PH�N T�CH R?I RO TRONG TH?M �?NH D? �N

Document Sample
PH�N T�CH R?I RO TRONG TH?M �?NH D? �N Powered By Docstoc
					         PHÂN TÍCH RỦI RO TRONG THẨM
                 ĐỊNH DỰ ÁN

                           Thẩm định dự án đầu tƣ


                                           TS Cao Hào Thi
                                           Đại học Bách Khoa TP.HCM
                                           Khoa Quản lý Công nghiệp
@ Bài giảng này của Thầy Cao Hào Thi
Phân tích rủi ro


   Giới thiệu về rủi ro
   Các công cụ phân tích rủi ro
     Phân tích độ nhạy
     Phân tích kịch bản
     Phân tích mô phỏng

   Các giải pháp hạn chế rủi ro
Giới thiệu về rủi ro

   Rủi ro là gì ?
   Tại sao phải phân tích rủi ro ?
   Các loại rủi ro




                     Rủi Ro
Rủi ro là gì?
   Rủi Ro là khả năng xảy ra sự khác biệt giữa kết
   quả thực tế và kết quả kỳ vọng theo kế hoạch.
Tại sao phải phân tích rủi ro ?



               Khi nói về tương lai
               Chỉ có một điều chắc chắn là
               mọi thứ đều không chắc chắn
Tại sao phải phân tích rủi ro ?

   Các khoản lợi nhuận của dự án đƣợc trải ra theo thời
   gian

   Đa số các biến có ảnh hƣởng tới NPV đều có mức độ
   không chắc chắn cao

   Thông tin và dữ liệu cần cho các dự báo chính xác
   hơn là tốn kém

   Cần giảm khả năng thực hiện một dự án “tồi" trong
   khi không bỏ lỡ chấp thuận một dự án“tốt"
Tại sao phải phân tích rủi ro ?

   Trong hoạt động kinh doanh luôn tồn tại
   những yếu tố ngẫu nhiên, bất định (không
   chắc chắn)

   Để đối phó với các yếu tố bất định

     Giả định mọi việc sẽ xảy ra đúng nhƣ kế
      hoạch và sẵn sàng thích nghi với những
      biến đổi có thể có
     Tiên liệu và hạn chế các yếu tố bất định
Tại sao phải phân tích rủi ro ?

   Các lọai môi trƣờng ra quyết định
     RQĐ trong điều kiện chắc chắn

     RQĐ trong điều kiện rủi ro

     RQĐ trong điều kiện không chắc chắn

   Xác suất của trạng thái
     Xác suất khách quan

     Xác suất chủ quan
Các loại rủi ro ?

   Rủi ro có tính hệ thống
     Không thể đa dạng hóa


   Rủi ro không có tính hệ thống
     Có thể đa dạng hóa
Các loại rủi ro ?


   Rủi ro kinh doanh


   Rủi ro tài chánh



   Rủi ro có tính chiến lƣợc
Các loại rủi ro ?
 RỦI RO KINH DOANH

 Rủi ro kinh doanh liên quan đến thị trƣờng sản phẩm của

 dự án, bao gồm:
        Đổi mới Công nghệ
           Trang thiết bị, Nguyên vật liệu mới

        Thiết kế sản phẩm
           Sản phẩm thay thế

        Tiếp thị
           Nhu cầu thị trƣờng

           Hoạt động của đối thủ cạnh tranh
Các loại rủi ro ?

RỦI RO TÀI CHÍNH

      Rủi ro tài chánh liên quan đến các thiệt hại có
       thể xảy ra trong thị trƣờng tài chánh

      Do sự thay đổi của các biến số tài chánh:
         Lãi suất
         Tỉ giá hối đoái
         Giá cả


      Khả năng tạo ra lợi nhuận
      Khả năng thanh toán nợ
      Khả năng thanh khoản
Các loại rủi ro ?

 RỦI RO CÓ TÍNH CHIẾN LƢỢC

       Rủi ro có tính chiến lƣợc liên quan đến các
       sự biến đổi cơ bản trong môi trƣờng kinh
       tế và chính trị
Các công cụ phân tích rủi ro

   Phân tích độ nhạy
   Phân tích tình huống
   Phân tích rủi ro bằng mô phỏngMonte Carlo

    Phần mềm Crystal-Ball, @Risk
Phân tích độ nhạy

   Phân tích độ nhạy là bƣớc đầu tiên trong phân tích
   rủi ro
   Kiểm định độ nhạy của một kết quả dự án (NPV)
   theo các thay đổi giá trị của chỉ một tham số mỗi lần
   Về cơ bản là phân tích “Điều gì xảy ra nếu nhƣ ……. "
   Cho phép Anh/Chị kiểm định xem biến nào có tầm
   quan trọng nhƣ là nguồn gốc của rủi ro
   Một biến quan trọng phụ thuộc vào:
     Tỉ phần của nó trong tổng các lợi ích và các chi phí

     Miền giá trị có khả năng
Các hạn chế của phân tích độ nhạy
Miền giá trị và phân bố xác suất của các biến
   Phân tích độ nhạy không tập trung vào miền giá trị
   thực tế
   Phân tích độ nhạy không thể hiện các xác suất đối với
   từng miền. Nói chung, xác suất của các giá trị gần với
   giá trị trung bình là cao và xác suất nhận các giá trị
   thái cực là nhỏ

Hƣớng của các tác động
  Đối với đa số các biến, hƣớng tác động là rõ ràng
     Doanh thu tăng             NPV tăng
     Chi phí tăng               NPV giảm
     Lạm phát                   Không thật rõ ràng
Các hạn chế của phân tích độ nhạy
  Kiểm định mỗi lần một biến là không thực tế do có
  tƣơng quan giữa các biến

    Nếu số lƣợng (Q) đã bán tăng lên thì các chi phí
     sẽ tăng lên
           Lợi nhuận = Q (P - UC)
    Nếu tỉ lệ lạm phát thay đổi thì tất cả các giá đều
     thay đổi
    Nếu tỉ giá hối đoái thay đổi thì tất cả các gía của
     hàng có thể ngoại thƣơng và các trách nhiệm nợ
     nƣớc ngoài thay đổi.

  Một phƣơng pháp xử lý những tác động kết hợp hoặc
  có tƣơng quan này là phân tích tình huống
Phân tích tình huống
   Phân tích tình huống thừa nhận rằng các biến nhất
   định có quan hệ tƣơng hỗ với nhau. Vì thế một số nhỏ
   các biến có thể đƣợc thay đổi đồng thời theo một cách
   nhất quán

  Tập hợp các hoàn cảnh có khả năng kết hợp lại để tạo
  ra "các trƣờng hợp" hoặc “các tình huống” khác nhau
  là gì ?
   Trƣờng hợp xấu nhất / Trƣờng hợp bi quan
   Trƣờng hợp kỳ vọng / Trƣờng hợp ƣớc tính tốt nhất
   Trƣờng hợp tốt nhất / Trƣờng hợp lạc quan

   Ghi chú: Phân tích tình huống không tính tới xác suất
   của các trƣờng hợp xảy ra
Phân tích tình huống

   Giải thích là dễ dàng khi các kết quả vững chắc:

   Chấp thuận dự án nếu NPV > 0 ngay cả trong
     trƣờng hợp xấu nhất

   Bác bỏ dự án nếu NPV < 0 ngay cả trong trƣờng
     hợp tốt nhất

   Nếu NPV đôi lúc dƣơng, đôi lúc âm, thì các kết quả
     là không dứt khoát. Không may, đây sẽ là trƣờng
     hợp hay gặp nhất.
Phân tích rủi ro Monte Carlo

   Một sự mở rộng tự nhiên của phân tích độ nhạy và
   phân tích tình huống
   Đồng thời có tính tới các phân phối xác suất khác nhau
   và các miền giá trị tiềm năng khác nhau đối với các
   biến chính của dự án
   Cho phép có tƣơng quan (cùng biến thiên) giữa các
   biến
   Tạo ra một phân phối xác suất cho các kết quả của dự
   án (các ngân lƣu, NPV) thay vì chỉ ƣớc tính một giá trị
   đơn lẻ
   Phân phối xác suất của các kết quả dự án có thể hỗ trợ
   các nhà ra quyết định trong việc lập ra các lựa chọn,
   nhƣng có thể có các vấn đề về giải thích và sử dụng
Các bƣớc xây dựng mô phỏng Monte Carlo
1. Mô hình toán học: Bảng tính thẩm định dự án
2. Xác định các biến nhạy và không chắc chắn
3. Xác định tính không chắc chắn
   Xác định miền các lựa chọn (tối thiểu và tối đa)
   Định phân phối xác suất
   Các phân phối xác suất thông thƣờng nhất là: Phân phối xác xuất chuẩn,
       phân phối xác suất tam giác, phân phối xác suất đều, phân phối xác
       suất bậc thang
4. Xác định và định nghĩa các biến có tương quan
   Tƣơng quan đồng biến hoặc nghịch biến
   Độ mạnh của tƣơng quan
5. Mô hình mô phỏng: làm một chuỗi phân tích cho nhiều tổ hợp giá
    trị tham số khác nhau
6. Phân tích các kết quả
   Các trị thống kê
   Các phân phối xác suất
Phân tích độ nhạy
                                    $   Caùc bieán ruûi ro
   Giaù                            V1                   V1
   Soá löôïng                      V2                   V2
   Doanh thu (V1 x V2)             F1
   Nguyeân vaät lieäu              V3                   V3
   Löông                           V4                   V4
   Caùc chi phí                    V5                   V5
   Chi phí hoaït ñoäng(V3+V4+V5)   F2
   Ñònh phí                        V6
   Toång chi phí (F2 + V6)         F3
   Laõi/Loã (F1 - F3)              F4
Dự báo kết quả của một biến cố tƣơng lai

                             Từ tần suất sang phân phối xác suất
   Giaù trò bieán                                                  Taàn suaát

                 Caùc quan saùt
                                           Toái ña
                 x
         x             x
                                 x
                                                                                                       5
             x             x x
                 x x                 x                                                           3
                                           Toái thieåu
                                                                                             1               1
                                     Hieän taïi                                  Toái thieåu               Toái ña
                                                         Thôøi gian                                        Giaù trò bieán
                                         Xaùc suaát

                                                                                0.5


                                                                       0.3


                                                             0.1                       0.1

                                                      Toái thieåu                     Toái ña
                                                                                      Giaù trò bieán
Dự báo kết quả của một biến cố tƣơng lai

                                               Ƣớc tính một giá trị đơn lẻ


                                                                                     Phaân phoái xaùc suaát taát ñònh
 Giaù trò bieán                                                         Xaùc suaát

                  Quan saùt                                              1.0

                   x       x
            x                      x                       Yeáu vò
                   x                       x               Trung bình
                               x       x                   Öôùc tính deø daët
                       x
                                               x



                                           Hieän taïi                                                  Giaù trò bieán

                                                        Thôøi gian
Phân tích tất định so với phân tích mô phỏng
Phaân tích taát ñònh                                    Phaân tích moâ phoûng
                                                           $
         V1            Giaù                               V1           V1

         V2            Số löôïng                          V2           V2

                       Doanh thu (V1 x V2)                F1

          V3                                              V3           V3
                       Nguyeân vaät lieäu

          V4           Tieàn löông                        V4           V4

          V5           Caùc chi phí                       V5           V5

                       Chi phí hoaït ñoäng (V3+V4+V5)    F2
                       Ñònh phí                          V6
                       Toång chi phí (F2 + V6)           F3
                       Laõi/Loã (F1 - F3)                F4
CƠ SỞ CỦA CÁC PHÂN PHỐI XÁC SUẤT TRONG PHÂN TÍCH RỦI RO
              Các phân phối xác suất đối xứng

              Xaùc suaát töông ñoái hoaëc Haøm maät ñoä            Xaùc suaát tích luyõ
                Chuaån                    Dieän tích = 100%
                                               Xaùc suaát X  X0
                                                            100%
 Xaùc suaát cuûa X
                                                            50%

                                                   X                                          X
                               X0                                            X0
             Tam giaùc

                                                           100%

Xaùc suùaât cuûa X
                                                            50%


                                                   X                                          X
                         A                 B                           A                  B
             Ñeàu

                                                           100%
Xaùc suaát cuûa X
                                                            50%


                         A                     B   X               A                      B   X
                         CƠ SỞ CỦA CÁC PHÂN PHỐI XÁC SUẤT TRONG PHÂN TÍCH RỦI RO
                                    Các phân phối linh động phi chuẩn mực


                          Xaùc suaát töông ñoái hoaëc Haøm maät ñoä                                    Xaùc suaát tích luyõ
                                    Chöõ nhaät baäc thang                    Xaùc suaát
                                                                                            100%
                    50%                                                                      90%
                                              45%                             X  X0
                    45%
                                                                                             80%
                    40%
                                                                                             70%
                    35%              30%
Xaùc suaát cuûa X




                                                                                             60%
                    30%
                                                                                             50%
                    25%                                  20%
                    20%                                                                      40%

                    15%                                                                      30%

                    10%                                                                      20%
                                                                   5%
                    5%                                                                       10%
                    0%                                                       X               0%                                        X
                                3         5          7         9        11                             3       5     7        9   11
                                      Mieàn giaù trò
         Khoâng lieân tuïc
         (Rôøi raïc)
                                                                                          100%




                                                                              X                                                        X
                                A                                   B                              A                               B
                             Các biến có tƣơng quan
Giaù trò cuûa Y
  280.0


  260.0


  240.0


  220.0


  200.0


  180.0


  160.0
          50           60          70      80   90      100            110      120
                                                                             Giaù trò cuûa X
                  Phaân boá cuûa X vaø Y             Ñöôøng hoài qui
Các bƣớc chạy mô phỏng - Sử dụng phần mềm vi tính
                                                            $
                                               y   x
     V1    Giaù                                        V1
                                     -0.8              V2
           Soá löôïng
                                               x
     V2    Doanh thu (V1 x V2)                         F1
                                            +0.9
           Nguyeân vaät lieäu                          V3

     V3    Tieàn löông                                 V4

           Caùc chi phí                                V5
          Chi phí hoaït ñoäng (V3+V4+V5)               F2
     V4                                            y
          Ñònh phí                                     V6
                                                       F3       R1             Caùc keát quaû
     V5
          Toång chi phí (F2 + V6)                                    R2
          Laõi/Loã (F1 - F3)                           F4                 R3
                                                                                 R4
      Các kết quả

             Phaân tích taát                            Phaân tích moâ
                 ñònh                                      phoûng

             Xaùc suaát                            Xaùc suaát tích luyõ
1.0                                          1.0




                               Lôïi nhuaän                                Lôïi nhuaän
      Phân phối xác suất của giá trị hiện tại ròng

                              Xaùc suaát tích luyõ
1.0


.8



.6



.4



.2


 0
-300000     -200000       0                    100000          200000   300000


             Toûng möùc         Chuû                    Neàn kinh teá
             ñaàu tö đ          ñaàu tö
Trƣờng hợp 1: (Xác suất N.P.V âm) = 0

Xaùc suaát tích luyõ                                Xaùc suaát




-          0                                +       -            0                            +
                       N.P.V.                                           N.P.V.

                            Quyeát ñònh: Chaáp thuaän
    Ghi chuù: Ñaàu thaáp hôn cuûa phaân phoái xaùc suaát tích luyõ naèm veà beân phaûi cuûa
    ñieåm N.P.V. zero
Trƣờng hợp 2: (Xác suất N.P.V dƣơng) = 0
Xaùc suaát tích luyõ                                    Xaùc suaát




-                                   0        +      -                                 0          +
                   N.P.V.                                             N.P.V.


                             Quyeát ñònh: Baùc boû
    Ghi chuù: Ñaàu cao hôn cuûa phaân phoái xaùc suaát tích luyõ naèm veà phía beân traùi cuûa
    ñieåm N.P.V. zero
Trƣờng hợp 3: (Xác suất N.P.V zero) lớn hơn 0
nhƣng nhỏ hơn 1
 Xaùc suaát tích luyõ                                  Xaùc suaát




 -              0                              +       -            0              +
                        N.P.V.                                            N.P.V.


                             Quyeát ñònh: Trung dung
     Ghi chuù : N.P.V. zero caét ngang phaân phoái xaùc suaát tích luyõ
    Trƣờng hợp 4: Các dự án loại trừ lẫn nhau
    Với điều kiện có cùng xác suất, một dự án luôn tỏ ra có lợi nhuận
    cao hơn

    Xaùc suaát tích luyõ                              Xaùc suaát




             Döï aùn A          Döï aùn B                 Döï aùn A                   Döïa aùn B




    -                                          +      -                                            +
                            N.P.V                                        N.P.V

                           Quyeát ñònh: Choïn döï aùn B
Ghi chuù: Caùc phaân phoái xaùc suaát tích luyõ khoâng caét nhau taïi baát cöù ñieåm naøo
      Trƣờng hợp 5: Các dự án loại trừ lẫn nhau –
      Lợi nhuận cao so với lỗ thấp
    Xaùc suaát tích luyõ                                    Xaùc suaát




           Döï aùn A                                            Döï aùn A
                            Döï aùn B                                         Döï aùn B

-                          N.P.V.
                                                   +        -                        N.P.V.
                                                                                              +
                                    Quyeát ñònh: Trung dung
    Ghi chuù: Caùc phaân phoái xaùc suaát tích luyõ caét nhau
    Caàn bieát thaùi ñoä ñoái vôùi ruûi ro :
    A. Neáu trung laäp vôùi ruûi ro, thì khoâng chaéc chaén laø toát nhaát.
    B. Neáu sôï ruûi ro, thì thích B hôn A.
    C. Neáu thích ruûi ro, thì coù theå thích A hôn B.
Ví dụ đơn giản
Dự án đầu cơ dầu mỏ
   Mua một thùng dầu mỏ hôm nay và bán nó sau 1 năm

   Giá hôm nay (P0) là nhất định $20

   Giá năm sau (P1) là không chắc chắn


Các bước:
  Miền các giá trị tiềm năng là gì ?
     Giá trị tối thiểu : Xác suất giá thấp hơn $10 là zero
     Giá trị tối đa: Xác suất giá cao hơn $60 là zero

   Xác suất tìm thấy các giá trị nằm giữa những thái cực
   này là gì ?
       Phân phối xác suất tƣơng đối
       cho giá dầu mỏ năm sau
            Xaùc suaát (%)




                                        5%        10%        20%        35%         25%               5%                      Giaù daàu moû
                                                                                                                              ($/thuøng)
Xaùc suaát giaù daàu laø      10             15         20         25         30          40          50                 60

         $x
                       100%                                                        95%
                                                                                                Phaân phoái xaùc suaát
                                                                                                tích luyõ
                                                                        70%

                       50%
                                                             35%

                                   5%             15%
                                                                                               Giaù daàu moû ($/thuøng)

                              10             15         20         25         30          40          50                 60
Mô hình cho giá trị đơn lẻ hay mô hình tất định

    Dựa trên ƣớc tính TỐT NHẤT hoặc các giá trị kỳ vọng
    Mô hình:
     NPV        = - P0 + P1/(1+r)
     P0         = $20
     r          = 10%
     P1         = Giá trị kỳ vọng của dầu mỏ vào năm sau
                = 5% * $12.50 =                0.625
                + 10% * $17.50                 + 1.75
                + 20% * $22.50                 + 4.5
                + 35% * $27.50                 + 9.625
                + 25% * $35.00                 + 8.75
                + 5% * $50. 00                 + 2.5
                                               $27.75
     NPV = -20 + 27.75/1.1 = 5.23
     Kết quả : Thực hiện dự án
     Mô phỏng Monte Carlo của mô hình

Mô hình:
    NPV     =        -20 + RV/1.1
    RV      =        biến rủi ro
            =        giá dầu mỏ vào năm sau đƣợc xác định
                     bởi phân phối xác suất bậc thang


Mô phỏng:
Lấy ngẫu nhiên lặp đi lặp lại (ví dụ 500 lần) các giá trị của giá dầu
mỏ từ phân phối xác suất. Việc này đƣợc thực hiện bằng cách lấy
một số ngẫu nhiên giữa 0 và 100% và tìm giá trị tƣơng ứng của
giá dầu từ phân phối xác suất tích luỹ. Đối với mỗi phép mô
phỏng, hãy tính giá trị của NPV. Sau 500 bƣớc chạy mô phỏng,
thu đƣợc 500 giá trị của NPV để từ đó có thể tìm ra NPV kỳ vọng
cùng các đặc trƣng khác của phân phối xác suất NPV.
 Dự án đầu cơ dầu mỏ: Trƣờng hợp cơ sở

Các giả định:                P0 = $20
                             r = 0.10
    Phân phối xác suất chữ nhật bậc thang
    Miền giá trị của giá dầu năm sau là từ $10 tới $60
    500 bƣớc chạy mô hình
Tổng hợp các kết quả:
    Mô hình: NPV = -20 + RV/1.1
    Các kết quả mô phỏng từ 500 bƣớc chạy
    NPV kỳ vọng = 5.29
    Độ lệch chuẩn của NPV = 9.24
    Xác suất NPV < 0 = 27%
    Miền giá trị : từ -9.69 tới 34.18
Ƣớc tính tốt nhất có giá trị đơn lẻ
    NPV = -20 + 27.75/1.1 = 5.23
    Kết quả: Chấp thuận hoặc bác bỏ dự án phụ thuộc vào thái độ/chính sách đối
    với rủi ro
                                                                        „ Phaân phoái xaùc suaát chöõ nhaät baäc thang
   Caùc giaû ñònh:                                       P0 = $20
                                                                        „ Mieàn giaù trò cuûa giaù daàu naêm sau töø $10 tôùi $60
                                                         r = 0.10
                                                                        „500 böôùc chaïy moâ hình

                                                   Phaân phoái xaùc suaát NPV tích luyõ
                                                              Döï aùn ñaàu cô daàu moû: Tröôøng hôïp cô sôû
                       100% Xaùc suaát keát quaû nhoû hôn giaù trò töông öùng


                        80%



                        60%
Xaùc suaát tích luõy




                        40%



                        20%



                         0%
                              -15       -10         -5              0       5          10        15           20    25        30    35
                               Giaù trò kyø voïng (NPV) = 5.29 Ñoä leäch chuaån = 9.24
             „Loaïi boû khaû naêng giaù naèm trong mieàn töø $30 tôùi $60

             Haõy laáy mieàn giaù trò cuûa giaù daàu naêm sau nhö sau:
             $10 tôùi $15 15% Giaù trò kyø voïïng
             $15 tôùi $20 20%
             $20 tôùi $25 35%                       P1 = $21.5
             $25 tôùi $30 30%
                                                                   Phaân phoái NPV tích luyõ
                                                           Tröôøng hôïp cô sôû vôùi mieàn giaù trò cuûa giaù daàu heïp hôn
                       100%
                               Xaùc suaát keát quaû nhoû hôn giaù trò töông öùng

                        80%
Xaùc suaát tích luõy




                        60%


                        40%


                        20%


                         0%
                              -12        -10          -8            -6         -4         -2         0           2           4   6   8
                              Giaù trò kyø voïng (NPV) = -0.38 Ñoä leäch chuaån = 5.13
                                                                                        „Phaân phoái xaùc suaát ñeàu
                               Caùc giaû ñònh:                P0 = $20
                                                                                        „Mieàn giaù daàu trong naêm sau töø $10 tôùi $60
                                                              r = 0.10
                                                                                        „500 böôùc chaïy moâ hình

                                                       Phaân phoái xaùc suaát NPV tích luyõ
                                                           Tröôøng hôïp cô sôû vôùi phaân phoái xaùc suaát ñeàu
                       100%         Xaùc suaát keát quaû nhoû hôn giaù trò töông öùng

                        80%
Xaùc suaát tích luõy




                        60%



                        40%



                        20%



                         0%
                              -15           -10          -5           0           5           10        15        20        25       30    35
                               Giaù trò kyø voïng (NPV) = 11.38 Ñoä leäch chuaån = 13.08
                                                                           „Phaân phoái xaùc suaát chuaån
                        Caùc giaû ñònh:               P0 = $20
                                                                           „Mieàn giaù daàu moû trong naêm sau töø $10 tôùi $60
                                                      r = 0.10
                                                                           „500 böôùc chaïy moâ hình

                                                  Phaân phoái xaùc suaát NPV tích luyõ
                                                     Tröôøng hôïp cô sôû vôùi phaân boá xaùc suaát chuaån
                       100%         Xaùc suaát keát quaû nhoû hôn giaù trò töông öùng

                        80%
Xaùc suaát tích luõy




                        60%



                        40%



                        20%



                         0%
                              -10            -5           0           5            10     15        20       25        30         35
                              Giaù trò kyø voïng (NPV) = 12.68 Ñoä leäch chuaån = 6.31
                                                                „Phaân phoái xaùc suaát chuaån
                   Caùc giaû ñònh:             P0 = $20         „Mieàn giaù daàu moû trong naêm sau töø $10 tôùi $45.50 (Giaù trò trung
                                               r = 0.10         bình P1 = 27.75, ñuùng nhö trong tröôøng hôïp cô sôû
                                                                „500 böôùc chaïy moâ hình

                                          Phaân phoái xaùc suaát NPV tích luyõ
                                    Phaân phoái xaùc suaát chuaån vôùi mieàn giaù trò ($10, $45.50)
                       100%      Xaùc suaát keát quaû nhoû hôn giaù trò töông öùng

                        80%
Xaùc suaát tích luõy




                        60%



                        40%



                        20%



                         0%
                           -15           -10          -5          0            5       10          15         20         25
                              Giaù trò kyø voïng (NPV) = 5.71 Ñoä leäch chuaån = 5.02
Tổng hợp kết quả của dự án đầu cơ dầu mỏ
                                       Phaân phoái xaùc suaát cuûa giaù trò
                                                hieän taïi roøng

                                       Giaù trò kyø voïng    Ñoä leäch chuaån

  A. Trƣờng hợp cơ sở                        $5.29                $9.24

  B. Trƣờng hợp cơ sở với miền giá           -0.38                 5.13
       dầu hẹp hơn ($10 tới $30)

  C. Trƣờng hợp cơ sở với phân               11.38                13.08
       phối xác suất đều

  D. Trƣờng hợp cơ sở với phân
       phối xác suất chuẩn                   12.68                 6.31


  E. Trƣờng hợp cơ sở với phân
       phối xác suất chuẩn và                 5.71                 5.02
       miền giá trị ($10 tới $45.50)
Làm thế nào để giảm rủi ro
  Sử dụng các thị trƣờng vốn và thị trƣờng kỳ hạn
    Sử dụng các thị trƣờng giao sau, kỳ hạn, và quyền chọn
     lựa để bảo hiểm các rủi ro cụ thể của dự án
    Sử dụng thị trƣờng vốn để đa dạng hoá rủi ro đối với các
     cổ đông; một cách lý tƣởng, đa dạng hoá sẽ loại bỏ rủi ro
     đặc biệt hoặc rủi ro không có hệ thống và giảm chi phí
     vốn cổ phần
    Nếu không có thị trƣờng vốn phát triển tốt thì các rủi ro
     có thể đƣợc giảm thiểu bằng cách phân tán chúng cho
     nhiều nhà đầu tƣ hơn
  Sử dụng các dàn xếp qua hợp đồng để tái phân bố
  các rủi ro và các khoản lợi nhuận
    Dịch chuyển rủi ro
    Quản lý rủi ro
Tiêu chuẩn lập hợp đồng
  Hợp đồng có chi phí thấp nhất (lợi nhuận cao
  nhất nếu đầu tƣ xảy ra) không nhất thiết là
  hợp đồng tốt nhất
  Các hợp đồng hiệu quả có thể cung cấp:
    việc dịch chuyển rủi ro tốt hơn – phân phối các
     chi phí tốt hơn giữa các tình huống
        Có nghĩa là, với các xác suất cho trƣớc, thay đổi sự phân
        bổ rủi ro giữa các phía tham gia
    Quản lý rủi ro tốt hơn – lợi nhuận của dự án cao
     hơn hoặc là tổng rủi ro của dự án thấp hơn do
     kết quả của sáng kiến
        Có nghĩa là, Thay đổi cấu trúc sáng kiến để thay đổi xác
        suất của các kết quả
Quan điểm tổng bằng không so với
Quan điểm tổng dƣơng

   Tập trung vào chi phí hàm ý là một quan
   điểm tổng bằng không. Cái mà một phía
   đƣợc là cái mà phía khác mất

   Quan điểm hiệu quả rõ ràng là một
   quan điểm tổng dƣơng. Với một hợp
   đồng đúng đắn, một phía có thể đƣợc
   lợi đáng kể mà không làm mất chi phí
   tƣơng ứng của phía khác.
Dịch chuyển rủi ro
Tồn tại những lựa chọn sau:
Các hợp đồng giới hạn miền giá trị của một hạng mục ngân lƣu cụ thể,
hoặc của ngân lƣu ròng.

Ví dụ, một ngƣời mua có thể thỏa thuận mua một số lƣợng tối thiểu hoặc là
thanh toán một giá tối thiểu để chắc chắn đƣợc cung cấp hàng; những biện
pháp này sẽ đặt ra giới hạn dƣới cho doanh thu bán hàng.

Các biện pháp tƣơng tự sẽ bao gồm:
Một miền giá trị có giới hạn cho giá sản phẩm
• Một lịch trình tăng giá cố định
• Một thực hiện thanh toán giá trung bình dài hạn
• Các điều khoản nâng giá cụ thể sẽ giữ vững tính cạnh tranh của sản
phẩm,

Ví dụ tạo liên quan giữa giá sản phẩm với giá của một hàng thay thế gần gũi
Veà : Döï aùn Quickfix                                                               Giaù trò kyø voïng cuûa NPV = - $0.74
Hôïp ñoàng xaùc ñònh cuï theå raèng giaù thaønh saûn xuaát                           Ñoä leäch chuaån = $44.41
                                                                                     Loã kyø voïng töø vieäc chaáp thuaän = 18.28
moät ñôn vò saûn phaåm (co) seõ khoâng taêng quaù $12                                Loã kyø voïng töø vieäc baùc boû = 17.54


                                                       Phaân phoái xaùc suaát NPV tích luyõ
                                                  Quan ñieåm cuûa chuû döï aùn vôùi moät möùc traàn cho caùc chi
                                                                      phí khôûi ñaàu (Co)
                                            1.0
                                            0.9
                                            0.8

                                            0.7

                                            0.6
                     Xaùc suaát tích luyõ




                                            0.5

                                            0.4

                                            0.3

                                            0.2

                                            0.1

                                            0.0
                                                          -100     -50       0        50              100            150

                                                  P(NPV<0) = 63%
Hợp đồng tái cấu trúc các mối tƣơng quan
trong nội bộ dự án

 Các hợp đồng chia sẻ rủi ro giảm rủi ro mà các nhà đầu tƣ
 gánh chịu bằng cách gia tăng tƣơng quan giữa doanh thu
 bán hàng và một số hạng mục chi phí

 Ví dụ: hợp đồng phân chia lợi nhuận với nhân công
        Các trái phiếu với các tỉ lệ lãi suất đƣợc liên kết với
        giá bán của sản phẩm

 Các hợp đồng chia sẻ rủi ro làm giảm tƣơng quan giữa
 các hạng mục lợi ích hoặc cách khác là giữa các hạng mục
 chi phí.
Hợp đồng tái cấu trúc các mối tƣơng quan
trong nội bộ dự án

Những lợi ích từ việc tái cấu trúc các tƣơng quan dựa trên công thức
phƣơng sai của tổng hai biến ngẫu nhiên (x và y)

        v (ax + by) = a2v (x) + b2v (y) + 2ab cov (x,y)

Ví dụ, gọi :
        x = doanh thu (R)
        y = chi phí (C)
        a = 1, b = -1

        v(lợi ích ròng) = v(R-C) = v(R) + V(C) - 2 cov(R,C)

Bất cứ biện pháp nào làm tăng tƣơng quan đồng biến giữa R và C sẽ
làm tăng cov (R,C) và làm giảm phƣơng sai của lợi tích ròng
Veà : Döï aùn Quickfix                                                                                 Giaù trò kyø voïng cuûa NPV = 23.72
                   - hôïp ñoàng vôùi nhaø cung caáp thieát laäp moät möùc chi phí traàn laø $12        Ñoä leäch chuaån = 34.53
                   - thieát laäp töông quan giöõa giaù baùn ban ñaàu (po) vaø giaù thaønh saûn         Loã kyø voïng töø vieäc chaáp thuaän = 2.82
                     xuaát (Co) sao cho 18<Po<20 vaø töông quan giöõa Co & Po = +0.6                   Loã kyø voïng töø vieäc baùc boû = 26.53


                                                      Phaân phoái xaùc suaát NPV tích luyõ
                                           Quan ñieåm chuû ñaàu tö: Chi phí traàn & giaù baùn coù töông quan

                               1.0
                               0.9
                               0.8

                               0.7

                               0.6
        Xaùc suaát tích luyõ




                               0.5

                               0.4

                               0.3

                               0.2

                               0.1

                               0.0
                                     -40     -20         0              20              40        60         80             100              120     140

                                     P(NPV<0) = 26%
Veà : Döï aùn Quickfix                                                                             Giaù trò kyø voïng cuûa NPV = $48.73
                   - chi phí traàn laø $12                                                         Ñoä leäch chuaån = $28.24
                    -hôïp ñoàng ñeå giaù baùn lieân keát vôùi chi phí khôûi ñaàu (Co)              Loã kyø voïng töø vieäc chaáp thuaän = 0.09
                                                                                                   Loä kyø voïng töø vieäc baùc boû = 48.82
                               Neáu Co < 9 thì Po = 16; neáu khaùc ñi thì Po = 20
                                                                 Phaân phoái xaùc suaát NPV tích luyõ
                                                   Quan ñieåm chuû ñaàu tö: Chi phí traàn & Hôïp ñoàng ñoái vôùi giaù baùn

                               1.0
                                0.9
                                0.8

                                0.7

                                0.6
        Xaùc suaát tích luyõ




                                0.5

                                0.4

                                0.3

                                0.2

                                0.1

                                0.0
                                      -40            -20            0               20   40   60         80             100              120     140

                                 P(NPV<0) = 3%
Veà : Döï aùn Quickfix                                                                   Giaù trò kyø voïng cuûa NPV = $41.45
                   - chi phí traàn laø $12                                               Ñoä leäch chuaån = 27.28
                    -Hôïp ñoàng hieäu chænh ñoái vôùi giaù baùn                          Loã kyø voïng töø vieäc chaáp thuaän = 0.19
                                                                                         Loã kyø voïng töø vieäc baùc boû = 41.64
Neáu Co < 9 thì Po = $16
9 < Co < 11 thì Po = $19; neáu khaùc ñi thì Po = $20
                                                         Phaân phoái xaùc suaát NPV tích luyõ
                              Quan ñieåm chuû ñaàu tö : Chi phí traàn & Hôïp ñoàng doanh soá baùn ñöôïc hieäu chænh laàn ñaàu tieân
                                1.0
                                0.9
                                0.8

                                 0.7

                                0.6
       Xaùc suaát tích luyõ




                                 0.5

                                0.4

                                0.3

                                0.2

                                 0.1

                                0.0
                                       -40      -20       0       20       40       60         80             100              120     140

                                       P(NPV) < 0 = 3%
Veà : Döï aùn Quickfix                                                           Giaù trò kyø voïng cuûa NPV = $28.52
                   - chi phí traàn $12                                           Ñoä leäch chuaån = 23.82
                    -Hôïp ñoàng hieäu chænh daønh cho giaù baùn                  Loã kyø voïng töø vieäc chaáp thuaän = 0.71
                                                                                 Loã kyø voïng töø vieäc baùc boû = 29.23
Neáu Co < 9 thì Po = $16.50
9 < Co < 11 thì Po = $18.50; neáu khaùc ñi thì Po = $19.50

                                            Phaân phoái xaùc xuaát NPV tích luyõ
Quan ñieåm chuû döï aùn : Chi phí traàn & Hôïp ñoàng doanh soá baùn ñöôïc hieäu chænh laàn thöù hai
                              1.0
                              0.9
                              0.8

                              0.7

                              0.6
       Xaùc suaát tích luyõ




                              0.5

                              0.4

                              0.3

                              0.2

                              0.1

                              0.0
                                    -40      -20             0    20   40   60         80             100

                                     P(NPV) < 0 = 8%
Hợp đồng tái cấu trúc các mối tƣơng quan
trong nội bộ dự án
Tƣơng tự, việc bổ sung dòng sản phẩm khác sẽ làm giảm
phƣơng sai của doanh thu, với điều kiện là các doanh thu
từ dòng sản phẩm mới (Rn) này có tƣơng quan nghịch biến
với doanh thu hiện hữu (Ro) và V(Rn) < 2cov (Ro, Rn)
Điều này là hiển nhiên từ phƣơng sai của (Ro, Rn)

      V(Ro + Rn) = V(Ro) + V(Rn) + 2cov(Ro, Rn)


Đồng thời, bất cứ biện pháp nào làm giảm quan hệ đồng
biến giữa các chi phí sẽ đều làm giảm phƣơng sai của tổng
chi phí, điều cũng sẽ có tác động làm giảm phƣơng sai của
lợi nhuận ròng.
Đa dạng hóa làm giảm rủi ro

Ví dụ:
    Một nền kinh tế đảo quốc đang cố gắng phát triển ngành công
    nghiệp du lịch của mình
    Nguồn gốc chính của sự bất trắc là thời tiết
                                                       Suaát sinh lôïi töø
                                                    caùc hoaït ñoäng cheá taïo
Thôøi tieát             Xaùc suaát   Söõa choáng raùm naéng           Duø che

Muøa möa                     0.50                -25%                              50%


Muøa naéng                   0.50                50%                               -25%

Suaát sinh lôïi kyø voïng                        12.5%                             12.5%

Phöông sai                           14.06%                               14.06%

Tích sai                                         -0.1406          hoaëc laø        -14.06%
Đa dạng hóa làm giảm rủi ro

Danh mục đầu tƣ bao gồm 50% tỉ phần sữa chống rám nắng
và 50% tỉ phần dù che

Suất sinh lợi kỳ vọng :
        = 0.5(12.5) + 0.5(12.5)
        = 12.5%

Phƣơng sai của suất sinh lợi của danh mục đầu tƣ :
       = (0.5)2(14.06) + (0.5)2(14.06) - 2(0.5)(0.5)(14.06)
       =0

Lƣu ý rằng trong trƣờng hợp này hệ số tƣơng quan riêng P = -1
Hòa trộn làm giảm rủi ro
  Gọi yi = suất sinh lợi tiềm năng từ một dự án rủi ro
  Giả sử rằng có nhiều dự án nhƣ vậy và rằng các suất sinh lợi
  của chúng có phân phối xác suất độc lập và nhƣ nhau.
    Không hoà trộn (tức là chỉ đầu tƣ vào một dự án)
     Giá trị kỳ vọng: E(yi) = y
     (suất sinh lợi trung bình)

     Phƣơng sai:      V(yi) = V(y)
    Hoà trộn (ví dụ mua các cổ phần trong một số (n) dự án nếu các
     dự án tƣơng tự )
  Gọi ai = tỉ phần của tổng đầu tƣ trong mỗi dự án = 1/n
      Giá trị kỳ vọng : ai E[y1+y2+...+yn]= ny/n = y

      Phƣơng sai :     V[ai (y1+y2+...+yn)]
                       = V[y1/n+y2/n+...+yn/n]
                       = nV[y/n] = nV[y]/n2 = V[y]/n
      lim V[y]/n = 0
      n      
Ví dụ về thăm dò dầu mỏ
     Giả sử có 100 hãng trong ngành thăm dò dầu mỏ
     Mỗi hãng có 1 triệu $ đƣợc đầu tƣ và mỗi hãng
     khoan một giếng, các giếng độc lập với nhau


Keát quaû           Xaùc suaát   Lôïi nhuaän Suaát sinh lôïi
                                 (trieäu $)                        (R)

a) Tìm thaáy daàu   0.50         $1.4                      140%
b) Khoâng tìm
   thaáy daàu       0.50         ($1.0)                    -100%

  E[R] = 20%
  V[R] = 1.44
  [R] = 120%
Ví dụ về thăm dò dầu mỏ
  Nếu một nhà đầu tƣ đặt toàn bộ tiền của mình vào
  các cổ phần của một hãng, thì rủi ro sẽ rất cao
  Tuy nhiên, nếu một nhà đầu tƣ xây dựng một danh
  mục đầu tƣ bao gồm 1 cổ phần của mỗi một trong
  100 hãng, thì rủi ro của danh mục đầu tƣ này sẽ
  bằng:
            V[R] = 1.44
            s[R]/  (n) = 12%

  Câu hỏi: Rủi ro nào sẽ đƣợc bao gồm trong suất sinh
  lợi xác định giá trị của một dự án (NPV)?
Quản lý rủi ro
   Vấn đề:
     Nhiều dự án có
         Các kinh phí đầu tƣ lớn
         Các giai đoạn chi tiền của dự án kéo dài
         Việc chia sẻ thông tin và công nghệ không hoàn toàn, đặc
          biệt là với các nhà đầu tƣ nƣớc ngoài
         Các khác biệt trong khả năng gánh chịu rủi ro của các bên
         Các hợp đồng không ổn định
     Các dự án có thể hấp dẫn khi xét tổng gộp, nhƣng lại
      không hấp dẫn đối với một hoặc nhiều phía do những bất
      trắc về chia sẻ rủi ro và lợi nhuận
   Kết quả là các dự án hấp dẫn không đƣợc thực hiện
Các rủi ro tham gia hợp đồng
  Có khả năng một phía đơn phƣơng không thực hiện
  các điều khoản hợp đồng, đe dọa vị thế của phía
  khác.
  Các ví dụ
     Rủi ro phía dƣới
         Nhà thầu bỏ dự án
         Chính phủ không thể thực hiện thỏa thuận nếu tỉ phần (của
          chiếc bánh nhỏ hơn) vào túi nhà thầu đƣợc cảm nhận là quá
          lớn
     Rủi ro phía trên
         Chính phủ giảm thanh toán cho nhà thầu nếu lợi nhuận đƣợc
          coi là quá đáng
     Bất trắc về việc liệu có phải các điều khoản hợp đồng đƣợc
      thực hiện có thể dẫn tới hành vi cờ bạc tốn kém.
             Tính tới các rủi ro tham gia hợp đồng
             Khi ƣớc tính ngân lƣu kỳ vọng

                                   Gaùnh chòu ruûi ro vaø caùc daïng hôïp ñoàng daønh cho thaêm doø daàu moû

                                            Lôïi nhuaän theo hôïp ñoàng



                                                                          Lôïi nhuaän ñöôïc hieäu chænh phuø hôïp vôùi caùc ruûi ro tham gia hôïp ñoàng
Xaùc suaát




                                                                                                         Döï kieán söûa ñoåi hôïp ñoàng




                               O                                                                                      Lôïi nhuaän

             Aûnh höôûng cuûa ruûi ro tham gia hôïp ñoàng leân toång lôïi nhuaän cuûa nhaø thaàu.

             - Nhaø thaàu coù theå khoâng ñöôïc pheùp chia phaàn trong lôïi nhuaän ôû phía treân.
             - Vì theá, nhaø thaàu caàn ñaùnh giaù döï aùn baèng caùch söû duïng moät phaân phoái xaùc suaát “hieän thöïc”
                phaûn aùnh baát cöù ruûi ro tham gia hôïp ñoàng naøo.
Một số dạng hợp đồng
  HĐ khoán trọn gói
  HĐ thanh toán theo đơn giá
  HĐ thanh tóan theo chi phí có thể hòan trả đƣợc cộng
  thêm các lọai phí
  HĐ thanh tóan theo thực chi
  HĐ chia sẻ lợi nhuận
  HĐ về thƣởng và phạt
Ví dụ
Hợp đồng khai thác dầu khí
Các nguồn rủi ro
   Địa chất
   Chi phí
     Thăm dò
     Phát triển
     Họat động
   Giá dầu
Một số dạng hợp đồng khai thác dầu khí
  HĐ dịch vụ thuần túy
  HĐ dịch vụ rủi ro
  HĐ chia sẻ sản lƣợng
  HĐ về chi phí cho mỗi thùng dầu
Vai trò của thông tin trong ký kết hợp đồng
   Thông tin hoàn hảo  Không cần kích thích lợi ích
   Thông tin không hoàn hảo  Cần kích thích lợi ích
Dự đóan giá cả
MOÂ HÌNH TAÁT ÑÒNH
  ª MOÂ HÌNH TUYEÁN TÍNH

       Pt = P0 + bt

  ª MOÂ HÌNH TÆ LEÄ TAÊNG TRÖÔÛNG KHOÂNG ÑOÅI

       Pt = P0 (1 + g) t

  ª MOÂ HÌNH TÖÏ HOÀI QUI

       Pt = C0 + C1Pt-1
Dự đóan giá cả
MOÂ HÌNH NGAÃU NHIEÂN
  ª MOÂ HÌNH GIAÙ KHOÂNG ÑOÅI KHOÂNG CHAÉC CHAÉN
       Pt = Ptb + e

  ª MOÂ HÌNH GIAÙ ÑOÄC LAÄP KHOÂNG CHAÉC CHAÉN
       Pt = Ptb + et


  ª MOÂ HÌNH BÖÔÙC NGAÃU NHIEÂN
       Pt = Pt-1 + et


  ª MOÂ HÌNH TÖÏ HOÀI QUI BAÄC NHAÁT
       Pt = F1Pt-1 + (1-F1)Ptb + et
             PHẦN MỀM CRYSTAL BALL
                              Run
Cell                            Run
                                Reset
   Define Assumption
                                Single Step
   Define Decision
   Define Forecast              Run Preference
   Select   All Assumptions     Forecast Windows …
   Select   All Decisions       Open Overlay Chart
   Select   All Forecasts       Open Trend Chart
   Select   some …              Open Sensitivity Chart
   Freeze Assumptions …         Create Report …
                                Extract Data
   Copy data
   Paste Data                   Save Run
   Clear Data                   Restore Run
   Cell Preference              Close Crystal Ball
                                About Crystal Ball
     PHẦN MỀM CRYSTAL BALL


CBTools
 OptQuest
 CB Predictor
 Batch Fit
 Bootstrap
 Correlation Matrix
 Decision Table
 Tornado Chart
 2D Simulation
Phân tích rủi ro

				
DOCUMENT INFO
Shared By:
Categories:
Tags:
Stats:
views:120
posted:11/25/2011
language:Vietnamese
pages:76