�MM � SMM Hesaplamalari by gT2dH4

VIEWS: 0 PAGES: 25

									                 ÜMM – SMM
                Hesaplamaları
 Dönem Maliyeti ve Döneme Yüklenen Maliyet
 Stoklardaki Değişim ve Maliyetlere Etkisi
    Hammadde ve Malzeme Stokları
    Yarı Mamul Stokları
    Mamul Stokları
 Üretilen ve Satılan Mamuller Maliyeti
 Gelir Tablosu ve Brüt Sarış Karı
 1.Örnek : Tek tip mamul üreten bir işletmede Mart ayında
 200 DİS çalışılmış ve 100 adet mamul üretilmiştir.
 Dönem içinde 1000 kg hammadde/malzeme kullanılmış olup birim
 maliyeti 2 YTL/kg’dir.
 DİS saat ücreti 5 YTL/DİS ve GİM Yükleme Oranı 8 YTL/DİS’tir.

 İşletmenin DÖNEM MALİYETİNİ hesaplayınız !


DMM = Miktar x Fiyat                (1.000 kg x 2 YTL/kg)    2000
DİM = Süre x Ücret                  (200 DİS x 5 YTL/DİS)    1000
GİM   = Faaliyet Ölçüsü x Y.O.      (200 DİS x 8 YTL/DİS)   + 1600
DÖNEM MALİYETİ (Mart Dönemi)                                 4600
            Maliyetin Hesaplanması:
        OCAK            ŞUBAT       MART            NİSAN           ZAMAN



Mesele bu kadar basit değil
tabi...                             Mart Dönemi Maliyeti
                                      • DMM 2.000
Maliyetler genellikle aylık
                                      • DİM   1.000
dönemler itibarıyla hesaplanır.
                                      • GİM   1.600             4.600 YTL
İşletme ise faaliyetine sürekli
devam etmektedir.
Bu durumda henüz;                  Mart Dönemi Üretimi           100 adet
1.Malzemenin kullanılmamış,                 =                       =
2.Üretimin tamamlanmamış,         Birim Üretim Maliyeti        46 YTL/adet
3.Mamulün ise satılmamış
                                  Biz bu örnekte aldığımız malzemenin tamamını
kısımları bulunabilir: STOK       kullandığımızı, başladığımız üretimi tamamen
                                  bitirdiğimizi varsaydık...
DEPO                                     SATIŞ




          Üretimin         Üretimin
       Başladığı Nokta   Bittiği Nokta
                               STOK



  Hammadde ve            Yarı Mamul                   Mamul
  Malzeme Stok               Stok                      Stok

DEPO                                                     SATIŞ




                Üretimin                Üretimin
             Başladığı Nokta          Bittiği Nokta
   Dolayısıyla stokları mutlaka
       dikkate almalıyız :

• Dönem içinde kullanmadığımız hammadde ve
 malzemeleri maliyetlerden çıkarmalıyız
• Dönem içinde üretimini tamamlayamadığımız
 (yarı) mamulleri maliyetlerden çıkarmalıyız
• Dönem içinde satamadığımız mamulleri satılan
 mamullerin maliyetinden ayıklamalıyız
2.Örnek : Tek tip hammaddeden tek tip mamul üreten bir
işletmede Mart ayında 2.500 YTL değerinde hammadde/malzeme
ile işe başlanmış dönem sonunda 500 YTL’lik kısmın arttığı
görülmüştür. DİM 1.000 YTL ve GİM 1.600 YTL hesaplanmıştır.
Ayarıca dönem sonunda üretimi henüz tamamlanamamış
mamullerin değerinin 1.000 YTL olduğu saptanmıştır.
TAMAMLANAN MAMULLERİN MALİYETİNİ hesaplayınız !

ÜRETİME ALINAN          2500
KULLANILMAYAN         _ 500
DMM                     2000
DİM                     1000
GİM                   + 1600

DÖNEM MALİYETİ         4600
2.Örnek : Tek tip hammaddeden tek tip mamul üreten bir
işletmede Mart ayında 2.500 YTL değerinde hammadde/malzeme
ile işe başlanmış dönem sonunda 500 YTL’lik kısmın arttığı
görülmüştür. DİM 1.000 YTL ve GİM 1.600 YTL hesaplanmıştır.
Ayarıca dönem sonunda üretimi henüz tamamlanamamış
mamullerin değerinin 1.000 YTL olduğu saptanmıştır.
TAMAMLANAN MAMULLERİN MALİYETİNİ hesaplayınız !

ÜRETİME ALINAN          2500     DÖNEM MALİYETİ    4600
KULLANILMAYAN         _ 500      DÖNEM SONU YARI
                                 MAMUL STOK
DMM                     2000                     _ 1000
                                 MALİYETİ
DİM                     1000
                                 TAMAMLANAN
GİM                   + 1600     MAMULLER
DÖNEM MALİYETİ         4600      MALİYETİ                 3600
 Maliyetlerden çıkardığımız bu
Dönem Sonu Stokları ne olacak ?

• Mart döneminde kullanmadığımız hammadde ve
  malzeme stokları Nisan döneminde kullanılacak
• Mart döneminde tamamlayamadığımız yarı
  mamul stokları Nisan döneminde tamamlanacak
• Mart döneminde satamadığımız mamul stokları
  Nisan döneminde satılmaya çalışılacak...
                  O HALDE ;
MART döneminin                 NİSAN döneminin
Hesaplarından                  hesaplarına

(maliyetlerinden) çıkarılan:   (maliyetlerine) eklenecek:

•DSHMSM                        •DBHMSM
•DSYMSM                        •DBYMSM
•DSMSM                         •DBMSM
 Hammadde ve                Yarı Mamul        Mamul
   Malzeme
 DİHA                       DÖN. MAL.       ÜMM
+ DBHMSM                  + DBYMSM         + DBMSM
= ÜKHHMS                  = DÖN.YÜK.MAL.   = SHMM
- DSHMSM                  - DSYMSM         - DSMSM
= DMM                     = ÜMM (TMM)      = SMM
+ DİM
+ GİM




                        GELİR TABLOSU

               SATIŞLAR (NET)
           -   SMM
           =   BRÜT SATIŞ KARI
 Hammadde ve                Yarı Mamul        Mamul
   Malzeme
 DİHA                       DÖN. MAL.       ÜMM
+ DBHMSM                  + DBYMSM         + DBMSM
= ÜKHHMS                  = DÖN.YÜK.MAL.   = SHMM
- DSHMSM                  - DSYMSM         - DSMSM
= DMM                     = ÜMM (TMM)      = SMM
+ DİM
+ GİM




                        GELİR TABLOSU

               SATIŞLAR (NET)
           -   SMM
           =   BRÜT SATIŞ KARI
 Hammadde ve                Yarı Mamul        Mamul
   Malzeme
 DİHA                       DÖN. MAL.       ÜMM
+ DBHMSM                  + DBYMSM         + DBMSM
= ÜKHHMS                  = DÖN.YÜK.MAL.   = SHMM
- DSHMSM                  - DSYMSM         - DSMSM
= DMM                     = ÜMM (TMM)      = SMM
+ DİM
+ GİM




                        GELİR TABLOSU

               SATIŞLAR (NET)
           -   SMM
           =   BRÜT SATIŞ KARI
 Hammadde ve                Yarı Mamul        Mamul
   Malzeme
 DİHA                       DÖN. MAL.       ÜMM
+ DBHMSM                  + DBYMSM         + DBMSM
= ÜKHHMS                  = DÖN.YÜK.MAL.   = SHMM
- DSHMSM                  - DSYMSM         - DSMSM
= DMM                     = ÜMM (TMM)      = SMM
+ DİM
+ GİM




                        GELİR TABLOSU

               SATIŞLAR (NET)
           -   SMM
           =   BRÜT SATIŞ KARI
 Hammadde ve                Yarı Mamul        Mamul
   Malzeme
 DİHA                       DÖN. MAL.       ÜMM
+ DBHMSM                  + DBYMSM         + DBMSM
= ÜKHHMS                  = DÖN.YÜK.MAL.   = SHMM
- DSHMSM                  - DSYMSM         - DSMSM
= DMM                     = ÜMM (TMM)      = SMM
+ DİM
+ GİM




                        GELİR TABLOSU

               SATIŞLAR (NET)
           -   SMM
           =   BRÜT SATIŞ KARI
     Pratik Bilgi :
+   (DB) Dönem Başını EKLE

-   (DS) Dönem Sonunu ÇIKAR
                                                      MART DÖNEMİ


  DİHA        (Dönem İçi Hammadde ve Malzeme Alışları-Satınalmalar)
+ DBHMSM      (Dönem Başı Hammadde ve Malzeme Stok Maliyeti)
= ÜKHHMS      (Üretimde Kullanıma Hazır Hammadde ve Malzeme Stoğu)
- DSHMSM      (Dönem Sonu Hammadde ve Malzeme Stok Maliyeti)
+ DMM      = (Miktar x Fiyat)
+ DİM      = (Süre x Ücret)
+ GİM      = (Faaliyet Hacmi x Yükleme Oranı)
           = DÖNEMİN MALİYETLERİ
+ DBYMSM      (Dönem Başı Yarı Mamul Stok Maliyeti)
         = DÖNEME YÜKLENEN MALİYET
- DSYMSM   (Dönem Sonu Yarı Mamul Stok Maliyeti)
           = ÜRETİLEN MAMULLER MALİYETİ (ÜMM-TMM)
+ DBMSM       (Dönem Başı Mamul Stok Maliyeti)
           = (SATIŞA HAZIR) SATILABİLİR MAMULLER MALİYETİ
- DSMSM      (Dönem Sonu Mamul Stok Maliyeti)
           = SATILAN MAMULLER MALİYETİ (SMM)
                                                      MART DÖNEMİ


  DİHA        (Dönem İçi Hammadde ve Malzeme Alışları-Satınalmalar)
+ DBHMSM      (Dönem Başı Hammadde ve Malzeme Stok Maliyeti)
= ÜKHHMS      (Üretimde Kullanıma Hazır Hammadde ve Malzeme Stoğu)
- DSHMSM      (Dönem Sonu Hammadde ve Malzeme Stok Maliyeti)
+ DMM      = (Miktar x Fiyat)
+ DİM      = (Süre x Ücret)
+ GİM      = (Faaliyet Hacmi x Yükleme Oranı)
           = DÖNEMİN MALİYETLERİ
+ DBYMSM      (Dönem Başı Yarı Mamul Stok Maliyeti)
         = DÖNEME YÜKLENEN MALİYET
- DSYMSM   (Dönem Sonu Yarı Mamul Stok Maliyeti)
           = ÜRETİLEN MAMULLER MALİYETİ (ÜMM-TMM)
+ DBMSM       (Dönem Başı Mamul Stok Maliyeti)
           = (SATIŞA HAZIR) SATILABİLİR MAMULLER MALİYETİ
- DSMSM      (Dönem Sonu Mamul Stok Maliyeti)
           = SATILAN MAMULLER MALİYETİ (SMM)
                                                      MART DÖNEMİ


  DİHA        (Dönem İçi Hammadde ve Malzeme Alışları-Satınalmalar)
+ DBHMSM      (Dönem Başı Hammadde ve Malzeme Stok Maliyeti)
= ÜKHHMS      (Üretimde Kullanıma Hazır Hammadde ve Malzeme Stoğu)
- DSHMSM      (Dönem Sonu Hammadde ve Malzeme Stok Maliyeti)
+ DMM      = (Miktar x Fiyat)
+ DİM      = (Süre x Ücret)
+ GİM      = (Faaliyet Hacmi x Yükleme Oranı)
           = DÖNEMİN MALİYETLERİ
+ DBYMSM      (Dönem Başı Yarı Mamul Stok Maliyeti)
         = DÖNEME YÜKLENEN MALİYET
- DSYMSM   (Dönem Sonu Yarı Mamul Stok Maliyeti)
           = ÜRETİLEN MAMULLER MALİYETİ (ÜMM-TMM)
+ DBMSM       (Dönem Başı Mamul Stok Maliyeti)
           = (SATIŞA HAZIR) SATILABİLİR MAMULLER MALİYETİ
- DSMSM      (Dönem Sonu Mamul Stok Maliyeti)
           = SATILAN MAMULLER MALİYETİ (SMM)
                                                      MART DÖNEMİ


  DİHA        (Dönem İçi Hammadde ve Malzeme Alışları-Satınalmalar)
+ DBHMSM      (Dönem Başı Hammadde ve Malzeme Stok Maliyeti)
= ÜKHHMS      (Üretimde Kullanıma Hazır Hammadde ve Malzeme Stoğu)
- DSHMSM      (Dönem Sonu Hammadde ve Malzeme Stok Maliyeti)
+ DMM      = (Miktar x Fiyat)
+ DİM      = (Süre x Ücret)
+ GİM      = (Faaliyet Hacmi x Yükleme Oranı)
           = DÖNEMİN MALİYETLERİ
+ DBYMSM      (Dönem Başı Yarı Mamul Stok Maliyeti)
         = DÖNEME YÜKLENEN MALİYET
- DSYMSM   (Dönem Sonu Yarı Mamul Stok Maliyeti)
           = ÜRETİLEN MAMULLER MALİYETİ (ÜMM-TMM)
+ DBMSM       (Dönem Başı Mamul Stok Maliyeti)
           = (SATIŞA HAZIR) SATILABİLİR MAMULLER MALİYETİ
- DSMSM      (Dönem Sonu Mamul Stok Maliyeti)
           = SATILAN MAMULLER MALİYETİ (SMM)
                                                            MART DÖNEMİ

150     DİHA        (Dönem İçi Hammadde ve Malzeme Alışları-Satınalmalar)
      + DBHMSM      (Dönem Başı Hammadde ve Malzeme Stok Maliyeti)
      = ÜKHHMS      (Üretimde Kullanıma Hazır Hammadde ve Malzeme Stoğu)
      - DSHMSM      (Dönem Sonu Hammadde ve Malzeme Stok Maliyeti)
      + DMM      = (Miktar x Fiyat)
      + DİM      = (Süre x Ücret)
      + GİM      = (Faaliyet Hacmi x Yükleme Oranı)
151              = DÖNEMİN MALİYETLERİ
      + DBYMSM      (Dönem Başı Yarı Mamul Stok Maliyeti)
               = DÖNEME YÜKLENEN MALİYET
      - DSYMSM   (Dönem Sonu Yarı Mamul Stok Maliyeti)
                 = ÜRETİLEN MAMULLER MALİYETİ (ÜMM-TMM)
152
      + DBMSM       (Dönem Başı Mamul Stok Maliyeti)
                 = (SATIŞA HAZIR) SATILABİLİR MAMULLER MALİYETİ
      - DSMSM      (Dönem Sonu Mamul Stok Maliyeti)
620
                 = SATILAN MAMULLER MALİYETİ (SMM)
3. Örnek : Tek tip hammaddeden tek tip mamul üreten
bir işletmede Mart ayında 200 DİS çalışılmış ve 100 adet mamul
üretilmiştir. Dönem içinde 2.400 YTL’lik hammadde/malzeme
satın alınmıştır. DİS saat ücreti 5 YTL/DİS ve GİM Yükleme
Oranı 8 YTL/DİS’tir. Mamullerin büyük bir kısmı dönemin
sonunda 5.000 YTL’ye satılmıştır.
Stoklarla ilgili maliyet bilgileri ise aşağıdaki gibidir (YTL):


                 Hammadde        Yarı Mamul         Mamul
     1 Mart         100              1400           1700
     31 Mart        500              1000           2700


İşletmenin Brüt Satış Karını hesaplayınız !
 3. Örnek :
 (tek dönem-tek hammadde – tek ürün)
                                             YTL
 DBHSM                                        100
 DİHAM                                   +   2400
 ÜHHSM                                       2500
 DSHSM                                   -    500
 DMM                                         2000
 DİM (200 DİS x 5 YTL/DİS)                   1000
 GİM (200 DİS x 8 YTL/DİS)               +   1600             Birim
                                                             Üretim
 DÖNEM MALİYETİ                              4600            Maliyeti
 DBYMSM                                  +   1400
 DÖNEME YÜKLENEN MALİYET                     6000
 DSYMSM                                  -   1000
 ÜMM/TMM                                     5000 /100 ad = 50 YTL/ad
 DBMSM                                   +   1700
 SATILABİLİR MAMÜLLER MALİYETİ               6700
 DSMSM                                   -   2700
 SMM                                         4000

SATIŞLAR – SMM = Brüt Satış Karı       5000 – 4000 = 1000
  Ders notlarını aşağıdaki adresten
          indirebilirsiniz :



http://web.sakarya.edu.tr/~acan/


  Ancak yeni konuların güncellenmesi
      henüz devam etmektedir!
             HAFTAYA...
• Konu: Esnek GİM Bütçeleri (s.196-206 ESKİ)
                            (s.228-238 YENİ)
• Ödev: Problem 1.2 (s.18)
         Problem 1.5 (s.23)
         Problem 2.6 (s.49)

								
To top