?????????????????? (702 408 by uDZI05

VIEWS: 5 PAGES: 30

									การบริหารโรงพยาบาล (702 408)
เรื่อง การบริหารงบประมาณและการเงิน
               21 สิ งหาคม 2549
               อ. กฤษณี สระมุณี
 ksaramunee@yahoo.com, ksaramunee@hotmail.com
หัวข้ อบรรยาย

   งบประมาณคืออะไร
   ทาไมเภสัชกรต้องสนใจเรื่ องงบประมาณ
   โครงสร้างงบประมาณของโรงพยาบาล
   เภสัชกรเกี่ยวข้องกับงบประมาณประเภทใด
   การวางแผนงบประมาณ
   หลักการจัดซื้อตามระเบียบราชการ
   หลักการบริ หารการเงินเบื้องต้น         2
วัตถุประสงค์

     เข้าใจหลักการบริ หารงบประมาณและการเงินเบื้องต้น
     อธิบายหลักการจัดสรรงบประมาณได้
     เข้าใจหลักการจัดซื้ อจัดจ้างในระเบียบราชการ
     เข้าใจหลักการวางแผนงบประมาณ



                                                        3
งบประมาณคืออะไร

                                            ั       ่
        การวางแผนทางการเงินขององค์กรที่จดให้อยูในรู ปของ
   ตัวเลขอย่างมีระบบ หรื อจัดทาในรู ปเชิงปริ มาณซึ่ งแสดงเป็ น
   หน่วยเงินตรา
       มีการกาหนดระยะเวลาแน่นอนในอนาคต เช่น รายเดือน
   รายไตรมาส รายปี โดยจะระบุระยะเวลาเริ่ มต้น และสิ้ นสุ ดไว้
                            ั
   ในงบประมาณเพื่อบรรลุวตถุประสงค์ขององค์กร

                                                                 4
งบประมาณคืออะไร (ต่ อ)

     โรงพยาบาลรัฐ : ปี งบประมาณ จะเริ่ มจาก ต.ค. – ก.ย.
      Exp ปี งบประมาณ 2549 : ตุลาคม 2548 ถึง กันยายน
            2549
     โรงพยาบาลเอกชน : อาจเริ่ มจาก ม.ค. – ธ.ค. (แล้วแต่จะ
      กาหนด)


                                                             5
งบประมาณคืออะไร (ต่ อ)

          ประโยชน์ของการทางบประมาณ
      (1) เพื่อการวางแผน (Planning) : กาหนดเบื้องต้นว่าต้องใช้
      ทรัพยากรเท่าไร ต้องได้รายได้เท่าไร จึงบรรลุเป้ าหมายของ
      องค์กร
      (2) เพื่อการควบคุม (Controlling) : ประเมินการใช้ทรัพยากร
      และรายได้เมื่อสิ้ นสุ ดระยะเวลาว่าบรรลุเป้ าหมายขององค์กร
      หรื อไม่
                                                                  6
ทาไมเภสั ชกรต้ องสนใจเรื่องงบประมาณ

   หน้าที่หลักของเภสัชกร คือ การดูแลระบบยา

          เทคโนโลยี                                      การเมือง/กฎหมาย

                                  การคัดเลือกยา


                      การผลิตยา     ระบบยา        การกระจาย


                                    การใช้ ยา

          เศรษฐกิจ                                    สั งคมและวัฒนธรรม

                                                                           7
 ทาไมเภสั ชกรต้ องสนใจเรื่องงบประมาณ (ต่ อ)
 งบประมาณที่โรงพยาบาลได้รับนั้น มีประมาณ ร้อยละ 60 ของงบ
  ทั้งหมดจะเป็ นเรื่ องของการจัดซื้อจัดหายาและเวชภัณฑ์
 การปรับปรุ งระบบบริ การ เช่น การเปิ ดบริ การให้คาปรึ กษาด้านยา
  การปรับปรุ งระบบกระจายยาในโรงพยาบาล การแพทย์แผนไทย
                                 ้
  เป็ นต้น ทุกเรื่ องล้วนแล้วแต่ตองคานึงถึงงบประมาณทั้งสิ้ น
 การพัฒนาศักยภาพบุคลากร เช่น การศึกษาดูงาน การฝึ กอบรม เป็ น
          ้
  ต้น ก็ตองใช้งบประมาณในการสนับสนุน ทั้งค่าเดินทาง ค่าที่พก   ั
  และค่าลงทะเบียน
                                                               8
โครงสร้ างงบประมาณของโรงพยาบาล
   ภายใต้นโยบาย “30 บาท รักษาทุกโรค” ซึ่งเปลี่ยนเป็ น
    “30 บาท ช่วยคนไทยห่างไกลโรค” มีการจัดสรร
    งบประมาณแบบ เหมาจ่ายรายหัว และแปรผันตาม
    จานวนประชากรที่ข้ ึนทะเบียน
  Exp ปี 2548 งบเหมาจ่ายรายหัวเป็ น 1,500 บาท/คน/ปี
    โรงพยาบาล ก มีประชากรที่มาขึ้นทะเบียน 50,000 คน
    ดังนั้นโรงพยาบาล ก จะได้รับงบประมาณ 75 ล้านบาท
    (มาจาก 1,500*50,000)                                 9
โครงสร้ างงบประมาณของโรงพยาบาล (ต่ อ)
   ขณะนีรัฐบาลได้ กาหนดงบเหมาจ่ ายรายหัวไว้ ที่ 1,659 บาท/
             ้
                             ้     ่              ้
    คน/ปี ซึ่งตัวเลขในส่ วนนีจะเปลียนแปลงได้ ขึนกับ
    สภาพแวดล้อมทางการเมือง และเศรษฐกิจ
   เป็ นค่ าดาเนินการรวมค่ าบุคลากร และค่ าใช้ จ่ายสู งและการ
                                     ้
    ดาเนินงานส่ งเสริมสุ ขภาพและปองกันโรคส่ วนบุคคล
                          ่
    ตลอดจนงบลงทุนเพือทดแทนไว้ ในเงินยอดนี้
   แบ่ งงบประมาณ เป็ น 2 หมวด
   (1) เงินงบประมาณ
   (2) เงินนอกงบประมาณ                                           10
โครงสร้ างงบประมาณของโรงพยาบาล (ต่ อ)

  เงินงบประมาณ
         เป็ นเงินที่ได้รับการจัดสรรจากรัฐบาลเพื่อให้สาหรับการ
   ดาเนินกิจการโรงพยาบาลในด้านต่าง ๆ ดังนี้
   - ค่าใช้จ่ายด้านบุคลากร : เงินเดือน เงินประจาตาแหน่ง
   เงินเดือนพนักงานของรัฐ การประชุมอบรม สวัสดิการ
   รักษาพยาบาล เป็ นต้น
   - ค่าสาธารณูปโภค : ค่าน้ า ค่าไฟ ค่าโทรศัพท์-โทรสาร
                                                                 11
โครงสร้ างงบประมาณของโรงพยาบาล (ต่ อ)
  เงินนอกงบประมาณ แบ่งเป็ น 3 หมวดหลัก
   (1) เงินกองทุนหลักประกันสุ ขภาพถ้วนหน้า (Universal
   Coverage; UC) :
         ได้รับจัดสรรจากรัฐบาล ใช้ในการดาเนินงานที่เกี่ยวข้อง
                   ้
   กับการดูแลผูป่วยและประชาชน เช่น ซื้ อยาและเวชภัณฑ์
   ส่ งเสริ ม ป้ องกัน ควบคุมโรค เป็ นต้น


                                                                12
โครงสร้ างงบประมาณของโรงพยาบาล (ต่ อ)
   การจัดสรรงบประมาณแบบเหมาจ่ ายรายหัว
            (ประชากรที่ข้ ึนทะเบียน*1,500)


เงินนอกงบประมาณ หมวด UC        เงินงบประมาณด้านบุคลากร

                        ้
  เงินหมวด UC = (ปชก. ขึนทะเบียน*งบรายหัว)-เงินเดือน
                                                         13
โครงสร้ างงบประมาณของโรงพยาบาล (ต่ อ)
  เงินนอกงบประมาณ แบ่งเป็ น 3 หมวดหลัก
   (2) เงินบารุ ง : เงินที่เรี ยกเก็บจากผูมารับบริ การตามสิ ทธิ์
                                          ้
         - ชาระเงินเอง (Out of Pocket) - 30 บาท (Co-pay)
         - ข้าราชการ/รัฐวิสาหกิจ       - ประกันเอกชน
         - ประกันสังคม                             ั
                                       - ประกันอุบติเหตุ
                                                 ่
    โรงพยาบาลสามารถใช้เงินหมวดนี้ได้อิสระ โดยอยูภายใต้ความ
    เห็นชอบของกรรมการบริ หารโรงพยาบาล
    (3) เงินอื่น ๆ : เงินจากองค์กรอื่นที่มาสนับสนุนโครงการ เช่น
    สสส. อบต. เป็ นต้น
                                                                   14
โครงสร้ างงบประมาณของโรงพยาบาล (ต่ อ)

  กรณีโรงพยาบาลเอกชน
                        ้
      - เรี ยกเก็บจากผูรับบริ การเป็ นหลัก
      - ประกันสังคม
                      ั
      - ประกันบริ ษทเอกชน
                               ้
      - แหล่งทุนอื่น ๆ : เงินกูจากธนาคาร การระดมทุนใน
   ตลาดหลักทรัพย์ เป็ นต้น

                                                        15
           ่
เภสั ชกรเกียวข้ องกับงบประมาณประเภทใด

                                      ้
      งบประมาณทั้งหมด : กรณี เป็ นผูบริ หาร
     เงิน UC : บริ หารจัดการด้านยาและเวชภัณฑ์
     เงินงบประมาณ : พัฒนาศักยภาพ
     เงิน UC หรื อ เงินบารุ ง : พัฒนาระบบงานเภสัชกรรม
     เงินอื่น ๆ เช่น สสส. อบต. : โครงการส่ งเสริ มสุ ขภาพแก่
      ประชาชนในชุมชน

                                                                16
การวางแผนงบประมาณ
       เพื่อกาหนดว่าในปี ถัดไปนี้เราต้องใช้งบประมาณหรื อเงิน
   สาหรับการบริ หารจัดการจานวนเท่าไร มี 3 วิธี คือ
             ้
  การใช้ขอมูลปี ก่อนหน้า : ค่าเฉลี่ย ดูแนวโน้ม
               ้
  การใช้ขอมูลเดิมของหน่วยงานอื่น : กรณี เปิ ดใหม่
  ถามความเห็นจากผูเ้ ชี่ยวชาญ (Expert Opinion) : กรณี เปิ ด
   ใหม่ ซึ่งอาจต้องเสี ยค่าใช้จ่าย
 ***ระบบจัดเก็บข้อมูล (Information System) ที่ดี เป็ นสิ่ งสาคัญ
                   สาหรับการวางแผนงบประมาณ***                      17
หลักการจัดซื้อตามระเบียบราชการ
   บัญชียาหลักแห่ งชาติ (National list of Essential Medicines)
        บัญชีที่รวบรวมรายการยาที่สาคัญและจาเป็ นพื้นฐานที่
    โรงพยาบาลควรมี จัดทาขึ้นโดยคณะกรรมการแห่งชาติดานยา้
   เภสั ชตารับ หรือ บัญชีรายการยาโรงพยาบาล (Hospital
    Formulary)
         บัญชีที่รวบรวมรายการยาของโรงพยาบาล ซึ่งแต่ละโรงพยาบาล
    จะมีรายการยาของตนเอง จัดทาขึ้นโดยคณะกรรมการเภสัชกรรมและ
                              ู ้ ั่
    การบาบัด (PTC) และแพทย์ผสงใช้ยา                          18
หลักการจัดซื้อตามระเบียบราชการ (ต่ อ)
   กระทรวงสาธารณสุ ขได้กาหนดสัดส่ วนจานวนรายการยาในบัญชียา
    หลักแห่งชาติ (Essential Drug; ED) : ยานอกบัญชี (Non Essential
    Drug; Non ED) ดังนี้
         โรงพยาบาลศูนย์ (>500 เตียง) 70:30
         โรงพยาบาลทัวไปและชุมชน 80:20
                      ่
   ต้องซื้อยาจากองค์การเภสัชกรรม (GPO) เป็ นอันดับแรก เว้นแต่ GPO
                                  ั
    ไม่ผลิต จึงสามารถซื้อจากบริ ษทอื่นได้

                                                                 19
หลักการจัดซื้อตามระเบียบราชการ (ต่ อ)
   ขั้นตอนในการจัดซื้อจัดจ้ าง
                            ้           ้
        (1) ตกลงราคากับผูจาหน่าย/ผูแทนบริ ษท     ั
                    ั ั               ้
        (2) ขออนุมติจดซื้ อ/จัดจ้าง ผูอานวยการเห็นชอบและลง
             ั
    ชื่ออนุมติ
                                                ั ้
        (3) ออกใบสังซื้อ/จ้าง ไปแสดงยังบริ ษทผูผลิต
                     ่
                 ั ้
        (4) บริ ษทผูผลิตส่ งมอบสิ นค้าหรื อบริ การ

                                                             20
หลักการจัดซื้อตามระเบียบราชการ (ต่ อ)
   ขั้นตอนในการจัดซื้อจัดจ้ าง (ต่ อ)
        (5) โรงพยาบาลรับสิ นค้าหรื อบริ การ โดยต้องมี
                                 ้
    คณะกรรมการตรวจรับเป็ นผูตรวจสอบว่าสิ นค้าที่ได้รับตรง
                      ้
    ตามคุณสมบัติที่ตองการ และลงชื่อรับ
        (6) ขออนุมติจ่ายเงินจากผูอานวยการ
                    ั              ้
                 ั
        (7) บริ ษทจึงนาใบเสร็ จมาเรี ยกเก็บเงินจากโรงพยาบาล

                                                          21
หลักการจัดซื้อตามระเบียบราชการ (ต่ อ)
   ขั้นตอนในการจัดซื้อจัดจ้ าง (ต่ อ)

      ข้ อสาคัญ คือ จะไม่มีการซื้ อสิ นค้าหรื อบริ การด้วยเงินสดโดย
          ั                 ั       ้ ั
      ที่ยงไม่ได้รับการอนุมติจากผูบงคับบัญชาโดยเด็ดขาด




                                                                 22
การบริหารการเงิน
   โครงสร้ างทางการเงินทีสาคัญ
                            ่
        รายได้ : เงินงบประมาณ เงินนอกงบประมาณ (UC และ
    บารุ ง และเงินอื่น ๆ)
        รายจ่ าย : บุคลากร ค่ายาและเวชภัณฑ์ ค่าวัสดุและ
    ครุ ภณฑ์ ค่าสาธารณูปโภค และค่าใช้จ่ายอื่น ๆ
         ั
        หนีสิน : หนี้ค่ายาและเวชภัณฑ์ หนี้ ค่าสาธารณูปโภค หนี้
            ้
    อื่น ๆ
                                                            23
การบริหารการเงิน (ต่ อ)
   เมื่อสิ้ นปี งบประมาณฝ่ ายการเงินจะสรุ ปยอดบัญชีรายงานต่อ
    คณะกรรมการบริ หาร ตัวเลขที่ควรสนใจเป็ นอันดับแรก คือ
    เงินคงเหลือ ณ สิ้ นงวด
         เป็ นบวก       ประเมินผลและควบคุมการดาเนินงาน
         เป็ นลบ        ปรับแผนกลยุทธ์ หางบเพิ่ม
   เมื่อทางานจริ งจะมีรายละเอียดมากกว่านี้ และระเบียบมีการ
    เปลี่ยนแปลงตลอดเวลา ต้องศึกษาและค้นคว้าเพิมเติม
                                                  ่
                                                           24
Assignment
   แบ่งกลุ่มนิสิตเป็ น 4 กลุ่ม
                                 ั
    ช่วยอ่าน บทความ/งานวิจย ที่ได้รับมอบหมาย
   สรุ ปประเด็นสาคัญของ บทความ/งานวิจย    ั
   อภิปราย บทความ/งานวิจย นั้น ว่าเกี่ยวข้องกับงบประมาณ
                                ั
    และการเงินอย่างไร
   นาเสนอ

                                                           25
ประเภทงบประมาณ
   งบบุคลากร : จ่ายแก่บุคลากรภาครัฐเป็ นประจา
   งบดาเนินงาน :ใช้จ่ายเพื่อการบริ หารงานประจา ซึ่งไม่ใช่รายจ่ายใน
    งบบุคลากร งบลงทุน งบเงินอุดหนุน หรื องบรายจ่ายอื่น
   งบลงทุน : จ่ายเพื่อการลงทุน ครุ ภณฑ์ ที่ดิน สิ่ งก่อสร้าง
                                     ั
   งบเงินอุดหนุน : ช่วยเหลือ สนับสนุนการดาเนินงาน หรื อจ่ายเป็ น
    ค่าบารุ งแก่หน่วยงานของรัฐและหน่วยงานอิสระตามรัฐธรรมนูญ
   งบรายจ่ายอื่น : การจ่ายที่ไม่เข้าลักษณะประเภท งบรายจ่ายใดงบ
    รายจ่ายหนึ่ง ดังกล่าวข้างต้น
                                                                  26
สรุปโครงสร้ างงบประมาณ
                     รัฐจัดสรรให้
                   ้
            ปชก. ขึนทะเบียน * งบรายหัว

                                                    บารุง

  เงินงบประมาณ                  เงินนอกงบประมาณ
  - งบบุคลากร                   - UC
  - งบลงทุน                     - CF                สสส
  ขนาดใหญ่                      เป็ นงบดาเนินการ,
                                งบลงทุน
                                                    อบต
                                                            27
แบบฝึ กหัดวิเคราะห์ ทางการเงิน (หน้ า 10)

  วิเคราะห์ สถานการณ์ ทางการเงินของโรงพยาบาลแห่ งหนึ่ง
  ประจาปี งบประมาณ 2547

   กาไรสุ ทธิ               = รวมรายได้ -รวม
   รายจ่ าย                 = (344,3000)

                       ้
   โรงพยาบาลแห่ งนีอยู่ในสถานการณ์ รายได้ น้ อยกว่ า ค่ าใช้ จ่าย ลอง
   ช่ วยกันวิเคราะห์ ว่าปัญหามาจากตรงไหน และเสนอแนวทาง แก้ไข
                                                                        28
แบบฝึ กหัดวิเคราะห์ ทางการเงิน (หน้ า 10)

  รายได้                           (บาท)    สั ดส่ วน (%)
     รายได้ จากเงินงบประมาณ    2,600,000              7.20
     รายได้ ค่ารักษาพยาบาล     2,800,000              7.75
     รายได้ จากโครงการ (UC)   30,700,000             85.01
     รายได้ จากการรับบริจาค         1,000             0.00
     รายได้ จากดอกเบีย้             6,000             0.02
              ื่
     รายได้ อน ๆ                  50,000              0.14
     รวมรายได้                36,112,000            100.00

                                                             29
แบบฝึ กหัดวิเคราะห์ ทางการเงิน (ต่ อ)

  ค่ าใช้ จ่าย                                 สั ดส่ วน (%)
       ต้ นทุนสิ นค้ าและวัสดุ    10,200,000            25.76
       ค่ าใช้ จ่ายด้ านบุคลากร   15,300,000            38.64
       ค่ าใช้ จ่ายดาเนินงาน       8,400,000            21.21
       ค่ าใช้ จ่ายระหว่ างกัน     5,700,000            14.39
       รวมค่ าใช้ จ่าย            39,600,000           100.00




                                                                30

								
To top