Docstoc

tai_lieu_SPSS

Document Sample
tai_lieu_SPSS Powered By Docstoc
					Hµ Néi, th¸ng 3 n¨m 2005


           i
Môc Lôc
1     BµI 1 – Tæng quan.................................................... 1
    1.1   C¸c cöa sæ trong SPSS............................................ 2
    1.2   Thanh menu {Menu}................................................ 3
    1.3   Thanh c«ng cô {Toolbars}......................................... 3
    1.4   Thanh t×nh tr¹ng {Status Bar}.................................... 4
    1.5   Hép tho¹i {Dialogue box}......................................... 4
      1.5.1 Tªn biÕn vµ nh·n biÕn trong c¸c danh s¸ch cña hép tho¹i........ 5
      1.5.2 C¸c nót trong hép tho¹i........................................ 6
      1.5.3 Hép tho¹i phô.................................................. 7
      1.5.4 Lùa chän biÕn.................................................. 8
2     BµI 2: Më C¸c tÖp tin d÷ liÖu....................................... 11
    2.1   Khëi ®éng SPSS.................................................. 11
    2.2   Më mét file..................................................... 12
3     BµI 3: Cöa sæ Data Editor........................................... 15
    3.1   Data View....................................................... 15
    3.2   Variable View................................................... 17
      3.2.1 Tªn biÕn...................................................... 18
      3.2.2 C¸c thang ®o.................................................. 19
      3.2.3 Lo¹i biÕn..................................................... 19
      3.2.4 Nh·n biÕn {Variable Labels}................................... 20
      3.2.5 Nh·n trÞ sè cña biÕn {Value Labels}........................... 21
      3.2.6 TrÞ sè khuyÕt thiÕu {Missing Value}........................... 21
    3.3   NhËp d÷ liÖu.................................................... 23
    3.4   HiÖu ®Ýnh d÷ liÖu trong b¶ng Data View.......................... 26
      3.4.1 C¾t, sao chÐp vµ d¸n c¸c trÞ sè cña d÷ liÖu................... 26
      3.4.2 ChÌn thªm c¸c ®èi t-îng míi................................... 27
      3.4.3 ChÌn mét biÕn míi............................................. 27
      3.4.4 Thay ®æi lo¹i d÷ liÖu......................................... 29
    3.5   T×nh tr¹ng läc ®èi t-îng trong Data Editor...................... 29
4     Bµi 4: C¸c phÐp biÕn ®æi d÷ liÖu.................................... 31
    4.1   TÝnh to¸n biÕn {Compute Variable}............................... 31
      4.1.1 TÝnh to¸n biÕn víi tuú chän If Cases.......................... 32
      4.1.2 Type&Label {Lo¹i vµ nh·n biÕn} trong hép tho¹i Compute Variable
            33
    4.2   §Õm sè lÇn x¶y ra cña c¸c trÞ sè trong c¸c ®èi t-îng............ 34
    4.3   M· ho¸ l¹i d÷ liÖu.............................................. 36
      4.3.1 M· ho¸ l¹i d÷ liÖu ngay trong biÕn cã s½n (kh«ng t¹o thµnh
      biÕn míi)........................................................... 36
      4.3.2 M· ho¸ thµnh biÕn kh¸c........................................ 38
5     Bµi 5: §iÒu khiÓn file vµ biÕn ®æi file............................. 41
    5.1   S¾p xÕp c¸c ®èi t-îng........................................... 41
    5.2   Chän c¸c ®èi t-îng {Select Cases}............................... 42
      5.2.1 Select Cases: If.............................................. 44
      5.2.2 Select Cases: Random Sample................................... 45
      5.2.3 Select Cases: Range........................................... 46
6     Bµi 6: Lµm viÖc víi kÕt xuÊt........................................ 48
    6.1   Cöa sæ Viewer................................................... 48
      6.1.1 ThÓ hiÖn vµ dÊu c¸c kÕt qu¶................................... 49
      6.1.2 Di chuyÓn, sao chÐp vµ xo¸ bá c¸c kÕt qu¶..................... 50
7     Bµi 8: Frequencies {TÇn sè}......................................... 52
    7.1   KÕt xuÊt mÉu.................................................... 53
    7.2   §Ó thu ®-îc c¸c tÇn sè vµ c¸c thèng kª.......................... 54
      7.2.1 Frequencies Statistics........................................ 55
      7.2.2 Frequencies Charts............................................ 57
8     Bµi 7: B¶ng trô/xoay {pivot table}.................................. 58
    8.1   Thao t¸c ®èi víi mét b¶ng trô................................... 58
    8.2   Lµm viÖc víi c¸c trang/líp {Layer}.............................. 63




                                      ii
iii
1     BµI 1 – Tæng quan

    SPSS for Windows cung cÊp mét hÖ thèng qu¶n lý d÷
    liÖu vµ ph©n tÝch thèng kª trong mét m«i tr-êng ®å
    ho¹, sö dông c¸c tr×nh ®¬n m« t¶ {menu} vµ c¸c hép
    tho¹i {dialogue box} ®¬n gi¶n ®Ó thùc hiÖn hÇu hÕt
    c¸c c«ng viÖc cho b¹n. PhÇn lín c¸c nhiÖm vô cã thÓ
    ®-îc hoµn thµnh chØ b»ng c¸ch rª vµ nh¾p chuét.

    Bªn c¹nh giao diÖn rª-nh¾p chuét ®Ó ph©n tÝch thèng
    kª, SPSS for Windows cung cÊp:

                                 Mét hÖ thèng d¹ng b¶ng
    Data Editor {Cöa sæ HiÖu ®Ýnh d÷ liÖu}.
    tÝnh {worksheet} uyÓn chuyÓn ®Ó ®Þnh nghÜa, nhËp,
    hiÖu ®Ýnh, vµ thÓ hiÖn d÷ liÖu.

                       Cöa sæ Viewer cho phÐp dÔ dµng
    Viewer {Cöa sæ Viewer}.
    duyÖt c¸c kÕt qu¶ cña b¹n, thÓ hiÖn vµ che giÊu cã
    thÓ chän läc c¸c kÕt xuÊt {output}, thay ®æi trËt
    tù cña c¸c kÕt qu¶, vµ di chuyÓn c¸c b¶ng vµ ®å thÞ
    gi÷a SPSS for Windows vµ c¸c tr×nh øng dông kh¸c

                                        C¸c kÕt qu¶ cña
    Multidimemtion pivot table {B¶ng trô ®a chiÒu}.
    b¹n sÏ sinh ®éng víi c¸c b¶ng trô ®a chiÒu. Kh¸m
    ph¸ c¸c b¶ng cña b¹n b»ng c¸ch bè trÝ l¹i c¸c hµng,
    c¸c cét, vµ c¸c trang/líp {layer}. Béc lé c¸c ph¸t
    hiÖn quan träng cã thÓ bÞ mÊt trong c¸c b¸o c¸o
    tiªu chuÈn. So s¸nh c¸c nhãm dÔ dµng b»ng c¸ch chia
    t¸ch b¶ng cña b¹n sao cho mçi lÇn chØ cã mét nhãm
    ®-îc thÓ hiÖn.

                                                    C¸c
    High-revolution graphics {§å thÞ cã ®é ph©n gi¶i/®é nÐt cao}.
    biÓu ®å h×nh trßn, ®å thÞ cét, biÓu ®å tÇn suÊt, ®å
    thÞ ph©n t¸n cã ®é ph©n gi¶i cao, mµu s¾c sèng
    ®éng, c¸c ®å thÞ ba chiÒu, vµ h¬n thÕ n÷a ®-îc bao
    gåm nh- lµ c¸c tÝnh n¨ng chuÈn trong SPSS.

                               Truy cËp d÷ liÖu tõ c¸c
    Database access {Truy cËp d÷ liÖu}.
    c¬ së d÷ liÖu b»ng c¸ch sö dông tr×nh chØ dÉn
    Database Wizard thay v× c¸c truy vÊn SQL phøc t¹p.




                                     1
                                TÝnh n¨ng biÕn ®æi d÷
  Data transformation {BiÕn ®æi d÷ liÖu}.
  liÖu gióp b¹n cã ®-îc d÷ liÖu s½n sµng cho c¸c b-íc
  ph©n tÝch. B¹n cã thÓ dÔ dµng nhãm, bæ sung, tæng
  hîp, trén, chia vµ chuyÓn ®æi file, vµ h¬n thÕ n÷a.

1.1 C¸c cöa sæ trong SPSS

  Cã mét sè lo¹i cöa sæ kh¸c nhau trong SPSS:

            Cöa sæ nµy thÓ hiÖn néi dung cña file d÷
  Data Editor.
  liÖu. B¹n cã thÓ lËp mét file d÷ liÖu míi hoÆc hiÖu
  chØnh thay ®æi mét file ®· cã s½n víi cöa sæ Data
  Editor. Cöa sæ Data Editor tù ®éng më ra khi b¹n
  kÝch ho¹t/khëi ®éng SPSS. B¹n chØ cã thÓ mét file
  d÷ liÖu t¹i mét thêi ®iÓm mµ th«i (kh«ng thÓ më h¬n
  mét file d÷ liÖu vµo cïng mét thêi ®iÓm).

        Mäi kÕt qu¶ thèng kª, b¶ng, biÓu ®å ®-îc
  Viewer.                                          thÓ
  hiÖn trong cöa sæ Viewer. B¹n cã thÓ hiÖu ®Ýnh   kÕt
  xuÊt vµ l-u nã ®Ó sö dông sau nµy. Mét cöa        sæ
  Viewer tù ®éng më ra khi b¹n ch¹y mét thñ tôc    ®Çu
  tiªn t¹o nªn kÕt xuÊt.

             B¹n cã thÓ tr×nh bµy kÕt xuÊt nh- lµ c¸c
  Draft Viewer.
  v¨n b¶n b×nh th-êng (thay v× c¸c b¶ng trô) trong
  cöa sæ Draft Viewer.

                  KÕt xuÊt ®-îc tr×nh bµy trong c¸c
  Pivot Table Editor.
  b¶ng trô cã thÓ ®-îc chØnh söa b»ng nhiÒu c¸ch víi
  cöa sæ Pivot Table Editor. B¹n cã thÓ hiÖu ®Ýnh
  ®o¹n v¨n b¶n, chuyÓn ®æi d÷ liÖu gi÷a hµng vµ cét,
  bæ sung mµu, t¹o c¸c b¶ng ®a chiÒu vµ Èn hoÆc hiÓn
  thÞ mét c¸ch cã chän läc c¸c kÕt qu¶.

             B¹n cã thÓ chØnh söa c¸c ®å thÞ chÊt
  Chart Editor.
  l-îng cao trong c¸c cöa sæ chart editor. B¹n cã thÓ
  thay ®æi mµu, chän lo¹i ph«ng hoÆc cì ch÷, chuyÓn
  ®æi trôc tung víi trôc hoµnh, xoay c¸c ®å thÞ ba
  chiÒu, vµ thËm chÝ thay c¶ lo¹i ®å thÞ.

                C¸c kÕt xuÊt d¹ng v¨n b¶n kh«ng ®-îc
  Text Output Editor.
  thÓ hiÖn trong c¸c b¶ng trô cã thÓ ®-îc chØnh söa


                                  2
  víi cöa sæ Text Output Editor. B¹n cã thÓ hiÖu ®Ýnh
  kÕt xuÊt vµ thay c¸c thuéc tÝnh cña ph«ng ch÷
  (d¹ng, lo¹i, mµu, cì).

              B¹n cã thÓ d¸n c¸c lùa chän trong c¸c
  Syntax Editor.
  hép tho¹i   vµo mét cöa sæ syntax, n¬i mµ c¸c lùa
  chän cña b¹n xuÊt hiÖn d-íi d¹ng c¸c có ph¸p lÖnh.
  B¹n cã thÓ hiÖu ®Ýnh c¸c có ph¸p lÖnh ®Ó tËn dông
  c¸c ®Æc tÝnh ®Æc biÖt cña SPSS kh«ng cã s½n trong
  c¸c hép tho¹i. B¹n còng cã thÓ l-u c¸c m· lÖnh nµy
  trong mét file ®Ó sö dông cho nh÷ng c«ng viÖc tiÕp
  theo cña SPSS.

              Kü thuËt tù ®éng OLE cho phÐp b¹n tuú
  Script Editor.
  biÕn vµ tù ®éng ho¸ nhiÒu nhiÖm vô trong SPSS. Sö
  dông cöa sæ Script Editor ®Ó lËp vµ hiÖu ®Ýnh c¸c
  tr×nh nhá c¬ b¶n.

1.2 Thanh menu {Menu}

  RÊt   nhiÒu nhiÖm vô b¹n muèn tiÕn hµnh víi SPSS b¾t
  ®Çu   víi viÖc lùa chän c¸c menu {tr×nh ®¬n}. Tõng
  cöa   sæ trong SPSS cã c¸c menu riªng cña nã víi c¸c
  lùa   chän menu thÝch hîp cho lo¹i cöa sæ ®ã.

  Hai menu Analysis vµ Graphs lµ cã s½n ®èi víi mäi
  lo¹i cöa sæ, lµm cho viÖc t¹o c¸c kÕt xuÊt míi rÊt
  nhanh chãng mµ kh«ng ph¶i chuyÓn ®æi gi÷a c¸c cöa
  sæ.

1.3 Thanh c«ng cô {Toolbars}

  Tõng cöa sæ SPSS cã c¸c thanh c«ng cô riªng cña nã
  cho phÐp truy cËp nhanh ®Õn c¸c nhiÖm vô th«ng
  dông. Cã mét sè cöa sæ cã h¬n mét thanh c«ng cô.

  H×nh 1-2: Thanh c«ng cô víi trî gióp chØ dÉn c«ng
  cô {ToolTip Help}




                           3
1.4 Thanh t×nh tr¹ng {Status Bar}

  Thanh t×nh tr¹ng {status bar} n»m ë ®¸y cña tõng
  cöa sæ SPSS cung cÊp c¸c th«ng tin d-íi ®©y:

                            §èi víi tõng lÖnh hoÆc thñ
  Command status {T×nh tr¹ng lÖnh}.
  tôc   mµ b¹n ch¹y, mét sè ®Õm c¸c ®èi t-îng/tr-êng
  hîp   {case} chØ ra sè l-îng c¸c ®èi t-îng ®-îc xö
  lý.   §èi víi c¸c thñ tôc ®ßi hái ph¶i xö lý lÆp, sè
  lÇn   lÆp ®-îc thÓ hiÖn.

                          NÕu b¹n
  Filter status {T×nh tr¹ng läc}.         chän mét mÉu ngÉu
  nhiªn hoÆc mét tËp hîp phô c¸c          ®èi t-îng ®Ó ph©n
  tÝch, th«ng tin Filter on chØ ra         r»ng mét vµi nhãm
  ®èi t-îng nµo ®ã ®ang ®-îc läc          vµ kh«ng ph¶i mäi
  ®èi t-îng trong tÖp tin d÷ liÖu         ®-îc ®-a vµo ph©n
  tÝch.

                              Th«ng tin Weight on chØ
  Weight status {T×nh tr¹ng gia quyÒn}.
  ra r»ng mét biÕn gia quyÒn ®ang ®-îc sö dông ®Ó gia
  quyÒn c¸c ®èi t-îng cho ph©n tÝch.

                              Th«ng tin Split on chØ
  Split status {T×nh tr¹ng chia t¸ch}.
  ra r»ng file d÷ liÖu ®ang ®-îc chia t¸ch thµnh mét
  sè nhãm ®Ó ph©n tÝch, ®-îc dùa vµo c¸c trÞ sè cña
  mét hoÆc mét sè biÕn lËp nhãm/ph©n tæ.

1.5 Hép tho¹i {Dialogue box}

  HÇu hÕt c¸c lùa chän menu më ra c¸c hép tho¹i. B¹n
  sö dông hép tho¹i ®Ó lùa chän c¸c biÕn vµ c¸c tuú
  chän cho ph©n tÝch

  Tõng hép tho¹i chÝnh cho c¸c thñ tôc thèng kª vµ ®å
  thÞ cã mét sè c¸c bé phËn c¬ b¶n

                   Mét danh s¸ch c¸c biÕn trong file
  Danh s¸ch biÕn nguån.
  d÷ liÖu lµm viÖc. ChØ cã c¸c lo¹i biÕn ®-îc phÐp
  bëi c¸c thñ tôc ®-îc chän míi ®-îc thÓ hiÖn trong
  danh s¸ch nguån. ViÖc ding c¸c biÕn chuçi d¹ng ng¾n
  hay dµi bÞ h¹n chÕ bëi rÊt nhiÒu thñ tôc.




                                      4
                                         Mét hoÆc mét vµi
        Danh s¸ch (hoÆc c¸c danh s¸ch) biÕn ®Ých.
        danh s¸ch thÓ hiÖn c¸c biÕn b¹n võa chän cho ph©n
        tÝch, ch¼ng h¹n nh- danh s¸ch biÕn ®éc lËp vµ phô
        thuéc.

                                     C¸c nót chØ dÉn ch-¬ng
        Nót Ên ®iÒu khiÓn {Command pushbutton}.
        tr×nh thùc hiÖn mét t¸c vô, ch¼ng h¹n nh- ch¹y mét
        thñ tôc, thÓ hiÖn phÇn th«ng tin Trî gióp, hoÆc më
        ra mét hép tho¹i con ®Ó tiÕn hµnh c¸c lùa chän cô
        thÓ bæ sung.

        §Ó cã ®-îc th«ng tin vÒ c¸c nót ®iÒu khiÓn trong
        mét hép tho¹i, nh¾p chuét ph¶i lªn nót ®ã.

        H×nh 1-5: C¸c bé phËn          ®iÒu khiÓn hép tho¹i
                                                              Danh
    Danh s¸ch                                                 s¸ch
    biÕn nguån                                                biÕn
                                                              ®Ých

                                                              C¸c nóm
                                                              nhÊn c©u
                                                              lÖnh




                                                              C¸c nóm
                                                              nhÊn hép
                                                              tho¹i
                                                              phô


1.5.1     Tªn biÕn vµ nh·n biÕn trong c¸c danh s¸ch cña hép tho¹i

        B¹n cã thÓ thÓ       hiÖn hoÆc lµ tªn biÕn hoÆc lµ nh·n
        biÕn trong danh       s¸ch cña hép tho¹i. Do tªn biÕn bÞ
        h¹n chÕ bëi 8        ký tù, nh·n biÕn th-êng cung cÊp
        nhiÒu th«ng tin      m« t¶ biÕn h¬n.

         §Ó ®iÒu khiÓn sù thÓ hiÖn tªn biÕn hay nh·n biÕn
          trong danh s¸ch cña hép tho¹i, trong Options
          trong menu Edit ë bÊt kú lo¹i cöa sæ nµo cña
          SPSS.




                                         5
         §Ó ®Þnh nghÜa hoÆc chØnh söa nh·n biÕn, h·y nh¾p
          ®óp tªn biÕn trong cöa sæ Data Editor vµ sau ®ã
          nh¾p Labels.

         §èi víi d÷ liÖu nhËp tõ c¸c nguån c¬ së d÷ liÖu,
          tªn c¸c tr-êng ®-îc sö dông lµm nh·n biÕn.

         §èi víi nh·n biÕn qu¸ dµi, chØ con trá lªn nh·n
          trong danh s¸ch ®Ó xem toµn bé nh·n biÕn ®ã.

         NÕu kh«ng cã nh·n biÕn nµo ®-îc x¸c ®Þnh th× tªn
          biÕn sÏ ®-îc thÓ hiÖn.




        H×nh 1-6: C¸c nh·n biÕn ®-îc thÓ hiÖn trong mét hép
        tho¹i




1.5.2       C¸c nót trong hép tho¹i

        Cã 5 nót nhÊn tiªu chuÈn trong hÇu hÕt c¸c hép
        tho¹i:

           OK. Ch¹y thñ tôc. Sau khi b¹n chän c¸c biÕn
            nghiªn cøu vµ chän bÊt kú c¸c tuú chän bæ sung


                                      6
            nµo, nh¾p OK ®Ó ch¹y thñ tôc. §iÒu nµy còng ®ång
            thêi ®ãng hép tho¹i l¹i.

           Paste.T¹o có ph¸p c©u lÖnh tõ c¸c lùa chän trong
            hép tho¹i vµ d¸n có ph¸p vµo mét cöa sæ có ph¸p.
            Sau ®ã b¹n cã tuú biÕn c¸c c©u lÖnh víi c¸c ®Æc
            tÝnh bæ sung kh«ng cã s½n trong hép tho¹i.

           Reset.Bá chän bÊt kú biÕn nµo trong danh s¸ch c¸c
            biÕn ®-îc chän vµ thiÕt lËp mÆc ®Þnh cho mäi tuú
            chän   trong hép tho¹i   vµ bÊt kú hép tho¹i phô
            nµo.

                 Xo¸ bá bÊt kú thay ®æi nµo trong thiÕt lËp
            Cancel.
            hép tho¹i kÓ tõ lÇn cuèi nã ®-îc më ra vµ ®ãng
            hép tho¹i l¹i. Trong mçi lÇn lµm viÖc víi SPSS
            c¸c thiÕt lËp trong hép tho¹i lµ lu«n tån t¹i cho
            ®Õn khi b¹n tho¸t khái SPSS. Mét hép tho¹i duy
            tr× mäi thiÕt lËp mµ b¹n chän cho ®Õn khi b¹n
            thiÕt lËp l¹i. .

           Help.Nóm nµy cho b¹n cöa sæ trî gióp d¹ng chuÈn
            cña h·ng Microsoft bao gåm c¸c th«ng tin vÒ hép
            tho¹i hiÖn t¹i. B¹n còng cã thÓ nhËn ®-îc c¸c trî
            gióp trong c¸c nóm ®iÒu khiÓn riªng trong tõng
            hép tho¹i b»ng c¸ch nh¾p chuét ph¶i lªn nã.

1.5.3        Hép tho¹i phô

        Do hÇu hÕt c¸c thñ tôc ®Òu cung cÊp mét sù uyÓn
        chuyÓn lín, kh«ng ph¶i mäi lùa chän ®Òu cã thÓ ®-îc
        bao hµm chØ trong mét hép tho¹i. Hép tho¹i chÝnh
        bao gåm c¸c th«ng tin tèi thiÓu ®ßi hái ®Ó ch¹y mét
        thñ tôc. C¸c thiÕt lËp bæ sung ®-îc thùc hiÖn trong
        c¸c hép tho¹i phô.

        Trong hép tho¹i chÝnh, nóm nhÊn víi ba dÊu chÊm (…)
        ®»ng sau tªn cña nã chØ ra r»ng mét hép tho¹i phô
        sÏ ®-îc xuÊt hiÖn nÕu b¹n nhÊn chuét vµo nã.




                                 7
1.5.4     Lùa chän biÕn

        §Ó lùa chän mét biÕn, b¹n chØ ®¬n gi¶n nh¾p chuét
        vµo nã trong danh s¸ch c¸c biÕn nguån vµ nh¾p nóm
        mòi tªn ph¶i n»m bªn c¹nh danh s¸ch c¸c biÕn nguån.
        NÕu chØ cã mét danh s¸ch c¸c biÕn nguån, b¹n cã thÓ
        nh¾p ®óp c¸c biÕn ®¬n ®Ó chuyÓn chóng tõ danh s¸ch
        nguån sang danh s¸ch tíi.

        B¹n cã thÓ chän nhiÒu biÕn mét lóc:

         §Ó chän nhiÒu biÕn n»m kÒ nhau liªn tôc     trong
          danh s¸ch c¸c biÕn nguån, nh¾p vµo biÕn ®Çu tiªn
          vµ gi÷ phÝm Shift vµ nh¾p vµo biÕn cuèi cïng.

         §Ó chän c¸c biÕn kh«ng n»m kÒ nhau liªn tôc (n»m
          c¸ch qu·ng) trong danh s¸ch c¸c biÕn nguån, h·y
          sö dông ph-¬ng ph¸p nh¾p+Ctrl. Chän biÕn ®Çu
          tiªn, sau ®ã gi÷ phÝm Ctrl vµ nh¾p biÕn tiÕp
          theo, vµ cø thÕ tiÕp tôc cho ®Õn biÕn cuèi cïng.

         §Ó chän mäi biÕn trong danh s¸ch, nhÊn Ctrl+A

   H×nh 1-7: Lùa chän nhiÒu biÕn víi kü thuËt Shif t
   cïng víi nh¾p chuét




                                8
H×nh 1-8: Chän nhiÒu biÕn kÕ tiÕp nhau víi kü thuËt
Ctrl cïng víi nh¾p chuét




§Ó cã ®-îc th«ng tin vÒ mét biÕn trong mét danh s¸ch trong mét hép tho¹i

   Nh¾p chuét tr¸i lªn mét biÕn trong mét danh s¸ch
     ®Ó chän nã

   Nh¾p chuét ph¶i bÊt kÓ n¬i nµo trong danh s¸ch

   Chän Variable Information trong menu pop-up

  H×nh 1-9: Xem th«ng tin vÒ biÕn dïng phÝm chuét
  ph¶i




                                    9
  §Ó nhËn ®-îc th«ng tin vÒ nóm ®iÒu khiÓn trong hép
  tho¹i

 Nh¾p chuét tr¸i lªn nóm b¹n muèn biÕt

 Chän What‟s This? Trong menu pop-up.

  Mét cöa sæ pop-up thÓ hiÖn th«ng tin vÒ nóm ®iÒu
  khiÓn.

  H×nh 1-10: Trî gióp d¹ng “What’s This?”pop-up   b»ng
  c¸ch nh¾p phÝm ph¶i chuét




                         10
2      BµI 2: Më C¸c tÖp tin d÷ liÖu

    C¸c file d÷ liÖu cã c¸c ®Þnh d¹ng kh¸c nhau, vµ
    phÇn mÒm nµy ®-îc thiÕt kÕ ®Ó qu¶n lý chóng, bao
    gåm:

     C¸c b¶ng tÝnh worksheet ®-îc lËp trong Execl hoÆc
      Lotus

     C¬ së d÷ liÖu ®-îc lËp d-íi ®Þnh d¹ng dBASE vµ
      SQL

     C¸c file d¹ng text ASCII víi kiÓu Tab-deliminated

     C¸c file trong ®Þnh d¹ng SPSS ®-îc lËp trong c¸c
      hÖ ®iÒu hµnh kh¸c

     C¸c file d÷ liÖu SYSTAT

2.1 Khëi ®éng SPSS

    Trªn mµn h×nh desktop cña Widows nh¾p vµop biÓu

    t-îng

    HoÆc më phÝm   Start, All programs, SPSS for WIndows, SPSS 12.0.1
    for Windows




                                11
    SÏ xuÊt hiÖn cöa sæ SPSS Data Editor vµ mét hép
    tho¹i nh- sau:




    Run     the   Ch¹y
                      tutorial:
ch-¬ng tr×nh trî gióp

   Type      in     data:    NhËp     d÷
liÖu míi

                   Ch¹y
 Run an existing query:
mét truy vÊn d÷ liÖu ®·
cã s½n

    Create        new       query   using
Database       LËp mét
               Wizard:
truy vÊn d÷ liÖu sö
dông Database Wizard

 Open an existing data source:
Më file d÷ liÖu ®· cã
s½n

(Chó ý: Hép tho¹i nµy
chØ xuÊt hiÖn mét lÇn
khi b¹n khëi ®éng SPSS)



2.2 Më mét file

     NÕu ®· cã s½n mét file d÷ liÖu, b¹n cã thÓ më nã
      b»ng lùa chän  Open an existing data source vµ nh¨p vµo
       More Files;

     NÕu ®ang ë trong cöa sæ SPSS Data Editor:

    Tõ thanh menu chän
    File
      Open
             Data…



                                             12
   Trong hép tho¹i Open File, chän file mµ b¹n muèn më

   Nh¾p Open

  Bªn c¹nh c¸c file ®-îc l-u d-íi ®Þnh d¹ng cña SPSS,
  b¹n cã thÓ më c¸c file cã ®Þnh d¹ng cña Excel,
  Lotus, dBASE, tab-deliminated mµ kh«ng cÇn ph¶i
  chuyÓn ®æi chóng sang mét ®Þnh d¹ng trung gian hoÆc
  nhËp c¸c th«ng tin ®Þnh nghÜa d÷ liÖu

§Ó më mét tÖp tin {file} Excel

  T¹i cöa sæ SPSS Data Editor, tõ thanh menu chän
  File
    Open
           Data…
   Trong hép tho¹i Open File, chän file mµ b¹n muèn më

   Nh¾p Open

   Trong hép tho¹i Open File, chän nn¬i l-u gi÷ file (Look
      in);chän lo¹i file         (Files of type)   vµ sau ®ã chän tªn
      file (File name)




  Hép tho¹i Opening Excel Data Source xuÊt hiÖn


                                    13
H·y chän Worksheet mµ b¹n ®Þnh më (®èi víi file cã
nhiÒu h¬n mét worksheet).




                       14
3     BµI 3: Cöa sæ Data Editor

    Cöa sæ Data Editor cung cÊp mét ph-¬ng ph¸p gièng
    nh- b¶ng tÝnh, thuËn tiÖn ®Ó lËp vµ hiÖu ®Ýnh c¸c
    file d÷ liÖu. Cöa sæ Data Editor tù ®éng më khi b¹n
    b¾t ®Çu khëi ®éng SPSS.
    Cöa sæ Data Editor cung cÊp hai lo¹i b¶ng xem d÷
    liÖu:
             ThÓ hiÖn trÞ sè d÷ liÖu thùc hoÆc c¸c nh·n
    Data view.
    trÞ sè ®-îc x¸c ®Þnh
                ThÓ hiÖn c¸c th«ng tin ®Þnh nghÜa vÒ
    Variable view.
    biÕn, bao gåm c¸c nh·n biÕn vµ nh·n trÞ sè biÕn
    ®-îc x¸c ®Þnh, lo¹i d÷ liÖu (vÝ dô nh- d¹ng chuçi,
    d¹ng ngµy th¸ng, vµ d¹ng sè), thang ®o (®Þnh danh,
    ®Þnh h¹ng, hoÆc tû lÖ), vµ c¸c trÞ sè khuyÕt thiÕu
    do ng-êi
    Trong c¶ hai b¶ng, b¹n cã thÓ bæ sung, vµ xo¸ c¸c
    th«ng tin ®-îc l-u chøa trong file d÷ liÖu.

3.1 Data View

    H×nh 5-1: Data view




                           15
RÊt nhiÒu thuéc tÝnh cña Data View còng gièng nh-
nh÷ng g× ®-îc t×m thÊy trong c¸c phÇn mÒm sö dông
b¶ng tÝnh, (vÝ dô nh- Excel). Tuy nhiªn còng cã mét
sè sù kh¸c biÖt quan träng:

 C¸c hµng lµ c¸c b¶n ghi/®èi t-îng/tr-êng hîp
  {case}. Tõng hµng ®Þa diÖn cho mét ®èi t-îng hoÆc
  mét quan s¸t. VÝ dô tõng ng-êi tr¶ lêi ®èi víi
  mét b¶ng hái/phiÕu ®iÒu tra lµ mét ®èi t-îng.

 C¸c cét lµ c¸c biÕn. Tõng cét ®¹i diÖn cho mét
  biÕn hoÆc thuéc tÝnh ®-îc ®o ®¹c. VÝ dô tõng môc
  trong mét b¶ng hái lµ mét biÕn.

 C¸c « chøa c¸c trÞ sè. Tõng « chøa mét trÞ sè cña
  mét biÕn cho mét ®èi t-îng. ¤ lµ sù kÕt hîp cña
  ®èi t-îng vµ biÕn. C¸c « chØ chøa c¸c trÞ sè
  biÕn. Kh«ng gièng nh- c¸c phÇn mÒm sö dông b¶ng
  tÝnh, c¸c « trong Data Editor kh«ng thÓ chøa ®ùng
  c¸c c«ng thøc.



                       16
   File d÷ liÖu cã h×nh ch÷ nhËt. Hai h-íng cña file
    d÷ liÖu ®-îc x¸c ®Þnh bëi sè l-îng c¸c ®èi t-îng
    vµ sè l-îng c¸c biÕn. B¹n cã thÓ nhËp d÷ liÖu
    trong bÊt kÓ « nµo. NÕu b¹n nhËp d÷ liÖu vµo mét
    « n»m bªn ngoµi c¸c ®-êng biªn cña file d÷ liÖu
    ®-îc x¸c ®Þnh, h×nh ch÷ nhËt d÷ liÖu sÏ ®-îc më
    réng ®Ó bao gåm bÊt kú mäi hµng vµ mäi cét n»m
    gi÷a « ®ã vµ c¸c ®-êng biªn cña file. Kh«ng cã
    c¸c « “trèng rçng” trong c¸c ®­êng biªn cña file
    d÷ liÖu. §èi víi c¸c biÕn d¹ng sè, c¸c « rçng
    ®-îc chuyÓn thµnh trÞ sè khuyÕt thiÕu hÖ thèng.
    §èi víi c¸c biÕn d¹ng chuçi, mét dÊu c¸ch vÉn
    ®-îc coi lµ mét trÞ sè.

3.2 Variable View

  H×nh 5-2: Cöa sæ Variable View




  B¶ng Variable View chøa ®ùng c¸c th«ng tin vÒ c¸c
  thuéc tÝnh cña tõng biÕn trong file d÷ liÖu. Trong
  mét b¶ng Data view:

   C¸c hµng lµ c¸c biÕn.

   C¸c cét lµ c¸c thuéc tÝnh cña biÕn
  B¹n cã thÓ bæ sung hoÆc xo¸ c¸c biÕn vµ thay ®æi
  thuéc tÝnh cña c¸c biÕn, bao gåm:

                            17
         Tªn biÕn {Name}

         Lo¹i d÷ liÖu {Type}

         Sè l-îng con sè hoÆc ch÷ {With}

         Sè l-îng ch÷ sè thËp ph©n {Decimals}

         M« t¶ biÕn/nh·n biÕn {Lable} vµ nh·n trÞ sè biÕn
          {Values}

         C¸c trÞ sè khuyÕt thiÕu do ng-êi sö dông thiÕt
          lËp {Missing}

         §é réng cña cét {Width}

         C¨n lÒ {Align}

         Thang ®o {Measure}
   §Ó thÓ hiÖn hoÆc ®Þnh nghÜa c¸c thuéc tÝnh cña biÕn

         Lµm cho cöa sæ Data Editor trë thµnh cöa sæ ho¹t
          ®éng

         Nh¾p ®óp mét tªn biÕn ë ®Ønh cña cét trong b¶ng
          Data View, hoÆc nh¾p b¶ng Variable View.

         §Ó ®Þnh nghÜa mét biÕn míi, nhËp mét tªn biÕn
          trong bÊt kú hµng rçng nµo

         Chän thuéc tÝnh mµ b¹n muèn ®Þnh nghÜa hoÆc hiÖu
          chØnh.

3.2.1     Tªn biÕn

        C¸c qui t¾c d-íi ®©y ®-îc ¸p dông cho tªn biÕn:

         Tªn ph¶i b¾t ®Çu b»ng mét ch÷. C¸c ký tù cßn l¹i
          cã thÓ lµ bÊt kú ch÷ nµo, bÊt kú sè nµo, hoÆc c¸c
          biÓu t-îng nh- @, #, _, hoÆc $.

         Tªn biÕn kh«ng ®-îc kÕt thóc b»ng mét dÊu chÊm.




                                       18
         Tr¸nh dïng c¸c tªn biÕn mµ kÕt thóc víi mét dÊu
          g¹ch d-íi cÇn (®Ó tr¸nh xung ®ét víi c¸c biÕn
          ®-îc tù ®éng lËp bëi mét vµi thñ tôc)

         §é dµi cña tªn biÕn kh«ng v-ît qu¸ 8 ký tù.

         DÊu c¸ch vµ c¸c ký tù ®Æc biÖt (vÝ dô nh- !, ?,
          „, vµ *) kh«ng ®­îc sö dông

         Tõng tªn biÕn ph¶i ®¬n chiÕc/duy nhÊt; kh«ng ®-îc
          phÐp trïng lÆp. Kh«ng ®-îc dïng ch÷ hoa ®Ó ®Æt
          tªn biÕn. C¸c tªn NEWVAR, NewVar, vµ newvar ®-îc
          xem lµ gièng nhau.

3.2.2     C¸c thang ®o

         B¹n cã thÓ x¸c ®Þnh thang ®o d-íi d¹ng tû lÖ (d÷
          liÖu d¹ng sè trªn mét thang ®ã kho¶ng hoÆc thang
          ®o tû lÖ), thø bËc hoÆc ®Þnh danh. D÷ liÖu ®Þnh
          danh hoÆc thø bËc cã thÓ cã d¹ng chuçi (ch÷ a, b,
          c…) hoÆc d¹ng sè.

3.2.3     Lo¹i biÕn

        Variable Type x¸c ®Þnh lo¹i d÷ liÖu ®èi víi tõng
        biÕn. Theo mÆc ®Þnh, mäi biÕn míi ®-îc gi¶ sö lµ
        d¹ng sè. B¹n sö dông Define Variable ®Ó thay ®æi
        lo¹i d÷ liÖu. Néi dung cña hép tho¹i Variable Type
        phô thuéc vµo lo¹i d÷ liÖu ®· ®-îc thu thËp. §èi
        víi mét sè lo¹i d÷ liÖu, cã nh÷ng « cho ®é réng vµ
        sè thËp ph©n (Xem vÝ dô H×nh 5-4); ®èi víi lo¹i
        kh¸c b¹n chØ ®¬n gi¶n chän mét ®Þnh d¹ng tõ mét
        danh s¸ch cuèn (xem vÝ dô h×nh 5.4b) c¸c lo¹i d÷
        liÖu cho tr-íc.

        H×nh 5-4: Hép tho¹i Variable Type




                               19
        C¸c lo¹i d÷ liÖu lµ d¹ng sè {numeric}, dÊu ph¶i
        {comma}, dÊu chÊm. {dot}, ghi chó khoa häc
        {Scientific notation}, ngµy th¸ng {Date}, ®«-la
        {Dollar}, tiÒn tuú biÕn {custom currency} vµ chuçi
        {string}.

        H×nh 5-4: Hép tho¹i Variable Type víi d¹ng d÷ liÖu
        lµ ngµy th¸ng




   §Ó ®Þnh nghÜa lo¹i d÷ liÖu

    Nh¾p nóm trong « Type ®èi víi biÕn b¹n muèn ®Þnh
        nghÜa

    Chän lo¹i d÷ liÖu trong hép tho¹i Data Type.


3.2.4     Nh·n biÕn {Variable Labels}

        Do tªn biÕn chØ cã thÓ dµi 8 ký tù, c¸c nh·n biÕn
        cã thÓ dµi ®Õn 256 ký tù, vµ nh÷ng nh·n m« t¶ nµy
        ®-îc thÓ hiÖn trong c¸c kÕt xuÊt.




                                   20
3.2.5     Nh·n trÞ sè cña biÕn {Value Labels}

        B¹n cã thÓ chØ ®Þnh c¸c nh·n m« t¶ ®èi víi tõng trÞ
        sè cña biÕn. §iÒu nµy cùc kú h÷u Ých nÕu d÷ liÖu
        cña b¹n sö dông c¸c m· d¹ng sè ®Ó ®¹i diÖn cho c¸c
        nhãm/tæ kh«ng ph¶i d¹ng sè (vÝ dô m· 1 vµ 2 cho nam
        vµ n÷). Nh· trÞ sè cña biÕn cã thÓ dµi ®Õn 60 ký
        tù. Nh·n trÞ sè cña biÕn kh«ng cã s½n ®èi víi c¸c
        biÕn d¹ng chuçi dµi (c¸c biÕn d¹ng chuçi dµi h¬n 8
        ký tù).

        H×nh 5-5: Hép tho¹i Value Labels




   §Ó ®Þnh nghÜa nh·n trÞ sè cña   d÷ liÖu

    Nh¾p nóm trong « Values ®èi víi biÕn b¹n muèn ®Þnh
        nghÜa

    §èi víi tõng trÞ sè, nhËp trÞ sè vµ nhËp mét nh·n

    Nh¾p Add ®Ó nhËp nh·n trÞ sè.


3.2.6     TrÞ sè khuyÕt thiÕu {Missing Value}

        Missng Value ®Þnh nghÜa c¸c trÞ sè nh- lµ khuyÕt
        thiÕu – cña ng-êi sö dông. Th«ng th-êng chóng ta
        muèn biÕt t¹i sao th«ng tin l¹i bÞ khuyÕt thiÕu.
        VÝ dô b¹n cã thÓ ph©n biÖt gi÷a trÞ sè khuyÕt thiÕu
        do mét ®èi t-îng ®iÒu tra tõ chèi tr¶ lêi mét c©u
        hái vµ trÞ sè khuyÕt thiÕu do c©u hái ®ã kh«ng ¸p
        dông ®èi víi ng-êi nµy. C¸c trÞ sè ®-îc chØ ®Þnh lµ
        khuyÕt thiÕu cña ng-êi sö dông ®-îc ®¸nh dÊu ®Ó



                                        21
  ®-îc SPSS ®èi xö ®Æc biÖt trong hÇu hÕt c¸c tÝnh
  to¸n.

   B¹n cã thÓ nhËp ®Õn 3 trÞ sè khuyÕt thiÕu riªng
    biÖt, mét ph¹m vi kho¶ng c¸ch trÞ sè khuyÕt thiÕu
    hoÆc mét ph¹m vi céng víi mét trÞ sè khuyÕt thiÕu
    riªng biÖt.

   C¸c ph¹m vi cã thÓ ®-îc chØ ®Þnh cho c¸c biÕn
    d¹ng sè

   B¹n kh«ng thÓ ®Þnh nghÜa trÞ sè khuyÕt thiÕu cho
    c¸c biÕn d¹ng chuçi dµi (h¬n 8 ký tù)

                                         Mäi d÷ liÖu
  C¸c trÞ sè khuyÕt thiÕu ®èi víi biÕn d¹ng chuçi .
  d¹ng chuçi, bao gåm c¶ trÞ sè rçng, ®-îc chuyÓn ®æi
  thµnh c¸c trÞ sè b×nh th-êng (kh«ng ph¶i lµ khuyÕt
  thiÕu) trõ phi b¹n ®Þnh nghÜa chóng mét c¸ch trùc
  tiÕp nh- lµ c¸c trÞ sè khuyÕt thiÕu. §Ó ®Þnh nghÜa
  trÞ sè rçng nh- lµ trÞ sè khuyÕt thiÕu ®èi víi biÕn
  d¹ng chuçi, h·y nhËp mét dÊu c¸ch vµo mét trong
  nh÷ng tr-êng ®èi víi Discrete missing values.

  H×nh 5-6: Hép tho¹i Missing Values




§Ó ®Þnh nghÜa c¸c trÞ sè khuyÕt thiÕu cho mét biÕn

 Nh¾p nóm trong « Missing ®èi víi biÕn b¹n muèn ®Þnh
  nghÜa

 NhËp c¸c trÞ sè hay c¸c ph¹m vi/kho¶ng ®¹i diÖn cho
  trÞ sè khuyÕt thiÕu.

¸p dông c¸c thuéc tÝnh ®Þnh nghÜa biÕn cho c¸c biÕn kh¸c


                                    22
  Mét khi b¹n ®· ®Þnh nghÜa c¸c thuéc tÝnh cho mét
  biÕn, b¹n cã thÓ sao chÐp mét hoÆc mét sè thuéc
  tÝnh vµ ¸p dông chóng cho mét hoÆc mét sè biÕn
  kh¸c.

§Ó ¸p dông c¸c thuéc tÝnh ®Þnh nghÜa biÕn cho c¸c biÕn kh¸c

 Trong  b¶ng Variable View, chän « hoÆc c¸c « cã
  thuéc tÝnh ®· ®-îc ®Þnh nghÜa mµ b¹n muèn ¸p dông
  cho c¸c biÕn kh¸c

 Tõ thanh menu chän

  Edit
     Copy

 Chän « (hoÆc c¸c «) mµ b¹n muèn ¸p dông thuéc tÝnh.
  B¹n cã thÓ chän nhiÒu biÕn.

 Tõ thanh menu chän

  Edit
     Paste

  NÕu b¹n sao chÐp thuéc tÝnh cho c¸c hµng rçng, c¸c biÕn míi ®-îc
  lËp víi víi c¸c thuéc tÝnh mÆc ®Þnh cho tÊt c¶ nh-ng kh«ng ph¶i
  mÆc ®Þnh cho nh÷ng thuéc tÝnh ®-îc chän.


3.3 NhËp d÷ liÖu

  B¹n cã thÓ nhËp d÷ liÖu trùc tiÕp tõ b¶ng Data View trong cöa sæ
  Data Editor. B¹n cã thÓ nhËp d÷ liÖu theo bÊt kú trËt tù nµo. B¹n
  cã thÓ nhËp d÷ liÖu theo ®èi t-îng hoÆc theo biÕn, hoÆc theo khu
  vùc ®-îc chän, hoÆc theo tõng «

   ¤ ho¹t ®éng (« con trá) lu«n ®-îc lµm s¸ng

   Tªn biÕn vµ sè cña hµng cña « ho¹t ®éng ®-îc thÓ
    hiÖn ë gãc cao bªn tr¸i cña cöa sæ Data Editor.

   Khi b¹n chän mét « vµ nhËp mét trÞ sè th× nã sÏ
    ®-îc thÓ hiÖn ë khoang hiÖu ®Ýnh d÷ liÖu n»m ë
    trªn cña Data Editor




                                    23
     C¸c trÞ sè kh«ng ®-îc ghi cho ®Õn khi b¹n nhÊn
      Enter hoÆc chän « kh¸c

     §Ó nhËp bÊt kú g× kh¸c mét d÷ liÖu d¹ng sè, tr-íc
      hÕt ph¶i ®Þnh nghÜa lo¹i d÷ liÖu.

 NÕu b¹n nhËp mét trÞ sè vµo mét cét rçng, Data Editor
 tù ®éng t¹o ra mét biÕn míi vµ chØ ®Þnh mét tªn biÕn.

 H×nh 5-7: File d÷ liÖu lµm viÖc trong Data View
Sè cña     Tªn             Khoang hiÖu ®Ýnh d÷   ¤ ho¹t
hµng       biÕn                    liÖu           ®éng




 §Ó nhËp d÷ liÖu d¹ng sè

  Chän mét « trong b¶ng DataView

  NhËp trÞ sè. TrÞ sè nµy ®-îc thÓ hiÖn trong khoang
    hiÖu ®Ýnh d÷ liÖu ë ®Ønh cña Data Editor

  NhÊn Enter hoÆc chän mét « kh¸c ®Ó ghi trÞ sè nµy.

 §Ó nhËp d÷ liÖu kh«ng ph¶i d¹ng sè

  Nh¾p ®óp mét tªn biÕn ë ®Ønh cña cét                   trong b¶ng
    Data View hoÆc nh¾p b¶ng Variable View

  Nh¾p nóm trong « Type ®èi víi biÕn nµy



                                      24
 Chän lo¹i d÷ liÖu trong hép tho¹i Variable Type.

 Nh¾p OK

 Nh¾p ®óp sè cña hµng hoÆc nh¾p b¶ng Data View

 NhËp d÷ liÖu trong hµng ®èi víi biÕn võa míi ®-îc
  ®Þnh nghÜa.

§Ó sö dông nh·n cña trÞ sè khi nhËp d÷ liÖu

 NÕu nh·n trÞ sè kh«ng xuÊt hiÖn trong b¶ng Data
  View, tõ thanh menu chän
  View
     Value Labels

 Nh¾p lªn « mµ trong ®ã b¹n muèn nhËp trÞ sè

 Chän mét nh·n trÞ sè tõ danh s¸ch më xuèng

  TrÞ sè ®-îc nhËp vµo vµ nh·n trÞ sè ®-îc thÓ hiÖn
  trong «.

  Chó ý: §iÒu nµy chØ lµm viÖc nÕu b¹n ®· ®Þnh nghÜa
  nh·n trÞ sè cña biÕn.

C¸c giíi h¹n vÒ trÞ sè cña d÷ liÖu

  Lo¹i biÕn vµ ®é réng cña d÷ liÖu ®-îc thiÕt lËp sÏ
  qui ®Þnh lo¹i d÷ liÖu cã thÓ nhËp vµo « trong Data
  View.

   NÕu b¹n gâ mét ký tù kh«ng ®-îc chÊp nhËn bëi
    lo¹i biÕn, Data Editor sÏ ph¸t ra tiÕng kªu bÝp
    vµ kh«ng nhËp ký tù vµo.

   Víi c¸c biÕn d¹ng chuçi, c¸c ký tù n»m ngoµi ®é
    réng ®-îc ®Þnh nghÜa sÏ kh«ng ®-îc chÊp nhËn.

   Víi c¸c biÕn d¹ng sè, c¸c trÞ sè nguyªn v-ît qu¸
    ®é réng vÉn cã thÓ ®-îc nhËp vµo, nh-ng Data
    Editor thÓ hiÖn hoÆc lµ chó gi¶i khoa häc hoÆc lµ
    c¸c dÊu hoa thÞ trong « ®Ó chØ ra r»ng trÞ sè nµy
    réng h¬n ®é réng ®-îc ®Þnh nghÜa. §Ó thÓ hiÖn trÞ
    sè trong «, thay ®æi ®é réng cña biÕn. (Chó ý:

                                     25
            Thay ®æi ®é rang cña cét kh«ng ¶nh h-ëng ®Õn ®é
            réng cña biÕn.)

   3.4 HiÖu ®Ýnh d÷ liÖu trong b¶ng Data View

        Víi Data Editor, b¹n cã thÓ hiÖu ®Ýnh trÞ sè cña d÷
        liÖu trong b¶ng Data View theo nhiÒu c¸ch. B¹n cã
        thÓ:

            Thay ®æi trÞ sè cña d÷ liÖu

         C¾t, sao chÐp, vµ d¸n c¸c trÞ sè cña d÷ liÖu

         Thªm vµo hoÆc xo¸ c¸c ®èi t-îng

         Thªm vµo hoÆc xo¸ c¸c biÕn

         Thay ®æi trËt tù cña c¸c biÕn

   §Ó thay thÕ hoÆc hiÖu ®Ýnh mét trÞ sè cña d÷ liÖu

   §Ó xo¸ trÞ sè cò vµ nhËp mét trÞ sè míi:

         Trong b¶ng Data View, nh¾p ®óp vµo «. TrÞ sè ®-îc
            thÓ hiÖn trong khoang hiÖu ®Ýnh d÷ liÖu.

         HiÖu ®Ýnh trÞ sè trùc tiÕp tõ « hoÆc trong khoang
            hiÖu ®Ýnh d÷ liÖu.

         NhÊn Enter (hoÆc chuyÓn sang « kh¸c) ®Ó ghi trÞ
            sè míi.

3.4.1       C¾t, sao chÐp vµ d¸n c¸c trÞ sè cña d÷ liÖu

        B¹n cã thÓ c¾t, sao chÐp vµ d¸n c¸c trÞ sè cña tõng
        « hoÆc mét nhãm c¸c trÞ sè trong Data Editor. B¹n
        cã thÓ:

         ChuyÓn hoÆc sao chÐp trÞ sè cña mét « sang mét «
          kh¸c.

         ChuyÓn hoÆc sao chÐp trÞ sè cña mét « sang mét
          nhãm c¸c «.



                                       26
         ChuyÓn hoÆc sao chÐp trÞ sè cña mét ®èi t-îng
          sang cho mét nhãm c¸c ®èi t-îng.

         ChuyÓn hoÆc sao chÐp trÞ sè cña mét biÕn sang cho
          mét nhãm c¸c biÕn.

         ChuyÓn hoÆc sao chÐp trÞ sè cña mét nhãm c¸c «
          sang cho mét nhãm c¸c « kh¸c.

3.4.2      ChÌn thªm c¸c ®èi t-îng míi

        NhËp d÷ liÖu vµo mét « trong mét hµng rçng sÏ tù
        ®éng t¹o ra mét ®èi t-îng míi. Data Editor sÏ chÌn
        c¸c trÞ sè khuyÕt thiÕu ®èi víi mäi biÕn kh¸c cho
        ®èi t-îng ®ã. NÕu cã bÊt kÓ hµng rçng nµo n»m gi÷a
        ®èi t-îng míi vµ c¸c ®èi t-îng ®· cã s½n, c¸c hµng
        rçng ®ã còng trë thµnh c¸c ®èi t-îng míi víi c¸c
        trÞ sè khuyÕt thiÕu hÖ thèng ®èi víi mäi biÕn.

        B¹n cã thÓ chÌn c¸c ®èi t-îng míi vµo gi÷a c¸c ®èi
        t-îng ®· cã s½n.

   §Ó chÌn mét ®èi t-îng míi gi÷a c¸c ®èi t-îng ®· cã s½n

    Trong Data View, chän bÊt kú « nµo trong ®èi t-îng
        (hµng) n»m d-íi vÞ trÝ n¬i mµ b¹n muèn chÌn ®èi
        t-îng míi.

    Tõ thanh menu chän

        Data
           Insert Case

        Mét hµng míi ®-îc chÌn vµo vµ mäi mäi biÕn cña ®èi
        t-îng míi nµy ®Òu nhËn ®-îc trÞ sè khuyÕt thiÕu hÖ
        thèng.

3.4.3      ChÌn mét biÕn míi

        NhËp d÷ liÖu vµo mét cét rçng trong b¶ng Data View
        hoÆc trong mét hµng rçng trong b¶ng Variable View
        sÏ tù ®éng t¹o ra mét biÕn míi víi mét tªn biÕn mÆc
        ®Þnh (tiÒn tè var vµ mét chuçi sè tuÇn tù) vµ mét
        ®Þnh d¹ng d÷ liÖu mÆc ®Þnh (d¹ng sè). Data Editor

                                       27
  chÌn trÞ sè khuyÕt thiÕu hÖ thèng cho mäi ®èi t-îng
  ®èi víi biÕn míi nµy. NÕu cã bÊt kú cét rçng nµo
  trong b¶ng Data View hoÆc hµng rçng nµo trong b¶ng
  Variable View gi÷a biÕn míi vµ c¸c biÕn ®· cã s½n,
  th× nh÷ng cét nµy (trong b¶ng Data View) hoÆc hµng
  nµy (trong b¶ng Variable View) còng trë thµnh biÕn
  míi víi trÞ sè khuyÕt thiÕu hÖ thèng cho mäi ®èi
  t-îng.

§Ó chÌn mét biÕn míi gi÷a c¸c biÕn ®· cã s½n

 Chän bÊt kú « nµo trong biÕn bªn ph¶i cña (b¶ng
  Data View) hoÆc d-íi (cña b¶ng Variable View) vÞ
  trÝ mµ b¹n muèn chÌn biÕn míi vµo.

 Tõ thanh menu chän

  Data
      Insert Variable

    Mét hµng míi ®-îc chÌn vµo víi trÞ sè khuyÕt
  thiÕu hÖ thèng cho mäi ®èi t-îng.

§Ó chuyÓn mét biÕn trong Data Editor

  NÕu b¹n muèn ®Æt vÞ trÝ biÕn gi÷a hai biÕn ®· cã
  s½n, h·y chÌn mét biÕn vµo vÞ trÝ n¬i b¹n muèn di
  chuyÓn biÕn ®Õn ®ã

 §èi víi biÕn b¹n muèn chuyÓn, nh¾p tªn biÕn ë ®Ønh
  cña cét trong b¶ng Data View hoÆc sè hµng trong
  b¶ng Variable View. Toµn bé biÕn sÏ ®-îc lµm næi
  bËt/t« s¸ng.

 Tõ thanh menu chän

  Edit
      Cut

 Nh¾p vµo tªn biÕn (trong b¶ng Data View) hoÆc sè
  hµng (trong b¶ng Variable View) n¬i b¹n muèn di
  chuyÓn biÕn ®Õn. Toµn bé biÕn nµy sÏ ®-îc mµ næi
  bËt

 Tõ thanh menu chän


                                       28
        Edit
           Paste


3.4.4      Thay ®æi lo¹i d÷ liÖu

        B¹n cã thÓ thay ®æi lo¹i d÷ liÖu cho mét biÕn bÊt
        kÓ lóc nµo cã sö dông hép tho¹i Variable Type trong
        b¶ng Variable View, vµ Data Editor sÏ cè g¾ng
        chuyÓn ®æi c¸c trÞ sè hiÖn cã sang lo¹i míi. NÕu
        kh«ng thÓ chuyÓn ®æi ®-îc th× trÞ sè khuyÕt thiÕu
        hÖ thèng sÏ ®-îc chØ ®Þnh. C¸c qui t¾c chuyÓn ®æi
        còng gièng nh- tr-êng hîp d¸n trÞ sè vµo mét biÕn
        cã ®Þnh d¹ng kh¸c. NÕu sù thay ®æi trong ®Þnh d¹ng
        cña d÷ liÖu cã thÓ g©y ra c¸c ®Æc t¶ cña trÞ sè
        khuyÕt thiÕu hoÆc nh·n trÞ sè, Data Editor thÓ hiÖn
        mét hép c¶nh b¸o vµ hái nÕu nh- b¹n muèn tiÕp tôc
        víi viÖc thay ®æi hay huû bá nã.

   3.5 T×nh tr¹ng läc ®èi t-îng trong Data Editor

        H×nh 5-9: C¸c ®èi t-îng ®-îc läc trong Data Editor




        C¸c ®èi
        t-îng bÞ
        läc (bÞ
        lo¹i
        trõ)




                                   29
NÕu b¹n chän mét tËp hîp phô c¸c ®èi t-îng      nh-ng
kh«ng lo¹i bá nh÷ng ®èi t-îng kh«ng ®-îc        chän,
nh÷ng ®èi t-îng kh«ng ®-îc chän ®-îc ®¸nh dÊu   trong
Data Editor víi mét ®o¹n th¼ng n»m chÐo trong   c¸c «
sè hµng.




                       30
4     Bµi 4: C¸c phÐp biÕn ®æi d÷ liÖu

    Trong mét tr-êng hîp lý t-ëng, d÷ liÖu ban ®Çu
    (th«) cña b¹n lµ thÝch hîp hoµn toµn cho lo¹i ph©n
    tÝch mµ b¹n muèn tiÕn hµnh, vµ mäi quan hÖ gi÷a c¸c
    biÕn lµ hoÆc tuyÕn tÝnh mét c¸ch thÝch hîp hoÆc gÇn
    nh- trùc giao. RÊt ®¸ng tiÕc ®©y lµ tr-êng hîp rÊt
    hiÕm cã. C¸c ph©n tÝch s¬ bé cã thÓ béc lé c¸c
    tr×nh tù m· ho¸ bËt tiÖn hoÆc c¸c sai sè do m· ho¸,
    hoÆc biÕn ®æi d÷ liÖu cã thÓ bÞ ®ßi hái ®Ó bé lé
    mèi quan hÖ thùc gi÷a c¸c biÕn.

    B¹n cã thÓ thùc hiÖn c¸c phÐp biÕn ®æi tõ nh÷ng
    nhiÖm vô ®¬n gi¶n, ch¼ng h¹n nh- thu nhá sè nhãm/tæ
    ®Ó tiÕn hµnh ph©n tÝch, hoÆc phøc t¹p h¬n nh- t¹o
    c¸c biÕn míi dùa trªn c¸c ph-¬ng tr×nh phøc t¹p vµ
    c¸c c©u lÖnh/khai b¸o cã ®iÒu kiÖn

4.1 TÝnh to¸n biÕn {Compute Variable}

    Thñ tôc Compute Variable tÝnh to¸n c¸c trÞ sè cña
    mét biÕn ®-îc dùa trªn sù biÕn ®æi cña mét biÕn
    kh¸c

     B¹n cã thÓ tÝnh c¸c trÞ sè cho c¸c biÕn d¹ng sè
      hoÆc d¹ng chuçi (c¸c ký tù chuçi cã d¹ng sè)

     B¹n cã thÓ lËp c¸c biÕn míi hoÆc thay thÕ c¸c trÞ
      sè cña biÕn ®· cã. §èi víi biÕn míi, b¹n còng cã
      thÓ chØ ®Þnh lo¹i biÕn vµ nh·n biÕn.

     B¹n cã thÓ tÝnh to¸n c¸c trÞ sè mét c¸ch cã chän
      läc ®èi víi c¸c tËp hîp con cña d÷ liÖu dùa trªn
      c¸c ®iÒu kiÖn l«-gic.

     B¹n cã thÓ sö dông trªn 70 hµm lËp s½n {built-
      in}, bao gåm c¸c hµm ®¹i häc, c¸c hµm thèng kª,
      c¸c hµm ph©n bè vµ c¸c hµm chuçi.

§Ó tÝnh to¸n biÕn

 Tõ thanh menu chän


                           31
        Transform
           Compute…

    §¸nh tªn cña biÕn ®Ých {target variable}. Nã cã thÓ
        lµ mét biÕn ®· cã hoÆc mét biÕn míi sÏ ®-îc bæ sung
        vµo file d÷ liÖu lµm viÖc.

    X©y dùng mét biÓu thøc, hoÆc d¸n c¸c bé phËn vµo
        Numeric Expression hoÆc gâ trùc tiÕp vµo ®ã.

               D¸n c¸c hµm tõ danh s¸ch c¸c hµm {Functions}
                vµ nhËp c¸c tham sè ®-îc biÓu thÞ b»ng c¸c
                dÊu hái

               C¸c h»ng sè d¹ng chuçi ph¶i ®-îc ®Ó trong
                dÊu më ®ãng ngoÆc ®¬n hoÆc ngoÆc kÐp

               C¸c h»ng sè d¹ng sè ph¶i ®-îc nhËp theo ®Þnh
                d¹ng kiÓu Hoa Kú víi dÊu chÊm (.) lµ dÊu
                thËp ph©n.

        §èi víi biÕn d¹ng chuçi míi, b¹n cßn ph¶i chän
        Type&Lable ®Ó x¸c ®Þnh lo¹i d÷ liÖu.

        H×nh 6-1: Hép tho¹i Compute Variable




4.1.1      TÝnh to¸n biÕn víi tuú chän If Cases

        Hép tho¹i If Cases cho phÐp b¹n ¸p dông phÐp chuyÓn
        ®æi d÷ liÖu ®èi víi c¸c nhãm c¸c ®èi t-îng ®-îc


                                    32
      chän läc, cã sö dông c¸c biÓu thøc ®iÒu kiÖn. Mét
      biÓu thøc ®iÒu kiÖn tr¶ l¹i mét trÞ sè ®óng hay sai
      hoÆc khuyÕt thiÕu cho tõng ®èi t-îng.

       NÕu kÕt qu¶ cña mét biÓu thøc ®iÒu kiÖn lµ true
        {®óng}, phÐp biÕn ®æi ®-îc ¸p dông cho ®èi t-îng

       NÕu kÕt qu¶ cña mét biÓu thøc ®iÒu kiÖn lµ false
        {sai} hoÆc missing {khuyÕt thiÕu}, phÐp biÕn ®æi
        kh«ng ®-îc ¸p dông cho ®èi t-îng

       HÇu hÕt c¸c biÓu thøc ®iÒu kiÖn sö dông mét hoÆc
        mét sè trong 6 dÊu quan hÖ (<, >, <= (nhá h¬n vµ
        b»ng), >= (b»ng vµ lín h¬n), = vµ ~= (kh¸c)) trªn
        b¶ng tÝnh to¸n.

       C¸c biÓu thøc ®iÒu kiÖn cã thÓ bao hµm c¸c tªn
        biÕn, c¸c h»ng sè, c¸c phÐp to¸n sè häc, c¸c hµm
        sè vµ hµm kh¸c, c¸c biÕn l«-gÝc vµ c¸c thao t¸c
        cã ®iÒu kiÖn kh¸c

4.1.2    Type&Label {Lo¹i vµ nh·n biÕn} trong hép tho¹i   Compute
    Variable

      Theo mÆc ®Þnh c¸c biÕn míi cã d¹ng sè. §Ó tÝnh to¸n
      mét biÕn d¹ng chuçi b¹n ph¶i x¸c ®Þnh lo¹i d÷ liÖu
      vµ ®é réng

      Label.Nh·n biÕn lµ kh«ng b¾t buéc ph¶i ®Þnh nghÜa,
      vµ cã thÓ dµi ®Õn 120 ký tù. B¹n cã thÓ nhËp mét
      nh·n biÕn hoÆc sö dông 110 ký tù ®Çu tiªn cña biÓu
      thøc tÝnh to¸n nh- lµ nh·n biÕn.

      Type.C¸c biÕn ®-îc tÝnh to¸n cã thÓ lµ d¹ng sè hoÆc
      d¹ng chuçi (ch÷ c¸i kiÓu con sè). C¸c biÕn d¹ng
      chuçi kh«ng thÓ ®-îc ding trong c¸c phÐp tÝnh to¸n.

      H×nh 6-2: Hép tho¹i lo¹i vµ nh·n biÕn trong thñ tôc
      Compute Variable




                                33
4.2 §Õm sè lÇn x¶y ra cña c¸c trÞ sè trong c¸c ®èi
    t-îng

  Hép tho¹i nµy to¹ nªn mét biÕn ®Õm sè lÇn x¶y ra
  cña cïng trÞ sè hoÆc c¸c trÞ sè trong mét danh s¸ch
  c¸c biÕn cho tõng ®èi t-îng. VÝ dô mét cuéc ®iÒu
  tra cã thÓ bao gåm mét danh s¸ch c¸c t¹p chÝ víi
  hép ®¸nh dÊu cã/kh«ng ®Ó chØ ra xem lo¹i t¹p chÝ
  nµo mµ tõng ®èi t-îng ®iÒu tra ®äc. B¹n cã thÓ ®Õm
  sè c©u tr¶ lêi cã cho tõng ®èi t-îng ®iÒu tra ®Ó
  t¹o ra mét biÕn míi chøa ®ùng tæng sè t¹p chÝ ®-îc
  ®äc.

  H×nh 6-3: §Õm sè lÇn x¶y ra cña c¸c trÞ sè trong
  c¸c ®èi t-îng




  §Ó ®Õm sè lÇn c¸c trÞ sè x¶y ra trong c¸c ®èi t-îng

 Tõ thanh menu chän

  Transform
     Count…




                                   34
 Chän mét hay h¬n mét biÕn cïng lo¹i (d¹ng sè hoÆc
  d¹ng chuçi)

 Nh¾p Define Variable vµ x¸c ®Þnh lo¹i trÞ sè hoÆc c¸c
  trÞ sè nµo sÏ ®-îc ®Õm.

 Kh«ng b¾t buéc, b¹n cã thÓ ®Þnh nghÜa mét tËp hîp
  con c¸c ®èi t-îng ®Ó ®Õm sè lÇn x¶y ra cña c¸c trÞ
  sè.

  Hép tho¹i If Cases ®Ó x¸c ®Þnh c¸c tËp hîp con
  gièng nh- ®-îc m« t¶ trong phÇn Compute Variable.

§Õm c¸c trÞ sè trong c¸c ®èi t-îng: C¸c trÞ sè cÇn ®Õm

  TrÞ sè cña biÕn ®Ých (trong hép tho¹i chÝnh) ®-îc
  t¨ng thªm 1 cho mçi lÇn khi mét trong nh÷ng biÕn
  ®-îc lùa chän tho¶ m·n mét ®Æc t¶ trong Value to
  Count. NÕu mét ®èi t-îng tho¶ m·n mét sè m« t¶ ®èi
  víi bÊt kú biÕn nµo, biÕn ®Ých ®-îc t¨ng mét sè lÇn
  t-¬ng øng ®èi víi biÕn ®ã.

  C¸c ®Æc t¶ vÒ trÞ sè cã thÓ bao gåm c¸c trÞ sè
  riªng biÖt, c¸c trÞ sè khuyÕt thiÕu (hÖ thèng hoÆc
  ng-êi sö dông), vµ c¸c ph¹m vi {range}. C¸c ph¹m vi
  bao gåm c¸c ®iÓm cuèi cña chóng vµ bÊt kú trÞ sè
  khuyÕt thiÕu cña ng-êi sö dông cã ®é lín r¬i vµo
  trong ph¹m vi ®ã.

  H×nh 6-4: Hép tho¹i c¸c trÞ sè cÇn ®Õm




                                    35
   4.3 M· ho¸ l¹i d÷ liÖu

      B¹n cã thÓ biÕn ®æi trÞ sè d÷ liÖu b»ng c¸ch m· ho¸
      l¹i chóng

4.3.1    M· ho¸ l¹i d÷ liÖu ngay trong          biÕn cã s½n   (kh«ng t¹o
    thµnh biÕn míi)

      M· ho¸ l¹i d÷ liÖu ngay trong biÕn cã s½n {Recode
      into Same Variable} g¸n l¹i c¸c trÞ sè cña biÕn
      ®ang cã hoÆc c¾t gi¶m bít c¸c ph¹m vi cña c¸c trÞ
      sè ®ang cã vµo c¸c trÞ sè míi

      B¹n cã thÓ m· ho¸ c¸c biÕn d¹ng sè vµ d¹ng chuçi.
      NÕu b¹n chän nhiÒu biÕn, chóng ph¶i cã cïng lo¹i.
      B¹n kh«ng thÓ m· ho¸ c¸c biÕn d¹ng chuçi vµ d¹ng sè
      cïng víi nhau.

      H×nh 6-7: Hép tho¹i Recode into Same Variables




   §Ó m· ho¸ l¹i d÷ liÖu ngay trong biÕn ®· cã s½n

    Tõ thanh menu chän

      Transform
         Recode
                  Into Same Variables…

    Chän   c¸c biÕn mµ b¹n muèn m· ho¸, NÕu b¹n chän
      nhiÒu biÕn, chóng ph¶i cã cïng d¹ng (chuçi hoÆc sè)

    Nh¾p vµo Old and New Values vµ ®Þnh râ c¸ch m· ho¸
      l¹i trÞ sè.


                                         36
  Mét c¸ch tuú chän, b¹n cã thÓ chän mét nhãm c¸c ®èi
  t-îng ®Ó m· ho¸

  Hép tho¹i If Cases ®Ó x¸c ®Þnh mét nhãm c¸c ®èi
  t-îng còng gièng nh- ®· ®-îc m« t¶ trong môc tÝnh
  to¸n biÕn {Compute Variable}

Hép tho¹i Recode into Same Values: Old and NewValues

  B¹n cã thÓ x¸c ®Þnh c¸c trÞ sè ®Ó m· ho¸ trong hép
  tho¹i nµy. Mäi chØ ®Þnh vÒ trÞ sè ph¶i cïng lo¹i d÷
  liÖu (d¹ng sè hay d¹ng chuçi) gièng nh- cña c¸c
  biÕn ®· ®-îc chän trong hép tho¹i chÝnh.

           TrÞ sè (hoÆc c¸c trÞ sè) bÞ m· ho¸. B¹n cã
  Old Value.
  thÓ m· ho¸ c¸c trÞ sè ®¬n, mét ph¹m vi c¸c trÞ sè
  vµ c¸c trÞ sè khuyÕt thiÕu. C¸c trÞ sè khuyÕt thiÕu
  hÖ thèng vµ c¸c ph¹m vi kh«ng thÓ ®-îc chän ®èi víi
  c¸c biÕn d¹ng chuçi bëi v× kh«ng cã kh¸i niÖm nµo
  ¸p dông cho c¸c biÕn d¹ng chuçi. C¸c ph¹m vi bao
  gåm c¸c ®iÓm cuèi cña chóng vµ mäi trÞ sè khuyÕt
  thiÕu cña ng-êi sö dông n»m trong ph¹m vi nµy.

           TrÞ sè ®¬n mµ trong nã tõng trÞ sè cò hoÆc
  New Value.
  ph¹m vi cña c¸c trÞ sè ®-îc m· ho¸. B¹n cã thÓ nhËp
  mét trÞ sè hoÆc chØ ®Þnh trÞ sè khuyÕt thiÕu hÖ
  thèng.

          Danh s¸ch c¸c trÞ sè sÏ ®-îc sö dông ®Ó m·
  Old->New.
  ho¸ biÕn (hoÆc c¸c biÕn). B¹n cã thÓ bæ sung, thay
  ®æi hoÆc lo¹i bá c¸c trÞ sè nµy ra khái danh s¸ch.
  Danh s¸ch ®-îc tù ®éng s¾p xÕp, dùa trªn c¸c trÞ sè
  cò, sö dông trËt tù sau: c¸c trÞ sè ®¬n, c¸c trÞ sè
  khuyÕt thiÕu, c¸c ph¹m vi vµ mäi trÞ sè kh¸c. NÕu
  b¹n thay ®æi mét trÞ sè trong danh s¸ch, thñ tôc sÏ
  tù ®éng s¾p xÕp l¹i danh s¸ch, nÕu cÇn thiÕt, ®Ó
  duy tr× trËt tù nµy.

  H×nh 6-8: Hép tho¹i Old and New Values




                                37
4.3.2     M· ho¸ thµnh biÕn kh¸c

        Thñ tôc Recode into Different Variables g¸n l¹i c¸c
        trÞ sè cña c¸c biÕn cã s½n hoÆc c¸c ph¹m vi cña c¸c
        trÞ sè cã s½n vµo c¸c trÞ sè míi cña mét biÕn míi.
        VÝ dô b¹n cã thÓ m· ho¸ l-¬ng n¨m cña ®èi t-îng
        ®iÒu tra vµo mét biÕn míi cã c¸c trÞ sè lµ l-¬ng
        n¨m nh-ng chia theo kho¶ng.

         B¹n cã thÓ m· ho¸ c¸c biÕn d¹ng sè vµ d¹ng chuçi

         B¹n cã thÓ m· ho¸ c¸c biÕn d¹ng sè sang d¹ng
          chuçi vµ ng-îc l¹i

         NÕu b¹n chän nhiÒu biÕn, chóng ph¶i cã cïng lo¹i
          biÕn. B¹n kh«ng thÓ cïng mét lóc m· ho¸ l¹i c¶
          biÕn d¹ng sè lÉn biÕn d¹ng chuçi ®-îc.

        H×nh 6-9: Hép tho¹i Recode into Different Variables




                                   38
§Ó m· ho¸ l¹i d÷ liÖu sang biÕn míi

 Tõ thanh menu chän

  Transform
     Recode
              Into Different Variables…

 Chän  c¸c biÕn mµ b¹n muèn m· ho¸, NÕu b¹n chän
  nhiÒu biÕn, chóng ph¶i cã cïng d¹ng (chuçi hoÆc sè)

 NhËp mét tªn biÕn míi cho tõng biÕn vµ nh¾p Change.

 Nh¾p Old and New Values vµ ®Þnh râ c¸ch m· ho¸ l¹i
  trÞ sè.

  Mét c¸ch tuú chän, b¹n cã thÓ chän mét nhãm c¸c ®èi
  t-îng ®Ó m· ho¸

Hép tho¹i Recode into Same Values: Old and NewValues

  B¹n cã thÓ x¸c ®Þnh c¸c trÞ sè ®Ó m· ho¸ trong hép
  tho¹i nµy. Mäi chØ ®Þnh vÒ trÞ sè ph¶i cïng lo¹i d÷
  liÖu (d¹ng sè hay d¹ng chuçi) gièng nh- cña c¸c
  biÕn ®· ®-îc chän trong hép tho¹i chÝnh.

           TrÞ sè (hoÆc c¸c trÞ sè) bÞ m· ho¸. B¹n cã
  Old Value.
  thÓ m· ho¸ c¸c trÞ sè ®¬n, mét ph¹m vi c¸c trÞ sè
  vµ c¸c trÞ sè khuyÕt thiÕu. C¸c trÞ sè khuyÕt thiÕu
  hÖ thèng vµ c¸c ph¹m vi kh«ng thÓ ®-îc chän ®èi víi
  c¸c biÕn d¹ng chuçi bëi v× kh«ng cã kh¸i niÖm nµo
  ¸p dông cho c¸c biÕn d¹ng chuçi. C¸c ph¹m vi bao

                                      39
gåm c¸c ®iÓm cuèi cña chóng vµ mäi trÞ sè khuyÕt
thiÕu cña ng-êi sö dông n»m trong ph¹m vi nµy.

         TrÞ sè ®¬n mµ trong nã tõng trÞ sè cò hoÆc
New Value.
ph¹m vi cña c¸c trÞ sè ®-îc m· ho¸. B¹n cã thÓ nhËp
mét trÞ sè hoÆc chØ ®Þnh trÞ sè khuyÕt thiÕu hÖ
thèng.

        Danh s¸ch c¸c trÞ sè sÏ ®-îc sö dông ®Ó m·
Old->New.
ho¸ biÕn (hoÆc c¸c biÕn). B¹n cã thÓ bæ sung, thay
®æi hoÆc lo¹i bá c¸c trÞ sè nµy ra khái danh s¸ch.
Danh s¸ch ®-îc tù ®éng s¾p xÕp, dùa trªn c¸c trÞ sè
cò, sö dông trËt tù sau: c¸c trÞ sè ®¬n, c¸c trÞ sè
khuyÕt thiÕu, c¸c ph¹m vi vµ mäi trÞ sè kh¸c. NÕu
b¹n thay ®æi mét trÞ sè trong danh s¸ch, thñ tôc sÏ
tù ®éng s¾p xÕp l¹i danh s¸ch, nÕu cÇn thiÕt, ®Ó
duy tr× trËt tù nµy.

H×nh 6-10: Hép tho¹i Old and New Values




                       40
5 Bµi 5: §iÒu khiÓn file vµ biÕn ®æi
file

  C¸c file d÷ liÖu kh«ng ph¶i lóc nµo còng ®-îc tæ
  chøc d-íi c¸c d¹ng lý t-ëng cho c¸c ®ßi hái riªng
  biÖt cña b¹n. B¹n lu«n cÇn ph¶i kÕt hîp c¸c file d÷
  liÖu s¾p xÕp d÷ liÖu theo mét trËt tù kh¸c nhau,
  chän mét nhãm phô c¸c ®èi t-îng, hoÆc thay ®æi ®¬n
  vÞ ph©n tÝch b»ng c¸ch gép c¸c ®èi t-îng víi nhau.
  Mét ph¹m vi lín cña kh¶ n¨ng biÕn ®æi d÷ liÖu lµ cã
  s½n, bao gåm c¸c n¨ng lùc ®Ó:

               B¹n cã thÓ s¾p xÕp d÷ liÖu dùo vµo trÞ
  S¾p xÕp d÷ liÖu.
  sè cña mét hoÆc mét sè biÕn.

                                   §Þnh d¹ng file d÷
  ChuyÓn c¸c ®èi t-îng vµ c¸c biÕn víi nhau.
  liÖu SPSS ®äc c¸c hµng lµ c¸c ®èi t-îng vµ c¸c cét
  lµ c¸c biÕn. §èi víi c¸c file trong ®ã trËt tù nµy
  ®¶o ng-îc, b¹n cã thÓ chuyÓn ®æi c¸c hµng vµ c¸c
  cét vµ ®äc d÷ liÖu trong ®Þnh d¹ng chÝnh x¸c.

              B¹n cã thÓ trén nhiÒu file víi nhau.
  Trén c¸c file.
  B¹n cã thÓ kÕt hîp c¸c file víi cïng biÕn nh-ng
  kh¸c ®èi t-îng hoÆc cïng ®èi t-îng nh-ng kh¸c biÕn.

                          B¹n cã thÓ h¹n chÕ c¸c ph©n
  Chän c¸c nhãm phô c¸c ®èi t-îng.
  tÝch cña m×nh trong mét nhãm c¸c ®èi t-îng hoÆc
  tiÕn hµnh ®ång thêi c¸c phÐp ph©n tÝch trong c¸c
  nhãm ®èi t-îng kh¸c nhau.

                       B¹n cã thÓ thay ®æi ®¬n vÞ cña
  Gép chung/Tæng hîp d÷ liÖu.
  phÐp ph©n tÝch b»ng c¸ch tæng hîp c¸c ®èi t-îng víi
  nhau dùa trÞ sè cña mét hoÆc mét sè biÕn lËp nhãm.

                 Gia quyÒn c¸c ®èi t-îng ®Ó ph©n tÝch
  Gia quyÒn d÷ liÖu.
  dù trªn trÞ sè cña mét biÕn gia quyÒn.

5.1 S¾p xÕp c¸c ®èi t-îng

  Hép tho¹i nµy s¾p xÕp c¸c ®èi t-îng (c¸c hµng) cña
  file d÷ liÖu dùa vµo c¸c trÞ sè cña mét hoÆc mét sè


                                     41
  biÕn s¾p xÕp. B¹n cöa sæ thÓ s¾p xÕp c¸c ®èi t-îng
  theo trËt tù t¨ng dÇn hoÆc gi¶m dÇn.

   NÕu b¹n chän nhiÒu biÕn s¾p xÕp, c¸c ®èi t-îng
    ®-îc s¾p xÕp theo tõng biÕn trong vßng tõng nhãm
    cña biÕn ®øng tr-íc trong danh s¸ch Short by. VÝ
    dô nÕu b¹n chän biÕn gender {giíi tÝnh} lµ biÕn
    s¾p xÕp thø nhÊt vµ minority {thiÓu sè}lµ biÕn
    s¾p xÕp thø hai, c¸c ®èi t-îng sÏ ®-îc s¾p xÕp
    theo ph©n lo¹i thiÓu sè trong tõng lo¹i giíi
    tÝnh.

   §èi víi c¸c biÕn, c¸c ch÷ in ®øng tr-íc c¸c ch÷
    th-êng gièng nã trong trËt tù s¾p xÕp.

  H×nh 7-1: Hép tho¹i Sort Cases




§Ó s¾p xÕp c¸c ®èi t-îng

 Tõ thanh menu chän

  Data
      Sort Cases …

 Chän mét hoÆc mét sè biÕn s¾p xÕp.


5.2 Chän c¸c ®èi t-îng {Select Cases}

  Thñ tôc Select Cases cung cÊp mét sè ph-¬ng ph¸p
  kh¸c nhau ®Ó chän mét nhãm c¸c ®èi t-îng dùa vµo
  c¸c tiªu chÝ bao gåm c¸c biÕn vµ c¸c biÓu thøc
  phøc. B¹n còng cã thÓ chän mét mÉu ngÉu nhiªn c¸c
  ®èi t-îng. Tiªu chÝ dïng ®Ó ®Þnh nghÜa mét nhãm cã
  thÓ bao gåm:

                           42
 C¸c trÞ sè biÕn vµ c¸c ph¹m vi/kho¶ng biÕn thiªn

 C¸c ph¹m vi ngµy th¸ng vµ thêi gian

 C¸c sè hµng

 C¸c biÓu thøc sè häc

 C¸c biÓu thøc l«-gÝc

 C¸c hµm

              B¹n cã thÓ läc hoÆc xo¸ bá c¸c ®èi
Unselected Cases.
t-îng kh«ng ®¸p øng tiªu chuÈn lùa chän. C¸c ®èi
t-îng ®-îc läc vÉn duy tr× trong file d÷ liÖu nh-ng
bÞ lo¹i ra khái phÐp ph©n tÝch. Thñ tôc Select
Cases t¹o ra mét biÕn läc, filter_$, ®Ó chØ râ t×nh
tr¹ng läc. C¸c ®èi t-îng ®-îc chän cã trÞ sè 1; c¸c
®èi t-îng kh«ng ®-îc chän (bÞ läc) cã trÞ sè 0. C¸c
®èi t-îng bÞ läc còng ®-îc ®¸nh dÊu b»ng mét dÊu
g¹ch chÐo qua sè hµng trong cöa sæ Data Editor. §Ó
®ãng t×nh tr¹ng läc vµ bao gåm mäi ®èi t-îng trong
phÐp ph©n tÝch cña ban, h·y chän All Cases.

C¸c ®èi t-îng bÞ xo¸ bá bÞ lo¹i ra khái file d÷
liÖu vµ kh«ng thÓ phôc håi l¹i ®-îc nÕu b¹n l-u
file d÷ liÖu sau khi xo¸ bá c¸c ®èi t-îng.

H×nh 7-9: Hép tho¹i Select Cases




                         43
   §Ó chän mét nhãm c¸c ®èi t-îng

    Tõ thanh menu chän:

        Data
           Select Cases…

    Chän mét trong nh÷ng ph-¬ng ph¸p lùa chän c¸c ®èi
        t-îng.

    §Þnh râ c¸c tiªu chÝ chän c¸c ®èi t-îng.


5.2.1      Select Cases: If

        Hép tho¹i nµy cho phÐp b¹n chän c¸c nhãm ®èi t-îng
        cã sö dông c¸c biÓu thøc ®iÒu kiÖn. Mét biÓu thøc
        ®iÒu kiÖn tr¶ l¹i mét trÞ sè true {®óng}, false
        {sai}, hoÆc missing {khuyÕt thiÕu} cho tõng ®èi
        t-îng.



        H×nh 7-10: Hép tho¹i Select Cases: If




                                    44
         NÕu kÕt qu¶ cña mét biÓu thøc ®iÒu kiÖn lµ true,
          ®èi t-îng sÏ ®-îc chän

         NÕu kÕt qu¶ cña mét biÓu thøc ®iÒu kiÖn lµ false
          hoÆc missing, ®èi t-îng sÏ kh«ng ®-îc chän

         HÇu hÕt c¸c biÓu thøc ®iÒu kiÖn sö dông mét hoÆc
          mét vµi trong sè 6 phÐp tÝnh ®iÒu kiÖn (<, >, =,
          <=, >=, vµ ~=) trªn b¶ng tÝnh to¸n.

         C¸c biÓu thøc ®iÒu kiÖn cã thÓ bao gåm c¸c tªn
          biÕn, h»ng sè, c¸c phÐp tÝnh sè häc, c¸c hµm sè
          vµ c¸c hµm kh¸c, c¸c biÕn l«-gic, vµ c¸c phÐp
          tÝnh ®iÒu kiÖn.

5.2.2     Select Cases: Random Sample

        Hép tho¹i nµy cho phÐp b¹n chän mét mÉu ngÉu nhiªn
        dù trªn mét tû lÖ thÝch hîp hoÆc mét l-îng chÝnh
        x¸c c¸c ®èi t-îng.

                    T¹o ra mét mÉu ngÉu nhiªn c¸c c¸c ®èi
        Approximately.
        t-îng gÇn ®óng víi mét tû lÖ ®-îc x¸c ®Þnh tr-íc.
        Do c¸ch lµm nµy t¹o ra mét quyÕt ®Þnh ngÉu nhiªu
        gi¶ ®Þnh ®éc lËp cho tõng ®èi t-îng, tû lÖ c¸c ®èi
        t-îng ®-îc chän chØ cã thÓ gÇn ®óng víi tû lÖ ®-îc
        x¸c ®Þnh tr-íc. Cµng cã nhiÒu ®èi t-îng trong file
        d÷ liÖu, tû lÖ c¸c ®èi t-îng ®-îc chän cµng gÇn
        ®óng víi tû lÖ ®-îc x¸c ®Þnh tr-íc.


                                   45
               Mét sè l-îng ®èi t-îng ®-îc x¸c ®Þnh bëi
        Exactly.
        ng-êi sö dông. B¹n còng ph¶i chØ râ sè c¸c ®èi
        t-îng ®Ó tõ ®ã t¹o ra mÉu. Con sè thø hai cÇn ph¶i
        nhá h¬n hoÆc b»ng tæng sè ®èi t-îng cã trong file
        d÷ liÖu. NÕu con sè nµy v-ît qu¸ tæng sè ®èi t-îng
        cã trong file d÷ liÖu, mÉu sÏ bao gåm mét c¸ch tû
        lÖ Ýt ®èi t-îng h¬n con sè yªu cÇu.



        H×nh 7-11: Hép tho¹i Select Cases: Random Sample




5.2.3     Select Cases: Range

        Hép tho¹i nµy chän c¸c ®èi t-îng dù vµo mét ph¹m vi
        sè ®èi t-îng hoÆc mét ph¹m vi c¸c ngµy hoÆc thêi
        gian

         C¸c ph¹m vi ®èi t-îng ®-îc dùa vµo sè hµng ®-îc
          thÓ hiÖn trong cöa sæ Data Editor

         C¸c ph¹m vi ngµy th¸ng hoÆc thêi gian chØ cã s½n
          ®èi víi d÷ liÖu chuçi thêi gian {time series
          data} víi c¸c biÕn ngµy th¸ng     ®-îc x¸c ®Þnh
          (menu Data, Define Data).

        H×nh 7-12: Hép tho¹i Select Cases: Range ®èi víi
        ph¹m vi c¸c ®èi t-îng (kh«ng cã c¸c biÕn ngµy th¸ng
        ®-îc ®Þnh nghÜa)




                                46
47
6     Bµi 6: Lµm viÖc víi kÕt xuÊt

    Khi b¹n ch¹y mét thñ tôc, c¸c kÕt qu¶ ®-îc thÓ hiÖn
    trong mét cöa sæ gäi lµ Viewer. Trong cöa sæ nµy,
    b¹n cã thÓ dÔ dµng chuyÓn ®Õn bÊt kú phÇn nµo cña
    c¸c kÕt xuÊt/kÕt qu¶ ®Çu ra mµ b¹n muèn xem. B¹n
    còng cã thÓ ®iÒu khiÓn kÕt xuÊt vµ t¹o mét file tµi
    liÖu chøa ®ùng c¸c kÕt xuÊt mµ b¹n muèn, ®-îc tæ
    chøc vµ ®Þnh d¹ng mét c¸ch thÝch hîp.

6.1 Cöa sæ Viewer

    H×nh 8-1: Cöa sæ Viewer

 Nh¾p ®óp
 mét biÓu
 t-îng
 kiÓu
 s¸ch ®Ó
 hiÖn
 hoÆc lµm
 Èn mét
 chi tiÕt


 Nh¾p ®Ó
 më réng
 hoÆc thu
 hÑp c¸c
 cÊp ®é
 xem


Nh¾p mét
chi tiÕt
®Ó chän vµ
®i th¼ng
®Õn nã
         Pan«       Pan« néi          Nh¾p ®óp mét b¶ng ®Ó
         ph©n cÊp   dung              xoay hoÆc hiÖu ®Ýnh
         xem                          nã



    C¸c kÕt qu¶ ®-îc thÓ hiÖn trong Viewer. B¹n cã thÓ
    sö dông Viewer ®Ó:

     Xem l-ít c¸c kÕt qu¶.

     ThÓ hiÖn hoÆc dÊu c¸c b¶ng vµ ®å thÞ ®-îc chän.


                               48
         Thay ®æi trËt tù tr×nh bµy cña c¸c kÕt qu¶ b»ng
          c¸ch di chuyÓn c¸c chi tiÕt ®-îc chän.

         Di chuyÓn c¸c chi tiÕt gi÷a Viewer víi c¸c tr×nh
          øng dông kh¸c.

        Cöa sæ Viewer ®-îc chia lµm hai pan«:

         Pan« bªn tr¸i cña Viewer chøa ®ùng môc ph©n cÊp
          cña c¸c néi dung.

         Pan« bªn ph¶i bao gåm c¸c b¶ng thèng kª, c¸c biÓu
          ®å, vµ c¸c kÕt xuÊt d¹ng v¨n b¶n.

         B¹n cã thÓ sö dông c¸c thanh cuèn ®Ó xem l-ít c¸c
          kÕt qu¶, hoÆc b¹n cã thÓ nh¾p vµo mét chi tiÕt
          trong phÇn ph©n cÊp ®Ó ®Õn th¼ng b¶ng hoÆc ®å thÞ
          t-¬ng øng.

         B¹n cã thÓ nh¾p vµ rª c¹nh bªn ph¶i cña pan« ph©n
          cÊp ®Ó thay ®æi ®é réng cña nã.

6.1.1      ThÓ hiÖn vµ dÊu c¸c kÕt qu¶

        Trong cöa sæ Viewer, b¹n cã thÓ lµm xuÊt hiÖn hoÆc
        Èn ®i mét c¸ch cã chän läc c¸c b¶ng hoÆc kÕt qu¶ tõ
        mét thñ tôc. ViÖc nµy rÊt h÷u Ých khi b¹n muèn lµm
        ng¾n h¬n c¸c kÕt xuÊt cã thÓ nh×n thÊy ®-îc trong
        pan« néi dung (pan« bªn ph¶i).

   §Ó Èn giÊu mét b¶ng hoÆc ®å thÞ mµ kh«ng xo¸ bá nã:

    Nh¾p biÓu t-îng s¸ch më {book icon} cña nã thanh
        c«ng cô Outlining trong cöa sæ Viewer

        hoÆc

    Nh¾p vµo chi tiÕt ®Ó chän nã

    Tõ thanh menu chän:

        View
           Hide

        hoÆc


                                       49
    Nh¾p biÓu t-îng s¸ch ®ãng (Hide) trªn thanh c«ng cô
        Outlining .

        BiÓu t-îng s¸ch më (Show) trë thµnh biÓu t-îng ho¹t
        ®éng, chØ ra r»ng chi tiÕt giê ®©y ®· ®-îc Èn giÊu.

   §Ó Èn giÊu mäi kÕt qu¶ cña mét thñ tôc:

    Nh¾p hép bªn tr¸i cña tªn thñ tôc trong pan« ph©n
        cÊp.

     ViÖc nµy Èn giÊu mäi kÕt qu¶ cña thñ tôc vµ lµm co
   phÇn ph©n cÊp l¹i

6.1.2     Di chuyÓn, sao chÐp vµ xo¸ bá c¸c kÕt qu¶

        B¹n cã thÓ tæ chøc l¹i c¸c kÕt qu¶ b»ng c¸ch sao
        chÐp, chuyÓn vµ xo¸ mét chi tiÕt hoÆc mét nhãm c¸c
        chi tiÕt.

   §Ó di chuyÓn c¸c kÕt qu¶ trong cöa sæ Viewer

    Nh¾p mét chi tiÕt trong pan« ph©n cÊp hoÆc pan« néi
        dung ®Ó chän nã. (Sö dông kü thuËt gi÷ phÝm Shift
        vµ nh¾p chuét ®Ó chän nhiÒu chi tiÕt, hoÆc kü thuËt
        gi÷ phÝm Ctrl vµ nh¾p chuét ®Ó chän c¸c chi tiÕt
        n»m kh«ng liªn tôc nhau.)

    Sö     dông chuét ®Ó nh¾p vµ rª c¸c chi tiÕt (gi÷a
        chuét trong khi rª).

    Th¶ chuét ra lªn chi tiÕt n»m trªn vÞ trÝ mµ b¹n
        muèn th¶ chi tiÕt ®-îc di chuyÓn

        B¹n còng cã thÓ chuyÓn c¸c chi tiÕt b»ng c¸ch sö
        dông hai lÖnh Cut vµ Paste After trong menu Edit.

   §Ó xo¸ c¸c kÕt qu¶ trong cöa sæ Viewer

    Nh¾p mét chi tiÕt trong pan« ph©n cÊp hoÆc pan« néi
        dung ®Ó chän nã. (Sö dông kü thuËt gi÷ phÝm Shift
        vµ nh¾p chuét ®Ó chän nhiÒu chi tiÕt, hoÆc kü thuËt
        gi÷ phÝm Ctrl vµ nh¾p chuét ®Ó chän c¸c chi tiÕt
        n»m kh«ng liªn tôc nhau.)

                                       50
 NhÊn phÝm Delete

  hoÆc

 Tõ thanh menu chän:

  Edit
     Delete

§Ó sao chÐp c¸c kÕt qu¶ trong cöa sæ Viewer

 Nh¾p mét chi tiÕt trong pan« ph©n cÊp hoÆc pan« néi
  dung ®Ó chän nã. (Sö dông kü thuËt gi÷ phÝm Shift
  vµ nh¾p chuét ®Ó chän nhiÒu chi tiÕt, hoÆc kü thuËt
  gi÷ phÝm Ctrl vµ nh¾p chuét ®Ó chän c¸c chi tiÕt
  n»m kh«ng liªn tôc nhau.)

 Gi÷ phÝm Ctrl trong khi b¹n dïng chuét ®Ó nh¾p vµ
  rª c¸c chi tiÕt (gi÷a chuét trong khi rª).

 Th¶ chuét ra n¬i mµ b¹n muèn sao chÐp chóng vµo ®ã.

 B¹n cã thÓ sao chÐp c¸c chi tiÕt b»ng c¸ch sö dông
  hai lÖnh Copy vµ Paste After trong menu Edit.




                                    51
7     Bµi 8: Frequencies {TÇn sè}

    Thñ tôc Frequencies cung cÊp c¸c thèng kª vµ c¸c ®å
    thÞ h÷u Ých cho viÖc m« t¶ rÊt nhiÒu lo¹i biÕn. §Ó
    nh×n ®Çu tiªn vµo d÷ liÖu, thñ tôc Frequencies lµ
    mét n¬i rÊt tèt ®Ó b¾t ®Çu.
    §èi víi mét b¸o c¸o tÇn suÊt vµ mét ®å thÞ thanh,
    b¹n cã thÓ bè trÝ c¸c trÞ sè kh¸c nhau theo trËt tù
    gi¶m dÇn hoÆc t¨ng dÇn c¸c nhãm theo tÇn sè cña
    chóng. B¸o c¸o tanµ sè cã thÓ bÞ treo khi mét biÕn
    cã qu¸ nhiÒu trÞ sè kh¸c nhau. B¹n cã thÓ ®Æt tiªu
    ®Ò cho c¸c ®å thÞ víi c¸c tÇn sè (trÞ sè mÆc ®Þnh)
    hoÆc tû lÖ %.
    VÝ dô.Ph©n bè cña c¸c kh¸ch hµng cña mét c«ng ty
    theo lo¹i ngµnh lµ nh- thÕ nµo? Tõ kÕt xuÊt, b¹n cã
    thÓ nhËn thÊy r»ng 37,5% cña kh¸ch hµng cña b¹n lµ
    c¸c c¬ quan chÝnh quyÒn, 24,9% lµ c¸c doanh nghiÖp,
    28,1% lµ c¸c viÖn nghiªn cøu, vµ 9,4% lµ tõ ngµnh
    ch¨m sãc søc khoÎ. §èi víi d÷ liÖu ®Þnh l-îng, liªn
    tôc, ch¼ng h¹n nh- doanh thu, b¹n cã thÓ nhËn thÊy
    r»ng tiÒn b¸n s¶n phÈm b×nh qu©n lµ 3.576$ víi mét
    ®é lÖch chuÈn lµ 1.078$.
                      C¸c tÇn sè, tû lÖ %, tû lÖ % tÝch
    C¸c thèng kª vµ ®å thÞ.
    luü, trung b×nh, trung vÞ, mode, tæng, ®é lÖch
    chuÈn, ph-¬ng sai, ph¹m vi (toµn cù), trÞ sè nhá
    nhÊt vµ trÞ sè lín nhÊt, sai sè chuÈn cña trung
    b×nh, ®é lÖch vµ ®é nhän (c¶ hai víi ®é lÖch
    chuÈn), tø ph©n vÞ, c¸c sè ph©n vÞ do ng-êi sö dông
    ®Þnh nghÜa, ®å thÞ thanh, ®å thÞ trßn, vµ biÓu ®å
    tÇn suÊt.
           Sö dông c¸c m· d¹ng sè hoÆc chuçi ng¾n cho
    D÷ liÖu.
    c¸c biÕn ®Þnh tÝnh (thang ®o ®Þnh danh hoÆc ®Þnh
    h¹ng).
             B¶ng vµ tû lÖ % cung cÊp mét m« t¶ h÷u Ých
    C¸c gi¶ sö.
    ®èi víi d÷ liÖu tõ mäi ph©n bè, ®Æc biÖt cho nh÷ng
    biÕn víi c¸c nhãm cã hoÆc kh«ng cã thø bËc. HÇu hÕt
    c¸c thèng kª tæng kÕ tuú chän, ch¼ng h¹n nh- trung
    b×nh vµ ®é lÖch chuÈn, ®-îc dùa trªn lý thuyÕt
    chuÈn vµ lµ thÝch hîp cho c¸c biÕn ®Þnh l-îng víi

                              52
       c¸c ph©n bè c©n xøng. C¸c thèng kª tù kh¸ng, ch¼ng
       h¹n nh- trung vÞ, c¸c ph©n vÞ, vµ c¸c tø ph©n vÞ,
       lµ thÝch hîp cho c¸c biÕn ®Þnh l-îng cã thÓ hoÆc
       kh«ng cã thÓ tho¶ m·n gi¶ thiÕt vÒ ph©n bè chuÈn.

7.1      KÕt xuÊt mÉu




       H×nh 14-1: KÕt xuÊt cña thñ tôc Frequencies

                      So tien dau tu cho s u dung nuoc s ach

                                                               Cumulativ e
                       Frequenc y   Percent    Valid Percent    Percent
      Valid   100              2         6.7             6.7           6.7
              200              1         3.3             3.3         10.0
              300              2         6.7             6.7         16.7
              400              1         3.3             3.3         20.0
              500              6        20.0            20.0         40.0
              600              2         6.7             6.7         46.7
              700              3        10.0            10.0         56.7
              800              2         6.7             6.7         63.3
              900              1         3.3             3.3         66.7
              1000             2         6.7             6.7         73.3
              1100             2         6.7             6.7         80.0
              1200             1         3.3             3.3         83.3
              1500             3        10.0            10.0         93.3
              2000             2         6.7             6.7        100.0
              Total           30       100.0           100.0




                                                    53
                                            Statistics

             So tien dau tu c ho su dung nuoc s ach
             N                    Valid                                           30
                                  Mis sing                                         0
             Mean                                                             803.33
             Std. Error of Mean                                               92.411
             Varianc e                                                      256195.4
             Minimum                                                             100
             Max imum                                                           2000




                     So tien dau tu cho su dung nuoc sach
                10



                 8



                 6



                 4
Frequency




                 2                                                               Std. Dev = 506.16
                                                                                 Mean = 803.3
                 0                                                               N = 30.00
                      0.0           500.0           1000.0    1500.0    2000.0
                            250.0           750.0        1250.0    1750.0


                     So tien dau tu cho su dung nuoc sach




7.2             §Ó thu ®-îc c¸c tÇn sè vµ c¸c thèng kª

             Tõ thanh menu chän:

              Analyze
                 Descriptive Statistics
                       Frequencies…

            H×nh 12-2: Hép tho¹i Frequencies




                                                                                    54
    Chän       mét hoÆc mét sè biÕn ®Þnh l-îng hoÆc ®Þnh
        tÝnh.

        Mét c¸ch tuú chän, b¹n cã thÓ:

         Nh¾p Statistics ®Ó cã c¸c thèng kª m« t¶ ®èi víi
          biÕn ®Þnh l-îng
         Nh¾p Charts ®Ó cã ®å thÞ thanh, ®å thÞ trßn, vµ
          biÓu ®å tÇn suÊt.
         Nh¾p Format ®Ó cã trËt tù mµ c¸c kÕt qu¶ ®-îc thÓ
          hiÖn.

7.2.1     Frequencies Statistics




        H×nh 12-3: Hép tho¹i Frequencies Statistics




                                   55
               C¸c trÞ sè cña mét biÕn ®Þnh l-îng
Percentile Values.
chia d÷ liÖu cã thø bËc vµo thµnh c¸c nhãm sao cho
mét tû lÖ % cô thÓ lµ n»m trªn nã vµ mét tû lÖ %
kh¸c n»m d-íi nã. C¸c sè tø ph©n vÞ (c¸c ph©n vÞ
thø 25, thø 50, vµ thø 75) chia c¸c quan s¸t ra
thµnh 4 nhãm cã cïng sè l-îng quan s¸t. NÕu b¹n
muèn mét sè l-îng c¸c nhãm lín h¬n 4, h·y chän Cut
points for n equal groups. B¹n còng cã thÓ x¸c ®Þnh
c¸c sè ph©n vÞ riªng biÖt (vÝ dô, ph©n vÞ thø 95,
lµ trÞ sè mµ n»m d-íi nã lµ 95% sè l-îng quan s¸t
r¬i vµo).
              C¸c thèng kª m« t¶ trung t©m cña mét
Central Tendency.
ph©n bè bao gåm trung b×nh, trung vÞ, mode, vµ tæng
mäi trÞ sè.
          C¸c thèng kª ®o ®¹c ®é lín cña sù biÕn
Dispersion.
thiªn hoÆc tr¶i réng trong d÷ liÖu bao gåm ®é lÖch
chuÈn, ph-¬ng sai, ph¹m vi, trÞ sè lín nhÊt, trÞ sè
nhá nhÊt, vµ sai sè chuÈn cña trung b×nh.
           Skewness {§é lÖch} vµ Kurtosis {®é nhän}
Distribution.
lµ c¸c thèng kª m« t¶ h×nh d¹ng vµ ®é c©n xøng cña
mét ph©n bè. C¸c thèng kª ®-îc thÓ hiÖn cïng víi
sai sè chuÈn cña chóng.
                     NÕu c¸c trÞ sè trong d÷ liÖu
Value are group midpoints.
cña b¹n lµ ®iÓm gi÷a cña c¸c nhãm (vÝ dô, tuæi cña
mäi ng-êi trong nhãm 30 tuæi th× ®-îc m· lµ 35),


                             56
        h·y chän tuú chän nµy ®Ó -íc l-îng trung vÞ vµ c¸c
        ph©n vÞ cho d÷ liÖu th«, kh«ng nhãm gép.

7.2.2     Frequencies Charts




        H×nh 12-4: Hép tho¹i Frequencies Charts




                 Mét ®å thÞ trßn {pie chart} thÓ hiÖn ph©n
        Chart Type.
        bè cña c¸c bé phËn trong toµn bé. Tõng miÕng cña ®å
        thÞ trßn t-¬ng øng víi mét nhãm ®-îc x¸c ®Þnh bëi
        mét biÕn lËp nhãm. Mét ®å thÞ thanh {bar chart} thÓ
        hiÖn sè l-îng/tÇn sè cña tõng trÞ sè riªng biÖt
        hoÆc tõng nhãm nh- lµ mét thanh riªng, cho phÐp b¹n
        so s¸nh c¸c nhãm d-íi d¹ng h×nh ¶nh. Mét biÓu ®å
        tÇn suÊt còng cã c¸c thanh, nh-ng chóng ®-îc vÏ däc
        theo mét thang ®o kho¶ng b»ng nhau. ChiÒu cao cña
        tõng thanh lµ sè l-îng cña c¸c trÞ sè cña mét biÕn
        ®Þnh l-îng r¬i vµo trong kho¶ng. Mét biÓu ®å tÇn
        suÊt thÓ hiÖn h×nh d¹ng, trung t©m, vµ ®é tr¶i réng
        cña ph©n bè. Mét ®-êng cong chuÈn ®Æt chång thªm
        vµo mét biÓu ®å tÇn suÊt gióp b¹n xÐt ®o¸n liÖu
        chõng d÷ liÖu cã ph©n bè chuÈn.

        Chart Values.    §èi víi ®å thÞ thanh, trôc thang ®o cã
        thÓ   ®-îc      ®Æt nh·n bëi sè l-îng hoÆc tû lÖ %.

                                    57
      8      Bµi 7: B¶ng trô/xoay {pivot table}

          RÊt nhiÒu kÕt qu¶ trong cöa sæ Viewer ®-îc tr×nh
          bµy d-íi d¹ng b¶ng cã thÓ xoay mét c¸ch t-¬ng t¸c.
          Tøc lµ b¹n cã thÓ tæ chøc l¹i c¸c hµng, cét vµ c¸c
          líp/trang {layer}

8.1        Thao t¸c ®èi víi mét b¶ng trô

          C¸c tuú chän ®èi víi thao t¸c mét b¶ng trô bao gåm:

           ChuyÓn ®æi c¸c hµng vµ c¸c cét víi nhau

           Di chuyÓn c¸c hµng vµ c¸c cét

           LËp c¸c líp ®a chiÒu

           Nhãm vµ kh«ng nhãm c¸c hµng vµ c¸c cét

           HiÖn vµ Èn c¸c «

           T×m c¸c ®Þnh nghÜa cña c¸c chi tiÕt

      §Ó hiÖu ®Ýnh mét b¶ng trô

       Nh¾p    ®óp b¶ng. ViÖc nµy kÝch ho¹t cöa sæ Pivot
          Table Editor

      §Ó hiÖu ®Ýnh hai hoÆc h¬n hai   b¶ng trô cïng mét lóc

       Nh¾p chuét ph¶i lªn b¶ng

       Tõ menu néi dung chän:

          SPSS Pivot Table Object
             Open

       LÆp l¹i ®èi víi tõng b¶ng trô mµ b¹n muèn hiÖu ®Ýnh

      §Ó xoay mét b¶ng trô sö dông biÓu t-îng

       KÝch ho¹t b¶ng trô

       Tõ menu Pivot Table            chän:
          Pivot


                                           58
     Pivoting Tray

 Ch¹m con trá lªn tõng biÓu t-îng ®Ó xem mét chØ dÉn
  m¸ch b¶o b¹n biÓu t-îng ®ã ®¹i diÖn cho h-íng nµo
  cña b¶ng.

 Rª mét biÓu t-îng tõ mét khay nµy sang khay kh¸c.

  §iÒu nµy thay ®æi sù bè trÝ cña b¶ng. VÝ dô gi¶ sö
  nh- mét biÓu t-îng ®¹i diÖn cho mét biÕn víi c¸c
  nhãm Yes vµ No vµ b¹n rª biÓu t-îng nµy tõ khay Row
  sang khay Column. Tr-íc khi di chuyÓn, Yes vµ No lµ
  c¸c tiªu ®Ò cña hµng; sau khi di chuyÓn chóng lµ
  c¸c tiªu ®Ò cña cét.

  H×nh 10-1: C¸c khay trô


 BiÓu t-îng
 trang/líp                                                 BiÓu t-îng
                                                           cét

    Khay
    trang/líp                                              Khay cét




                     BiÓu t-îng           Khay hµng
                     hµng
§Ó x¸c ®Þnh mét chiÒu trong mét b¶ng trô

 KÝch ho¹t b¶ng trô

 NÕu c¸c khay trô kh«ng xuÊt hiÖn, tõ menu Pivot
  Table chän:
  Pivot
     Pivoting Tray

 Nh¾p lªn mét mét biÓu t-îng vµ gi÷ chuét.

     §iÒu nµy lµm s¸ng c¸c tiªu ®Ò theo chiÒu trong
     b¶ng trô.

§Ó chuyÓn ®æi c¸c hµng vµ c¸c cét trong     mét b¶ng trô

 KÝch ho¹t b¶ng trô


                                    59
 Tõ menu Pivot Table chän:

  Pivot
     Transpose Rows and Columns

  §iÒu nµy cã cïng t¸c ®éng nh- rª mäi biÓu t-îng
  hµng vµo khay Column vµ mäi biÓu t-îng cét vµo khay
  Row.

§Ó thay ®æi trËt tù tr×nh bµy trong mét b¶ng trô

  TrËt tù cña c¸c biÓu t-îng trªn khay chØ chiÒu ph¶n
  ¸nh trËt tù cña c¸c thµnh phÇn trong b¶ng trô. §Ó
  thay ®æi trËt tù thÓ hiÖn cña c¸c thµnh phÇn trong
  mét chiÒu cña b¶ng

 KÝch ho¹t b¶ng trô

 NÕu c¸c khay trô kh«ng xuÊt hiÖn, tõ menu Pivot
  Table chän:
  Pivot
     Pivoting Tray

 Nh¾p lªn mét mét biÓu t-îng ®Ó s¾p xÕp theo trËt tù
  mµ b¹n muèn (tr¸i sang ph¶i hoÆc trªn xuèng d-íi)

§Ó di chuyÓn hµng hoÆc cét    trong mét b¶ng trô

 KÝch ho¹t b¶ng trô.

 Nh¾p vµo nh·n/tiªu ®Ò cña hµng hoÆc cét mµ b¹n muèn
  di chuyÓn.

 Nh¾p vµ rª nh·n sang vÞ trÝ míi

 Tõ menu néi dung, chän Insert                    Before   {chÌn vµo phÝa
  tr-íc} hoÆc Swap {Ho¸n vÞ}.

  Chó ý: H·y ®¶m b¶o r»ng lÖnh Drag to Copy trong
  menu Edit kh«ng ®-îc chän (®¸nh dÊu). NÕu Drag to
  Copy ®-îc chän, h·y bá chän nã.

  H×nh 10-2: C¸c nhãm hµng vµ nhãm cét víi c¸c tiªu
  ®Ò nhãm                  Tiªu ®Ò nhãm
                                           cét




               Tiªu ®Ò nhãm
               hµng                   60
                                            Gieng dao * Nuoc tu k he nui Cros stabulation

                                         Count
                                                             Nuoc tu khe nui
                                                            Khong        Co        Total
                                         Gieng     Khong          0          23         23
                                         dao       Co             5           2          7
                                         Total                    5          25         30




   NÕu b¹n chä Swap {ho¸n vÞ}, b¹n sÏ ®-îc kÕt qu¶ nh-
   b¶ng d-íi ®©y (H·y chó ý r»ng ë b¶ng sau cét Co ®·
   chuyÓn sang bªn tr¸i cét Khong).
                                             Gieng dao * Nuoc tu k he nui Cross tabulation

                                           Count
                                                               Nuoc tu khe nui
                                                               Co        Khong       Total
                                           Gieng    Khong         23           0          23
                                           dao      Co             2           5           7
                                           Total                  25           5          30



§Ó t¸ch nhãm c¸c hµng hoÆc c¸c cét vµ xo¸ tiªu ®Ò nhãm

 KÝch ho¹t b¶ng trô

 Chän nh·n/tiªu ®Ò cña nhãm (nh¾p vµo bÊt kú vÞ trÝ
   nµo trong tiªu ®Ò nhãm) cña cét hoÆc hµng mµ b¹n
   muèn t¸ch nhãm.

 Tõ thanh menu chän:

   Pivot
      Pivoting Tray

§Ó xoay tiªu ®Ò hµng hoÆc cét

   H×nh 10-3: C¸c tiªu ®Ò hµng ®-îc xoay
                         Muc do sach cua nuoc

                                                             Cumulativ e
                       Frequenc y   Percent   V alid Percent   Percent
  V alid   Sach hon           19        63.3            82.6        82.6
           It sach hon         1         3.3             4.3        87.0
           Khong doi           1         3.3 61          4.3        91.3
           Khong biet          2                         8.7
                                         6.7 do s ach cua nuoc
                                         Muc                       100.0
           Total              23        76.7           100.0
                                                                 t
 Tõ thanh menu chän:

  Format
     Rotate InnerColumn Labels

hoÆc
  Rotate OuterColumn Labels

  ChØ c¸c tiªu ®Ò cét trong cïng nhÊt vµ tiªu ®Ò hµng
ngoµi cïng nhÊt míi cã thÓ ®-îc xoay.

§Ó thiÕt lËp chÕ ®é mÆc ®Þnh cho b¶ng trô

  Sau khi thùc hiÖn mét hoÆc mét vµi thao t¸c b¶ng
  trô, b¹n cã thÓ trë l¹i c¸ch bè trÝ ban ®Çu cña
  b¶ng trô.

 Tõ thanh menu chän:

  Reset Pivots to Defaults

  ViÖc nµy chØ thiÕt lËp l¹i nh÷ng thay ®æi lµ kÕt
  qu¶ cña thµnh phÇn hµng, c¸c cét vµ trang gi÷a c¸c
  chiÒu cña b¶ng trô. Nã kh«ng ¶nh h-ëng ®Õn nh÷ng
  thay ®æi ch¼ng h¹n nh- nhãm hay t¸ch nhãm hoÆc di
  chuyÓn c¸c hµng vµ c¸c cét.

§Ó t×m ®Þnh nghÜa cña tiªu ®Ò/nh·n trong mét   b¶ng trô




                                    62
        B¹n cã thÓ nhËn ®-îc trî gióp Help d¹ng nh¹y c¶m –
        néi dung trong c¸c « chøa nh·n /tiªu ®Ò trong c¸c
        b¶ng trô. VÝ dô nÕu Mean {trung b×nh} xuÊt hiÖn nh-
        lµ mét nh·n, b¹n cã thÓ thu ®-îc mét ®Þnh nghÜa vÒ
        mean.

       Nh¾p chuét ph¶i lªn mét « chøa nh·n.

       Tõ menu néi dung chän What‟s This?

        B¹n ph¶i nh¾p chuét ph¶i lªn « chøa nh·n chø kh«ng
        ®-îc nh¾p vµo « d÷ liÖu trong hµng hoÆc cét.

        Trî gióp Help d¹ng nh¹y c¶m – néi dung kh«ng cã s½n
        cho c¸c nh·n do ng-êi sö dông ®Þnh nghÜa, ch¼ng h¹n
        nh- tªn tªn hoÆc nh·n trÞ sè biÕn.

8.2       Lµm viÖc víi c¸c trang/líp {Layer}

      B¹n cã thÓ tr×nh bµy mét b¶ng hai chiÒu riªng biÖt
      cho tõng nhãm hoÆc kÕt hîp cña c¸c nhãm. B¶ng cã thÓ
      ®-îc nghÜ nh- ®-îc xÕp chång trong c¸c trang/líp, víi
      duy chØ cã ®Ønh trang/líp lµ nh×n thÊy ®-îc.

      §Ó t¹o vµ thÓ hiÖn c¸c trang/líp

       KÝch ho¹t b¶ng trô, vµ tõ menu Pivot chän: Pivoting
        Trays nÕu nã kh«ng ®-îc chän.

       Rª mét biÓu t-îng tõ khay Row hoÆc khay Column sang
        khay Layer.

        H×nh 10-4: ChuyÓn c¸c nhãm sang c¸c trang/líp
                            BiÕn muc do sach cua
                            nuoc ®-îc chuyÓn tõ
                            h-íng hµng sang h-íng
                            trang




                                         63
  Tõng biÓu t-îng layer cã mòi tªn sang tr¸i vµ mòi
  tªn sang ph¶i. B¶ng cã thÓ nh×n thÊy ®-îc lµ b¶ng
  cña trang trªn cïng.

  H×nh 10-5: C¸c nhãm trong c¸c trang riªng biÖt




§Ó thay ®æi c¸c trang/líp

 KÝch mét trong nh÷ng mòi tªn cña biÓu t-îng layer.

  hoÆc

 Chän mét nhãm tõ hép danh s¸ch th¶ xuèng cña c¸c
  trang.


                            64
H×nh 10-6: Chän c¸c trang tõ danh s¸ch th¶ xuèng




                       65

				
DOCUMENT INFO
Shared By:
Categories:
Tags:
Stats:
views:19
posted:10/23/2011
language:Vietnamese
pages:68