, Wydawnictwo Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 2005.
 2. Straszak czy gilotyna. Ostracyzm i elity ateńskiej demokracji, „Mówią Wieki”, 2008, nr 5, s.36-
   41.
 3. Spartańskie wychowanie, „Mówią Wieki”, 2003, nr 3, s.19-23.
 4. Flaceliére Robert, Życie codzienne w Grecji za czasów Peryklesa, W-wa 1985, rozdz.:
   Ludność, s. 33-54, Dzieci. System wychowania, s. 79-106, Wymiar sprawiedliwości, Wojna, s.
   198-236.
 5. Jak wygrać wybory w Rzymie, „Mówią Wieki”, 2003, nr 5, s.18-23.
 6. Rzym - państwo naszych marzeń, „Mówią Wieki”, 2003, nr 6, s.8-12.
 7. Nic nowego… . Konstytucja Nihil novi…, „Mówią Wieki”, 2008, nr 3, s.31-35
 8. Ugoda sandomierska, „Mówią Wieki”, 2009, nr 6, s. 42-45.
 9. Rokosz przeciw królowi, „Mówią Wieki”, 2009, nr 6, s. 51-55.
 10.    W imię majestatu i wolności. Rzecz o konfederacji sandomierskiej, „Mówią Wieki”, 2009, nr
   6, s. 56-61.
 11.    Pierwsza Rzeczpospolita jako państwo wieloetniczne, „Mówią Wieki”, 2002, nr 8, s. 41-45.
 12.    Tumult toruński z 1724 roku, „Mówią Wieki”, 2006, nr 2, s. 42-46.
 13.    Łojek Jerzy, Ku naprawie Rzeczypospolitej. Konstytucja 3 maja, Warszawa 1988,
   rozdz. III –VI, Międzynarodowe położenie Rzeczypospolitej w czasie obrad Sejmu, Obrady
   Sejmu Czteroletniego, Dzień 3 maja 1791 roku, Treść Ustawy Rządowej, s. 51-112.


                  Lektury dodatkowe obowiązkowe na III etapie:
 1. Maciszewski Jarema, Szlachta polska i jej państwo, Warszawa 1986, rozdz.: VI-IX: W
   kręgu ideologów, O pełnię władzy, Pokój Rzeczypospolitej, Na rozdrożu, s. 114-208.
 2. Wyczański, Andrzej, Polska w Europie XVI stulecia, Poznań 1999, rozdz.: IV:
   Rzeczpospolita wśród państw europejskich, s. 101-158.
 3. Ajnenkiel Andrzej, Polskie konstytucje, Warszawa 1982, w rozdziale 1. Konstytucja 3 maja,
   podrozdz.: Sejm Wielki, Wokół dnia 3 maja, Ustawa Rządowa, s. 50-77; w rozdziale 8.
   Konstytucja marcowa, podrozdz.: Ustawa konstytucyjna, s. 250-277.

                                                                                                 47
4. Ajnenkiel Andrzej, Konstytucje Polski 1791-1997, Warszawa 2001, rozdziały 18-19:
  Konstytucja Rzeczypospolitej, Druga Konstytucja Kwietniowa, s. 372-403.
5. Kuroń Jacek, Żakowski Jacek, PRL dla początkujących, Wrocław 1995, od podrozdziału
  Znowu strajki, s. 260-282.
6. Chwalba Andrzej, III Rzeczypospolita. Raport specjalny, Kraków 2005, rozdz.: Przełom, s.
  9-30, Polska w NATO i w Unii Europejskiej, s. 223-256.
7. Solidarność wygrała, „Mówią Wieki”, 2005, nr 8, 10-14.
8. Polska w lustrze „Solidarności”, „Mówią Wieki”, 2006, nr 1, s. 10-14.




                                                                                          48
               KONKURS MATEMATYCZNY - GIMNAZJUM
Tematyka konkursu oparta będzie na aktualnych treściach matematycznych zawartych
w „Podstawie programowej kształcenia ogólnego dla gimnazjum”.

Szczególną uwagę należy zwrócić na wiadomości i umiejętności w zakresie:

-   działań na liczbach wymiernych,
-   obliczeń procentowych,
-   potęg o wykładnikach całkowitych,
-   własności pierwiastków,
-   przekształcania wyrażeń algebraicznych z zastosowaniem wzorów skróconego
    mnożenia,
-   równań i nierówności liniowych z jedną niewiadomą,
-   prostych równań i nierówności z wartością bezwzględną,
-   układów równań liniowych z dwiema niewiadomymi ( w tym interpretacja graficzna),
-   wielkości wprost proporcjonalnych i odwrotnie proporcjonalnych,
-   własności funkcji liniowej oraz funkcji nieliniowych,
-   własności wielokątów,
-   pola i obwodu wielokątów,
-   pola koła i długości okręgu,
-   kąta środkowego i kąta wpisanego,
-   okręgu wpisanego w trójkąt i opisanego na trójkącie,
-   symetrii osiowej i środkowej,
-   twierdzenia Pitagorasa i twierdzenia Talesa,
-   statystyki opisowej i podstaw rachunku prawdopodobieństwa,
-   figur podobnych,
-   prostopadłości i równoległości w przestrzeni,
-   graniastosłupów prostych, ostrosłupów i brył obrotowych (walec, stożek, kula),
-   obliczania pól powierzchni i objętości wielościanów oraz brył obrotowych,
-   odkrywania i dowodzenia twierdzeń arytmetycznych, algebraicznych i
    geometrycznych,
-   rozwiązywania zadań logicznych.

FORMA ZADAŃ

Arkusz konkursowy I i II etapu będzie zawierał różne typy zadań zamkniętych i
otwartych, a III etapu tylko zadania otwarte.

UWAGA:
- Uczniowie nie mogą korzystać z kalkulatorów.
- Na każdym etapie obowiązują podstawowe przybory geometryczne.

LITERATURA
-   Materiały zawarte na stronach internetowych wydawnictw, stowarzyszeń, towarzystw
    naukowych zajmujących się popularyzacją matematyki.
-   Czasopismo „Matematyka” oraz „Matematyka w szkole”.
-   Podręczniki szkolne, zestawy ćwiczeń, przewodniki metodyczne oraz inne materiały
    pomocnicze ogólnie dostępne, w tym szczególnie:
     Bobiński Z., Nodzyński P., Ustki M., Liga zadaniowa. Zbiór zadań dla uczniów
       zainteresowanych matematyką, Wydawnictwo „Aksjomat”, Toruń 2006;

                                                                                       49
     Zespół Redakcyjny: Bobiński Z., Jarek P., Nodzyński P., Świątek A., Uscki M.,
      Matematyka z wesołym Kangurem, Wydawnictwo „Aksjomat”, Toruń 2004;
     Bednarek W. , Konkurs matematyczny w gimnazjum. Przygotuj się sam! ,
      Wydawnictwo NOWIK. Opole 2007;
     Dworecka K., Kochanowski Z., Konkursy matematyczne. Wybór zadań, WSiP,
      Warszawa 1993;
     Jędrzejewicz P., Bukiety matematyczne dla gimnazjum. Zadania przygotowujące do
      konkursów, GWO, Gdańsk 2002;
     Janowicz J., Zbiór zadań konkursowych, GWO, Gdańsk 2005;
     Lodzińska E., Zbiór zadań konkursowych z matematyki dla gimnazjum.
      II wydanie rozszerzone, Wydawnictwo NOWIK, Opole 2005;
     Russell K, Carter P., Łamigłówki rysunkowe, GWO, Gdańsk 2002;
     Pawłowski H., Tomalczyk W., Zadania z matematyki dla olimpijczyków, Oficyna
      wydawnicza „Tutor”, Toruń 2001;
Narojczyk Z., Sterczewska J., Konkursy matematyczne dla gimnazjum, Wydawnictwo
„Aksjomat”, Toruń 2007.




                                                                                 50
         KONKURS JĘZYKA ANGIELSKIEGO - GIMNAZJUM
Celem konkursu jest umożliwienie uczniom sprawdzenia a także
doskonalenia swojej znajomości języka oraz popularyzacja języka
angielskiego i wiedzy o krajach anglojęzycznych wśród uczniów.

  Konkurs, będący pisemną formą sprawdzenia kompetencji językowej
uczniów obejmuje:

   zagadnienia leksykalno-gramatyczne
   umiejętności językowe (czytanie, pisanie, słuchanie)
   wiadomości o krajach obszaru nauczanego języka

przewidziane w podstawie programowej nauczania języka angielskiego dla III
etapu edukacyjnego – Gimnazjum.

Konkurs składa się z trzech etapów.

ETAP I

Zagadnienia leksykalne:

   Ja, moja rodzina i przyjaciele - przedstawianie się, rodzina, członkowie
    rodziny, relacje miedzy członkami rodziny, najbliższe otoczenie,
    przyjaciele
   Szkoła - przedmioty szkolne, rozkład zajęć, czynności szkolne, edukacja
   Dom - nazwy pomieszczeń, meble i sprzęty domowe, okolice miejsca
    zamieszkania
   Życie codzienne - czynności dnia codziennego, obowiązki domowe,
    czas (miesiące, dni tygodnia, pory dnia, roku), godziny, jedzenie i picie,
    nazwy posiłków i dań, naczynia kuchenne i sprzęt, przepisy kulinarne, w
    restauracji, kawiarni, barze, zakupy, nazwy sklepów i usług, pieniądze,
    ceny, dni szczególne i święta
   Człowiek - wygląd zewnętrzny, części ciała, ubrania (kolory, wzory,
    moda), cechy charakteru
   Zdrowie - choroby, dolegliwości, wypadki, zdrowy tryb życia, u lekarza
   Praca - nazwy zawodów, opis wykonywanej pracy
   Zainteresowania - sport, nazwy dyscyplin, gier, sprzęt sportowy,
    wydarzenia sportowe, czas wolny - rozrywka, muzyka, rodzaje muzyki,
    nazwy instrumentów, kino, telewizja, nazwy programów, gatunki
    filmowe, hobby
   Geografia i środowisko - nazwy kontynentów, części świata, państw,
    narodowości, kierunki, pogoda, świat roślin i zwierząt, problemy
    środowiskowe, ochrona środowiska, turystyka, wycieczki, wakacje,
    sprzęt wakacyjny, dworzec, lotnisko, hotel, schronisko, biura podróży
                                                                            51
   Historia - życie codzienne w przeszłości, ważne wydarzenia historyczne,
    biografie sławnych ludzi, odkrycia, wynalazki
   Liczebniki


Zagadnienia gramatyczne:

   Zdania oznajmujące, pytające, przeczące, rozkazujące:
    - Końcówki pytające – question tags
    - Zdania złożone zawierające zdania przydawkowe – relative clauses
    - Zdania złożone zawierające zdania okolicznikowe czasu – time
    clauses
    - Zdania warunkowe
    - So/neither/nor + czasownik posiłkowy + podmiot
    - „it” w funkcji podmiotu pozornego
   Strona bierna
   Mowa zależna
   Zdania z „wish”
   Czasy: Present Simple, Present Continuous, Present Perfect Simple,
    Past Simple, Past Continuous, Past Perfect, Future Simple
   Konstrukcja be going to
   Konstrukcja used to
   Konstrukcja there is/there are
   Odmiana czasowników to be, have/have got
   Odmiana czasowników nieregularnych
   Czasowniki modalne
   Tryb rozkazujący
   Rzeczowniki złożone
   Rzeczowniki policzalne i niepoliczalne
   Liczba pojedyncza i mnoga rzeczowników (regularna i nieregularna)
   Dopełniacz saksoński `s i s`
   Rodzajnik określony i nieokreślony
   Określniki some, any, no, much, many, a few, a little, too, enough
   Zaimki osobowe, dzierżawcze, wskazujące, zaimek one
   Stopniowanie przymiotnika (regularne i nieregularne)
   Tworzenie i stopniowanie przysłówków
   Przyimki miejsca, czasu, ruchu
   „ing” form po czasownikach, „ing” form jako podmiot
   Konstrukcje: verb+object+infinitive, verb+infinitive, verb+ ing form


Umiejętności:


                                                                         52
Na podstawie przeczytanego tekstu uczeń:
   Formułuje pytania
   Udziela odpowiedzi na pytania
   Dokonuje wyboru poprawnej odpowiedzi
   Znajduje szczegółowe informacje
   Ustala kolejność wydarzeń
   Wypełnia tabelę, diagram, tekst luk itp.
   Rozpoznaje i poprawia błędy leksykalne i gramatyczne

Ponadto uczeń uzupełnia luki cząstkowe lub całościowe, tworzy lub wybiera
formę leksykalną lub gramatyczną adekwatną do danej sytuacji językowej,
wskazuje, który wyraz nie pasuje do pozostałych oraz grupuje wyrazy w
odpowiednie kategorie.

ETAP II

W II etapie konkursu obowiązuje zakres wiadomości i umiejętności z etapu I,
a ponadto sprawdzane są:

   Podstawowe wiadomości historyczne, geograficzne i kulturowe o
    obszarze nauczanego języka

W zakresie umiejętności uczeń :

   Pisze zaproszenie, pocztówkę, ogłoszenie, instrukcję, krótką
    wiadomość, e-maila, opis, list
   Dostosowuje i poprawnie posługuje się odpowiednimi środkami
    językowymi w zależności od typu wypowiedzi (leksyka, gramatyka, styl)
   Wyraża zadowolenie, krytykę, prośbę, zezwolenie, przymus, akceptację,
    chęć umówienia się, zakaz, nakaz, polecenie, ostrzeżenie, upodobanie,
    preferencje, umiejętność, możliwość, własną opinię oraz inne
    podstawowe funkcje komunikacyjne za pomocą poznanego słownictwa,
    form oraz struktur językowych
   Posługuje się podstawowymi strukturami leksykalno-gramatycznymi w
    stopniu pozwalającym na dostosowanie ich do różnych typów zadań np.
    dokonywania transformacji zdań

ETAP III

W III etapie konkursu obowiązuje zakres wiadomości i umiejętności z etapu I i
II, a ponadto uczeń na podstawie wysłuchanego tekstu :
     Udziela odpowiedzi na pytania
     Dokonuje wyboru poprawnej odpowiedzi
     Wyszukuje konkretne informacje

                                                                           53
   Porządkuje kolejność zdarzeń
   Wypełnia tabelę, formularz, wpisuje brakujące wyrazy
   Porównuje usłyszane informacje z podaną fotografią, ilustracją lub
    tekstem i dopasowuje je

LITERATURA:

  1. Podręczniki do nauczania języka angielskiego dla gimnazjów,
      zatwierdzone i dopuszczone do użytku przez MEN
  2. Repetytoria tematyczno-leksykalne
  3. Gramatyki języka angielskiego.
  4. Repetytoria przygotowujące do egzaminu gimnazjalnego z języka
      angielskiego.
  5. Obrazkowe słowniki tematyczne.
  6. Przewodniki turystyczne.
Publikacje na temat Wielkiej Brytanii, USA oraz innych krajów obszaru
nauczanego języka.




                                                                    54
           KONKURS JĘZYKA NIEMIECKIEGO - GIMNAZJUM

Zagadnienia leksykalne:

   Informacje o sobie – przedstawianie się, ubranie, wygląd, cechy charakteru
   Rodzina – najbliższe otoczenie, obowiązki i prawa w rodzinie, wyrażanie sympatii i
    antypatii; święta i uroczystości; przyjmowanie gości;
   Mój dzień – obowiązki, czas wolny, zainteresowania i upodobania; rożne możliwości
    spędzania czasu wolnego, planowanie czasu wolnego; pogoda, wakacje, zachowanie
    się w typowych sytuacjach życia codziennego;
   Szkoła – plan lekcji, przybory szkolne, droga, nauczyciele; koledzy ze szkoły;
    wyrażanie opinii; relacjonowanie różnych wydarzeń szkolnych;
   Przyjaźń – przedstawianie siebie i innych; dane personalne; nawiązywanie kontaktów;
    opisywanie i porównywanie osób; wygląd i cechy charakteru;
   Dom – opis miejsca zamieszkania; okolice; wyposażenie i meble; określanie upodobań;
   Jedzenie i picie – produkty spożywcze i posiłki, nawyki żywieniowe; restauracja;
    zakupy; zapraszanie i reakcja na zaproszenie;
   Podróże – planowanie wyjazdów; opowiadanie o podróżach i wydarzeniach;
    lokalizowanie miejsc i ich opis; środki lokomocji; opis drogi;
   Kalendarz – data, rok, dni tygodnia, miesiące, pory roku, dni szczególne (np. urodziny,
    Dzień Matki), święta np. (Boże Narodzenie, Wielkanoc),
   Zdrowie – części ciała ludzkiego, samopoczucie, dolegliwości,
   Sport – dyscypliny sportowe, zdrowy tryb życia,
   Wiadomości o obszarze nauczanego języka – atrakcje turystyczne, znane postacie,
    organy państwa, ważne wydarzenia historyczne (proponowane strony internetowe:
    www.oesterreich.at, www.schweiz.ch; www.liechtenstein.li, www.deutschland.de,
    www.tatsachen-ueber-deutschland.de

Zagadnienia gramatyczne:

   Zdania oznajmujące, pytające, przeczące, rozkazujące,
   Szyk wyrazów: prosty, przestawny, szyk zdania podrzędnego,
   Zdania złożone współrzędnie ze spójnikami: aber, denn, oder, und, sondern, deshalb,
    sonst, trotzdem
   Zdania podrzędnie złożone ze spójnikami: dass, ob, weil, wenn, als, bevor, obwohl,
    damit (konstrukcja um…zu)
   Zdania przydawkowe
   Konstrukcje bezokolicznikowe z „zu” i bez „zu”
   Partykuły: ja, nein, doch,
   Strona czynna czasownika: Präsens, Imperfekt, Perfekt,
   Czasowniki posiłkowe: sein, haben, werden, zwrotne i roz- i nierozdzielnie złożone
    (czas teraźniejszy, Imperfekt i Perfekt),
   Czasowniki modalne: Präsens, Imperfekt,
   Strona bierna czasownika: Präsens, Imperfekt
   Tryb rozkazujący,
   Tryb przypuszczający czasowników sein i haben,
   Rzeczownik z rodzajnikiem nieokreślonym, określonym, w liczbie pojedynczej
    i mnogiej
   Odmiana imion własnych,
   Rzeczowniki złożone,

                                                                                        55
   Przeczenie – kein, nicht,
   Stopniowanie przymiotnika regularne i nieregularne,
   Przymiotnik jako orzecznik i jako przydawka
   Zaimek osobowy
   Zaimek dzierżawczy
   Zaimek nieokreślony
   Zaimek pytający,
   Zaimek wskazujący
   Zaimek względny,
   Zaimek zwrotny,
   Zaimek nieosobowy es, man,
   Przyimki z celownikiem, z biernikiem, z celownikiem lub biernikiem,
   Przysłówek: regularne i nieregularne stopniowanie przysłówków,
   Przysłówki czasu i miejsca
   Liczebniki główne i porządkowe

Kompetencje Językowe:

Kompetencje językowe na poziomie A2 według Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia
Językowego




                                                                                56

								
To top